# usiłować
## Old Polish
### Etymology

From u- +‎ siła +‎ -ować. First attested in the 14th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /uɕiɫɔvat͡ɕ/
* IPA: (15th CE) /uɕiɫɔvat͡ɕ/

### Verb

usiłować impf
* to strive for something, to try for something, to attempt to gain
** 1930 [c. 1455], “Tob”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 6, 18:Nyczs gynego gedzine w modlytwach vsylowacz bødzesz s nyø[Nics jinego jedzinie w modlitwach usiłować będziesz s nią]
* (attested in Lesser Poland) to exert oneself, to toil, to work hard
** 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 6, 6:Vsilowal iesm w moiem placzu[Usiłował jeśm w mojem płaczu]
* The meaning of this term is uncertain. Possibilities include:
** (attested in Lesser Poland) to mock, to make fun of
*** 1968 [XV p. post.], Roman Laskowski, Józef Reczek, editors, Glosy polskie rękopisu Sermones de tempore et de sanctis nr. XV 32 Biblioteki OO. Dominikanów w Krakowie z drugiej połowy XV wieku‎, Sandomierz: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, page 70:Ideo Petrus Rawenensis insultando, vszyluyacz, huic diviti dicit[Ideo Petrus Rawenensis insultando, usiłując, huic diviti dicit]
* Corruption of uszykować.
** 1977-1980 [1471], Wanda Żurowska-Górecka, Vladimír Kyas, editors, Mamotrekty staropolskie [Old Polish-Latin Dictionaries and wordlists], page 152:*Animabit vschilugye, zgothugye[*Animabit usiłuje, zgotuje]

#### Related terms

* usilca
* usile
* usilenie
* usilnie
* usilnik
* usilność
* usilstwo
* usiłowanie
* usilić pf

#### Descendants

* Polish: usiłować

### References

* Boryś, Wiesław (2005) “siła”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
* Mańczak, Witold (2017) “siła”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “usiłować”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish usiłować. By surface analysis, u- +‎ siła +‎ -ować.

### Pronunciation

* IPA: /u.ɕiˈwɔ.vat͡ɕ/
* (Middle Polish) IPA: /u.ɕiˈɫɔ.vat͡ɕ/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɔvat͡ɕ
* Syllabification: u‧si‧ło‧wać

### Verb

usiłować impf
* (intransitive) to attempt, to endeavour, to try, to strive (to try hard to do something, often unsuccessfully) [with infinitive]
    Synonym: próbować
* (reflexive with się, obsolete) to strive for, to try for something (to attempt to gain) [with o (+ accusative) ‘for what’]

#### Conjugation
### Further reading

* usiłować in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* usiłować in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “usiłować”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* “USIŁOWAĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 12.12.2018
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “usiłować”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “usiłować”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1919), “usiłować”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 7, Warsaw, page 365
* usiłować in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego