# stróża
## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *storža.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /strɔːʒʲa/
* IPA: (15th CE) /stroʒʲa/

### Noun

stróża f
* (attested in Greater Poland, Lesser Poland) guarding; watching over; supervising, taking care of; defending
** 1960 [1432], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty pyzdrskie, volume II, number 1072, Pyzdry:Yakom ya tego yanczcza nye dal panu podszadkowy w yego stroszą[Jakom ja tego jęćca nie dał panu podsędkowi w jego strożą]
** 1937 [1408], Józef Birkenmajer, editor, Bogarodzica dziewica. Analiza tekstu, treści i formy‎, number B, Krakow:Werzisz w tho, czlowecze zbozny, ysz przesz trud bog swoy lud odyal dyabley strozey[Wierzysz w to, człowiecze zbożny, iż przez trud Bog swoj lud odjął diablej strożej]
** (attested in Lesser Poland) time of a night watch
*** 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 89, 5:Bo tisøcz lat przed oczima twogima iaco dzen wczorayszi iensze pominøl, a strosze (custodia) w noczi[Bo tysiąc lat przed oczyma twojima jako dzień wczorajszy jenże pominął, a stroże (custodia) w nocy]
* guard (people who watch over)
** 1874-1891 [1453], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXV, page 213:Thego domv racz bycz stroza..., panno mylosczyvą[Tego domu racz być strożą..., panno miłościwa]
** 1873, Zygmunt Gloger, editor, Ułamek starożytnego kazania o małżeństwie‎:Prawa dobra zensczynaa... iest stroza mysli[Prawa dobra żeńszczyna... jest stroża myśli]
* ambush
** 1930 [c. 1455], “Jos”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 8, 12:Zalozil strozø (posuerat in insidiis) myedzi Bethel a Hay[Założył strożą (posuerat in insidiis) miedzy Betel a Haj]
* place of residence
** 1901 [1471], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume V, page 138:Stroza custodia (cecidit Babylon magna et facta est... custodia omnis spiritus immundi et custodia omnis volucris immundae Ap 18, 2)[Stroża custodia (cecidit Babylon magna et facta est... custodia omnis spiritus immundi et custodia omnis volucris immundae Ap 18, 2)]
* (attested in Lesser Poland) obligation to guard a town, which favor was later returned by tribute in kind or money
** 1928 [1225], Karol Maleczyński, Studia nad dyplomami i kancelarią Odonica i Laskonogiego (1202-1239)‎, volume IV, page 339:Ab omni seruitute, pouoz uidelicet et preuod et strose homines... immunes constituens[Ab omni seruitute, powoz uidelicet et pr[z]ewod et stroże homines... immunes constituens]
** 1875 [c. 1125], Wojciech Kętrzyński, Stanisław Smolka, editors, Codex diplomaticus Monasterii Tynecensis = Kodeks dyplomatyczny klasztoru tynieckiego. Cz. 1, Obejmująca rzeczy od roku 1105 do roku 1399‎, Tyniec, page 2:Strozam cum *pomochne soluunt[Strożam cum pomocne soluunt]
* Royal fish farm on the outskirts of Krakow.
** 1874 [259], Monumenta Medii Aevi Historica res gestas Poloniae illustrantia. Pomniki Dziejowe Wieków Średnich do objaśnienia rzeczy polskich służące‎, volume XVII, page 30:Tenutariis et gubernatoribus custodie nostre piscium al. strosza... graciam regiam[Tenutariis et gubernatoribus custodie nostre piscium al. stroża... graciam regiam]

#### Derived terms

* jabłeczna stroża
* pan stroże

#### Related terms

* strzec
* stróż
* stróżnica

### References

* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “stróża”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Pronunciation

* IPA: /ˈstru.ʐa/
* Rhymes: -uʐa
* Syllabification: stró‧ża

### Noun

stróża m pers
* genitive/accusative singular of stróż