# zapowiadać
## Old Polish
### Alternative forms

* zapowiedać

### Etymology

From za- +‎ powiadać. First attested in 1387.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /zapɔvjadat͡ɕ/
* IPA: (15th CE) /zapɔvjadat͡ɕ/

### Verb

zapowiadać impf (perfective zapowiedzieć)
* (attested in Greater Poland) to prohibit, to ban, to not allow certain actions
** 1981 [1399], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, t. V, A. Roty gnieźnieńskie, s. 76-274, number 30, Gniezno:Jacom ne szapowadal tim dzeczem wykupicz wolu[Jakom nie zapowiadał tym dzieciem wykupić wołu]
** 1972 [15th century], Józef Reczek, Wacław Twardzik, editors, Najstarsze staropolskie tłumaczenie ortyli magdeburskich wg rkpsu nr 50, pages 27, 3:Mayąly gosczom... gorączy sąnd osza[n]dzyczy, yle bandz[e] w zapowyedany czasch (sit diebus feriatis) […][Mająli gościom... gorący sąd osa[n]dzici, ile bądź[e] w zapowiedany czas (sit diebus feriatis) […] ]
* (attested in Greater Poland) to ban or prohibit the use of something
** 1967 [1416], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kościańskie, volume III, number 602, Kościan:Jako Przibislaw... ne zapowedal Syemanowy wkupu w zapuscze pane Agnetis[Jako Przybysław... nie zapowiedał Siemianowi wkupu w zapuście panie Agnetis]
* to hire or employ someone or something officially in order to secure one's claims; to demand official seizure in order to secure one's claims
** 1959 [1387], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty poznańskie, volume I, number 28, Poznań:Jaco *Trzebeslaow lud otbil chanse Andrzegeui kone i on ge zapouadal[Jako *Trzebieslaow lud otbił chąsie Andrzejewy konie i on je zapowiadał]
* to deny, to reject; to not give
** 1880-1894 [Fifteenth century], Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności‎, volume V, page 282:Audi nos, virgo dignissima, nam te filius nichil negans honorat nyczsz nye zapowyadayącz, czczy[Audi nos, virgo dignissima, nam te filius nichil negans honorat niczs nie zapowiadając, czci]
* (attested in Sieradz-Łęczyca) to oppose; to negate; to invalidate
** 1897 [1419], Teki Adolfa Pawińskiego‎, volume IV, number 3470, Łęczyca Land:Nos prohybemus vlg. zapowyadami aquisicionem istius inmediate supra, quia pro Hanka... soluimus triginta marcas caucionis fideiussorie ad istas hereditates, fideiussimus et soluimus triginta marcas, ideo interdicimus istam aquisicionem[Nos prohybemus vlg. zapowiadamy aquisicionem istius inmediate supra, quia pro Hanka... soluimus triginta marcas caucionis fideiussorie ad istas hereditates, fideiussimus et soluimus triginta marcas, ideo interdicimus istam aquisicionem]
* (attested in Greater Poland) to announce, to present
** 1981 [1412], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, t. V., B. Roty konińskie, s. 275-533, number 320, Konin:Iaco Jan ne poyąl ani vkradl kona, ani go wodl do swego domu, ale szam beszal, a on go yutrze zapowedal v osadi y v kaplana[Jako Jan nie pojął ani ukradł konia, ani go wiodł do swego domu, ale sam bieżał, a on go jutrze zapowiedał u osady i u kapłana]

#### Derived terms

* zapowiadanie

#### Related terms

* zapowiedny
* zapowiedzenie
* zapowiedź
* zapowiedźca
* powiedzieć pf, powiadać impf

#### Descendants

* Polish: zapowiadać

### References

* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “zapowiadać, zapowiedać”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish zapowiadać. By surface analysis, za- +‎ powiadać.

### Pronunciation

* IPA: /za.pɔˈvja.dat͡ɕ/
* Audio 1; “zapowiadać”:(file)
* Audio 2; “zapowiadać się”:(file)
* Rhymes: -adat͡ɕ
* Syllabification: za‧po‧wia‧dać

### Verb

zapowiadać impf (perfective zapowiedzieć)
* (transitive) to announce; to herald, to portend (to inform of what's to come)
    Kobieta zapowiadająca pociągi na tym dworcu ma piękny głos. ― The lady announcing the trains at this station has a lovely voice.
* (transitive) to promise, to spell, to augur, to presage, to herald, to portend (to be a sign of what's to come)
    Jeżeli mnie pytasz, te chmury zapowiadają śnieg. ― If you ask me, these clouds spell snow.
* (reflexive with się) to announce oneself (to inform someone of one's arrival) [with z (+ instrumental) ‘where’]
    Synonyms: anonsować się, zamawiać się

### Verb

zapowiadać impf
* (reflexive with się) to look like, to promise, to seem, to spell (to be expected) [with na (+ accusative) ‘like what’]
    Synonyms: kroić się, rysować się, szykować się, zarysowywać się
    Zapowiada się kolejny skwarny dzień. ― It's looking like another scorching day.
* (reflexive with się) to look like, to promise, to shape up (to have traits indicative of someone in the future) [with na (+ accusative) ‘like who’]
    Synonym: rokować
    Zapowiadasz się na dobrego leksografa. ― You're shaping up to be a good lexicographer some day.

#### Derived terms

* zapowiadacz
* zapowiadaczka

#### Related terms

* zapowiedni
* zapowiednia
* zapowiednik
* zapowiedź
* powiedzieć pf, powiadać impf

### Further reading

* zapowiadać in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* zapowiadać in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “zapowiedać”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “zapowiedać się”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “zapowiadać”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “zapowiadać”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1927), “zapowiadać”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 8, Warsaw, page 229
* zapowiadać in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego