# stąd
## Kashubian
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *jьz tǫdu.

### Pronunciation

* IPA: /ˈstɔ̃t/
* Rhymes: -ɔ̃t
* Syllabification: stąd

### Adverb

stąd (not comparable)
* from here, hence (from this place)

### Further reading

* Stefan Ramułt (1893) “ztǫd”, in Słownik języka pomorskiego czyli kaszubskiego (in Kashubian), page 274
* Jan Trepczyk (1994) “stąd”, in Słownik polsko-kaszubski (in Kashubian), volumes 1–2
* Eùgeniusz Gòłąbk (2011) “stąd”, in Słownik Polsko-Kaszubski / Słowôrz Pòlskò-Kaszëbsczi‎
* “stąd”, in Internetowi Słowôrz Kaszëbsczégò Jãzëka [Internet Dictionary of the Kashubian Language], Fundacja Kaszuby, 2022

## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *jьz tǫdu. By surface analysis, univerbation of z +‎ tąd. First attested in the 15th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /stɑ̃t/
* IPA: (15th CE) /stɑ̃t/

### Adverb

stąd
* (attested in Masovia) from here, hence (from this place)
** 1928 [End of the fifteenth century], Jan Janów, editor, Zespół ewangelijny Biblioteki Ordynacji Zamoyskich nr 1116, Warsaw, page 304:Vynyesczye thy (sc. gołębice) stand (auferte ista hinc Jo 2, 16)![Wynieście ty (sc. gołębice) stąd (auferte ista hinc Jo 2, 16)!]
* from that time, since then
** 1930 [c. 1455], “Ex”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 5, 23:Albo støøt (ex eo enim), yakoszesm szedl ku ffaraonowy..., znødzyl lyud twoy[Albo stąd (ex eo enim), jakożeśm szedł ku faraonowi..., znędził lud twoj]
* (attested in Masovia) that's why, for this reason
** 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 40:Stąd (unde) my, ten tho przewrothny obyczay ganyącz, vstawyamy[Stąd (unde) my, ten to przewrotny obyczaj ganiąc, ustawiamy]
* corruption of skąd
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 246:Panye myly, ... stąd (unde Jo 4, 11) masz voda zywą?[Panie miły, ... skąd (unde Jo 4, 11) masz wodę żywą?]

#### Derived terms

* stąd i zowąd
* stądże
* tam stąd

#### Descendants

* Polish: stąd
* Silesian: stōnd

### References

* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “stąd”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Alternative forms

* stędy (Northern Greater Poland)

### Etymology

Inherited from Old Polish stąd.

### Pronunciation

* IPA: /ˈstɔnt/
* (Middle Polish) IPA: /ˈstɔ̃t/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɔnt
* Syllabification: stąd

### Adverb

stąd (not comparable)
* from here, hence (from this place)

#### Derived terms

* dwa kroki stąd
* ni stąd, ni zowąd

#### Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), stąd is one of the most used words in Polish, appearing 28 times in scientific texts, 6 times in news, 24 times in essays, 16 times in fiction, and 29 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 103 times, making it the 611th most common word in a corpus of 500,000 words.

### Particle

stąd
* hence (as a result; therefore; for this reason)
    Near-synonyms: dlatego, więc

#### Usage notes

Combined forms for this word are uncommon and often formed for stylization.

#### Declension
### References

* ↑ Ida Kurcz (1990) “stąd”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language] (in Polish), volume 2, Kraków, Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 560

### Further reading

* stąd in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* stąd in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “stąd”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “stąd”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “stąd”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1915), “stąd”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 6, Warsaw, page 411