# dyrektor
## Polish
### Alternative forms

* derektor (proscribed)
* derechtór (Chełmno-Dobrzyń)

### Etymology

Learned borrowing from Late Latin dīrēctor. Sense 1 and sense 2 are semantic loans from German Direktor and French directeur.

### Pronunciation

* IPA: /dɘˈrɛk.tɔr/
* (Middle Polish) IPA: /dɨˈrɛk.tɔr/, /dɨˈrɛk.tor/
* (Greater Poland):
** (Chełmno-Dobrzyń) IPA: /dɘˈrɛk.tɔr/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɛktɔr
* Syllabification: dy‧rek‧tor

### Noun

dyrektor m pers (female equivalent dyrektorka, related adjective dyrektorski, abbreviation dyr. or dyrekt.)
* director (person in charge of a directorate)
* director (person who manages the work of an institution or enterprise)
    Synonym: dyro
** principal (director of a school)
* (archaic) conductor (person who conducts an orchestra, choir or other music ensemble)
    Synonym: dyrygent
* (obsolete) home teacher (teacher who comes to someone's house)
* (obsolete or dialectal, Chełmno-Dobrzyń) rural teacher
* (obsolete) councilor (teacher who guides children, especially in moral development)
* (obsolete, Roman Catholicism) confessor (priest who hears confession and then gives absolution)
    Synonym: spowiednik
* (Middle Polish) royal council (one who advises the king or queen)

#### Derived terms

* dyrektor kreatywny

#### Descendants

* → Kashubian: direktór

#### Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), dyrektor is one of the most used words in Polish, appearing 1 time in scientific texts, 33 times in news, 29 times in essays, 24 times in fiction, and 54 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 141 times, making it the 424th most common word in a corpus of 500,000 words.

### Noun

dyrektor f (indeclinable)
* female equivalent of dyrektor (“head, principal, headmaster”)
    Synonym: dyrektorka
* female equivalent of dyrektor (“director, supervisor, manager”)
    Synonym: dyrektorka
* (archaic) female equivalent of dyrektor (“conductor”) (person who conducts an orchestra, choir or other music ensemble)
    Synonym: dyrektorka

### References

* 1 2 Bańkowski, Andrzej (2000) “dyrektor”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
* ↑ Witold Doroszewski, editor (1958–1969), “dyrektor”, in Słownik języka polskiego (in Polish), Warszawa: PWN
* ↑ Mirosław Bańko, Lidia Wiśniakowska (2021) “dyrektor”, in Wielki słownik wyrazów obcych, →ISBN
* ↑ Stanisław Dubisz, editor (2003), “dyrektor”, in Uniwersalny słownik języka polskiego [Universal dictionary of the Polish language]‎ (in Polish), volumes 1-4, Warsaw: Wydawnictwo Naukowe PWN SA, →ISBN
* ↑ Ida Kurcz (1990) “dyrektor”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language] (in Polish), volume 1, Kraków, Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 97

### Further reading

* dyrektor in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* dyrektor in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “dyrektor”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* “DYREKTOR”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 02.10.2019
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “dyrektor”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “dyrektor”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “dyrektor”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 621
* Gustaw Pobłocki (1887) “dyrektor”, in Słownik kaszubski z dodatkiem idyotyzmów chełmińskich i kociewskich (in Polish), 2 edition, Chełmno, page 131