# wykręcić
## Old Polish
### Etymology

From wy- +‎ kręcić. First attested in the end of the 14th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /vɨkræ̃t͡ɕit͡ɕ/
* IPA: (15th CE) /vɨkræ̃t͡ɕit͡ɕ/

### Verb

wykręcić pf (imperfective wykręcać)
* (attested in Lesser Poland) to twist out; to unscrew (to remove from the inside of by twisting)
** 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 51, 5:Przeto bog zkazi cze do concza, wicrøczi cze (evellet te) y wynese cze z przebitka twego[Przeto Bog skazi cie do końca, wykręci cie (evellet te) i wyniesie cie z przebytka twego]
* to pull out, to draw out; to steal
** 1868 [1444], Akta grodzkie i ziemskie z czasów Rzeczypospolitej Polskiej : z archiwum tak zwanego bernardyńskiego we Lwowie w skutek fundacyi śp. Alexandra hr. Stadnickiego‎, volume XIV, page 136:Wronka... proposuit super Vlkam..., quod sibi fenestra res eradicavit al. vykraczila cum ligno al. zerdza et recepit sibi de vestimentis, peplis[Wronka... proposuit super Ulkam..., quod sibi fenestra res eradicavit al. wykręciła cum ligno al. żerdzią et recepit sibi de vestimentis, peplis]

#### Descendants

* Polish: wykręcić

### References

* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “wykręcić”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish wykręcić. By surface analysis, wy- +‎ kręcić. Compare Russian вы́крутить (výkrutitʹ).

### Pronunciation

* IPA: /vɘˈkrɛɲ.t͡ɕit͡ɕ/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɛɲt͡ɕit͡ɕ
* Syllabification: wy‧krę‧cić

### Verb

wykręcić pf (imperfective wykręcać)
* (transitive) to twist out; to unscrew (to remove from the inside of by twisting) [with instrumental ‘with what’] [with z (+ genitive) ‘out of what’]
    Antonym: wkręcić
* (transitive) to twist, to wring (to turn a body either too far or into an unnatural position, e.g)
* (transitive) to twist (to injure (a body part) by bending it in the wrong direction) [with dative ‘whose body’]
* (transitive) to dial (to select a number, or to call someone, on a telephone)
* (transitive, colloquial) to turn around (to change direction) [with accusative or instrumental]
    wykręcić auto/autem ― to turn a car
* (transitive) to twist; to perform, to do, to pull (to perform acrobatics stunts either with one's body or with something)
    wykręcić fikołki ― to do a forward roll
* (transitive) to wing, to squeeze out (to squeeze or twist (something) tightly so that liquid is forced out)
* (transitive, colloquial, sports) to destroy, to crush, to smash (to get a very good record in a sports event)
    wykręcić rekord ― to destroy/smash a record
* (transitive, obsolete) to twist; to corrupt
    Synonym: przekręcić
    wykręcić słowa ― to twist words
* (reflexive with się) to twist out; to unscrew (to be removed or fall out from the inside of by twisting) [with z (+ genitive) ‘out of what’]
    Synonym: wkręcić się
* (reflexive with się) to twist (to put one's body in an unnatural position)
    Synonym: odkręcić się
* (reflexive with się) to wriggle out of, to dodge, to weasel [with instrumental ‘with what’] [with od (+ genitive) ‘from what’]
    Synonyms: wykpić się, wymigać się

#### Derived terms

* wykręcić się sianem pf, wykręcać się sianem impf

#### Related terms

* wykręcalny
* wykręcany
* wykręcacz
* wykręcarka
* wykręctwo
* kręcić impf

### Further reading

* wykręcić in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* wykręcić in Polish dictionaries at PWN
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “wykręcić”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “wykręcić”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1919), “wykręcić”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 7, Warsaw, page 900
* wykręcić in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego