# cny
## Old Polish
### Alternative forms

* czsny, czstny

### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *čьstьnъ. By surface analysis, cześć +‎ -ny. First attested in the 14th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /t͡snɨː/
* IPA: (15th CE) /t͡snɨ/

### Adjective

cny
* virtuous, honest
** 1930 [c. 1455], “Tob”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 7, 7:Bødz tobye poszegnanye, sinu moy myly, bo gesz dobrego druga a czsnego møza sin (boni et optimi viri filius es)[Bądź tobie pożegnanie, synu moj miły, bo jeś dobrego druga a czsnego męża syn (boni et optimi viri filius es)]
* (attested in Masovia) pure, holy
** 1937 [c. 1400], Paul von Diels, editor, Der älteste polnische Cisiojanus‎, Płock:Tey czney Magdcze[Tej cnej Magdce]
** 1874-1891 [Middle of the 15th century], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXV, page 154:Intellectus scripture... tropoloicus czsny albo obyczayny[Intellectus scripture... tropoloicus czsny albo obyczajny]
* (attested in Lesser Poland) honorable, worthy of honor
** c. 1301-1350, Kazania świętokrzyskie‎, Miechów, page cr 35:Toc uem uelike u[bostwo krola] taco csnego[Toć wiem wielikie u[bostwo krola] tako csnego]
* (attested in Lesser Poland) ceremonial
** 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 117, 26:Vstawcze dzen czstny (constituite diem solemnem)[Ustawcie dzień czstny (constituite diem solemnem)]
* reputable
** 1884 [c. 1455-1460], “Die Magdeburger Urtheile. Ein Deutschen Rechtes in polnischer Sprache aus der Mitte des XV Jahrhunderts”, in Aleksander Brückner, editor, Archiv für slavische Philologie, volume VI, page 374:Szwyadeczstwo gynych dobrych cznych nyewyasth[Świadeczstwo jinych dobrych cnych niewiast]
* (attested in Graeter Poland) Used in greetings.
** 1858 [c. 1408], Wojciech Szurkowski z Ponieca, “Wyroki sądów miejskich czyli ortyle [Urban court rulings i.e. "Ortyls"]”, in Wacław Aleksander Maciejowski, editor, Historia prawodawstw słowiańskich [History of Slavic lawmaking], volume 6, Poniec, page 82:Yan polyeczyl opyekanye szwego gymyenya wszythkego po szwey szmyerczy czney Doroczye, szwey zenye[Jan polecił opiekanie swego jimienia wszytkiego po swej śmierci cnej Dorocie swej żenie]

#### Descendants

* Polish: cny

### References

* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “cny, czsny, czstny”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish cny. By surface analysis, cześć +‎ -ny.

### Pronunciation

* IPA: /ˈt͡snɘ/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɘ
* Syllabification: cny

### Adjective

cny (comparative bardziej cny, superlative najbardziej cny, derived adverb cnie)
* (archaic) virtuous (full of virtue, having excellent moral character)
    Synonym: cnotliwy
    Antonym: niecny

#### Derived terms

* niecny
* cnota

#### Related terms

* bezecny
* cnotliwy
* cnotliwie
* cnotka
* cnotliwość
* niecnota
* cnić impf

### Further reading

* cny in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* cny in Polish dictionaries at PWN