# արքունի
## Armenian
### Etymology

Learned borrowing from Old Armenian արքունի (arkʻuni).

### Pronunciation

* (Eastern Armenian) IPA: /ɑɾkʰuˈni/, [ɑɾkʰuní]
* (Western Armenian) IPA: /ɑɾkuˈni/, [ɑɾkʰuní]
* Audio (Eastern Armenian):(file)

### Adjective

արքունի • (arkʻuni)
* (archaic) royal; regal
* (archaic) of or pertaining to the royal court

#### Declension

nominalized, i-type (Eastern Armenian) :
| | singular | plural |
| nominative | արքունի (arkʻuni) | արքունիներ (arkʻuniner) |
| dative | արքունիի (arkʻunii) | արքունիների (arkʻunineri) |
| ablative | արքունիից (arkʻuniicʻ) | արքունիներից (arkʻuninericʻ) |
| instrumental | արքունիով (arkʻuniov) | արքունիներով (arkʻuninerov) |
| locative | արքունիում (arkʻunium) | արքունիներում (arkʻuninerum) |
| | definite forms | definite forms |
| nominative | արքունին (arkʻunin) | արքունիները/արքունիներն (arkʻuninerə/arkʻuninern) |
| dative | արքունիին (arkʻuniin) | արքունիներին (arkʻuninerin) |
| | 1st person possessive forms (my) | 1st person possessive forms (my) |
| nominative | արքունիս (arkʻunis) | արքունիներս (arkʻuniners) |
| dative | արքունիիս (arkʻuniis) | արքունիներիս (arkʻunineris) |
| ablative | արքունիիցս (arkʻuniicʻs) | արքունիներիցս (arkʻuninericʻs) |
| instrumental | արքունիովս (arkʻuniovs) | արքունիներովս (arkʻuninerovs) |
| locative | արքունիումս (arkʻuniums) | արքունիներումս (arkʻuninerums) |
| | 2nd person possessive forms (your) | 2nd person possessive forms (your) |
| nominative | արքունիդ (arkʻunid) | արքունիներդ (arkʻuninerd) |
| dative | արքունիիդ (arkʻuniid) | արքունիներիդ (arkʻuninerid) |
| ablative | արքունիիցդ (arkʻuniicʻd) | արքունիներիցդ (arkʻuninericʻd) |
| instrumental | արքունիովդ (arkʻuniovd) | արքունիներովդ (arkʻuninerovd) |
| locative | արքունիումդ (arkʻuniumd) | արքունիներումդ (arkʻuninerumd) |
nominalized, u-type (Eastern Armenian) :
| | singular | plural |
| nominative | արքունի (arkʻuni) | արքունիներ (arkʻuniner) |
| dative | արքունու (arkʻunu) | արքունիների (arkʻunineri) |
| ablative | արքունուց (arkʻunucʻ) | արքունիներից (arkʻuninericʻ) |
| instrumental | արքունով, արքունիով (arkʻunov, arkʻuniov) | արքունիներով (arkʻuninerov) |
| locative | արքունում, արքունիում (arkʻunum, arkʻunium) | արքունիներում (arkʻuninerum) |
| | definite forms | definite forms |
| nominative | արքունին (arkʻunin) | արքունիները/արքունիներն (arkʻuninerə/arkʻuninern) |
| dative | արքունուն (arkʻunun) | արքունիներին (arkʻuninerin) |
| | 1st person possessive forms (my) | 1st person possessive forms (my) |
| nominative | արքունիս (arkʻunis) | արքունիներս (arkʻuniners) |
| dative | արքունուս (arkʻunus) | արքունիներիս (arkʻunineris) |
| ablative | արքունուցս (arkʻunucʻs) | արքունիներիցս (arkʻuninericʻs) |
| instrumental | արքունովս, արքունիովս (arkʻunovs, arkʻuniovs) | արքունիներովս (arkʻuninerovs) |
| locative | արքունումս, արքունիումս (arkʻunums, arkʻuniums) | արքունիներումս (arkʻuninerums) |
| | 2nd person possessive forms (your) | 2nd person possessive forms (your) |
| nominative | արքունիդ (arkʻunid) | արքունիներդ (arkʻuninerd) |
| dative | արքունուդ (arkʻunud) | արքունիներիդ (arkʻuninerid) |
| ablative | արքունուցդ (arkʻunucʻd) | արքունիներիցդ (arkʻuninericʻd) |
| instrumental | արքունովդ, արքունիովդ (arkʻunovd, arkʻuniovd) | արքունիներովդ (arkʻuninerovd) |
| locative | արքունումդ, արքունիումդ (arkʻunumd, arkʻuniumd) | արքունիներումդ (arkʻuninerumd) |

## Old Armenian
### Etymology

From արքուն- (arkʻun-) +‎ -ի (-i).

### Adjective

արքունի • (arkʻuni)
* royal; aulic
    արքունի ճանապարհ, պողոտայ ― arkʻuni čanaparh, połotay ― high-way, road-way
** 7th century, Sebēos, Patmutʻiwnʻ [History] Chapter 28:Եւ էր հրամանատար զաւրուն նորա պարսիկ ոմն իշխան՝ անուն Դատոյեան, հրամանաւ արքունի։Ew ēr hramanatar zawrun nora parsik omn išxan, anun Datoyean, hramanaw arkʻuni.1999 translation by Robert W. ThomsonThe commander of their force was a certain Persian prince named Datoyean, [appointed] by royal command.

#### Declension
### Noun

արքունի • (arkʻuni)
* (usually in the plural) palace, royal residence; court
** 5th? century, Movsēs Xorenacʻi, Patmutʻiwn Hayocʻ [History of Armenia] 2.39:փոխին արքունիքն յԱրմաւիրն անուանեալ բլրոյpʻoxin arkʻunikʻn yArmawirn anuaneal blroy2006 translation by Robert W. Thompsonthe court was transferred from the hill called Armavir
* (usually in the plural) royal treasury
    յարքունիս առնուլ, գրաւել ― yarkʻunis aṙnul, grawel ― to confiscate
* (usually in the plural) courtiers

#### Descendants

* → Armenian: արքունի (arkʻuni), արքունիք (arkʻunikʻ) (learned)

### References

* Petrosean, Matatʻeay (1879) “արքունի”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1836–1837) “արքունի”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy