# մզկիթ
## Armenian
### Etymology

From Middle Armenian մզկիթ (mzkitʻ), from Old Armenian մզկիթ (mzkitʻ).

### Pronunciation

* (Eastern Armenian) IPA: /məzˈkitʰ/, [məzkítʰ]
* (Western Armenian) IPA: /məzˈɡit/, [məzɡítʰ]
* Audio (Eastern Armenian):(file)
* Hyphenation: մըզ‧կիթ

### Noun

մզկիթ • (mzkitʻ)
* mosque

#### Declension

i-type, inanimate (Eastern Armenian) :
| | singular | plural |
| nominative | մզկիթ (mzkitʻ) | մզկիթներ (mzkitʻner) |
| dative | մզկիթի (mzkitʻi) | մզկիթների (mzkitʻneri) |
| ablative | մզկիթից (mzkitʻicʻ) | մզկիթներից (mzkitʻnericʻ) |
| instrumental | մզկիթով (mzkitʻov) | մզկիթներով (mzkitʻnerov) |
| locative | մզկիթում (mzkitʻum) | մզկիթներում (mzkitʻnerum) |
| | definite forms | definite forms |
| nominative | մզկիթը/մզկիթն (mzkitʻə/mzkitʻn) | մզկիթները/մզկիթներն (mzkitʻnerə/mzkitʻnern) |
| dative | մզկիթին (mzkitʻin) | մզկիթներին (mzkitʻnerin) |
| | 1st person possessive forms (my) | 1st person possessive forms (my) |
| nominative | մզկիթս (mzkitʻs) | մզկիթներս (mzkitʻners) |
| dative | մզկիթիս (mzkitʻis) | մզկիթներիս (mzkitʻneris) |
| ablative | մզկիթիցս (mzkitʻicʻs) | մզկիթներիցս (mzkitʻnericʻs) |
| instrumental | մզկիթովս (mzkitʻovs) | մզկիթներովս (mzkitʻnerovs) |
| locative | մզկիթումս (mzkitʻums) | մզկիթներումս (mzkitʻnerums) |
| | 2nd person possessive forms (your) | 2nd person possessive forms (your) |
| nominative | մզկիթդ (mzkitʻd) | մզկիթներդ (mzkitʻnerd) |
| dative | մզկիթիդ (mzkitʻid) | մզկիթներիդ (mzkitʻnerid) |
| ablative | մզկիթիցդ (mzkitʻicʻd) | մզկիթներիցդ (mzkitʻnericʻd) |
| instrumental | մզկիթովդ (mzkitʻovd) | մզկիթներովդ (mzkitʻnerovd) |
| locative | մզկիթումդ (mzkitʻumd) | մզկիթներումդ (mzkitʻnerumd) |

## Middle Armenian
### Alternative forms

* մզգիթ (mzgitʻ), մսքիթ (mskʻitʻ), մզքիթ (mzkʻitʻ)

### Etymology

From Old Armenian մզկիթ (mzkitʻ).

### Noun

մզկիթ • (mzkitʻ)
* mosque
** 1113 – 1140, Mattʻēos Uṙhayecʻi, Žamanakagrutʻiwn [Chronicle] :եւ զհրաշափառ եւ զմեծ եկեղեցին Անւոյ զսուրբ Կաթուղիկէն, զոր մսքիթ էին արարեալ, ժողովեաց զեպիսկոպոսունսն եւ զքահանայս եւ զկրօնաւորս Հայոց աշխարհին, եւ օրհնեաց զսուրբ Կաթուղիկէն մեծաւ հանդիսիւew zhrašapʻaṙ ew zmec ekeġecʻin Anwoy zsurb Katʻuġikēn, zor mskʻitʻ ēin arareal, žoġoveacʻ zepiskoposunsn ew zkʻahanays ew zkrōnawors Hayocʻ ašxarhin, ew ōrhneacʻ zsurb Katʻuġikēn mecaw handisiwTranslation by Ara DostourianThe magnificent, huge, and holy Cathedral of Ani, which the infidels had turned into a mosque, now was thronged with the bishops, priests, and monks of Armenia, who reconsecrated it in solemn pomp.
** 1145, Nersēs Šnorhali, Ołb Edesioy [Elegy on the Fall of Edessa] :Այլ դու յիշեա՛ զիս յուրբաթին ի յաղօթելն՝ ի մըզկըթինAyl du yišeá zis yurbatʻin i yaġōtʻeln, i məzkətʻinTranslation by Theo van LintBut remember me on Friday, in your prayers in the mosque
** 1575 – 1625, Nersēs Mokacʻi, Poems :Զզարդ և սպասք սուրբ տաճարաց Պեղծ մզքթացն ձօնէինZzard ew spaskʻ surb tačaracʻ Peġc mzkʻtʻacʻn jōnēinThe ornaments and vessels of holy temples They dedicated to unclean mosques

#### Descendants

* Armenian: մզկիթ (mzkitʻ)

### References

* ↑ Mattʻēos Uṙhayecʻi (1898) Mambrē vard. Mēlikʻ-Adamean and Nersēs sark. Tēr Mikʻayēlean, editors, Žamanakagrutʻiwn [Chronicle]‎, 2nd edition, Vagharshapat: Mother See of Holy Etchmiadzin, page 359
* ↑ Dostourian, Ara Edmond (1993) Armenia and the Crusades: The Chronicle of Matthew of Edessa, Lanham, New York, London: University Press of America, page 233
* ↑ van Lint, Theo (1999) “Lament on Edessa by Nersēs Šnorhali”, in Krijna Ciggaar, Herman Teule, editors, East and West in the Crusader States: Context, Contacts, Confrontations II, Leuven: Peters, page 84 of 49–105
* ↑ Nerses Mokacʻi (1993) A. G. Doluxanyan, editor, Banasteġcutʻyunner [Poems]‎, Yerevan: Academy Press, page 81

### Further reading

* Ačaṙean, Hračʻeay (1977) “մզկիթ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, volume III, Yerevan: University Press, page 311ab
* Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1837) “մզկիթ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), volume II, Venice: S. Lazarus Armenian Academy, page 258b
* Ġazaryan, Ṙuben, Avetisyan, Henrik (2009) “մզկիթ”, in Miǰin hayereni baṙaran [Dictionary of Middle Armenian] (in Armenian), 2nd edition, Yerevan: University Press
* Norayr N. Biwzandacʻi (2000) “մսքիթ”, in Martiros Minassian, editor, Baṙagirkʻ storin hayerēni i matenagrutʻeancʻ ŽA–ŽĒ darucʻ [Dictionary of Middle Armenian Based on the Literature of 11–17th Centuries]‎, edited from the author's unfinished manuscript written 1884–1915, Geneva: Martiros Minassian, page 528

## Old Armenian
### Etymology

From Classical Persian مزکت (mazkit), مزگت (mazgit), from Middle Persian [script needed] (mzgt' /⁠mazgit⁠/), from Arabic مَسْجِد (masjid).

### Noun

մզկիթ • (mzkitʻ)
* mosque
** 11th century, Aristakēs Lastivertcʻi, Patmutʻiwn [History] :Զառ ի սմանէ մանկունս է տեսանել, որ ի դրունս սորա բնակիտ ի ձեռս առեալ զդաւթական երգս երգէին, այսօր ի դուրս դիւաբնակ կաղաղանացն՝ զոր մզկիթն կոչեն, անդր կաքաւեն ուսանելով զմահմետաւանդ զասացեալսն։Zaṙ i smanē mankuns ē tesanel, or i druns sora bnakit i jeṙs aṙeal zdawtʻakan ergs ergēin, aysōr i durs diwabnak kałałanacʻn, zor mzkitʻn kočʻen, andr kakʻawen usanelov zmahmetawand zasacʻealsn.Translation by Robert BedrosianThose clerics who could be seen at the [church] doors, books in hand, singing Davidic psalms, dance before the doors of those demon-infested lairs called mosques learning the sayings of Islam.

#### Descendants

* Middle Armenian: մզկիթ (mzkitʻ), մզգիթ (mzgitʻ), մսքիթ (mskʻitʻ), մզքիթ (mzkʻitʻ)
** Armenian: մզկիթ (mzkitʻ)

### Further reading

* Ačaṙean, Hračʻeay (1977) “մզկիթ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, volume III, Yerevan: University Press, page 311ab
* Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1837) “մզկիթ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), volume II, Venice: S. Lazarus Armenian Academy, page 258b
* Hübschmann, Heinrich (1897) Armenische Grammatik. 1. Theil: Armenische Etymologie (in German), Leipzig: Breitkopf & Härtel, page 271
* Petrosean, Matatʻeay (1879) “մզկիթ”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy