# bolaigh
## Irish
### Alternative forms

* bolaithigh, bolathaigh, bolathuigh

### Etymology

From boladh (“smell, scent”, noun).

### Verb

bolaigh (present analytic bolaíonn, future analytic bolóidh, verbal noun bolú, past participle bolaithe)
* to smell [transitive or with de or ar ‘at’]

#### Conjugation

| | | singular | singular | singular | plural | plural | plural | relative | autonomous |
| | | first | second | third | first | second | third | relative | autonomous |
| indicative | present | bolaím | bolaíonn tú; bolaír$^†$ | bolaíonn sé, sí | bolaímid; bolaíonn muid | bolaíonn sibh | bolaíonn siad; bolaíd$^†$ | a bholaíonn; a bholaíos / a mbolaíonn* | bolaítear |
| indicative | past | bholaigh mé; bholaíos | bholaigh tú; bholaís | bholaigh sé, sí | bholaíomar; bholaigh muid | bholaigh sibh; bholaíobhair | bholaigh siad; bholaíodar | a bholaigh / ar bholaigh* | bolaíodh |
| indicative | past habitual | bholaínn / mbolaínn‡‡ | bholaíteá / mbolaíteá‡‡ | bholaíodh sé, sí / mbolaíodh sé, sí‡‡ | bholaímis; bholaíodh muid / mbolaímis‡‡; mbolaíodh muid‡‡ | bholaíodh sibh / mbolaíodh sibh‡‡ | bholaídís; bholaíodh siad / mbolaídís‡‡; mbolaíodh siad‡‡ | a bholaíodh / a mbolaíodh* | bholaítí / mbolaítí‡‡ |
| future | future | bolóidh mé; bolód; bolóchaidh mé$^†$ | bolóidh tú; bolóir$^†$; bolóchaidh tú$^†$ | bolóidh sé, sí; bolóchaidh sé, sí$^†$ | bolóimid; bolóidh muid; bolóchaimid$^†$; bolóchaidh muid$^†$ | bolóidh sibh; bolóchaidh sibh$^†$ | bolóidh siad; bolóid$^†$; bolóchaidh siad$^†$ | a bholóidh; a bholós; a bholóchaidh$^†$; a bholóchas$^†$ / a mbolóidh*; a mbolóchaidh*$^†$ | bolófar; bolóchar$^†$ |
| conditional | conditional | bholóinn; bholóchainn$^†$ / mbolóinn‡‡; mbolóchainn$^†$‡‡ | bholófá; bholóchthá$^†$ / mbolófá‡‡; mbolóchthá$^†$‡‡ | bholódh sé, sí; bholóchadh sé, sí$^†$ / mbolódh sé, sí‡‡; mbolóchadh sé, sí$^†$‡‡ | bholóimis; bholódh muid; bholóchaimis$^†$; bholóchadh muid$^†$ / mbolóimis‡‡; mbolódh muid‡‡; mbolóchaimis$^†$‡‡; mbolóchadh muid$^†$‡‡ | bholódh sibh; bholóchadh sibh$^†$ / mbolódh sibh‡‡; mbolóchadh sibh$^†$‡‡ | bholóidís; bholódh siad; bholóchadh siad$^†$ / mbolóidís‡‡; mbolódh siad‡‡; mbolóchadh siad$^†$‡‡ | a bholódh; a bholóchadh$^†$ / a mbolódh*; a mbolóchadh*$^†$ | bholófaí; bholóchthaí$^†$ / mbolófaí‡‡; mbolóchthaí$^†$‡‡ |
| subjunctive | present | go mbolaí mé; go mbolaíod$^†$ | go mbolaí tú; go mbolaír$^†$ | go mbolaí sé, sí | go mbolaímid; go mbolaí muid | go mbolaí sibh | go mbolaí siad; go mbolaíd$^†$ | — | go mbolaítear |
| subjunctive | past | dá mbolaínn | dá mbolaíteá | dá mbolaíodh sé, sí | dá mbolaímis; dá mbolaíodh muid | dá mbolaíodh sibh | dá mbolaídís; dá mbolaíodh siad | — | dá mbolaítí |
| imperative | imperative | bolaím | bolaigh | bolaíodh sé, sí | bolaímis | bolaígí; bolaídh$^†$ | bolaídís | — | bolaítear |
| verbal noun | verbal noun | bolú | bolú | bolú | bolú | bolú | bolú | bolú | bolú |
| past participle | past participle | bolaithe | bolaithe | bolaithe | bolaithe | bolaithe | bolaithe | bolaithe | bolaithe |
* indirect relative † archaic or dialect form ‡‡ dependent form used with particles that trigger eclipsis

#### Derived terms

* bolaíocht f (“(act of) smelling, sniffing”)

### References

* Ó Dónaill, Niall (1977) “bolaigh”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN
* de Bhaldraithe, Tomás (1959) “bolaigh”, in English-Irish Dictionary, An Gúm
* “bolaigh”, in New English-Irish Dictionary, Foras na Gaeilge, 2013-2024