# fuascail
## Irish
### Alternative forms

* fuasgail (obsolete)

### Etymology

From Middle Irish fúasclaid (“release, redeem”), a late form of fúaslaici, fúasailci formed by metathesis, from Old Irish do·fúasailci (“release, dissolve”), through loss of the first preverb. Cognate with Scottish Gaelic fuasgail.

### Pronunciation

* IPA: /ˈfˠuəsˠkəlʲ/

### Verb

fuascail (present analytic fuasclaíonn, future analytic fuasclóidh, verbal noun fuascailt, past participle fuascailte)
* to deliver (set free), free, liberate, release, emancipate, extricate
    Synonym: saor
* to ransom (pay a price to set someone free), redeem (liberate by payment of ransom)
* to redeem (recover ownership of something by paying a sum, set free by force, convert into cash)
* to solve (find an answer or solution), answer (a question)
* to clear up (clarify, correct a misconception)
* (military) to relieve (bring military help to a besieged town; to lift the siege on)

#### Conjugation

| | | singular | singular | singular | plural | plural | plural | relative | autonomous |
| | | first | second | third | first | second | third | relative | autonomous |
| indicative | present | fuasclaím | fuasclaíonn tú; fuasclaír$^†$ | fuasclaíonn sé, sí | fuasclaímid; fuasclaíonn muid | fuasclaíonn sibh | fuasclaíonn siad; fuasclaíd$^†$ | a fhuasclaíonn; a fhuasclaíos / a bhfuasclaíonn* | fuasclaítear |
| indicative | past | d'fhuascail mé; d'fhuasclaíos / fhuascail mé‡; fhuasclaíos‡ | d'fhuascail tú; d'fhuasclaís / fhuascail tú‡; fhuasclaís‡ | d'fhuascail sé, sí / fhuascail sé, sí‡ | d'fhuasclaíomar; d'fhuascail muid / fhuasclaíomar‡; fhuascail muid‡ | d'fhuascail sibh; d'fhuasclaíobhair / fhuascail sibh‡; fhuasclaíobhair‡ | d'fhuascail siad; d'fhuasclaíodar / fhuascail siad‡; fhuasclaíodar‡ | a d'fhuascail / ar fhuascail* | fuasclaíodh |
| indicative | past habitual | d'fhuasclaínn / fhuasclaínn‡; bhfuasclaínn‡‡ | d'fhuasclaíteá / fhuasclaíteá‡; bhfuasclaíteá‡‡ | d'fhuasclaíodh sé, sí / fhuasclaíodh sé, sí‡; bhfuasclaíodh sé, sí‡‡ | d'fhuasclaímis; d'fhuasclaíodh muid / fhuasclaímis‡; fhuasclaíodh muid‡; bhfuasclaímis‡‡; bhfuasclaíodh muid‡‡ | d'fhuasclaíodh sibh / fhuasclaíodh sibh‡; bhfuasclaíodh sibh‡‡ | d'fhuasclaídís; d'fhuasclaíodh siad / fhuasclaídís; fhuasclaíodh siad‡; bhfuasclaídís‡‡; bhfuasclaíodh siad‡‡ | a d'fhuasclaíodh / a bhfuasclaíodh* | d'fhuasclaítí / fhuasclaítí‡; bhfuasclaítí‡‡ |
| future | future | fuasclóidh mé; fuasclód; fuasclóchaidh mé$^†$ | fuasclóidh tú; fuasclóir$^†$; fuasclóchaidh tú$^†$ | fuasclóidh sé, sí; fuasclóchaidh sé, sí$^†$ | fuasclóimid; fuasclóidh muid; fuasclóchaimid$^†$; fuasclóchaidh muid$^†$ | fuasclóidh sibh; fuasclóchaidh sibh$^†$ | fuasclóidh siad; fuasclóid$^†$; fuasclóchaidh siad$^†$ | a fhuasclóidh; a fhuasclós; a fhuasclóchaidh$^†$; a fhuasclóchas$^†$ / a bhfuasclóidh*; a bhfuasclóchaidh*$^†$ | fuasclófar; fuasclóchar$^†$ |
| conditional | conditional | d'fhuasclóinn; d'fhuasclóchainn$^†$ / fhuasclóinn‡; fhuasclóchainn$^†$‡; bhfuasclóinn‡‡; bhfuasclóchainn$^†$‡‡ | d'fhuasclófá; d'fhuasclóchthá$^†$ / fhuasclófá‡; fhuasclóchthá$^†$‡; bhfuasclófá‡‡; bhfuasclóchthá$^†$‡‡ | d'fhuasclódh sé, sí; d'fhuasclóchadh sé, sí$^†$ / fhuasclódh sé, sí‡; fhuasclóchadh sé, sí$^†$‡; bhfuasclódh sé, sí‡‡; bhfuasclóchadh sé, sí$^†$‡‡ | d'fhuasclóimis; d'fhuasclódh muid; d'fhuasclóchaimis$^†$; d'fhuasclóchadh muid$^†$ / fhuasclóimis‡; fhuasclódh muid‡; fhuasclóchaimis$^†$‡; fhuasclóchadh muid$^†$‡; bhfuasclóimis‡‡; bhfuasclódh muid‡‡; bhfuasclóchaimis$^†$‡‡; bhfuasclóchadh muid$^†$‡‡ | d'fhuasclódh sibh; d'fhuasclóchadh sibh$^†$ / fhuasclódh sibh‡; fhuasclóchadh sibh$^†$‡; bhfuasclódh sibh‡‡; bhfuasclóchadh sibh$^†$‡‡ | d'fhuasclóidís; d'fhuasclódh siad; d'fhuasclóchadh siad$^†$ / fhuasclóidís‡; fhuasclódh siad‡; fhuasclóchadh siad$^†$‡; bhfuasclóidís‡‡; bhfuasclódh siad‡‡; bhfuasclóchadh siad$^†$‡‡ | a d'fhuasclódh; a d'fhuasclóchadh$^†$ / a bhfuasclódh*; a bhfuasclóchadh*$^†$ | d'fhuasclófaí; d'fhuasclóchthaí$^†$ / fhuasclófaí‡; fhuasclóchthaí$^†$‡; bhfuasclófaí‡‡; bhfuasclóchthaí$^†$‡‡ |
| subjunctive | present | go bhfuasclaí mé; go bhfuasclaíod$^†$ | go bhfuasclaí tú; go bhfuasclaír$^†$ | go bhfuasclaí sé, sí | go bhfuasclaímid; go bhfuasclaí muid | go bhfuasclaí sibh | go bhfuasclaí siad; go bhfuasclaíd$^†$ | — | go bhfuasclaítear |
| subjunctive | past | dá bhfuasclaínn | dá bhfuasclaíteá | dá bhfuasclaíodh sé, sí | dá bhfuasclaímis; dá bhfuasclaíodh muid | dá bhfuasclaíodh sibh | dá bhfuasclaídís; dá bhfuasclaíodh siad | — | dá bhfuasclaítí |
| imperative | imperative | fuasclaím | fuascail | fuasclaíodh sé, sí | fuasclaímis | fuasclaígí; fuasclaídh$^†$ | fuasclaídís | — | fuasclaítear |
| verbal noun | verbal noun | fuascailt | fuascailt | fuascailt | fuascailt | fuascailt | fuascailt | fuascailt | fuascailt |
| past participle | past participle | fuascailte | fuascailte | fuascailte | fuascailte | fuascailte | fuascailte | fuascailte | fuascailte |
* indirect relative † archaic or dialect form ‡ dependent form ‡‡ dependent form used with particles that trigger eclipsis
* Alternative verbal noun: fuascladh

### Further reading

* “fuascail”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
* Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “fúasclaid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
* Dinneen, Patrick S. (1904) “fuasclaim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 338
* Ó Dónaill, Niall (1977) “fuascail”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN