# будыны
## Udmurt
### Etymology

From Proto-Permic [Term?]. Cognates include Komi-Zyrian быдмыны (bydmyny) and Komi-Yazva бөдинө (båďinå).

### Pronunciation

* IPA: [budɯ̈ˈnɯ̈]
* Rhymes: -ɯ̈
* Hyphenation: бу‧ды‧ны

### Verb

будыны • (budyny)
* to grow
* to rise up, to sprout
* to add
* to rise, to swell (water)
* to appear, to come up

#### Conjugation

| | | | Affirmative | Caritive |
| Infinitive | Infinitive | Infinitive | будыны (budyny) | – |
| Gerund | Past participle | Instrumental$^1$ | будэмен (budemen) | будэмтэен (budemtejen) |
| Gerund | Past participle | Elative | будэмысь (budemyś) | будэмтэысь (budemteyś) |
| Gerund | Basic | Basic | будса (budsa) | будтэк (budtek) |
| Gerund | Temporal | Temporal | будку (budku) | – |
| Gerund | Fourth | Fourth | будтозь (budtoź) | – |
| Participles | Present | Present | будӥсь (budiś) | будӥсьтэм (budiśtem) |
| Participles | Past | Past | будэм (budem) | будэмтэ (budemte) |
| Participles | Future | Future | будоно (budono) | будонтэм (budontem) |
| Deverbal | Deverbal | Deverbal | будон (budon) | – |
| $^1$Instrumental past participle gerund are preferred in literary Udmurt. |||||
| Person | Person | Person | Singular | Singular | Singular | Plural | Plural | Plural |
| Person | Person | Person | 1st | 2nd | 3rd | 1st | 2nd | 3rd |
| Positive | Present | Present | будӥсько (budiśko) | будӥськод (budiśkod) | будэ (bude) | будӥськомы (budiśkomy) | будӥськоды (budiśkody) | будо (budo) |
| Positive | Future | Future | будо (budo) | будод (budod) | будоз (budoz) | будомы (budomy) | будоды (budody) | будозы (budozy) |
| Positive | Past | Preterite I | будэ (bude) | будэд (buded) | будэз (budez) | будэм (budem), будэмы (budemy) | будэды (budedy) | будэзы (budezy) |
| Positive | Past | Preterite II | будӥськем (budiśkem) | будэмэд (budemed) | будэм (budem) | будӥськеммы (budiśkemmy) | будӥллямды (budilľamdy) | будӥллям (budilľam), будӥллямзы (budilľamzy) |
| Positive | Conditional | Conditional | будсал (budsal) | будсалыд (budsalyd) | будсал (budsal), будсалыз (budsalyz) | будсалмы (budsalmy) | будсалды (budsaldy) | будсалзы (budsalzy) |
| Positive | Imperative | Imperative | – | буд (bud) | – | – | будэ (bude), будэлэ (budele) | – |
| Positive | Auxiliary | Pluperfect I | preterite I of будыны + вал (val) | preterite I of будыны + вал (val) | preterite I of будыны + вал (val) | preterite I of будыны + вал (val) | preterite I of будыны + вал (val) | preterite I of будыны + вал (val) |
| Positive | Auxiliary | Pluperfect II | third person singular preterite II of будыны + possessive suffixes + вал (val), or preterite II of будыны + вылэм (vylem) | third person singular preterite II of будыны + possessive suffixes + вал (val), or preterite II of будыны + вылэм (vylem) | third person singular preterite II of будыны + possessive suffixes + вал (val), or preterite II of будыны + вылэм (vylem) | third person singular preterite II of будыны + possessive suffixes + вал (val), or preterite II of будыны + вылэм (vylem) | third person singular preterite II of будыны + possessive suffixes + вал (val), or preterite II of будыны + вылэм (vylem) | third person singular preterite II of будыны + possessive suffixes + вал (val), or preterite II of будыны + вылэм (vylem) |
| Positive | Auxiliary | Durative preterite | present of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | present of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | present of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | present of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | present of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | present of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) |
| Positive | Auxiliary | Frequentative preterite | future of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | future of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | future of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | future of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | future of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) | future of будыны + вал (val)/вылэм (vylem) |
| Negative | Present | Present | уг будӥськы | уд будӥськы | уг буды | ум будӥськэ | уд будӥськэ | уг будо |
| Negative | Future | Future | уг буд, буды | уд буд, буды | уз буд, буды | ум будэ | уд будэ | уз будэ |
| Negative | Past | Preterite I | ӧй буды | ӧд буды | ӧз буды | ӧм будэ | ӧд будэ | ӧз будэ |
| Negative | Past | Preterite II | будӥськымтэе (budiśkymteje) | будымтэед (budymtejed) | будымтэ (budymte) | будӥськымтэмы (budiśkymtemy) | будӥллямтэды (budilľamtedy) | будэллямтэ (budelľamte) |
| Negative | Past | Preterite II | ӧвӧл будэ (bude) | ӧвӧл будэд (buded) | ӧвӧл будэз (budez) | ӧвӧл будэм (budem), будэмы (budemy) | ӧвӧл будэды (budedy) | ӧвӧл будэзы (budezy) |
| Negative | Conditional | Conditional | ӧй (öj) + positive conditional of будыны | ӧй (öj) + positive conditional of будыны | ӧй (öj) + positive conditional of будыны | ӧй (öj) + positive conditional of будыны | ӧй (öj) + positive conditional of будыны | ӧй (öj) + positive conditional of будыны |
| Negative | Imperative | Imperative | эн (en) + positive imperative of будыны | эн (en) + positive imperative of будыны | эн (en) + positive imperative of будыны | эн (en) + positive imperative of будыны | эн (en) + positive imperative of будыны | эн (en) + positive imperative of будыны |
| Negative | Auxiliary | Pluperfect I | negative preterite I of будыны + вал (val) | negative preterite I of будыны + вал (val) | negative preterite I of будыны + вал (val) | negative preterite I of будыны + вал (val) | negative preterite I of будыны + вал (val) | negative preterite I of будыны + вал (val) |
| Negative | Auxiliary | Pluperfect II | third person positive singular preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + possessive suffixes + вал (val), or positive preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + вылэм (vylem) | third person positive singular preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + possessive suffixes + вал (val), or positive preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + вылэм (vylem) | third person positive singular preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + possessive suffixes + вал (val), or positive preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + вылэм (vylem) | third person positive singular preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + possessive suffixes + вал (val), or positive preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + вылэм (vylem) | third person positive singular preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + possessive suffixes + вал (val), or positive preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + вылэм (vylem) | third person positive singular preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + possessive suffixes + вал (val), or positive preterite II of будыны + -мтэ- (-mte-) + вылэм (vylem) |
| Negative | Auxiliary | Durative preterite | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive durative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive durative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive durative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive durative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive durative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive durative preterite of будыны |
| Negative | Auxiliary | Frequentative preterite | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive frequentative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive frequentative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive frequentative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive frequentative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive frequentative preterite of будыны | уг/уд/уг/ум/уд/уг + positive frequentative preterite of будыны |

#### Derived terms

* будос (budos)

### References

* L. E. Kirillova, L. L. Karpova, editors (2008), “будыны”, in Удмурт-ӟуч кыллюкам [Udmurt-Russian dictionary], Izhevsk: Удмуртский институт истории, языка и литературы УрО РАН, →ISBN, page 79
* T. V. Voronova, T. A. Poyarkova, editor (2012), Удмурт-ӟуч, ӟуч-удмурт кыллюкам [Udmurt-Russian, Russian-Udmurt dictionary] (overall work in Russian), Izhevsk: Книжное издательство «Удмуртия», →ISBN, page 12
* Yrjö Wichmann, Toivo Emil Uotila (1987) Mikko Korhonen, editor, Wotjakischer Wortschatz [Votyak Vocabulary] (Lexica Societatis Fenno-Ugricae; Volume 21) (overall work in German), Helsinki: Suomalais-ugrilainen Seura, →ISBN, →ISSN, page 26