# ullmhaigh
## Irish
### Etymology

From Middle Irish ellmaigid. By surface analysis, ullamh (“ready”) +‎ -aigh.

### Pronunciation

* (Munster) IPA: /ˈʊl̪ˠəvˠɪɟ/
* (Galway) IPA: /ˈʊl̪ˠwə/
* (Mayo) IPA: /ˈʊl̪ˠwiː/
* (Ulster) IPA: /ˈʌl̪ˠwi/

### Verb

ullmhaigh (present analytic ullmhaíonn, future analytic ullmhóidh, verbal noun ullmhú, past participle ullmhaithe)
* (transitive, intransitive) prepare, get ready

#### Conjugation

| | | singular | singular | singular | plural | plural | plural | relative | autonomous |
| | | first | second | third | first | second | third | relative | autonomous |
| indicative | present | ullmhaím | ullmhaíonn tú; ullmhaír$^†$ | ullmhaíonn sé, sí | ullmhaímid; ullmhaíonn muid | ullmhaíonn sibh | ullmhaíonn siad; ullmhaíd$^†$ | a ullmhaíonn; a ullmhaíos / a n-ullmhaíonn* | ullmhaítear |
| indicative | past | d'ullmhaigh mé; d'ullmhaíos / ullmhaigh mé‡; ullmhaíos‡ | d'ullmhaigh tú; d'ullmhaís / ullmhaigh tú‡; ullmhaís‡ | d'ullmhaigh sé, sí / ullmhaigh sé, sí‡ | d'ullmhaíomar; d'ullmhaigh muid / ullmhaíomar‡; ullmhaigh muid‡ | d'ullmhaigh sibh; d'ullmhaíobhair / ullmhaigh sibh‡; ullmhaíobhair‡ | d'ullmhaigh siad; d'ullmhaíodar / ullmhaigh siad‡; ullmhaíodar‡ | a d'ullmhaigh / ar ullmhaigh* | ullmhaíodh; hullmhaíodh$^†$ |
| indicative | past habitual | d'ullmhaínn / ullmhaínn‡; n-ullmhaínn‡‡ | d'ullmhaíteá / ullmhaíteá‡; n-ullmhaíteá‡‡ | d'ullmhaíodh sé, sí / ullmhaíodh sé, sí‡; n-ullmhaíodh sé, sí‡‡ | d'ullmhaímis; d'ullmhaíodh muid / ullmhaímis‡; ullmhaíodh muid‡; n-ullmhaímis‡‡; n-ullmhaíodh muid‡‡ | d'ullmhaíodh sibh / ullmhaíodh sibh‡; n-ullmhaíodh sibh‡‡ | d'ullmhaídís; d'ullmhaíodh siad / ullmhaídís; ullmhaíodh siad‡; n-ullmhaídís‡‡; n-ullmhaíodh siad‡‡ | a d'ullmhaíodh / a n-ullmhaíodh* | d'ullmhaítí / ullmhaítí‡; n-ullmhaítí‡‡ |
| future | future | ullmhóidh mé; ullmhód; ullmhóchaidh mé$^†$ | ullmhóidh tú; ullmhóir$^†$; ullmhóchaidh tú$^†$ | ullmhóidh sé, sí; ullmhóchaidh sé, sí$^†$ | ullmhóimid; ullmhóidh muid; ullmhóchaimid$^†$; ullmhóchaidh muid$^†$ | ullmhóidh sibh; ullmhóchaidh sibh$^†$ | ullmhóidh siad; ullmhóid$^†$; ullmhóchaidh siad$^†$ | a ullmhóidh; a ullmhós; a ullmhóchaidh$^†$; a ullmhóchas$^†$ / a n-ullmhóidh*; a n-ullmhóchaidh*$^†$ | ullmhófar; ullmhóchar$^†$ |
| conditional | conditional | d'ullmhóinn; d'ullmhóchainn$^†$ / ullmhóinn‡; ullmhóchainn$^†$‡; n-ullmhóinn‡‡; n-ullmhóchainn$^†$‡‡ | d'ullmhófá; d'ullmhóchthá$^†$ / ullmhófá‡; ullmhóchthá$^†$‡; n-ullmhófá‡‡; n-ullmhóchthá$^†$‡‡ | d'ullmhódh sé, sí; d'ullmhóchadh sé, sí$^†$ / ullmhódh sé, sí‡; ullmhóchadh sé, sí$^†$‡; n-ullmhódh sé, sí‡‡; n-ullmhóchadh sé, sí$^†$‡‡ | d'ullmhóimis; d'ullmhódh muid; d'ullmhóchaimis$^†$; d'ullmhóchadh muid$^†$ / ullmhóimis‡; ullmhódh muid‡; ullmhóchaimis$^†$‡; ullmhóchadh muid$^†$‡; n-ullmhóimis‡‡; n-ullmhódh muid‡‡; n-ullmhóchaimis$^†$‡‡; n-ullmhóchadh muid$^†$‡‡ | d'ullmhódh sibh; d'ullmhóchadh sibh$^†$ / ullmhódh sibh‡; ullmhóchadh sibh$^†$‡; n-ullmhódh sibh‡‡; n-ullmhóchadh sibh$^†$‡‡ | d'ullmhóidís; d'ullmhódh siad; d'ullmhóchadh siad$^†$ / ullmhóidís‡; ullmhódh siad‡; ullmhóchadh siad$^†$‡; n-ullmhóidís‡‡; n-ullmhódh siad‡‡; n-ullmhóchadh siad$^†$‡‡ | a d'ullmhódh; a d'ullmhóchadh$^†$ / a n-ullmhódh*; a n-ullmhóchadh*$^†$ | d'ullmhófaí; d'ullmhóchthaí$^†$ / ullmhófaí‡; ullmhóchthaí$^†$‡; n-ullmhófaí‡‡; n-ullmhóchthaí$^†$‡‡ |
| subjunctive | present | go n-ullmhaí mé; go n-ullmhaíod$^†$ | go n-ullmhaí tú; go n-ullmhaír$^†$ | go n-ullmhaí sé, sí | go n-ullmhaímid; go n-ullmhaí muid | go n-ullmhaí sibh | go n-ullmhaí siad; go n-ullmhaíd$^†$ | — | go n-ullmhaítear |
| subjunctive | past | dá n-ullmhaínn | dá n-ullmhaíteá | dá n-ullmhaíodh sé, sí | dá n-ullmhaímis; dá n-ullmhaíodh muid | dá n-ullmhaíodh sibh | dá n-ullmhaídís; dá n-ullmhaíodh siad | — | dá n-ullmhaítí |
| imperative | imperative | ullmhaím | ullmhaigh | ullmhaíodh sé, sí | ullmhaímis | ullmhaígí; ullmhaídh$^†$ | ullmhaídís | — | ullmhaítear |
| verbal noun | verbal noun | ullmhú | ullmhú | ullmhú | ullmhú | ullmhú | ullmhú | ullmhú | ullmhú |
| past participle | past participle | ullmhaithe | ullmhaithe | ullmhaithe | ullmhaithe | ullmhaithe | ullmhaithe | ullmhaithe | ullmhaithe |
* indirect relative † archaic or dialect form ‡ dependent form ‡‡ dependent form used with particles that trigger eclipsis (except an)

### References

* Ó Dónaill, Niall (1977) “ullmhaigh”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN
* Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “ellmaigid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
* “ullmhaigh”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
* Dinneen, Patrick S. (1904) “ullṁuiġim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 777

### Further reading

* “ullmhaigh”, in New English-Irish Dictionary, Foras na Gaeilge, 2013-2024