# deasaigh
## Irish
### Alternative forms

* deasuigh (obsolete)

### Etymology

From Middle Irish desaigid. By surface analysis, deas +‎ -igh. Doublet of deisigh.

### Pronunciation

* (Munster) IPA: /ˈdʲasˠɪɟ/
* (Connacht) IPA: /ˈdʲasˠiː/
* (Ulster) IPA: /ˈdʲasˠi/

### Verb

deasaigh (present analytic deasaíonn, future analytic deasóidh, verbal noun deasú, past participle deasaithe)
* (military) to dress (arrange (soldiers or troops) into proper formation)
* (art, photography, transitive) to pose (set in place, arrange)
* (art, photography, reflexive) to pose (assume or maintain a pose)
    Synonym: deisigh
* to prepare (also in reference to food), make ready, fit
    Synonyms: ullmhaigh, réitigh
* to fit out
* to settle (place in a fixed or permanent condition)
    Synonym: socraigh
* (dated) to adjust

#### Conjugation

| | | singular | singular | singular | plural | plural | plural | relative | autonomous |
| | | first | second | third | first | second | third | relative | autonomous |
| indicative | present | deasaím | deasaíonn tú; deasaír$^†$ | deasaíonn sé, sí | deasaímid; deasaíonn muid | deasaíonn sibh | deasaíonn siad; deasaíd$^†$ | a dheasaíonn; a dheasaíos / a ndeasaíonn* | deasaítear |
| indicative | past | dheasaigh mé; dheasaíos | dheasaigh tú; dheasaís | dheasaigh sé, sí | dheasaíomar; dheasaigh muid | dheasaigh sibh; dheasaíobhair | dheasaigh siad; dheasaíodar | a dheasaigh / ar dheasaigh* | deasaíodh |
| indicative | past habitual | dheasaínn / ndeasaínn‡‡ | dheasaíteá / ndeasaíteá‡‡ | dheasaíodh sé, sí / ndeasaíodh sé, sí‡‡ | dheasaímis; dheasaíodh muid / ndeasaímis‡‡; ndeasaíodh muid‡‡ | dheasaíodh sibh / ndeasaíodh sibh‡‡ | dheasaídís; dheasaíodh siad / ndeasaídís‡‡; ndeasaíodh siad‡‡ | a dheasaíodh / a ndeasaíodh* | dheasaítí / ndeasaítí‡‡ |
| future | future | deasóidh mé; deasód; deasóchaidh mé$^†$ | deasóidh tú; deasóir$^†$; deasóchaidh tú$^†$ | deasóidh sé, sí; deasóchaidh sé, sí$^†$ | deasóimid; deasóidh muid; deasóchaimid$^†$; deasóchaidh muid$^†$ | deasóidh sibh; deasóchaidh sibh$^†$ | deasóidh siad; deasóid$^†$; deasóchaidh siad$^†$ | a dheasóidh; a dheasós; a dheasóchaidh$^†$; a dheasóchas$^†$ / a ndeasóidh*; a ndeasóchaidh*$^†$ | deasófar; deasóchar$^†$ |
| conditional | conditional | dheasóinn; dheasóchainn$^†$ / ndeasóinn‡‡; ndeasóchainn$^†$‡‡ | dheasófá; dheasóchthá$^†$ / ndeasófá‡‡; ndeasóchthá$^†$‡‡ | dheasódh sé, sí; dheasóchadh sé, sí$^†$ / ndeasódh sé, sí‡‡; ndeasóchadh sé, sí$^†$‡‡ | dheasóimis; dheasódh muid; dheasóchaimis$^†$; dheasóchadh muid$^†$ / ndeasóimis‡‡; ndeasódh muid‡‡; ndeasóchaimis$^†$‡‡; ndeasóchadh muid$^†$‡‡ | dheasódh sibh; dheasóchadh sibh$^†$ / ndeasódh sibh‡‡; ndeasóchadh sibh$^†$‡‡ | dheasóidís; dheasódh siad; dheasóchadh siad$^†$ / ndeasóidís‡‡; ndeasódh siad‡‡; ndeasóchadh siad$^†$‡‡ | a dheasódh; a dheasóchadh$^†$ / a ndeasódh*; a ndeasóchadh*$^†$ | dheasófaí; dheasóchthaí$^†$ / ndeasófaí‡‡; ndeasóchthaí$^†$‡‡ |
| subjunctive | present | go ndeasaí mé; go ndeasaíod$^†$ | go ndeasaí tú; go ndeasaír$^†$ | go ndeasaí sé, sí | go ndeasaímid; go ndeasaí muid | go ndeasaí sibh | go ndeasaí siad; go ndeasaíd$^†$ | — | go ndeasaítear |
| subjunctive | past | dá ndeasaínn | dá ndeasaíteá | dá ndeasaíodh sé, sí | dá ndeasaímis; dá ndeasaíodh muid | dá ndeasaíodh sibh | dá ndeasaídís; dá ndeasaíodh siad | — | dá ndeasaítí |
| imperative | imperative | deasaím | deasaigh | deasaíodh sé, sí | deasaímis | deasaígí; deasaídh$^†$ | deasaídís | — | deasaítear |
| verbal noun | verbal noun | deasú | deasú | deasú | deasú | deasú | deasú | deasú | deasú |
| past participle | past participle | deasaithe | deasaithe | deasaithe | deasaithe | deasaithe | deasaithe | deasaithe | deasaithe |
* indirect relative † archaic or dialect form ‡‡ dependent form used with particles that trigger eclipsis

#### Derived terms

* deasaigh thart (“get into position, move over into position, keep still”)
* deasaigh isteach (“snuggle, cuddle”)

### Further reading

* “deasaigh”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
* Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “dessigid, dessaigid”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language
* Dinneen, Patrick S. (1904) “deasuiġim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 233
* Finck, F. N. (1899) Die araner mundart (in German), volume II, Marburg: Elwert’sche Verlagsbuchhandlung, page 76
* Ó Dónaill, Niall (1977) “deasaigh”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN