# Yiddish proverbs

Proverbs in the Yiddish language.

## Proverbs

* .(אַכט איז ניט קיין אמת) זיבן איז אַ ליגן
** Zibn iz a lign (akht iz nit keyn emes).
** Seven is a lie (eight is not the truth).
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 98. ISBN 3-925037-25-X.
* .אַ קלוגער פֿאַרשטײט פֿון אײן װאָרט צװײ
** A kluger farshteyt fun eyn vort tsvey.
** A wise man hears one word and understands two.
** Source: Stutchkoff, Nahum (1950). דער אוצר פֿון דער ייִדישער שפּראַך. YIVO Institute for Jewish Research. p. 304. ISBN 0-914512-46-3.
** German gloss (unattested): Ein Kluger versteht von einem Wort zwei.
* .אַחרי מות קדושים
** Akhre moys kdoyshim. (direct quote from Hebrew title of two sequential Torah portions)
** After death, [a person is] holy.
** English equivalent: Speak well of the dead.
** Meaning: After a person's death, one should speak only of his virtues. Do not speak ill of the dead.
** Meaning when used ironically: After death, even the most ordinary person becomes a saint.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 10. ISBN 3-925037-25-X.
** Latin equivalent: De mortuis nihil nisi bonum. (About the dead, nothing but good [should be said].)
* .‎אױף אײן שלאָג פֿאַלט קײן בױם ניט אום
** Af eyn shlog falt keyn boym nit um.
** A tree doesn't fall with one blow.
** English equivalent: Little strokes fell great oaks.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 279. ISBN 3-925037-25-X.
** German gloss (unattested): Auf (Mit) einen Schlag fällt kein Baum (nicht) um.
* .אױף פֿײַער זאָל מען קײן בױמל ניט גיסן
** Af fayer zol men keyn boyml nit gisn.
** Don't pour oil on fire.
** English equivalent: Don't add fuel to the fire.
** Meaning: Don't make a bad situation worse by making an injudicious remark.
** Source: Stutchkoff, Nahum (1950). דער אוצר פֿון דער ייִדישער שפּראַך. YIVO Institute for Jewish Research. p. 454. ISBN 0-914512-46-3.
** German equivalent: Man soll kein Öl ins Feuer gießen.
** German gloss (theoretical): Auf Feuer soll man kein (Baum-) Öl (nicht) gießen.
* ‎אַמאָל איז די רפֿואה ערגער פֿאַר דער מכּה‫.‬
** Amol iz di refue erger far der make.
** Sometimes the cure is worse than the disease.
** Source: Stutchkoff, Nahum (1950). דער אוצר פֿון דער ייִדישער שפּראַך. YIVO Institute for Jewish Research. p. 423. ISBN 0-914512-46-3.
** German gloss (theoretical): Einmal (Manchmal) ist die Refue ärger für (als) die Macke.
* .אַז דער שטײן ליגט אױף אײן אָרט װערט ער אױך באַװאַקסן מיט גראָז
** Az der shteyn ligt af eyn ort vert er oykh bavaksn mit groz.
** If a stone stays in one place, it becomes overgrown with grass.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 271. ISBN 3-925037-25-X.
** German gloss (unattested): Als (wenn) der Stein liegt auf einem Ort wird er auch bewachsen mit Gras.
** English proverb expressing the converse: A rolling stone gathers no moss.
* .אַז מען לעבט, דערלעבט מען
** Az men lebt, derlebt men.
** When one lives, one experiences.
** Meaning: If you live long enough, you live to see surprising things.
** Source: Furman, Israel (1968). ייִדישע שפּריכװערטער און רעדנסארטן. Hamenora Publishing House. p. 219.
** German gloss (unattested): Als (wenn) man lebt, erlebt man.
* .בעסער הערן קללות איידער הערן נעבעך
** Beser hern kloles eyder hern nebekh.
** Better to be cursed than pitied.
** Source: Stutchkoff, Nahum (1950), Der Oytser fun der Yidisher Shprakh, p. 658, ISBN 0-914512-46-3
* .פֿאַר אַ צאַפּ האָט מען מורא פֿון פֿאָרנט, פֿאַר אַ פֿערד פֿון הינטן, פֿאַר אַ נאַר פֿון אַלע זײַטן
** Far a tsap hot men moyre fun fornt, far a ferd fun hintn, far a nar fun ale zaytn.
** Be wary in front of a billy goat, in back of a horse, or on any side of a fool.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 105. ISBN 3-925037-25-X.
* .‎פֿון אַ חזיר־שװענצל קען מען קײן שטרײַמל ניט מאַכן
** Fun a khazer-shventsl ken men keyn shtrayml nit makhn.
** You can't make a shtreimel from a pig's tail.
** English equivalent: You can't make a silk purse from a sow's ear.
** Meaning: "You cannot produce anything of good quality from poor raw material; often used of people."
** Source for meaning of English equivalent: Martin H. Manser (2007). The Facts on File Dictionary of Proverbs. Infobase Publishing. p. 313. ISBN 978-0-8160-6673-5.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 105. ISBN 3-925037-25-X.
** German gloss (theoretical): Von einem Chaser-Schwänzel kann man keinen Schtreimel (nicht) machen.
* .דער מענטש טראַכט און גאָט לאַכט
** Der mentsh trakht un Got lakht.
** Man plans and God laughs.
** English equivalent: Man proposes, God disposes.
** Source: Furman, Israel (1968). ייִדישע שפּריכװערטער און רעדנסארטן. Hamenora Publishing House. p. 248.
** German equivalent: Der Mensch denkt und Gott lenkt.
** German gloss (unattested): Der Mensch trachtet und Gott lacht.
* .דאָס עפּעלע פֿאַלט ניט װײַט פֿון בײמעלע
** Dos epele falt nit vayt fun beymele.
** The apple doesn't fall far from (the) tree.
** English equivalent: The apple doesn't fall far from the tree.
** Meaning: Children are like their parents.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 193. ISBN 3-925037-25-X.
** German equivalent: Der Apfel fällt nicht weit vom Stamm.
** German gloss: Der Apfel fällt nicht weit vom Baum.
* .אַ באַרג מיט אַ באַרג קומט זיך ניט צונױף, אָבער אַ מענטש מיט אַ מענטשן יאָ
** A barg mit a barg kumt zikh nit tsunoyf, ober a mentsh mit a mentshn yo.
** Two mountains can't come together, but two people can.
** Meaning: There is always a way for people to find common ground.
** German gloss (unattested): Ein Berg mit einem Berg kommt sich nicht zusammen, aber ein Mensch mit einem Menschen ja (schon).
** Source: Stutchkoff, Nahum (1950). דער אוצר פֿון דער ייִדישער שפּראַך. YIVO Institute for Jewish Research. p. 30. ISBN 0-914512-46-3.
* .די צײַט איז טײַערער פֿון געלט
** Di tsayt iz tayerer fun gelt.
** Time is more precious than money.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 222. ISBN 3-925037-25-X.
** German gloss (unattested): Die Zeit ist teuerer von (als) Geld.
* געשװיגן הײסט אױך גערעדט‪.‬
** Geshvign heyst oykh geredt.
** Even silence speaks.
** Meaning: Sometimes there is eloquence in silence. Alternate meaning: Silence implies consent.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 265. ISBN 3-925037-25-X.
** German equivalent: Schweigen ist auch eine Antwort.
** German gloss (unattested): Geschwiegen heißt auch geredet.
* .שטיל װאַסער גראָבט טיף
** Shtil vaser grobt tif.
** Still water digs deep.
** Source: Bernstein, Ignaz (1988). Jüdische Sprichwörter und Redensarten. Fourier Verlag. p. 86. ISBN 3-925037-25-X.
** English equivalent: Still water runs deep.
** "Silent Men, like still Waters, are deep and dangerous."
** Thomas Fuller, Gnomologia (1732)

## See also

* Jewish proverbs

## External links

* Yiddish Wit - Yiddish proverbs in Yiddish (Hebrew letters), YIVO transliteration, and English translation.