OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# leun-kouch
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Ger kevrennek savet diwar an anv-gwan leun ha kouch

### Anv-gwan

leun-kouch /lœ̃nˈkuʃ/
* Ken leun ma ne c'heller mui lakaat netra e-barzh
** Leun-kouch e voe an iliz diouzhtu, hag an aotrou Person, pa welas, a huanadas : [...]. — (Jakez Konan, Lannevern e kañv ha danevelloù all, Al Liamm, 1980, p. 21.)
** Leun-kouch oa ar sal. Bec'h o doa bet o kavout ur plas. — (Roparz Hemon, Viktor ha Petronilh, Al Liamm, niv. 387, Gouere - Eost 2011, p. 62.)

#### Gerioù kar dre o ster

* leun-barr
* leun-brog
* leun-chek
* leun-chouk
* leun-faezh
* leun-klok
* leun-raz
* leun-sklok
* leun-tenn

#### Troidigezhioù

* galleg : tout à fait plein
# leunias
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar leun-, pennrann ar verb leuniañ, ur glebiadur notet -i-, hag an dibenn-ger -as

### Furm verb

leunias /ˈlœ̃njas/
* Furm ar verb leuniañ e trede gour unan an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ
** Hag e leunias arre e c'hodelloù a aour hag a arc'hant, hag ec'h eas neuze, en kêr. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 157.)

#### Gerioù kevrennek

* damleunias
* dileunias
* peurleunias

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) accomplit
* galleg : (elle)/(il) compléta
* galleg : (elle)/(il) remplit
# leuniañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan leun hag al lostger -iañ
    Meneget er C'hatolikon (leunyaff)
    Da geñveriañ gant ar verboù llenwi en kembraeg, lenwel en kerneveureg

### Verb

leuniañ /ˈlœ̃njã/ verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : leuniet) (displegadur)
* Lakaat da vezañ leun (diwar-benn an endalc'herioù, ar salioù)
* Goleiñ gant un niver brasoc'h-brasañ (diwar-benn ar gorreennoù)
** Teir follennad paper a voe duet ganti, duet eus al lein betek an traoñ, ha c'hoazh linennoù a-dreuz da leuniañ an disterañ korn. — (Roparz Hemon, Ho kervel a rin en noz ha marvailhoù all, Al Liamm, 1970, p. 22.)
* (dre skeudenn-lavar) Gwalc'hañ

#### Stummoù all

* leuniñ

#### Gerioù kevrennek

* adleuniañ
* dileuniañ
* disleuniañ
* peurleuniañ

#### Troidigezhioù

* galleg : accomplir
* galleg : compléter
* galleg : (se) remplir
* kembraeg : llenwi
* kerneveureg : lenwel
* saozneg : to fill
# leuniec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « leun- », pennrann ar verb « leuniañ », ur glebiadur notet « -i- », hag an dibenn-ger « -ec'h ».

### Furm verb

leuniec'h /Distagadur ?/
* Furm ar verb leuniañ en eil gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# leunied
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « leun- », pennrann ar verb « leuniañ », ur glebiadur notet « -i- », hag an dibenn-ger « -ed ».

### Furm verb

leunied /Distagadur ?/
* Furm dic'hour ar verb leuniañ en amzer-dremenet ledan an doare-disklêriañ.
# leun-tenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Ger kevrennek savet diwar an daou anv-gwan leun ha tenn.

### Anv-gwan

leun-tenn /lœ̃nˈtːɛn/
* Ken leun ma ne c'heller mui lakaat netra e-barzh
** Leun-tenn eo va faper. — (Yann-Vari Perrot, E-tal ar poull, C'HOARIVA BREZHONEK, Pemp pezh-c'hoari berr, Skridoù Breizh, 1944, p. 44.)
** « [...] ! Ha, ma ne gredit ket ac'hanon, ingal eo din, rak va forn a zo leun, ha pa vefe goullo e vefe leun-tenn, memes tra, evidoc'h, Chann, hag evidoc'h, Katell !... » — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 90.)

#### Gerioù heñvelster

* leun-barr
* leun-bourr
* leun-chouk
* leun-kouch

#### Troidigezhioù

* galleg : plein à craquer
# leunie
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar leun-, pennrann ar verb leuniañ, ur glebiadur notet -i- hag an dibenn-ger -e.

### Furm verb

leunie /ˈlœ̃.nje/
* Furm ar verb leuniañ e trede gour unan an amdremened, en doare-disklêriañ.
** Ar c'hazh penn du eta a glaske, a glaske hag a ruilhe botez war votez, ha ne leunie e gof nemet gant c'hwez al logod tremenet eno an devezhioù a-raok, p'edont o vont da glask ur vro all. — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 63.)

#### Gerioù kevrennek

* damleunie
* dileunie
* peurleunie

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) accomplissait ; complétait ; remplissait
# lojfent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -fent.

### Furm verb

lojfent /Distagadur ?/
* Furm ar verb lojañ e trede gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# lojint
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -int.

### Furm verb

lojint /ˈloː.ʒĩɲ(t)/
* Furm ar verb lojañ e trede gour lies an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ.
# lojit
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -it.

### Furm verb

lojit /ˈloːʒit/
* Furm ar verb lojañ en eil gour lies an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
* Furm ar verb lojañ en eil gour lies an doare-gourc'hemenn.
# lojfes
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -fes.

### Furm verb

lojfes /ˈloʃ.fes/
* Furm ar verb lojañ en eil gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# lojidi
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn lojad hag an dibenn-ger -i gant ur pebeiladur vogalennek

### Furm anv-kadarn

| | Unander | Liester |
| Gourel | lojad /ˈloːʒat/ | lojidi /loˈʒiːdi/ |
| Benel | lojadez /loˈʒɑːdes/ | lojadezed /loʒaˈdeːzet/ |
lojidi /loˈʒiːdi/
* Furm lies an anv-kadarn lojad
** Keit ma 'eus bet ur bañsion hor boa diduadennoù ordinal al lojidi : mont da bourmen asambles gant an eveshaerien betek Santez-Anna. — (Anne Guillou, Gisèle pe ar vuhez adsavet, troidigezh gant Herve Danielou, Ar Skol Vrezoneg - Emgleo Breiz, 1998, p. 82.)

#### Gerioù heñvelster

* diabarzhidi

#### Gerioù enepster

* diavaezidi

#### Troidigezhioù

* galleg : internes
* galleg : pensionnaires
# lojimp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -imp.

### Furm verb

lojimp /ˈloː.ʒĩm(p)/
* Furm ar verb lojañ e kentañ gour lies an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ.
# lojis
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -is.

### Furm verb

lojis /ˈloː.ʒis/
* Furm ar verb lojañ e kentañ gour unan an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# lojfen
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -fen.

### Furm verb

lojfen /ˈloʃ.fen/
* Furm ar verb lojañ e kentañ gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# loji
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -i.

### Furm verb

loji /ˈloːʒi/
* Furm ar verb lojañ en eil gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ.
# lojin
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar loj-, pennrann ar verb lojañ, hag an dibenn-ger -in.

### Furm verb

lojin /ˈloː.ʒĩn/
* Furm ar verb lojañ e kentañ gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ.
# kaout madoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar verb kaout hag an anv-kadarn madoù.

### Troienn verb

kaout madoù /Distagadur ?/
* Bezañ pinvidik, kaout peadra :
** Honnezh he deus madoù. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 330.)
** [...] ; ni hon devoa madou serret war hon leuriou, ha n'hon devoa kont ebet da renti anê, [...] — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 182.)
** [...] Ma zad ma mamm n[evo]a madoù A gase [ac']hanon d'ar skolajoù [...] — (Ar vreudeur Morvan, Teñzor ar Botkol, éditions Coop Breizh, Joli Koukou, 2002, pajenn 58.)

#### Troidigezhioù

* galleg : avoir des biens , être riche
# kaout marc'h rous
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ar verb kaout, an anv-kadarn marc'h hag an anv-gwan rous.

### Troienn verb

kaout marc'h rous /Distagadur ?/
* Bezañ gwarizius, pa reer anv eus priedoù.
** Houmañ, ar verc'h-mañ, ne oa ket un diodez, na tost zoken, hag e wele ervat, ma komze al loen evel-se outi, ne oa emichañs nemet dre ma kare anezhi, ha dre m' en devoa un tammig marc'h rous. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 112.)

#### Troiennoù heñvelster

* mont war varc'h
* mont war gein ar marc'h
* mont war ar marc'h ruz
* kaout marc'h Hamon

#### Troidigezhioù

* galleg : être jaloux (entre époux)
# kaout peoc'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant kaout ha peoc'h.

### Troienn

kaout peoc'h
* bezañ laosket e peoc’h, bezañ sioul
** Ma ! na pa ve red d'in e lazan eun deirved gwech, ne ran forz, mes red eo d'in kaout peoc'h ! — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 27.)
** Deut on a-raog da gaoud peoh. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 409.)
** Peoc'h hor bezo bremañ. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 216.)
* kaout peoc’h gant unan bennak: bezañ laozket sioul gant unan bennak
** Adaleg ma veze bet e-ti e vamm pe e-ti e c'hoar, pa veze bet en o alan, n'am-beze peoh ebed er gêr gantañ. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 14.)

#### Troioù-lavar

* peoc'h ebet
# kaout mil boan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus kaout ha mil boan.
kaout mil boan
* kaout poan vras (oc'h ober un dra bennak)
** Ar plac'hig a lavaras dezhan eün penauz edo ar bed ganthi ; edo o clask labour, hag e devoa mil boan o clask caout he leorig. — (Goulven Morvan, Eur verc'h calonek, Feiz ha Breiz niv. 204, 1868, p. 381a.)
** [...], hag en doe mil boan ar priñs oc'h erruout betek an nor-borzh. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/2, Al Liamm, 1985, p. 40.)
** Me am-bez mil boan o chaokad eun tamm kreun. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 354.)
** Mil boan he doe ar vamm o reiñ da gompren d'e benn aheurtet a vugel [...]. — (Abeozen, Pirc'hirin Kala-Goañv, Al Liamm, eil emb. 1986, p. 12.)
** Nag a fent a rae dimp adal ma strive da zistagañ gant kant ha mil boan ur c'houblad gerioù e rusianeg palefarzh ! — (Jarl Priel, Amañ hag Ahont, Al Liamm, 1957, p. 14-15.)
** Krog e oa skubellenn Harry da dreiñ evel ur rod, ha mil boan en devoa ar paotr o chom krog e-barzh. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 197.)
# kaout mezh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant kaout ha mezh.

### Troienn verb

kaout mezh
* bezañ gant ar vezh
** — N'ho peus ket mez ? eme houma. [...] ? — (Ivon Krog, Eur Zac'had Marvailhou, Buhez Breiz, Kemper, 1924, p. 120.)
** N'ho-peus ket a vez ? — Mez ? Ar mez a vez e beg ar gwez. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 352.)
* kaout mezh gant udb / ABALAMOUR DA UDB
** Biganna ne lavare ger, rak mezh he devoa gant he c'holladenn, [...]. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 69.)
* kaout mezh da ober un dra
* kaout mezh oc'h ober un dra bennak
** Jilig. — Hag e vije ! Ho pugale o divije mez, tra nemed ken o tougen hoc'h hano ! [...] ! — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 39.)
** N'ec'h eus ket mezh 'Welet da revr e daou bezh?
* Kaout mezh (ur c'horfad mezh, ur revriad mezh, ur saead vezh), oc'h ober un dra bennak, pe gant unan bennak.
# kaout lêr yer
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ar verb kaout hag an daou anv-kadarn lêr ha yer.

### Troienn verb

kaout lêr yer /Distagadur ?/
* Bezañ savet blev kroc'hen unan bennak gant ar riv pe ur gridienn bennak.

#### Troiennoù heñvelster

* kaout kroc'hen naer

#### Troidigezhioù

* galleg : avoir la chair de poule
# kaout mall
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus kaout ha mall.

### Troienn verb

kaout mall
* Kaout c'hoant bras (da ober tra pe dra).
** Ha da c'housperoù ma 'n divije mall ar maer da vont da ober ur barti domino, pe un abadenn c'hoari-voulloù, e vije barnet ar person, pe 'vije kontant pe ne vije ket, da ganañ un tamm Laudate, ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 14.)
** Livirit d'in, en han' Doue, e pelec'h ema maner Kerleon ! Mall am euz da welet an aotrou Patern. — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 29.)
** Warc’hoazh ez aio di, rak ar rouanez he deus mall da welout ar gwalennoù talvoudus a gav dezhi a zo kuzhet dindan un nebeud troatadoù] douar. — (Jakez Riou, Troiou-Kamm Alanig al Louarn I, Gwalarn niv. 89, Ebrel 1936, p. 82.)
** Mall am eus da rosta da beñsou eun tammig bihan d’it ! — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 140.)
# gounezfed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « gounez- », pennrann ar verb « gounit », hag an dibenn-ger « -fed ».

### Furm verb

gounezfed /ɡũˈnesfet/
* Furm dic'hour ar verb gounit en amzer c'hallus an doare-divizout.
# gounezfent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « gounez- », pennrann ar verb « gounit », hag an dibenn-ger « -fent ».

### Furm verb

gounezfent /Distagadur ?/
* Furm ar verb gounit e trede gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# gounezfe
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar gounez-, pennrann ar verb gounit, hag an dibenn-ger -fe

### Furm verb

gounezfe /ɡuˈnezfe/
* Furm ar verb gounit e trede gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar rannig-verb a) :
       Mez war ar glaou e oan azezet ; aoun am oa, sellit, aoun am oa ken na grenen o klask gouzout piou a c'hounezfe. — (Ivon Krog, Klenved ar Medalennou, Ti-moulerez Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1909, p. 39.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) gagnerait
# gounezfec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « gounez- », pennrann ar verb « gounit », hag an dibenn-ger « -fec'h ».

### Furm verb

gounezfec'h /Distagadur ?/
* Furm ar verb gounit en eil gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# gounezfes
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « gounez- », pennrann ar verb « gounit », hag an dibenn-ger « -fes ».

### Furm verb

gounezfes /Distagadur ?/
* Furm ar verb gounit en eil gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# gounezi
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « gounez- », pennrann ar verb « gounit », hag an dibenn-ger « -i ».

### Furm verb

gounezi /Distagadur ?/
* Furm ar verb gounit en eil gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ.
# gounezimp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « gounez- », pennrann ar verb « gounit », hag an dibenn-ger « -imp ».

### Furm verb

gounezimp /Distagadur ?/
* Furm ar verb gounit e kentañ gour lies an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ.
# gounezfemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « gounez- », pennrann ar verb « gounit », hag an dibenn-ger « -femp ».

### Furm verb

gounezfemp /Distagadur ?/
* Furm ar verb gounit e kentañ gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# gounezfen
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « gounez- », pennrann ar verb « gounit », hag an dibenn-ger « -fen ».

### Furm verb

gounezfen /Distagadur ?/
* Furm ar verb gounit e kentañ gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# naered-lunedek
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « naered » ha « lunedek ».

### Furm anv-kadarn

naered-piton /ˈnɛ.ret'lyne:dek/
* Furm lies an anv-kadarn naer-lunedek.
# naereta
## Brezhoneg

    Eus naered hag -a.

### Verb

naereta /nɛˈretːa/
* klask naered.

#### Deveradoù

* naeretaer
# naetaat
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan naet hag al lostger kevrennek -aat (diwar -a hag -at)

### Verb

naetaat /nɛˈtɑːt/ verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : naetaet) (displegadur)
* Lakaat da vezañ naet
** Tud a deuio hep dale d'am gwelet : red eo netaat dre aman. — (Ivon Krog, Klenved ar Medalennou, Ti-moulerez Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1909, p. 28.)
** [...] : daoulinañ dirak ar bez ha lavarout ur bater hag un ave ; naetaat ar bez ; [...]. — (Roparz Hemon, Ho kervel a rin en noz ha marvailhoù all, Al Liamm, 1970, p. 24.)
** Hastomp buan netaad ar gegin. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 202.)
** Ar plac'h-labour, pe un darbarourez vadelezhus, a yae di da naetaat ha da gempenn. — (Pêr Denez, Glas evel daoulagad c'hlas na oant ket ma re, Al Liamm, 1979, p. 24.)
** « Atoe, er beure-mañ n'am eus ket gallet monet e-barz da naetaat evel ma ran kustum. Prennet e oa an nor. » — (Jakez Konan, Ur marc'hadour a Vontroulez, Al Liamm, 1981, p. 26.)
** — [...]. M'o dije bet kalon a-walc'h da naetaat anezhe c'hoazh. [...]. — (Fañch Peru, Kañfarded Milin ar Wern, Skol Vreizh, 2008, p. 46.)
** Mat e oa ne deue ket Tintin Petunia ken da naetaat e gambr, rak ne baoueze ket Hedwig da zegas logod marv. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 95.)
* (dre skeudenn-lavar) Glanaat
** Ra blijo gant Doue sklerijennañ o spered — hag hini an dud all faziet, — naetaat o c'halon hag o lakaat da zistreiñ war ar roudenn vat o deus dilezet ! — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 77.)

#### Deveradoù

* naetadur
* naetadurezh
* naetaerezh

#### Troidigezhioù

* galleg : devenir propre
* galleg : nettoyer
# naered-gwiber
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Ger kevrennek savet diwar an anv-kadarn naer gant an dibenn-ger -ed, ha an anv-kadarn gwiber

### Anv-kadarn

naered-gwiber /nɛrɛdˈgɥiːbɛr/
* Furm lies an anv-kadarn naer-wiber
** En em c'hwezh eta, va askre, gant an neizhiad naered-gwiber a zo ouzh da waskañ ! — (William Shakespeare, Otello, troet gant Marsel Klerg, Embannadurioù Al Lanv, 2007, p. 114.)

#### Troidigezhioù

* galleg : vipères
# naered-kalet
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « naered » ha « kalet ».

### Furm anv-kadarn

naered-kalet /ˈnɛ.ret'ka:let:/
* Furm lies an anv-kadarn naer-galet.
# naered-piton
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « naered » ha « piton ».

### Furm anv-kadarn

naered-piton /ˈnɛ.ret'pit:õn/
* Furm lies an anv-kadarn naer-piton.
# naetat
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « naet » hag an dibenn-ger « -at ».

### Furm anv-gwan

naetat /ˈnɛtː.at/
* Derez-estlammiñ an anv-gwan « naet ».
# naeron
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn naer hag an dibenn-ger -on.

### Furm anv-kadarn

naeron /ˈnɛːrɔ̃n/
* Furm lies an anv-kadarn naer.
** <skouer>.

### Stummoù all

* naered

#### Troidigezhioù

* serpents gourel
* serpenti gourel
# naetadurezh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan naet hag al lostger kevrennek -adurezh (diwar -adur hag -ezh)

### Anv-kadarn

naetadurezh /nɛtaˈdyːrɛs/ hollek benel
* Stad, perzh ar pezh zo naet
* Perzh unan bennak a zalc'h naet e gorf hag e draoù
** « Daou c'hant vloaz a vrezel, » eme Donalda, a-enep al loustoni. Heligentañ a zo bremañ etre Hollandiz ha Breiziz evit an naetadurezh. — (Roparz Hemon, An Aotrou BIMBOCHET e BREIZH, Skridoù Breizh, eil emb. 1942, p. 35.)

#### Troidigezhioù

* galleg : propreté
# naet
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | naet |
| Derez-uheloc'h | naetoc'h |
| Derez-uhelañ | naetañ |
| Derez-estlammiñ | naetat |
naet /ˈnɛːt/
* Ha n'eo ket lous.
    <Skouer>.

#### Gerioù heñvelster

* difank
* dilous
* kempenn
* prop

#### Gerioù enepster

* lous

#### Gerioù kevrennek

* naet-glan

#### Deveradoù

* naetaat
* naetadur
* naetadurezh
* naetaerezh
* naeted

### Krennlavar

* Naet e vez an douar pa vez c’hwennet.

#### Troidigezhioù

* galleg : propre
* saozneg : clean
# mayıs
## Turkeg
### Etimologiezh

    Eus ar ger latin maius.

### Anv-kadarn

mayıs /maˈjɯs/
* Mae, miz Mae.
# mazá
## Galizeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

mazá /maˈθa/
* Aval.
# maîtriser
## Galleg
### Etimologiezh

    Eus maîtrise hag -er.

### Verb

maîtriser
* bezañ mestr (da udb, war ub); ren war ub
* mestroniañ, sujañ
* dont a-benn (eus ub)
* gwaskañ, moustrañ (war udb, glac'har, fulor)

#### Deveradoù

* se maîtriser

#### Gerioù heñvelster

Gouverner en maître
* asservir
* assujettir
* commander
* dominer
* soumettre
Contrôler le comportement ou le déroulement
* brider
* calmer
* contenir
* contrôler
* discipliner
Ne pas laisser transparaître ses sentiments
* refouler
* réprimer
* retenir
* surmonter
Se dompter soi-même
* se contenir
* se contrôler
* se dominer
* se retenir
# mayūra
## Sañskriteg
### Anv-kadarn

मयूर mayūra gourel (benel : मयूरी (mayūrī))
* Treuzlizherennadur मयूर.
# mayūrī
## Sañskriteg
### Anv-kadarn

मयूरी mayūrī benel (gourel : मयूर (mayūra))
* Treuzlizherennadur मयूरी.
# maus
## Portugaleg
### Etimologiezh

    Eus ar ger latin malus.

### Anv-gwan

maus /ˈmaws/
* Fall.
** Poetas maus, maus poetas: barzhed fall.
| | gourel | benel |
| unander | mau | má |
| liester | maus | más |
# mavaat
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan mav hag al lostger kevrennek -aat (diwar -a hag -at)

### Verb

mavaat /maˈwɑːt/ verb gwan (anv-gwan-verb : mavaet) (displegadur)
* Dont da vezañ mavoc'h
** Neuz ur briñsezig a oa warni, o vavaat he dremm, a greske c'hoazh he c'hened. — (Yeun ar Gow, Diwar Dorgenn Karreg-an-Tan, Mouladurioù Hor Yezh, 1999, p. 148.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (se) regaillardir
# mawr
## Kembraeg
### Etimologiezh

    Kar d'an anv-gwan meur e brezhoneg, aw o treiñ da eu, evel er gerioù awr/ eur, blawd/ bleud, hag all.

### Anv-gwan

| | gourel | benel |
| unander | mawr | mawr |
| liester | mawrion | mawrion |
mawr /mau̯r/ (liester mawrion; cymaint, mwy, mwyaf; mor fawr, mwyaf mawr)
* bras
    Merch fawr: ur plac'h vras.
* meur

#### Gerioù enepster

* bychan

#### Deveradoù

* enfawr, mawres
# may
## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

may /Distagadur ?/
* Gallout, pa gomzer eus un ober pe un darvoud, pa c'houlenner pe pa roer aotre.
** May I sit here?
** You may smoke outside.
* Da verkañ un het.
** May the Force be with you.
** May you stay forever young! (w:Bob Dylan)
** May you live all the days of your life. — w:Jonathan Swift

#### Troioù-lavar

* maybe
* be it as it may
* be that as it may
* come what may

#### Krennlavaroù

* A cat may look at a king.
* Bitter pills may have blessed effects. Ar pilulennoù c’hwerv a c’hall kaout efedoù dispar.
* The best cart may overthrow.
* Young men may die, but old men must die. Ar re yaouank a varvo marteze, met ar re gozh a varvo hep mar.
* Sticks and stones may break my bones but words will never hurt me. Bizhier ha mein a c’hall terriñ ma eskern, met ar gerioù din ne reont ket poan.

#### Gerioù kar dre o ster

* can, could
* do, does, did
* might
* must
* shall, should
* will, would

## Liammoù diavaez

* https://en.wikipedia.org/wiki/Shall_and_will
# mav
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Testeniekaet e henvrezhoneg mauu « paotr, den yaouank ».
    Kavet e krennvrezhoneg mau, 1426.
    Da geñveriañ gant an anvioù-kadarn maw « paotr, den yaouank » e kerneveureg, meudwy « ermit, servitour-Doue » e kembraeg ha mug « mevel, servitour » e heniwerzhoneg.
    Tregemmerezh eus un anv-kadarn d'un anv-gwan ha riskladur ster diwar « paotr » da « bouilh, bagol ». Deuet eus ur ger keltiek *mogu- « paotr, mevel », a zeufe eus ur henstumm indezeuropek *magʰ-u-, peurheñvel ouzh magus « bugel gourel, den yaouank » e goteg.

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | mav |
| Derez-uheloc'h | mavoc'h |
| Derez-uhelañ | mavañ |
| Derez-estlammiñ | mavat |
mav /ˈmaw/ (furm vihanaat : mavik)
* Laouen, seder
** A gammedoù bras e kendalc'has gant e gerzhadenn, mav e zremm hag o c'hwitellat drantik etre e zent. — (Yeun ar Gow, Diwar Dorgenn Karreg-an-Tan, Mouladurioù Hor Yezh, 1999, p. 148.)

#### Gerioù heñvelster

* bagol
* drant
* drev
* eürus/evurus
* gren
* gwenvidik
* gwenn ma bed
* gwiv
* lirzhin
* mav
* sart
* seder

#### Deveradoù

* mat ha mav
* mavaat
* mavder

#### Troidigezhioù

* galleg : gai

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Albert Deshayes, Dictionnaire étymologique du breton, Douarnenez, Le Chasse-Marée, 2003, p. 498.
* : Ranko Matasović, Etymological Dictionary of Proto-Celtic, Leyden, Brill, 2009, p. 274.