OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# bouezemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouezemp gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouezemp |
| dre vlotaat | bouezemp |
| dre c'hwezhañ | fouezemp |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouezemp /Distagadur ?/
* Furm kemmet ar verb pouezañ e kentañ gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# bouezer
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouezer gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouezer |
| dre vlotaat | bouezer |
| dre c'hwezhañ | fouezer |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouezer /ˈpweːzɛr/
* Furm kemmet dic'hour ar verb pouezañ en amzer-vremañ an doare-disklêriañ.
# bouezes
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouezes gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouezes |
| dre vlotaat | bouezes |
| dre c'hwezhañ | fouezes |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouezes /ˈbweːzɛs/
* Furm kemmet ar verb pouezañ en eil gour unan an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# bouezen
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouezen gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouezen |
| dre vlotaat | bouezen |
| dre c'hwezhañ | fouezen |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouezen /ˈbweːzɛn/
* Furm kemmet ar verb pouezañ e kentañ gour unan an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# bouezent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouezent gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouezent |
| dre vlotaat | bouezent |
| dre c'hwezhañ | fouezent |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouezent /Distagadur ?/
* Furm kemmet ar verb pouezañ e trede gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
* Furm kemmet ar verb pouezañ e trede gour lies an doare-gourc'hemenn.
# bouez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouez gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouez |
| dre vlotaat | bouez |
| dre c'hwezhañ | fouez |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouez /ˈbweːs/
* Furm kemmet ar verb pouezañ e trede gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
* Furm kemmet ar verb pouezañ en eil gour unan an doare-gourc'hemenn.
# bouezas
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouezas gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouezas |
| dre vlotaat | bouezas |
| dre c'hwezhañ | fouezas |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouezas /ˈbweːzas/
* Furm kemmet ar verb pouezañ e trede gour unan an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# bouezec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouezec'h gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouezec'h |
| dre vlotaat | bouezec'h |
| dre c'hwezhañ | fouezec'h |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouezec'h /ˈbweːzɛx/
* Furm kemmet ar verb pouezañ en eil gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# bouezed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pouezed gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | pouezed |
| dre vlotaat | bouezed |
| dre c'hwezhañ | fouezed |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
bouezed /ˈbweːzɛt/
* Furm kemmet dic'hour ar verb pouezañ en amzer-dremenet ledan an doare-disklêriañ.
# boueze
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus poueze gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | poueze |
| dre vlotaat | boueze |
| dre c'hwezhañ | foueze |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
boueze /ˈbweːze/
* Furm kemmet ar verb pouezañ e trede gour unan an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# crumpet
## Saozneg
### Anv-kadarn

crumpet \ˈkrʌmpɪt\
* krampouezhenn dev
* koantenn

#### Troioù-lavar

* bit of crumpet,
* piece of crumpet
* thinking man's crumpet
# crwn
## Kembraeg
### Anv-gwan

| | gourel | benel |
| unander | crwn | cron |
| liester | crynion | crynion |
crwn
* ront
* krenn
** y Ford gron: an Daol Grenn
# cry
## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

cry
* garm
* garmadenn

### Verb

cry
* gouelañ, leñvañ, garmal.
# créer
## Galleg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar verboù henc'hallek creer ha latin creāre.

### Verb

créer /kʁe.e/ verb kreñv strollad 1$^{añ}$ (displegadur) (anv-gwan-verb : créé)
* Krouiñ.
** Selon elle, il fallait créer une langue nouvelle, coûte que coûte.
    Gouez dezhi e oa ret krouiñ ur yezh nevez, kousto pe gousto.
# cruz
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn latin crux.

### Anv-kadarn

cruz /ˈkɾus/ pe /ˈkɾuθ/ benel (liester : cruces)
* Kroaz.

#### Gerioù kar dre o ster

* crucifijo

#### Krennlavar

* Detrás de la cruz está el diablo.
    A-drek ar groaz emañ an diaoul.
# crwm
## Kembraeg
### Anv-gwan

crwm
| | gourel | benel |
| unander | crwm | crom |
| liester | crymion | crymion |
* kromm

#### Gerioù enepster

* syth
# cryf
## Kembraeg
### Etimologiezh

    Sellet ouzh an etimologiezh e kevrenn ar brezhoneg.

### Anv-gwan

cryf /krɨːv/, /kriːv/ gourel
* Kreñv.
    Dyn cryf wyt.
| | gourel | benel |
| unander | cryf | cref |
| liester | cryfion | cryfion |
# crŵyn
## Kembraeg
### Furm anv-kadarn

crŵyn
* Furm lies croen; krec'hin.
# cryfhau
## Kembraeg
### Etimologiezh

    Eus cryf ha -hau.

### Verb

cryfhau
* kreñvaat.
* ↑ http://welsh-dictionary.ac.uk/gpc/gpc.html?cryfhau
# crynu
## Kembraeg
### Verb

crynu
* krenañ
** crynu fel deilen - krenañ evel un delienn
** crynu yn ei esgidiau - krenañ en e votoù
* https://welsh-dictionary.ac.uk/gpc/gpc.html?crynu
# brouillon
## Galleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

brouillon /Distagadur ?/
* Brell.
# brousgwez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

brousgwez /Distagadur ?/ strollder (unanderenn : brousgwezenn)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)
* brousgwezek

#### Troidigezhioù

* galleg : fourrés , arbustes
# brouiller
## Galleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

brouiller /Distagadur ?/ verb kreñv strollad 1$^{añ}$ (displegadur)
* Brellañ.
se brouiller verb kenemober
* Broc'hañ.
# brouillé
## Galleg
### Etimologiezh

    Eus ar verb brouiller, diwar an anv-kadarn brouille.

### Anv-gwan

brouillé /Distagadur ?/
* Broc'het (ouzh unan bennak).
* Savet rev, tabut etre daou zen.
* (vi) Mesket.
# brouskoad
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar brous- ha koad.

### Anv-kadarn

brouskoad /ˈbruskwat/ gourel (liester : brouskoadoù)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)
** En em gavout a reas gant ur c'houer o tont eus ar brouskoad gant ur gazeliad aozilh. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 65.)

#### Troidigezhioù

* galleg : broussailles
# brouilles
## Galleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn « brouille » hag « -s », merk al liester.

### Furm anv-kadarn

brouilles /Distagadur ?/
* Furm lies an anv-kadarn brouille.
# brous-
## Brezhoneg

    Diwar broust.

### Rakger

brous-
* brousgwez
* brouskaol
* brouskoad
* brouskon
# broussailleux
## Galleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

broussailleux /Distagadur ?/
* Strouezhek.
# brouskaol
## Brezhoneg

* Dont a ra danvez ar pennad-mañ eus ar geriadur Freelang.
* Enporzhiet eo bet ent emgefreek.
* Gallout a ra ar pennad-mañ bezañ direizh e framm pe diglok e zanvez.
* Mar gouezit tra pe dra diwar-benn danvez ar pennad e c'hellit reizhañ pe klokaat anezhañ, ha dilemel ar meneg-mañ da c'houde.

### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

brouskaol /Distagadur ?/ strollder (unanderenn : brouskaolenn)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : brocolis
# brouskoadoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn brouskoad hag an dibenn-ger -où

### Furm anv-kadarn

brouskoadoù /brusˈkwɑːdu/ /brusˈkwɑːʒu/
* Furm lies an anv-kadarn brouskoad
** [...] ; gwelet a reas evned hag a glaske o nez da gousket er brouskoajou, [...]. — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 127.)
** Etre div wezenn-bin e tarzhas an draonienn, gant koadoù ha brouskoadoù ruz, war an holl diribinoù, pradoù glas er goueled, [...]. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 41.)
** [...] kanañ sioul ha drant evel un eostig kuzhet er brouskoadoù. — (Arvorig, niv. 4, 1924, meneget e-barzh An Tremener, An Tour Tan, 1995, p. 4.)

#### Troidigezhioù

* galleg : bosquets , broussailles
# c'hwitelloù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « c'hwitell » hag an dibenn-ger « -où ».

### Furm anv-kadarn

c'hwitelloù /xwi.ˈtɛlː.u/
* Furm lies an anv-kadarn « c'hwitell ».
# caballeros
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn caballero hag -s, merk al liester.

### Furm anv-kadarn

caballeros /ka.β̞a.ˈʝe.ɾos/ pe /ka.β̞a.ˈʎe.ɾos/ gourel
* Furm lies an anv-kadarn caballero.
# caballos
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn caballo hag -s, merk al liester.

### Furm anv-kadarn

| | gourel | benel |
| unander | caballo | yegua |
| liester | caballos | yeguas |
caballos /ka.ˈβ̞a.ʝos/ pe /ka.ˈβ̞a.ʎos/
* (Loenoniezh) Furm lies an anv-kadarn caballo.
# cabbage
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus ...

### Anv-kadarn

cabbage /'kabedʒ/
* kaolenn.
# c'è
## Italianeg
### Etimologiezh

    Diwar ci hag è.

### Furm verb

c'è
* zo, setu.
** C'è un gatto. Ur c'hazh zo.
** C'è un gatto sul tavolo. Ur c'hazh zo war an daol.
** -Grazie mille. -Non c'è di ché. -Mil drugarez. -N'eus ket peadra.

#### Deveradoù

* ci sono

### Krennlavar

* Quando il gatto non c'è i topi ballano. – Pa ne vez ket ar c’hazh en ti e tañs al logod.
* Quando c'è fuoco nella casa del vicino, anche tu sei in pericolo.
# caballero
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn latin caballarius.

### Anv-kadarn

caballero /ka.β̞a.ˈʝe.ɾo/ pe /ka.β̞a.ˈʎe.ɾo/ gourel (liester : caballeros)
* Denjentil.
* Aotrou.
* Marc'heger.

#### Gerioù enepster

* gentilhombre
* señor

#### Krennlavaroù

* A caballo nuevo, caballero viejo.
    D'ar marc’h nevez, ur marc'heger kozh.
# caballo
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

| | gourel | benel |
| unander | caballo | yegua |
| liester | caballos | yeguas |
caballo /ka.ˈβ̞a.ʝo/ pe /ka.ˈβ̞a.ʎo/
* (Loenoniezh) Marc'h.
** Ir a caballo.
    Mont war varc'h.

#### Krennlavarioù

* A caballo nuevo, caballero viejo.
    D’ar marc’h nevez ur marc’heg kozh.
* A caballo regalado no se le miran los dientes.
    Ur marc'h profet ne vez ket sellet ouzh e zent.
* Mientras la hierba crece el caballo muere.
# c'hwitello
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar c'hwitell-, pennrann ar verb c'hwitellat, hag an dibenn-ger -o

### Furm verb

c'hwitello /xwiˈtɛlːo/
* Furm ar verb c'hwitellat e trede gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ

#### Gerioù heñvelster

* c'hwibano
* suto

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) sifflera
# c'hwitouz
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

c'hwitouz /Distagadur ?/ gourel (liester : c'hwitouzien)
* den c'hwitet pa voe ganet, sioc'han
* skribiton, falleganig

#### Troidigezhioù

* galleg : 1 avorton ; 2 freluquet
# ca
## Katalaneg

ca
* ki
** El ca. Ar c'hi.
* Berradur ar ger casa, alies dirak un anv den.
** Ca nostra. Hon ti-ni.
** Ca Raimon. Ti Raimon.

#### Deveradoù

* can, cal, cala, pa vez mesket gant ar ger-mell.

## Saozneg

ca
* war-dro
# Kohi-tātea
## Maori
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv divoutin

Kohi-tātea /Distagadur ?/
* Eizhvet miz ar maramataka (deiziadur loarel maori) a glot tamm-pe-damm gant miz Genver.

#### Stumm all

* Kohitātea

#### Gerioù heñvelster

* (deiziadur loarel) Kaitātea/Kai-tātea, Rehua
* (deiziadur gregorian) Hānuere, Maramatahi

### Gwelet ivez

* (Mizioù an deiziadur loarel maori) ngā marama o te maramataka: Pipiri, Hongonui/Hōngongoi, Here-turi-kōkā, Mahuru, Whiringa-ā-nuku, Whiringa-ā-rangi, Hakihea, Kohi-tātea, Hui-tanguru, Poutū-te-rangi, Paenga-whāwhā, Haratua
# Kohl
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

Kohl /koːl/
* Kaol.
# Kloar-Karnoed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anvioù Kloar ha Karnoed.

### Anv divoutin

Kloar-Karnoed /Distagadur ?/
* Kumun vreizhat en arondisamant Kemper, e departamant Penn-ar-Bed hag e Bro-Gernev.
** Kloc'harz-Karnoët n'oa d'ar poent-se nemet-ken eur geriadennig zister. — (Klaoda ar Prat, Nozveziou an Arvor, 1909, p. 2.)

#### Gerioù heñvelster

* Kloar

#### Anvioù tud

* Kloarad (liester: Kloariz)
* Kloaradez (liester: Kloaradezed)
* Kloarkarnoedad (liester: Kloarkarnoediz)
* Kloarkarnoedadez (liester: Kloarkarnoedadezed)

#### Troidigezhioù

* galleg : Clohars-Carnoët

### Gwelet ivez

* Ar pennad « Kloar-Karnoed » e-barzh Wikipedia
# Kohitātea
## Maori
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv divoutin

Kohitātea /Distagadur ?/
* Eizhvet miz ar maramataka (deiziadur loarel maori) a glot tamm-pe-damm gant miz Genver.
** Kohitātea: Kua makuru te kai; ka kai te tangata i ngā kai hou o te tau.
    (Kohitātea: ar boued zo paot; an den a zebr bouedoù nevez ar bloaz.)

#### Stumm all

* Kohi-tātea

#### Gerioù heñvelster

* (deiziadur loarel) Kaitātea/Kai-tātea, Rehua
* (deiziadur gregorian) Hānuere, Maramatahi

### Gwelet ivez

* (Mizioù an deiziadur loarel maori) ngā marama o te maramataka: Pipiri, Hongonui/Hōngongoi, Here-turi-kōkā, Mahuru, Whiringa-ā-nuku, Whiringa-ā-rangi, Hakihea, Kohi-tātea, Hui-tanguru, Poutū-te-rangi, Paenga-whāwhā, Haratua

### Daveoù

Roll an daveoù :
* "Kohitātea" – Māori Dictionary (geriadur maori)
# Kloar-Fouenant
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anvioù Kloar ha Fouenant.

### Anv divoutin

Kloar-Fouenant /Distagadur ?/
* Kumun vreizhat en arondisamant Kemper, e departamant Penn-ar-Bed hag e Bro-Gernev.

#### Gerioù heñvelster

* Kloar

#### Anvioù tud

* Kloarad (liester: Kloariz)
* Kloaradez (liester: Kloaradezed)
* Kloarfouenantad (liester: Kloarfouenantiz)
* Kloarfouenantadez (liester: Kloarfouenantadezed)

#### Troidigezhioù

* galleg : Clohars-Fouesnant

### Gwelet ivez

* Ar pennad « Kloar-Fouenant » e-barzh Wikipedia
# Klotilda
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Meneget en w:Dictionnaire français breton Roparz Hemon, p. 416.
    Marteze diwar an anv-badez gallek Clotilde.

### Kentanv

Klotilda
* anv-badez roet d'ar merc'hed.
# Koeron
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv divoutin

Koeron /Distagadur ?/
* Kumun eus kanton Sant-Ervlan-1 e departamant al Liger-Atlantel.

#### Troidigezhioù

* galleg : Couëron

### Gwelet ivez

* Ar pennad « Koeron » e-barzh Wikipedia
# Koffer
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

Koffer /ˈkɔfɐ/
* Malizenn.
# Kloareg
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus an anv-kadarn kloareg.

### Anv-tiegezh

Kloareg
* Anv-tiegezh a gaver e Breizh dindan ar stumm ofisiel (Le) Cloarec.
    <skouer>.
# Kochtopf
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

Kochtopf /ˈkɔχˌtɔpf/
* Kaoter.
# brûlures
## Galleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn « brûlure » hag « -s », merk al liester.

### Furm anv-kadarn

brûlures /Distagadur ?/
* Furm lies an anv-kadarn brûlure.
# brûlés
## Galleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn « brûlé » hag « -s », merk al liester.

### Furm anv-kadarn

brûlés /Distagadur ?/
* Furm lies an anv-kadarn brûlé.
# buan-ha-buan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar buan.

### Troienn adverb

buan-ha-buan /Distagadur ?/
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ) .
** § IX. — D’AR GÊR BUHAN HA BUHAN, DRE DOVER, CALAIS HA PARIZ — (Louis Le Clerc, Ma beaj Londrez, Sant-Brieg, 1910, p. 194.)
** Blankaat a rê buan ha buan, hag an derzienn nag an alter ne dremenent ket. — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 174.)
# brûlé
## Galleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

brûlé /bʁy.le/ gourel (liester brûlés)
* Dev.

### Anv-gwan

| | Unander | Liester |
| Gourel | brûlé /bʁy.le/ | brûlés /bʁy.le/ |
| Benel | brûlée /bʁy.le/ | brûlées /bʁy.le/ |
brûlé /bʁy.le/
* Losket, spelc'het.
# bual
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar ger bu, buoc'h en henvrezhoneg.
    Kavout a reer ivez ar ger-mañ en anvioù-lec'h Bualharz, Penbual.
    Da geñveriañ gant ar gerioù kembraek ha kerneveurek bual.

### Anv-kadarn

bual /ˈbyː.al/ gourel, liester bualed
* (Loenoniezh) : Bronneg daskirier (Bovinae) korfet-bras, damheñvel ouzh an ejen, dezhañ pezhioù kerniel hir ha kreñv. Bevañ a ra en Europa, en Afrika hag en Azia.
* Korn (Yeun ar Gov) ha korn-evañ evel en Kembraeg.

#### Deveradoù

* bual-leñv
* korn-bual (ur seurt korn-boud)

#### Troidigezhioù

* alamaneg : Büffel
* esperanteg : bubalo
* galleg : buffle
* kembraeg : byfflo gourel
* kerneveureg : bual
* nederlandeg : buffel
* sañskriteg : महिष (mahiṣa)
* saozneg : buffalo

### Gwelet ivez

* Ar pennad « bual » e-barzh Wikipedia
# bualed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus bual hag -ed.

### Furm anv-kadarn

bualed
* Furm lies an anv-kadarn bual.

#### Troidigezhioù

* galleg : buffles
# buan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Adverb

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | buan |
| Derez-uheloc'h | buanoc'h |
| Derez-uhelañ | buanañ |
| Derez-estlammiñ | buanat |
buan /ˈbyːãn/
* Tizh warnañ pe warni.
* mont buan, dont buan, ober udb buan, re vuan, buan ha buan;
** Mont buan a rankan, ha mall eo d'in en em gaout er gear. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 73.)
** Soñjal a raent, paotred kêr evelto, dont buan a-benn eus a goueriaded diskiant Plabenneg. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 194.)
* bezañ buan da ober tra pe dra
** Eur c'hrouadur a zo buan da ankounac'haat ar gentel a vez roet d'ezhan... Ar pevare Gourc'hemenn a Zoue, 1922, pajenn 1.
* ken buan
** Ken buan e vije gouest an evaj d’o lakaat holl da gleñvel ha da vervel goude marteze. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 26.)
* ken buan all

#### Deveradoù

* buanaat
* buanadur
* buanaer
* buanded
* buanegezh
* buanek
* buanekaat

#### Gerioù kevrennek

* buan-buan
* buan-ha-buan

#### Troioù-lavar

* buan evel an avel

#### Krennlavaroù

* An hini a ya buan a ya pell Met an hini a zalc'h da vont a ra gwell.
* Argasit an natur hag e teuy buan en-dro.
* Ur c'hazh buan n'eo ket mat da logota.

#### Troidigezhioù

* alamaneg : schnell
* galleg : vite , rapidement
* italianeg : velocemente
* perseg : تند
* saozneg : fast , quickly
* somali : dakso
* tchekeg : rychle

### Anv-kadarn

buan /Distagadur ?/ gourel (liester : buaned)
* Kaerell.

### Notenn

* Meneget e [Devri.]

#### Troidigezhioù

* galleg : belette

### Anv-kadarn

buan
* skid.

## Kembraeg
### Anv-gwan

buan /./ (cynted, cynt, cyntaf)
| | gourel | benel |
| unander | buan | buan |
| liester | buain | buain |
* buan
* prim
# bu
## Kembraeg
### Furm verb

bu
* trede gour unan tremened strizh ar verb bod. boe.
# buan-buan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an adverb buan, , lavaret div wech.

### Adverb

buan-buan /byãn'by:ãn/, /by:n'by:n/
* buan-tre
** Buan-buan e kerzhent, ha bec'h am boa o vont d'o heul. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 226.)
# daladur
## Brezhoneg

* Dont a ra danvez ar pennad-mañ eus ar geriadur Freelang.
* Enporzhiet eo bet ent emgefreek.
* Gallout a ra ar pennad-mañ bezañ direizh e framm pe diglok e zanvez.
* Mar gouezit tra pe dra diwar-benn danvez ar pennad e c'hellit reizhañ pe klokaat anezhañ, ha dilemel ar meneg-mañ da c'houde.

### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

daladur /Distagadur ?/ benel (liester : daladurioù)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : herminette , doloire
# dalbezh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn dalc'h hag an adverb kozh bizh

### Anv-kadarn

dalbezh /dalˈbɛx/
* (Bro-Gwened) Atav, da bep mare ;
** Arriù é de vou chuèh, i larèt dalbèh ur memb tra.
    (Peurunvan) Erru eo da vout skuizh, o lavaret dalbezh ar memes tra. — (Banque Sonore des Dialectes Bretons, Pluvergad, 2014.)

#### Gerioù heñvelster

* atav, bepred, dalc'hmat

#### Gerioù enepster

* gwech ebet, james, kammed, morse, nepred

#### Troidigezhioù

* galleg : toujours , constamment
* saozneg : always , constantly

### Daveoù

Roll an daveoù :
* ↑ Dictionnaire étymologique du breton gant Albert Deshayes, embannadurioù chasse-marée
* ↑ Banque Sonore des Dialectes Bretons
# dalc'h-koad
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus dalc'h ha koad.

### Anv-kadarn

dalc'h-koad /dalxˈkwɑːt/ gourel (liester : dalc'hioù-koad)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : tasseau
# dal
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus dalc'h.

### Furm verb

dal /ˈdɑːl/, /ˈdɛːl/ (eil gour lies : dalit).
* Furm berraet ar verb delc'her en eil gour unan an doare-gourc'hemenn.
** Dal, furlukin ganet, da gentañ ur skouarnad. — (Fañch an Uhel, Sainte Tryphine et le Roi Arthur, Presses Universitaires de Rennes, Terre de Brume, 2002, p. 438.)
** Dal, kemer ur banne evit ma savi gwelloc'h da seulioù. — (Klaoda ar Prad, An teir c'had ; Ar mevel laer, Ti-moulerezh Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1908, p. 3.)
** Dal, paotr, setu aze ar pae evit da labour ha gwerzh-butun ouzhpenn. — (Klaoda ar Prad, An teir c'had ; Ar mevel laer, Ti-moulerezh Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1908, p. 11-12.)
* gant ur renadenn eeun
** Dal eun toullad per : laka anezo ez krubull ma na vint ket gwelet. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 294.)
** Dal anezhañ : evel emañ , emañ. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 140.)
** Dal amañ lêr. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 216.)
** Dal amañ eur bizou hag a ra burzudou. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 49.)

#### Troidigezhioù

* galleg : tiens

## Italianeg
### Etimologiezh

Eus da, araogenn orin, hag il, ger-mell.
| | gourel | gourel | benel |
| unander | dal | dall', dallo | dalla |
| liester | dai | dagli | dalle |

### Araogenn

dal
* Eus al, an, ar;
** salire dal bosco : dont er-maez eus ar c'hoad.

### Krennlavar

* Dal frutto si conosce l’albero. Diouzh ar frouezh ec’h anavezer ar wezenn.
* La fame fa uscire il lupo dal bosco.
* Lontano dagli occhi, lontano dal cuore. Pell diouzh an daoulagad, pell diouzh ar galon.
* Quando non dice niente, non è dal savio il pazzo differente.
* Quando il gatto lecca il pelo viene acqua giù dal cielo.
* Per san Lorenzo piove dal cielo carbone ardente. Da Ouel Sant Laorañs e ra glav glaou-bev eus an oabl.

## Kembraeg
### Verb

* Derc'hel
** Dal i wneud : derc'hel d'ober
** Dal i fod : derc'hel da vezañ
* Tapout:
** dal y bws, dal y trên.

#### Gerioù heñvelster

* dala
# dalanao
## Brezhoneg

* Dont a ra danvez ar pennad-mañ eus ar geriadur Freelang.
* Enporzhiet eo bet ent emgefreek.
* Gallout a ra ar pennad-mañ bezañ direizh e framm pe diglok e zanvez.
* Mar gouezit tra pe dra diwar-benn danvez ar pennad e c'hellit reizhañ pe klokaat anezhañ, ha dilemel ar meneg-mañ da c'houde.

### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

dalanao /Distagadur ?/ gourel
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : jeu de main chaude
# daio
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant d- hag aio.
* Furm eus ar verb mont en amzer da zont, adstumm eus aio
    E-barzh ne daio ket.
** « [...] ; ne daio hini da gregiñ ennoc'h nemet lammat a rafe dreist hor c'horf-ni, [...]. » — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 18.)
# dais
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Furm verb

dais /ˈdai̯s/
* Furm ar verb dar/darse en eil gour lies an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ ; roit.

### Gwelet ivez

* doy, das, da, damos, dan
* Stagadenn:Displegadurioù spagnolek/dar

#### Liammoù diavaez

* Diccionario de la lengua española Edición del Tricentenario Actualización 2023 - Displegadur ar verb dar