OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# youth
## Saozneg
### Anv-kadarn

youth /.../
* yaouankiz.
** fountain of youth : stivell vurzhudus ma ever dour ar yaouankiz er mojennoù
* paotr pe plac'h yaouank.
** a youth : un den yaouank

#### Deveradoù

* youthfulness

### Gerioù kar

* young

### Krennlavaroù

* Youth and old age will never agree . Ar re yaouank hag ar re gozh n’en em glevint biken.
* Youth is wasted on the young.
* Youth will have its fling.
# get
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ket.
get /get:/
* Furm kemmet ket.
** En droienn pe get.
** Gwir pe get?

### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)
-2

### Araogenn

get /ˈɡet/ (krivet ivez ged)
* Gant (e rannyezh gevred Breizh)
** A-bad an noz e chomas ar paourkaezh den daougrommet en ur gognel, hep fichal tamm, goullo e benn beuzet e zaoulagad get an daeroù, èl ur c'hrouadur. — (Daniel an Doujet, Ur c'hi maget mat ha danevelloù all, Al Lanv, 2000, p. 56.)
* goulenn un dra get un den
** Kement-sé e oè bet goulennet ged Yann YAAB 214

#### Stummoù all

* gant

#### Troidigezhioù

* galleg : avec

## Saozneg
### Verb

| Amzer | Furm |
| Anv-verb | to get |
| Amzer-vremañ, 3$^e$ gour unan. | gets |
| Amzer-dremenet strizh | got |
| Anv-gwan-verb tremenet | got |
| Anv-gwan-verb bremañ | getting |
| gwelet displegadur ar verboù saoznek ||
get \ˈɡɛt\
* kaout
** Houston, we’ve got a problem. — (Appolo 13)
* tapout
** I’ll get you!
* resev
* dont da vezañ
** get angry : fuloriñ
** get drunk : bezañ mezv
** get lost : bezañ dianket, kollet
** get ready: bezañ prest; en em brientiñ - get things ready : prientiñ an traoù
** get killed : bezañ lazhet
** get mad : fuloriñ
** get married : dimeziñ
** get organized (SUA) ; get organised (UK) : kemer diarbennoù
** get tired : skuizhañ
** get used : kustumiñ
** get warm : en em dommañ
** get well : bezañ yac'h ; get better : pareañ
* mont
** get away : mont kuit, tec'hel
** get in : mont e-barzh
** get out : mont er-maez
** get on (the bus, train, plane) : mont e-barzh an tren
** get off: diskenn (eus an tren), mont er-maez
** get up : sevel (diwar ur gador, eus ar gwele)

#### Troidigezhioù

* get fucked
* get lost
* get rid (of something) : kaout an dizober (Familier) (se débarasser de)
* get screwed
* get stuffed
* get it : kompren
   * get a joke : kompren ur farsadenn
* get inside (the house) - mont e-barzh (go inside)
* get outside (« go outside ») - mont er-maez
* get about - beajiñ
* get ahead - mont war-raok (en e labour, uhelaat, gwellaat e stad),
* get out of some place - dont er-maez eus ul lec'h
* get ready to ... - bezañ prest da ober (tra pe dra)
* get set (for something) - bezañ prest a-benn m a c'hoarvezo tra pe dra
* get through (someone) - dont a-benn 1) da gomz ouzh ub, pe 2) d'e gendrec'hiñ
* get through (a task) - echuiñ ul labour, pe un dra bennak
* get through (a period of time) - en em dennañ, tremen ur mare diaes
* get together : en em vodañ
* get up - pignat, mont war-grec'h
* get up to something - ober un dra bennak a-feson ( pe un dra vat, pe ur sotoni bennak)
** What are you getting up to?
* get with it, get with the program (luc'haj) - kompren penaos e ya an traoù en-dro

### Krennlavaroù

* The harder you work, the luckier you get . Seul vui e labourez, seul chañsusoc’h e vezez.
* The squeaky wheel 'gets the grease. Ar rod a wigour a vez lardet.
* You cannot (can’t) always get what you want. N’haller ket atav kaout ar pezh a c’hoantaer.
# always
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus all ha ways.

### Adverb

always
* bepred, dalc'hmat.

### Krennlavaroù

* A bad penny always comes back. Ur pezh fall a zistro atav.
* The shoemaker's wife is always the worst shod. Gwreg ar botaouer-lêr eo ar fallañ botaouet.
* You cannot always get what you want. N’haller ket atav kaout ar pezh a c’hoantaer.
# cannot
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus can ha not.

### Furm verb

cannot
* ne c'hall ket, n'hall ket

#### Gerioù heñvelster

* can't
* cant

### Krennlavar

* The leopard cannot change its spot.
* They who cannot do as they will, must do as they can. Ar re n’hallont ket ober evel a geront a rank ober evel ma c’hallont.
* You cannot always get what you want. N’haller ket atav kaout ar pezh a c’hoantaer.
# want
## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

| Amzer | Furm |
| Anv-verb | to want |
| Amzer-vremañ, 3$^e$ gour unan. | wants |
| Amzer-dremenet strizh | wanted |
| Anv-gwan-verb tremenet | wanted |
| Anv-gwan-verb bremañ | wanting |
| gwelet displegadur ar verboù saoznek ||
to want (to) /wɒnt/ (RU), /wɔnt/ (SUA)
* Kaout c'hoant (da), fellout.
* You cannot always get what you want. N’haller ket atav kaout ar pezh a c’hoantaer.

## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus

### Verb

want
* desire.
# united
## Saozneg

    Diwar ar verb unite hag -ed.

### Furm verb

united
* unanet
** The United States - Ar Stadoù-Unanet.

### Ger-stur

* United we stand, divided we fall. Unanet e chomimp en hon sav, rannet e kouezhimp. - Unvaniezh a ra nerzh.
# unite
## Saozneg

    Diwar ar verb unite hag -ed.

### Verb

unite
* unaniñ
** The United States - Ar Stadoù-Unanet.

#### Deveradoù

* reunite
* unity

### Ger-stur

* Workers of the worl, unite ! - Labourerien ar bed, unanit !
# union
## Saozneg

    Diwar .

### Verb

union
* unaniezh
# sue
## Italianeg

sue
* e, he, o
** le sue mani : e zaouarn, he daouarn, o daouarn

## Saozneg
### Verb

sue
* mont da-heul

### Krennlavaroù

** Sue a beggar, and catch a louse. - Pa glasker tabut ouzh ur c'hlasker-bara e taper laou digantañ.
# catch
## Saozneg
### Verb

| Amzer | Furm |
| Anv-verb | to catch |
| Amzer-vremañ, 3$^e$ gour unan. | catches |
| Amzer-dremenet strizh | caught |
| Anv-gwan-verb tremenet | caught |
| Anv-gwan-verb bremañ | catching |
| gwelet displegadur ar verboù saoznek ||
catch /katʃ/
* tapout.

### Krennlavaroù

* Catch your bear before you sell its skin. Tap da arzh a-raok gwerzhañ e groc’hen.
* Laws catch flies, but let hornets go free. Al lezennoù a dap kelien , met ar sardon a laoskont da vont en o frankiz.
* Sue a beggar, and catch a louse. - Pa glasker tabut ouzh ur c'hlasker-bara e taper laou digantañ.
* You can catch more flies with honey than with vinegar. Muioc’h a gelien a c’haller tapout gant mel eget gant gwinêgr. Ne dapi ket kelien gant gwinêgr.
# louse
## Saozneg
### Anv-kadarn

louse (liester : lice)
* laouenn

### Krennlavar

** Sue a beggar, and catch a louse. Pa glasker tabut ouzh ur c'hlasker-bara e taper ul laouenn digantañ.
# still
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

still /ʃtɪl/
* Sioul.

## Saozneg
### Adverb

still
* atav.
* koulskoude.

### Anv-gwan

still
* sioul.

### Krennlavaroù

* A still tongue makes a wise head. Teod sioul, penn fur.
* Still waters run deep. An dud tavedek eo o deus an traoù da lavaret. An dour didrouz a vez dañjerus.
# deep
## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| derez-plaen | deep |
| derez-uheloc'h | deeper |
| derez-uhelañ | deepest |
deep /.../
* Don.

### Krennlavar

* Still waters run deep. An dud tavedek eo o deus an traoù da lavaret. An dour didrouz a vez dañjerus.
# stone
## Saozneg
### Anv-kadarn

stone liester : stones
* maen

#### Gerioù kevrennek
### Adverb

stone
* evel ur maen, kenañ
** My father is stone deaf.
** This soup is stone cold.
* kenañ
** I went stone crazy after she left.
** I said the medication made my vision temporarily blurry, it did not make me stone blind.

### Verb

stone
* meinata

#### Gerioù heñvelster

* lapidate
# thief
## Saozneg

thief ( thieves)
* laer

#### Gerioù heñvelster

* robber
* burglar

### Krennlavaroù

* A thief thinks everyone steals. Al laer a soñj eo laer an holl.
* It is a poor family that has neither a whore nor a thief in it.
* Once a thief, always a thief . A zo bet laer, a vo laer.
* One thief robs another.
* Save a thief from the gallows, and he will cut your throat. Saveteit ul laer diouzh ar groug hag e troc’ho deoc’h ho koug.
# gallows
## Saozneg

gallows
* kroug

### Krennlavar

* Save a thief from the gallows, and he will cut your throat. Saveteit ul laer diouzh ar groug hag e troc’ho deoc’h ho koug.
# cut
## Saozneg
### Anv-kadarn

cut /./
* troc'h.

### Verb

| Amzer | Furm |
| Anv-verb | to cut |
| Amzer-vremañ, 3$^e$ gour unan. | cuts |
| Amzer-dremenet strizh | cut |
| Anv-gwan-verb tremenet | cut |
| Anv-gwan-verb bremañ | cutting |
| gwelet displegadur ar verboù saoznek ||
cut /./
* troc'hañ.
** cut the cake, cut the bread: troc'hañ ar wastell, ar bara
** cut an animal : spazhañ ul loen

#### Deveradoù

* cut a caper
* cut a deal
* cut a figure
* cut a rug
* cut the rug
* cut a swathe
* cut a wide swathe
* cut and paste
* cut and run
* cut both ways
* cut capers
* cut corners
* cut down
* cut for someone's size
* cut from the same cloth
* cut in
* cut in line
* cut it
* cut it close
* cut it fine
* cut it out
* cut like a knife
* cut loose
* cut off
* cut one loose
* cut one's coat according to one's cloth
* cut one's losses
* cut one's teeth
* cut oneself
* cut out
* cut red tape
* cut short
* cut someone some slack
* cut someone's throat
* cut the cackle
* cut the cheese
* cut the mustard
* cut the muster
* cut the rug
* cut the umbilical cord
* cut to black
* cut to the chase
* cut to the quick
* cut up
* cut wind
* fish or cut bait
* fussy cut
* have one's work cut out for one
* measure twice and cut once
* trust everybody, but cut the cards

### Krennlavaroù

* A fool's tongue is long enough to cut his own throat.
* Save a thief from the gallows, And he will cut your throat. Saveteit ul laer diouzh ar groug hag e troc’ho deoc’h ho koug.

## Liamm diabarzh

* Stagadenn:verboù saoznek direizh.
# cut someone's throat
## Saozneg
#### Troioù-lavar

cut someone's throat
* troc'hañ gouzoug unan bennak.
* lakaat unan bennak , pe yalc'h unan bennak, en arvar.

### Krennlavaroù

* A fool's tongue is long enough to cut his own throat.
* Save a thief from the gallows, And he will cut your throat. Saveteit ul laer diouzh ar groug hag e troc’ho deoc’h ho koug.
# throat
## Saozneg
### Anv-kadarn

throat
* korzailhenn
* gouzoug.

#### Troioù-lavar

* cut someone's throat

#### Krennlavaroù

* A fool's tongue is long enough to cut his own throat.
* Save a thief from the gallows, and he will cut your throat. Saveteit ul laer diouzh ar groug hag e troc’ho deoc’h ho koug.
# bite
## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

bite
* Taol dant.

### Krennlavar

* A bleating sheep loses a bite.
* Every dog is allowed one bite.

### Verb

| Amzer | Furm |
| Anv-verb | to bite |
| Amzer-vremañ, 3$^e$ gour unan. | bites |
| Amzer-dremenet strizh | bit |
| Anv-gwan-verb tremenet | bitten |
| Anv-gwan-verb bremañ | biting |
| gwelet displegadur ar verboù saoznek ||
bite /ˈbait:/
* dantañ.

#### Deveradoù

* biter

### Krennlavaroù

* Dead dogs don't bite. Ar chas marv ne grogont ket (en dud).
* Dead men don't bite. An dud varv ne grogont ket (en dud).
* Don't bark if you can't bite. Arabat harzhal ma n’hallez ket dantañ.
* Don't bite the hand that feeds you. Na grog ket en dorn az mag.
* Sleeping dogs don't bite. Ar chas kousket ne grogont ket (arabat dihuniñ anezho).
# eilkevrater
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ar rakger eil-, an anv-kadarn kevrat hag al lostger -er.

### Anv-kadarn

eilkevrater /ɛjlkeˈvraːtɛr/ gourel (liester : eilkevraterien)
* Embregerezh dindan gevrat hag a brodu madoù pe a ro servijoù d'un embregerezh all, brasoc'h alies.
** Ret eo ouzhpennañ ar pezh a goustfe mont ur wech ar bloaz da benn all ar bed da welet an eilkevraterien. — (pennad Un emgav gant : Pierre Servain, Ya!, niv. 956, 2023, p. 3.)

#### Troidigezhioù

* galleg : sous-traitant
* saozneg : subcontractor
* spagnoleg : subcontratista
# ur wech ar bloaz
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ur wech ha bloaz.

### Troienn adverb

ur wech ar bloaz
* Ur wech bep daouzek miz.
** Ne deu Nedeleg nemet ur wech ar bloaz.
# stick
## Saozneg
### Verb

| Amzer | Furm |
| Anv-verb | to stick |
| Amzer-vremañ, 3$^e$ gour unan. | sticks |
| Amzer-dremenet strizh | stuck |
| Anv-gwan-verb tremenet | stuck |
| Anv-gwan-verb bremañ | sticking |
| gwelet displegadur ar verboù saoznek ||
stick
* pegañ

#### Troioù-lavar

* stick to one's last

### Krennlavaroù

* Fling enough dirt and some will stick. Skoit loustoni a-walc’h hag un tamm a bego. Louzit gant gwallgomzoù, ha lod a bego
* Let the cobbler (shoemaker) stick to his last. Ra bego ar botaouer ouzh e vicher.

### Anv-kadarn

stick liester sticks
* bazh, gwialenn
# stripoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar strip hag -où.

### Anv-kadarn

stripoù /ˈstripːu/ liester
* Bouzelloù al loened
** — « [...]. Evidon-me, me n' em eus ken naon nemet d' az tispenn, ha da zispenn a rin gant va ivinoù, evel dispenn stripoù. [...]. » — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 144.)
** Din-me 'koust arc'hant ma femoc'h 'Rankan gwerzhañ stripoù ha kaoc'h. Son an anduilhenn.
* (Ent strizh) Meuz fardet gant bouzelloù ha stomog an daskirierien
** "Klev 'ta, Paol. Pell zo ne'm eus ket gwelet da vamm. Skriv dezhi ez erruimp diriaou da zebriñ stripoù." — (Ernest ar Barzhig, Minna ha danevelloù all..., Mouladurioù Hor Yezh, 1988, p. 147.)
** — Diwall gant ar re-se, eme Ron. Tapet e vezer 'wechoù pa zebrer anezho. A bep seurt blaz zo. Ma'z pez chañs e kavi chokolad, bent, orañjez. Met gwechoù 'vez en em gaver gant pinochez, avu pe stripoù. [...]. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 111.)

#### Gerioù heñvelster

* togonoù

#### Troioù-lavar

* dougen e stripoù a-us d'e votoù
* ober stripoù gant unan bennak, gant un dra bennak : lakaat unan bennak pe un dra e tammoù, terriñ anezhañ

#### Troidigezhioù

* galleg : tripes
# pegement
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar pe, ger-goulennata, ha kement, adverb.

### Raganv-goulenn

pegement /peˈɡẽmːẽnt/
* en ur goulenn eeun:
** Pegement e koust ar vantell? Pegement zo ganit?
* en ur goulenn ameeun
** Spontuz int kér, n'ouzont ket pegement da houlenn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 125.)
** Brasoc'h genaoueien a ze oc'h, ma n'ouzoc'h ket pegement gwerzañ ho pesked. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 125.)
* gant un anv-kadarn unan:
** Ha ne welit-hu ket dre gement-se pegement a fae a rae an dud war Ganclaux ha pegement a stad ac'hanomp-ni. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 227.)
** Ar gragez, er gear, a glemme o velet ho zud oc'h en em gaout er stad-se euz ho marc'had, ha dreist-oll, o velet pegement a zispign a veze great. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 309.)
** Ma welfes pegement a gig a ya e korf hennez. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 38.)
** Pegement a zïêzamant n'am-eus ket bet a-baoe ma'z eo maro ma gwaz ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 156.)
** Sell pegement a zroug zo er c’hi ken e vez gwelet kribenn e gein, — (TBP?, p. ?.)
** Pa zonjan em amzer dremenet, pegement a binijenn am-eus bet ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 17.)
** pegement a arc'hant
* gant un anv-kadarn lies
** Pegement a batatez a vo peillet. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 401.)
** Ar baotred a vez brao a-walh dezo ; n'eus forz pegement a vugale a vez, n'o-devez na beh na torchenn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 524.)

#### Deveradoù

* pegementiñ
* pegement bennak

#### Troioù-lavar

* n'eus forzh pegement
* pegement eo

### Anv-kadarn

* Sammad arc'hant
* Toullad traoù gwir ha displijus.
** Kanañ, lavarout e begement da un den
** Klevout e begement

#### Troioù-lavar

* klevout e begement
* lavarout e begement (da unan bennak)
# a-vras
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus a ha bras.

### Adverb

a-vras /aˈvrɑːs/
* Kalz
** Fazia, ha fazia a vraz a rit, paotr Plougasnou. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 316.)
** Seul vuiañ (vuioc’h ?) e prenez a-vras, seul nebeutoc’h e koust dit, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 64.)
* distruj a-vras : distruj kalz (tier, tud)
** armoù distruj a-vras

#### Troidigezhioù

* galleg : de beaucoup ; en grande quantité , en général
# koust
## Brezhoneg
### Anv-kadarn

koust
* ar priz zo da baeañ

#### Deveradoù

* digoust
* koustamant
* koustañ
* koustus

#### Gerioù kevrennek

* diwar-goust
* war-goust

### Furm verb

koust
* Furm ar verb koustañ e trede gour unan amzer-vremañ an doare-disklêriañ:
** Din-me 'koust arc'hant ma femoc'h 'Rankan gwerzhañ stripoù ha kaoc'h. Son an anduilhenn.
** Seul vuiañ (vuioc’h ?) e prenez a-vras, seul nebeutoc’h e koust dit, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 64.)
# goulenn hag-eñ
## Brezhoneg

goulenn hag-eñ
** Goulenn diganti hag-eñ eo prest koan. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 164.)
# hag-eñ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Meneget e 1622 e-barzh Doctrin an Christenien (p. 6) : Hac euff.
    Savet diwar « hag » hag « eñ ».

### Stagell isurzhiañ

hag-eñ /a.ˈɡẽ(w)/
* Stagell isurzhiañ implijet evit degas un goulenn dieeun goude ur verb (peurvuiañ ar verboù goulenn, gouzout, gwelout, klevout, sellout).
** N'ouzon ket hag-eñ ez eus un den ken a-feson hag eñ amañ. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 244.)
    Sell hag-eñ e sav ar berv d’an nec’h dre doull-ar-berv, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 43.)

#### en droienn da c'houzout hag-eñ

** Me a gavo testoù da c’houzout hag-eñ n’eo ket gwir se, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 188.)
** Hac euff ſo neceſſer gouzout an doctrin Chriſten?, — (Diego de Ledesma, troet gant Tanguy Gueguen, Doctrin an Christenien, Montroulez, 1622, p. 6.)
** Me a welo hag-eñ e vo gwir se. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 164.)
* en troiennoù:
** da c'houzout hag-eñ
** daoust hag-eñ
** goulenn hag-eñ
** gouzout hag-eñ
** gwelout hag-eñ
** sellout hag-eñ

#### Troidigezhioù

* alamaneg : ob
* arabeg : إذا (idhâ), لو (lao)
* esperanteg : ĉu
* finneg : -ko , -kö
* galleg : si
* italianeg : se
* nederlandeg : of
* saozneg : if , whether
* svedeg : om , huruvida

### Rannig

hag-eñ /a.ˈɡẽ(w)/
* Rannig goulenn a dalvez da sevel goulennoù eeun (ral, reishoc'h e kaver daoust hag-eñ).
** Paotrig, paotrig an douar nevez, Hag-eñ eo brav bezañ aze ? — (Paotrig an douar nevez, e-barzh Sonioù-pobl, dastumet gant Fañch Danno, 1969.)
** Paotrig, paotrig an douar nevez, Hag-eñ eo brav bezañ aze ? — (Paotrig an douar nevez, e-barzh Sonioù-pobl, dastumet gant Fañch Danno, 1969.)

#### Gerioù heñvelster

* daoust hag-eñ (1)

##### Notenn

* Implijet e vez dirak ur verb degaset gant ar rannig verb « e ».

### Daveoù

Roll an daveoù :

### Gwelet ivez

* 1 2 Diego de Ledesma, troet e brezhoneg gant Tanguy Gueguen, Doctrin an Christenien, composet gand an Tat reuerant Ledesme, Iesuist, Montroulez, 1622, p. 6 (war lec'hienn Levraoueg Vroadel Bro-C'hall)
# Bosenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv divoutin

Bosenn /Distagadur ?/
* Kumun vreizhat eus kanton Ar Sal e departamant an Il-ha-Gwilen hag e Bro-Roazhon.

#### Deveradoù

* Bosennad (liester: Bosenniz)
* Bosennadez (liester: Bosennadezed)

#### Troidigezhioù

* galleg : La Bosse-de-Bretagne

### Gwelet ivez

* Ar pennad « Bosenn » e-barzh Wikipedia
# bag-kanoliañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn bag hag ar verb kanoliañ.

### Anv-kadarn

bag-kanoliañ /ba.kã.ˈno.ljã/ benel (liester : bigi-kanoliañ, bagoù-kanoliañ)
* Bag a zoug ur c'hanol da dennañ war bagoù all pe war an dud war an aod.

#### Gerioù heñvelster

* bag-kanoliata
* bag-kanolierez
* lestr-kanolier
* lestr-kanoliañ

#### Troidigezhioù

* alamaneg : Kanonenboot nepreizh
* galleg : canonnière benel
* italianeg : cannoniera benel
* nederlandeg : kanonneerboot
* portugaleg : canhoneira benel
* saozneg : gunboat
* spagnoleg : cañonera benel , cañonero gourel

### Gwelet ivez

* Ar pennad « bag-kanoliañ » e-barzh Wikipedia
* Geriadur ar Real Academia Española : https://www.rae.es/dhle/ca%C3%B1onera.
# bosennek
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar bosenn hag -ek.

### Anv-gwan

bosennek /bɔ'sɛn:ek/
* Taget gant ar vosenn
** Un den bosennek : ur bosenneg.

#### Troidigezhioù

* galleg : pestiféré
# bosenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ar c'hrennvrezhoneg bocc, da lavaret eo bos "skoulm er c'hoad" (Catholicon, 1464), evit aroueziañ ar gwerbloù a zeu war wel gant ar c'hleñved-se.

### Anv-kadarn

bosenn /ˈbo.sːɛn/ benel (liester : bosennoù)
* Kleñved-red.
** An teir gwalenn a gastiz : ar brezel, ar gernez hag ar vosenn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 55.)
** Honnez a zo kap da ivanti ar vosenn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 55.)
** Honnez a zo gaouiadez : honnez a zo kap da ivantiñ ar vosenn ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 19.)
* Trouz spontus, cholori
** Aze a zo trouz etre ar re-ze, aze a zo eur vosenn ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 55.)
** klevout ur vosenn: klevout trouz spontus
*   * Ni (h)on (do)a klevet eur vosenn ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 55.)
** ober ur vosenn: ober trouz spontus
*   * Hag ar pankou (!) o koueza o-devoa greet eur vosenn ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 55.)
* Bezañ skoet gant ar vosenn : kouezhañ ar vosenn war un den, kregiñ ar vosenn en un den; mervel gant ar vosenn.
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ) tra spontus
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ) plantenn

#### Deveradoù

* bosenneg
* bosennek
* bosenner
* bosenniñ
* bosennour
* bosennus
* http://devri.bzh/dictionnaire/b/bosenn/

#### Troidigezhioù

    1.
* galleg : peste benel
* saozneg : plague
(2)
* galleg : contagion
(3)
* galleg : bosse , enflure (?)
(4)
* galleg : bruit, vacarme, cirque ,
(5)
* galleg : cuscute (plante parasite du trèfle)
# bosenneg
## Brezhoneg

bosenneg
* den klañv gant ar vosenn.
# potev
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar pod hag eau e galleg.

### Anv-kadarn

potev
* pod-dour, pod da lakaat dour, hag a vez lakaat war daol an dud o predañ.

#### Deveradoù

* poteviad
# belly
## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

belly /.../; liester bellies)
* kof
* bouzelloù

#### Deveradoù

* bellyache
* bellyache
* belly button
* bellyful

#### Troioù-lavar

* His eyes are bigger than his belly : brasoc'h e selloù eget e vouzelloù

#### Krennlavaroù

* A fat belly, a lean brain. Kof tev, penn skañv.
* What is got over the devil's back is spent under his belly.
* He whose belly is full believes not him who is fasting.

### Gwelet ivez

* Ar pennad « belly » e-barzh Wikipedia
# wolf
## Saozneg
### Anv-kadarn

wolf /.../ (liester : wolves)
* bleiz.

### Krennlavar

* Let us not be more beasts than the wolf that devours us.
# beasts
## Saozneg
### Furm anv-kadarn

beasts
* Furm lies beast; loened.

#### Gerioù heñvelster

* animals

### Krennlavar

* Let us not be more beasts than the wolf that devours us.
# dead
## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

dead /Distagadur ?/
* Marv.

### Krennlavar

* Let the dead bury the dead. Lezel ar re varv da veziañ ar re varv.
# last
## Saozneg
### Anv-gwan

last
* diwezhañ

### Krennlavar

* He who laughs last laughs best (longest). An hini a c’hoarzh da ziwezhzhañ eo an hini a ra ar c’hoarzh gwellañ (hirañ).

### Verb

last
* padout
** It did not last long. - Ne oa ket padet pell.

### Anv-kadarn

'last
* Unan eus binvioù ar c'hereour, dezhañ stumm troad un den.

#### Troioù-lavar

* cobbler, keep to your last
* stick to one's last

### Krennlavar

* Let the cobbler (shoemaker) stick to his last. Ra chomo ar botaouer gant e vicher (ha ra ne varno ket micherioù ar rfe all). Pep hini e vicher.