OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# bihanik
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-gwan bihan hag an dibenn-ger bihanaat -ik.

### Furm anv-gwan

bihanik /biˈãːnik/
* Furm vihanaat an anv-gwan bihan.
** Da eured al Laouenanic, Ann ozac'h a zo bihanic. — (Fañch an Uhel, Soniou Breiz-Izel 1, Pariz, 1890, 1971, p. 56.)
** Bihanig eo c'hoaz. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 106.)
** Bihanik e krogas an tan. — (Goulc'han Kervella, Brezel ar Rigadell, Al Liamm, 1994, p. 7.)

#### Gerioù enepster

* brazik

#### Deveradoù

* bihanikaat

#### Gerioù kevrennek

* a-vihanik
* bihan-bihanik
* ez-vihanik

#### Troidigezhioù

* galleg : petiot , tout petit

### Gwelet ivez

* bihanig
# bihanniver
## Brezhoneg

* Dont a ra danvez ar pennad-mañ eus ar geriadur Freelang.
* Enporzhiet eo bet ent emgefreek.
* Gallout a ra ar pennad-mañ bezañ direizh e framm pe diglok e zanvez.
* Mar gouezit tra pe dra diwar-benn danvez ar pennad e c'hellit reizhañ pe klokaat anezhañ, ha dilemel ar meneg-mañ da c'houde.

### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)
Savet gant ar rakger bihan- hag an anv-kadarn niver.

### Anv-kadarn

bihanniver /biãˈniːvɛr/ gourel (liester : bihanniveroù)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : minorité

### Anv-gwan

bihanniver /biãˈniːvɛr/
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : minoritaire
# bijec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar be-/bi-, pennrann ar verb bezañ, hag an dibenn-ger -jec'h

### Furm verb

bijec'h /ˈbiːʒɛx/
* Furm ar verb bezañ en eil gour lies an amzer dic'hallus, en doare-divizout
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar rannig-verb nac'h ne) :
       Me a soñje din ne vijec'h ket deut d'ar gêr fenoz. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/3, Al Liamm, 1988, p. 200.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (vous) seriez
# bijemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Furm verb

bijemp /ˈbiːʒɛ̃m(p)/
* Furm ar verb bezañ/bout e kentañ gour lies an amzer dic'hallus, en doare-divizout
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar stagell isurzhiañ pan da skouer) :
       Daoust d'ar bloavezhioù he devoa degemeret ac'hanon evel pan vijemp bet asambles er sizhun a-raok. — (Herve Bihan, Traoù kouer, Embannadurioù al Liamm, 2010, p. 21.)
   * Gant ur c'hemmadur mesket (war-lerc'h ar rannig-verb e pe ar stagell isurzhiañ ma) :
       « [...]. Spi am boa koulskoude e vijemp deut siouloc'h goude ar barr-amzer. » — (Roparz Hemon, Mari Vorgan, Al Liamm, eil emb. 1975, p. 26.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (nous) serions
# benet
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar kizell-, pennrann ar verb benañ, hag an dibenn-ger -et

### Furm verb

benet /ˈbẽːnet/
* Anv-gwan-verb ar verb benañ
** <skouer.>

#### Troidigezhioù

* galleg : taillé (pierre)
# benhañval
## Brezhoneg

* Dont a ra danvez ar pennad-mañ eus ar geriadur Freelang.
* Enporzhiet eo bet ent emgefreek.
* Gallout a ra ar pennad-mañ bezañ direizh e framm pe diglok e zanvez.
* Mar gouezit tra pe dra diwar-benn danvez ar pennad e c'hellit reizhañ pe klokaat anezhañ, ha dilemel ar meneg-mañ da c'houde.

### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

benhañval /Distagadur ?/
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : efféminé
# beniad
## Brezhoneg

* Dont a ra danvez ar pennad-mañ eus ar geriadur Freelang.
* Enporzhiet eo bet ent emgefreek.
* Gallout a ra ar pennad-mañ bezañ direizh e framm pe diglok e zanvez.
* Mar gouezit tra pe dra diwar-benn danvez ar pennad e c'hellit reizhañ pe klokaat anezhañ, ha dilemel ar meneg-mañ da c'houde.

### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

beniad /Distagadur ?/ benel (liester : beniadoù)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : bobine (contenu)
# benjamin
## Galleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

benjamin /Distagadur ?/ gourel (liester benjamins)
* Bidoc'hig, gwidorig.
# bennak
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an henvrezhoneg pennac, skrivet evelhen c'hoazh e 1499, eus "pe", ha "nac".
    Kavout a reer an hevelep talvoudegezh gant "pynak" e kerneveureg ha "bynnag" e kembraeg (hengembraeg "pinnac", krenngembraeg
"pynnac").

### Adverb

bennak /be.ˈnɑːk/
* Un dra bennak
** Lakomp c'hoaz ho peus droug en ho piz bihan gant eun drean, pe eur gorig bennak. — (Ivon Krog, Eur Zac'had Marvailhou, Buhez Breiz, Kemper, 1924, p. 122.)
** ober un dra bennak
** [...] ; rak an neb en deus c'hoant da lazhañ e gi a gav atav ur c'hleñved bennak dezhañ : [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 12.)
** « Dalit : ne c’hellan rei nemet an dra-mañ d’eoc’h, met pedi a rin Doue ma plijo gantañ skuilha eur beradig gliz bennak war ho kalon. » — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 35.)
* unan bennak : ur plac'h bennak, ur paotr bennak.
** Yannig, debret hoc’h eus a-raok dont d’ar feunteun, ha marteze poket ivez da ur plac’h bennak! — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 159.)
** Job hen dizalias ; aon en doa na vije ar manac'h diskuliet gant un trubard bennak, rak neuze ar soudarded a vije deuet buan war o c'hiz hag her c'haset ganto evit her lakaat d'ar marv. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 44.)
* un tu bennak (hag alies: tu bennak)
* Debriñ un tamm bennak:
** « Ret eo dit debriñ un tamm bennak a-raok mont, » eme e vamm. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 38.)
* Goulenn, kaout, klask, un dra bennak:
** Pa’m bez ur gwenneg bennak e talc’han tost dezho. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 192.)
** ...hi a yae ganeomp ivez hag en deveze ul laeradenn bennak eus al lec’h ma tremenemp. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 299.)
** E porz ar chapel edo, hag heñ goulenn eun tamm gwasked bennak. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 21.)
* Kaout un dra bennak da ober:
** P’en deveze ur gourdrouz bennak da ober da unan eus e veleien. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 16.)
* war-lerc'h un anv-gwan :
** un ali mat bennak, — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 140.)
** un den fall bennak
** P’am bezo eun deiz vak bennak ez in. » — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 12.)
* Gant un niver: un dek bennak, un ugent bennak, ur c'hant bennak:
** Estlammet-mik eo pa wel tud, eun ugent bennak anezo, war bennou o daoulin e-kreiz ar chapel. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 20.)

#### Deveradoù

* bennaket

#### Troioù-lavar

* ober un dra bennak
* pegen ... bennak
* pegement bennak
* pegoulz bennak
* pelec'h bennak
* penaos bennak
* petra bennak
* piv bennak
** nep piv bennak
* ur wech bennak
* un dro bennak

#### Troidigezhioù

(1)
* galleg : quelconque
(2)
* galleg : quelques
* ↑ Albert Deshayes, Dictionnaire étymologique du breton, Chasse Marée, 2003.
# bennes
## Galleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn « benne » hag « -s », merk al liester.

### Furm anv-kadarn

bennes /Distagadur ?/
* Furm lies an anv-kadarn benne.
# beni
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Meneget er C'hatolikon : benny, corne (galleg) ; musa, cornemus (latin)) ha benny an neut.
    Furm lies ar ger bann.

### Anv-kadarn

beni /ˈbẽːni/ benel (1), gourel (2), (liester : benioù)
* Kanell evit punañ neud.
    Beni an neud.
* Kozh. Doare biniou a-wezhall.

#### Troidigezhioù

* galleg : bobine (de fil, de film) ; musette , ancien instrument de musique, sorte de cornemuse (sens ancien)

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | beni |
| dre vlotaat | veni |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | peni |
| amreizh | veni |
beni /ˈbẽː.ni/
* Furm ar verb benañ en eil gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ.

## Italianeg

    Eus bene, adverb latin.
beni
* Furm lies an anv-kadarn bene.
* madoù

### Krennlavaroù

* Beni di fortuna passano come la luna.
# benjamins
## Galleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn « benjamin » hag « -s », merk al liester.

### Furm anv-kadarn

benjamins /Distagadur ?/
* Furm lies an anv-kadarn benjamin.
# benne
## Galleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

benne /bɛn/ benel (liester bennes)
* Karrastell.
# benevolenza
## Italianeg
### Anv-kadarn

benevolenza benel
* hegarated, karadegezh

#### Gerioù enepster

* malevolenza
# addimeziñ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ad- ha dimeziñ.

### Verb

addimeziñ /atiˈmeː(z)ĩ/ verb gwan (displegadur)
* Kemer pried adarre, adpriediñ.
** Goude marv e wreg all ez eo addimezet . — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 342.)
# addio
## Italianeg
### Etimologiezh

    Diwar an droienn a Dio ti raccomando.
addio
* Doare kenavo.
# addo
## Kembraeg
### Verb

addo
* prometiñ
# addasu
## Kembraeg
### Etimologiezh

    Diwar addas hag -u.

### Verb

addasu
* azasaat.
# additionally
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus additional ha -ly.

### Adverb

additionally /Distagadur ?/
* Ouzhpenn, ouzhpenn-se.

#### Gerioù heñvelster

* also
* furthermore
* in addition
# addoli
## Kembraeg
### Verb

addoli
* azeuliñ
# addont
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ad- ha dont.

### Verb

addont
* dont adarre.
** Ar re avat, a oa dizroet rak Job, a addeue warnañ. — (PIPI 1902, p. 62.)

#### Gerioù heñvelster

* distreiñ
# adeg
## Kembraeg
### Anv-kadarn

adeg /ˈɑːdek/ benel; liester adegau.
* amzer, koulz
* ar adegau : a- vareadoù
# addeskiñ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ad- ha deskiñ.

### Verb

addeskiñ
* deskiñ a-nevez, adarre.
# cereza
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

cereza /θeˈɾe.θa/ /seˈɾe.sa/ benel (liester : cerezas)
* Kerezenn.
** A mi burro, a mi burro Le duelen las orejas Y el médico le ha dado jaraba de cerezas (2x) Una gorrita gruesa Mi burro enfermo está (2x) (Kanaouenn evit ar vugale)
# cerezo
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

cerezo /θeˈɾe.θo/ /seˈɾe.so/ gourel (liester : cerezos)
* Gwezenn-gerez, kerezenn.
# cerrado
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    Eus ar verb cerrar.

### Anv-gwan

| | gourel | benel |
| unander | cerrado | cerrada |
| liester | cerrados | cerradas |
cerrado
* serret.

#### Gerioù heñvelster

* kloz

#### Gerioù enepster

* abierto
# certe volte
## Italianeg
### Etimologiezh

certe volte
* a-wechoù.
* meur a wech
# certainly
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus certain ha -ly.

### Adverb

certainly /Distagadur ?/
* En un doare sur ; a-dra-sur.
# cerdded
## Kembraeg
### Etimologiezh

    Sellet ouzh an etimologiezh e kevrenn ar brezhoneg.

### Verb

cerdded /ˈkɛrðɛd/
* Kerzhet, bale.
# cerezas
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn cereza hag an dibenn-ger -s.

### Furm anv-kadarn

cerezas /θeˈɾe.θas/ /seˈɾe.sas/ benel
* Furm lies an anv-kadarn cereza.
# cerreto
## Italianeg

cerreto
* dervenneg
# certo
## Italianeg

certo

### Anv-gwan

| | gourel | benel |
| unander | certo | certa |
| liester | certi | certe |
* A zo hep mar.
* sur
certo

### Adverb

* sur-mat
# cenedl
## Kembraeg
### Anv-kadarn

cenedl
* broad
* kenel

#### Deveradoù

* cenedlaethol

## Krennlavar

* Cenedl heb iaith, cenedl heb galon.
# centrare
## Italianeg
### Verb

centrare
* kreizennañ
* tizhout
# centre
## Saozneg
### Anv-kadarn

centre /Distagadur ?/
* kreiz.
** In the towncentre: e kreiz kêr.
# centros
## Spagnoleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn centro hag -s, merk al liester.

### Furm anv-kadarn

centros /ˈsen̪.t̪ɾos/ pe /ˈθen̪.t̪ɾos/ gourel
* Furm lies an anv-kadarn centro.
# cenere
## Italianeg

cenere benel (liester ceneri)
* ludu

#### Deveradoù

* incenerire

### Troienn

* ridurre in cenere
* covare sotto la cenere: perdurare nel tempo senza rendersi palese

### Krennlavaroù

* ogni fuoco diventa cenere : con il trascorrere del tempo tutto si sistema
* polvere alla polvere, cenere alla cenere : ogni cosa prima o poi torna o si decompone nel suo stato originale
# centro
## Galizeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

centro /ˈθen.tɾo̝/ gourel (liester : centros)
* Kreiz.

## Italianeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

centro /ˈt͡ʃɛn.tro/ gourel (liester : centri)
* Kreiz.

## Portugaleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

centro /ˈsẽ.tɾu/ gourel (liester : centros)
* Kreiz.

## Spagnoleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

centro /ˈsen̪.t̪ɾo/ pe /ˈθen̪.t̪ɾo/ gourel (liester : centros)
* Kreiz.
# cento
## Italianeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

cento /.../
* kant.
** Cento volte - Kant gwech
** Sei per cento - C'hwec'h dre gant. Cento per cento - Kant dre gant.
* Ur c'hant
** Un cento persone - Ur c'hant a dud.

#### Deveradoù

* centouno - 101
* centodue - 102
* cantotré - 103
* centoquattro - 104
* centocinque - 105
* centosei - 106
* centosette - 107
* centootto - 108
* centonove - 109
* centodieci - 110
* centotredici - 113
* centoventi - 120
* centotrenta - 130
* centocinquanta - 150
* centosessanta - 160
* centosettenta - 170
* centottanta - 180
* centonovanta - 190
* millecento - 1100

### Krennlavaroù

* Cento teste, cento cappelli. Kant penn, kant blevenn.
* Un nemico è troppo, cento amici non bastano. –Un enebour zo re, kant mignon n’eo ket trawalc’h.

## Portugaleg

cento
* kant
# century
## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

century /Distagadur ?/ (liester : centuries)
* Kantved.
** In the nineteenth century. En naontekvet kantved.
# cercare
## Italianeg
### Verb

cercare
* klask

### Krennlavar

* Chi cerca, trova. Neb a glask a gav.

### Liamm diabarzh

* Stagadenn: Displegadurioù italianek reizh
# ceneri
## Italianeg

ceneri liester
* ludu
** a volte si spargono in natura le ceneri dei defunti cremati

### Troienn

* spargere le ceneri di qualcuno
# behalf
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus be- ha half.

### Anv-kadarn

behalf /bɪ.ˈhɑːf/ /bə.ˈhɑːf/
* hanterouriezh
** on behalf of the queen : evit ar rouanez, en he lec'h, eus he ferzh
** to be worried on somebody's behalf : bezañ nec'het gant unan bennak, diwar e benn
# behind
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus be- ha hind.

### Adverb

behind /bɪ.ˈhaɪnd/ /bə.ˈhaɪnd/
* (lec'hiañ) a-dreñv, war-lerc'h
** Stay behind!
* (amzeriañ) war-lerc'h
* to be behind : bezañ war-lerc'h, bezañ diwezhat.

### Araogenn

behind /bɪ.ˈhaɪnd/ /bə.ˈhaɪnd/
* (lec'hiañ) a-dreñv, a-drek
* the woman behind the man - ar vaouez a-drek ar gwaz
** Look behind you! -Sell war da lerc'h.
* (amzeriañ) war-lerc'h

#### Gerioù enepster

* dirak.
Patrom:-dvr
* behindhand.

#### Troioù-lavar

* behind its time
* behind someone's back
* behind the curtain
* behind the curve
* behind the ear
* behind the eight ball, behind the eightball
* behind the times
* behind the wire : a-drek an orjalenn, er c'hamp-bac'h
* behind time
* behind-the-scenes
* dry behind the ears
* green behind the ears
* nut behind the bolt
* power behind the throne|
* put behind one
* wet-behind-the-ears|
* with one arm tied behind one's back
* with one hand tied behind one's back
* jump up behind
* throw one's weight behind

### Krennlavaroù

* behind every successful man there stands a woman : a-drek un den hag a ra berzh ez eus ur vaouez

### Anv-kadarn

behind /bɪ.ˈhaɪnd/ /bə.ˈhaɪnd/
* (Korfadurezh) Penn-adreñv.
# behold
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus be- ha hold.

### Verb

| Amzer | Furm |
| Anv-verb | to behold |
| Amzer-vremañ, 3$^e$ gour unan. | beholds |
| Amzer-dremenet strizh | beheld |
| Anv-gwan-verb tremenet | beheld |
| Anv-gwan-verb bremañ | beholding |
| gwelet displegadur ar verboù saoznek ||
behold
* sellout, chom da sellout.
# behinek
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn behin hag al lostger -ek
    Da geñveriañ gant an anvioù-gwan mehinog, behinog en kembraeg

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | behinek |
| Derez-uheloc'h | behinekoc'h |
| Derez-uhelañ | behinekañ |
| Derez-estlammiñ | behinekat |
behinek /beˈ(h)ĩːnek/
* Dezhañ doare ar behin, behin ennañ

#### Doareoù-skrivañ all

    En doare-skrivañ etrerannyezhel e vez skrivet behineg.

#### Gerioù kar dre o ster

* lart

#### Deveradoù

* behinegezh

#### Troidigezhioù

* galleg : adipeux ; graisseux
* kembraeg : mehinog
* saozneg : greasy
# bei
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Araogenn

bei /bej/
* sot.

#### Deveradoù

* beiadur
* beiet

## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Araogenn

bei /baɪ̯/
* E-kichen, tost ouzh.
# beheld
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus ar verb behold.

### Furm verb

begot
* amzer-dremenet-strizh ar verb behold
* anv-gwan-verb ar verb behold.

## Liamm diabarzh

* Stagadenn:verboù saoznek direizh.
# behet
## Brezhoneg

    Eus bezañ.
behet
* Euz ar goulenn a refet Aotrou, e vehet respontet, SBI 1/182
# behin
## Brezhoneg
### Anv-kadarn

behin /'behin/ gourel
* traoù druz, lard

#### Deveradoù

* behinegezh
* behinenn
* behinek
# behinegezh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-gwan behinek hag al lostger -ezh.

### Anv-kadarn

behinegezh /be(h)ĩˈneːɡɛs/ hollek benel
* Perzh an hini zo behinek.

#### Troidigezhioù

* galleg : adiposité
# behe
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar bez-, pennrann ar verb bout, hag an dibenn-ger -he

### Furm verb

behe /Distagadur ?/
* Furm ar verb bout e trede gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout (e rannyezh gevred Breizh)
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar rannig-verb a da skouer) :
       Ha piv a vehe aet da glask ar mezeg evitañ ? — (Daniel an Doujet, Ur c'hi maget mat ha danevelloù all, Al Lanv, 2000, p. 66.)
   * Gant ur c'hemmadur mesket (war-lerc'h ar rannig-verb e hag ar stagell isurzhiañ ma) :
       Penaos en dehe-eñ gellet gouiet e vehe marse aet unan bennak ? — (Daniel an Doujet, Ur c'hi maget mat ha danevelloù all, Al Lanv, 2000, p. 66.)

#### Stummoù all

* befe

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) serait
# bep gwech
## Brezhoneg
### Adverb

bep gwech
* bep tro, bewech, kel lies gwech.
** Gant aon e tiskuilhfe kement-se e laz anezañ raktal bep gwech. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 42.)

#### Deveradoù

* bep gwech ma

#### Troidigezhioù

* kembraeg : bop tro
* galleg : chaque fois
* saozneg : every time
* spagnoleg : cada vez
# bep mintin
## Brezhoneg
### Troienn adverb

bep mintin
** Ha ni hon-daou, Per Kemener ha me, d'an daoulin da lavaret hor pedennoù evel ma her greer bep noz ha bep mintin en holl diez a Vro-Leon. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 61.)

#### Gerioù heñvelster

* bep beure
# bep beure
## Brezhoneg

    Eus bep ha beure.

### Troienn adverb

bep beure
** Bep beure ec'h efet d'ar jardin, kerkent ha ma savfet eus ho kwele, hag e kutuilhfet pep a delienn eus ma gwezenn. KAB 1/210
** Pa roi ur melen-vi dezhi gant sukr ha laezh bep beure war he c'halon noazh e wellaio... — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 203.)

#### Gerioù heñvelster

* bep mintin
# bep eil bloaz
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus beb eil ha bloaz.

### Troienn adverb

beb eil bloaz
** A beb eil bloaz e ree diou varrikennad chistr. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 130.)
# bep gwech ma
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus bep gwech ha ma.

### Stagell isurzhiañ

bep gwech ma
** Herve. — Ya ! Mat ! Mont a reamp d'e di bep gwech m'hor bije c'hoant da gaout eun tammig lip-e-bao gwelloc'h eget kustum. — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 11.)
** Hemañ, [...], a oa o kas hag o tegas ar feur dirazañ bep gwech ma taole e vulzunoù-beuz da steuiñ ha da anweiñ. — (Jakez Konan, Ur marc'hadour a Vontroulez, Al Liamm, 1981, p. 9.)
** Strevial-distrevial, tufañ ha beogal a rae hemañ gwazh-ouzh-gwazh bep gwech ma sante an aer en-dro d'e benn. — (Jakez Konan, Lannevern e kañv ha danevelloù all, Al Liamm, 1980, p. 63.)

#### Troidigezhioù

* kembraeg : bop tro
* galleg : chaque fois que
* saozneg : everytime
* spagnoleg : cada vez que
# bep ma
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan pep hag ar stagell ma.

### Stagell isurzhiañ

bep ma /Distagadur ?/
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ) .
** Tremen a rae anezhañ, bep ma c'h ae, dindan fri hemañ ha henhont en ur lavaret gant ur vouezh truezus-meurbet : Vit an anaon ! Piv en deus devosion 'vit an anaon ! — (Anatol ar Braz, lakaet e brezhoneg gant Erwan ar Moal, Mojenn an Ankou, Mouladurioù Hor Yezh, 1986, p. 30.)
** Bep m'o zape, 'roe da Vonig, ha houmañ a diboultrenne anezhe gant he zavañjer. — (Anatol ar Braz, lakaet e brezhoneg gant Erwan ar Moal, Mojenn an Ankou, Mouladurioù Hor Yezh, 1986, p. 58.)
** « N'eus forzh, » a gave blenier ar c'harr-kañv, a bep ma teue da anaout gwelloc'h doare ar genkiz, « un oristal a baotr eo. ... — (Jakez Konan, Lannevern e kañv ha danevelloù all, Al Liamm, 1980, p. 17.)
** Ar merc'hed, strobet en o brozioù strizh, diouzh ar c'hiz a oa d'ar c'houlz-se, a stlabeze o zreid a-ziavaez bep ma skarent. — (Jakez Konan, Lannevern e kañv ha danevelloù all, Al Liamm, 1980, p. 55.)
** Bep ma kozor e fallaor. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 123.)

#### Gerioù heñvelster

* a-feur ma
* a-vuzul ma

#### Troidigezhioù

* galleg : à mesure que , au fur et à mesure que
# bep noz
## Brezhoneg

    Eus bep ha noz
bep noz
** Da glask an hini a laer bep noz per aour ma zad, mamm-gozh, a lâras Arzhur, souezhet-bras o welet ez oa anavezet dre eno ivez. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 18.)
** Ha ni hon-daou, Per Kemener ha me, d'an daoulin da lavaret hor pedennoù evel ma her greer bep noz ha bep mintin en holl diez a Vro-Leon. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 61.)
# banquise
## Galleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

banquise /Distagadur ?/ benel (liester banquises)
* Morglereg.
# bantañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant bant hag -añ.

### Verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | bantañ |
| dre vlotaat | vantañ |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | pantañ |
| amreizh | vantañ |
bantañ /ˈbãn.tã/
* Lakaat prest da zisvantañ, prest da skeiñ.
** Eun den diwardro hag a nevoa maliz ouz ar zant a gavaz anean enon, hag a oa o vont da rein d’ean tol ar maro, bantet a oa he bal gant-han evit skein, med ar zant a difunaz o klevet leio-douet an den-ze hag a bareaz an tol, med merk ar bal a zo chomet barz ar min aboue. — (Frañsez Gwilhouzig, Bue Zant Ervoan, 1894.).
** Evurus ar boc'h da vont da vale bro, d'an emgann : rak n'oc'h ket hep goût, marvad, penôs ar boc'h a zo brezeller, atao e gerniel gantan bantet, prest da dourta amezeg, estren pe divrôad. — (Fanch al Lay, Bilzig, Buhez Breiz, Mae 1924, p. 949.).
** D'ar poent-se banta e c'hoaf a reas an hini kenta eus ar varc'heien ha dont a-benn-herr war C'hereint. — (Gereint hag Enid, troet gant Abeozen, Gwalarn niv. 93, Eost 1936, p. 34.)
** Diwall da vantañ da zorn warnon-me. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 31.). — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 126.).
** Piv e oa hennezh a oa bantet e zorn gantañ da skeiñ ganit? — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 31.).

#### Troidigezhioù

* galleg : braquer , brandir , bander , tendre , lever (qqch. dans le but de frapper) (vers qqn.)
# bans
## Galleg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn « ban » hag « -s », merk al liester.

### Furm anv-kadarn

bans /Distagadur ?/
* Furm lies an anv-kadarn ban.