OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# marc'hekaat
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus marc'heg hag -aat.

### Verb

marc'hekaat /mar.ɣe.ˈkɑːt/ verb gwan ha verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : marc'hekaet) (displegadur) I. verb gwan
* Mont war varc'h.
** Marc'hekaat a rejont e-pad pemp devezh leun, a-raok tizhout kastell ar roue. — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 29.)
** Ne voe ket ret dezho marc'hekaat pell. — (Jakez Konan, Ur marc'hadour a Vontroulez, Al Liamm, 1981, p. 62.)
II. verb kreñv eeun
* Marc'hekaat ur marc'h : mont war ur marc'h
** — « [...], hag e feiz, pa 'z emañ ar marc'h-mañ amañ, ez an d'e gemerout ha d' e varc'hekaat. » — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 39.)
* (Dre astenn-ster) Marc'hekaat an dud : gwaskañ/moustrañ anezhe
** <skouer.>

#### Gerioù heñvelster

* marc'hegezh

#### Deveradoù

* marc'hekadenn

#### Troioù-lavar

* marc'hekaat ar gazeg c'hlas : mont war vor

#### Troidigezhioù

* galleg : chevaucher
# marc'hekadenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar marc'heka-, pennrann ar verb marc'hekaat, hag al lostger kevrennek -adenn (diwar -ad hag -enn)

### Anv-kadarn

marc'hekadenn /marɣeˈkɑːdɛn/ benel (liester : marc'hekadennoù)
* Pourmenadenn, redadenn graet war varc'h

#### Troidigezhioù

* galleg : chevauchée
# marc'hekae
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar marc'heka-, pennrann ar verb marc'hekaat, hag an dibenn-ger -e

### Furm verb

marc'hekae /Distagadur ?/
* Furm ar verb marc'hekaat e trede gour unan an amdremened, en doare-disklêriañ
   * Hep kemmadur
       <skouer.>
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar rannig-verb a) :
       Marzhin, hag a varc'hekae stleug ouzh stleug gant ar roue a lavaras dezhañ, a-greiz-holl : [...]. — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 43.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle) chevauchait , (il) chevauchait
# marc'hhouarnerez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar marc'hhouarner hag -ez.

### Anv-kadarn

marc'hhouarnerez benel; liester: marc'hhouarnerezed .
* Maouez a ya war varc'h-houarn.
# marc'heien
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn marc'heg hag an dibenn-ger -ien gant fatadur ar g

### Furm anv-kadarn

marc'heien /marˈxejːɛn/
* Furm lies an anv-kadarn marc'heg
** P'en devoe pourvezet traoù da zebriñ ha d'evañ e yeas dre gêr da glask penn eus ar varc'heien baour, eus ar brizonierien hag ar birc'hirined. — (Yeun ar Gow, Diwar Dorgenn Karreg-an-Tan, Mouladurioù Hor Yezh, 1999, p. 102.)

### Stummoù all

* marc'heion

#### Gerioù kevrennek

* marc'heien-valeer

#### Troidigezhioù

* galleg : cavaliers
* galleg : chevaliers

### Gwelet ivez

* -eien
# marc'heion
## Brezhoneg

** Aman e krog istor estlammus ar roue Arzhur ha marc'heion an Daol-Grenn, gant o c'harantezioù, o strivoù uhel, o c'herseennoù. — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 16.)
# marc'hken
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar march ha -ken.

### Anv-kadarn

marc'hken /ˈmarxken/ gourel
* kroc'hen marc'h

#### Troidigezhioù

* galleg : peau de cheval
# livenn-gein
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus livenn ha kein.

### Anv-kadarn

livenn-gein /ˌlivɛnˈɡɛjn/
* Ar regennad eskern bihan a-hed kein den pe loen.
** Kaourantin a astennas e zaou zorn a-hed livenn e gein. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 212.)
** Pa santas en-dro d’e c’houzoug ar skoulm lagadenn daonet, Lip-e-Bav a redas un anken vras penn-da-benn da livenn e gein. — (Jakez Riou, Troiou-Kamm Alanig al Louarn I, Gwalarn niv. 89, Ebrel 1936, p. 35.)

#### Gerioù heñvelster

* gwalenn-gein
* mell-kein

#### Krennlavaroù

* Pa grou al loar war he c'horn e vez bererez Pa vez al loar war livenn he c'hein e vez sec'herez. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 327.)
# liver
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    (Anv-kadarn) Savet diwar an anv-kadarn liv hag al lostger -er.
    (Furm verb) Savet diwar liv-, pennrann ar verb livañ, hag an dibenn-ger -er.

### Anv-kadarn

| | Unander | Liester |
| Gourel | liver /ˈliː.vɛr/ | liverien /Distagadur ?/ |
| Benel | liverez /Distagadur ?/ | liverezed /Distagadur ?/ |
liver /ˈliː.vɛr/
* Den a liv.

#### Gerioù kar dre o ster

* livour

#### Troidigezhioù

* galleg : peintre gourel

### Furm verb

liver /ˈliː.vɛr/
* Furm dic'hour ar verb livañ en amzer-vremañ an doare-disklêriañ.

## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

liver /ˈlɪ.və/ (liester : livers)
* (Korfadurezh) Avu.
* Yellow liver : gouenn chas.
* chicken livers : avuoù yer.
# lives
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar liv-, pennrann ar verb livañ, hag an dibenn-ger -es.

### Furm verb

lives /ˈliː.vɛs/
* Furm ar verb livañ en eil gour unan an amdremened, en doare-disklêriañ.

## Saozneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn life hag -s, merk al liester.

### Furm anv-kadarn

lives /laɪvz/
* Furm lies an anv-kadarn life.

#### Krennlavar

* A cat has nine lives.
    Nav buhez zo d’ar c’hazh.

### Furm verb

lives /lɪvz/
* Furm ar verb to live en trede gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
# live
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Amprestet digant an henc'halleg livel.

### Anv-kadarn

live /ˈliːve/ gourel (liester liveoù)
* Benveg a dalvez da wiriañ hag a-blaen pe a-serzh emañ ar pezh emeur o sevel (linenn, moger,...).
* Hed muzuliet a-serzh diouzh un uhelder dave.
* Lec'hiadur war ur skeul mizuliañ bennak.
** Live 1913 ar greanterezh a oa bet tizhet en-dro e 1926 [...].— (Notennoù armerzhel (11) - An armerzhioù kengladel, Emsav, niv. 13, 1968.)

#### Deveradoù

* a-live
* diliveadur
* krommenn-live
* livead
* liveañ
* liveer

#### Troidigezhioù

* galleg : niveau
* saozneg : level

### Furm verb

live /ˈliː.ve/
* Furm ar verb livañ e trede gour unan an amdremened, en doare-disklêriañ.

## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

| Amzer | Furm |
| Anv-verb | to live |
| Amzer-vremañ, 3$^e$ gour unan. | lives |
| Amzer-dremenet strizh | lived |
| Anv-gwan-verb tremenet | lived |
| Anv-gwan-verb bremañ | living |
| gwelet displegadur ar verboù saoznek ||
to live /lɪv/ verb gwan
* Bevañ.
* Bevañ o chom.

#### Troioù-lavar

* live it up

### Anagramoù

* evil, veil, vile
# liveri
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Verb

| Displegadur liveri | amzer- dremenet | amzer- vremañ | amzer- da-zont |
| Doare-disklêriañ | liveris | liveras | liveros |
| Anv-gwan-verb tu gra | liverinta | liveranta | liveronta |
| Anv-gwan-verb tu gouzañv | liverita | liverata | liverota |
| | Anv-verb | Doare- gourc'hemenn | Doare- divizout |
| | liveri | liveru | liverus |
liveri /li.ˈvɛ.ri/ verb kreñv
* Kas, pourvezañ.
# live it up
## Saozneg

live it up
* kemer plijadur
* riboulat, c'hoari las

#### Gerioù heñvelster

* have a wild time
# livek
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn liv hag al lostger -ek
    Da geñveriañ gant an anvioù-gwan lliwiog en kembraeg ha liwek en kerneveureg.
    Anavezet evel anv-tiegezh : Livec.

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | livek |
| Derez-uheloc'h | livekoc'h |
| Derez-uhelañ | livekañ |
| Derez-estlammiñ | livekat |
livek /ˈliːvek/
* Livioù flamm dezhañ (diwar-benn an traoù)
* Liv flamm dezhañ war e zremm (diwar-benn an dud)

#### Doareoù-skrivañ all

    En doare-skrivañ etrerannyezhel e vez skrivet liweg.

#### Troidigezhioù

* galleg : coloré
* kembraeg : lliwiog
* kerneveureg : liwek
* saozneg : coloured
# livañ gevier
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar verb livañ hag an anv-kadarn gevier.

### Troienn verb

livañ gevier /ˈliːvã‿ˈɡevjɛr/
* Ijinañ ha lavaret traoù diwir a-ratozh-kaer.
** Alanig al Louarn n'en doa ket e bar da livañ gevier fin, ha Job ar Bleiz da zisplantañ gevier gros. — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 8.)
** Ne oa ket ezhomm (?) klask tro na finesa gant ar re-se : ne ouient ket livañ gevier. — (Roparz Hemon, An tri boulomig kalon aour, Al Liamm, 1961, p. 51.)
** O ! ya, hennez a oar liva gevier ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 318.)
** « Livañ gevier lous ne ra ken ! [...] — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 24.)
* Livañ gevier da unan bennak
** — [...]. ‘Maon 'vont da sellout ha da livañ gevier dezhañ. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 301.)

#### Troiennoù heñvelster

* gwriat gevier
* pentañ gevier
* troadañ gevier
* lavarout gevier

#### Troidigezhioù

* alamaneg : flunkern , lügen , belügen
* arabeg : كذب (kathaba)
* daneg : lyve
* esperanteg : mensogi
* faeroeg : lúgva
* finneg : valehdella
* frizeg : lige
* galleg : mentir
* gresianeg : ψεύδομαι (pseúdomai)
* henhebraeg :
* hungareg : hazudik
* ido : mentiar
* islandeg : ljúga
* italianeg : mentire
* iwerzhoneg : inis bréag
* japaneg : 嘘を吐く (usowotsuku)
* katalaneg : mentir
* kembraeg : dweud celwydd
* kerneveureg : leverel gow , gowleverel
* koreaneg : 거짓말하다 (geojitmalhada)
* latin : mentiri
* malayseg : mendusta
* mayaeg Yucatán : tuus
* nederlandeg : liegen
* norvegeg : lyve
* okitaneg : mentir
* papiamento : gaña
* poloneg : kłamać , łgać
* portugaleg : faltar à verdade , mentir
* rusianeg : брехать (brekhat’) , лгать (lgat’)
* sámi an Norzh : gielistit
* saozneg : to lie , tell a lie
* sinaeg : 说谎 (shuōhuǎng)
* slovakeg : klamať
* sloveneg : lagati
* spagnoleg : mentir
* sranan : ley
* svedeg : ljuga
* tchekeg : lhát
* turkeg : yalan
* zouloueg : -qamba amanga
# livenn
## Brezhoneg

livenn
* livenn-gein, livenn ar c'hein, livenn e gein : gwalenn-gein
* livenn ur vag
** Ar vuhez a ya e teuz evel an hent graet er mor gant livenn ar vag o tremen. SAAQ 88689
# livañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Meneget er C'hatolikon (liuaff).
    Da geñveriañ gant ar gerioù lliwo en kembraeg, lywa en kerneveureg.
    Savet diwar an anv-kadarn liv ha al lostger -añ.

### Verb

livañ /ˈliː.vã/ verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : livet) (displegadur)
* Lakaat liv war un dra bennak.
** Stummet e vezont war al livañ dre eoul ha dre zour ha desket e vez dezho teorienn al livioù. — (Herve Gouedard, Paul Sérusier, ul livour e Breizh, Al Liamm, miz Du 2013, p. 35.)

#### Doareoù-skrivañ all

    En doare-skrivañ etrerannyezhel e vez skrivet liwañ.

#### Deveradoù

* livadenn
* livadur

#### Gerioù kevrennek

* adlivañ
* amlivañ
* arlivañ
* dilivañ
* dislivañ
* dourlivañ
* drouklivañ
* marc'h-livañ

#### Troioù-lavar

* livañ gevier

### Anagramoù

* vilañ

#### Troidigezhioù

* galleg : colorer , peindre ; teinter
* kembraeg : lliwo
* kerneveureg : lywa
* saozneg : (to) colour ; (to) paint
# ken seder
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ken ha seder.
ken seder
* ker seder
** [...], penôs n'an neus, tro-war-dro, iliz ken kaer hag o iliz, tour ken dantelezet hag o hini, kleier da gana ken seder, ken dudius hag o re. — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 7.)

#### Gerioù heñvelster

* ker seder

#### Deveradoù

* ken seder ha tra
# ken seder ha tra
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ken seder (eus ken, ha seder), hag an droienn adverbel ha tra.

### Troienn adverb

ken seder ha tra /Distagadur ?/
* En un doare seder.
** — Petra ' zo ? eme Laouig, ken seder ha tra. — (Tad Medar, Diwar c'hoarzin..., Ar Vuhez Kristen, Rosko, 1945, p. 168.)
** Hag ar paotr kuit ken seder ha tra. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 182.)

#### Gerioù heñvelster

* ker seder ha tra

#### Troidigezhioù

* galleg :
# ken rok ha tra
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an adverb ken rok, diwar an anv-gwan rok, hag an droienn ha tra.

### Troienn adverb

ken rok ha tra /Distagadur ?/
* Rok-holl
** Abalamour da-ze e lavaraz d'an Aoutrou persoun ker rok ha tra : — Gouzout a rit, kerkouls ha me, eo difennet dispenn an nesa, dreist-oll d'ar veleien? — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 320.)
** — Ar polis? Me 'rey ar polis, me, aman hirie! eme ar pôtr yaouank, ken rok ha tra. — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 166.)

#### Troidigezhioù

* galleg :
# ken sioul
## Brezhoneg
### Troienn anv-gwan

ken sioul
* Derez kevatal an anv-gwan sioul.
** Gant an noz e tihun ar c'hoad-se, ken sioul peurvuiañ : galvoù loened, skrilhadeg ar sigalenned hag ar pederezed, krignadeg ar merien-gwenn o valañ ar c'hefioù kozh. — (Frañsez Kervella, Dindan Gouriz ar Bed, Mouladurioù Hor Yezh, 1985, p. 37.)
** Tremen a rae Lom evit ur gwaz ken sioul, ken douget d'ar pedennoù hag ul leanez pilpave, [...]. — (Jarl Priel, Va Zammig Buhez, Al Liamm, 1954, p. 28.)
* ken sioul ha tra
** — « Ho trugarekaat, roue, » eme Yann, a ya ac'hano ken sioul ha tra da gaout e varc'h d' ar c'hoad. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 64.)
# ken sioul ha tra
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an adverb ken sioul, eus an anv-gwan sioul, hag an droienn ha tra.

### Rummenn ger dianav

Ret e vefe resisaat ar rummenn ger : -ak-, -verb-, -ag-, -adv-, unan all. ken sioul ha tra /Distagadur ?/
* Sioul-holl.
** Ar paotrig bihan avat, azezet ken sioul ha tra o suna e viz-yod, [...]. — (Tad Medar, Diwar c'hoarzin..., Ar Vuhez Kristen, Rosko, 1945, p. 173.)
** Kousket eo an holl ker sioul ha tra. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 243.)
** — « Ho trugarekaat, roue, » eme Yann, a ya ac'hano ken sioul ha tra da gaout e varc'h d' ar c'hoad. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 64.)
** Paouez a reas ur pennad en e gichen hag, evel ma 'z oa deuet, ez eas eus ar gambr ken sioul ha tra. — (Jakez Konan, Ur marc'hadour a Vontroulez, Al Liamm, 1981, p. 91.)
** — Me ' soñj din, Janed, eme Laou, ken sioul ha tra, en ur azezañ e-tal an oaled [...]. — (Abeozen, Pirc'hirin Kala-Goañv, Al Liamm, eil emb. 1986, p. 131.)
** — Mel emaoc'h o reiñ din-me, a lavaras Dumbledore, ken sioul ha tra. [...]. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 15.)

#### Troidigezhioù

* galleg : tranquillement
# ken skañv
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an adverb ken hag an anv-gwan skañv.

### Furm anv-gwan

ken skañv /Distagadur ?/
* Derez-kevatal an anv-gwan skañv
** Dibuni 'ra hent gant eun troad ken skanv ha hini eun heiez ; ne zant ket e toug an douar anezan. — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto Marvailhou nevez, Saint-Brieuc, 1908, p. 4.)

#### Stummoù all

* ker skañv

#### Troidigezhioù

* galleg : aussi léger (s), légère (s) (que)
# ken prim
## Brezhoneg
### Furm anv-gwan

ken prim
** Ha Yann da zilammat kuit, ken prim ha tra... — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 251.)
# ken ruz
## Brezhoneg

    Eus ken ha ruz.
ken ruz
** Honnezh a zo ken ruz beg he fri evel ur sivienn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 451.)

#### Gerioù heñvelster

* ker ruz
# ken sart
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an adverb ken hag an anv-gwan sart

### Furm anv-gwan

ken sart /Distagadur ?/
* Derez-kevatal an anv-gwan sart
** Met p'hen gwelas an dewarlerc'h ar beure ken sart [...]. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/2, Al Liamm, 1985, p. 28.)
** [...], met ken sart, ken dibreder ha den e-pad e vorredadenn war ur pikol lestr-bale. — (Jarl Priel, Va Zammig Buhez, Al Liamm, 1954, p. 101.)

#### Stummoù all

* ker sart

#### Troidigezhioù

* galleg : aussi enjoué (e)(s), gai (e)(s) (que)
# louzaouenn-an-teil
## Brezhoneg

** "Te, a lavar Soaz din, ne ouezez ket ar c'hemm etre ur garotezenn hag ul louzaouenn-deil". — (Goulc'han Kervella, Lara, Al Liamm, 1989, p. 120.)

#### Troidigezhioù

* galleg : fumeterre
# louzaouenn-ar-pabor
## Brezhoneg

    Diwar louzaouenn ha pabor.
louzaouenn-ar-pabor
* Plantenn
# louzaouenn-ar-wiber
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus louzaouenn, ha gwiber.

### Anv-kadarn

louzaouenn-ar-wiber

#### Troidigezhioù

* galleg : scorsonère
* saozneg : [[..#Saozneg|.. ]]$^{[[:en:..|(en)]]}$
# louzaouenn-an-hañv
## Brezhoneg

louzaouenn-an-hañv
* bleunienn

#### Gerioù heñvelster

* kleierigoù-Mae
* boked-Mae
* daeroù ar werc'hez
* ouroulerien
* strakerez
# louzaouenn-ar-c'housked
## Brezhoneg

louzaouenn-ar-c'housked

#### Gerioù heñvelster

* mallc'heot

#### Troidigezhioù

* jusquiame
# louzaouenn-ar-plac'h-koant
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus louzaouenn, plac'h, ha koant.

### Anv-kadarn

louzaouenn-ar-plac'h-koant

#### Troidigezhioù

* galleg : grande chélidoine , éclaire ,
* saozneg : [[.#Saozneg|. ]]$^{[[:en:.|(en)]]}$
# mont diouzh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar verb mont hag an araogenn diouzh

### Troienn verb

mont diouzh /Distagadur ?/
* Mont diouzh unan bennak : pellaat diouzh unan bennak, paouez a vezañ e darempred gant unan bennak e-pad ur prantad hir pe hiroc'h
** [...] hag ar c'hoar a zo dare da vont evit mat diouz he breur. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 27.)
** — Setu daou a gavo poanius mont en eil diouzh egile, a laras unan bennak. — (Ronan Huon, AR GWENNILI-MOR, Al Liamm niv. 77, Du-Kerzu 1959, p. 408.)

#### Troiennoù heñvelster

* mont digant
* mont diwar-dro

#### Troidigezhioù

* galleg : quitter
# mont droug en e gentroù
## Galleg
### Etimologiezh

    Eus mont droug ha kentroù.
mont droug en e gentroù
* fuloriñ
# mont da zebriñ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant mont da ha debriñ
mont da zebriñ
* Mont da ober ur pred pe da gemer boued.
** mont da zebriñ bara pouezet
** mont d'ar Roc'h da zebriñ bara gwenn
# mont digant unan bennak
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar verb mont, an araogenn digant hag unan bennak.

### Troienn verb

mont digant unan bennak /Distagadur ?/
* Mont kuit, mont diwar-dro unan bennak.
* Mervel.
** O zad a oa aet diganto, [...]. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 34.)
** - Klevit, bugale, a-barz nemeur e vezoc'h hoc'h-unan war an douar, rak mont a ran diganeoc'h ; [...]. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 3.)
# mont dinerzh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar verb mont hag an anv-gwan dinerzh.

### Troienn verb

mont dinerzh /Distagadur ?/
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ) .
** Pa voe aet dinerz gant an oad hag an taoliou-kleze en devoa bet er brezeliou, ne voe kavet mat da netra ken. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 116.)
# mont diwar-wel
## Brezhoneg
### Troienn verb

mont diwar-wel
** Hogen ne laoskjont ker ur wikadenn hag e yajont o-daou diwar wel e-barzh ar c'hoad, didrouz ha mezhek ha ken flep ha daou louarn a vije bet louzet gant ur yar. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 49.)
** Kerkent e ya kuit eun troad leue diwar wel hag e teu baro brun d’ar mabig. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 262.)

#### Troidigezhioù

* galleg : disparaître
* saozneg : disappear
* spagnoleg : desaparecer
# mont droug en e goukoug
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus droug ha koukoug.

### Troienn verb

mont droug en e goukoug
* Mont droug en un den.
** An oll a zirollas da c'hoarzin, hag ar paotr a yeas droug en e goukoug. — (Mab an Dig, Êt da laer, Bleun-Brug niv. 119, 1959, p. 4.)
# mont droug
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar mont ha droug.

### Troienn verb

mont droug /Distagadur ?/
* Mont droug en un den : sevel droug ennañ, kounnariñ, fuloriñ.
** - « [...]. Nann, ne deuimp ket a-benn eus hon taol, rak n'eus alc'houez ebet war an armel, ha droug a oa aet ennon. [...].» — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 33.)
* Mont droug en e gentroù : fuloriñ.

#### Gerioù heñvelster

-mont droug
* mont droug en e gentroù
* mont droug en e goukoug
-traoù all
* bezañ droug en un den
* broc'hañ
* kounnariñ
* fuloriñ
* sevel droug (en un den)
* se mettre en colère
* fly into a rage
* grow angry
* flare up
* go mad
* temper
* flame up
* madden
* be beside oneself
* flash
clignoter, briller, étinceler, fulgurer, refléter, se mettre en colère
* lose one's temper
* get in one's hair
# o holl
## Brezhoneg

o holl
** Nann, siwazh ! al loened ne gomzont mui evel diagent. Kollet eo ganto, e feson, o holl zeskadurezh. — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 9.)
** Job ha Lom en em gave gwall nec'het, abalamour ma chome dihun ar voereb, en desped d'o holl bolontez vat da glask lakaat anezhi da gousket. — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 45.)
** Eur vuoc’h o devoa, ha setu o holl beadra. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 219.)
# o paouez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus o, ha paouez.

### Troienn verb

o paouez
* tro-c'hraus ar verb paouez:
** Ema unnek heur o paouez seni. — (CBF, p. 30.)
** Jezuz a zo o paouez sevel d'an Neñv eus ho touez, a ziskenno ac'hano un deiz en hevelep doare m'eo pignet. — (Tad Medar, Ar Werc'hez Vari Hor Mamm, 1937.)
** Kinnig a reas dimp peb a gambrig ken naet ha pa vije bet ar gilvizien o paouez sankañ an tach diwezhañ er plenk sapr ma save diouto frond yac'hus ar rousin. — (Jarl Priel, Amañ hag Ahont, Al Liamm, 1957, p. 115.)
** Adal ne vane ken e yalc'h va zad muioc'h a wenneien eget a blu war gein ur silienn, setu ur pikol kelienenn o paouez kouezhañ em laezh ! — (Jarl Priel, Va Zammig Buhez, Al Liamm, 1954, p. 63.)
** Me zo 'paouez koll va mestrez ... — (Son Mari-Vastrouilh.)
# o tont
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar « o » ha « dont ».
o tont
* Furm eus ar verb dont war-lerc'h an araogenn o.
** Emaon o tont!
* bezañ o tont da ul lec'h bennak
** Va mab eo a zo o tont d'ar gêr, va mab an Avel-draoñ. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 71.)
* bezañ o tont eus un tu bennak
** Rak, eur zadornvez da noz, Paskolig ha Soazig o doa koaniet gant yod kerc'h silet, ha leaz-mesk fresk o tont diouz ar ribod. — (Ivon Krog, Eur Zac'had Marvailhou, Buhez Breiz, Kemper, 1924, p. 123.)
* bezañ o tont da ober un dra bennak
** — « [...], rak emañ ar merion o tont d'hon debriñ, [...]. » — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 45.)
* Gwelout un den pe ul loen o tont:
** Pa welez ur c’hi o tont betek da seulioù az pez aon. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 462.)
** Ne welez ket un denn-gezeg o tont aze gant an hent? — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 514.)
* Klevout un den pe ul loen o tont:
** A-vec'h m'en doa lavaret In nomine patris ma voe klevet o tont en ur youc'hal, en ur bec'hiñ ken a dregerne an aod gantañ, adalek Milin ar Gall betek Tour-ar-C'hernig, an aotrou barvek ... — (Lan Inizan, Toull al Lakez, Brest-Kemper, 1878, Kemper, 1930, p. 37.)

### Notenn

* Dre fazi e klever hiziv, a-wechoù, er bloaz o tont e-lec'h er bloaz a zeu.