OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# skuilhez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « skuilh- », pennrann ar verb « skuilhañ », hag an dibenn-ger « -ez ».

### Furm verb

skuilhez /ˈskyʎes/
* Furm ar verb skuilhañ en eil gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
# skuilhemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « skuilh- », pennrann ar verb « skuilhañ », hag an dibenn-ger « -emp ».

### Furm verb

skuilhemp /Distagadur ?/
* Furm ar verb skuilhañ e kentañ gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# pintojn
## Esperanteg
### Furm anv-kadarn

pintojn /ˈpin.tɔjn/
* Liester an anv-kadarn pinto en akuzativ.
# pinvidika
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Furm verb

pinvidika /pĩnviˈdikːa/
* Furm ar verb pinvidikaat e trede gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ
** <skouer.>

#### Krennlavarioù

* Ar paour pa binvidika Gant an diaoul e ya. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 314.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) (s') enrichit
# pinvidien
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « pinvidig » hag an dibenn-ger « -ien » gant steuzidigezh ar « g » etre div vogalenn.

### Furm anv-kadarn

pinvidien /pin.vi.ˈdijː.ɛn/
* Furm lies an anv-kadarn « pinvidig ».

### Eilstumm

* pinvideien
# pinvidig
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Metatezenn eus *pendemic e henvrezhoneg a glot gant an anvioù-kadarn pennsevik e kerneveureg ha pendefig e kembraeg, « priñs ; par, nobl(añs), brientin ; penn (mestr) », eus ur ger predenek *penno-tam-īko-, deveret eus *penno-tāmo- « peurbennañ », a zo derez-uhelañ keltiek *kʷenno- « penn ». Gwelet ar pennger « penn », da geñveriañ gant intañv.

### Anv-kadarn

pinvidig /pĩnviːdik/ (liester : pinvidien)
* Den pinvidik
** E yalc'h ar pinvidig n’emañ ket ar furnez. — (Gabriel Milin, Furnez ar geiz, euz a Vreiz, 1868, p. 97.)
** [...] : « Va bugale ker, me a lavar d'ehoc'h adarre, pegen dies eo d'ar re a lak' ho fizians en danvez mont e rouantelez Doue. Essoc'h eo da eur c'hanval treuzi dre doull an adoz eged da eur pinvidig mont e rouantelez Doue. » — (Yann-Fañch Caer, Ar Pevar Aviel lakeat en unan, Brest, 1904, p. 219.)
** Ar pinvidig na zimezo ket d'ar paour. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 85.)

#### Gerioù enepster

* paour

### Krennlavar

* Ar pinvidig zo gwiridik.

#### Troidigezhioù

* alamaneg : Reiche , Reicher
* esperanteg : riĉulo
* galleg : riche , nanti
* hungareg : gazdag
* nederlandeg : rijkaard
* rusianeg : богач , богатей
* spagnoleg : rico

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Lexique Étymologique des termes les plus usuels du Breton Moderne, p. 224
* : Albert Deshayes, Dictionnaire étymologique du breton, Douarnenez, Le Chasse-Marée, 2003, p. 580.
# pinvidigezh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar pinvidig hag -ezh
    Meneget er C'hatolikon (pinuizigaez).
    Da geñveriañ gant ar ger kembraek pendefigaeth.

### Anv-kadarn

pinvidigezh benel, liester pinvidigezhioù
* Stad an den pinvidik.
    <skouer>.
* madoù .
    N'eo ket ar binvidigezh a laka an den da vezañ eûrus. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 214.)

#### Troidigezhioù

* galleg : richesse
* saozneg : wealth
# pinvidigezhioù
## Brezhoneg
### Furm anv-kadarn

pinvidigezhioù
* Furm lies an anv-kadarn pinvidigezh.
    <skouer>.

#### Troidigezhioù

* galleg : richesses
# pinvidik
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Meneget er C'hatolikon (pinuizic).
    Da geñveriañ gant ar ger kembraek pendefig.

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | pinvidik |
| Derez-uheloc'h | pinvidikoc'h |
| Derez-uhelañ | pinvidikañ |
| Derez-estlammiñ | pinvidikat |
pinvidik /pĩnˈviːdik/, pinvik /ˈpĩnvik/
* A vez lavaret eus un den hag en deus kalz madoù pe arc'hant.
** Pinvidik oa hervez ar bed, hag alies n'en deveze ket daou skoed war e anv : kement en doa a roe d'ar paour. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 16.)
** — « [...]. Me va unan, daoust ha n'oun ket pinvidik, a zikouro ivez gwella ma c'hellin da veva ha da wiska ar paotr. — (Lan ar Bunel, Laouig ar Penker eun danvez beleg, Moulerez straed ar C'hastell, Brest, 1929, p. 45.)
** — « Ya, c'hwi, c'hwi ; laer oc'h sur, rak n'eus nemet al laeron hag a zeu pinvidik. » — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 110.)
** Me am-eus eur c'hoar hag a zo pinvidig evel ar mor. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 30.)
** Pinvidig ? Damen estroh evid (estreged) hennez a zo pinvidig ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 168.)
** Deomp d'or gweleo(u),... ma na vezomp ket pinvidig unan bennag a vezo ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 388.)
* pinvidik-bras
** Bet e voe pinvidik-bras; [...]. — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 1.)
* pinvidik-mor : pinvidik evel ar mor.
** An eil. — Eun den fall oa evelato, red eo lavaret ; pinvidik-mor ha mont da laerez eur paourkeaz. — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 41.)
* En droienn pinvidik pe binvidikoc'h:
** Bremañ emañ an dud o klask bezañ pinvidik pe binvidikoc'h. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 47.)

#### Gerioù heñvelster

* madek

#### Deveradoù

* pinvidig
* pinvidigezh
* pinvidikaat
* pinvidikaerezh
* pinvidik-mor

#### Krennlavarioù

* N'aer ket da binvidig dre onestiz. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 313.)
* Aluzen diwar aluzen a laka ar paour pinvidig. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 314.)
* Aesoc'h d'ur c'hañval tremen dre grao un nadoz Eget d'un den pinvidik mont d'ar baradoz.
* Paour pe pinvidik Pep den a rank dizourañ e gig

#### Rimadelloù

* Patatez ha laez D'ar beorien gaez; Patatez ha kig D'an dud pinvidig. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 377.)

#### Troidigezhioù

* esperanteg : riĉa
* galleg : riche
* kembraeg : cyfoethog
* saozneg : rich , wealthy
* spagnoleg : rico
# pinvidik-mor
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pinvidik ha mor.
    Marteze diwar an droienn pinvidik evel ar mor.

### Troienn anv-gwan

pinvidik-mor
* pinvidik-bras
** Un den pinvidik-mor eveldoc'h ... — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 31.)
** Hennezh, a-hervez, a zo pinvidik-mor... — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 198.)
# pinton
## Esperanteg
### Furm anv-kadarn

pinton /ˈpin.tɔn/
* Unander an anv-kadarn pinto en akuzativ.
# nijez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « nij- », pennrann ar verb « nijal », hag an dibenn-ger « -ez ».

### Furm verb

nijez /ˈniːʒes/
* Furm ar verb nijal en eil gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
# nijfe
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « nij- », pennrann ar verb « nijal », hag an dibenn-ger « -fe ».

### Furm verb

nijfe /ˈniʃfe/
* Furm ar verb nijal e trede gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# nijfes
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « nij- », pennrann ar verb « nijal », hag an dibenn-ger « -fes ».

### Furm verb

nijfes /ˈniʃfes/
* Furm ar verb nijal en eil gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# nijfet
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar nij-, pennrann ar verb nijal, hag an dibenn-ger -fet

### Furm verb

nijfet /ˈniʃfet/
* Furm ar verb nijal en eil gour lies an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ (e brezhoneg Treger)
** [...], ha kerkent e nijfet ac'hane en stumm un evnig ar c'hoantañ. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/2, Al Liamm, 1985, p. 46.)

#### Gerioù heñvelster

* nijoc'h
* nijot

#### Troidigezhioù

* galleg : (vous) volerez
# nijfen
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « nij- », pennrann ar verb « nijal », hag an dibenn-ger « -fen ».

### Furm verb

nijfen /ˈniʃfen/
* Furm ar verb nijal e kentañ gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# nijfent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « nij- », pennrann ar verb « nijal », hag an dibenn-ger « -fent ».

### Furm verb

nijfent /Distagadur ?/
* Furm ar verb nijal e trede gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# nijfed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « nij- », pennrann ar verb « nijal », hag an dibenn-ger « -fed ».

### Furm verb

nijfed /ˈniʃfet/
* Furm dic'hour ar verb nijal en amzer c'hallus an doare-divizout.
# nijfemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « nij- », pennrann ar verb « nijal », hag an dibenn-ger « -femp ».

### Furm verb

nijfemp /Distagadur ?/
* Furm ar verb nijal e kentañ gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# nijet kuit
## Brezhoneg

    Diwar nijal kuit.
nijet kuit
* Aet kuit d'an nij (db laboused)
* Aet kuit (db traoù ha ne nijont ket)
** Ar roue, a-barz mont da gousket, a zo aet da welout e deñzor, ha gwelout a ra eo nijet kuit. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 88.)
** Hag heñ d’an ti : an diou yalc'h en devoa bet e Troc’h-Yalc’h a zo nijet kuit. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 166.)
# nijfec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « nij- », pennrann ar verb « nijal », hag an dibenn-ger « -fec'h ».

### Furm verb

nijfec'h /ˈniʃfex/
* Furm ar verb nijal en eil gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# respondo
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Ger savet diwar respondi, « respont », hag al lostger -o a dalvez da sevel an anvioù-kadarn.

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | respondo | respondoj |
| akuzativ | respondon | respondojn |
respondo /rɛs.ˈpɔn.dɔ/
* Respont.
# respirare
## Italianeg

respirare
* analat
# respontan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar respont-, pennrann ar verb respont, hag an dibenn-ger -an

### Furm verb

respontan /rɛsˈpɔ̃ntãn/
* Furm ar verb respont e kentañ gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ
** — [...]. E-maez an ti en em silan hag e respontan dezhañ. [...]. — (Edouarzh Ollivro, troet gant Jakez Konan, Pikoù Mab e Dad, Mouladurioù Hor Yezh, 1983, p. 305.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (je) réponds
# respondojn
## Esperanteg
### Furm anv-kadarn

respondojn /rɛs.ˈpɔn.dɔjn/
* Liester an anv-kadarn respondo en akuzativ.
# respondon
## Esperanteg
### Furm anv-kadarn

respondon /rɛs.ˈpɔn.dɔn/
* Unander an anv-kadarn respondo en akuzativ.
# respont
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    (Verb hag anv-kadarn) → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)
    (Furm verb) Savet diwar « respont- », pennrann ar verb « respont », hep dibenn-ger.

### Verb

respont /ˈrɛ.pɔ̃nt/ verb kreñv eeun (displegadur)
* Respont un dra bennak
* Respont unan bennak
** Koad a-us dezhañ, koad dindanañ, koad tro-dro dezhañ, kaer en devez hopal, den ne respont anezhañ ? - Ar person er gador sarmon. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 329.)
* Respont da unan bennak
* Respont udb da ub
** Petra he deus respontet dit? — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 259.)
* Respont an oferenn da ur beleg.
** — C'hwi a responto din an oferenn, pa 'z oc'h kristen ? a lâras e vreur-kaer d' ar priñs. — Ya, a-walc'h, a lâras hemañ, souezhet-bras ; met ne oa ket spontik. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 286.)

#### Troidigezhioù

* kembraeg : ateb
* galleg : répondre

### Furm verb

respont /ˈrɛspɔ̃nt/
* Furm ar verb respont e trede gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
* Furm ar verb respont en eil gour unan an doare-gourc'hemenn.

### Anv-kadarn

respont /ˈrɛspɔ̃nt/ gourel pe benel (liester respontoù)
* Pezh a lavarer, a skriver en distro d'an hini en deus savet ur goulenn dre gomz pe dre skrid ouzh an-unan:
** Ne c'houlenne tra avat paneogwir e c'houveze a-walc'h n'en dije respont ebet digant Kanaam. — (Edouarzh Ollivro, troet gant Jakez Konan, Pikoù Mab e Dad, Mouladurioù Hor Yezh, 1983, p. 299.)

#### Troidigezhioù

* galleg : réponse
* kembraeg : ateb gourel
* nederlandeg : antwoord nepreizh
# respont da unan bennak

    savet gant respont, da, hag unan bennak
# respondi
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Verb

| Displegadur respondi | amzer- dremenet | amzer- vremañ | amzer- da-zont |
| Doare-disklêriañ | respondis | respondas | respondos |
| Anv-gwan-verb tu gra | respondinta | respondanta | respondonta |
| Anv-gwan-verb tu gouzañv | respondita | respondata | respondota |
| | Anv-verb | Doare- gourc'hemenn | Doare- divizout |
| | respondi | respondu | respondus |
respondi /rɛs.'pɔn.di/
* Respont.

#### Deveradoù

* prirespondi
* responda
* respondaparato
* respondeci
* respondeco
* respondilo
* respondo
* respondumi
# respondoj
## Esperanteg
### Furm anv-kadarn

respondoj /rɛs.ˈpɔn.dɔj/
* Liester an anv-kadarn respondo en nominativ.
# suonare
## Italianeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Verb

suonare /swo.ˈna.re/
* Seniñ.
** Suonare il mandolino.

#### Deveradoù

* risuonare

#### Gerioù enepster

* tacere
* fare silenzio

### Displegadur

* https://br.wiktionary.org/wiki/Stagadenn:Stagadenn:_Displegadurioù_italianek_reizh
# superior
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ar ger latin superior.

### Anv-kadarn

superior gourel, liester superiored.
* rener un urzh relijiel katolik.
** Ur Superior yaouank am eus kavet war lez ar c’hoad , — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 50.)

#### Deveradoù

* superiorez

#### Troidigezhioù

* galleg : supérieur

## Saozneg

    Eus ar ger latin superior.
superior
* uhel, uhelañ; a-us d'ar re all.

## Spagnoleg

superior
* uhel, uhelañ
** La parte superior de la montaña - Lodenn uhelañ ar menez.
* ampartoc'h, barrekoc'h, kreñvoc'h (eget unan all)
# supo
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | supo | supoj |
| akuzativ | supon | supojn |
supo /ˈsu.pɔ/
* Soubenn.
# suoidnemánu
## Sámi an Norzh
### Furm anv-kadarn

suoidnemánu /suojdnemanu/
* Furm an anv-kadarn suoidnemánnu, « Gouere », er genitiv hag en akuzativ.
# suomi
## Finneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

suomi /Distagadur ?/
* Finneg.
# superstition
## Galleg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar ger latin superstitio

### Anv-kadarn

superstition /sy.pɛʁ.sti.sjɔ̃/ benel (liester : superstitions)
* Brizhkredenn
# suoidnemánnu
## Sámi an Norzh
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

suoidnemánnu /suojdnemanːu/, (genitiv/akuzativ suoidnemánu)
* Gouere, miz Gouere.

#### Berradur

* suoi
| Miz a-raok : geassemánnu | Mizioù e sámi an Norzh | Miz war-lerc'h : borgemánnu |
# suomalainen
## Finneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

suomalainen /ˈsʷuo̞mɑ̝ˌlɑ̝ine̞n/
* Finneg.
# superb
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus superbus.

### Anv-gwan

superb
* brav-kaer
** A superb present' - ur prof kaer
* mat-kaer
** This wine is superb.

#### Deveradoù

* superbly
# ouelan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus gouelan gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | gouelan |
| dre vlotaat | ouelan |
| amreizh | ouelan |
ouelan /ˈweː.lãn/
* Furm kemmet ar verb gouelañ e kentañ gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
# ouelemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus gouelemp gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | gouelemp |
| dre vlotaat | ouelemp |
| amreizh | ouelemp |
ouelemp /Distagadur ?/
* Furm kemmet ar verb gouelañ e kentañ gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# otusoc'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan otus hag an dibenn-ger -oc'h

### Furm anv-gwan

otusoc'h /oˈtysːɔx/
* Derez-uheloc'h an anv-gwan otus
* Otusoc'h eget :
* Otusoc'h evit :
* Otusoc'h-otusañ : muioc'h-mui otus

#### Gerioù heñvelster

* farooc'h
* fougasusoc'h
* lorc'husoc'h

#### Troidigezhioù

* galleg : plus arrogant(e)(s) , plus fière(s) , plus fier(s) (que)
# ou
## Galleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Stagell genurzhiañ

ou
* pe
# ouele
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus gouele gant ur c'hemmadur dre vlotaat (goue → oue).

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | gouele |
| dre vlotaat | ouele |
| amreizh | ouele |
ouele /ˈweː.le/
* Furm kemmet ar verb gouelañ e trede gour unan an amdremened, en doare-disklêriañ.

#### Gerioù heñvelson

* wele
# ouelent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus gouelent gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | gouelent |
| dre vlotaat | ouelent |
| amreizh | ouelent |
ouelent /Distagadur ?/
* Furm kemmet ar verb gouelañ e trede gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
* Furm kemmet ar verb gouelañ e trede gour lies an doare-gourc'hemenn.
# ouel
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus gouel gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | gouel |
| dre vlotaat | ouel |
| amreizh | ouel |
ouel /ˈweːl/
* Furm kemmet ar verb gouelañ e trede gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
* Furm kemmet ar verb gouelañ en eil gour unan an doare-gourc'hemenn.
# ouelas
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus gouelas gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | gouelas |
| dre vlotaat | ouelas |
| amreizh | ouelas |
ouelas /ˈweːlas/
* Furm kemmet ar verb gouelañ e trede gour unan an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# ouelen
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus gouelen gant ur c'hemmadur dre vlotaat.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | gouelen |
| dre vlotaat | ouelen |
| amreizh | ouelen |
ouelen /ˈweː.lɛn/
* Furm kemmet ar verb gouelañ e kentañ gour unan an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# traoñiennoù
## Brezhoneg
### Furm anv-kadarn

traoñiennoù
* Furm lies an anv-kadarn traoñienn.
    <skouer>.

#### Troidigezhioù

* galleg : vallées
# traoñienn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar traoñ hag -ienn.
    Kavet en henvrezhoneg (trauyen).

### Anv-kadarn

traoñienn /ˈtrãwjɛn/ benel (liester : traoñiennoù)
* (Douaroniezh/Geografiezh) Izelenn hir, kleuzet gant ur red-dour etre div uhelenn, daou venez.
** Peb menez, peb traonien d'am c'halon 'zo kaër. Ennè kousk meur a Vreizad tèr ! — (Taldir, Bro Goz ma Zadou, in Dihunamb!, 15$^{vet}$ niverenn, miz Gwengolo 1906, p. 248-249.)
** Na traonienn zoun na krec'henn sounn ne virent outañ da vont, nag houlennoù ar mor zoken. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 39.)
** Tremen a rae an diskar-amzer hag ar goañv hep diskenn zoken en draonienn, betek ar stêr. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 31.)

#### Stummoù rannyezhel

* traouienn (stumm tregeriek)

#### Gerioù heñvelster

* devalenn
* flagenn
* flondrenn
* gwantenn
* kampoullenn
* kanienn
* komm
* nant
* pantenn
* saon
* stankenn
* toullenn
* traoñ

#### Deveradoù

* traoñiennad

#### Troidigezhioù

* esperanteg : valo
* galleg : vallée
* saozneg : valley , dale
# traoñiennad
## Brezhoneg

* Eus traoñienn hag -ad.

### Anv-kadarn

traoñiennad benel
* Pezh a gaver en un draoñienn.

#### Gerioù enepster
### Anv-kadarn

traoñiennad gourel
* Den eus ar menezioù .
# traoù-noz
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn lies traoù ha noz).

### Anv-kadarn

traoù-noz /trɔˈwiːɡu/, /trɛw'no:s/
* Traoù, pe tud vihan a weler en noz.
** En koad ar c'hastell e oa ur chapel gozh, lec'h ma oa ar vrud e vije e traoù-noz ... — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 293.)

#### Troidigezhioù

* galleg : fantômes
# traoù all
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant traoù hag all.

### Troienn anv-kadarn

traoù all
* Furm lies tra all.
** Eus darn anezho e tenned kasedoù, barrikennoù, pezhioù bras, sac'hadoù bleud ha ludu gris, hag e re all e karged saout lart, deñved, moc'h, sac'hadoù ed ha traoù all. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 11.)
# traoù hag a zo
## Brezhoneg

    Savet diwar traoù, hag hag a zo.

#### Troioù-lavar

traoù hag a zo
** Aotrou, gwelet a ran traoù hag a zo spontus, O envel ne rin ket dre ma'z int re euzhus. — (Fañch an Uhel, Sainte Tryphine et le Roi Arthur, Presses Universitaires de Rennes, Terre de Brume, 2002, p. 34.)
# traoù kaer
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant traoù ha kaer.

### Troienn anv-kadarn

traoù kaer
* Furm lies tra gaer; traoù brav-tre.
** Deus ganin, ma tiskouezin dit an traoù kaer a zo er c'hastell-mañ. Fañch an Uhel, Merc’h ar Roue Spagn, Kontadennoù ar Bobl ; trede levrenn, Al Liamm, pajenn 12
# traoñ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Testeniekaet en henvrezhoneg (tnou, tonou).
    Meneget er C'hatolikon (tnou).
    Kavet en anvioù-lec'h niverus : Kerdraoñ, Traoñ Elorn.
    Da geñveriañ gant ar gerioù tyno « komm, traoñ » e kembraeg ha tnow « traoñ un traoñienn » e kerneveureg.
    Deuet eus un anv-kadarn keltiek *tnāwo- a zeufe eus un henstumm *tn̥h₂-u̯o-, deveret eus un anv-gwan *tenh₂-u- « maon », miret evel tanav e brezhoneg. Gwelet ar ger-se.

### Anv-kadarn

traoñ /ˈtrãw/ gourel (liester traoñioù, traoñier)
* Rann izelañ eus un dra bennak.
** [...] chapel Itron Varia ar re glañv, en traoñ d'ar vourc'h. — (Brogarour, Onenn, Gwengamp, 1936, p. 72.)
** Paotred ar skol a youc'h war lein ar wrac'hell ha drammoù a ruilh d'an traoñ ; [...]. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 34.)
* (Douaroniezh/Geografiezh) Izelenn hir, kleuzet gant ur red-dour etre div uhelenn, daou venez.
* e traoñ un dra : ouzh troad un dra.
** Er gêrig wenn, ’n traoñ ar menez — (Fañch an Uhel, Soniou Breiz-Izel 1, Pariz, 1890, 1971, p. 138.)
* d'an traoñ
    diskenn d'an traoñ
** Ar benheres, pa deûz klewet, Gant 'r vinz d'ann traon 'zo diskennet ; — (Fañch an Uhel, Gwerziou Breiz-Izel 2, An Oriant, 1874, p. 58.)
    dont d'an traoñ
    kas d'an traoñ
    kouezhañ d'an traoñ
    leuskel d'an traoñ
    mont d'an traoñ
    skeiñ d'an traoñ
    teurel d'an traoñ
* war draoñ

#### Stummoù arall

* tnaou (stumm gwenedek)
* traou (stumm tregeriek)

#### Gerioù enepster

* krec'h
* lein
* nec'h

#### Deveradoù

* adraoñ
* ardraoñ
* diadraoñ
* ildraoñ
* kildraoñ
* traoñienn
* traoñiennad
* traoñus

#### Troioù-lavar

* krec'h-traoñ
* krec'h-ha-traoñ
* ouzh-traoñ
* traoñ ha krec'h

#### Troidigezhioù

* galleg : bas
* kembraeg : gwaelod gourel
* kerneveureg : goles gourel
* saozneg : bottom
* galleg : val gourel
* kembraeg : dyffryn gourel
* kerneveureg : tnow gourel
* saozneg : dale , valley

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Nicholas Zair, The Reflexes of the Proto-Indo-European Laryngeals in Celtic, Leyden, Brill, 2012, p. 100.
# traoñ ha krec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn traoñ, ar stagell ha hag an anv-kadarn krec'h.

### Adverb

traoñ ha krec'h /trãwaˈkrɛːx/
* Eus ar c'hrec'h d'an traoñ.
** Koloregiz, traoñ ha krec'h Oa doganed nemet c'hwec'h, Hag ar c'hwec'h all a vije bet ivez Paneve da baotred Plonevez, Yeun ar Gov
** Krenañ a reas al lochenn traoñ ha krec'h. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 52.)
** Ur pezhiad cholori, traon ha krec'h, savet an divrec'hioù en nec'h, kasoni en daoulagadoù, langaj ha gwall gunujennoù er genaouioù. — (Goulc'han Kervella, Brezel ar Rigadell, Al Liamm, 1994, p. 18.)

#### Gerioù heñvelster

* krec'h-ha-traoñ
* krec'h-traoñ

# treuzviezadenn

* kraoñ ha trec'h

#### Troidigezhioù

* galleg : de fond en comble , de haut en bas