OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# kemero
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar kemer-, pennrann ar verb kemer pe kemerout, hag an dibenn-ger -o

### Furm verb

kemero /kẽˈmeːro/
* Furm ar verb kemer/kemerout e trede gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar rannig-verb a da skouer) :
       Skrivit hen, evelato, amboubal. An Aotrou-mañ dizale a gemero doñjer ouzh pep tra. — (Yann-Vari Perrot, E-tal ar poull, C'HOARIVA BREZHONEK, Pemp pezh-c'hoari berr, Skridoù Breizh, 1944, p. 47.)
       — « C'hwi a gemero ar roeñv, ha, gant ar roeñv, c'hwi a viro ouzh ar vag da skeiñ he fri ouzh ar ribl. Kompren a rit ? » — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 107.)
       — [...], ha te evel mab henañ a gemero ar gurunenn a roue em flas. — (Marsel Klerg, Faltazi an amzerioù kent, Mouladurioù Hor Yezh, 1999, p. 22.)

#### Stummoù rannyezhel

* komero

#### Gerioù kevrennek

* adkemero
* degemero

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) prendra
# kemerout
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Tostaat ouzh ar verb cymryd e kembraeg.

### Verb

kemerout /kẽˈmɛːrut/ verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : kemeret) (displegadur)
* Kemer
** An aotrou pa glevas kement-se, e-lec'h kemerout difizians eus ar pez a lavared d'ezan, a falvezas gantan, da genta, kas Tremeur, da vale, diwar e dro, [...]. — (G.P., Oferenn ar beleg maro, FEIZ HA BREIZ niv. 12, Kerzu 1929, p. 473.)
** [...], ma ! n' en deus nemet kemerout e bluenn ha skriva ar pez a zisoñjin, [...]. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 236.)
** — « [...], hag e feiz, pa 'z emañ ar marc'h-mañ amañ, ez an d'e gemerout ha d' e varc'hekaat. » — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 39.)
** Ur voestad gwispid a zigoris hag, e-ser terriñ va naon, e c'halvis ar c'hi hag ar c'hizhier da zont da gemerout o lod eus ar pred. — (Daniel Defoe, lakaet e brezhoneg gant Yeun ar Gow, Abrobin, Al Liamm, 1964, p. 24.)
** Yann, ran gant ar c'hoant-dimeziñ, en devoa an atapi da vont da c'houlenn merc'hed hep kemerout nikun ebet morse. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 98.)

#### Deveradoù

* kemeradus
* kemeriad, kemeridi
* kemeridigezh

#### Troidigezhioù

* galleg : prendre
# kemio
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | kemio | kemioj |
| akuzativ | kemion | kemiojn |
kemio /ˈkemio/
* Dourennoniezh, kimiezh, strilhouriezh.

#### Gerioù heñvelster

* ĥemio
# kemerit
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar kemer-, pennrann ar verb kemer pe kemerout, hag an dibenn-ger -it

### Furm verb

kemerit /kẽˈmeːrit/
* Furm ar verb kemer/kemerout en eil gour lies an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar rannig-verb a da skouer) :
       [...] : « Aotrou Fistoulik, plijet eo bet gant ar Gouarnamant roi d'eoc'h eur vedalen, evit anaout an oaz a gemerit da labourat evitan. » — (Ivon Krog, Klenved ar Medalennou, Ti-moulerez Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1909, p. 1.)

#### Stummoù rannyezhel

* komerit

#### Troidigezhioù

* galleg : (vous) prenez
# kemeromp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar kemer-, pennrann ar verb kemer, hag an dibenn-ger -omp.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | kemeromp |
| dre vlotaat | gemeromp |
| dre c'hwezhañ | c'hemeromp |
| dre galetaat | digemm |
| amreizh | digemm |
kemeromp /kẽ.ˈmeː.rɔ̃m(p)/ 1. Furm ar verb kemer e kentañ gour lies an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar rannig-verb nac'h ne, da skouer) :
       — Ne ran ket, eme Harry, souezhet gant ar goulenn iskis-se. D'ober diedoù ne gemeromp nemet ar c'horn ha blev al lost. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 266.)
2. Furm ar verb kemer e kentañ gour lies an doare-gourc'hemenn.
       Bremañ, pa'm eus trugarekaet ac'hanout, evel m'oa dleet, kemeromp ur gador. — (Klaoda ar Prad, An teir c'had ; Ar mevel laer, Ti-moulerezh Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1908, p. 29.)
       Kemeromp ur skouer. — (Andrev Gelleg, Renkañ al laboused, Al Liamm, niv. 170, Mae - Mezheven 1975, p. 217.)

#### Stummoù rannyezhel

* komeromp

#### Gerioù kevrennek

* adkemeromp
* degemeromp

#### Troidigezhioù

* galleg : (nous) prenons
* galleg : prenons !
# kemeront
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar kemer-, pennrann ar verb kemer pe kemerout, hag an dibenn-ger -ont

### Furm verb

kemeront /kẽˈmɛːrɔ̃ɲ(t)/
* Furm ar verb kemer/kemerout e trede gour lies an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ
   * Gant ur c'hemmadur dre vlotaat (war-lerc'h ar rannig-verb nac'h ne da skouer) :
       Jilig. — Asa ! daoust ha ne gemeront ket ac'hanomp-ni evit tud diwarlerc'h ? [...] ! — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 39.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (elles)/(ils) prennent
# kemerot
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar kemer-, pennrann ar verb kemer pe kemerout, hag an dibenn-ger -ot

### Furm verb

kemerot /keˈmɛːrɔt/
* Furm ar verb kemer/kemerout en eil gour lies an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ
   * Hep kemmadur
       — « Azezit ! » eme Lukaz dezho, « ma kemerot ur chopinad sistr. — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 13.)
   * Gant ur c'hemmadur dre c'hwezhañ (war-lerc'h ar raganv-gour renet her da skouer) :
       En noz, ma tihun an hini bihan evel ma tegouezh alies, e rankot sevel, diouzhtu krenn, d'hel luskat ha ma leñv, her c'hemerot war ho tivrec'h [...]. — (Yann-Vari Perrot, E-tal ar poull, C'HOARIVA BREZHONEK, Pemp pezh-c'hoari berr, Skridoù Breizh, 1944, p. 44.)

#### Stummoù all

* kemeroc'h

#### Stummoù rannyezhel

* kemerfet

#### Troidigezhioù

* galleg : (vous) prendrez
# kemi
## Daneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

kemi /Distagadur ?/
* Dourennoniezh, kimiezh, strilhouriezh.

## Svedeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

kemi /ɕɛˈmiː/
* Dourennoniezh, kimiezh, strilhouriezh.
# heoligoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar heol, -ig, hag -où.

#### Troidigezhioù

* galleg : éclaicies
# heolioù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « heol » hag an dibenn-ger « -ioù ».

### Furm anv-kadarn

heolioù /ˈhɛw.lju/
* Furm lies an anv-kadarn « heol ».

#### Troidigezhioù

* galleg : soleils
# heoliañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn heol hag al lostger -iañ

### Verb

heoliañ /ˈhɛwljã/ verb gwan ha verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : heoliet) (displegadur) I. verb gwan
* Chom dindan sked an heol (diwar-benn an dud, al loened)
** Na gwelet hoc'h eus-hu eur vorgazenn en he zoull, en eur poull, oc'h heolia, ya, oc'h heolia ?... — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 111.)
** Aze eo brao deoh heolia ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 216.)
** Ar haz a hèoill. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 216.)
** Ar c'horzennoù o skoulmoù koeñvet a zo ruz pe rusoc'h hervez an heoliañ. — (Jo Tangi, Plant ar vro, 2020, Embannadurioù al Lanv, p. 136.)
* Tommañ dindan an heol (diwar-benn an traoù)
** Lavaret e vez n'eo ket mad lezel an dour da heolia a-raog rei anezañ d'al loened. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 216.)
II. verb kreñv eeun
* Lakaat en heol

#### Deveradoù

* heoliadur
* heoliek
* heolienn

#### Gerioù kevrennek

* disheoliañ
* tommheoliañ

#### Troidigezhioù

* galleg : ensoleiller
* galleg : (s')exposer au soleil , (se) mettre au soleil
# heoliek
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn heol hag al lostger -ek.
    Da geñveriañ gant an anvioù-gwan heulog en kembraeg ha howlek en kerneveureg.

### Anv-gwan

heoliek /ˈhɛw.ljek/
* A vez tommet, sklêrijennet gant an heol.
    <skouer>.

#### Doareoù-skrivañ all

    En doare-skrivañ etrerannyezhel e vez skrivet heolieg.

#### Stumm all

* heoliet

#### Troidigezhioù

* galleg : ensoleillé
* kembraeg : heulog
* kerneveureg : howlek
* saozneg : sunny
# heolwenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar skouer ar ger kembraek heulwen hag ar ger krennvrezhonek loarwenn.
    Ennañ heol ha gwenn.
    War a seblant n'eo ket testeniekaet ar ger-se betek bremañ.

### Anv-kadarn

heolwenn gourel
* Sklêrijenn an heol.

#### Troidigezhioù

* galleg : (la) lumière du soleil
* kembraeg : heulwen
* saozneg : sunshine
# heoliet
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar heol-, pennrann ar verb heoliañ, ur glebiadur notennet -i-, hag an dibenn-ger -et

### Furm verb

heoliet /ˈhɛwljet/
* Anv-gwan-verb ar verb heoliañ
** — « Erwan», eme eur vouezh drant e toull heoliet ar c'heo, [...]. — (Abeozen, Dremm an Ankou, Skridoù Breizh, 1942, p. 11.)
** Boued heoliet n'eo ket mad d'al loened. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 216.)

#### Deveradoù

* disheoliet
* tommheoliet

#### Troidigezhioù

* galleg : ensoleillé
* galleg : exposé au soleil , mis au soleil
# heñvel-
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-gwan heñvel.

### Rakger

heñvel-
* Rakger e-barzh gerioù evel
** heñvelson,
** heñvelster.
# hewerzh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar rakger he- hag an anv-kadarn gwerzh.
    Da geñveriañ gant an anvioù-gwan hywerth en kembraeg, hewerth en kerneveureg.

### Anv-gwan

hewerzh /ˈheɥːɛrs/
* Aes da werzhañ.

#### Gerioù heñvelster

* gwerzhabl

#### Gerioù enepster

* diwerzh

#### Troidigezhioù

* galleg : vendable
* kembraeg : hywerth
* kerneveureg : hewerth
* saozneg : saleable , vendible
# heñchoù
## Brezhoneg

heñchoù
* Furm lies hent
** Hennezh a ra un todilhon evel karr an Ankou o tremen dre an heñchoù. TBP
* forzh ur vaouez

### Liamm diavaez

* Stagadenn:Geriaoueg ar c'horf e brezhoneg
# hez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Kavout a reer ar ger-mañ en henvrezhoneg (hed).
    Da genveriañ gant ar gerioù hedd en kembraeg ha sedos en galianeg .

### Anv-kadarn

hez gourel
    (Ger dispredet pe rouez)
* Stad tud n'eus tamm tabut, na diemglev etrezo.
* Stad ur vro n'ema ket ar brezel etrezi hag ur vro all, pe an dispac'h enni.
* Ec'hoaz, ahez.

#### Gerioù heñvelster

* peoc'h

#### Gerioù enepster

Ster 1
* tabut
* diemglev
Ster 2
* bell
* brezel

#### Deveradoù

* ahez
* ahezañ
* hezañ
* hezidik

#### Troidigezhioù

* galleg : paix
* kembraeg : hedd
* saozneg : peace
# heziti
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar ar galleg hésiter, ar saozneg hesitate pe al latin haesitare, gant al lostger -i a dalvez da sevel an anvioù-verb.

### Verb

| Displegadur heziti | amzer- dremenet | amzer- vremañ | amzer- da-zont |
| Doare-disklêriañ | hezitis | hezitas | hezitos |
| Anv-gwan-verb tu gra | hezitinta | hezitanta | hezitonta |
| | Anv-verb | Doare- gourc'hemenn | Doare- divizout |
| | heziti | hezitu | hezitus |
heziti /hɛ.ˈzi.ti/ verb gwan
* Termal.
# hezougell
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Ger savet diwar an anv-gwan hezoug hag al lostger -ell

### Anv-kadarn

hezougell /heˈzuːgɛl/ benel (liester : hezougelloù)
* Pellgomzer hezoug.
** Emaon o klask petra 'c'hellfen goulenn oute c'hoazh pa son ma hezougell. — (Pétros Márkaris, lakaet e brezhoneg gant Alan Botrel, Na baeit ket!, An Alarc'h Embannadurioù, 2014, p. 182.)

#### Troidigezhioù

* galleg : portable (pellgomzer)
# heñchañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

heñchañ /ˈhẽʃːã/ verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : heñchet) (displegadur)
* Diskouez an hent mat da unan bennak ; lakaat unan bennak war an hent mat
** <skouer.>
* Skoazellañ unan bennak, lakaat anezhañ war an hent ret evit tizhout ur pal bennak (dre skeuden-lavar)
** Hag e-keñver he mignoned, — [...], — e oa leal hag emroüs, dizamant ouzh he foan d'o heñchañ. — (Roparz Hemon, Viktor ha Petronilh, Al Liamm, niv. 387, Gouere - Eost 2011, p. 70.)

#### Gerioù enepster

* diheñchañ
* koll

#### Deveradoù

* heñcher
* heñcherezh

#### Gerioù kevrennek

* post-heñchañ

#### Troidigezhioù

* esperanteg : gvidi
* galleg : acheminer , mettre sur le chemin
* galleg : aiguiller
* galleg : conduire , diriger , guider
# heñvel
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Testeniekaet en henvrezhoneg (hemel) hag en krennvrezhoneg (heuel).
    Da geñveriañ gant ar gerioù hefel(ig), hafal en kembraeg, hevel en kerneveureg, samalo en galianeg.

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | heñvel |
| Derez-uheloc'h | heñveloc'h |
| Derez-uhelañ | heñvelañ |
| Derez-estlammiñ | heñvelat |
heñvel (ouzh) /ˈhẽːvɛl/
* A zo evel un dra pe un den all, a denn d'unan bennak, pe d'un dra bennak all.
** — « Laka evezh, va mabig-me, ouzh ar jeant-se ivez, rak ken kriz eo hag ar roñfl kozh, nemet n'eo ket heñvel outañ a-ziavaez. [...]. » — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 88.)
** Ar pesk-se a zo heñvel ouz silïou an donder. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 131.)

#### Stummoù all

    hañval

#### Gerioù enepster

* disheñvel

#### Deveradoù

* damheñvel
* heñvelaat
* heñveladur
* heñvelded
* heñvelder
* heñveledigezh
* heñvelidik
* heñvelout
* heñvelour
* heñvelson
* heñvelster
* heñvelstumm
* denheñvel
* gwirheñvel
* kazhheñvel
* peurheñvel
* peuzheñvel
* viheñvel

#### Gerioù kevrennek

* heñvel-bev
* heñvel-buhez
* heñvel-Doue
* heñvel-bev, PIPI 104, TBP 1/64
* heñvel-mat, KAB 22
* heñvel-mik
* heñvel-mil
* heñvel-poch
* heñvel-vi

#### Troidigezhioù

* alamaneg : ähnlich
* daneg : lignende
* esperanteg : simila
* faeroeg : líkur
* finneg : yhtäläinen
* galleg : semblable (à)
* galizeg : semellante , similar
* ido : simila
* italianeg : simile
* katalaneg : semblant , similar
* kembraeg : hafal , (peurvuiañ) tebyg
* nederlandeg : eender , gelijkend , gelijksoortig , gelijkvormig , soortgelijk
* portugaleg : semelhante , similar , parecido
* saozneg : alike , like , similar , allied
* spagnoleg : semejante , parecido
* svedeg : liknande
# heyrn
## Kembraeg
### Furm anv-kadarn

heyrn
* Furm lies haearn; hern.
# ken disfizius
## Brezhoneg

    Savet diwar ken ha disfizius.

### Furm anv-gwan

ken disfizius
* derez kevatal an anv-gwan disfizius
** Penoz ? ar mestr peurvuia ken disfizius, ken piz, ken tost ouz e draou hag e arc'hant, en deus lezet ganit alc'houez ar gwin ? — (Ivon Krog, Klenved ar Medalennou, Ti-moulerez Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1909, p. 14.)
# ken dichek

ken dichek
* ken dichek all
* ken dichek ha tra
# ken dichek ha tra
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an adverb ken dichek, diwar an anv-gwan dichek, hag an droienn ha tra.

### Troienn adverb

ken dichek ha tra /Distagadur ?/
* En un doare dichek.
** « Petra? » eme hemañ ken dichek ha tra diwar e azezenn, » Sodet oc'h?... Tec'hit alese! » — (Jakez Konan, Lannevern e kañv ha danevelloù all, Al Liamm, 1980, p. 24.)
** Ken dichek ha tra e kendalc'he an heñcher gant e zisplegadenn : [...]. — (Goulc'han Kervella, Brezel ar Rigadell, Al Liamm, 1994, p. 108.)
** Eun den hag a roe da c'houzout d'an holl, ken dichek ha tra, ne vije ket brao dont da glask reo outañ (1938 ) SAV 11/30.
** "Ar bedenn verr a sav dan neñv, Ar bedenn hir a jom a-dreñv", a respont Petromig ken dichek ha tra. '{{mammenn|[[w:An Tri Aotrou|An tri Aotrou|ATA 35}}

#### Troidigezhioù

* galleg : effontément ; insolemment
# ken difeiz
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an adverb ken hag an anv-gwan difeiz

### Furm anv-gwan

ken difeiz /Distagadur ?/
* Derez-kevatal an anv-gwan difeiz
** Traoù ker sot, ken dibenn ha ken difeiz hag an traoù a gontan deoc'h, ne dleent let lezer dinec'h skiant an dud vat er vro. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 141.)

#### Stummoù all

* ker difeiz
# ken didruez

ken didruez
# ken diseblant ha tra
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an adverb ken diseblant, hag ha tra.
ken diseblant ha tra /Distagadur ?/
* Diseblant-holl
** Ar misioner, peogwir en devoa dastumet ar paotrig, ken diseblant ha tra, a zastumas ivez an tok, ar melezour, ar grib hag an holl vraoigou all... — (Tad Medar, Diwar c'hoarzin..., Ar Vuhez Kristen, Rosko, 1945, p. 174.)

#### Troidigezhioù

* galleg :

#### Troidigezhioù

* galleg : mine de rien ; sans en avoir l'air
# ken dinec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an adverb ken ha dinec'h.

### Troienn adverb

ken dinec'h a /Distagadur ?/
* Derez-kevatal dinec'h.
** Debrit dinec'h diwar ma fenn!
** Hiriv on ken dinec'h ha dec'h.

#### Deveradoù

* ken dinec'h ha tra
# ken dinec'h ha tra
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an droienn adverbel ken dinec'h, hag an droienn ha tra.

### Troienn adverb

ken dinec'h ha tra /Distagadur ?/
* Dinec'h-kaer.
** Pa vije diskarget al lestrig ez ae ar vartoloded, ken dinec'h ha tra, d'ar porzh-mor, en ur lavaret n'oant nemet pesketaerien baour, distaolet war douar Bro-Saoz gant ur barr gwallamzer. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 22.)
** [...]; ha, goude beza sellet, e taolaz he voutou var an douar, ha goude-ze, ken dinec'h ha tra, e lakeaz he dreid enn-ho. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 189.)
** Er c'heit amzer-man, Kolaïg a zo ken dinec'h ha tra, [...] — (Ivon Krog, Eur Zac'had Marvailhou, Buhez Breiz, Kemper, 1924, p. 106.)
** Ar wrac'h, ken dinec'h ha tra, a ro diouzhtu he roued dir da Rozenn ... — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 128.)
** « Neuze e ouzout, » eme Gouer adarre, en eur soucha daoulagad al loen gant e zaou zorn, « pe lagad d’ezañ a zo fall. »-« E lagad kleiz, » a respontas Troc’h-Yalc’h ken dinec’h ha tra. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 292.)
** Ha peogwir e kendalc'he ar baotred gant o c'hoari, e yeas droug ruz ennañ ha, ken dinec'h ha tra, e stlapas ar sac'hadoù er vag dezho en-dro, diwar-goust e zivrec'h. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 46.)
** Tud sot a-walc'h da derriñ o reor, gant resped deoc'h, evit gounid ur gwenneg toull bennak pa vez al laeron vras o tañsal rount an aour ken dinec'h ha tra ! — (Goulc'han Kervella, Lara, Al Liamm, 1989, p. 216.)

## Notenn

* Troienn implijet gant pemp skrivagner disheñvel.

#### Troidigezhioù

* galleg : très calmement , très tranquillement
# ken boull
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ken ha boull

### Furm anv-gwan

ken boull
* derez-kevatal an anv-gwan boull
*   * Hag hon zud fur, dindan brumenn an abardaez, an eil war-lerc’h egile, krommet, o daouarn gante en o godelloù, ac’h eas d’ar gêr, war o fouez, goustadik, damserret o daoulagad, skuizh o fenn da vezañ douget e-pad keit amzer mennozhioù ken boull ha ken goullo. — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 138.)
# ken bras
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ken ha bras

### Furm anv-gwan

ken bras
* derez-kevatal an anv-gwan bras (gwelout kement, stumm amreizh)
* ken bras ... ha ...
** — « Mamm, bronn din, » eme ar skilbaotr, ken tev e zivesker hag e zivrec'h ha postoù ur gwele-kloz, ha ken bras e benn hag ur girin da lakaat dienn. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 69.)
** [...], e vije, koulskoude, ken bras va lod hag hini pep hini anezho eus ar sklavourien hor bije da rannañ etrezomp. — (Daniel Defoe, lakaet e brezhoneg gant Yeun ar Gow, Abrobin, Al Liamm, 1964, p. 15.)
* ken bras ... evel ...
** Te eo ken bras da c’henou ‘vel forn ar raz e Montroulez, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 38.) ... ‘vel forn-bastezioù Pontreñv, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 38.)
* en dro-lavar: ken bras ha ken bras
** Ken bras ha ken bras int. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 28.)
# ken brav ha tra
## Brezhoneg

    Eus ken brav hag ha tra.
ken brav ha tra
** Ma voe staget neuze gant ar peder chadenn ouzh diadre lestr Yann, a dennas anezhañ d'e heul, ken brav ha tra. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 57.)
# ken brudet
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ken ha brudet.

### Furm anv-gwan

ken brudet
* ker brudet
** Ken brudet e teuas da vezan dre e zantelez hag e viraklou, ma oe galvet da Ro'
* ↑ https://br.wikisource.org/w/index.php?search=ken+brudet&title=Dibar:Klask&go=Mont&searchToken=qrkyikhq8z73mf0758bni5um
# ken buan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ken ha buan.

### Furm anv-gwan

ken buan
* derez-kevatal an adverb buan
** Ar foenn a varv ken buan en e vern evel war e led, TBP
* ken buan: prest a-walc'h
** Ken buan e vije gouest an evaj d’o lakaat holl da gleñvel ha da vervel goude marteze. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 26.)

#### Gerioù heñvelster

* ker buan

#### Troioù-lavar

* ken buan all
* ken buan ha tra

#### Troidigezhioù

* galleg : 1) aussi vite ; 2) aussi bien .
# ken bihan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ken ha bihan

### Furm anv-gwan

ken bihan
* derez kevatal‎ bihan
** Ken bihan hag e vreur e oa, met treutoc'h. — (Edouarzh Ollivro, troet gant Jakez Konan, Pikoù Mab e Dad, Mouladurioù Hor Yezh, 1983, p. 307.)
* kement ha ken bihan
# ken bremañ-souden
## Brezhoneg

* Dont a ra danvez ar pennad-mañ eus ar geriadur Freelang.
* Enporzhiet eo bet ent emgefreek.
* Gallout a ra ar pennad-mañ bezañ direizh e framm pe diglok e zanvez.
* Mar gouezit tra pe dra diwar-benn danvez ar pennad e c'hellit reizhañ pe klokaat anezhañ, ha dilemel ar meneg-mañ da c'houde.

### Etimologiezh

    Sellet ouzh ken ha bremañ-souden.

### Troienn

ken bremañ-souden /Distagadur ?/
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)

#### Troidigezhioù

* galleg : à tout à l'heure
# ken bremaik
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Sellet ouzh ken ha bremaik.

### Troienn

ken bremaik /Distagadur ?/
* ken emberr, ken tuchant

#### Troidigezhioù

* galleg : à tout à l'heure
# ken brav
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant ken ha brav

### Furm anv-gwan

ken brav
* derez-kevatal an anv-gwan brav
** Roit d'ezo arrebeuri koulz ha re Bariz ha koulz marc'had; gwiskamanchou ken aez ha re Bariz, ha koulz marc'had ; gazetennou ken beo ha ken brao ha re Bariz evid eur gwennek, ha faver ho kenvroïz a zeuio d'ho kaout d'ar red. — (Delliou buez, Ar Bobl, 13 Kerzu 1913, p. 2e.)
    Ma c'houlennit perak e fell gant Erwan Pennaroz ober ken brav d'e falc'herien, e lavarin deoc'h eo dre reizhded, dre galon vat. — (Brogarour, Onenn, 1936, p. 83.)
** Ar vourc'hadennig-mañ, skoachet ken brav war ribl ar Stêr Aon, e-harz ur roz uhel ha koadet, uheloc'h eget beg lemm tour he ilizig peuznevez, a raed enni, a-raok ma teuas an hentoù-houarn dre amañ, an darn vrasañ eus kenwerzh an tolead. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 11.)
* ken brav ha tra
** Ma voe staget neuze gant ar peder chadenn ouzh diadre lestr Yann, a dennas anezhañ d' e heul, ken brav ha tra. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 57.)
* ken brav all
# lezint
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar lez-, pennrann ar verb lezel, hag an dibenn-ger -int

### Furm verb

lezint /ˈleːzĩɲ(t)/
* Furm ar verb lezel e trede gour lies an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ
** Jilig. — [...] ? Ken na lezint gant ar brezoneg, en hor bro, ar renk a zo dleet d'ezan da gaout, ar Vretoned ne vezint ket evit o gouzanv: Pep lapous e gan ha pep pobl he yez, n'eo ket gwir ? [...] ! — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 39.)

#### Gerioù kevrennek

* dilezint

#### Troidigezhioù

* galleg : (elles)/(ils) laisseront
# lezo
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar lez-, pennrann ar verb lezel, hag an dibenn-ger -o

### Furm verb

lezo /ˈleːzo/
* Furm ar verb lezel e trede gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ
** « [...]. Treboulet evel ma vo, e lezo goude-se an Enebour d'e ambroug, koulz lavarout gant an dorn, betek ribl ul lennig e-lec'h en em veuzo. » — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 25.)
** War ar bratell emgann, e lezo ar varoned irc'hier ponner, [...]. — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 64.)

#### Gerioù kevrennek

* dilezo

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) laissera
* galleg : (elle)/(il) poussera (cri)