OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# on
## Brezhoneg
### Etimologiezh

| Indezeuropeg | Henamzer uhel Kentkeltiek h.a. | Henamzer Predeneg h.a. | Krennamzer uhel Henvrezhoneg h.a. | Krennamzer izel Krennvrezhoneg h.a. | Amzerioù modern Brezhoneg h.a. | Yezhoù all |
| *h₁es-$^{(en)}$ *h₁ésmi$^{(en)}$ | *esmi | | | | on |
| | | | | | ov | Kerneveureg |
| | | | | | wyf | Kembraeg |
| | | | | | | Galianeg |
| | | | | | | Gouezeleg |
| | *ezom$^{(en)}$, *som | sum | sui | | suis [gall.] | Romaneg |
| | *izmi, *immi$^{(en)}$ | *im | eom | am, em | am [saoz.] | Germaneg |
| | *ehmi$^{(en)}$ | εἰμί (eimí) | | | | Gresianeg |
| | *esmi | *esmь$^{(en)}$ | ѥсмь (yesmĭ) | | jèsam [kro.] | Slaveg |
| | *Háhmi$^{(en)}$ | ahmī > aʰmiy | | | | Iraneg |
| | *Hásmi > ásmi | | | | | Sanskriteg |

### Furm verb

on /ˈɔ̃n/
* Furm displeget ar verb bezañ er c'hentañ gour unan eus an amzer-vremañ.
*   * -Piv on? — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/3, Al Liamm, 1988, p. 32.)
*   * Yac'h on evel biskoazh. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 59.)
*   * Paour on ha memes tra ec’h an a-raok. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 361.)
*   * Deuet on a-raok da gaout peoc’h. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 409.)
* a-wechoù ez on
* Er stumm nac'h: n'on ket.
*   * -Dimezet oc'h? -N'on ket, siwazh! — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/3, Al Liamm, 1988, p. 31.)

### Gwelet ivez

* out, eo, omp, oc'h, int
* don, ne don, mar don
* gon
* n'on ket

#### Troidigezhioù

* spagnoleg : (yo) soy

## Euskareg
### Anv-gwan

on
* Mat.
** Egun on
    Demat.

## Katalaneg
### Etimologiezh

    Eus an adverb latin unde.

### Adverb

on /ˈon/
* Pelec'h.

## Turkeg
### Anv-gwan pegementiñ

on /Distagadur ?/
* Dek.
# on top of that
## Saozneg
### Etimologiezh

    Eus on, top, of, that.

### Troienn araogenn

on top of that /--/
* ouzhpenn-se .

#### Gerioù heñvelster

* besides
* additionally
* moreover
# once a year
## Saozneg

once a year
* ur wech ar bloaz

### Krennlavar

* Christmas comes but once a year. Ne deu Nedeleg nemet ur wech ar bloaz.
# scheikunde
## Nederlandeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

scheikunde /ˈsχɛi̯ˌkʏndə/
* Dourennoniezh, kimiezh, strilhouriezh.

#### Gerioù heñvelster

* chemie
# scherzare
### Verb

scherzare
* farsal
** Stai scherzando! ― O farsal 'maout!
* c'hoari

#### Gerioù heñvelster

* giocare

### Krennlavar

* col fuoco, con la donna e con il mare, c'è poco da scherzare.
# schlechter
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Furm anv-gwan

schlechter /ˈʃlɛçtɐ/
* Gwashoc'h.
# schlecht gelaunt
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Troienn anv-gwan

schlecht gelaunt /Distagadur ?/
* Imoret-fall.
# scherzen
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

scherzen /ˈʃɛʁʦn̩/
* Farsal.
# schiavo
## Italianeg

schiavo
* sklav
** San Marco libera lo schiavo. Anv un daolenn gant w:Tintoretto.
# schlagen
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

schlagen /ˈʃlaːɡn̩/ /ˈʃlaːɡŋ̩/
* Kannañ.
# schlecht
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

schlecht /ʃlɛçt/
* Fall.
# schicken
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

schicken /ˈʃɪkn̩/
* Kas.
# schlafen
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

schlafen /ˈʃlaːfn̩/
* Kousket.
# scourge
## Saozneg

scourge
* bosenn
* skourjez

#### Gerioù heñvelster

* knout
* cat
* cat o' nine tails
* cat-o'-nine-tails
# scrofa
## Italianeg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn latin scrofa.

### Anv-kadarn

scrofa /ˈskrɔ.fa/ benel (liester : scrofe)
* (Loenoniezh) Gwiz.
* (skeudennek) Gast.

#### Gerioù heñvelster

* troia
* battona, cortigiana, prostituta, puttana, sgualdrina, troia

### Liamm diavaez

* Dizionario Italiano in linea/Geriadur italianek enlinenn Olivetti
# scorpione
## Italianeg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn latin scorpionem.

### Anv-kadarn

scorpione /skorˈpjo.ne/ gourel (liester : scorpioni)
* (Loenoniezh) C'hwil-krug, krug.
** Lo scorpione è un animale velenoso.
    Ar skorpion zo ul loen binimus. (E brezhoneg e vez implijet al liester en degouezh-mañ).

### Liamm diavaez

* Dizionario Italiano in linea/Geriadur italianek enlinenn Olivetti
# scrittore
### Anv-kadarn

scrittore ( scrittori )
* skrivagner
** La vita davanti a sé è un romanzo dello scrittore francese Romain Gary.
# scrivere
## Italianeg
### Verb

scrivere (scritto)
* skrivañ

#### Deveradoù

* scrittura
* scrivano
* scriba
* scrivania
* scrittoio
* scrittore

### Krennlavar

* Pensa molto, parla poco e scrivi meno.

### Displegadur

* Stagadenn: Displegadurioù italianek/scrivere
# scorpioni
## Italianeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Furm anv-kadarn

scorpioni /skorˈpjo.ni/ gourel
* Furm lies an anv-kadarn scorpione.
# scozzese
## Italianeg
### Etimologiezh

    Eus ar ger gallek écossais.

### Anv-kadarn

| | gourel | benel |
| unander | scozzese | scozzese |
| liester | scozzesi | scozzesi |
scozzese
* Skos, Skosad,
** Un scozzese amabile.

### Anv-gwan

scozzese
* skos, skosat
** la musica scozzese. Ar sonerezh skos, skosat.
# scritto
## Italianeg

scritto
* Furm eus ar verb scrivere.
** Ho scritto le lettere. - Skrivet em eus al lizhiri.
# sekalojn
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn sekalo ha merkoù al liester -j hag an akuzativ -n.

### Furm anv-kadarn

sekalojn /sɛ.ˈka.lɔjn/
* Liester an anv-kadarn sekalo en akuzativ.
# seizhvedenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus seizhvet hag -enn.

### Anv-kadarn

seizhvedenn /sɛjzˈveːdɛn/ benel (liester : eizhvedennoù)
* Rann eus seizh lodenn gevatal (1/7)

### Gwelet ivez

| Niver a-raok : c'hwec'hvedenn | seizhvedenn | Niver war-lerc'h : eizhvedenn |

#### Troidigezhioù

* galleg : septième (fraction)
# sekred
## Brezhoneg
### Anv-kadarn

sekred gourel; liester : sekredoù
* Tra a ouzer hag a rank chom kuzh ouzh an dud all.
** Ar merc'hed hag ar sekred. (Fables choisies de La Fontaine traduites en vers bretons - Ar merc'hed hag ar sekred, Goesbriant, 1836.)
# sekredoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn sekred hag an dibenn-ger -où.

### Furm anv-kadarn

sekredoù /seˈkreːdu/
* Furm lies an anv-kadarn sekred.
** Kement-se en deus desket d'ezañ, hag a zesko d'eomp, marteze, mirout ar sekredou. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 166.)

#### Troidigezhioù

* galleg : secrets
# sekalo
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | sekalo | sekaloj |
| akuzativ | sekalon | sekalojn |
sekalo /sɛ.ˈka.lɔ/
* Segal.
# sekretiri
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

sekretiri /sekreˈtiːri/ benel (liester : sekretirioù)
* Salig a-gostez e-barzh un iliz, ma vez miret al listri hag an dilhad, d'ar beleg d'en em brientiñ a-raok oferenniñ
** "[...]. Al lien a lakfet er sekretiri, ma lavarin pedennoù warnezhañ. [...]" — (Anatol ar Braz, lakaet e brezhoneg gant Erwan ar Moal, Mojenn an Ankou, Mouladurioù Hor Yezh, 1986, p. 72.)
** Hag ar person raktal d'ar sekretiri da wiskañ e zilhad evit ober an interamant. — (Marsel Klerg, Faltazi an amzerioù kent, Mouladurioù Hor Yezh, 1999, p. 24.)
** Un eur hed-ha-hed ‘oa bet ar person intru er sekretiri, EK 1/170

#### Gerioù heñvelster

* sakristiri

#### Troidigezhioù

* galleg : sacristie
# sekreto
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | sekreto | sekretoj |
| akuzativ | sekreton | sekretojn |
sekreto /sɛ.ˈkrɛ.tɔ/
* Kevrin.
# seizhvet
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan pegementiñ seizh hag an dibenn-ger -vet.

### Anv-gwan petvediñ

seizhvet /ˈsɛjzvet/
* Anv-gwan hag a dalvez da verkañ ur renk, un niverenn urzhiañ hag a glot gant an niver seizh
** [...] ; ha Marzhin e-unan a chomas en he ser betek ma voe tizhet gantañ e seizhvet bloavezh. — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 25.)
** En amzer-hont, ne zlee ket ur paotrig desavet mat chom etre daouarn ar maouezed en tu all da zerou e seizhvet bloavezh. — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 27.)
** An holl gerent diouzh an daou du, betek ar seizhvet pazenn a oa pedet d'an eured. — (Erwan Berthou, En bro Dreger a-dreuz parkoù, Mouladurioù Hor Yezh, 1985, p. 68.)
** Ne echuas ket o redadeg a-raok dezho en em gavout dirak poltred an Itron Dev, er seizhvet estaj. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 168.)

#### Deveradoù

* seizhvedenn

#### Troidigezhioù

* galleg : septième

### Gwelet ivez

| Niver a-raok : c'hwec'hvet | Niveroù petvediñ e brezhoneg | Niver war-lerc'h : eizhvet |
# sekaloj
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn sekalo ha merk al liester -j.

### Furm anv-kadarn

sekaloj /sɛ.ˈka.lɔj/
* Liester an anv-kadarn sekalo en nominativ.
# sekalon
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn sekalo ha merk an akuzativ -n.

### Furm anv-kadarn

sekalon /sɛ.ˈka.lɔn/
* Unander an anv-kadarn sekalo en akuzativ.
# tago
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar tag-, pennrann ar verb tagañ, hag an dibenn-ger -o.

### Furm verb

tago /ˈtɑːɡo/
* Furm ar verb tagañ e trede gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) attaquera
* galleg : (elle)/(il) dévorera
* galleg : (elle)/(il) étouffera , étranglera
* galleg : (elle)/(il) suffoquera

## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | tago | tagoj |
| akuzativ | tagon | tagojn |
tago /ˈta.ɡɔ/
* Deiz.
# tagoj
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn tago ha merk al liester -j.

### Furm anv-kadarn

tagoj /ˈta.ɡɔj/
* Liester an anv-kadarn tago en nominativ.
# tagnousoc'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan tagnous hag an dibenn-ger -oc'h

### Furm anv-gwan

tagnousoc'h /tãˈɲusːɔx/
* Derez-uheloc'h an anv-gwan tagnous
* Tagnousoc'h eget :
* Tagnousoc'h evit :
* Tagnousoc'h-tagnousañ : muioc'h-mui tagnous

#### Troidigezhioù

* galleg : plus grincheuse(s) , plus grincheux (que)
* galleg : plus teigneuse(s) , plus teigneux (que)
# tagnouzal
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar tagnouz hag -al.

### Verb

tagnouzal /tã'ɲuzal/
* Bezañ tagnous ouzh unan bennak peurvuiañ dre natur pe dre imor fall (diwar-benn al loened, an dud).

#### Troidigezhioù

* galleg : être grincheux , être teigneux
# suno
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar sun-, pennrann ar verb sunañ, hag an dibenn-ger -o

### Furm verb

suno /ˈsỹːno/
* Furm ar verb sunañ e trede gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) aspirera (air, etc...)
* galleg : (elle)/(il) sucera

## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar ar saozneg sun hag al lostger -o a dalvez da sevel an anvioù-kadarn.

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | suno | sunoj |
| akuzativ | sunon | sunojn |
suno /ˈsu.nɔ/
* Heol.
# sunoj
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn suno ha merk al liester -j.

### Furm anv-kadarn

sunoj /ˈsu.nɔj/
* Liester an anv-kadarn suno en nominativ.
# suner
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar sun (eus sunañ), hag -er.

### Anv-kadarn

* Den hag a sun c'hwezh tud all, hag a vev diwar o labour.
** Kalz a geuz n’eus ket bet d’ar suner divalav, a-dreist holl e-touez ar re reuzeudik a oa en e zle !— (Ivon Krog, Eur Zac'had Marvailhou, Buhez Breiz, Kemper, 1924, p. 182.)

#### Gerioù heñvelster

* sklanker
* tostenner

#### Deveradoù

* suner-gwer

#### Troidigezhioù

* galleg : suceur ; parasite
# sungaarpoq

Patrom:=kl=

### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

sungaarpoq /Distagadur ?/
* Melen.
# sunny
## Saozneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn sun hag al lostger -y.

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| derez-plaen | sunny |
| derez-uheloc'h | sunnier |
| derez-uhelañ | sunniest |
sunny /ˈsʌ.ni/
* Heoliek, heoliet.
** And I love to live so pleasantly Live this life of luxury Lazing on a sunny afternoon In the summertime [...] — (Ray Davies, Sunny Afternoon, 1966.)
# sun
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ar verb sunañ.

### Anv-kadarn

sun /sy:n/
* trede gour unan amzer-vremañ ar verb sunañ.

## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

sun /sʌn/ (liester : suns)
* heol
# suner-gwer
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus suner ha gwer.

### Anv-kadarn

suner-gwer /synɛrˈɡɥeːr/
# sunon
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn suno ha merk an akuzativ -n.

### Furm anv-kadarn

sunon /ˈsu.nɔn/
* Unander an anv-kadarn suno en akuzativ.
# sunojn
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn suno ha merkoù al liester -j hag an akuzativ -n.

### Furm anv-kadarn

sunojn /ˈsu.nɔjn/
* Liester an anv-kadarn suno en akuzativ.
# suo
## Italianeg
### Anv-gwan perc'hennañ

| | gourel | benel |
| unander | suo | sua |
| liester | suoi | sue |
suo
* il suo : e hini, hec'h hini
* la sua : e hini, hec'h hini
* i suoi : o re

### Krennlavaroù

* Ad ogni uccello suo nido è bello.
* Ogni cosa a suo tempo.

## Gwelout

* Anvioù-gwan perc'hennañ italianek
# petra bennak
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar petra ha bennak.

### Stagell isurzhiañ

petra bennak (ma) /Distagadur ?/
* Daoust ma, goude ma.
** An den yaouank a glevas mad en dro-man ar pez a lavaras ar prins hag e kement-se ne glaskas digarez ebet, petra bennak ne vije ket bet diês d'ezan diskouez ne oa ket hounnez e c'hoar. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 17.)
** [...], petra bennak ma oa koazet eun draig e garantez outan, [...]. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 17.)
** Pa glevas petra a oa ne deas ket war a-drenv, petra bennak ma oa rankout d'ezan mont diouz e bried ha lezel anezi er gear gant e dad. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 29.)
** Ha petra bennak m' o doa bet an tad hag ar vamm kalz a aked da virout na glevje pe oad en doa, ne dalvezas netra an dra-se dezho, [...]. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 38.)
** [...] ma teuas da skuizhañ, petra bennak ma'z oa gant ar re wellañ a vije kavet e pevar c'horn ar vro. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 131.)
** [...] ; ha petra bennak ma 'z ae buanoc'h evit kement labous a zo, [...]. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 140.)
* Er stumm nac'h:
** Fellout a reas din tañva ar madigoù iskis-se ; ne oant ket blazet fall petra bennak ne oa ket dereat-kenañ o stumm. — (Jarl Priel, Va Zammig Buhez, Al Liamm, 1954, p. 133.)
** Bev eo betek-hen, hag evitañ da vezañ kozh, petra bennak ne van kildant ebet en e c'henou, lemm eo bepred e ivinoù ha gloazañ da vat e rafe ar fallakr gant ma vefe hiroc'h e dammig kleze. — (Jarl Priel, Va Buhez e Rusia, Al Liamm, 1955, p. 14.)
** [...], hag i o skarañ dibaouez a-dreuz koadoù, krenegelloù ha yeunoù ne oa na tu na pleg d'en em silañ drezo, ha koulskoude, eme ar c'hazetennoù, kristen ebet ne chome war lerc'h, petra bennak n'o deveze ket zoken ur c'hreunenn vara da vandrouilhat. — (Jarl Priel, Amañ hag Ahont, Al Liamm, 1957, p. 31.)
** Arabad eo d’an dud yaouank, petra bennak ma’z eo skanv ha distagellet mad o zeod en o beg, en em lezel da goueza e pec’hed ar merc’hed koz, ar randonenned-ze a ve klevet dalc’h-mad o konta doareou an nesa, hag a ve gwelet bec’h war o gorre, kement a reont ﬂip, ﬂap, ﬂep ! o klask kaout droug awalc’h da lavaret diwar-benn ar re-all ! — (w:Marvaillou Kerne, p. ...)

#### Troidigezhioù

* katalaneg : qualsevol
* galleg : bien que , quoique , quel que soit , n'importe quel , n'importe quelle , peu importe
* italianeg : qualunque , qualsiasi , qualsivoglia , come vuoi
* saozneg : although
* spagnoleg : cualquiera , cualquier cosa
# petra da ober

    Savet diwar petra, da, hag ober
petra da ober
# petra eo
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Goulenn savet gant petra hag ar verb eo.

### Troienn

petra eo /ˈpetra'ɛw/, /'pra:ɛ/
* goulenn eeun
** — Petra eo kement-mañ ? a lâras ennañ e-unan. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 16.), — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/3, Al Liamm, 1988, p. 210.)
** — [...] : gouzout ervad a rit e karan ac'hanoc'h kement, ne ve netra hag a virfe ouzin da ober vad d'eoc'h, ma ve gouezet petra eo. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 10.)
** - Petra eo, eme ar plac'h yaouank ; hag eus ar gêr e ve ? - Ya da, eme al loen, [...]. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 109.)
** Jilig. — Petra eo, Aotrou ? Petra ho peuz ? — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 28.)
** Jilig. — Nan da! Petra eo ? — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 29.)
** Ha bugale vihan ! Petra eo an hini kosañ ? Pemp pe c'hwec'h vloaz ? — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 136.)
** petra eo dit
* Kalz goulennoù evel ar re-mañ a gaver e w:Katekiz ar vugale vihan:
** Petra eo Doue? 11
** Petra eo mister an Dreinded? 12
** Petra eo Jesus-Krist? 16
** Petra eo dizenti ouz Doue? 20
** Petra eo ar pec'hed marvel? 20
** Petra eo ar pec'hed veniel? 20
** Petra eo an ifern? 21
** Petra eo ar Baradoz? 21
** Petra eo an Iliz? 22
** Petra eo reseo e Sakramant an Aoter? 26.
** Petra eo an Urz? 28
** Petra eo ar Briedelez? 28
** Petra eo pedi? 30
* goulenn ameeun
** - Lâr din petra eo ? — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 31.)
** Ar paotr-man, kivioul an tamm anezan, ha dispont gant an dra-ze c'hoaz, a dosta evit gouzout petra eo ha petra ra an demezel er chapel. — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 24.)
** daoust petra eo
* gant ur rener amstrizh (ral)
** Petra eo eur zin? — (Joseph Marie Noël, Mouladuriou Arvor, 1934, p. 6.)
** Petra eo eur c'hristen mat? — (Joseph Marie Noël, Mouladuriou Arvor, 1934, p. 6.)
** Petra eo ur bilhed a vil lur ? Ar sort-se ne vezer ket pell oc'h ober skilhoù deuzouto.' — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 473.)
** Gouzout a rit petra eo ur pilhaouer, memestra? — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 92.)
** — Petra eo ur vastardez mamm ? — Ar vastardez a zo ... ur baotrez hag he deus kollet he zad eveldout. — (Yann-Vadezour Lagadeg, Ar vastardez, 1993, p. 83.)
* petra eo dit

#### Troidigezhioù

* portugaleg : o que é
# petra zo kaoz
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus petra zo, ha kaoz.

### Troienn

petra zo kaoz
* Troienn c'houlennata diwar-benn an abeg.
** Petra zo kaoz d’ul labourer mat da chom yac’h ? -Abalamour ma laosk avel dre an toull a gac’h. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 329.)
** Petra zo kaoz d’ar saout da c’hourvez? –A-toue, n’hellont ket azezañ. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 334.)
** Petra zo kaoz d’ar saout da dostaat ouzh ar c’hleuz da beuriñ? … — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 334.)
** Petra zo kaoz d’ar yer da ganañ? — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 334.)
* Petra zo kaoz ma ...
** Trogadek, d’in-me lavaret, Petra ’zo kaoz ma ’z oc’h daonet ?
# petra zo nevez
## Brezhoneg

{{|br}} petra zo nevez
** — Petra zo newez en ti-ma Ma oel 'r vitijenn er giz-ma ? — — (Fañch an Uhel, Gwerziou Breiz-Izel 1, An Oriant, 1868, p. 20.)
** — Petra 'zo newez en ti-ma, Pa gan 'r veleïenn er giz-ma ? — — (Fañch an Uhel, Gwerziou Breiz-Izel 1, An Oriant, 1868, p. 22.)

#### Gerioù heñvelster

* petra zo a-nevez
# petra eo dit
## Brezhoneg
### Troienn

petra eo dit
* petra zo kaoz dit (da vezañ pe da ober tra pe dra)
** Petra eo dit-te bezañ ken diwezhat-se ? KAB 2/128
** Petra eo dit-te ober sellou fall er hiz-se ? — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 128.)
# petra nemet
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus petra ha nemet.
petra nemet
* petra c'hoazh
** Petra a livirin ouzhpenn, nemet e oa he falafrez ul loen eus ar c'haerañ [...] ? — (Yeun ar Gow, Diwar Dorgenn Karreg-an-Tan, Mouladurioù Hor Yezh, 1999, p. 107.)
** Petra ken nemet karrig an Ankou en deus gwigouret er porzh? EZM 193

### Troiennoù damheñvel all

* pehini nemet
* piv nemet
* pelec'h nemet
* penaos nemet
* pelec'h nemet
# petra zo a-nevez
## Brezhoneg

* Petra a zo a nevez ganez, Kivoron, eme ar c’habiten Jaouen ? EK
* Petra ioa ’ta a nevez ? EK
# petrolo
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | petrolo | petroloj |
| akuzativ | petrolon | petrolojn |
petrolo /pɛ.ˈtrɔ.lɔ/
* Eoul-maen.
# skarpo
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | skarpo | skarpoj |
| akuzativ | skarpon | skarpojn |
skarpo /ˈskar.pɔ/
* Skerb.
# skarpon
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn skarpo ha merk an akuzativ -n.

### Furm anv-kadarn

skarpon /ˈskar.pɔn/
* Unander an anv-kadarn skarpo en akuzativ.
# skarineien
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn skarineg hag an dibenn-ger -ien gant fatadur ar g

### Furm anv-kadarn

skarineien /skarĩˈnɛj:ɛn/
* Furm lies an anv-kadarn skarineg
** <skouer.>

### Stummoù all

* skarineion

#### Troidigezhioù

* galleg : qui ont de longues jambes

### Gwelet ivez

* -eien
# skarvañ
## Brezhoneg

skarvañ
* juntañ daou bezh koad troc'het a-skelp.

#### Deveradoù

* skarvadur
* skarver
# skarzhañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus skarzh hag -añ.

### Verb

skarzhañ /ˈskarzã/
* naetaat
** ... ahont eo arru skarzhet ar gwenodinier gant ar glaveier. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 469.)
* goullonderiñ
    skarzhañ ur voutailh
    skarzhañ ur siminal
* mont kuit, karzañ
** An Aotrou Maer, eñ, goude bezañ chomet ur pennadig da estlammañ ouzh ar jeneral advev, a skarzhas ivez, savet c'hwen pelloc'h dezhañ en e loeroù. — (Jakez Konan, Lannevern e kañv ha danevelloù all, Al Liamm, 1980, p. 28.)

## Gwelout

* karzañ
* skarzhañ kuit
# skarpoj
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn skarpo ha merk al liester -j.

### Furm anv-kadarn

skarpoj /ˈskar.pɔj/
* Liester an anv-kadarn skarpo en nominativ.
# skarpojn
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn skarpo ha merkoù al liester -j hag an akuzativ -n.

### Furm anv-kadarn

skarpojn /ˈskar.pɔjn/
* Liester an anv-kadarn skarpo en akuzativ.
# skarzh-dent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus skarzh ha dent.

### Anv-kadarn

skarzh-dent /skars.ˈtɛnt/ gourel (liester : skarzhoù-dent)
* Tamm koad lemm da skarzhañ an danvez chomet peg etre an dent.

#### Gerioù kar dre o ster

* skarzh-erc'h
* skarzh-hent
* skarzh-ivinoù
* skarzh-kroc'hen
* skarzh-lastez
* skarzh-skouarn
# skarzhas
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar skarzh-, pennrann ar verb skarzhañ, hag an dibenn-ger -as

### Furm verb

skarzhas /ˈskarzas/
* Furm ar verb skarzhañ e trede gour unan an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ
** Yann Arc'hant a skarzhas ludu diouzh e gorn, en ur stekiñ anezhañ ouzh palm e zorn. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 91.)
** An Aotrou Maer, eñ, goude bezañ chomet ur pennadig da estlammañ ouzh ar jeneral advev, a skarzhas ivez, savet c'hwen pelloc'h dezhañ en e loeroù. — (Jakez Konan, Lannevern e kañv ha danevelloù all, Al Liamm, 1980, p. 28.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (elle)/(il) cura , débarrassa , nettoya , ramona , vida
* galleg : (elle)/(il) décampa
* galleg : (elle)/(il) grugea , ruina
* galleg : (elle)/(il) ôta