# gwelloc'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant an anv-gwan gwell hag an dibenn-ger -oc'h.
    Derez-uheloc'h an anv-gwan mat.

### Anv-gwan

gwelloc'h
* Bezañ gwelloc'h (tra).
*   * Gwelloc’h rouesoc’h evit stankoc’h pa vez hadet kerc’h lec’h e vez temz en douar, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 203.)
*   * Bremañ e vezer bevet kalz gwelloc‘h evit gwechall, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 203.)
*   * Al laezh-kezeg zo kalz gwelloc‘h evit al laezh-saout, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 203.)
*   * Goud ouzoud petra a ra tan gwelloc'h evid fao glaz ? - Hini sec'h. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 332.)
*   * Petra a zo gwelloc'h evid sukr war an douar? Teil — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 333.)
* bezañ gwelloc'h (ober)
*   * — Guelloc'h eo tomma ar c'horf gand banneou leun ar c'hof, eged ne d-eo gand tomder an tan, n'euz forz pegen tomm e c'helfe beza, rak nao blavez kraza a ia gand eur sourrad avel. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 280.)
*   * Gwelloc’h distreiñ diwar hanter hent evit ober gwall veaj, Kr. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 203.)
* ober tra pe dra gwelloc'h (deskiñ, gouzout, labourat, ... )
** Sane. — Gant ar c'hoz alvokad daonet-se a dle dont hirio eus a Gemper e teskin gwelloc'h, a gav d'eoc'h ? [...]. — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 4.)
** Kenta medesin. — Ni a oar gwelloc'h egedoc'h, 'michans, p'eo gwir ez omp medesined dre hor micher. — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 22.)
** Me 'm-bije greet al labour gwelloh evid evel-se. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 29.)
** Me oar ze gwelloh evidout te. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 203.)
* bezañ gwelloc’h da ober udb
    da welout eget da gaout
*   * Da chevra eo gwelloc’h an nevezioù-mañ, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 120.)
*   * Me a zo gwelloc’h da zebriñ evit da labourat, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 203.)
*   * Gwelloc’h int da gaout eget da dremen, mieux à avoir (vaut les avoir) que de s’en passer, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 90.)
* bezañ gwelloc'h da unan bennak ober un dra
* bezañ gwelloc'h gant unan bennak
* netra gwelloc'h, netra welloc'h
* kavout gwelloc'h
* Dirak un anv-kadarn:
** N'eo ket difennet d'an den a labour klask kaout gwelloc'h pae, mar gell en onestiz. — (Kannadig ar Galoun Zakr, 1910, p. 262.)

#### Stummoù rannyezhel

* Douget eur d'ober gant welloc'h en Bro-Dreger :
** — Ne c'houlennan ket welloc'h, a lâras Charlez. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 65.)
** Ma vijen bet un tu war-dro ivez, am bije koaniet un tammig welloc'h evit n'am eus graet, pa n'am eus bet nemet avaloù-douar gant avaloù-douar ! — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/2, Al Liamm, 1985, p. 74.)
** — Ne c'houlennan ket welloc'h ma zad. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/3, Al Liamm, 1988, p. 55.)
** — [...], ha c'hoazh ne gave ket ar vicher mat-kaer, pa eo gwir e voe welloc'h gantañ bezañ laket en ur groaz, e benn d'an traoñ. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/4, Al Liamm, 1989, p. 55.)

#### Krennlavarioù

* Brezoneg mad a zo gwelloc'h evid galleg fall. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 319.)
* Debrit hag evit ha grit chér vad, gwelloc'h eo kalon evid mad. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 309.)
* Goulou a zo gwelloc'h evid daoulagad. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 321.)
* Gwelloc'h eo ar sourpren evid ar sorc'henn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 320.)
* Gwelloc'h eo bevañ diw vuoc'h gand boued teir evid ma'z eo bevañ teir buoc'h gand boued diw. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 304.)
* Gwelloc'h eo bezañ kiger evid bezañ leue. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 304.)
* Gwelloc'h eo blesañ daou evid lazañ unan. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 320.)
* Gwelloc'h eo boued da venel evid kof da freuzañ. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 308.)
* Gwelloc'h eo c'hwez mad (c'hwez vad) evid trouz arc'hant. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 308.)
* Gwelloc'h eo da un den lipad e leue evid sevel ur goz vuoc'h euz an toufle. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 304.)
* Gwelloc'h eo ijin evid kabasite. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 320.)
* Gwelloc'h eo kaoud grasou mad ur c'hanaill evid e fachiri. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 316.)
* Gwelloc'h eo kof da freuzañ evid boued da venel. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 308.)
* Gwelloc'h eo madelez evid braventez. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 311.)
* Gwelloc'h eo plantañ beterabez eisteiz a-raog gouel Yann evid eisteiz goude. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 324.)
* Gwelloc'h eo plegañ evid terriñ. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 321.)
* Gwelloc'h eo un ti mad evid kalz a barkou. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 307.)
* Gwelloc'h eo ur gwaz garo evid ur gwaz maro. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 312.)
* — Gwelloc'h karantez leizh an dorn Eget aour melen leizh ar forn. — (Youenn Drezen, Itron Varia Garmez, Skrid ha Skeudenn, 1941, Al Liamm, 1977, p. 93.)
* Moged tomm a zo gwelloc'h evit avel yen. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 357.), — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 307.)
* Santez Barba a lavare e oa gwelloc'h ganti Komandiñ ar c'hurunou evid komandiñ merc'hed. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 311.)
* Skïant-prenañ (Skïant-prenet) a zo gwelloc'h evid hini naturel. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 320.)
* Ur c'homander mad a zo gwelloc'h evid daou labourer. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 302.)
* gwellaat