OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Maramawhitu
## Maori
### Etimologiezh

    Deus ar ger marama (miz, loar) hag ar ger whitu (seizh, seizhvet).

### Anv divoutin

Maramawhitu /Distagadur ?/
* Miz Gouere.
** Nō te rua tekau mā waru o Maramawhitu, 1941, ka tae mātau ki te puni o Māti.
    (D'an eizh warn-ugent a viz Gouere 1941 e oamp arru e kamp Maadi) — (Hēmi Pōtatau, He hokinga mahara / nā Hēmi Pōtatau. embanner: Tāmaki-makau-rau (Auckland): Longman Paul, 1991, p. 124.)

#### Gerioù heñvelster

* Hūrae
* Hōngongoi, Hongonui, Maruaroa, Rua o Takurua, Takurua (eil miz en deiziadur loarel maori a glot tamm-pe-damm gant miz Gouere)

### Gwelet ivez

* (Mizioù an deiziadur gregorian) ngā marama o te tau: Hānuere/Maramatahi, Pēpuere/Maramarua, Māehe/Maramatoru, Āperire/Maramawhā, Mei/Maramarima, Hune/Maramaono, Hūrae/Maramawhitu, Ākuhata/Maramawaru, Hepetema/Maramaiwa, Oketopa/Maramatekau, Noema/Maramamātahi, Tīhema/Maramamārua

### Daveoù

Roll an daveoù :
* "Maramawhitu" – Māori Dictionary (geriadur maori)
# Marc'hadour
## Brezhoneg
### Etimologiezh

Eus an anv-kadarn marc’hadour.

### Anv-tiegezh

Marc’hadour
* Anv-tiegezh kavet en breizh dindan ar stumm ofisiel (Le) Marc’hadour.
    <skouer>.
# Maramatekau
## Maori
### Etimologiezh

    Deus ar ger marama (miz, loar) hag ar ger tekau (dek, dekvet).

### Anv divoutin

Maramatekau /Distagadur ?/
* Miz Here.

#### Gerioù heñvelster

* Oketopa
* Hiringa-ā-nuku, Kōpū, Rima o Hiringa-a-nuku, Rima o Kōpū, Uru-tahi, Whiringa-ā-nuku (pempvet miz en deiziadur maoriat a glot tamm-pe-damm gant miz Here)

### Gwelet ivez

* (Mizioù an deiziadur gregorian) ngā marama o te tau: Hānuere/Maramatahi, Pēpuere/Maramarua, Māehe/Maramatoru, Āperire/Maramawhā, Mei/Maramarima, Hune/Maramaono, Hūrae/Maramawhitu, Ākuhata/Maramawaru, Hepetema/Maramaiwa, Oketopa/Maramatekau, Noema/Maramamātahi, Tīhema/Maramamārua
# Maramatoru
## Maori
### Etimologiezh

    Deus ar ger marama (miz, loar) hag ar ger toru (tri, trede).

### Anv divoutin

Maramatoru /Distagadur ?/
* Miz Meurzh.
** I mate ia i te tau 1955, i te Maramatoru i te tekau mā rima o ngā rā.
    (Marv eo d'ar pemzek a viz Meurzh 1955.) — (Hēmi Pōtatau, He hokinga mahara / nā Hēmi Pōtatau. embanner: Tāmaki-makau-rau (Auckland): Longman Paul, 1991, p. 295.)

#### Gerioù heñvelster

* Māehe
* ngahuru, Putoki-o-tau, Poutūterangi/Poutū-te-rangi, Te Ngahuru o Poutūterangi (dekvet miz en deiziadur loarel maori a glot tamm-pe-damm gant miz Meurzh)

### Gwelet ivez

* (Mizioù an deiziadur gregorian) ngā marama o te tau: Hānuere/Maramatahi, Pēpuere/Maramarua, Māehe/Maramatoru, Āperire/Maramawhā, Mei/Maramarima, Hune/Maramaono, Hūrae/Maramawhitu, Ākuhata/Maramawaru, Hepetema/Maramaiwa, Oketopa/Maramatekau, Noema/Maramamātahi, Tīhema/Maramamārua

### Daveoù

Roll an daveoù :
* "Maramatoru" – Māori Dictionary (geriadur maori)
# Maramatahi
## Maori
### Etimologiezh

    Deus ar ger marama ("miz, loar") hag ar ger tahi ("kentañ, unan").

### Anv divoutin

Maramatahi /Distagadur ?/
* Miz Genver.
** Nō mātau e hoki mai ana ki te kāinga nei i Maramatahi, tau 1944, ka tae mai mātau ki Marapana.
    (Pa oamp o tistreiñ d'ar gêr e miz Genver 1944 hon doa arruet e Melbourne.) — (Hēmi Pōtatau, He hokinga mahara / nā Hēmi Pōtatau. embanner: Tāmaki-makau-rau (Auckland): Longman Paul, 1991, p. 102.)

#### Gerioù heñvelster

* Hānuere
* Kaitātea/Kai-tātea, Kohitātea/Kohi-tātea, Rehua (eizhvet miz en deiziadur loarel maori a glot tamm-pe-damm gant miz Genver)

### Gwelet ivez

* (Mizioù an deiziadur gregorian) ngā marama o te tau: Hānuere/Maramatahi, Pēpuere/Maramarua, Māehe/Maramatoru, Āperire/Maramawhā, Mei/Maramarima, Hune/Maramaono, Hūrae/Maramawhitu, Ākuhata/Maramawaru, Hepetema/Maramaiwa, Oketopa/Maramatekau, Noema/Maramamātahi, Tīhema/Maramamārua

### Daveoù

Roll an daveoù :
* "Maramatahi" – Māori Dictionary (geriadur maori)
# Maramawhā
## Maori
### Etimologiezh

    Deus ar ger marama ("miz, loar") hag ar ger whā ("pevar, pevare").

### Anv divoutin

Maramawhā /Distagadur ?/
* Miz Ebrel.

#### Gerioù heñvelster

* Āperira, Āperire, Āpereira (kozh)
* Mātahi o te tau, ngahuru mā tahi, Paengawhāwhā/Paenga-whāwhā, Tīkākā-muturangi (unnekvet miz en deiziadur loarel maori a glot tamm-pe-damm gant miz Ebrel)

### Gwelet ivez

* (Mizioù an deiziadur gregorian) ngā marama o te tau: Hānuere/Maramatahi, Pēpuere/Maramarua, Māehe/Maramatoru, Āperire/Maramawhā, Mei/Maramarima, Hune/Maramaono, Hūrae/Maramawhitu, Ākuhata/Maramawaru, Hepetema/Maramaiwa, Oketopa/Maramatekau, Noema/Maramamātahi, Tīhema/Maramamārua

### Daveoù

Roll an daveoù :
* "Maramawhā" – Māori Dictionary (geriadur maori)
# a-hed-amzer
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus a-hed hag amzer.

### Adverb

a-hed-amzer /aheˈdãmzɛr/
* A bep amzer
** <skouer.>

#### Gerioù heñvelster

* a-viskoazh

#### Troidigezhioù

* galleg : de tout temps
# a-grogadoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an araogenn a ha krogadoù.

### Adverb

a-grogadoù
* E meur a grogad.
** Ar sae-stamm-se ne no graet nemet a-grogadoù. TBP2/292
# a-grenn-dostik
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar a-grenn-dost hag al lostger -ik.

### Araogenn

a-grenn-dostik /Distagadur ?/
* Tost-tre.
** Taolit pled bremañ, ouzh ar skeud, du-hont, a-grenn-dostik d'an dour, en tu all d'ar vilin. Gwelet a rit ? — (Herve Gouedard, Paul Sérusier, ul livour e Breizh, Al Liamm, miz Du 2013, p. 79.)

#### Troidigezhioù

* galleg : tout près de
# a-gresk
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an araogenn a hag an anv-kadarn kresk.

### Adverb

a-gresk /aˈɡresk/
* A zo deuet da greskiñ an niver.
** Arru a zo eur falher a-gresk. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 286.)
** Moarvat ne zalho ket tri a gezeg, goude m'e-neus bet eur park a-gresk digand an dimezell. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 287.)
* Gortoz tud a-gresk : gortoz ur bugel da vezañ ganet en tiegezh
** [...] ; e koulz hag e kentel e oa bet peurdroc'het, peurwriet ha ferret du-mañ an trezoù, ar mailhurennoù hag al lienach bihan all, rak o c'hortoz tud a-gresk e oamp. — (Jarl Priel, Va Buhez e Rusia, Al Liamm, 1955, p. 83.)

#### Gerioù heñvelster

* ouzhpenn
* war ar marc'had

#### Troidigezhioù

* galleg : de surcroît , en plus , en supplément
# a-groaz
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an araogenn a hag an anv-kadarn kroaz.

### Adverb

a-groaz /aˈɡrwɑːs/
* E stumm ur groaz
** E vragoù a zo gantañ a-groaz evel un davañjer. — (TBP?, p. ?.)
* A-veskell
** Mab Jul a oa re vihan e wele dezan hag e ranke beza a-groaz en e wele. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 290.)
** Ar maout a veze hualet e dreid a-groaz. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 290.)
* A-bilgroaz

#### Troidigezhioù

e stumm ur groaz
* galleg : en croix , croisé
* alamaneg : kreuzweise
* saozneg : crosswise
a-veskell
* galleg : en diagonale
* alamaneg : krumm , schief
* saozneg : crosswise , diagonaly
# a-guzh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus a ha kuzh.

### Adverb

a-guzh (da ub. / da udb.) /aˈɡyːs/
* Hep bezañ gwelet.
** En amzer-ze ne ket limansenned a zaouzek, pevarzek vloaz, ne ket coz pebrennou, scanv ho fennou evel an avel, ne ket merc'hodennou boaz hepken da c'hoari gant craon dirak an oll, pe da zuna o bizied a guz, pe da vonsclennad, da vouzad divar netra... eo a c'hoantea trei ha distrei ho mammou evel crampoez var eur billik, ho foulza, ho heurta a gleiz hag a zeou evel chatal, lezel gantho an ti da scuba; ar zaoud da c'horo, ar c'hreier da gempenn, da c'houzeria, evit mond ho unan en ho ioul da c'haloupad ar c'heriou, ar foariou, ar pardoniou, evit en em blanta en deiz, en noz, e nousped a danjer.... — (Lan an Dall, Brema ha guechall, Feiz ha Breiz, 24 Eost 1867, p. 236a.)
** - Nan, ne davin ked ; re-hir'zo e c'houzavan poan hag e sec'han va daerou a guz ; re c'houlied va c'haloun da genderc'hel pelloc'h ; [...] — (A. Hellard, Lilien ar vourc'h, Le Courrier du Finistère, 21 Kerzu 1889, p. 1d.)
** Re bell e oa bet a guz ha brema ra baro Etouez ar stered all dre Vreiz holl tro war dro — (Gab Milin, Meuleudi Breiz ha Breiziz, Ar Vro, Here 1909, p. 197.)
* A-guzh d'an daoulagad, da zaoulagad ub.
** [...] ; Doue eo krouer an env hag an douar, krouer an oll dud, krouer peb tra zo a vel pe a guz d'hon daoulagad. — (Diviz etre eun Eskop hag eur potr bihan emzivad, La Résistance, 17 C'hwevrer 1894, p. 1b.)

#### Gerioù enepster

* a-wel

#### Gerioù heñvelster

* e-kuzh

#### Deveradoù

* a-guzh-kaer
# a-greiz ma
## Brezhoneg

    Diwar a-greiz ha ma.
a-greiz ma
* Stagell isurzhiañ:
** Mes, a greiz m’edot ouz ho bourrevi, Pallad a oue mouget gant eunn drouk-spered. — (BUAS 1913, p. 753.)
# a-grenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an araogenn a hag an anv-gwan krenn.

### Adverb

a-grenn /aˈɡrɛnː/
* Penn-da-benn.
** Hogen, eur c’had hag a oa hanter-gousket en he gwele, e-kreiz ar vodenn-lann, a zihunas a-grenn o klevet trouz ha klemmou, [...] ! — — (Ivon Krog, Eur Zac'had Marvailhou, Buhez Breiz, Kemper, 1924, p. 135.)
** [...] na nac'h ket a-grenn ouzhin. — (Brogarour, Onenn, Gwengamp, 1936, p. 102.)
** Estlammet ha fougeet, koulskoude, gant taolioù-kaer ha nerzh-kalon ar Chouanted, e kollis a-nebeudoù ma menozioù a roueeler, betek ma trois kein dezho a-grenn. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 249.)
** Briataet e oa bet gant un den dianav dezhañ a-grenn. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 9.)
* Dihuniñ a-grenn.
** — Nag a zaoud ! emezan, souezet a-grenn. — (Ivon Krog, Eur Zac'had Marvailhou, Buhez Breiz, Kemper, 1924, p. 131.)

#### Gerioù kevrennek

* a-grenn-dost
* a-grenn-dostik

#### Troidigezhioù

* galleg : complètement , entièrement , totalement , tout à fait
# badezis
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -is.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezis |
| dre vlotaat | vadezis |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezis |
| amreizh | vadezis |
badezis /baˈdeː(z)is/
* Furm ar verb badeziñ e kentañ gour unan an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# badezjed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -jed.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezjed |
| dre vlotaat | vadezjed |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezjed |
| amreizh | vadezjed |
badezjed /baˈdesʃet/
* Furm dic'hour ar verb badeziñ en amzer dic'hallus an doare-divizout.
# badezjemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -jemp.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezjemp |
| dre vlotaat | vadezjemp |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezjemp |
| amreizh | vadezjemp |
badezjemp /Distagadur ?/
* Furm ar verb badeziñ e kentañ gour lies an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# badezjes
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -jes.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezjes |
| dre vlotaat | vadezjes |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezjes |
| amreizh | vadezjes |
badezjes /Distagadur ?/
* Furm ar verb badeziñ en eil gour unan an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# badezjent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -jent.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezjent |
| dre vlotaat | vadezjent |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezjent |
| amreizh | vadezjent |
badezjent /Distagadur ?/
* Furm ar verb badeziñ e trede gour lies an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# badezit
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -it.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezit |
| dre vlotaat | vadezit |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezit |
| amreizh | vadezit |
badezit /baˈdeː(z)it/
* Furm ar verb badeziñ en eil gour lies an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
* Furm ar verb badeziñ en eil gour lies an doare-gourc'hemenn.
# badezje
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -je.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezje |
| dre vlotaat | vadezje |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezje |
| amreizh | vadezje |
badezje /Distagadur ?/
* Furm ar verb badeziñ e trede gour unan an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# badezjen
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -jen.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezjen |
| dre vlotaat | vadezjen |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezjen |
| amreizh | vadezjen |
badezjen /Distagadur ?/
* Furm ar verb badeziñ e kentañ gour unan an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# badeziñ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn badez hag al lostger -iñ.
    Meneget er C'hatolikon (badezaff).
    Da geñveriañ gant ar verboù bedyddio en kembraeg, bysydhya en kerneveureg (sens identique).

### Verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badeziñ |
| dre vlotaat | vadeziñ |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padeziñ |
| amreizh | vadeziñ |
badeziñ /ba.ˈdeː(z).ĩ/ verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : badezet) (displegadur)
* Lakaat da vezañ kristen dre ar vadeziant.
** Goude se en em lakaas d'e gelenn war ar relijion gristen, hag e vadezas anezhañ. — (Yann-Vari Perrot, Bue ar Zent, Montroulez, 1912, p. 132.)
** Marc'harid a selaoue hag a gomprene he magerez, ha pa deuas skiant dezhi, e c'houlennas bezañ badezet. — (Yann-Vari Perrot, Bue ar Zent, Montroulez, 1912, p. 518.)
* (Dre astenn-ster) Reiñ un anv d'unan bennak pe d'un dra bennak.
** D’an hevelep devezh, hemañ a vadezas ur vag nevez-flamm, prenet gant arc’hant ar meilhed, hag ar vag a voe anvet, na petra ’ta, « Truilhennig ha Gargarenez » !… — (Ivon Krog, Eur Zac'had Marvailhou, Buhez Breiz, Kemper, 1924, p. 165.)

#### Deveradoù

* badezour
* badezouriezh
* chapel-vadeziñ
* oglenn vadeziñ

#### Troidigezhioù

* afrikaans : doop
* alamaneg : taufen , einweihen
* bulgareg : кръщавам
* esperanteg : bapti
* faeroeg : doypa
* galleg : baptiser
* gresianeg : βαφτίζω
* hungareg : keresztel
* ido : baptar
* italianeg : battezzare
* katalaneg : batejar
* kembraeg : bedyddio
* kerneveureg : bysydhya
* latin : baptizo
* nederlandeg : dopen
* okitaneg : batejar
* portugaleg : batizar
* rusianeg : крестить (kr'estít') ; окрестить (okr'estít')
* saozneg : baptize (SUA/RU) pa baptise (RU), christen
* spagnoleg : bautizar
* sranan : dopu
* svedeg : döpa , kristna
* tchekeg : křtít
# badezjec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar badez-, pennrann ar verb badeziñ, hag an dibenn-ger -jec'h.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | badezjec'h |
| dre vlotaat | vadezjec'h |
| dre c'hwezhañ | digemm |
| dre galetaat | padezjec'h |
| amreizh | vadezjec'h |
badezjec'h /Distagadur ?/
* Furm ar verb badeziñ en eil gour lies an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# bezañ oa
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar verb bezañ hag ar furm-verb oa.

### Troienn verb

bezañ oa /Distagadur ?/
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ) .
** Bean oa lejiono d'o argas. — (Loeiz ar C'hlerg, Ma Beaj Londrez, Moulerez Sant-Gwillerm Sant-Brieg, 1910, p. 5.)
** A boan e oa d'ean bean savet e blou mac'h arruas en e di eur misioner, kenderv d'ean, hag a c'houlenne digantan douar evit sevel eur manati ; rak bean a oa gantan nav ugent manac'h. — (Loeiz ar C'hlerg, Ma Beaj Londrez, Moulerez Sant-Gwillerm Sant-Brieg, 1910, p. 17.)
** Bean oa c'hoaz eun abeg all hag a harze an intent vat da ren dioustu etrede : eun nebeudig a gemm etre an doare ma lide ar Gelted an ofiso ha hini ar Romaned. — (Loeiz ar C'hlerg, Ma Beaj Londrez, Moulerez Sant-Gwillerm Sant-Brieg, 1910, p. 30.)
** Goude m'an nevoa komzet ouz an diskoeer, e lavaras d'in : « Fe, emean, bean a oa sent ha sentezed ha na blijent ket kaer d'ar roue Herri VII. » Pere, c'hwistim ? — (Loeiz ar C'hlerg, Ma Beaj Londrez, Moulerez Sant-Gwillerm Sant-Brieg, 1910, p. 84.)
** Bean a oa en Londrez eur gouent, ugent leanez enni, hag a veve herve ar relijion anglikan : roues (rare) eo ar sort kouencho, mes bepret e zo unan bennak hag en em lak dindan renadur eun eskob eus an Iliz Uhel. — (Loeiz ar C'hlerg, Ma Beaj Londrez, Moulerez Sant-Gwillerm Sant-Brieg, 1910, p. 185.)
** Ha bean oa ennan eun dra, evit ar Marseillaise da vihanan, ha na oa ket ar Zôzon evit kavout : eun ine tomm hag a domme hon hini. — (Loeiz ar C'hlerg, Ma Beaj Londrez, Moulerez Sant-Gwillerm Sant-Brieg, 1910, p. 193.)

#### Gerioù heñvelster

* bez e oa
# bezañ oc'h ober un dra bennak
## Brezhoneg
### Troienn verb

bezañ oc'h ober un dra bennak
* Bezañ o labourat
** bezañ o chom
** bezañ o nezañ e gevre
** bezañ o tebriñ
** bezañ o vont
*** bezañ o vont d'ober un dra bennak
*** bezañ o vont d'un tu bennak
*** bezañ o vont d'ar gêr
* bezañ o tont
* bezañ nec'het, souezhet, spontet oc'h ober tra pe dra
** Ha spontet oc’h o welet ho pec’hedoù, ha dija prest da gouezhañ en dizesper ? — (Gabriel Morvan, Buez ar Zent, Brest, 1894, p. 4.)
* En amzer da zont:
** Da zerc'hel un ostaliri, ni vo daou zen o chom enni.— (Alfred Bourgeois (dastumet gant), Sonig, kanet gant Julie Fejer, eus Pontrev, in Kanaouennoù Pobl, 1959.)
* En doare -divizout:
** — Nann da ! Ha pa ven kant vloaz o labourat amañ noz-deiz, ne rafen ket an hanter al labour. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/2, Al Liamm, 1985, p. 65.)

#### Deveradoù

* bezañ bet oc'h ober un dra bennak
# bezañ paket e zorn er pod
## Brezhoneg

bezañ paket e zorn er pod

#### Gerioù heñvelster

* bezañ paket e zorn er sac'h
# bezañ o tont
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant bezañ hag o tont (eus o ha dont).

### Troienn verb

bezañ o tont
** Klev, emañ Lom o tont. — (Ivon Krog, Klenved ar Medalennou, Ti-moulerez Sant-Gwilherm, Sant-Brieg, 1909, p. 21.)
** Lavaret a reas d'ar prins ez edo e c'hoar o tont, ... — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 14.)
** Ar buoc'hed, unan hag unan, ar gazeg, an ebeul a gemeras hent ar c'hraou, en noz o tont. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 40.)
** — Ema-hen o tont, gwell a ze ! — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 89.)
** Sede hemañ emberr hag o vont da guzhat en derezioù, evit ober gwelloc'h a se e dro, pa vije ar plac'h yaouank kaer o tont. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 111.)

### Notenn

Dre fazi a-wechoù e klever hiziv er bloaz o tont e-lec'h er bloaz a zeu.
# bezañ o vont d'ar gêr
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant o vont ha d'ar gêr.
o vont d'ar gêr
** Deuet Yeunig d'an ti, e lavaran d'ezañ emaomp o vont d'ar gêr ; d'ar gêr, dousat ano ! — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 74.)
** Na Job ar c'hloc'her a oa laouen e galon o vont d'ar gêr da ouel an Anaon klemmus ! — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 237.)
** O vont d'ar gêr out? — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 250.)
# bezañ o vont d'ober un dra bennak
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar bezañ ha mont d'ober un dra bennak.
bezañ o vont d'ober un dra bennak
* Troienn a verk un amzer da zont tost :
** Sede hemañ emberr hag o vont da guzhat en derezioù, evit ober gwelloc'h a se e dro, pa vije ar plac'h yaouank kaer o tont. — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 111.)
** Me a zo o vont da lavarout eun istor am eus lennet n'eus ket gwall-bell c'hoaz : istor Marc'h, roue Poulmarc'h. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 39.)
** Me a zo o vond da vale bro da weled ha me a gavo ma far. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 396.)
* Implijet en tremened, troienn a verk un ober a oad tost da ober :
** Va daoulagad a drelle, va divesker a horjelle, edon o vont da zempla... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 47.)
** Ne oamp ket o vont d'ober hon forc'helloù eno ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 425.)
# bezañ ober
## Brezhoneg

bezañ ober
* bezañ poent, bezañ ret (ober un dra bennak)
** ... n'eo ket amañ eo deomp chom, ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 155.)
* bezañ da unan bennak ober
** ... breman eo d’eomp lakaat ac’hanod da baea va lagad di-me. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. ...)
# bezañ o vont d'un tu bennak
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar o vont ha tu bennak.

### Troienn verb

bezañ o vont d'un tu bennak
* bezañ war an hent da vont da ul lec'h bennak
** bezañ o vont d'ar gêr
** Deuet Yeunig d'an ti, e lavaran d'ezañ emaomp o vont d' ar gêr ; d'ar gêr, dousat ano ! — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 74.)
** Job zo o vont d’e zevezh d’ur menaj bennak, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 98.)

#### Gerioù heñvelster

* bezañ o vont d'ober un dra bennak
# beuzfen
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -fen ».

### Furm verb

beuzfen /ˈbøs.fen/
* Furm ar verb beuziñ e kentañ gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# beuzfent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -fent ».

### Furm verb

beuzfent /Distagadur ?/
* Furm ar verb beuziñ e trede gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# beuzfes
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -fes ».

### Furm verb

beuzfes /ˈbøs.fes/
* Furm ar verb beuziñ en eil gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# beuzfed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -fed ».

### Furm verb

beuzfed /ˈbøs.fet/
* Furm dic'hour ar verb beuziñ en amzer c'hallus an doare-divizout.
# beuzfemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -femp ».

### Furm verb

beuzfemp /Distagadur ?/
* Furm ar verb beuziñ e kentañ gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# beuzfec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -fec'h ».

### Furm verb

beuzfec'h /ˈbøsfex/
* Furm ar verb beuziñ en eil gour lies an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# beuzid
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar beuz hag -id.
    Meneget er C'hatolikon (beusit).
    Anavezet evel anv-lec'h : Gorré-Beuzit.

### Anv-kadarn

beuzid /ˈbøː.zit/ benel (liester : beuzidoù)
* Tachenn dindan veuz.
    <skouer>.

#### Gerioù heñvelster

* beuzeg

#### Troidigezhioù

* galleg : buissaie , buissière
# beuzez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -ez ».

### Furm verb

beuzez /ˈbøː.zes/
* Furm ar verb beuziñ en eil gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
# beuzfe
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -fe ».

### Furm verb

beuzfe /ˈbøs.fe/
* Furm ar verb beuziñ e trede gour unan an amzer c'hallus, en doare-divizout.
# beuzi
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « beuz- », pennrann ar verb « beuziñ », hag an dibenn-ger « -i ».

### Furm verb

beuzi /ˈbøː(z)i/
* Furm ar verb beuziñ en eil gour unan an amzer-da-zont, en doare-disklêriañ.
# arzoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn arz hag an dibenn-ger -où

### Furm anv-kadarn

arzoù /ˈarzu/
* Furm lies an anv-kadarn arz

#### Gerioù kevrennek

* arzoù-kaer

#### Troidigezhioù

* galleg : arts