OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# ken don
## Brezhoneg

    Eus ken ha don

### Troienn anv-gwan

ken don
* en un islavarenn-geñveriañ
* en un islavarenn gevatal
** [...], ur paotrig yaouank ha n'en doa ket c'hoazh ur varvenn war stal ar mec'hi hen treuzas gant un taol baionetez ken don ha ken didruez ma her stagas ouzh an nor... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 38.)
** Kenteliou fur an daou zen santel-ze a yeas ken doun er c'halonou, ma treuzont ar c'hantvejou o tremen divlam eus eur remzi d'eben, evel eun tan sakr, atizet bep sul gand sarmoniou pastored ar barrez. — (Klaoda ar Prad, Marvailhou ar Vretoned e-tal an tan, Sant-Brieg, 1907, p. 2.)
** Ken don e oa sanket ar soñj-se em spered, ma chomis aheurtet em youl ha ma stourmis, gwashañ ma c'hellis, ouzh e c'hoant hag hini va mamm ha va c'herent tost, bepred o reiñ din kuzulioù mat na selaouen ket. — (Daniel Defoe, lakaet e brezhoneg gant Yeun ar Gow, Abrobin, Al Liamm, 1964, p. 7.)
# niverjen
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jen ».

### Furm verb

niverjen /niˈverʒen/
* Furm ar verb niveriñ e kentañ gour unan an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# niverjomp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jomp ».

### Furm verb

niverjomp /Distagadur ?/
* Furm ar verb niveriñ e kentañ gour lies an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# niverjemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jemp ».

### Furm verb

niverjemp /Distagadur ?/
* Furm ar verb niveriñ e kentañ gour lies an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# niverjes
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jes ».

### Furm verb

niverjes /Distagadur ?/
* Furm ar verb niveriñ en eil gour unan an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# niverjod
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jod ».

### Furm verb

niverjod /Distagadur ?/
* Furm dic'hour ar verb niveriñ en amzer-dremenet strizh an doare-disklêriañ.
# niverjon
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jon ».

### Furm verb

niverjon /Distagadur ?/
* Furm ar verb niveriñ e kentañ gour unan an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# niverjont
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jont ».

### Furm verb

niverjont /niˈverʒɔ̃ɲ(t)/
* Furm ar verb niveriñ e trede gour lies an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# niverjent
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jent ».

### Furm verb

niverjent /Distagadur ?/
* Furm ar verb niveriñ e trede gour lies an amzer dic'hallus, en doare-divizout.
# niverjoc'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -joc'h ».

### Furm verb

niverjoc'h /Distagadur ?/
* Furm ar verb niveriñ en eil gour lies an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# niverjout
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « niver- », pennrann ar verb « niveriñ », hag an dibenn-ger « -jout ».

### Furm verb

niverjout /Distagadur ?/
* Furm ar verb niveriñ en eil gour unan an amzer-dremenet strizh, en doare-disklêriañ.
# mezeg-lezenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

mezeg-lezenn /Distagadur ?/ gourel (liester : mezeien-lezenn)

#### Troidigezhioù

* galleg : médecin légiste
# mezegien
## Brezhoneg
### Furm anv-kadarn

mezegien
* Furm lies an anv-kadarn mezeg.
    <skouer>.

#### Troidigezhioù

* galleg : médecins
# mezeg
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar mez (frouezh an derv) hag -eg, a verk ul lec'h ma planter frouezh, gwez, hag all..

### Anv-kadarn

mezeg benel (liester: mezegi).
* Lec'h ma'z eus bet plantet mez.
** Ur vezeg vras.

### Etimologiezh

    Amprestet gant an henvrezhoneg digant al latin (medicus).
    Kavout a reer ar ger-mañ er C'hatolikon mezec.
    Da geñveriañ gant ar gerioù meddyg (en kembraeg) ha medhek (en kerneveureg).
    Anavezet evel anv-tiegezh ivez : Le Mezec.

### Anv-kadarn

| | Unander | Liester |
| Gourel | mezeg /ˈmeː(z)ek/ | mezeien /meˈ(z)ɛjːɛn/ |
| Benel | mezegez /meˈ(z)eːɡes/ | mezegezed /me(z)eˈɡeːzet/ |
mezeg /ˈmeː(z)ek/ gourel (liester : mezeien, mezeion)
* Den zo e vicher studiañ ha yac'haat ar c'hleñvedoù ha delc'her an dud en o yec'hed
** Kozh, kalz re gozh e oa an Aotrou Gwezenneg, ar mezeg a rae war he zro ; ger eeun ebet ne veze klevet digantañ a-zivout he stad. — (Jarl Priel, Va Zammig Buhez, Al Liamm, 1954, p. 39.)

#### Gerioù heñvelster

* medisin

#### Gerioù kar dre o ster

* doktor

#### Deveradoù

* mezegañ
* mezegel
* mezegiezh
* mezekniezh

#### Gerioù kevrennek

* mezeg al labour
* mezeg-dent
* mezeg hollek
* mezeg-lezenn
* mezeg-loened

#### Troidigezhioù

* galleg : médecin
* kembraeg : meddyg
* kerneveureg : medhek
* saozneg : doctor
* spagnoleg : médico gourel
# mezekniezh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn mezeg, deuet da vout mezek, gant ur sandhi hag al lostger -niezh.

### Anv-kadarn

mezekniezh /me.zeɡˈniː.ɛs/ benel
* Mezegiezh ; ar skiant a ra war-dro diwall ar yec'hed ; an arz da ziaraogiñ ha louzaouiñ kleñvedoù mab-den.
** Ar peurvuiañ anezhe a rae studioù korfembregerezh, reoù all studioù mezekniezh. — (Pétros Márkaris, lakaet e brezhoneg gant Alan Botrel, Na baeit ket!, An Alarc'h Embannadurioù, 2014, p. 351.)
* Louzoù, remed.
** <skouer>

#### Gerioù heñvelster

* mediniserezh

#### Gerioù kevrennek

* bredvezekniezh

#### Troidigezhioù

* galleg : médecine , médicament , remède
# mezell
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Meneget en eil lodenn Geriadur Al Liamm ("plastique", p. 1335; n'emañ ket el lodenn gentañ).

### Anv-kadarn

mezell /ˈmeː.zɛl/ gourel (liester : mezelloù)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ) .
** Pignat a ran betek ar pempvet solieradur gant ma daou sac'h mezell hanterleun, da grediñ emaon o tont en-dro eus ar marc'had. — (Pétros Márkaris, lakaet e brezhoneg gant Alan Botrel, Na baeit ket!, An Alarc'h Embannadurioù, 2014, p. 23.)

#### Gerioù heñvelster

* plastik

#### Deveradoù

* mezellaat
* mezellour
* mezellourez
* mezellouriezh
* mezellus
* mezellusted
* mezelluzenn

#### Troidigezhioù

* galleg : plastique gourel

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Dictionnaire français-breton (Martial Ménard), Palantines, Quimper, 2012, pajenn 1035a.
# mevoj
## Esperanteg
### Furm anv-kadarn

mevoj /ˈmɛ.vɔj/
* Liester an anv-kadarn mevo en nominativ.
# mevojn
## Esperanteg
### Furm anv-kadarn

mevojn /ˈmɛ.vɔjn/
* Liester an anv-kadarn mevo en akuzativ.
# mevon
## Esperanteg
### Furm anv-kadarn

mevon /ˈmɛ.vɔn/
* Unander an anv-kadarn mevo en akuzativ.
# mez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    (Anv-kadarn 1) Eus ar ger krennvrezhonek mes, kar d'ar gerioù mes e kerneveureg hag e kembraeg, mess « frouezh » en heniwerzhoneg, meas « frouezh, mez » en iwerzhoneg, meas « frouezh » e skoseg : eus ur ger keltiek *messu- « boued », sellet ouzh buck-mast « finijenn » e saozneg, Eichel-Mast « mezenn » ha mästen « lardañ » en alamaneg, a dostaer ar ger sañskritek मेदस् med-as « druzoni » ouzh hemañ diwezhañ..
    (Anv-kadarn 2) Kavet eo ar ger-mañ en henvrezhoneg (med).
    Meneget eo er C'hatolikon hag e geriadur Gregor Rostrenenn.
    Da geñveriañ gant ar gerioù medd en kembraeg, meth en kerneveureg, mid en iwerzhoneg ha medu en galianeg.

### Anv-kadarn 1

mez /ˈmeːs/ strollder (unanderenn : mezenn)
* Frouezh ar gwez-derv
** Pa zeuas, avat, ar mez da vankout e rankas mont en noz da redek an douaroù dindan boued-chatal pe louzoù-kegin evit gellout terriñ e naon. — (ABEOZEN, Marvailhoù Loened, Skridoù Breizh, Brest, eil emb. 1943, p. 61.)
** Gweñv evel ur c'hazh-koad e pigno ouzh ar gwez-derv da gutuilh dezho o-zri ur predad mez, pa c'hoarvezo ganto goullonderiñ o faneradig boued e daouarn ar beorien vihan. — (Tad Medar, Fatima !!, Ar Vuhez Kristen, Rosko, 1943, p. 24.)
** Met Jasinta he deus klevet n'eo ket mez an derv du ken c'hwerv ha mez an derv glas. — (Tad Medar, Fatima !!, Ar Vuhez Kristen, Rosko, 1943, p. 88.)
** N'ho-peus ket a vez ? — Mez ? Ar mez a vez e beg ar gwez. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 352.)
** ... lakaet ur varazad mez dirak e fri minoc'hellet? — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 58.)

#### Deveradoù

* mesa
* mezeg
* mezek

#### Gerioù kevrennek

* mez-ar-gouzoug
* podig-mez
* pod-mezenn

#### Troidigezhioù

* alamaneg : Eicheln
* esperanteg : glanoj
* euskareg : ezkurrak
* galleg : glands
* japaneg : 団栗 (donguri)
* katalaneg : gla
* koreaneg : (dotori)
* kurdeg : belûtên
* portugaleg : bolotas
* saozneg : acorns
* spagnoleg : bellotas
* tchekeg : žaludy

### Anv-kadarn 2

mez /ˈmeːs/ gourel (liester : mezoù)
* Died alkoolek, anezhañ ur meskad dour, mel ha goedenn

#### Gerioù heñvelster

* bochad
* chouchenn
* chufere
* dourvel

#### Deveradoù

* mezv
* mezventi
* mezvier
* mezvierez
* mezviñ
* mezvus
* divezv
* divezviñ
* advezv

#### Troidigezhioù

* galleg : hydromel
* iwerzhoneg : mid
* kembraeg : medd
* kerneveureg : meth
* saozneg : mead

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Ar c'hCatholicon
* : Lexique Étymologique des termes les plus usuels du Breton Moderne, p. 201.
* : Oxoniensis posterior, meneget er Vocabulaire du vieux-breton
* : Geriadur Gregor Rostrenenn
# kouronkañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn kouronk hag al lostger -añ

### Verb

kouronkañ /kuˈrɔ̃ŋkã/ verb gwan (displegadur)
* Mont penn-da-benn en dour ha chom ennañ ur pennad amzer, da neuñviñ pe d'en em ziduiñ
** <skouer.>

#### Deveradoù

* kouronker
* kouronket

#### Gerioù kevrennek

* kêr gouronkañ

#### Troidigezhioù

* galleg : se baigner
# kouskadenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar kousk-, pennrann ar verb kousket, hag al lostger kevrennek -adenn (diwar -ad hag -enn).

### Anv-kadarn

kouskadenn /kusˈkɑːdɛn/ benel (furm vihanaat : kouskadennig, liester : kouskadennoù)
* Gwechad kousk.
** FULUP. (o vont etrezek ar prenestr en eur lemel diou pe deir blouzenn manet en e vleo hag en e varo). — Feiz 'vat, eur gouskadenn em eus graet e grignol ar foenn. — (Jarl Priel, Ar Vatez vihan, Sav niv. 29, Diskar-amzer 1944, p. 7.)

#### Troidigezhioù

* galleg : roupillon , sieste
# kounniriek
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet sur awalc'h diwar ar gerioù ki ha kon.
    Diwar ar ger kounnar ha -iek.
    Meneget er C'hatolikon (conniryec).
    Da geñveriañ gant ar ger kembraek cynddeiriog.

### Anv-gwan

kounniriek
* Klañv gant ar gounnar.
    <skouer>.

### Doare-skrivañ all

    En doare-skrivañ etrerannyezhel e kaver konnirieg.

#### Gerioù heñvelster

* (ki) klañv
* kounnaret

#### Troidigezhioù

* galleg : enragé
* kembraeg : cynddeiriog
* latin : rabidus
* saozneg : rabid
# kourtizanez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ar ger gallek courtisane, hag -ez.
kourtizanez, benel, liester : kourtizanezed.
* Serc'h, pried-kleiz.
* Gast.
** Ur gourtizanez infam — Buhez ar Sent, Marigo, 1752
** Na c’hwi, kourtizanez, gant ho lapous bihan, C’hwi a zo ur c’hast fall en servij ar re-mañ. — (Fañch an Uhel, Sainte Tryphine et le Roi Arthur, Presses Universitaires de Rennes, Terre de Brume, 2002, p. 110.)
** Deuit-c'hwi, kourtizanez, ha ned eo ket d'ar bal — Ibid. : 354
# kounnariñ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn kounnar hag al lostger -iñ.

### Verb

kounnariñ /kuˈnɑːrĩ/ verb gwan (anv-gwan-verb : kounnaret) (displegadur)
* Mont e kounnar
** O mevel fall ! Kounnari 'ran !... — (KLAODA ar Prat (Pluen-Zir), Trubuilhou An aotrou Gargam pe Torrou-penn an deiz kenta 'r bloaz, Pez-c'hoari farsus e daou Arvest, 1909, p. 11.)
** — N’eus droug ebet, ma den mat, ha netra ne c'hallfe ma lakaat da gounnariñ hiriv. [...]. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 9.)

#### Gerioù heñvelster

* egariñ
* fuloriñ

#### Deveradoù

* digounnariñ

#### Troioù-lavar

* kounnariñ gant un dra bennak : bezañ lakaet e kounnar gant un dra bennak
* kounnariñ ouzh unan bennak : bezañ e kounnar ouzh unan bennak

#### Troidigezhioù

* galleg : s'irriter , se mettre en rage
# kourzh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

→ Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-kadarn

kourzh /ˈkurs/ gourel (liester : kourzhoù)
* (Korfadurezh) Hollad an organoù gouennañ diavaez, diwar-benn ar maouezed ha parezed ar bronneged.
** Ar pezh zo, ne vez ket lâret james d'ar merc'hed e c'hellfe bezañ dedennus dezho sellout penaos eo o c'hourzh. — (Anna Cotty, pennad Geriadur benelour : Emenselladenn c'hinekologiezh, Ya!, niv. 990, 2024, p. 5.)

#### Deveradoù

* kourzhig

#### Gerioù kevrennek

* lienenn-gourzh
* kourzh gris

#### Troidigezhioù

* galleg : vulve
# kousk
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    (Anv-kadarn) (1732) Cousq e geriadur Gregor Rostrenn. Kar d'ar gerioù kosk e kerneveureg, cwsg e kembraeg. Diwar ar verb kousket.
    (Furm verb) Savet diwar kousk-, pennrann ar verb kousket, hep dibenn-ger.

### Anv-kadarn

kousk /ˈkusk/ gourel (liester kouskoù)
* Kousked.
** Dihuniñ a rae gant an disterañ trouz ; pa vorede adarre gant ar c’housk hag ar skuizhder, skeudenn ar paour a veze bepred dirazañ. — (Jakez Riou, Lizer an hini maro, Emgleo Sant Iltud, 1925, p. 25.)
* Pennad kousket.
** Ne gouske nemet war ar c’haled, ha c’hoazh he c’housk a veze atav berr-berr. — (Gabriel Morvan, Buez ar Zent, Brest, 1894, p. 379.)
* ober ur c'housk, ur pennad kousk : ur pennad kousket
** Gwell a se ! va mab, gwell a se ! d’hoc’h oad, ne raen eveldoc’h nemet ur c’housk, e-pad an noz. — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 69.)

#### Deveradoù

* damgousk
* damgousket
* digousk
* digousket
* kouskadell
* kouskadenn
* kousk-aez
* kousked
* kousket
* kouskedenn
* kouskeder
* kouskedig
* kouskedigezh
* kouskedus
* kousker
* kousk-kreisteiz
* kouskus
* morgousk
* morgousket
* morgouskus

#### Troioù-lavar

* kemer e gousk
* ober kousk-mintin
* ober ur c'housk
* ober ur pennad kousk
* ober un tamm kousk

#### Troidigezhioù

* galleg : sommeil
* galleg : somme
* kembraeg : cwsg
* saozneg : sleep , nap

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | kousk |
| dre vlotaat | gousk |
| amreizh | digemm |
kousk /ˈkusk/
* Furm ar verb kousket e trede gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ.
** An avel griz a yud er gwez, Mes c’hwi a gousk en ho kwele. — (Alc'houeder Treger (Erwan Berthou), Dre an Delen hag ar C’horn-boud, Sant-Brieg, Pariz, 1904, p. 16.)
** Peb menez, peb traonien d'am c'halon 'zo kaër. Ennè kousk meur a Vreizad tèr ! — (Taldir, Bro Goz ma Zadou, in Dihunamb!, 15$^{vet}$ niverenn, miz Gwengolo 1906, p. 248-249.)
** Gwelloc’h e kousk unan pa vez leun e gof. — (Jakez Riou, Troiou-Kamm Alanig al Louarn I, Gwalarn niv. 89, Ebrel 1936, p. 31.)
* Furm ar verb kousket en eil gour unan an doare-gourc'hemenn.
** Kousk, kousk, Breizh-Izel, bro dispar ! — (Kousk, Breizh-Izel, kanaouenn.)
** Luskellet gant va c’hanaouenn, kanaouenn va buhez tremenet, serr da zaoulagad, kousk, bugelig, kousk da benn war va c’halon. — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 26.)

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Geriadur Gregor Rostrenenn
# kourt
## Brezhoneg

    Court e Geriadur Gregor, p 223, e Geriadur L'Armeyrie, p 80.

### Anv-kadarn

kourt (ha kourd), liester kourtoù (ha kourdoù)
* porzh un ti
** ... kourt teilek un ti-feurm... , Merc'h ar Gazeg Ourgouilh, Yann Gerven.
* lez ur roue
# kourtes
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Adverb

kourtes /ˈkurtes/
* En un doare seven-tre
** Saludiñ kourtes ha c'hoarzhus a reas ar ministr, hag ez adkrogas an ambrougadenn. — (Edouarzh Ollivro, troet gant Jakez Konan, Pikoù Mab e Dad, Mouladurioù Hor Yezh, 1983, p. 307.)

#### Troidigezhioù

* galleg : courtoisement
# nudo
## Italianeg

    Eus novus e latin.

### Anv-gwan

nudo
| | gourel | benel |
| unander | nudo | nuda |
| liester | nudi | nude |
* noazh
** col petto nudo - gant ar bruched noazh
** nudo come un verme - Noazh-ran.

## Portugaleg
### Anv-kadarn

nudo gourel; liester : nudos
* skoulm, koulm

## Spagnoleg
### Anv-kadarn

nudo gourel; liester : nudos
* skoulm, koulm

### Anv-gwan

| | gourel | benel |
| unander | nudo | nuda |
| liester | nudos | nudas |
<noinclude>

#### Gerioù heñvelster

* desnudo
# nukleon
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

nukleon /nyˈkleː.ɔ̃n/ strollder (unanderenn : nukleonenn, liester : nukleonennoù)
* Rannigoù a ya d'ober an derc'han ; barion int ivez.

#### Gerioù kar dre o ster

* neutron
* proton

#### Deveradoù

* nukleonek

#### Troidigezhioù

* galleg : nucléons liester

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Dictionnaire français-breton (Martial Ménard), Palantines, Quimper, 2012, pajenn 927a.
# nuda
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Diwar ar bennrann a gaver el latin nudus, en italianeg nudo pe er saozneg nude, gant al lostger -a a dalvez da sevel an anvioù-gwan.

### Anv-gwan

| Troad | unander | liester |
| nominativ | nuda | nudaj |
| akuzativ | nudan | nudajn |
nuda /ˈnu.da/
* Noazh.

## Italianeg
### Etimologiezh

    Diwar ar bennrann a gaver el latin nudus.

### Anv-gwan

Patrom:it-taol-oa nuda /ˈnu.da/
* Noazh.
    Una ragazza nuda.

## Spagnoleg
### Etimologiezh

    Diwar ar bennrann a gaver el latin nudus.

### Anv-gwan

nuda /ˈnu.da/
* Noazh.

#### Gerioù heñvelster

* desnuda
# nudan
## Esperanteg
### Furm anv-gwan

nudan /ˈnu.dan/
* Unander an anv-gwan nuda en akuzativ.
# nuestra
## Spagnoleg
### Anv-gwan perc'hennañ

nuestra
| | gourel | benel |
| unander | nuestro | nuestra |
| liester | nuestros | nuestras |
* Hon hini.
** Es la nuestra.
* Deomp eo.

#### Deveradoù

* Nuestra Señora
** Nuestra Señora de Guadalupe
** Nuestra Señora de los Dolores

### Krennlavaroù
## Gwelout

* Anvioù-gwan perc'hennañ spagnolek
# nudaj
## Esperanteg
### Furm anv-gwan

nudaj /ˈnu.daj/
* Liester an anv-gwan nuda en nominativ.
# nukleel
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ar wrizienn latin nucleus (« nukleus, maen ») gant al lostger « -el ».

### Anv-gwan

nukleel /ny.ˈkleː.ɛl/
* A denn d'ar skiantoù, d'an teknikoù ha d'an ijinerezh a ra war-dro an energiezh a zeu eus fision an atomoù.
    Da heul distruj skrijus ar c'hren-douar hag an tsunami, emañ bepred Japaniz ha tud ar bed a-bezh o c'hortoz e vefe echu gant diaesterioù kreizenn nukleel Fukushima.
* A denn d'ar graoñell ar gellig.

#### Gerioù heñvelster

* derc'hanel (1)

#### Deveradoù

* termonukleel

### Troienn

* arm nukleel
* bombezenn nukleel
* dasson magnetek nukleel
* energiezh nukleel
* etregwered nukleel
* etregwered nukleel gwan
* etregwered nukleel kreñv
* helosk nukleel
* ijinerezh nukleel
* kreizenn nukleel
* lestr dre erlusk nukleel
* lobi nukleel
* magneton nukleel
* misil nukleel
* nerzh nukleel
* reaktor nukleel
* spin nukleel
* splujerez nukleel lañser ijinoù (SNLI)
* stroll nukleel
* tredan nukleel
* treuzkemmadur nukleel
* uniedigezh nukleel

#### Troidigezhioù

* alamaneg : nuklea
* albaneg : bërthamor
* esperanteg : nuklea
* finneg : ydin , ydinvoima
* frizeg : nukleêr
* galleg : nucléaire
* interlingua : nucleal
* italianeg : nucleare
* japaneg : 核 (kaku)
* katalaneg : nuclear
* koreaneg : 핵 (haek)
* nederlandeg : kern- , nucleair
* norvegeg : kjerne- , kjernekraft-
* papiamento : nuklear
* poloneg : jądrowy
* portugaleg : nuclear
* roumaneg : nuclear
* rusianeg : ядерный (jádernyj)
* saozneg : nuclear
* sinaeg : 核 (hé)
* skoseg : niùclasach
* spagnoleg : nuclear
* svedeg : kärn- , kärnkraft- , kärnenergi-
* tchekeg : jaderný
* thai : ปรมาณู
* turkeg : nükleer

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Roazhon-Sendai: skoaz-ouzh-skoaz gant Japaniz, Bremaig, niv.324, Meurzh 22 a viz Meurzh 2011.
# nudajn
## Esperanteg
### Furm anv-gwan

nudajn /ˈnu.dajn/
* Liester an anv-gwan nuda en akuzativ.
# nuevo
## Spagnoleg
### Anv-gwan

| | gourel | benel |
| unander | nuevo | nueva |
| liester | [nuevos]] | nuevas |
nuevo
* nevez

### Krennlavaroù

* A buey viejo, cencerro nuevo. Da ejen kozh kloc'hig nevez.
* A caballo nuevo, caballero viejo. D’ar marc'h nevez ur marc’heger kozh.
# nubskrapulo
## Esperanteg
### Etimologiezh

    Savet diwar an nub + skrap + -ul + -o.

### Anv-kadarn

| Troad | unander | liester |
| nominativ | nubskrapulo | nubskrapuloj |
| akuzativ | nubskrapulon | nubskrapulojn |
nub.skra.pu.lo /nub.skra.ˈpu.lo/
* Skraber-oabl.
** <skouer>
# milved
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar « mil » hag al lostger « -ved ».

### Anv-kadarn

kantved /ˈmil.vet/ gourel (liester : milvedoù)
* Prantad mil vloaz.

#### Gerioù kar dre o ster

* dekved
* kantved

#### Troidigezhioù

* alamaneg : Jahrtausend
* esperanteg : jarmilo
* finneg : vuosituhat
* galleg : millénaire
* ido : yar-milo
* italianeg : millennio
* saozneg : millennium
* sinaeg : 千年 (qiānnián)
* spagnoleg : milenio
* slovakeg : tisícročie
* tchekeg : tisíciletí
# milvedoù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « milved » hag an dibenn-ger « -où ».

### Furm anv-kadarn

milvedoù /mil.ˈveː.du/
* Furm lies an anv-kadarn « milved ».

### Distagañ

Distagadur rannyezhel : /mil.ˈveː.ʒu/
# milvet

Patrom:-br-

### Anv-gwan

milvet
* Niver petvediñ etre nav c'hant naontekvet ha pevar-ugent, ha milvet hag unan.
# minaoued
## Brezhoneg

minaoued gourel pe benel; minaouedoù
* benveg moan ha lemm d'ober toulloù el lêr.
* minaouedañ
* minaoueder
# minaci
## Esperanteg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Verb

| Displegadur minaci | amzer- dremenet | amzer- vremañ | amzer- da-zont |
| Doare-disklêriañ | minacis | minacas | minacos |
| Anv-gwan-verb tu gra | minacinta | minacanta | minaconta |
| Anv-gwan-verb tu gouzañv | minacita | minacata | minacota |
| | Anv-verb | Doare- gourc'hemenn | Doare- divizout |
| | minaci | minacu | minacus |
minaci /mi.'na.tsi/ verb kreñv
* Gourdrouz.

#### Deveradoù

* minaco
# minacciare
## Italianeg

minacciare
* gourdrouz
# minargas
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus an droienn m'en argarzh (diwar me, en, argarzh).

### Estlammadell

minargas
* Na garan ket.
** Al loen minargas!

### Anv-gwan

minargas
* hek, kazus
** Ur beg minargas : ur genoù hek, displijus-bras da glevout.
** Un daoulagad minargas : a ziskouez kasoni.

### Liamm diavaez

* http://devri.bzh/dictionnaire/a/argarzhin/
# minc'hoarzh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ar rakger min- hag an anv-kadarn c'hoarzh

### Anv-kadarn

minc'hoarzh /ˈmĩnɣwars/ gourel (furm vihanaat : minc'hoarzhig, liester : minc'hoarzhoù)
* Mousc'hoarzh
** En eur lavaret « Kenavo ha nozvez vad », ar mevel a reas eur minc'hoarz, hag a dec'has kuit. — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 13.)
** « Aotrou karet, emezi gant ur minc'hoarzh tener, n'en dije ket gellet bezañ teneroc'h, setu m'hon eus en em adkavet evit mat !... » — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 177.)

#### Gerioù heñvelster

* gwenc'hoarzh

#### Deveradoù

* minc'hoarzhin

#### Troidigezhioù

* galleg : sourire
# rodeal
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

* kerzhout en ur fiñval ar c'horf (merc'hed dreist-holl)
** Honnez a rode 'vat ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 446.)
galleg; se dandiner; se déhancher