# a
## Brezhoneg
### Etimologiezh

→ Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Rannig

a /a/
* Rannig-verb dirak ur verb (ac'h a-wechoù dirak ur vogalenn), atav war-lerc'h ar rener pe ar renadenn eeun.
    Me a labour ha te a gousk.
    Dour a evez, gwin a staotez.
* Dirak verb un islavarenn, war-lerc'h ur rener strizh:
** An hini a vez ken diwisk-se e-nevez riou. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 127.)
** N'eo ket ar re a vez bet erbedet a ya da goz. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 150.)
** Ar re a vo tapet a baeo evid ar re all. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 134.)
** Ar re a glevin oc'h ober trouz a chomo er-maez. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 134.)
* A-wechoù (ral) war-erc'h ur rener amstrizh (Gwelout hag a).
    Mes kerkent ha ma voent diskennet war an douar, ar briñsez a frotas anezhañ gant louzoù a gavas 'barzh ar c'hoad hag e savas dezhañ pastelloù-revr ha kofoù-gar nevez... — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 145.)

#### Krennlavarioù

* An hini a ya buan a ya pell, an hini a ya goustad a ya gwell.
* An hini a vez sot a vez sodet.

##### Notenn

    Blotadur war he lerc'h.

#### adstummoù

    gwelout: az, a'z

### Estlammadell

* Rannig estlamm.
** - A vor! e teuan dit... — (Roparz Hemon, Pirc'hirin ar Mor.)

##### Notenn

    Blotadur war he lerc'h.

#### Troidigezhioù

rannig estlamm
* arabeg : يا (yā)
* galleg : ô
* gresianeg : ω (o)
* henc'hresianeg : ὦ (ỗ)
* japaneg : よ (yo)
* koreaneg : 여 (yeo) , 시여 (siyeo)
* portugaleg : ó
* rusianeg : о (o)
* sañskriteg : हे (he)
* saozneg : O
* sinaeg : 喔 (ō)
* slovakeg : ó
* tchekeg : ó
* ukraineg : о (o)

### Araogenn

| Gour | Furm |
| U1 | ac'hanon |
| U2 | ac'hanout |
| U3g | anezhañ |
| U3b | anezhi |
| L1 | ac'hanomp |
| L2 | ac'hanoc'h |
| L3 | anezho, anezhe |
| D | ac'hanor |
a /a/
* Araogenn a verk an orin, al lec'h orin pe ar stad orin, kenster eo gant eus. Blotadur war he lerc'h.
* War-lerc'h ar verboù degouezhout, dont:
*   * Dont a Gastell-Paol.
** « Selaouit, paotred a Vreizh, [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 131.)
* en troiennoù goulennata a be:
* dirak anv ar miz
*   * en deiz kentañ a viz Mae, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 153.)
*   * An deiz kentañ a viz Ebrel e vez tapet ar wrac'h er c'hevell. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 211.) (krennlavar)
*   * Pa ra glav (d'?) an deiz kentañ a Vae E pil ar C'hallaoued o gwragez. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 326.)
* da sevel ur bern adverboù: a-benn, ... a-du, ... alies, a-gammigelloù, a-gleiz, a-gorn, a-gostez, alese, alies, a-revr, a vagadoù, a-viskoazh, a-wechoù, a-zu-mañ (ouzhpenn 530 testeniekaet)
* e troioù-lavar evel war ar patrom a... da..., evel a di da di, a lec'h da lec'h, a zorn da zorn, ha re all)

#### Troioù-lavar

* a be
* a belec'h
* a di da di
* a vagadoù
* a-walc'h a...
* bep a ...
* kalz a ...
** kalz a draoù
** kalz a dud
*** muioc'h a ...
* keloù a
* ket a
* meur a ...
** meur a wech
* nebeud a
** nebeutoc'h a ...
* pegement a ...

#### Krennlavaroù

* Ur gevnidenn diouzh ar mintin Sin a wall fin Ur gevnidenn diouzh an noz Sin a geloù mat antronoz.

### Gwelet ivez

* Araogennoù brezhonek, stag

#### Troidigezhioù

araogenn
* kembraeg : o
* galleg : de
* saozneg : from
* portugaleg : de

### Furm verb

a /a/
* Furm displeget ar verb mont, pe monet, trede gour unan, amzer-vremañ, doare diskleriañ, implijet
    evel pennrann an anv-gwan-verb, gwelout aet
    e-barzh ez a, pe ec'h a, pe ac'h a; gwelout a ya hag e ya.
*   * Da belec'h ez a?
*   * Bremañ ec'h a mat.
*   * Piv ac'h a d'ar marc'had war e benn?
    ... 'm eus aon ec'h a da ober glav. KAB 2/62
* En amzerioù all: ae, aio, eas, afe, aje, hag aet.

#### Krennlavarioù

* N'a ket da gozh an hini na laosk ket a avel eus e gof. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 310.)

## Kembraeg
### Etimologiezh

→ Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Stagell genurzhiañ

a /a/; ac dirak ur vogalenn.
* ha
** Gwr a gwraig. - Gwaz ha gwreg.
** (Ha kemmadur dre c'hwezhadenniñ war e lerc'h):
*   * A phwy all fod yn gadwedig? Marc x. 26
*   * Ci a chath. Ki ha kazh
*   * Fi a thi. Te ha me

### Rannig

* Rannig-stagañ
** Y dyn a welais i.
    An den a welis.
** Mi gredaf a welaf.
    Me 'gred pezh a welan.
** Ni wn i ddim am a ddigwyddod.
    N'ouzon tra diwar-benn pezh a zegouezhas.
* Rannig-verb goulennata:
** A ddaw ef? A wyddost ti?
    Ha dont a raio? Ha gouzout a rejout?

## Galizeg
### Ger-mell strizh

| | gourel | benel |
| unander | o | a |
| liester | os | as |
a
* Ger-mell strizh benel unan : al an ar.
** A señora. An itron.
** A cabeza. Ar penn.

## Italianeg
### Anv-kadarn

a
* a, lizherenn
** a, prima lettera dell'alfabeto.
** a, come Ancona.
** dalla a alla z.

### Araogenn

a
* da
* cose da fare : traoù da ober

### Troienn

* a casa : er gêr
* a letto : er gwele
* a messa : en oferenn

### Krennlavaroù

* A chi parla poco, gli basta la metà del cervello.

## Poloneg
### Etimologiezh

→ Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Stagell genurzhiañ

a /Distagadur ?/
* Ha.

## Portugaleg
### Etimologiezh

→ Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Ger-mell strizh

a /Distagadur ?/
* An.
** A portaria. Ar borzhierez .
** A portaria do mosteiro. Porzhierez ar manati.
** A mulher : ar vaouez
* Furm ar ger-mell strizh dirak un anv benel unan (as el liester).
| | gourel | benel |
| unander | o | a |
| liester | os | as |

#### Gerioù kar dre o ster

* da
* pela

## Saozneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Ger-mell amstrizh

a /Distagadur ?/
* Ger-mell amstrizh dirak un anv-kadarn pa grog gant ur gensonenn.
** A boy, a girl, a bird.
    Ur paotr, ur plac'h, un evn.

##### Notenn

    An dirak ur vogalenn.

#### Troioù-lavar

* once a year
* twice a day

## Spagnoleg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Araogenn

a /a/
* Da.
** Ir a Bretaña.
    Mont da Vreizh.

## Tchekeg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Stagell genurzhiañ

a /a/
* Ha.