OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Adolphine
## Alamaneg
### Etimologiezh

    Diwar Adolf, anv-badez alamanek hag -ine.

### Kentanv

Adolphine
* Anv-badez alamanek roet d'ar merc'hed.

## Galleg
### Etimologiezh

    Diwar Adolphe, anv-badez gallek deuet eus an alamaneg, hag -ine.

### Kentanv

Adolphine
* Anv-badez gallek roet d'ar merc'hed.
** Madame Adolphine, istor treset gant w:Peyo.
* ↑ https://www.lelombard.com/bd/benoit-brisefer-lombard/madame-adolphine
# Hubertine
## Galleg
### Etimologiezh

    Diwar Hubert, anv-badez gallek deuet eus an alamaneg, hag -ine.

### Kentanv

Hubertine
* Anv-badez gallek roet d'ar merc'hed.
# Nathalie
## Galleg
### Etimologiezh

    Diwar an anv latin Natalia, anv-badez gallek deuet eus an gresianeg, hag -ie.

### Kentanv

Nathalie
* Anv-badez gallek roet d'ar merc'hed.
# pronounce
## Brezhoneg
### Verb

pronounce
* distagañ

#### Deveradoù

* pronunciation
# hoje
## Portugaleg
### Etimologiezh

    Eus an adverb latin hodie.
    Tostaat ouzh hoxe, e galizeg

### Adverb

hoje /'ɔ:ʒe/
* hiriv
# Włodzimierz
## Poloneg
### Anv divoutin

Włodzimierz
* Anv-badez roet d'ar baotred, hag a glot gant an anv-badez slavek Wladimir.
* Anv polonek ur gêriadenn en Ukrainia.

#### Deveradoù

* Włodzimiera
* Włodek
* https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Polish_masculine_given_names
# Ludomir
## Poloneg
### Anv divoutin

Ludomir
* anv-badez polonek roet d'ar baotred.

#### Deveradoù

* Ludomira
* https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Polish_masculine_given_names
# Łukasz
## Poloneg
### Anv divoutin

Łukasz
* anv-badez polonek roet d'ar baotred.
# Marek
## Poloneg
### Anv divoutin

Marek
* anv-badez polonek roet d'ar baotred.

#### Deveradoù

* Stagadenn: Anvioù-badez polonek
* https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Polish_masculine_given_names

## Tchekeg
### Anv divoutin

Marek
* anv-badez tchekek roet d'ar baotred.

#### Deveradoù
## Slovakeg
### Anv divoutin

Marek
* anv-badez slovakek roet d'ar baotred.
# Andrzej
## Poloneg
### Etimologiezh

    Gwelet Andrev.

### Kentanv

Andrzej /ˈãnḍʒɛj/
* anv-badez polonek roet d'ar baotred : Andrev.
# worm
## Saozneg
### Anv-kadarn

worm /./ worms
* buzhugenn
* ar pezh

#### Deveradoù

* bookworm
* earthworm
# earthworm

earthworm
# pif
## Brezhoneg
### Anv-kadarn

pif /ˈpif/ gourel (liester : pioù)
* Benveg-seniñ, a vez lakaet er genoù da c'hwezhañ aer ennaén.

#### Gerioù heñvelster

* pifal
* pifer

#### Troidigezhioù

* galleg : fifre
# pebezh kemm
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus pebezh ha kemm.

### Troienn estlammadell

pebezh kemm
* Pebes kemm etre Loull ar Bouc’h o kas, gand he archerien, beleien goz ha tud vad d’ar prizoun, ha Loull ar Bouc’h diarc’henn, diskabell, enn he roched, leun-c’hoad, azindan pount Rozanklan ! — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 100.)
# diskabellañ
## Brezhoneg
### Verb

diskabellañ
* tennañ e gabell digant un den
# torad
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn tor hag al lostger -ad.

### Anv-kadarn

torad /ˈtoːrat/ gourel (liester : toradoù)
* Pezh zo e-barzh an tor, ar boued zo bet debret
** Hag emañ o klask debri c'hoaz, hag-eñ eun torad ennan. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 259.)
** Sell ar gazez koz penaoz a zo (ez eus) eun torad enni ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 524.)
** Ma c'haz a zo (ez eus) un torad ennan. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 203.)
* Hollad ar re vihan a vez douget ha ganet en ur wech gant parezed ar bronneged
** Ken e welas un hoc'h gouez o tifoupañ er-maez eus ur brouskoad, ur wiz oa kentoc'h, un torad perc'hell bihan war he lerc'h... — (Goulc'han Kervella, Aada ha Narki, Al Liamm, 2008, p. 16.)
* (Dre astenn-ster) (Pemdez) Hollad niverus a vugale eus ar memes tiegezh
** — Ne c'houlennan ket beza pinvidik : gant m'am be peadra da veva va zorrad en o eas a zo a-walc'h... Petra 've red da ober evit se, aotrou ? — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 86.)
** Yaouankoc'h den e oa Bussière, dimezet hag un torad mat a vugaligoù dezhañ, merc'hed holl war-bouez ur paotr bennak pe zaou. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 74.)
** Nemet ec'h anavezer bugale an toradoù bras dre ma tougont pezhioù dilhad forbuet o breudeur gozh, dilhadoù hag a dalvezo c'hoazh d'ar breur war-lerc'h [...]. — (Pêr-Jakez Heliaz, Marh al lorh, Plon, 1986, p. 197.)

#### Gerioù heñvelster

* kofad (1 ; 2)
* gwizad (2)
* neizhad (2)

#### Rimadell

* Ma Doue benniget ! Pebezh torad filiped ! Triwec’h vi am boa laket Ha naontek filip am eus bet.

#### Troidigezhioù

Boued (1)
* galleg : ventrée
Hollad ar re vihan (2)
* alamaneg : Wurf
* daneg : kuld
* esperanteg : naskitaro
* finneg : poikue , pesue
* galleg : portée
* ido : parturajo
* islandeg : samburi , got , ungi
* lituaneg : vada
* nederlandeg : worp
* portugaleg : ninhada
* roumaneg : pui
* rusianeg : приплод (priplód), помёт (pom'ót), выводок (vývodok)
* saozneg : litter
* serb-kroateg : leglo
* sloveneg : leglo
# pebezh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ar ger goulenn pe hag an anv-kadarn pezh.

### Adverb

pebezh /ˈpeːbɛs/
* Anv-gwan estlammiñ a dalvez da c'heriañ dibarder unan bennak pe un dra bennak.
** Pebez dispac'h ha pebez freuz a reaz va zenn etouez ar zoudarded! — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 89.)
** — « [...] ? Gwelit pebeuz brezel spountus a zo great dreoll ouz relijion santel an Aotrou Doue ! [...] ! » — (Klaoda ar Prad, Marvailhou ar Vretoned e-tal an tan, Sant-Brieg, 1907, p. 66.)
** Pebeuz fouge enno pa welent a ziabell ar goulou o lugerni e prenestrou an ti bras ! — (Klaoda ar Prad, Marvailhou ar Vretoned e-tal an tan, Sant-Brieg, 1907, p. 67.)
** Pebez ginaouek ! pebez diod ! ne onzoun ket penaoz va mignon Pendolog a c'hell derc'hel en e di eur banezen evel hennez. — (Klaoda ar Prad, Marvailhou ar Vretoned e-tal an tan, Sant-Brieg, 1907, p. 100.)
** — Sellet, emean, pebez talvoudegez an neus ine an den! [...]. — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 67.)
** Pebezh louarn kaer gant e vantell rouz war e gein, melen-plouz dindan e gov, du-pod beg e fri, begoù e zivskouarn ha beg e lost. — (Tad Medar, An Tri Aotrou, 1981, p. 114.)
** KATO (goude beza tufet he genaouad dour). — O pebez burzud a zo c'hoarvezet !... [...]. — (Jarl Priel, An Dakenn dour, Sav niv. 25, Diskar-Amzer 1942, p. 18.)
** Ha pebez lein ! Friko betek naontek gwenneg ! Da zebri ha da eva a oa n'eus forz pegement ! — (Tad Medar, Diwar c'hoarzin..., Ar Vuhez Kristen, Rosko, 1945, p. 191.)
** Pebez kalonad d'ur vamm ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 123.)
** Goude-se, goude-se hepken e soñjis pebezh taolenn sebezus a zlee bezañ ac'hanomp. — (Pêr Denez, Glas evel daoulagad c'hlas na oant ket ma re, Al Liamm, 1979, p. 90.)
** « Va Doue ! E pebezh amzer e vevomp ! Na chomit ket war an treuzoù, deuit en ti ». — (Jakez Konan, Ur marc'hadour a Vontroulez, Al Liamm, 1981, p. 34.)
** Pebezh nozvezh, o va Doue — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 39.)
** — [...], pebezh vad a rafec'h dimp, [...]. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 19.)
* (kozh) : en droienn pebezh da
** — Jezuz, pebezh da fortun ! [...] ! — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 94.)

#### Troioù-lavar

* pebezh cholori
* pebezh kemm
* na pebezh

##### Notenn

* Implijet e vez dirak un anv-kadarn en ul lavarenn estlammiñ dizalc'h pe en un islavarenn estlammiñ ha gallout a ra bezañ kreñvaet gant ar rannig estlammiñ na.

#### Rimadelloù

* Ma Doue benniget! Pebezh torad filiped! Triwec'h vi am boa laket Ha naontek filip am eus bet. — (?, p. ?.)

#### Troidigezhioù

* galleg : quelle(s) ! , quel(s) !
# kalonad
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn kalon hag al lostger -ad.

### Anv-kadarn

kalonad /kaˈlɔ̃ːnat/ hollek benel (furm vihanaat : kalonadig, liester : kalonadoù).
* Ranngalon.
** — Pebez kalonad !... O ! peet true oute, o va Doue ! — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 12.)
** Dirak ur seurt kalonad, gwazed zoken a stagas da ouelañ. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 17.)
** Pebez kalonad d'ur vamm ! — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 123.)

#### Gerioù heñvelster

* anken
* doan
* nec'h
* nec'hamant
* ranngalon
* poan-galon

#### Troidigezhioù

* galleg : chagrin , douleur
# galleg
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar ger « gall » hag al lostger « -eg ».

### Anv-kadarn

galleg /ˈɡalːek/ gourel (liester : gallegoù)
* Anv ar yezh a vez komzet e Bro-C'hall.
    Komz, deskiñ, gouzout, kompren galleg.
    Ne oar ket a c'halleg.
* Galleg saout, galleg podoù : galleg fall.

#### Deveradoù

* gallegañ
* gallegaj
* gallegat
* galleger
* gallek
* gallekaat
* krennc'halleg

#### Troidigezhioù

* afrikaans : Frans , Franse taal
* alamaneg : Französisch , französische Sprache
* albaneg : Frëngjisht , frëngjisht
* amhareg : ፈረንሳይኛ
* arabeg : فرنسية
* aragoneg : franzés
* armenieg : Ֆրանսերեն
* asturianeg : francés
* azeri : франсыз
* bambara : faransikan
* belaruseg : францускай , французская , французкая
* bulgareg : френски език
* cherokee : ᎠᎦᎸᏥ
* daneg : fransk
* dogoneg : Patrom:trad--
* esperanteg : franca lingvo
* estoneg : Prantsuse keel
* euskareg : Frantzesez
* faeroeg : Franskt
* finneg : ranska , ranskan kieli
* frizeg : Frânsk
* gallaoueg : fraunceiz
* galleg : français
* gresianeg : γαλλικά (galliká)
* gujarati : ફ્રાન્સીસી
* uhelsorabeg : Francošćina
* hebraeg : צרפתית (Tzar'fa'tit)
* hindeg : फ़्राँसीसी
* hungareg : francia
* indonezeg : bahasa Perancis
* interlingua : francese
* inuktitut : ᐅᐃᕖᑎᑐᑦ (uiviititut)
* islandeg : franska
* italianeg : francese
* iwerzhoneg : Francés , Francês
* izelsorabeg : Francošćina
* japaneg : フランス語 (Furansugo), 仏語 (futsugo)
* jorjianeg : ფრანგული
* kanareg : ಫ್ರೆಂಚ್
* katalaneg : francès
* kembraeg : Ffrangeg
* kerneveureg : Frynkek
* khmer : ភាសារាំង
* koreaneg : 프랑스어 , 불란서어 (불어 )
* kroateg : francuski jezik
* kurdeg : Ferensî , fransî
* latveg : Franču
* lituaneg : Prancūziškai
* makedoneg : француски
* malayseg : Perancis
* malteg : Franċiż
* mongoleg : франц
* nederlandeg : Frans , Franse taal
* nepaleg : फ्रांसिसी
* norvegeg : fransk
* okitaneg : francés
* ourdou : فرانسيسي
* papiamento : franses
* perseg : فرانسوى
* poloneg : francuski
* portugaleg : francês
* romañcheg : Patrom:trad--
* roumaneg : franceză
* rusianeg : французский
* saozneg : French , French language
* serbeg : француски
* sinaeg : 法语 (fǎyǔ)
* slovakeg : Francúzsky
* sloveneg : francoščina
* somali : Faransiis
* spagnoleg : francés
* svedeg : franska
* swahili : Kifaransa
* tagalog : Pranses
* tamileg : பிரென்ச்
* tatar : франсуз
* tchekeg : francouzština
* thai : ภาษาฝรั่งเศส
* turkeg : Fransızca
* ukraineg : французька
* vietnameg : Tiếng Pháp
* volapük : fransänapük
* waloneg : francès
* yiddish : פֿראַנצױזיש
* zouloueg : Isifulentshi isiFulentshi
# brankodiñ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Verb

brankodiñ /brãŋˈkoːdĩ/
* ilinañ
* daouilinañ

#### Troidigezhioù

* galleg : s'appuyer sur les coudes; s'accouder
# kemm
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    A ve kenorin gant ar ger spagnolek cambio.

### Anv-kadarn

kemm /ˈkɛmː/ gourel (liester : kemmoù)
* Nevezenti deuet en traoù pe en dud.
** Nag a gemm a deu gant an amzer. — (Yann-Vari Perrot, Erwan ar Moal, Bue ar Zent, Montroulez, 1912, p. 890.)

#### Deveradoù

* kemmañ
* kemmadur
* pebezh kemm

#### Troioù-lavar

* Gouzout ar c'hemm etre daou dra : gouzout petra zo disheñvel.
* Ober ar c'hemm etre daou dra : o diforc'hiñ.
# Albert
## Galleg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-badez alamanek Albrecht.

### Anv divoutin

Albert
* Alberzh
** Le roi des Belges, Albert Ier.

#### Deveradoù

* Alberta
* Alberte
* Albertine
* Albertville

## Poloneg
### Kentanv

Albert /ˈa:dɔlf/
* anv-badez polonek roet d'ar baotred.

### Pennad kar

* Stagadenn:Anvioù-badez polonek

## Saozneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-badez alamanek Albrecht.

### Anv divoutin

Albert
* Un anv-badez saoznek roet d'ar baotred. merc'hed.
** The Royal Albert Hall.

#### Deveradoù

* Lake Albert
* Prince Albert
# Albin
## Poloneg
### Kentanv

Albin /Distagadur ?/
* anv-badez polonek roet d'ar baotred.

### Pennad kar

* Stagadenn:Anvioù-badez polonek
# Daniel
## Brezhoneg
### Kentanv

Daniel /dã'ni:ɛl/
* anv-badez brezhonek roet d'ar baotred.

### Pennad kar

* Stagadenn:Anvioù-badez brezhonek

## Poloneg
### Kentanv

Daniel /Distagadur ?/
* anv-badez polonek roet d'ar baotred.

### Pennad kar

* Stagadenn:Anvioù-badez polonek
# Quaresma
## Portugaleg
### Etimologiezh

    Eus ar ger latin Quadragesima.

### Anv-kadarn

Quaresma
* koraiz.
# ilinañ
## Brezhoneg

ilinañ
* harpañ war an ilinoù

#### Gerioù heñvelster

* helmoiñ
* brankodiñ
* daouilinañ

### Troienn

* galleg : s'accouder
# quaresima
## Italianeg
### Etimologiezh

    Eus ar ger latin Quadragesima.

### Anv-kadarn

quaresima
* koraiz
# koraiz
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ar ger latin Quadragesima.

### Anv-kadarn

koraiz
* Marevezh ar yun relijiel katolik a-raok Pask.
** ober koraiz.

#### Deveradoù

* koraizañ

#### Gerioù kevrennek

* koraiz-bihan
* bokedoù-koraiz

### Troienn

* galleg : carême
* italianeg : quaresima
* portugaleg : Quaresma
# korfata
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar korfad hag -a, pe korf hag -ata.

### Verb

korfata [kɔr'vata]
* Kargañ e gorf gant boued, ober ur c'horfad.
** Oto! korfata ne glaskit ken ... — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 133.)
** Hag an daou all a vez o korvata du-mañ bep sul. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 271.)
* Kargañ ar c'horf gant evaj, lonkañ,en em vezviñ.

#### Gerioù heñvelster

* bambochat
* c'hoari las
* riboulat

#### Troidigezhioù

* kembraeg : gwledda , gloddesta
* galleg : bombancer , ripailler
* italianeg : bisbocciare
* saozneg : (to) feast
# uhel
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet sur awalc'h diwar uc'h hag al lostger -el.
    Testeniekaet en henvrezhoneg (uchel).
    Meneget er C'hatolikon.
    Kar d'ar gerioù uchel en kembraeg, ughel en kerneveureg, uasal en iwerzhoneg hag uxello- en galianeg.
    Anavezet evel anv-tiegezh : huellou, Ihuel, Ihuellou.

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | uhel |
| Derez-uheloc'h | uheloc'h |
| Derez-uhelañ | uhelañ |
| Derez-estlammiñ | uhelat |
uhel /ˈy(h)ːɛl/
* Zo bras an hed etre an traoñ hag an nec'h anezhañ.
    <skouer>.

#### Gerioù enepster

* izel

#### Deveradoù

* uhelaat
* uheladenn
* uheladur
* uhelaer
* uhelded
* uhelder
* uhelegezh
* uhelek
* uhelenn
* uhelez
* uheliad
* uhelidigezh

#### Gerioù kevrennek

* uhelbal
* uhelbriz
** uhelbrizañ
* uheldad
** uheldadel
** uheldadelezh
* uheldalm
* uheldir
** Uheldirioù
** uheldreitouriezh
* uhelforn
* uhelgarg
** uhelgargad
* Uhelgoad
* uhelgompezenn
* uhelgomzer
* uhelober
* uhelouenn
* uhel-uhel
* uhelvarr
* uhelvennad
* uhelventek
* uhelvor
* uhelvos
* uhelvouezhiek
* uhelvro
* uhelvrud
* uhelvrudañ
* uhelwad
* uhelwask

#### Troioù-lavar

* a vouezh uhel
* bezañ a ouenn uhel
* bezañ uhel an dour en eien unan bennak
* bezañ uhel an eien en unan bennak
* uhel evel ur bouteg
* sevel uhel ar c'herc'h da doull e c'houzoug

#### Krennlavarioù

* Amzer vrav pa gan an alc'hweder Pell hag uhel en aer

#### Troidigezhioù

* galleg : haut
* kembraeg : uchel
* kerneveureg : ughel
* nederlandeg : hoog
* saozneg : high

### Anv-kadarn

uhel /ˈy(h)ːɛl/ gourel, liester uhelioù
* Lec'h a live uhel.
** Bezañ o chom en un ti war an uhel.
* Norzh.
# bouteg
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ) .

### Anv-kadarn

bouteg /ˈbutːek/ gourel (liester : boutegoù, boutigi)
* Doare paner oberiet gant aozilh peurliesañ, a dalvez da endalc'her evit al labourioù war ar maez.
** Anna Riou, ar gouezierez, en ur dennañ an dilhad berv diwar an tan evit o lakaat er bouteg a-benn diskenn ganto d' ar poull, a selle outañ a-gorn. — (Abeozen, Pirc'hirin Kala-Goañv, Al Liamm, eil emb. 1986, p. 25.)
* Doare paner vras a zouger ouzh ar c'hein, war-bouez brikoloù
** Goude beza bet var ho zro epad ann deiz, Iann a iea da gesta evitho dioc'h ann noz, eur boutek ganthan var he gein hag eur pod e peb dorn. — (Gabriel Morvan, Buez ar Zent, Brest, 1894, p. 170.)

#### Deveradoù

* boutegad
* boutegañ
* bouteger

#### Gerioù kevrennek

* bouteg-douar

#### Troioù-lavar

* mont ouzh ar bouteg : kaout darempredoù rev
* ober ar bouteg : kaout darempredoù rev
* uhel evel ur bouteg

#### Troidigezhioù

* galleg : hotte
# gwennegad
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn gwenneg hag al lostger -ad.

### Anv-kadarn

gwennegad /ɡɥɛˈneːɡat/ gourel
* Talvoudegezh ur gwenneg, nebeud-tre
** Me eo ar frer Juniper, unan eus frered Frañsez, an disterañ a bell, bihan e spered, bihan e furnez, ha n'eus ket en e benn daou wennegad a skiant prenet. — (Henri Ghéon, troet gant Jakez Riou, Torfed ar frer Juniper, C'HOARIVA BREZHONEK, Pemp pezh-c'hoari berr, Skridoù Breizh, 1944, p. 129.)
** Gwechall e Lannuon e veze prenet daou-wennegad glazien. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 179.)
** — [...]. Kalz eus ar gwellañ strobinellerien n'eus ket ur gwennegad poell en o spered, [...]. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 294.)
* Ur gwennegad gevier : ur gazetenn
* Ur gwennegad furnezh, fiziañs
* bihan evel ur gwennegad bara : bihan-kenañ, dister an tamm anezhañ

#### Troidigezhioù

* galleg : pour un sou ; valeur d'un sou
# dichek
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | dichek |
| Derez-uheloc'h | dichekoc'h |
| Derez-uhelañ | dichekañ |
| Derez-estlammiñ | dichekat |
dichek /ˈdiʃːek/ (furm vihanaat : dichekik) (diwar-benn an dud hag o lavaroù); ken dichek.
* Dezhañ doareoù diseven, re hardizh ; divergont:
** Erru 'oas? eme ar paeron gwall zichek. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 247.)
** — Hag ur poent tennet digant ar Gripi-Aour en abeg d'hoc'h emzalc'h dichek, Potter. — (J.K. Rowling, lakaet e brezhoneg gant Mark Kerrain, Harry Potter ha Maen ar Furien, An Amzer embanner, 2012, p. 145.)
* Dezhañ doareoù rok, taer
* Dezhañ doareoù leun a zismegañs, a fae, a lorc'hentez ; faeüs, otus, uhel

#### Gerioù heñvelster

* dirukel
* divergont
* rok

#### Gerioù enepster

* seven

#### Deveradoù

* dichekadenn
* dichekal
* dichekañ

### Adverb

dichek
* En un doare uhel, rok, diardoù pe diseven (diwar-benn an dud hag o lavaroù)
* komz dichek

#### Deveradoù

* ken dichek ha tra

#### Troidigezhioù

* galleg : effronté , hardi , insolent , impertinent
# dirukel
## Brezhoneg
### Anv-gwan

dirukel
rust gant e gomzoù
* ur beg dirukel.
* ur vaouez dirukel. Merc'h ar gazeg ourgouilh. Yann Gerven.
# drygioni
## Brezhoneg
### Anv-kadarn

drygioni
* fallagriezh
# forzh pegement
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Troienn savet gant forzh ha pegement.

### Troienn

forzh pegement /fɔrs pe.ˈɡẽ.mːẽn$^t$/
* Met en diskar-amzer, Mona : en diskar-amzer e vez avaloù, mouar, per, frouezh a bep seurt, forzh pegement. — (Brezhoneg... buan hag aes, Per Denez, 1972, p. 127.)

### Troidigezh

* galleg: tant et plus, en abondance
# memes tra
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet gant memes ha tra.

### Troienn adverb

memes tra /'me.mɛs trɑː/
* (gant ar ger-mell strizh) ar memes tra
** Da vab-te, marteze, a ranko ober ar memes tra er broioù all. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 224.)
** Deoc'h-c'hwi e tle bezañ an dra-se ar memes tra, ha din-me n'eo ket. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 210.)
* (gant er) er memes tra
** ... daoust hag hirio n'eo ket er memes tra?. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 130.)
** Ar sakrist a skoas tri daol all er memes tra, nemet oant startoc'h ; [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 92.)
** Kerlaban. — [...] ! Na pebez aotrou bras e tle beza hennez, er memes tra ! — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 18.)
* memes tra evel
** Ar memes tra ‘vel-se, — (Fañch an Uhel, Soniou Breiz-Izel 1, Pariz, 1890, 1971, p. 124.)
** Ar memes tra evel gant an aotrou, — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 26.)
** Roit anezañ d’in, pe me ho lazo, memes tra evel eul leue. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 277.)
** Hennez a oa memez tra 'vel eur hoz, ar bleo o luha warnañ. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 37.)
** Ar sipre a zev memez tra 'vel plouz pa vezont seh. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 39.)
** [...] : honnez a drohe memez tra 'vel eur gontell. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 44.)
** Hennez a zo memez tra 'vel eun « ecce homo ». — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 50.)
* memes tra Doue:
** Gand an amzer domm-mañ e kresk ar patatez memez tra Doue vel raden. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Première Partie, 1966, p. 38.)
** Hennezh zo memes tra Doue evel e dad, — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 139.)
* memes tra gant (skouer ebet?)
* memes tra ha (ral ken-ken, digavadus en oberennoù meneget uheloc'h).
** - Toull-Hent zoken eo ar memes tra ha Vorganium ! [...]. — (Goulc'han Kervella, Brezel ar Rigadell, Al Liamm, 1994, p. 185.)
# mar fell da
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)
    Savet gant [] ha [].

### Troienn

| Gour | Furm |
| U1 | mar fell din |
| U2 | mar fell dit |
| U3g | mar fell dezhañ |
| U3b | mar fell dezhi |
| L1 | mar fell deomp, mar fell dimp |
| L2 | mar fell deoc'h |
| L3 | mar fell dezho, mar fell dezhe |
| D | mar fell deor |
mar fell da /Distagadur ?/
* - .... N'hoc'h eus ken tra da ober, mar fell d'eoc'h beza en hoc'h eas, nemet laza ho pioc'h ha teurel he fevar zroad er-meaz, ... — (G. MILIN, Gwechall-goz e oa..., Kemper, 1924, p. 86.)
* mar ne fell ket deoc'h

#### Gerioù heñvelster

* ma fell da

#### Gerioù enepster

* ma ne fell ket da

#### Troidigezhioù

* galleg : s'il veut
# penaos emañ ar bed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar penaos, emañ, ar, bed.

#### Troioù-lavar

penaos emañ ar bed /ˈpe.nõz ˈe.mɑ̃ $^a$r ˈbeːt/
* goulenn da saludiñ an dud:
** Hag e c'houlennas penaos e oa ar bed en Koadleger, — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/3, Al Liamm, 1988, p. 107.)
* gant ub:
** — « Deomp ac'han bremañ, » emezañ, « da welout penaos emañ ar bed gant ar briñsez. » — (Troude ha Milin, Labous ar Wirionez ha Marvailhoù all, Skridoù Breizh, 1950, p. 87.)
** « Penaos emañ ar bed gant va c'hoar ? » emezañ. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 189.)
** Penaos emañ ar bed ganit? Visant Seite, Ar brezoneg dre radio, eil levrenn, 1975, p 106

#### Gerioù heñvelster

* penaos emañ an ton
* penaos emañ kont
# kontañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn kont hag al lostger -añ.

### Verb 1

kontañ /ˈkɔ̃ntã/ (anv-gwan-verb : kontet) (displegadur)
* kontañ un dra bennak, un istor, buhez un den:
** Pell a zo emaoc'h o c'houlenn digant Yann Pennorz kontañ deoc'h e vuhez : [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 11.)
* kontañ un dra bennak da unan bennak
** Ne c'hellan ket kontañ deoc'h amañ kement tra a galon a voe graet e-pad emgann Kergidu ; [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 215.)

#### Troioù-lavar

* kontañ doare un den
* kontañ kaoz
* kontañ kaozioù

### Verb 2

* kontañ gant niveroù
* kontañ un dra bennak (arc'hant, tud)
* kontañ war unan bennak : krediñ e roio e sikour

### Liamm diavaez

* http://devri.bzh/recherche/?q=KONTAÑ&submit=