OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# kalonek
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn kalon hag al lostger -ek.

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | kalonek |
| Derez-uheloc'h | kalonekoc'h |
| Derez-uhelañ | kalonekañ |
| Derez-estlammiñ | kalonekat |
kalonek /ka.ˈlɔ̃ː.nek/ ; ken kalonek, ker kalonek ; pegen kalonek, peger kalonek
* En/He deus kalon, pe nerzh-kalon, a zo prest da ober traoù diaes.
** Ar Vretoned a zo tud kaled ha krenv ; N'euz pobl ken kaloneg a-zindan an nenv. — (Taldir, Bro Goz ma Zadou, in Dihunamb!, 15$^{vet}$ niverenn, miz Gwengolo 1906, p. 248-249.)
** ..., ha breur henañ person Kemper-Gwezenneg, an Aotrou Lec'hvien, ur barzh ivez, kalonek ha tener, ... — (Jarl Priel, Va Zammig Buhez, Al Liamm, 1954, p. 60.)
** Pa'z eus un den kalonek a-walc'h da zont e-pad an noz betek an ti, ne gav mui netra, ... — (Roparz Hemon, An Ti a Drizek Siminal, Al Liamm, 1956, p. 24.)
** ..., pegen kalonek e vezent dindan erc'h ha skorn, ... — (Jarl Priel, Amañ hag Ahont, Al Liamm, 1957, p. 31.)
** re voazet ouzh ar baourentez evit en em glemm, ha kalonek bepred en o labourioù tenn. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 20.)
** ..., na vije ket bet beuzet kement a wazed dispar ha kalonek. — (Daniel Defoe, lakaet e brezhoneg gant Yeun ar Gow, Abrobin, Al Liamm, 1964, p. 21.)
** Ha, maouez kalonek ma oa, rak kalonek e oa Loeiza ha kalet ouzh ar boan... — (Roparz Hemon, Ho kervel a rin en noz ha marvailhoù all, Al Liamm, 1970, p. 17.)
** Skrivañ a reas da baotred Montroulez en ul lizher hir ha kalonek-meurbet oa bet anvet eskob e Kastell, ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 17.)
** [...] ; neuze, kerkoulz ha bremañ, e vije kavet, e-touez an noblañs evel e-touez ar goueriaded, martoloded kalonek a-walc'h evit ober a galon vat ar veaj, n'eus forzh peger risklus oa. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 21.)
** Hogen dispont e oan ha kalonek da ziskrapañ, daoust d'an hir bredoù a rankent ober alies a-hed an hentoù, ... — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 20.)
** Ouzhpenn, ne oant ket gwell galonek nag an eil nag egile. — (Fañch Peru, Kañfarded Milin ar Wern, Skol Vreizh, 2008, p. 82.)

#### Gerioù heñvelster

* kadarn

#### Deveradoù

* kalonekaat
* kalonekaus
* kalonegezh

#### Troioù-lavar

* gwin kalonek
* kalonek-meurbet

#### Troidigezhioù

* galleg : bien portant
* galleg : cordial , plein de coeur
* galleg : courageux
* galleg : fort , robuste , vigoureux

### Adverb

* Ober un dra bennak kalonek : a galon.
* Kanañ, pediñ, poaniañ kalonek.
** Red eo poania kalounek da vont war well hed hor buez 96, — (Troude ha Milin, Jezuz-Krist skouer ar gristenien, Brest, 1842, p. 96.)
* C'hoarzhin kalonek : kreñv, diardoù
** C'hoarzhin a rae kalonek... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 226.)
* evañ kalonek : diardoù, hep chom da vlazata
# kalonek-meurbet
## Brezhoneg
### Troienn anv-gwan

kalonek-meurbet
** Skrivañ a reas da baotred Montroulez en ul lizher hir ha kalonek-meurbet oa bet anvet eskob e Kastell, ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 17.)
# kalonenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « kalon » hag al lostger « -enn ».

### Anv-kadarn

kalonenn /ka.ˈlɔ̃ː.nɛn/ benel (liester kalonennoù)
* Kanetenn vras e pri pe e gwer.
    <Skouer>.

#### Troidigezhioù

* galleg : calot
# kalonekoc'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-gwan kalonek hag an dibenn-ger -oc'h.

### Furm anv-gwan

kalonekoc'h /kalɔ̃ˈnekːɔx/
* Derez-uheloc'h an anv-gwan kalonek
* Kalonekoc'h eget :
** Eno e c'hoarzet muioc'h ha kalounekoc'h eget e meur a leac'h. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 173.)
** « Tavit ! Kei, a c'hourc'hemennas; rak n'eus marc'heg ebet lealoc'h na kalonekoc'h eget Sagremor. [...]. » — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 105.)
** Laou, eta, a oa un tammig kalonekoc'h eget egile da labourat.
* Kalonekoc'h evit :
* Kalonekoc'h-kalonekañ : muioc'h-mui kalonek

#### Troidigezhioù

* galleg : plus cordial(e)(s) , plus cordiaux (que)
* galleg : plus courageuse(s) , plus courageux (que)

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Goulven Jacq, Pinvidigezh ar paour, Al Liamm, 1977, p. 33.
# kalon digor
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar kalon ha digor.

### Anv-kadarn

kalon digor
* Bomm a c'haller implij a-raok stagañ da zebriñ.

#### Gerioù heñvelster

* bezañ digor e galon

#### Troidigezhioù

* galleg : appétit
# kalonegezh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan kalonek hag al lostger -ezh

### Anv-kadarn

kalonegezh /ˌkalɔ̃ˈneːɡɛs/ hollek benel
* Perzh unan bennak zo kalonek ; nerzh-kalon
** [...], o soñjal e lignaj hag e kalonegezh an hini trec'het, e lammo ar c'horf divuhez a-ziwar an dibr [...]. — (Langleiz, Romant ar Roue Arzhur/levrenn I : Marzhin, Al Liamm, 1975, p. 78.)
** He briata a reas he mestrez. Anaoudek e oa outi eus he fealded hag he c'halonegezh. — (Jakez Konan, Ur marc'hadour a Vontroulez, Al Liamm, 1981, p. 30.)

#### Troidigezhioù

* galleg : courage
# kalonekañ
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar « kalonek » hag an dibenn-ger « -añ ».

### Furm anv-gwan

kalonekañ /ka.lɔ̃.ˈnɛkː.ã/
* derez-uhelañ an anv-gwan « kalonek ».
** hon tud kozh, tud seder ha kreñv ar bobl kalonekañ a-zindan an neñv — (Loeiz ar Floc'h, Trubuilhou ar seiz potr yaouank, 1927, p. 46.)
# kalonekaat
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan kalonek hag al lostger kevrennek -aat (diwar -a hag -at)

### Verb

kalonekaat /kaˌlɔ̃neˈkɑːt/ verb gwan ha verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : kalonekaet) (displegadur) I. verb gwan
* Dont da vezañ kalonek
** <skouer.>

#### Troioù-lavar

* kalonekaat da ober un dra bennak : ober un dra bennak gant muioc'h a galon
II. verb kreñv eeun
* Reiñ nerzh-kalon da (unan bennak)
** <skouer.>

#### Gerioù enepster

* digalonekaat

#### Deveradoù

* kalonekaus

#### Troidigezhioù

* galleg : donner courage
* galleg : (s')encourager
* galleg : prendre courage
# fraoñval
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-kadarn fraoñv hag al lostger -al.

### Verb

fraoñval /ˈfrãwval/ verb gwan (displegadur)
* Ober trouz boud an amprevaned o nijal
** Klev ar gwenan o fraoñval. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 165.)
** Met ar gwenan a zeuas war e dro hag en em lakaas da nijal ha da fraoñval en-dro d'e benn. — (Marsel Klerg, Faltazi an amzerioù kent, Mouladurioù Hor Yezh, 1999, p. 168.)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)
** Ar merhed-mañ na reont ken med fraoñval amañ ; ar re-ze a fraoñv dre aze. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 165.)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)
** Me a blij din klevet ma harr o fraoñval evel-se : ober a ra trouz vad. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 165.)
* → Termenadur da glokaat (Ouzhpennañ)
** Fraoñval a ra an dillad a-hont gand an avel. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 165.)

#### Gerioù heñvelster

* boudal, froumal
* difretañ, dispac'hañ

#### Deveradoù

* fraoñvadeg
* fraoñvadenn
* fraoñverezh

#### Troidigezhioù

* galleg : bourdonner
* galleg : s'activer , s'affairer , se démener
* galleg : vrombir
* galleg :
# frankiz
## Brezhoneg
### Anv-kadarn

frankiz benel
* lec'h bras a-walc'h
** ... c'hoariomp dotu. - Ya, met n'eus ket frankiz a-walc'h amañ. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 169.)
* bezañ frankiz da ober tra pe dra.
** En ur c'horn ez eus frankiz dezho da c'hoari. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 169.)
* kaout frankiz da ober tra pe dra:
** Frankiz en devoa da vont ha da zont, gant e loened, a-dreuz hag a-hed an tachennoù divent-se, evel ma plije gantañ. — (Yeun ar Gow, E Skeud Tour Bras Sant Jermen, eil emb. Al Liamm, 1978, p. 45.)
# französisch
## Alamaneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

französisch /fʀanˈʦøːzɪʃ/
* Gallek.
# fraost
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    → Etimologiezh da glokaat (Ouzhpennañ)

### Anv-gwan

| Derez | Furm |
| Derez-plaen | fraost |
| Derez-uheloc'h | fraostoc'h |
| Derez-uhelañ | fraostañ |
| Derez-estlammiñ | fraostat |
fraost /ˈfrɔst/ I. Diwar-benn an douar
* N'eo ket labouret
** Edon war ur begad douar fraost ha didud hervez doare, un enez tric'hornek troet ar penn moanañ anezhi d'an hanter-noz. — (Daniel Defoe, lakaet e brezhoneg gant Yeun ar Gow, Abrobin, Al Liamm, 1964, p. 27.)
* (dre skeudenn-lavar) Labourat war un dachenn fraost : n'eus bet den o labourat warni betek neuze
II.(Dre astenn-ster)
* N'eo ket bet benet ; diaoz (diwar-benn ar mein)
* Boull (diwar-benn an tamouezoù, ar c'hrouerioù)
* Gros (diwar-benn ar gwiadoù)

#### Deveradoù

* fraostaat
* fraostaj
* fraosteg

#### Troidigezhioù

* galleg : brut , grossier
* galleg : clairsemé
* galleg : en friche , inculte
# fraostaat
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan fraost hag al lostger kevrennek -aat (diwar -a hag -at)

### Verb

fraostaat /frɔsˈtɑːt/ verb gwan ha verb kreñv eeun (anv-gwan-verb : fraostaet) (displegadur) I. verb gwan
* Distreiñ da fraost (diwar-benn an douar)
** <skouer.>
* Dont da vezañ skañv (diwar-benn an douar)
** <skouer.>
* Dont da vezañ distenn, laosk (diwar-benn ar gwiadoù)
** <skouer.>
II. verb kreñv eeun
* Distankañ
** <skouer.>

#### Troidigezhioù

* galleg : (se) desserrer
* galleg : devenir lâche (tissu)
* galleg : redevenir inculte (terre)
# frapad
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an anv-kadarn frap hag al lostger -ad.

### Anv-kadarn 1

frapad /ˈfrapːat/ gourel (furm vihanaat : frapadig, liester : frapadoù)
* Pennad amzer:
** ... gortoz ur frapad mat!. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 15.)
** Digouezout a reas a-benn eur frapad e kêr ar Yeoded. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 136.)
* Stroñs

#### Deveradoù

* frapadenn
* frapadig

#### Gerioù kevrennek

* frapad-bale

#### Troidigezhioù

* galleg : bout de temps , instant , moment
* galleg : secousse
# frankoc'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an anv-gwan frank hag an dibenn-ger -oc'h

### Furm anv-gwan

frankoc'h /ˈfrãŋkɔx/
* Derez-uheloc'h an anv-gwan frank
** Izabel 'ta a heulio ar pardoniou; en-dro devejou ar pardon (derc'hent ar pardon, de ar pardon ha de an adpardon), an ôc'h hag ar wreg a zigor frankoc'h ar yalc'h, an arc'h hag an armel. — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 37.)
* Frankoc'h eget :
* Frankoc'h evit :
* Frankoc'h-frankañ : muioc'h-mui frank

#### Troidigezhioù

* galleg : plus affranchi(e)(s) , plus débarassé(e)(s) (que)
* galleg : plus complète(s) , plus complet(s) (que)
* galleg : plus dégagé(e)(s) , plus large(s) , plus ouvert(e)(s) , plus spacieus(e)(s) , plus spacieux , plus vaste(s) (que)
* galleg : plus franche(s) , plus franc(s) , plus sincère(s) (que)
* galleg : plus libre(s) (que)
# français
## Galleg
### Anv-gwan

français gourel ; liester français.
* gall
** Ar banniel gall.

### Anv-kadarn

français gourel .
* galleg
** J'apprends le français.
| | Unander | Liester |
| Gourel | français /Distagadur ?/ | français /Distagadur ?/ |
| Benel | française /Distagadur ?/ | françaises /Distagadur ?/ |
# ker galloudus
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar ker ha galloudus.

### Furm anv-gwan

ker galloudus
* ken galloudus
** ker galloudus ha me

## Notennoù

* ↑ https://br.wikisource.org/wiki/Tadik_kos_ar_brabanser
# ker gouest
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an adverb ker hag an anv-gwan gouest

### Furm anv-gwan

ker gouest /Distagadur ?/
* Derez-kevatal an anv-gwan gouest
** ... « va filhor e vezo, hag a-benn bloaz amañ, e vezo ker gouest hag ar re-mañ. » — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 142.)
** « N' eo ket tre ker gouest ha va breudeur c'hoaz, » eme ar Mestr. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 142.)

#### Stummoù all

* ken gouest

#### Troidigezhioù

* galleg : aussi apte(s) , aussi capable(s) (que)
# ker flour
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ker ha flour.

### Anv-gwan

ker flour
** ker flour evel al lin
* ↑ https://br.wikisource.org/wiki/Tadik_kos_ar_brabanser
# ker gwazh
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar an adverb ker hag an anv-gwan gwazh.

### Furm adverb

ker gwazh /Distagadur ?/
* Derez-kevatal an anv-gwan gwazh
** — [...]. Ouc'hpenn-ze, kas a ra d'he heul va ounner Min-du, hag e tesk anezhi da veza ker goaz hag hi. [...]! — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 157.)
* ker gwazh ha biskoazh :
** ... evañ ker gwazh ha biskoazh ... — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 185.)

#### Gerioù heñvelster

* ken gwazh

#### Troidigezhioù

* galleg : aussi mauvais (e)(s) (que)
# ker farsus
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar an adverb ker hag an anv-gwan farsus

### Furm adverb

ker farsus /Distagadur ?/
* Derez-kevatal an anv-gwan farsus
** N'oa bet strafillet nemed eur veach enn he vuez, hag evit eun dra ker farsuz oa, ma n'oun ket evit miret d'her c'hounta d'eoc'h. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu Lodenn 2, J.B. hag A. Lefournier, Brest, 1878, p. 312.)

#### Stummoù all

* ken farsus

#### Troidigezhioù

* galleg : aussi amusant (e)(s), comique (s) (que)
# ker glac'haret
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus ker ha glac'haret.

### Furm anv-gwan

ker glac'haret
* Derez kevatal glac'haret, ken glac'haret.
** Karout a rae ar rouanez, hag e voe ker glac'haret ouzh he c'holl ma laras na dimezje ken biken ... KAB 3/25
# ker goustadik
## Brezhoneg

    Savet diwar ker ha goustadik.
ker goustadik
** Dinec'h e oant diwarbenn madou ar bed kerkoulz ha diwarbenn o oad a gerze, a zoug e gamm, ker goustadik hag ar ster vihan e-touez bleuñv ar prad. — (Yann ar Floc'h, Koñchennou eus Bro ar Stêr Aon, Levrdi Le Dault, Kemper, 1950, p. 55.)
# gwez-orañjez
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Diwar gwez hag orañjez.

### Anv-kadarn

gwez-orañjez /?/ strollder (unanderenn : gwezenn-orañjez)
* Gwez a ro orañjez.

#### Troidigezhioù

* galleg : orangers
* kembraeg : gwŷdd oren
* saozneg : orange trees
* spagnoleg : naranjos
* portugaleg : laranjeiras
# gwezenn-avaloù
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Ger kevrennek savet diwar an daou anv-kadarn gwezenn hag avaloù

### Furm anv-kadarn

gwezenn-avaloù /ɡɥe(z)ɛnaˈvɑːlu/ unanderenn (strollder : gwez-avaloù)
* Unanderenn ar strollder gwez-avaloù
** — [...]. Pa zeu an nevez-hañv en-dro, e vez o kanañ war ar wezenn-avaloù, a-geñver d'an ti. [...]. — (Edouarzh Ollivro, troet gant Jakez Konan, Pikoù Mab e Dad, Mouladurioù Hor Yezh, 1983, p. 305.)

#### Gerioù heñvelster

* avalenn

#### Troidigezhioù

* galleg : pommier
# gwezenn-derv
## Brezhoneg
### Furm anv-kadarn

gwezenn-derv /ɡɥe(z)ɛnˈderw/ unanderenn (strollder : gwez-derv)
* Unanderenn ar strollder gwez-derv.
** Pa oant o vont e-maez ar c'hoad e klevjont en ur wezenn-derv a-us d'o fenn : "Koukou ! Koukou !". — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/2, Al Liamm, 1985, p. 23.)
** Stagan a reas eta Dienez ouz eur bod a-hed e vrid, hag hen a azeas e-harz ar weenn dero, da zibri eun tamm bara ha da zonjal er pez an nevoa d'ober. — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 5.)
** [...], etre ar wezenn-derv hon eus hag an div vezvenn-se a garfen kaout, hag ur c'hant metr bennak etrezo ha garzh an traoñ. — (Pêr Denez, Glas evel daoulagad c'hlas na oant ket ma re, Al Liamm, 1979, p. 11.)

#### Gerioù heñvelster

* dervenn

#### Troidigezhioù

* galleg : chêne gourel
* spagnoleg : roble gourel
# gwez-per
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Ger kevrennek savet diwar an daou anv-kadarn gwez ha per.

### Anv-kadarn

gwez-per /ɡɥe(s)ˈpeːr/ strollder (unanderenn : gwezenn-ber)
* Gwez a ro per.

#### Gerioù heñvelster

* perenned.

#### Liamm war-du al lec'hienn Devri

* gwez-per coll. Poiriers.

#### Troidigezhioù

* galleg : poiriers
* saozneg : pear trees
* spagnoleg : perales
* {{pt} : pereira
# gwezboell
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar gerioù gwez ha poell.
    Da geñveriañ gant ar gerioù gwyddbwyll e kembraeg, gwydhbol e kerneveureg, ficheall en iwerzhoneg ha fidhcheall e skoseg.

### Anv-kadarn

gwezboell /ˈɡɥezbwɛl/ gourel
* C'hoari echedoù keltiek, c'hoari tablez, heñvel un tammig ouzh ar c'hoari echedoù, implijet gwezharall gant ar Gelted kozh.

#### Troidigezhioù

* kembraeg : gwyddbwyll
* kerneveureg : gwydhbol
* iwerzhoneg : ficheall
* skoseg : fidhcheall
# gwezenn-bin
## Brezhoneg
### Furm anv-kadarn

gwezenn-bin /ɡɥe(z)ɛnˈbĩːn/ unanderenn (strollder : gwez-pin)
* Unanderenn ar strollder gwez-pin
** Etre div wezenn-bin e tarzhas an draonienn, gant koadoù ha brouskoadoù ruz, war an holl diribinoù, pradoù glas er goueled, [...]. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 41.)
** Bez' e oa anezhi un doare gwezenn-bin, stank he delioù ha bodennek. — (Daniel Defoe, lakaet e brezhoneg gant Yeun ar Gow, Abrobin, Al Liamm, 1964, p. 22.)

#### Gerioù heñvelster

* pinenn

#### Troidigezhioù

* galleg : pin
# gwezenn
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar ar strollder gwez hag an dibenn-ger -enn.

### Furm anv-kadarn

gwezenn /ˈɡɥeː.(z)ɛn/ unanderenn (furm vihanaat : gwezennig, liester : gwezennoù, strollder : gwez)
* Unanderenn an anv-kadarn gwez.
** [...] ; pa vez troc'het gwrizioù ar wezenn, ar skourroù ne zaleont ket da zisec'hañ. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 15.)
** Mes bep noz e vije laeret ur berenn eus ar wezenn, ha den na ouie piv e oa al laer. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 15.)
** Neuze e tiskennas diwar e varc'h hag e krapas war eur weenn, [...]. — (Erwan ar Moal, Pipi Gonto, Kemper, 1925, p. 6.)
** Houp ! Eul lamm, ha d'an traon eus ar weenn, eul lamm all, ha, dreist ar voger, pe a-dreuz ar c'harz, er-mêz al liorz. — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 28.)
** Neuze, pe flastret gant ar pouez a oa war e gof, pe ur c'hwil o kouezhañ eus ar wezenn gozh en e c'henou digor, Lom a greñchas e-kreiz figur Job gant ar paz a oa deuet dezhañ. — (Jakez Riou, An Ti Satanazet, Skridoù Breizh, 1944, p. 21.)
** E skeud ar wezenn e oa taolioù ha kadorioù houarn. — (Roparz Hemon, An Ti a Drizek Siminal, Al Liamm, 1956, p. 18.)
** En tu dehou, war an hent bras, un diaoul a stleje ur wezenn en istribilh ouzh an ahel. — (Jakez Riou, Geotenn ar Werc'hez ha danevelloù all, Al Liamm, 1957, p. 23.)
** N'eus den ebet er gêr-se. N'eus gwezenn ebet. Netra nemet mein ha mein ha mein. — (Roparz Hemon, Mari Vorgan, Al Liamm, eil emb. 1975, p. 17.)
** Ret e oa din ivez klask repu, en ur wezenn bennak, e-lec'h ma ne vijen ket tizhet gant an anevaled gouez. — (Daniel Defoe, lakaet e brezhoneg gant Yeun ar Gow, Abrobin, Al Liamm, 1964, p. 22.)
** Eno e weli ur wezenn eeun e-touesk an ta(r)gosoù. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Deuxième Partie, 1970, p. 147.)
** Letonennoù, o tiskenn sioul, n'eo ket plaen met sioul, war-du garzh an traoñ, ur wezenn bennak, dibabet pe diwallet aketus, [...]. — (Pêr Denez, Glas evel daoulagad c'hlas na oant ket ma re, Al Liamm, 1979, p. 8.)

#### Gerioù kevrennek

* gwezenn-avaloù
* gwezenn-ber
* gwezenn-bin
* gwezenn-derv
* gwezenn-faou
* gwezenn-fiez
* gwezenn-frouezh
* gwezenn-gaoutchoug
* gwezenn-gerez
* gwezenn-gistin
* gwezenn-ivin
* gwezenn-olivez
* gwezenn-sapr
* gwezenn-skav
* gwezenn-vezv

#### Divinadelloù

* Ur wezenn e penn ma zi, peder berenn enni; e tremenas ar person hag e c'hoar, ar miliner hag e wreg; am-oa roet peb a berenn dezo ha c'hoaz e vane unan ganin ? — C'hoar ar person a oa gwreg d'ar miliner. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 329.)

#### Krennlavarioù

* Aezetoc'h (Aesoc'h) eo plegañ ur blantenn Evit ur wezenn. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 306.)
* N'hall ket ar wezenn kaout bleuñv hag avaloù. — (Jules Gros, Le trésor du breton parlé Troisième Partie, 1974, p. 306.)

#### Troidigezhioù

* galleg : arbre gourel
* saozneg : tree
* spagnoleg : árbol gourel
# gwezenn-ber
## Brezhoneg
### Furm anv-kadarn

gwezenn-ber /ɡɥe(z)ɛnˈbeːr/ unanderenn (strollder : gwez-per)
* Unanderenn ar strollder gwez-per
** En jardin ar palez e oa ur wezenn-ber hag a roe per aour eus ar c'haerañ. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/1, Al Liamm, 1984, p. 15.)
** — Lavar d'in, mabig, ha te 'zo bet er weenn ber an ôtrou person ? — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 33.)
** En traoñ, e-harz mogerioù serzh ar manati, war skourr ur wezenn-ber, e kendalc'h an nozkaner, un eostig, gant e serenadenn. — (Youenn Drezen, Sizhun ar Breur Arturo, Al Liamm, 1971, p. 13.)

#### Gerioù heñvelster

* perenn

#### Troidigezhioù

* galleg : poirier
# gwezenn-faou
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Eus gwezenn ha faou.

### Anv-kadarn

gwezenn-faou /ɡɥe(z)ɛnˈfɔw/
** O klask hen kavas gourvezet en disheol ar wezenn-faou : [...]. — (Fañch an Uhel, Kontadennoù ar Bobl/2, Al Liamm, 1985, p. 20.)

#### Troidigezhioù

* galleg : hêtre
# gwezenn-fiez
## Brezhoneg
### Furm anv-kadarn

gwezenn-fiez /ɡɥe(z)ɛnˈfiːes/ unanderenn (strollder : gwez-fiez)
* Unanderenn ar strollder gwez-fiez
** [...] ; an ti, savet e-kreiz al liorz, a guz e fasadenn wenn dindan deliou eur weenn fiez. — (Fañch al Lae, Bilzig, Kemper, 1925, p. 7.)

#### Gerioù heñvelster

* fiezenn

#### Troidigezhioù

* galleg : figuier
# komz gant unan bennak
## Brezhoneg

komz gant unan bennak
** Bout gouest da gomz gant pep hini diwar-benn pep tra gant gerioù kozh ha gerioù nevez...

### Daveoù

Roll an daveoù :
* : Pegen plijus ! Divizout e Yezh ar Vretoned !, 1976, in Oberenn glok Anjela Duval
# komzec'h
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar komz-, pennrann ar verb komz, hag an dibenn-ger -ec'h.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | komzec'h |
| dre vlotaat | gomzec'h |
| amreizh | digemm |
komzec'h /ˈkɔ̃m.zɛx/
* Furm ar verb komz en eil gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.
# komzed
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar komz-, pennrann ar verb komz, hag an dibenn-ger -ed.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | komzed |
| dre vlotaat | gomzed |
| amreizh | digemm |
komzed /ˈkɔ̃mzɛt/
* Furm dic'hour ar verb komz en amzer-dremenet ledan an doare-disklêriañ.
# komzan
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar komz-, pennrann ar verb komz pe komzal pe komziñ, hag an dibenn-ger -an

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | komzan |
| dre vlotaat | gomzan |
| amreizh | digemm |
komzan /ˈkɔ̃mzãn/
* Furm ar verb komz/komzal/komziñ e kentañ gour unan an amzer-vremañ, en doare-disklêriañ
** A-raok an amzer ma komzan anezhi, [...]. — (Lan Inizan, Emgann Kergidu 1, Brest, 1877, eil emb. Al Liamm 1977, p. 191.)
** Jilig. — A greiz kalon eo e komzan ! — (Yann-Vari Perrot, An Aotrou Kerlaban Pez farsus e 3 Arvest, Brest, 1922, p. 9.)

#### Troidigezhioù

* galleg : (je) cause
* galleg : (je) parle
# komzemp
## Brezhoneg
### Etimologiezh

    Savet diwar komz-, pennrann ar verb komz, hag an dibenn-ger -emp.

### Furm verb

| Kemmadur | Furm |
| hep | komzemp |
| dre vlotaat | gomzemp |
| amreizh | digemm |
komzemp /Distagadur ?/
* Furm ar verb komz e kentañ gour lies an amzer-dremenet ledan, en doare-disklêriañ.