OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Buhez ar Sent/1912/Loeiz Bertrand

| ◄ Berc'hed | Loeiz Bertrand | Denez  ► |
Loeiz, mab d’an noter Jan-Loeiz Bertrand, a deuas er bed en Valans, er Spagn, an de kentan a viz genver 1526. Ar c’hosan oa eus a nao ; holl e tiskouezjont, dre o bue santel, pegement a vad a ra skoueriou ar gerent d’o bugale. Kar oa da zant Visant Ferrier, ha gwiskan reas eveltan saë menec’h sant Dominik.
Er bla 1557, ar vosen a reas eun distruj spontus en rouantelez Valans ; Loeiz, heb aon ebet, a rede war-dro ar glanvourien, ha goude bezan o zikouret da vervel ervat, e sebelie o c’horfou. Goude ec’h eas da brezek ar fe da dud goue an Amerik. Doue a roas d’ezan ar c’hras da c’houzout o yez, hep bezan e zesket, ha d’ober miraklou da harpan e gomzou. En eur ober seiz vla, e c’honezas eno ouspen pempzek mil den da Jezuz-Krist.
Er bla 1569, e tizroas d’e vro hag e prezegas gant frouez, epad daouzek vla, en meur a eskopti eus ar Spagn ; kroui a reas prezegerien dispar da zerc’hel gant e labour, hag e lavare d’eze alïes : « Ar c’homzou, heb an oberou, ne dizont na ne wellaont ket ar c’halonou. Red eo e teufe ar beden da rei bue d’eze ; anezi e teu o nerz. Ar prezeger ne deu ket e gomzou eus goueled e galon, ne ra vad ebet d’ar re a deu d’e selaou, goude ma plijfe e lavariou d’an diskouarn. Ar prezeger a deu a benn eus e dôl, pa deu a benn da vougan ar gasoni hag an techou fall ha da bellat an dud diouz ar pec’hed. Ha c’hoaz, arabad d’ezan kemer lorc’h ma ra an dra-ze, rak kement vad a zigouez war an douar, zo grêt gant Doue ; an den n’eo nemet eur benveg etre e zaouarn binniget. »
Ar zonj eus ar finveziou divezan oa kentan tra a deue en e spered, pa zihune, ha krenan rê gant ar spont rak barnedigez an Otrou Doue, pa zonje e oa Lusifer, gwechall ar c’hentan eus an Ele, ha Judas, unan eus an daouzek abostol, o-daou o tevi en ifern.
Alïes e veze klevet o lavaret, evel sant Augustin :
« Troc’het, devet, Otrou, bezet em c’henver ken didrue ha ma karfet er bed-man, gant ma vefet trugarezus ouzin er bed-all. »
Epad an daou vla divezan eus e vue, Loeiz Bertrand a oe skoet gant klenvejou poanius ; mes ne virent ket outan d’ober e binijennou hag e labouriou evel pa oa yac’h. Er bla 1580, e prezegas ar c’hoaraïz en Valans ; eur fallaen en devoe epad ma oa er gador-brezek, ha red e oe e dougen d’e di. An arc’heskob e-unan a zervijas anezan ha ne dec’has ket diwar e dro keit ma vevas. Doue hen galvas davetan, an 9 a viz here 1580 ; e oa o ren e bempvet bla ha hanter-kant. Meur a bareanz a deuas da ziskouez e zantelez, ha Pôl V hen lakas war roll an dud eùrus, eiz vla warn-ugent hepken goude e varo. Klemant X hen lakas e-touez ar zent, er bla 1671.
# Buhez ar Sent/1912/Loeiz

| ◄ Klara Montefalko | Loeiz | Bernard  ► |
Loeiz, mab da Jarlez II, roue Napl ha Sisil, ha da Vari, merc’h Stephan V, roue ar Hongri, a oa niz-bihan, dre e dad, da zant Loeiz, roue Frans, ha niz, dre e vamm, da zantez Elisabeth ar Hongri.
Ne oa c’hoaz nemet eur bugel, hag e vrasan dudi oa mont da welet an ilizou, klevet hano eus a Zoue, gourvez en harz e wele, kastizan e gorf ha rei aluzen d’ar paour.
Da bevarzek vla, ec’h eas da Varselon, gant daou eus e vreudeur, da gemer plas o zad, a oa dalc’het er prizon gant Per III, roue an Aragon.
Eno e chomas seiz vla.
Epad an amzer-ze, daoust pegen tost e veze dalc’het d’ezan, n’en em glemmas ket eur wech ; e garante evit Doue hag e nesan hag e c’hlanded a gorf hag a ene a vleunias eno, evel al lili hag ar roz e-touez an drein hag ar spern.
Daou vanac’h eus a Urz sant Fransez a veze gantan dalc’h-mat, hag a gelenne anezan war ar skianchou sakr. Epad eur gwall glenved an evoe e roas e c’her da Zoue da vont en Urz sant Fransez ma roje d’ezan ar yec’hed. Ar pareans a deuas hag e chadennou a gouezas ; e gentan preder a oe klask an tu da heuilh e bromese.
Hogen, er mare-ze, e vreur henan a deuas da vervel ; kurunen Napl a deue d’ezan dre wir ; mes he rei a reas da Robert, e vreur yaouankan.
Gant ôtre Bonifas VIII, e oe beleget da zaou vla warn-ugent ha hanvet raktal da eskok en Toulous. Arôk mont d’e eskopti, e tremenas dre vanati Ara-Caeli, hag e wiskas eno saë sant Fransez.
Eur wech en e eskopti, ne gemeras preder gant netra, nemet gant silvidigez an eneou. An darn vihanan eus e vadou a vire evit ezommou e di, hag an darn vrasan a roë d’an ilizou ha d’ar beorien.
Bemde e roë lein da bemp warn-ugent aneze, hag o serviji a rê ouz tol, gant kement a zoujanz hag en dije laket da zerviji Jezuz-Krist e-unan.
Evesât a rê war an holl, ha netra n’halle e lakat da fallgaloni. Eun devez, o tremen dre ar ru en Toulous, e klevas e oa eur glanvourez o c’hedal bezan kovesaet ; diskenn a reas dioustu diwar e loen evit mont da rei d’ezi an absolven. Pa deuas diouz ar gwele, ar re a oa gantan a lavaras d’ezan en devoa tapet laou : « An dra-ze, emezan, gant eur mousc’hoarz, eo perlez ar beorien. »
Prezek a rê gant kement a nerz, ma c’honeze ar bec’herien, ma sklerae an heretiked ha ma konvertise ar Judevien.
Lakat a reas lezennou an Iliz da vezan anavezet ha miret en e eskopti.
Mervel a reas en Brigdol, en bro e gavel, d’an 19 a viz eost 1297, kurunen e drede bla warn-ugent o vleunian war e dal.
War e c’houlenn, e gorf a oe sebeliet en manati Sant-Fransez Marseilh. Miraklou dispar ha diniver a c’hoarvezas e-tal e ve, ha Yan XXII a lakas e hano war roll ar zent, er bla 1317, ugent vla hepken goude e varo.
E vamm a veve c’hoaz er mare-ze, hag a c’hallas pedi he mab savet war an ôter.
Relegou sant Loeiz, abaoue ar bla 1423, a zo en Valans, er Spagn.
An eurvat a zall hag a vêv an ene ; lakat a ra ac’hanomp da ankouat an Otrou Doue ha d’en em ankouat hon unan ; gwasat ha krenvat a ra hon zechou fall ; en hon spered e vag an orgouilh, hag en hon c’halon, eur garante direiz ac’hanomp hon unan.
Sant Loeiz.
# Buhez ar Sent/1912/Lonjin

| ◄ Mathild | Lonjin | Ar Gwad presius  ► |
War-dro ter heur, d’ar gwener arôk Pask ar Judevien, e varve Jezuz-Krist war ar groaz, etre daou laer. Raktal, an heol a guzas e sklerijen ; an douar a grenas ; ar reier a frailhas ; pallen an Templ a rogas etre daou damm ; tud varo a oe gwelet o sevel eus o beiou ; ar re a oa e-tal ar c’hroaziou a grogas aon enne, o welet ar pez a dremene, hag a ziskennas en kêr. Ne chomas war ar mene nemet an Itron-Varia, Yan, an abostol, hag unanik bennak eus ar merc’hed a gare Jezuz.
Giz Rom oa lezel ar re grusifiet ouz ar groug, d’al lapoused ha d’al loened goue da zibri. Gwelet e oa bet darn o chom betek tri devez stag ouz ar groaz, arôk mervel.
O vezan ma oa amzer Fask o tigeri en abardê, ha ma ne oa ket dereat lezel korfou ar re gondaonet ouz ar groug, epad ar goueliou, enebourien Jezuz a yeas da gaout Pilat, da c’houlenn urz digantan da lakat peurlazan an tri grusifiet, abalamour d’o sebelian arôk an noz. Mall o devoa da welet êt, eus a zirak o daoulagad, skeud eun den a oa trec’h d’eze c’hoaz, zoken en e varo.
Pilat a gemennas eta d’ar zoudarded mont da derri divesker an tri a oa en kroaz, hag evelse en em gemerjod da beurachui an daou laer. Jezuz ne oa bue ebet ennan ken. Elec’h terri d’ean e izilli, ar pez a gave didalve ha divalo, ar zoudard Lonjin a zarc’haoas eun tôl goaf gantan en e goste.
En doare-ze, hep gouzout d’ezan, e lake da zont da wir ar pez a oa bet merket diwar-benn Salver ar bed, pell bras a oa, : « Ne vije torret askorn ebet ennan. »
Sant Yan a welas gouli ar galon, hag a lavar e strinkas gwad ha dour anezan. Jezuz-Krist a gemeras true ouz ar zoudard a deue da gaout doujanz evit e gorf-maro, hag a zigoras e zaoulagad da sklerijen ar fe.
War a lavarer, Lonjin a varvas merzer. Skuilh a reas e wad, dre garante evit an den-Doue an evoa gwelet o skuilh, betek ar berad divezan eus e wad, dre garante evit an dud.
Ar galon eo skeuden ar garante. Jezuz-Krist, evit diskouez d’imp pegement e kare ac’hanomp, a falvezas gantan e vije digoret e Galon, ar Galon-ze a dride dija en kraou Bethleem, dre garante evidomp, a c’houzanvas poaniou ken garo en liorz Jetsemani, hag a c’hed, noz-de, ac’hanomp breman, war dôl ar Zakramant. Tostaomp eta hon c’halon skornet, ma teuio da domman diouz e hini tomm-bero.
Sellomp alïes ouz Kalon Jezuz ; ar zell-ze a zigas sonj d’imp eus ar c’henteliou a zavas ’vit an dud, eus ar pedennou a reas evite d’e Dad, eus ar skoueriou kaer a roas endro d’ezan, eus ar zakramanchou, andoniou ar vue evit hon eneou ; eus ar baradoz, rak treo int holl ha n’o deus gellet diwan nemet en e Galon-Zakr. Na pebez tôlen helavar eo Kalon Jezuz ! Sellomp alïes outi.
Jezuz a oa tremenet. Ar gouli grêt en e galon, didalve da welet, a dalvezo da Jezuz da ziskouez d’an dud betek pegeit eo êt e garante ; digeri a ra dor ti ar garante. En em dennomp ennan eta ; eno ema ar peuc’h, ar sklerder, ar zantelez, ha diwallomp da zerri anezan ken dre ar pec’hed !
# Buhez ar Sent/1912/Lourd

| ◄ Jerom | Lourd | Itron-Varia ar Rozêra  ► |
Dïouz gwelet pegement e talc’h d’eze ar pabed hag an eskibien, eo êzet gouzout pere eo an diou devosion gaeran en hon amzer : devosion ar Galon-Zakr ha devosion ar Rozêra.
Gant eur zell hephen, Mari a reas d’an diaoulou tevel.
Setu galloud ar chapeled ; bezan eo gwellan arm hon deus evit dont a benn eus enebourien an Iliz.
N’hall ket an den, eme Leon XIII, pouezan ennan e-unan an testeniou dispar a garante an eus roët d’ezan Jezuz-Krist, hep ma teufe e volonte da ’n em drei war ar vad, hag hen da gerzet war roudou e Zalver betek lavaret gant sant Pôl : Piou hon distagfe diouz karante Jezuz-Krist ? N’e ket me a zo beo, Jezuz-Krist eo a zo beo ennon.
Oh ! bezomp aketus eta da lavaret bemde tam pe dam eus ar Rozêra, ar peden desket d’imp gant ar Werc’hez, ha galloudusan hini a zo da dennan warnomp he madelezou !
# Klevit, holl vugale Doue

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Klevet, ol vugale Doue.
| ◄ Diwar lein an touriou | Klevit, holl vugale Doue (Sul Fask) | Jezuz, Salver an eneou (Ar Yaou-Bask) ► |
Klevit, holl vugale Doue : Jezuz, ho mestr hag ho Roue, A varv da vev zo deut hirie  Alleluia !
Madalen, ganti diou all c’hoaz. Ouz bez Jezuz pa dostaas, Digor ha goullo e gavas.  Alleluia !
Erruet ganto an doare. Daou abostol diouz ar beure Etrezek ar bez a rede.  Alleluia !
Met an diskibl muia-karet, Primoc’h ’get Per en deus redet ; P’o deus gwelet, o deus kredet  Alleluia !
Eun ael gwenn eno azezet, A respont d’ar gwragez nec’het, Ez eo Jezuz da vev deuet.  Alleluia !
Er sal, dek eus an ebestel En e sav dirazo E wel : Peuc’h, emezan, d’eoc’h, tud santel !  Alleluia !
An nevezinti pa glevas, Eun abostol anvet Tomaz Diskredik daoust da se ’chomas.  Alleluia !
« Sellit, Tomaz, hep digarez Ma zreid, ma daouarn, ma c’hostez Hag anzavit ar Wirionez. »  Alleluia !
Pa wel Tomaz kement gouli ’Zispenn d’ezan e izili : « Ma Aotrou, emezan, oc’h c’houi. »  Alleluia !
Eürus ar re o deus kredet. Hep da welout ezomm ebet, An Nenvou d’ezo vo roet.  Alleluia !
Er gouel-man kaer dreist pep hini Ra vezo dre-holl meuleudi D’eun Doue ken mat ouzimp-ni  Alleluia !
Ya, O Jezuz, ’vel ma tleomp ’Vit ho karantez evidomp Mil trugarez d’eoc’h a ganomp.  Alleluia !
# Kloareg Lambaol

    Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll testennoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ an destenn emaoc'h o klask.
Er Bulletin de la Société académique de Brest (1867), gant Gab Milin
E Gwerzioù Breizh-Izel (1874), gant Fañch an Uhel :
# Kloareg Roc’han

    Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll testennoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ an destenn emaoc'h o klask.
Er Barzhaz Breizh, gant Kervarker :
* Kloarek Rohan (1846)
* Kloarec Rohan (1867)
* Kloarec Rohan (1883)
# Kleuein e hrér er hoed

| ◄ Silvestrik | Kleuein e hrér er hoed |
* Kleuein e hrér er hoed en éned e kañnein,
* En éned e kañnein,
* Hag ind e lar d’emb hum garein
* El dé d’en neùè han rak pen da er gouian,
* Ien e kaver er galon tineran
N.B. M$^r$ l’Abbé Le Bayon (JOB er GLÉAN), qui a recueilli cette chanson dans le Pays de Vannes, n’en a retrouvé qu’un couplet. J’en ai ajouté un second en utilisant une chanson vénète d’une inspiration analogue. Il serait injuste de passer sous silence que de son côte, M$^r$ Le Bayon a très heureusement complété cette belle sône dans son “ AMZER ER HENEU „ (le temps des noisettes) qui est devenu populaire a juste titre en Basse-Bretagne.
# Klevet, Mari, Mam Doue

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Klevit, Mari, Mamm Doue.
| ◄ Me zo kristen ha gant enor | Klevet Mari, Mam Doue (Nous voulons Dieu) | Aman, pell euz an trouz ► |
Diskan. Klevet, Mari, Mam Doue, Peden ar bobl kristen : Doue c’houlomp, Doue da Roue, Doue !... gant e goms da lezen. Doue c’houlomp, Doue da Roue, Doue, gant e goms da lezen !
1. Bugale Judevien ar C’halvar Hag o c’hensortet, vei biskoaz, A garje mougan war an douar Ar zonj euz Jezus hag e Groaz.
2. Mes c’houi, Mari, Mam garantezus, Hag a roas Doue d’ar bed, C’houi a viro d’imp ho Mab Jezus Da Zoue ha da Vestr bepred.
3. Doue c’houlomp e peb tieges, Doue d’an tad, Doue d’ar vam, Doue d’ar mab, m’en devo furnes, Doue d’ar verc’h, ma vo divlam.
4. Doue er skôl d’ar mestr, d’ar vestres, Doue d’ar bugel o tiski ! Ziouas ! na tristan diskadures Mar n’eo er skôl ar Grucifi !
5. Doue c’houlomp en hospitaliou D’ar c’hlanvour kez en e anken ; Tud Doue da zousat e boaniou, D’e ine paour an absolven !
6. Doue er varn uz pen ar barner, Doue, ar Barner divezan, Da zigas zonj da bep lezenner Ma vo ive barnet gantan.
7. Doue en ilis d’an daou bried Enem ro an eil d’egile ! Pa na ve ket Jezus en eured Na bad ket pel ar garante.
8. Doue en arme d’ar iouankis, Doue en arme d’ar chefou ; Doue zoursen ar gwir vaillantis, Ha sklerijen ar sperejou.
9. Doue da Frans, Doue ’n he lezen ! Doue ’n he fen lec’h an dud fal ! En he dorn baniel ar Fe gristen Frans a vo kaer evel gwejal.
10. Doue dreist-ol, gant e vrec’h nerzus, D’an Ilis zantel e Bried, Ma peurdrec’ho er brezel spontus A ve gret dezi dre ar bed !
11. Doue d’ar bed, Doue da Roue, Hag e Aviel da lezen ! Pegouls, boblou, ha c’houi, rouane, Dirak-han e plegfet ho pen ?
12. Ni, vel gwejal zourdadet ar Groaz, Ni, Breizis, laromp war-eun-dro : Ni zo da Zoue hirie, warc’hoaz, Hag er vuhe hag er maro !
13. Ia, kent vit koll Doue, hon Ferc’hen, Ni a rofe hon ol vadou ; Ni skuillfe hon goad war an dachen, Hag a varvfe vel hon zadou !
E. O.
# Klevit, Mari, Mamm Doue

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Klevet, Mari, Mam Doue.
| ◄ Me ’zo kristen, ha gant enor | Klevit, Mari, Mamm Doue | Aman, pell diouz an trouz ► |
* Diskan.
* Klevit Mari, Mamm Doue
* Pedenn ar bobl kristen
* Doue fell d’imp Doue da Roue
* Doue gant e gomz da lezenn. (2 w)
* Bugale Juzevien ar c’halvar
* Hag o c’henseurted hirie c’hoaz
* A garfe mouga war an douar
* Ar soñj eus Jezuz hag e Groaz.
* Met c’houi, Mari, Mamm garantezus,
* Hag a roas Doue d’ar bed,
* C’houi a viro d’imp ho Mab Jezuz,
* Da Zoue ha da Vestr bepred.
* Doue fell d’imp e pep tiegez,
* Doue d’an tad, Doue d’ar vamm,
* Doue d’ar mab m’en devo furnez,
* Doue d’ar verc’h ma vo dinamm.
* Doue er skol d’ar mestr, d’ar vestrez,
* Doue d’ar hugel o teski !
* Siouaz ! na trista deskadurez,
* Pa vez ar skol hep kreuseufi.
* Doue fell d’imp en ospitaliou,
* D’ar c’hlanvour kaez en e anken ;
* Tud santel da zousaat e boaniou,
* D’e ene paour an absolvenn.
* El lez-varn, Kroaz Jezuz Hon Salver,
* Lakaet er penn uhela,
* ’Vit ma heulio bepred pep barner
* Jezuz ar Barner diweza.
* Doue en iliz d’an daou bried,
* D’unani o friedelez !
* Pa ne vez ket Jezuz en eured,
* Ne bad ket pell ar garantez.
* Gant ar soudarded hag o mestrou,
* Doue dalc’hmat er penn-a-raok,
* Evit kennerza o c’halonou,
* En deiz, siouaz, ma savfe krog.
* Ra gennerzo Hon Salver Jezuz
* Sentus holl ouz lezenn Doue :
* Eürusted eur vro, he gwir mammenn,
* Eo kemer Jezuz da Roue.
* Ra gennerzo Hon Salver Jezuz
* An Iliz Santel e Bried,
* Ma beurdrec’ho er brezel spontus
* A vez graet d’ezi dre ar bed.
* Doue, mestr d’ar rouantelezou,
* Hag e Aviel o lezenn ;
* Pegoulz ’ta, poblou, gant ho mestrou,
* E plegot dirazan ho penn ?
* Bezomp kristen evel hon tadou.
* Lavaromp, Breiziz, a bouez penn,
* En eur gerzout holl war o roudou :
* Feal bepred ! Treitour, biken ! »
# Klevet, ol vugale Doue

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Klevit, holl vugale Doue (Sul Fask).
| ◄ Eleiz a dud a gav kalet (Ar Basiantet) | Klevet, ol vugale Doue (O Filii) | Jezus, Zalver an ineou (Salutis humanæ) ► |
Amzer-Bask a bad bete zul an Dreidet. Chapelet ar Misteriou a C’hloar a zigas zonj d’imp euz an tri gouel braz a zigoue er c’houls-ze euz ar blaves kristen : Pask, an Asansion hag ar Pentekost.
1. Klevet, ol vugale Doue : Roue ar zent hag an ele, A varo zo deut beo hirie, Alleluia !...
2. Madalen, ganti diou-alc’hoaz, Ouz ar be zantel pa dostaz, Digor ha goulo hen c’havaz Alleluia !...
3. Kentis ma klevjont an doare, Daou abostol trezeg ar be, Buanan ma hellent a rede, Alleluia !...
4. Med an diskib muian karet, Primoc’h ’vit Per a n-euz redet : Pa n-euz gwelet, a n-euz kredet, Alleluia !...
5. Eun èl gwen eno azeet, A respont d’ar groage nec’het, Ema Jezus resusitet, Alleluia !...
6. Er zal dek euz an ebestel En e zav dirak-he hen gwel : « Peoc’h, emezan, d’ac’h, tud fidel ! » Alleluia !...
7. An neventi pa he c’hlevas Eun abostol hanvet Thomas Disfius velkent a chomas, Alleluia !...
8. « Zellet, Thomas, setu aze « Ma zreid, ma daouarn, ma c’hoste, « Hag anzavet ar wirione, » Alleluia !...
9. Pa wel Thomas ar gouliou A zo merket en e vemprou : « C’houi, emezan, eo ma Otrou ! » Alleluia !...
10. Eüruz ar re a n-euz kredet, Hep kaout ezom da welet, An Envou deze vo roet Alleluia !...
11. Er gouel-man kaer dreist peb hini Ra vezo dre-ol meulodi D’eun Doue ken mad ouzomp-ni ! Alleluia!...
12. Ia, o Jesus, vel ma tleomp, Euz ho karantez evidomp Mil drugare d’ac’h a ganomp ! Alleluia!...
K. G.
An eil zul goude Pask, Gouel zant Briek, eur Breton a Vro-Zoz, deut gwejal e Breiz-Izel gant e venec’h da brezeg ar gwir be, kentan Patron hon Eskopti, kanet Fe hon tud koz, 97 ; Me zo kristen, 98, O pebes tan, 135, etc.
Miz Me eo miz kentan ar Werc’hes Vari : pedennou ha kantikou, a zav en hec’h enor a bevar c’horn ar bed, epad ma richan an evnet er glazur, ha ma tiouan ar bokedou da steredeni an douar.
An 19 a viz Me e ve gret e bro Landreger Pardon braz zant Ervoan, bet en e amzer person e Tredrez hag e Louanek, maro e kenver an de-ze er Minihy, interet en Ilis-Veur Landreger, enor ar Vretonet. Kaer a vefe kanan epad ar prozesion, hag endro de Ve, e gantikou 78, 79, etc., ha kantikou d’ar Werc’hes, e Vam ger, 59, 60, 63, 99, etc.
An tri de arog Iaou-Fask e ve prozesionou, hag e kaner Litaniou ar zent, da c’houlen o zikour hag o madeles war an dud ha war madou an douar. Kanet Aman pel euz an trouz, 100.
Kant. Brez., Edit. not.
# Kloareg Laoudour

    Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll testennoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ an destenn emaoc'h o klask.
* Kloarek Laoudour (An Uhel), gant Fañch an Uhel, e Gwerzioù Breizh-Izel, 1874.
* Kloarek Laoudour (Bleuniou-Breiz), e Bleunioù Breizh, 1862.
* Kloarek Laoudour (Duhamel), gant Maurice Duhamel, e Gwerziou ha Soniou Breiz-Izel, 1913.
# Ervoan Camus

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Erwan Kamuz.
| ◄ Cloarec Kertanguy | Ervoan Camus | Merc’hed Kergroaz ► |
Ervoan Camus a gane gai, ’Clasc he gezec eur zul veure ;
 Ervoan Camus a Blouillau, Brawa pôtr iaouanc ’zo er vro.
 Hac he gezec p’hen deus cavet, War eur c’hlazenn eo azeet ;
 War ar c’hlazenn p’eo azeet, He fri da voadan ’zo ’m laket :
 — Petra newe c’hoarve d’in-me, Na mar goad ma fri ken beure ?
 Na mar goad ma fri ken abred ? Custum d’hen ober na ê ket.
 Hen harpan he benn ’n eun derwen, Commans da zonjal, da gomprenn ;
 Commans da zonjal, da gomprenn, ’C’hortoz tud ’n ofern da dremenn.
 — Ma c’hoar, plac’h an ofern veure, Petra ’c’h eus clewet a newe ?
 — Newentiz ’walc’h am eus clewet, Pa ’zê marw an hini garet.
 Ervoan Camus, na pa glewas, Ter guech d’an douar a goueas ;
 Ter guech d’an douar eo coueet, He c’hoar paour, n-eus-han goureet ;
 — Tewet, ma breur, na ouelet ket ! Te wel, ma breur, em gonzolet !
 Merc’hed awalc’h a zo er vro ; C’hui ’zo iaouanc hac a gafo ;
 C’hui ’zo iaouanc hac a gafo, Hag ar re-goz a dremeno.
— Hac ’ve ken liès ’blac’h er vro Hac a zabrénen a zo er mor,
 Me n’am bô hini anezhe, P’eo gwir ê marw ma c’harante ;
 Biken euret n’vô war ma fenn, P’ê marw Mari ar Penduenn.
Mari Hulo, à Plouaret.
# Ervoan Gwillou

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Erwan Gwilhou.
| ◄ Gwillaouig Kalvez | Ervoan Gwillou | Penheres Keroulaz ► |
Mar plij ganec’h a selaoufet Ur werz a-newez gomposet ;
 Ur werz a newez gomposet, Da Ervoan Gwillou hec’h eo grêt.
 Ervoan Gwillou a vonjoure, ’N ti ’nn Derrien koz pa arrue :
 — Bonjour ha joa bars ann ti-man, Jannel Derrien pelec’h eman ?
 — Et eo Jannet d’al leur-newe, Me a garje mad na vije ;
 Me a garje na vije ket, Abalamour d’ar Rechoed ;
 Balamour da botred ar Recho, Gwasa tud-jentil ’zo er vro.
Aotro ar recho a lâre D’Ervoan Gwillou, el leur-newe :
 — Ervoan Gwillou, mar am c’haret, Ho mestres d’in-me a brestfet ?
 — Aotro ’r Recho, ma iskuzet, Rag ar plac’h-man a zo dimêt.
— Ober goap ’fell d’id, michiek, Ur plac’h a bemp mil skoed leve,
 Ur plac’h a bemp mil skoed leve, Ha te na t’eûs gwennek anhè.
 — ’Wit-on da vea michiek, O lipad da blajo n’on ket bet ;
 O lipad da blajo n’on ket bet, Nag iwe plajo Recho ’bed !…
 Jannedig Derrien a oele, Ervoan Gwillou he c’honsole…
 Jannedig Derrien a lâre D’Ervoan Gwillou, el leur-newe :
 — Mar karet ma diwall fete, Me ho komerro goude-se.
 — Tapet-krog en bask ma chupenn, M’ c’hoariinn gant ma baz daou-benn !…
 Kriz a galon nep na oelje El leur-newe nep a vije,
 O welet ar ieot o ruzia Gant gwad ’nn dut-jentil o skuilla ;
 Gant gwad ’nn dut-jentil o skuilla, Ervoan Willou euz ho lac’ha !
Ervoan Gwillou a lavare ’N ti ’nn Derrien koz, pa arrue :
 — Setu aze ho merc’h Jannet, Penamet on-me na oa ket !
 — Dalet, Jannedig, ann alc’houez, Roït d’ehan gwerz un tok-newez.
 — Gwerz un tok-newez n’hen defo ket, Me hen komerro da bried.
 Ervoan Willou ’n eûs goneet, En Prad-Melar o vea bet,
Ur plac’h a bemp mil skoed leve, Hag hen n’hen eûs gwennek anhè.
Kanet gant Marc’harit Fulup.
* ↑ Variante : Ann Derrien kos a lavare D’he verc’h Jannet, un dez a oe ;  — Ma merc’h Jannet, mar am c’haret D’al leur-newez na efet ket.  — Bet drouk gant ann nep a garo, D’al leur-newez me a ielo ;  Mar be sonerienn, me dan Gant ma dous koant Iouenn
* ↑ Variante : Ann Derrien koz a lavaras D’he verc’h Jannet, ’vel ma klewas :  Dalet ma merc’h, ann alc’houez-man Reit gwerz un tok newez d’ehan ;  Reit gwerz un tok newes d’ehan, 'Vô diou blumachenn war-n-ehan.  — N’ê ket ’vel-se a c’hoarveo, Ho merc’h Jannedig hen defo  — Aotro Doue, ha posubl ’ve Perc’henn pemp kant skoed a leve,  Ur boesellad gwinis bemde, Mab ’n amunuser as be-te !  — Bet drouk gant ann nep a garo. Ervoan ar Gwillou eo am bô ! Kanet gant Jannet Ar Gall, mates en Kerarborn, — Plouaret 1849.
# Erwan Kamuz

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Ervoan Camus.
| ◄ Kloarek Kerdanguy | Erwan Kamuz | Marc’harit Koant ► |
* Erwan Kamuz a gane ge,
* ’Klask e gezek, eur zul veure ;
* Erwan Kamuz, a Blouilho,
* Braoa potr yaouank ’zo er vro.
TRADUCTION. — Yves Camus chantait gaîment — En allant chercher ses chevaux, un dimanche matin ; — Yves Camus, de Ploumilliau, — Le plus beau jeune gars qui soit dans le pays.
Chanté par Maryvonne le Flem, Port-Blanc.
* Erwan Kamus, a Blourio,
* Braoan den yaouank ’zo er vro.
TRADUCTION. — Yves Camus, de Plourio (?) — [Est] le plus beau jeune homme qui soit dans le pays.
Chanté par Louise Méhauté, Trégonneau. Phono Y. le Moal.
* Erwan Kamuz a Blouvigno,
* Glac’haretan mab zo er vro,
* Glac’haretan mab zo er vro.
TRADUCTION. — Yves Camus de Blouigneau (?) — [Est] le ﬁls le plus affligé qui soit dans le pays (bis).
Chanté par X., Saint-Nicolas du Pélem. Phono F. Vallée.