OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ar Baron Bihan

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Ar baron bihan.
| ◄ Markis ar C’hleand ha Jannet Riou | Ar Baron Bihan | Ar C’homblad Iaouank ► |
Ar baron bihan ’vonjoure, Er Pont-newez pa arrue : (bis)
 — Bonjour ha joa holl en ti-ma, Ar vates vihan pelec’h ’ma ? (bis)
 — Eman duhont bars ar jardinn, O tibab kaol ha louzou finn ; (bis)
 O tibab kaol ha louzoio Hec’h a d’ober ar soubenno. (bis)
 — Pajig, pajig, ma faj bihan, Kê d’ lâret d’ar vates vihan (bis).
 Donet d’ar gêr, ha dont buhan, Da gomz gant ar baron bihan. (bis)
 — Mates vihan, poania a ret ; Dibab saladenn eo a ret ? (bis)
 — Dibab saladenn na ran ket, Dibab ar c’haol, al louzou finn ; (bis)
 Dibab ar c’haol, al louzoio Hec’h a da ober soubenno. (bis)
 — Lâret ’zo d’ac’h, mates vihan, Donet d’ar gêr, ha dont buhan ; (bis)
 Donet d’ar gêr, ha dont buhan, Da gomz gant ar baron bihan.
 — Lâret d’ar baron, lâret d’ehan, N’am eûs netra d’ober gant-han. (bis)
 — Lâres-te d’in-me, paj bihan, A d-eûs lâret ’r vates vihan ? (bis)
 — ’R vates vihan ’zo fur ha koant, Met un tammig ’eo arrogant ; (bis)
 Lâret e d-eûs d’in lâret d’ac’h N’ defoa netra d’ober ganac’h. (bis)
— Na grêt-c’hui d’in-me, hostizes, Kousket un noz gant ho mates ; (bis)
 Me ’roï’ d’ac’h pemp kant skoed arc’hant-gwenn Ha kement-all en aour melenn ;
 Ha kement-all en aour melenn, D’ar vates vihan, he goulenn. (bis)
 — Mates vihan, mates vihan, Deut-c’hui d’ar gêr, ha deut buhan ; (bis)
 Deut-c’hui d’ar gêr, ha deut buhan, Da avan d’ar baron he goan ; (bis)
 Ha d’ober d’ehan he wele, Ewit hen disober goude. (bis)
 Me ’c’h a d’am gwele, ha me klanv, C’hui ’roï’ d’ar baron da goania ; (bis)
 Pa gasfet ar meuz diwezan, Pô ur presant kaer digant-han. (bis)
 — Salv-ho-kraz, ’mezhi, ma mestres, P’oc’h bet em andret traitoures ; (bis)
 Me ’c’h a d’ wiska ma boutou skanv, ’Wit reï d’ar baron da goanian. (bis)
P’oa ’r meuz diweza servijet, Da glask lojeis hi a zo êt : (bis)
 Da glask lojeis hi a zo êt, Da di he faeron hec’h eo êt ; (bis)
 — Ma faeron, digorret ho tor, Ho fillores ’zo ’c’houl digor ; (bis)
 Gwell’ eo ganen koll ma buhe ’Wit koll ma enor ’r Pont-newe ! (bis)
Kanet gant Jannet Ar Gall Plouaret — 1849.
# Ar Barz ha Mevellou ar Roue

| ◄ Ar Barier, ar Fagoder an hag Azen | Ar Barz ha Mevellou ar Roue | An Den hag ar C’hoanen ► |
Eur barz en doa great eun nebeut guerziou evit meuli he roue.
Ar guerziou-ze a voue diskuezet d’ar prins ; plijout a rejont dezhan, hag e lakeas kemen ar barz d’he gaout evit lenn he unan he verziou dirazhan, hag epmar evit he zic’haoui mad euz ar boan en doa bet ;oc’h ho ober.
Ar barz a ia eta d’al lez d’an dervez merket dezhan. Hogen ne dear ket var eün bete cambr eur roue evel ma zer da di eur paour kez. Eno e caver gardou, mevellou, servicherien, tud a lez hag a zo red tremen dioutho avechou evit gallout mont beteg ar prins, hag a zo alies zoken muioc’h da ober gantho eget gant ar prins he unan. Ama an dud a lez a vouie evit petra e teue ar barz, ha n’o devoa douet ebet na vije paet mad he verziou dezhan. Ma en em lakejont da glask an tu da denna digant ar barz eul loden euz ar pez a vije roet dezhan.
Pa zigouezas potr ar guerziou e kichen an or borz e cavaz eno gardou hag a lavaras dezhan ne daje ket larcoc’h ma na bromete rei dezho eul loden euz ar gobr a dlie ar roue da rei dezhan. Goude chipotal eun nebeut, e roaz he c’her da rei dezho an drederen euz ar pez en divije.
Digouezet e dor an ti, e voue dalc’het adarre a za gant mevellou ha mitizien. Red e voue ober eur marc’had all, ha prometi eun drederen all d’ar re-ma.
Neuze e c’hellas mont bete dor cambr ar roue. Hogen ama ar botred a gambr a c’houlenne ive ma vije goalc’het ho daouarn dezho. Kement ha ker bian ma voue red d’ar barz kez prometi an drederen diveza, en hevelep doare ma vije red dezhan rei oll ar pez en divije ha ne chomje ganthan he unan nemet an henor.
Erfin e c’hellaz ar barz mont beteg ar prins, hag o veza resevet urs da lenn he verziou, en em lakeas d’ho distaga a zoare. Hogen dre ma zea e chenche geriou, e chenche pennadou guerz. Eleac’h geriou a veuleudi e lakea geriou all hag a daole dismegans var ar roue. Ar prins a ieas kement a zroug enhan ma c’hourc’hemennas rei cant taol baz d’ar barz evit recompans. Ar barz en em daolas d’an daoulin dirag ar roue :
— Va frins, emezhan, m’o pefe ar vadelez da c’hourc’hemenn rei c’huec’hugent taol baz din eleac’h cant ?
— Perag, eme ar roue souezet ?
— Abalamour ma em eus va recompans da ranna etre tri rum, hag e vezo esoc’h cals d’in ober va rann, em bezo daouugent da rei da bep rum.
Neuze en em lakeas da gonta d’ar roue ar marc’hajou a ioa bet red dezhan da ober araok dont beteg enhan.
— Oh ! mar d’eo evelse eo, eme’r prins, lakeomp tri c’hant ; eur c’hant da bep rum ne ket re, ha var an tom e lakeas rei eur zaeat taoliou baz d’he botred a gambr, d’ar zervicherien a zioualle dor an ti ha d’ar gardou a zioualle an or bors.
Neuze ar barz a lennaz he verziou evel ma en doa ho scrivet, hag ar prins, goude an tam plijadur en doa bet, a baeas drus dezhan ar meuleudiou en doa laket var baper.
An dra-ma zo digouezet pell zo ; hogen, evel a velit, hed ar vech eo bet ar c’his gant ar re zo en dro d’ar brinsed, en dro d’ar re vras, da ober ho bloue divar goust ar re o deuz izom euz ho mestr ; ha bep en amzer en em gaf eun den ijinuz avoalc’h evit rei kentel dezho.
# Ar Basajerez, eilvet gwez

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Ar bassagerès (eilvet gwez).
| ◄ Ar Basajerez, gwez kenta | Ar Basajerez, eilvet gwez | An Tri Marc’heger ► |
* M’ho salud, Izabellig, gant ho pagig vihan,
* Petra a rez-te aze war ar mor, da unan ?
* Da zello ha da leson a gavan ken brilhant
* Evel an heol binniget, pa bar er firmamant.
TRADUCTION. — Je vous salue, petite Isabelle, avec votre petit bateau. — Que jais-tu là sur la mer, toute seule ? — Tes regards et ta mine. je les trouve aussi brillants — Que le soleil béni, quand il paraît au firmament.
Chanté par Augustine Kerleau, Port-Blanc.
* Eur plac’hig koant koant, eus ar ger a Zant-Malo,
* Eur plac’hig koant koant, eus ar ger a Zant-Malo,
* Pasejerez war rivier Pempoul Goelo.
TRADUCTION. — Une ﬁllette très gentille, de la ville de Saint-Malo (bis). Batelière sur la rivière de Paimpol Goelo…
Chanté par Dagorn, Port-Blanc.
# Ar Geldon braz

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Ar Jeldron bras.
| ◄ Ar plac’h divotou | Ar Geldon braz | Mestres ar c’habitenn ► |
Pa ’c’h ê ’r Geldon braz da Baris,
Oa pemzec mil scoed ’n he c’houris ;
 Pa ’c’h ê ’r Geldon braz da Baris,
A oa montet ’vel eur markis.
 Abenn ma retornas d’ar gêr,
Oa equipet ’vel eur rouiller.
 Pa oa gant ann hent o vonet,
Eur vagerès ’neus rancontret :
 — Magerès coant, d’in lavaret,
Pe-lec’h ec’h et, pe ec’h oc’h bet ?
 Pe-lec’h ec’h et pe ec’h oc’h bet,
Pe oc’h eus esper da vonet ?
 — N’ on bet neb-lec’h, monet a ran D’ann hosteleri da lojan.
 — Lâret c’hui d’in-me, magerès,
Na c’hui ac’h eus compagnonès ?
 — Ma c’hompagnonès ’zo neubeut — Met war m’ inkane a deufet.
 Ar Geldon braz a lavare
’N hosteleri pa arrue :
 — Hostizès, d’in-me lavaret
Ha moyenn ’ve beza lojet ?
 Na digasset d’imp-ni d’hon c’hambr,
Du pain, du vin ha de la viande.
 Dâlet, ’mez-han, hostizès coant,
Ma balisenn aour hac arc’hant.
 N’am emp ezom met eur guele,
Ma mab bihan, ma groeg ha me.
 Ar Geldon braz a gouske c’houec,
Met ar vagers na rê ket.
 Ann de war lerc’h, deus ar beure,
Na kerkent ha ma tarch ann de,
Na kerkent ha ma tarch ann de
Hi o sevel euz he guele :
 — Roët d’in-me, hostizès coant,
Ma balisenn aour hac arc’hant,
 ’Wit mont d’ober eun dro en kêr
Da c’hortoz ’n aotro da zevel.
 Ar Geldon braz a c’houlenne
Digant ann hostizès neuze :
 — Roët d’in-me, hostizès coant,
Ma balisenn aour hac ar’hant.
 — Salv ho crâz, aotro, na rin ket,
Roët am eus hi d’ho pried.
 — Ha possubl pe grêt ann dra-ze ?
Honnès na oa ket groeg d’in-me.
 — Brassoc’h pec’her a oac’h a ze,
Cousket ganthi ’r memes guele.
 — Aotro Doue ! petra lârin
D’am groeg, er ger pa arruin ?
 Laret ’vin war ann hent lêret,
Cavet eur buguel dilezet ;
 Cavet eur buguel dilezet,
Truez outhan ’m bô comerret.
# Ar Gernez

    Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll testennoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ an destenn emaoc'h o klask.
* Ar gernez, gant Fañch an Uhel ;
* Ar Gernez, gant Maurice Duhamel
# Ar Glaouër hac ar Fouler.

| ◄ Ar C’hog hac ar Gluyar. | Ar Glaouër hac ar Fouler. | Al Logoden-dall, an Drez hac ar Poc’han.  ► |
FABL 113.
Ar Glaouaër hac ar Fouler.
Eur glaouaër, p’en deus qemeret
Eun ty en feurm, en deus pedet
Ar fouler ma teuje ive
Gantàn da loja d’an ty-ze.
Ar fouler, p’en deus ententet
Ar pez en devoa proposet :
Ze n’en dé qet deus ma affer,
En deus respontet ar fouler,
En eur lavaret evellen :
Rac ar pez am be lecqeet guen,
Gant ar fumezon eus da c’hlaou
E teufes da zuad ma zraou.
Sans moral.
Ar fablen-màn a zinifi
Cals a dud o deus coantiri,
Mæs ma ne geront clascq an tu
D’ho c’haffero, o lacaï du.
Diouzimp ne zereont qet
Qement a so ebars er bed :
Ar pez a so da unan fall
A zere eus cals a re-all,
Dre ze qent qemer exempl vad
Guelomp hac èn so dereat.
# Ar Glesqer hac al louarn.

| ◄ An Azen guisqet croc’hen al Leön. | Ar Glesqer hac al louarn. | An daou Gy.  ► |
FABL 89.
Ar Glesqer hac al Louarn.
Eur glesqer deus a eun arbrat
O sortial, a yez er c’hoat
Da gaout an oll loenet sauvach ;
Dèse neuse e lavaras :
Penaus e voa savant ha fin,
Memeus eun doctor meudeucin ;
Na Galien nac Hipocrat
Ne voïent sur an tan yolvat
Netra en tu-all na voye,
Nac eöm avis digante.
Al loenet brutal a gredas,
Nemet al louarn a laras,
Oc’h ober goap en eur farçal
Deus e vantezon disleal :
Istim a raïomp nìn ennes
Savant er veudeucineres ?
Sans moral.
En em vanti deus a eun dra
Ha ne ouzer qet anezàn
So eun dra dign a voaperes
D’an oll dud evit farceres.
# Ar Gelionen hag ar c’har

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Ar guellienen hac ar c’har.
| ◄ An Azen gwisket gant kroc’hen al leon | Ar Gelionen hag ar c’har | Ar Bleiz hag an oan ► |
En eur sao tenn, heol a bep tu, War eun traez tanau ’vel ludu, C’houeac’h pikol marc’h, gant kals a veac’h, A chache eur c’har gant ar c’hreac’h.
Ne vane den ennañ, avat : Bras ha bihan a yae war droat Gant truez ous al loened keis ’Oa c’houeza, c’houezi, skwis-direis.
Setu ma tibouf d’o skoazel, Eur gelionen a denn-askel ; Gwech war unan, gwech war eun all E sailh broud-divroud, o voudal.
Evel ma red dreoll, buhan, Eur c’horonal ’kreis an emgann D’eünañ e dud, ha d’o zikour Da drec’hi war an enebour,
Hi a c’hournij du-ma, du-hont, A zeou, a gleiz, en eun taul-kont ; A ra eun azezig, gant pres, War fri chaotret ar pautr harnes ;
Panevet hi, war he menno, N’afe biken an treo endro ;
Hi eo a ro nerz da bep gar, Hag a ra mont war rauk ar c’har.
— Ar re-nes, ’mei, zo dibreder, Pa lezont d’iñ pep tra d’ober : Ha ne c’hellfent ket, kouls ha me, Rei eun taul dorn d’ar c’hezeg-ze ?
’Mañ eur manac’h o pedi c’houek. Daoust hag eo ’n amzer, lezourek ? Eur vroeg a gan a-bouez he fenn : Pesort vad gant he c’hanaouen ?
Darn-all zo ’kauzeal : tud sot, Pa dlefent bounta war eur rot ! — Gant ar zonjou-ze, hon loenig O vouboual ’n he c’horn-boudig
A drubuilh an oll goas-oc’h-goas. O vezan grommet eur c’hi bras ’Oa ’drenv ar c’har o kerzet treus, E oe lonket gantañ, dre reus.
Pet den er bed a zo kelion A c’houl rei d’ar c’hezeg kalon Hag ali mat da bepini ? Kelion fur, evez ous ar c’hi !
# Ar Geillenen en em vant drest muzur.

| ◄ Ar Gegin. | Ar Geillenen en em vant drest muzur. | Ar Verienen hac ar Geillenen.  ► |
FABL 32.
Ar Geillenen en em vant dreist muzur.
Eur chariot voa o qerzet :
Ar c’hocher a stracqe e fouet.
Er blassen eus ar redadec
Ar rojou ha treid ar c’hezec
A zave cals a boultr en êr :
Ne voa qet pussubl guelet scler.
Eur geillenen a lavare,
Er chariot en e c’hoaze :
O ! peguer bras eo ar boultren
A meus mèn savet er blassen.
Sans moral.
Ar fablen-màn a apparchant
Eus ar re o deus santimant :
Manific bras gant ho c’homso
Evit laëres an enorio
Hac a ve gleet d’ho nessa,
E tesiront e gaout gant joa.
Petra bennac ma vent grossier
O deve c’hoant ho c’histimfer.
# Ar Gewier

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Ar gevier.
| ◄ Kaz Nicolaz | Ar Gewier | Tasel hag e Gog ► |
* Me ’m boa gwelet pevar forc’hel
* O tansal en eur skudel ;
* Ar re-ze danse manifik,
* ’Met ar plaz a oa bihanik.
TRADUCTION. — J’avais vu quatre pourceaux — Danser dans une écuelle ; — Ceux-là dansaient magnifiquement — Mais la place était un peu étroite.
Chanté par Yves Menguy, Pleven.
* Pa oan o tremen KastelPol,
* Julig ar Verververo !
* Me ’wel’ eun houc’h o planta kol,
* Julig ar Verververo,
* Ma julig aristonteno !
TRADUCTION. Comme je traversais Saint-Pol-de-Léon. — Julig le Verververo ! — Je vis un verrat planter des choux, — Julig le Verververo, — Ma julig aristontaine !
Chanté par Augustine Malo, Ploëzal. Phono F. Vallée.
* Me ’m eus gwelet eun ouner vla,
* Montroulez ganti war he skoa,
* Landiridi ri ti tralala de ra !
* Landiri diri ti tralala !
TRADUCTION. — J’ai vu une génisse d’un an, — Avec Morlaix sur son épaule, Landiridiri, etc.
Chanté par M. l’abbé Thoz, Lannion. Phono F. Vallée.
# Ar Giez-red hag he mignounez

| ◄ Al Labouz tizet gant eur bir | Al Labouz bihan hag ann den  ► |
Pa rooc’h, mignoun e vezoc’h ;  Den fall a-vad, pa c’houlennoc’h.
Eur giez-red a voa tostik da gelina ; Ne c’houie e pe leac’h dizamma he c’hofad. Pedi ker brao a ra eur vignounez e doa, Ma ro hou-man he loj d’ezhi d’ober torrad,  Gant ma’z aio er meaz,  Pa vezo eat war veaz. Ar giez a ia ebarz, — gortoz a ra he zro ; Laoskaat ra war-n-hi : e-ben neuze zistro.  Ar vamm-giez a c’houlen out-hi Pemzek derveziad all da choum c’hoaz enn he zi ;
— « Rak, eme z-hi, va bugale  » Iaouank-flamm ne c’houzont bale. » Evit lavaret berr, bez’ e doe he goulenn. Ann amzer, deiz ha deiz, a nij war-zu tremen ;  Deut eo ann eil mare.  Ar perc’hen adarre A zistro da c’houlenn he zoull, he zi, he c’hampr. Neuze ar goz-vamm-giez, gant he zeod lemm ha lampr,  A lavar distagel :  — « Brema ac’han ni iel,  » Mar d-oc’h evit hor c’has er meaz. »  Dent he zorrad ne voant dent leaz.
Roit eunn dra d’ar re fall, goude keuz ho pezo.  Evit kaout ho tra digant-ho,  E vezo red c’hoari ar vaz, Harzal ha kregi-du, diskolpa evel chas.  List-ho da vont dreist ho treuzou, Hag e vezo ’r peuri berr a-bred d’ho kenou.
# Ar Gernez (Duhamel)

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Ar Gernez.
| ◄ Trogadek | Ar Gernez | An Intanvez Paour ► |
* Meulet ra vezo an Drinded,
* Tri: Tad, Mab ha Spered Santel,
* D’ec’h iwe, Gwerc’hez fidel,
* Ha pa oc’h ’nem apariset,
* Dec’h iwe Gwerc’hez fidel,
* Ha pa oc’h ’nem apariset.
TRADUCTION. — Louée soit la Trinité, — Trois : Père, Fils et Saint-Esprit, — A vous aussi, Vierge ﬁdèle, — Et puisque vous êtes apparue (bis).
Chanté par Maryvonne Nicol, Plouguiel.
# Er hombat spirituel/Chapistre 40

| ◄ Penaus e eller pratiquein er memb vertu estroh eveit én un occasion. | Ag en amzer e zeliamp laquad eveit hur bout peb vertu, hac ag er mercheu ag er profit e dennamp a nehai. | Ne zelier quet desirein rai bout delivret ag en affliction e andurer guet patiantæt, hac é peh fæçon éma ret reglein hun desirieu.  ► |
NE fehai quet bout arrestet justemant hac é general peguéhet amzer e zeliamp impléein é pratiquein peb vertu, eveit hur bout hi ; rac en dra-zé e zou revé er stat hac en dispositioneu é peré é omb, revé er profit e ramp ér vuhé spirituel, ha revé avis en tad spirituel pehani hun hondu : mæs assuret é, mar laquamp ol er soign hac ol er studi a beré hun ès compset, é berre amzer é profitehemp hilleih.
Ur merche assuret ag ur profit considerable é, a pe zalher er pratique ag en devotion, é drespet d’en dioustemant, d’er zéhour ha tihoeldæt a speret, é drespet d’er privation a beb douster ha consolation spirituel. Ur merche aral quen assuret é, a pe za d’er goal-inclination, feahet ma vai ha conduïet dré er ræson, bout hemb guellein mui parrat a bratiquein er vertuïeu rac èl ma hoanna, er vertuïeu e sonna hac e ourièn én inean. Raccé a pé ne santer mui nitra contrel na disordre er squiendeu, é eller laret é vér groeit doh er vertu ; ha sel mui a æsemant en dès un dein é hober actioneu vertuus, sel mui éma parfæt en accustumance ag en actioneu-zé.
Ne chonget quet neoah é oh arriue, bet ac er poent ihuel a santeleah, nac é oh deit gronce de bèn a hou coal-inclinationeu, rac a oudé pêl amzer, hac arlerh hilleih a gombatteu ne huès quet santet attaque erbet ; gouïet é vai liès én dra-man trompereah a du en diaul, ha finess a du en natur pehani en um ziguis eit un amzer. A vazé, dré un orgueil segret, é quemerer eit vertu er peh e zou én effet ur vice. Opèn mar sellet de béh pasèn a berfection é oh galhuet guet Doué, nezé deusto d’en nerh e huès laqueit eit arriue bet hi, hui hum gavou perpet forh pél doh-t’hi. Hui e zeli continuein hou exerciceu ordinær èl pé ne reheoh meit commance ou fratiquein, hemp yeinein jamæs, mæs é vout berpet gredus èl de gommance.
Hou pet chonge éma gùel d’un dein gober é bossibl de brofitein ér vertu, eveit d’examinein mar en dès profitet én hi ; rac Doué hemp quin pehani e hanàue hac e uèl er haloneu bet en don, e zizolo d’ur ré-benac er segret-cé, hac er huh doh er réral, revé ma ou gùél capabl d’en hum humiliein pé de dennein vanité a nehou ; ha dréno en tad mat hac abil-zé e lam guet er ré goannan en occasion a ou réuine, hac e ra d’er réral er moyant de gresquein e vertu. El-cé a bout ne uél quet un inean er profit e ra, ne zeli quet qùittat eit en dra-zé hé fratiqueu a zevotion, rac hi en hanàou a pé bligeou guet Doué er rein dehi d’hanàouet eit hé gùellan avantage.
# Er hombat spirituel/Chapistre 41

| ◄ Ag en amzer e zeliamp laquad eveit hur bout peb vertu, hac ag er mercheu ag er profit e dennamp a nehai. | Ne zelier quet desirein rai bout delivret ag en affliction e andurer guet patiantæt, hac é peh fæçon éma ret reglein hun desirieu. | Penaus é eller um zihuèn azoh finesseu er goal-speret, a pe laqua én hun pèn devotioneu diavis.  ► |
A P’EN hum gavehet én un affliction benac, ne vern pé sorte vou, ha m’en andurehet guet patiantæt, dihoallet mat a cheleuet nac en diaul, nac er garanté dohoh hou hunan peré e laqua én hou calon desirieu rai vras de vout delivret ag er boén-zé ; rac hou tipatiantæt e vehai caus de zeu zroug bras ; unan, a bout ne golleheoh quet nezé aquerh en accustumance ag er batiantæt, en dra-zé e vehai attàu un disposition d’er vice contrél ; en aral, hou patiantæt ne vehai meit unan darn, ha n’hou pehai recoupanse meit eit en amzer m’hou pehai bet hé fratiquet, é léh neoah desirein soulagemant, p’hou pehai pléguet a volanté vat édan volanté Doué, a bout nen devehai padet hou poén meit ur hart-ær, Doué hou recoupansezai a gaus dehi, él pe vehai bet ar souffrance a hir amzer.
Quemeret enta eveit regle général é quement tra zou ol desirein hemp quin gober volanté Doué, ha ma vou hou ol desirieu revé Doué hac a balamor de Zoué ; dré er moyant-zé éteint de vout just ha santel, ha ne vern petra arriùei, non-pas hemp quin é vehet tranquil, mæs joueissein e rehet ag ur houtantemant parfæt ; rac èl n’arriue nitra ér bed-man meit dré volanté Doué, ma ne gâret nemeit er peh e gâr, hui hou pou tout er peh e zesiret, rac n’arriuou nitra nemeit revé hou volanté.
Er peh e laran nen antander quet, gùir é, a behedeu en nessan, nac a hou ré, pen dint casseit guet Doué ; mæs en antandein e rer a bep sorte poénieu, deusto ac int e zou eit hou punissein a hou péhedeu ; pé aveit approuvein hou vertu, a bout e vehai hou calon trezét guet glahar ha ma veheoh memb é danger de gol er vuhé dré en arbèn a nehai ; rac Doué e ra ordinærement croëzieu er sort-cé d’é amiet gùellan.
Mar clasquet un douçadur benac d’hou poén, ha mar hum cherviget eveit en dra-zé a voyanteu commun, hemp donnet de bèn a gavouet soulagemant, ret é bout ér resolution d’andur guet patiantæt un drouc de behani ne huès quet guellet remedein. Ret é mèm ma hum chervigehet ag er moyanteu-zé peré a nehai ou hunan e zou mad, hac a beré Doué e vèn ma hum chervigehet a p’hou pou dober ; ha ne faut quet m’hou pou ræson erbet quin d’en hum chervigein a nehai, meit rac m’éma volanté Doué, ha non-pas dré garanté eveit oh hou hunan, na dré en desir rai vras d’um zelivrein ag er souffranceu.
# Er hombat spirituel/Chapistre 39

| ◄ Ret é hum rejoueissein ag en ol occasioneu hun ès de gombatal, eit hur bout er vertuïeu, é special, er ré peré e zou er ré diæssan. | Penaus e eller pratiquein er memb vertu estroh eveit én un occasion. | Ag en amzer e zeliamp laquad eveit hur bout peb vertu, hac ag er mercheu ag er profit e dennamp a nehai.  ► |
GUÉLET e huès é unan ag er chapistreu diaraug éma hilleih gùel pratiquein durant un herrat amzer ur vertu hé hunan, eveit hilleih ar un dro, hac éma ér vertu particulier-zé é télier hum exercein sel gùeh ma hum bresante en occasion. Guélet breman guet peh un æsemant é ellehet er goher.
Arriue e rèi én ur memb dé, ha martezé én ur memb ær, ma vehet gourdrouset eit un action pehani nen dé quet droug, pé ma vou goal-compset a hanoh eveit un dra aral, pé na vou quet accordet deoh ur græce hou pou goulennet, ha ma vou refuset deoh én ur fæçon offançus, a bout nen dé meit ur bagatèl ; ma vou goal-chonget a hanoh ; ma vou réit teoh ur gommission disprisable benac ; ma vou cherviget deoh bouit fal aliget ; ma arriuou guenoh ur hlinhuet, pé ma hum gavehet én un taul disconfort édan er bouis a zrougueu aral hoah brassoh, èl ma ès un anfinité ér vuhé miserable man : émesq quement a hoal accidanteu, hui e èll pratiquein hilleih a vertuïeu differant, mæs eveit heliein er regle e zou bet reit teoh ar en dra-zé, profitaploh vou eveit oh pratiquein en hani a behani é cavou guenoh en e huès muihan dober nezé.
Mar dé er batiantæt-é, n’hou pou quin chonge meit d’andur guet courage ha guet joe ol en drougueu e ellou arriue guenoh. Mar dé en humilité, hui e chongeou, é creis hou ol poénieu, nen dès castimant erbet é èll bout ingal d’hou torfæteu. Mar dé en aboeissance, hui e rèi hou possible de soublein édan volanté un Doué pehani hou punisse èl ma velitet : ret vou memb pléguein a balamor dehou ha rac m’éma é volanté, non-pas hemp quin d’en dut, mæs hoah d’en treu aral peré, deusto n’ou dès na ræson, na buhé, e zou neoah benhueghér é justice. Mar dé er beuranté, hui e asséou bihuein coutant, a bout é veheoh ér vuhé-man é diannés a bep tra. Mar dé er charité, hui e rèi liessan ma ellehet acteu a garanté, é quever en nessan hac é quever en eutru Doué, én ur gonsiderein d’un tu e ra deoh hou nessan occasion de gresquein en nombre a hou meliteu, a pe ra léh deoh d’exercein hou patiantæt ; ha d’en tu-ral, a pé zegasse, pé ma permèt en eutru Doué ol en drougueu e anduret, éma eveit hou mat spirituel é.
Er peh e laran ag er fæçon ma ellet pratiquein én occasioneu differant er vertu pehani e zou necessæran deoh, e zisco deoh ar un dro é peh fæçon hum gomportein én ur memb occasion, èl én ur hlinhuet, pe én ur boén benac aral a gorf pé a speret.