OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Buhez ar Sent/1837/Monica

| ◄ Richard | Monica | Pii V  ► |
Santes Monica, guinidic eus an Affriq, o veza desquet abred gant he Mam Oræsoun caër, na squize tam oc’h o lavaret. Pellaat a ree dious quement a alle e distrei dious Doue ; hac he brassa pligeadur oa en em antreteni gantâ dre an Oræsoun.
Goude beza bet un exempl eus a bep seurt vertuziou evit ar merc’het yaouanc, e voe dimezet da ur Bourc’his galvet Patris ; en ur antren er stad-se, e studias da guenta da aznaout speret hac humori he fried ; hac, evel ma oa un den colerus ha dibauchet ; en em applicas da zouçaat e speret, ha d’en distrei dious an dibauch, dre he douçder hac be fatientet. Peguer pront ha peguen amportet bennâc ma voa-èn, ne resiste james ountâ, na ne lavare quet dezàn an distera tra queit a ma vize drouc ennàn : mæs pa vize tremenet e goler, e lavare dezâ dre ræsoun ha dre gaër ar pez a elle e renta pæsiploc’h ; ouspen-ze, e c’houlenne bemdez digant Doue dre bedennou. fervant e gonversion ; hac e obteni a eureu.
Ar vertuziou a admire Patriç en e bried santel, en touichas erfin ; cench a eureu evel un-all eo e blaç, dont a eureu douç, humbl, leun a zougeanç Doue, en hevelep-fæçoun ma vevas a-neuse bete fin e vuez evel ur guir gristen.
Ar Vreg santel-mâ ne sortie nemeur eus he zy, receo a ree cousgoude gant civilite ar re a zeue d’e guelet ; er gonversation e comse bepret eus a draon edifiant, ha rei a ree avisou mad da vreur a hini. Un devez, o clevet ur vreg yaouanc oc’h en em glem eus ar goal dretamant a receve digant he fried, goude beza e c’honsolet guella ma elle, e lavaras dezi : liquit evez, va c’hoar guæz, na dennac’h quemense varnoc’h dre ho faut : ne deus netra guell evit mouga an tan eus ar goter, eguet ar silanç hac ar patiantet : ma oufac’h tevel, e espernoc’h deoc’h hoc’h-unan cals a chagrin hac a boan.
Monica o veza deut Intànves, ne sortie nemet dre necessite. hac evit pratica an œuvrou-mad ; redoubli e reas he fedennou hac he exerciçou devot hac e lequeas he oll studi da zisqui ervad he bugale.
Cousgoude Augustin, ar c’hossa eus a dri c’hrouadur e devoa, a reas dezi er goumançamant cals a boan. Ar Vam santel-mâ, glac’haret o velet ar vuez direglet a gundue en e yaouanctis, ne heane oc’h e guelenn, ha bemdez e scuille ur mor a zaëlou e presanç an Autrou-Doue, oc’h e bidi da ober ur sell a druez ountâ.
Pedennou quer fervant eus ur Vam quer vertuzus, evit conversion he mab, ne allent quet mancout da veza exaucet gant Doue. Obteni a reas er fin ar c’hrac a c’houlenne gant quement a ardor. Ne ouffer quet lavaret peguer bras voe he joa hac he c’honsolation pa velas he mab convertisset ; pehini a gunduas a-neuse ur vuez quer parfet ma teuas goudeze da veza un Escop santel, hac un doctor bras eus an Ilis. Neuse e lavaras e vam eürus, gant santimanchou a aznaoudeguez-vad : ra viot meulet da jamæs, ô Tad a visericord : bremâ n’am eus muy netra da zesirout er bed : bremâ e varvin e peoc’h, va Doue, pa ze pliget gueneoc’h chezlaou peden ho servicheres.
Erfin, oaget etro pemp bloaz hac hanter-cant, ez eas da jouissa en eê eus ar gonsolationou en deus prometet Doue d’ar re a vouêl var an Douar.
# Buhez ar Sent/1837/Medard

| ◄ Clauda | Medard | Prim ha Felicien  ► |
Ar Sant-mâ, guinidic a Vermandez, hac eus ur famill distinguet-bras, en devoa a vianic ur garantez quen tener evit ar beaurien ma roe dezo alies e vara. Epad ma edo er studi, e vize bepret cavet en e gambr pe en Ilis ; ha, goude beza en em rentet bælec, e teuas souden da veza an exempl hac an admiration an oll dud a Ilis. O veza, bet carguet da instrui ar bobl ha da brezeg, er greas gant quement a frouez ma oue remerquet ur cenchamant caër er c’hanton, ha dre-ze ivez e voe choaset evit Escop eus ar guær a Vermand. Ar Pastor santel a oa sourcius-bras da visita e bopl : o instrui a ree gant ur zêl infatigabl, hac o gonsoli meurbet en ur rei bac en ur gag ar Sacramanchou da guement hini o goulenne pe a zesire o receo digantâ.
Ar c’harter tro-var-dro o veza bet ruinet gant ar Vandalet, e sicouras cals ar bobl, hac e roas sclær da aznaout petra a ell ober ur pastor charitabl ha carantezus.
Evel ar guær a Vermand a oa exposet da billaich ar barbaret, ha ma teue an darn-vuya eus an habitantet d’e abandouni, evit clasq o surentez e lec’h-all, ar Sant-mâ a zeuas da ober e zemeuranç er guær a Noyon, hac a reas a nezi ar guær Episcopal. An desir ardant en devoa da c’hounit eneou da Zoue, a reas dezâ labourat gant cals a fatig evit conversion ar bayanet eus ar c’hanton ; mæs an dud miserabl-ze, pell dious caout obligation dezan, ne glasquent nemet en em zisober anezâ. Meur a veich e falvezas dezo lemel e vuez digantàn ; e injuria a rezont, e voal-dreti hac e stleja memes bete ar plaç preparet evit e lacât d’ar maro ; mæs Doue pehini a felle dezâ en em servichout eus anezàn evit o c’honversion, na bermetas quet e teuzzent da executi o dessein maleürus. Ar Sant n’en em rebutas quet evit quemense-oll, hac e zêl o crisqui gant an difficulteou, e teuas a-benn da c’hounit an infidelet-ze dre e zouçder, dre e batiantet, dre e berseveranç, hac o c’honvertissa a reas-oll d’ar Feiz.
Erfin, carguet a c’hraçou en Eê, ha leun a vilidou, e varvas var-dro ar bloas 560, oaget a ouspen cant vloaz.
An douçder a zeu a benn da c’hounit ar c’halonou cria ha cruela. Ar Sænt oll o deus græt un istim vras eus ar vertuz-mâ hac o deus-hi pratiquet e pep occasion, evit imita Jesus-Christ, pehini a lavar deomp en e Aviel : disquit guenê penaus ez-oun douç hac humbl a galon.
Evit pratica, gant facilite hac e pep rancontr ur vertuz quer caër, ha quen agreabl da Zoue ha d’an dud, ez eo ret istimout ar re-all hac en em zisprigeout e-unan.
# Buhez ar Sent/1912/Zephyrin

| ◄ Loeiz | Zephyrin | Jozef Calasanz  ► |
War-lerc’h sant Viktor, Zephirin a bignas war Gador sant Per, endre ma oa Septim-Sever impalaer.
Ne oa ket eur spered kaer, ha ber oa e studi ; mes gouzout a reas piou da zibab da rei an dorn d’ezan. E-touez ar gristenien a oe tennet diouz ar prizon, goude m’oa bet Marcia o c’houlenn o frankiz digant he fried, an impalaer Kommod, e oa unan e hano Kallist, brudet abalamour d’e spered hag abalamour d’e reuziou ; Zephirin hen galvas da zont d’e gaout, ha goude bezan e veleget, hen kargas da ren ar veleien ha da c’houarn ar « vered. »
Lezen ar vro a roë urz d’an dud d’en em glevet da gaout berejou etreze. Kallist a ouezas ober e vad eus al lezen-ze, hag en doare-ze e teuas an Iliz da vezan perc’hen he-unan war he madou ha war he leveou.
Urz o devoa ar gristenien da gaout berejou, mes n’o devoa urz ebet c’hoaz da gaout ilizou ; kement-se zo anat pa ziskenner « en bered Kallist dindan an douar », rak ouspenn ar pazennou kaer, a-well d’an holl, a zo da ziskenn enni, zo pazennou kuz d’ar gristenien da vont ha da zont, pa zave klask warneze.
En « bered Kallist », ar gristenien, war digare mont war-dro o re varo, a ’n em vode en noz d’ober o relijion. Abalamour da ze, ar baganed a lezhanve aneze « an dud a dec’h diouz ar sklerijen ».
Zephirin a oe ar pab a skoas an toliou gwasan war ar Vontanisted, hag an dristidigez en devoe da welet ar c’hristen bras Tertullian o trei gante.
Gourc’hemenn a reas d’ar veleien en em vodan endro d’o eskibien, pa vije ar re-man oc’h oferennan ; gourc’hemenn a reas ive d’an arc’heskibien chom hep dougen eur varnedigez eneb eun eskob, heb ôtre ar pab.
Triouec’h vla e chomas war Gador sant Per. Kroui a reas trizek beleg, seiz avieler ha trizek eskob. Kredi rêr e varvas merzer, hep gouzout netra skler awalc’h diwar benn e varo. N’eus deut skrid ebet, kouls lavaret, betek ennomp, war ar brezel grêt gant impalaered Rom d’an Iliz, en penn kentan an trede kantved.
E gorf a oe sebeliet en bered Kallist.
Ar gristenien gentan a lavare d’o bourrevien :
Seul-vui e falc’het ac’hanomp, ha seul niverusoc’h e savomp, rak gwad ar verzerien eo had ar gristenien. Sanguis martyrum, semen christianorum.
# Buhez ar Sent/1912/Yan ha Pôl

| ◄ Salaün | Yan ha Pôl | Irene  ► |
Yan ha Pôl a oa daou vreur, ginidik eus a Rom hag a oa o serviji en ti ar brinsez Konstanz, merc’h an impalaer Konstantin, eur gristenez eus ar re wellan. Pa deuas o mestrez da vervel, o vezan n’he devoa bet nemet d’en em veuli aneze, e lôskas gante he holl feadra.
Au daou vreur a ouezas lakat ar madou-ze da dalvezout, rak rannan rênt aneze war hanter etre ar beorien hag i.
Pa bignas an impalaer Julian war an trôn, e lakas goulenn oute dont da zerviji en e lez, evel m’oant bet en amzer Konstantin hag e vugale ; mes i a respontas ne oant tamm jalet da vont da zerviji gant eun nac’her-e-Zoue evel Julian, en devoa troet kein da Jezuz-Krist, hen badezet, evit heuilh relijion ar baganed.
An impalaer, kounnaret o klevet ar respont-se, a reas kemenn d’eze o doa dek devez d’ober o zonj, ha d’an dekvet, nemet roët o dije o ger da ginnig ezans d’an doueou ha da vont dindannan, e tleent bezan laket d’ar maro.
Yan ha Pôl, epad an deveziou-ze, a roas kement o devoa d’ar beorien, evit ma vijent skanvoc’h da nijal etrezek an Otrou Doue, ha m’o dije mignoned da rei an dorn d’eze da bignal war dreujou ar baradoz.
D’an dekvet devez, Terensian, unan eus ofiserien vrasan al lez, a yeas d’o c’haout, skeuden an doue Jupiter gantan, hag a c’hourc’hemennas d’eze, en hano an impalaer, plegan o glin diraki ; anez, emezan, e oa ar maro war o zeuliou.
An daou vreur a oa o pedi, hag a lavaras ec’h adorent Doue a deod hag a spered, ha n’o devoa aon ebet rak ar maro.
Terensian, gant aon n’en em zavje ar bobl en e eneb, ma vijent lazet a-well d’an holl, o dibennas raktal en o zi, d’ar 26 a vezeven 362, hag a roas urz d’o sebelian didrousan ma c’helljed. Brudet a oe, zoken, e oant kaset d’an harlu ; mes an drouk-sperejou a ziskuilhas ar wirione, rak mab Terensian, perc’hennet e gorf gant an diaoul, a oe pareet e-tal be ar verzerien. Goude ar mirakl-ze, Terensian hag e vab a gredas en Jezuz-Krist hag a c’houlennas ar vadeziant ; war a leverer, i eo a skrivas bue ha merzerenti an daou vreur.
Spered an den a zo ken skanv ma teu a nebeudou, ha hep gouzout d’ezan, kouls lavaret, da gemer plegiou ha doareou ar re ma vev gante.
Evelse, e weler tud vat ha, pa gouezont en eur barouz digristen, a ’n em goll, ha tud fall ha, pa gouezont en eur barouz kristen, a deu da wellât.
C’houi eta hag a renk mont eus ar gêr da c’honid ho para, tôlet evez en ti biou en em gaout.
Klasket, dreist pep tra, eun ti kristen ; n’eo ket an arc’hant a ra an eürusted, ar relijion an hini eo.
# Buhez ar Sent/1912/Yunet

| ◄ Jann d’Arc | Yunet | Gregor a Nazianz  ► |
En de-man, e rêr c’hoaz gouel sant Yunet, bet abad dindan sant Gwennole, en abati Landevennek, ha galvet e " vreur. " Evel kalz a venec’h-all hag a blije d’eze bevan o-unan-penn gant Doue, Yunet en em dennas en eur peniti elec’h eman breman Kastelin.
Ar gèr-man he deus e gemeret da batron. Patron eo ive, en Bro-Treger, da barouz Pluzunet.
# Buhez ar Sent/1912/Viktor

| ◄ Samson | Viktor | Martha  ► |
Viktor, mab da Felix, a oe ganet en Afrik. Pignal a reas war Gador sant Per, er bla 185.
Kommod a oa neuze impalaer en Rom. En e amzer, a drugare Doue, an Iliz a c’hellas kaout ar peuc’h dre ar bed holl. E-touez tud e lez, e oa eleiz a gristenien ; Marcia, e bried, daoust ne ver ket evit lavaret e vije badezet, a gare an Otrou Doue hag a gemere preder gant an Iliz ; lakat a reas ar c’halloud he devoa da dalvezout evit ober vad d’ar gristenien.
Mont a reas zoken, eun de, betek gervel ar pab Viktor da zont d’al lez, hag e c’houlennas outan hanoiou ar verzerien a oa o labourât en mengleuziou ar Sardaign. Viktor a roas ar roll aneze d’ezi. Marcia a yeas gantan da gaout he fried hag a c’honezas delivrans ar verzerien ; ar beleg Hyasent a oe karget da gas da c’houarner ar Sardaign kemennadurez an impalaer.
Setu eta eun êsa grêt en blaveziou divezan an eilvet kantved, gant an Iliz ha gant ar Gouarnamant, evit en em glevet.
Epad an trede kantved, gwad ar verzerien a redo adarre ; ar c’hleze a vezo tennet c’hoaz ; koulskoude, ne vezo ket dalc’h-mat o lugerni ’uz da benn ar gristenien, evel m’oa bet epad an daou gantved kentan. Lôsket didrabas gant enebourien an diavêz, an Iliz he devoe da stourm, en amzer-ze, ouz ar Vontanisted, enebourien an diabarz. Montan a oa eun assyrian a veve war-dro hanter an eilvet kantved, hag a deuas da gredi, goude e vadeziant, e oa dibabet gant ar Spered-Santel evit digas eur relijion neve war an douar, strisoc’h eget ar relijion gristen. Gourc’hemenn a rê d’e ziskibien yuniou bras hag alïes ; difennet a oa d’eze addimezi, ha tec’hel arôk ar verzerenti.
An eskibien a ziskuilhas abred faziou ar Vontanisted ; merzerien Lyon, eus o frizon, a skrivas diwar o fenn d’ar pab Eleuther ; Viktor o c’hondaonas.
En amzer-ze ive, e savas trouz etre eun nebeut ilizou eus ar zav-heol hag an holl ilizou-all eus ar bed, diwar-benn an deiou ma tleed lidan goueliou Pask.
Ilizou ar zav-heol, evit ober diouz sant Yan, a lake goueliou maro ha rezureksion Jezuz-Krist d’ar 14$^{et}$ ha d’ar 16$^{et}$ devez eus a loar veurz. An ilizoù-all, evit ober kentoc’h diouz an ebestel Per ha Pôl, a lake aneze d’ar 14$^{et}$ ha d’ar 16$^{et}$ devez eus a loar veurz, pa gouezent da wener ha da zul, ha d’ar gwener ha d’ar zul war-lerc’h hepken, pa gouezent da zeveziou-all eus ar zun.
Dre-ze, alïes awalc’h, goueliou Pask n’en em gavent ket da vezan lidet er memes amzer er zav-heol hag er c’huz-heol. Viktor a deuas a benn da lakat eskibien ar zav-heol da heuilh giz Rom.
Mervel a reas er bla 197, hag e gorf a oe sebeliet er Vatikan, en kichen hini sant Per.
Evel m’eman ar c’horf a-unan gant an ine, hag an ine a-unan gant ar c’horf, evelse, ar Gouarnamant a dle bezan a-unan gant an Iliz, hag an Iliz a-unan gant ar Gouarnamant.
An disparti etreze, ma c’hall bezan talvoudus evit an Iliz, pa glask ar Gouarnamant ober re e vestr, ne dle na n’hall ket peurbadout : eun amzer a deu hag e renkont rei adarre an dorn an eil d’egile, ha neuze, evit an eil hag egile, pep tra a ya war well.
# Buhez ar Sent/1912/Vezo

| ◄ Jermana Cousin | Vezo | Yan-Fransez Regis  ► |
Sant Vezo pe zant Bechu, arc’heskob Armagh, en Iverzon, a rêr ive e ouel en de a hirie. Douaran a reas en Pennmarc’h, en Bro-Gerne ; dont a reas goude-ze da chom da C’horre-Leon, elec’h ma varvas, war-dro hanter ar c’houec’hvet kantved. War e ve eo savet iliz Sant-Nouga.
Bue an den war an douar-man a zo eun emgann hep distag, ha nan eun diskuiz ; evel ar vleunien e tigor kerkent ha sav-heol, mes evelti, ne oar ket petra zo ouz e c’hedal war an de. Nag a dreo a c’hoarve ha ne oad ket ouz o gortoz ! Nag a zrein, nag a lammou, nag a reuziou, nag a drubuilhou, nag a ankenniou !
Nag a boaniou ha n’hon deus grêt netra evit o chachan war hon c’hein, hag a c’hloaz hon c’halon ?
Penôs o digemer ? Dre gaer pe dre heg ? Dre gaer, ha dre gaer hepken, evel ar zent, a boke da zorn madelezus an Otrou Doue a skoe gante.
Eur bennoz lavaret da Zoue en kreiz ar boan hag ar c’hlenved a dalv keit ha mil lavaret d’ezan en kreiz an eurvat hag ar yec’hed.
Seul-vui e tispennfomp ar re a ’n em zav en hon eneb, ha seul-vui e pounnerao hon c’hroaz war hon diskoa.
Pa zavo ar boan betek hon c’halon, savomp anezi betek Kalon-Zakr an Otrou Doue, eienen pep madelez, hag e vefomp frealzet !
# Buhez ar Sent/1912/Wenseslas

| ◄ Kom ha Damian | Wenseslas | Mikêl arc’hêl  ► |
Wenseslas, duk Bohem, mab da Wratislas, eur mit c’hristen mat, ha da Zrahomir, eur baganez touet, a oe savet gant Ludmilh, e vamm-goz, eur wreg eus ar zantelan.
E vamm, goude bezan bet ar grizder da vougan an dukez Ludmilh (927), a c’houarnas ar vro gant sikour he mab yaouankan Boleslas. Dispakan reas dioustu he c’hounnar ouz ar gristenien ; gourc’hemenn a reas diskar an ilizou, ha difenn a reas prezek ar fe ; kement lezen vat a oa bet, grêt, gant he zad-kaer Vorsiwog, kentan duk kristen a renas er Bohem, a oe tôlet d’an traou ; an dud en karg hag a heuilhe ar relijion gristen a oe diskaret, hag o flasou roët da baganed ; eleiz a gristenien a oe lazet dre gasoni ouz Jezuz-Krist.
Wenseslas a oa mantret o welet an darvoudou-ze o c’hoarvezout an eil goude egile, hag ar bobl, pa deuas da skuizan o welet Drahomir oc’h ober kemend-all a freuz, a reas d’ezi lezel ar gouarnamant etre daouarn he mab henan.
An duk yaouank a oe skouer ar brinsed kristen. Ne glaske nemet eun dra : lakat ar peuc’h, ar justis hag ar relijion da vleunian en e stadou ; ofiserien e lez a veze dibabet bepred e-touez ar gristenien wellan. Mat oa d’an emzivaded, d’an intanvezed, d’an dud ezomrnek ; kavet eo bet o vont en noz da gas, war e choug, sammou koad d’ar beorien. Mont a rê da welet ar brizonerien ; rei a rê d’eze e aliou hag e aluzennou ; pa gleve hano eus a dorfetourien kondaonet d’ar maro, e ouele war o stad, ha panevet gant aon d’ober gaou ouz e zujidi, en dije lezet gante ar vue.
Leun oa a zoujanz en kenver an eskibien hag ar veleien. Dastum a rê e-unan an ed hag ar rezin a yee d’ober ar bara hag ar gwin-oferen.
En noz e rê tro an ilizou diarc’hen ; er goanv e vije gwelet, gant ar gwad, roudou e dreid en erc’h hag er skorn.
Ele en devoa d’e viret. Eun devez, Ladislas, duk Kurim, a oa o vont da c’houren outan, en esper e lazan, pa welas daou êl drek e gein hag a youc’has warnezan : « Arabad skei ! » Kerkent Ladislas, strafuilhet holl, a ’n em dôlas da dreid Wenseslas da c’houlenn e bardon.
Eur wech-all, o vezan êt da Worms da welet an impalaer Othon, heman a welas daou êl o kerzet kenver-ouz-kenver gantan.
Mes kaer en devoa Wenseslas bezan mat, e veze e vamm bepred war e zeuliou ; en em glevet a reas gant he mab Boleslas evit lemel e vue digantan ; pedi rejont anezan da zont eun devez da leinan d’o zi, ha goude lein, pac’h eas an duk d’ober eun dro d’an iliz, e lazjont anezan ouz troad an ôter. Gwad ar merzer a strinkas ouz ar mogeriou elec’h m’hen gweler c’hoaz, en de a hirie. Maro sant Wenseslas a zigouezas d’an 28 a viz gwengolo
Ar zent a c’hall genel en kestel alaouret an dud pinvidik, evel en tier-soul ar beorien, mes holl o deus o c’hroaziou da zougen.
Bue Jezuz n’eo bet nemet eur verzerenti penn-da-benn ; penôs e c’hallje e ziskibien bezan en gortoz a blijadur er bed-man ?
# Buhez ar Sent/1912/Yan, merzer a Nikomedi

| ◄ Oneziphor | Yan | Itron-Varia ar Folgoat  ► |
D’ar 24 a viz c’houevrer 303, Dioklesian, laket pennadou ennan gant Galer, a zigoras an dekvet brezel a reas impalaered Rom d’an Iliz.
En devez-ze, da c’houlou-de, war mogeriou Nikomedi, e c’kelled lenn pevar gourc’hemen neve-flamm, douget eneb ar gristenien :
— Ar gristenien n’o deus ôtre ebet ken d’en em vodan, a lavare ar c’hentan.
— O ilizou a dle bezan diskaret, a lavare an eil.
— O levriou sakr a dle bezan strinket en tan, a lavare an trede.
— Ar gristenien a zo eus an noblanz a gollo o renk ; ar re a zo eus an dud entre a gollo o frankiz ; ar re a zo eus ar sklavourien a gollo, evit mat, an esperans da welet o chadennou o kouezan, a lavare ar pevare.
Eun den yaouank a renk uhel, a hanver Yan, a vervas ar gwad en e galon o welet kemend-all a zislealded. War al leur-gêr, hag a-wel d’an holl, e tiframmas ar paper diouz ar voger hag e lakas anezan a dammou, en eur youc’hal : « An dra-man, marvat, eo gonidou an impalaered war ar Gothed hag ar Sarmated. »
Dismegansus ha flemmus meurbed oa komz an den mat-ze, rak dre eno e tiskoueze e vije bet gwelloc’h ha furoc’h da vistri ar vro en em gemer ouz ar gouezidi, eget ouz ar gristenien, sentusan sujidi a oa er rouantelez.
Dal ma klevas Dioklesian kelou eus ar pez a oa c’hoarvezet, e reas teurel er prizon ar c’hristen kalonek en devoa bet an hardiegez da rogan e urziou. Skourjezet e oe neuze evit gwelet hag anezan e-unan eo en devoa grêt e dôl, pe evit senti ouz re-all, ha pa oe anat ne vije gallet tennan netra dioutan, e oe devet en beo. Al levenez a skedas war e dal betek e huanad divezan. Mervel a reas d’ar 24 a viz c’houevrer 303.
E hano a zo e-touez ar zent a ra Iliz Rom o gouel d’ar 7 a viz gwengolo.
En de-man, e rêr ive gouel sant Dogmael pe Toll, bet eskob en hon bro, e kerz ar V$^{et}$ kantved ; pedet eo evit rei ar c’herzed d’ar vugale divezat.
Enoret eo en Peurit hag en Rospez, en diou chapel gwestlet d’ezan.
Setu aze, avat, eur merzer hag en deus skuilhet e wad evit hano ar C’hrist : n’en deus bet aon ebet rak gourdrouzou e varnerien ; n’en deus ket klasket gloar ar bed-man, hag en em gavet eo en rouantelez an nenv.
An Otrou a ra d’an den just mont dre an henchou eün, ha diskouez a ra d’ezan rouantelez Doue. — N’en deus bet aon ebet rak gourdrouzou e varnerien ; n’en deus ket klasket gloar ar bed-man, hag en em gavet eo en rouantelez an nenv.
Brevier Rom.
# Buez Jeann d’Arc/Kentel 00

| Lettre de Mgr Duparc, évêque de Quimper et de Léon | Kentel IAr Frans guechall-goz. Roum. Clovis. Charles Martel. Ar venac’h. ► |
          ÉVÉCHÉ
             DE
QUIMPER ET DE LÉON
Quimper, le 31 mai 1909.
Je souhaite que votre volume, dans sa reliure souriante, avec ses illustrations grâcieuses et fines, pénètre au foyer de toutes nos familles, et que les parents le fassent lire à leurs enfants pour entretenir encore plus puissamment en eux la foi religieuse et le dévouement au pays.
Dans quelques paroisses, pendant que je donnais le sacrement de confirmation, j’ai entendu parfois les confirmands chanter l’hymne à Jeanne d’Arc. Le moment était bien choisi, puisque, à la même heure, l’Esprit-Saint accentuait dans ces jeunes âmes la vigueur des vertus chrétiennes dont la Bienheureuse fut le modèle achevé.
Puisse la vaillante Lorraine, dont on a pu dire qu’elle était digne d’être Bretonne, garder à nos enfants des écoles la plénitude de la foi que de mauvais Français voudraient leur enlever, et les préparer à bien servir comme elle l’Eglise et la France ! Les circonstances ne sont plus les mêmes. Mais le danger est plus grave qu’au XV$^e$ siècle. L’élan du cœur pour la défense religieuse doit donc être au moins égal. Je prie la Bienheureuse Jeanne d’Arc de nous donner le feu sacré qu’elle communiqua aux soldats de Bretagne conduits vers elle par Richemont.
Recevez, chers Messieurs, avec mes félicitations et ma bénédiction, l’assurance de mes sentiments affectueux et dévoués.
+ ADOLPHE,
Evêque de Quimper et de Léon.
             Chalouni ker,
Eur veich c’hoaz bennoz Doue deoc’h,
# O moment a blijadur, moment a joaustet

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Naoved Cantic. Var ar malheur eternel eus ar re zaounet.
| ◄ D’an deiz diveza eus ar bed | O moment a blijadur, moment a joaustet | P’eur, va Doue, vezo delivret ► |
* O moment a blijadur, moment a joaüstet,
* A boan grê tanveat, ha querquent tremenet ;
* O peguen quer e coustit, m’ar bezit criminel,
* Pa ranc an den ho prena dre ur boan eternel.
* Eternite a valeur ! Ennes eo an termen
* Evit beza enoüus, pa na finis biquen.
* Beza da jamæs nec’het gant pep seurt maleuriou,
* Beza da jamæs beuzet en ur môr a boanniou.
* Beza da jamæs ar priz eus a goler Doue ;
* Beza bepret adversour, siouas, d’e Vajeste,
* Beza bepret en trubuill, en spont hac en horror,
* Beza bepret en arrach, en counnar, en furor.
* Regreti evit jamæs hep obteni pardon,
* En em glêm evit jamæs hep obteni pardon,
* Atao hirvoudi, crial, ha lenva en tourmant,
* Hep jamæs caout nep sicour na nep soulajamant.
* Rancout beza da jamæs en un devalijen,
* Eleac’h ma vezo un nos a bado da viquen.
* Jamæs ne vezo guelet deiz nac heaul o para,
* Jamæs quen goulou nemet flammou an horrupla.
* Eleac’h ne gleffot jamæs nemet ar blasphêmou,
* Jamæs nemed el leou-forz, hac er yuderezou,
* Jamæs quen soun, quen music nemet ar malosiou,
* Nemet ar goal bedennou, ar foultr, ar gurunou.
* O jamæs leun a valeur, te a so anquenius !
* O jamæs leun a horrol, te so rigorius !
* O jamæs leun a voualvan $^{[sic]}$, te a so deplorabl !
* O james leun a arrach, te a so effroyabl !
* Eternite a dourmant ! Eternite a boan !
* Eternite a zisesper ! Eternite a dan !
* Hac én zo den quer calet, ha quer cris a galon !
* Na ve dre zot-te mantret gant guir gontrition,
* Mar fel dit eta, pec’heur, ha dide, pec’heres,
* Tec’het diouz ur seurt malheur, sonch enna alies,
* O pratica er bed-mâ pelloc’h ar binigen,
* Gant aoun na daes er bed-all d’e ober da viquen.
* Rac ar voyen da viret na ve red did disquen
* Ebars en punç an ifern da zêvi da viquen,
* Eo disqen enna bemdez o lacat da speret
* Da songeal en tourmanchou so eno preparet.
* Va Jesus, ni ho suppli dre ho coad precius,
* Na bermetit e couezzemp er jamæs malheürus,
* Mæs grit ma teuimp da veza en ho craç quer fidel
* Ma vezimp eürus da viquen er vuez eternel.