# Buhez ar Sent/1913/Iann ha Paol

| ◄ Guillou, Abad | Iann ha Paol | Irenee  ► |
Iann ha Paol a ioa daou vreur kristen euz a Rom, ho daou e servich ar brinsez Konstans, merc’h d’ann impalaer Konstantin. Eur blavez, ez ejont d’ann arme da heul eur jeneral paian, he hano Gallikan, evit ober brezel d’ar Sited. Ar jeneral-ze, boaz bete neuze da veza treac’h d’he holl enebourien, a oue dare d’ezhan beza trec’het d’he dro. Dija kalz euz he zoudarded ha meur a hini euz he offiserien a ioa kouezet var ann dachenn pe great prizounierien, ha Gallikan ne c’houie mui pe du trei. Neuze Iann ha Paol a lavaraz d’ezhan : « — Jeneral, emezho, grit veu da adori ar guir Doue, hag e teui ar gounid ganehoc’h adarre. » Gallikan a zentaz, ha kerkent e c’hounezaz var ar Sited eur viktor eur ar re gaera. Pa zistroaz da Rom, e oue karget a henor gant ann impalaer ; mes hen n’edo mui e chal gant gloar ar bed, ha goude beza resevet ar vadiziant, ec’h en em dennaz enn eur plas a gostez evit beva eno hiviziken hervez kuzuliou ann Aviel.
Iann ha Paol a gendalc’haz da zervicha ar brinsez Konstans pa oue fin d’ar vrezel, hag ar brinsez-se o veza deuet da vervel a lezaz gantho madou braz. Mes ann daou vreur kristen n’o doa netra evitho ho-unan, hag ho danvez a veze bepred daou-hanter etre ar paour hag hi. Chom a rejont ato e palez ann impalaer enn amzer bugale Konstantin ; mes, pa bignaz Julian var ann tron, e rojont ann dilez euz ho c’harg evit mont d’ho zi ho-unan ; rak ne felle ket d’ezho servicha eur prins hag en doa troet kein da Jezuz-Krist evit heul relijion ar baianed.
Goulskoude Julian a gasaz unan bennag da lavaret d’ezho en doa c’hoant d’ho c’haout ive enn he zervich hag enn he balez egiz m’oant bet e servich hag e palez ann impalaered all enn he raok. Mes hi a respountaz krak ha berr : « — Ni on euz servichet ann impalaer Konstantin hag he vugale abalamour ar re-ze a ioa ho-unan servicherien da Jezuz-Krist. Evit Julian avad, ne fell ket d’eomp he zervicha ; rak ne d-eo nemed eunn treitour e kenver Doue hag e kenver Jezuz-Krist, p’e guir eo en em droet da adori ann idolou, hag hen badezet. »
Julian a ieaz enn egar pa glevaz petra o doa respountet ann daou vreur kalounek. Evelato e Yoaz d’ezho dek devez evit ober ho zonj. « — Ma ne fell ket dezho, emezhan, kinnig ezans d’ann doueou a benn ann dek devez-se, n’o deuz nemed ar maro da c’hortoz. »
Iann ha Paol a dremenaz ann amzer o doa c’hoaz dirazho o pedi Doue hag oc’h ingala ann nemorant euz ho arc’hant etre ar beorien. Dann dekved devez, Terensian, unan euz a offiserien ann impalaer, a erruaz enn ho zi gant patrom pe imach Jupiter, roue ann doueou faoz. « — Adorit ann idol-ma, eme ann offiser, pe me ia d’ho lakaat d’ar maro. » « — Ni adori ann diaoul ! eme ann daou vreur kristen ; biken ! Ni ne adoromp nemed ar guir Doue, ann hini enn deuz great euz a netra ann env hag ann douar hag a zo eunn Doue e tri ferson, ann Tad, ar Mab hag ar Spered-Santel. »
Var ar respount-se, Terensian ho dibennaz ho daou enn ho zi da nav heur noz ; rak aoun en doa na vije savet freuz etouez ar bobl ma vijent bet dibennet enn deiz ha dirak ann holl. Goudeze e reaz enterri ho c’horfou dre guz hag e klaskaz rei da gredi oant bet kaset kuit euz ar vro. Mes ann drouk-sperejou ho-unan a ziskuillaz ar pez a ioa bet great d’ezho, hag ar miraklou a c’hoarvezaz var ho beziou a lakeaz mab Terensian ha Terensian he-unan da anaout ar virionez euz ar relijion gristen. Merzerenti ann daou zant-ma a erruaz e bloaz 362 goude donedigez hor Zalver.
Sant lann ha sant sant Paol ne felle ket d’ezho mont e servich ann impalaer Julian abalamour n’en doa ar prins-ma troet kein da Jezuz-Krist evit heul relijion ar baianed. Nag a dud zo hirio siouaz ! ha ne reont ket a fors e servich piou en em lakaat gant ma vezint paet mad, gant m’o devezo koumanant vraz ! Mar d-eo red d’ehoc’h mont da zervicha, bezit furoc’h eged ann dud-se. Klaskit da genta ha dreist peb tra eur mestr pe eur vestrez a zoujans Doue, eunn ti el leac’h ma ren ar peoc’h hag ar garantez kristen. Ha pa veac’h paet nebeutoc’h, ha p’o pefe disteroc’h koumanant, petra ra ze mar d-eo easoc’h d’ehoc’h ober ho silvidigez ? Petra dalvezo d’ehoc’h beza bet hirroc’h gounidegez mar teuit abalamour da ze da goueza enn ifern goude ho maro ?