OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Al Liorz

| ◄ Paotred Plo-Meur | Al Liorz | Son ann Tacher ► |
Léz eul liorz dudiuz a oa hanter zigor,
Eur c’hroac’h a lavaré ghîz-zé war doull ann ôr :
« Bokédou zô aman, va doué ! ha frouez !
Ha traou mâd da zibri ha da c’houésa ivez !
« Eul liorz all anavann, allaz ! eul liorzik zû :
Ann aotrou, pa zeûinn, a zigorô diouc’h-tu ;
Evid kousket didrouz eul lec’h don em bézô,
Eunn dén pinvig em harz martézé c’hourvézô. »
— Hoghen eunn dén fur brâz oa ô valé el liorz :
« Da bétra, va mamm gôz, é chomit-hu er porz !
Deuid em liorz, deuit ! me éo ann aotrou.
Mamm gôz, dibrit frouez, c’houésaid bokédou. »
É miz Dû 1837.
# Al Leön hac al Louarn.

| ◄ Ar Bultur. | Al Leön hac al Louarn. | An Azen clàn.  ► |
FABL 56.
Al Leön hac al Louarn.
Eul leön clàn o langissa,
An oll loenet d’en bisita.
Nemet al louarn ne c’hoante qet
E nep fesson mont d’e voelet.
Al leön a gas eur messajer
Ha scrivet dezàn eul lizer
Dre pehini e c’houlenne
Brassa plijadur a raje
Ma qemerje ar gomplezanç
Da alloud guelet e bresanç ;
Agreaploc’h voa louarn qez
Evit ar re-all assambles.
Davantach c’hoas a lavare :
Qemer aon raan ne gleje,
Rac dre’n oll amzer tremenet
E voaint ordinal mignonet.
Abalamour da gement-màn
E c’hoante cauzeal ontàn.
En tuont d’ar pez a lare
E voa clàn bras var e voele ;
Hac en dije c’hoant da noazout
(Ar pez ne c’hoante morce tout),
Evit qement-ze ne aille qet,
Dre ar fesson ma voa dalc’het.
Al louarn en deveus scrivet
E tezire yec’het parfet
D’al leön ; abalamour da ze
An oll doueo a bede,
O chom cousgoude ep monet
En fesson ebet d’e voelet ;
Rac evellen a lavaras :
Effrayet hon gant an oll raz
Pere a voa ed da quelet
Na n’en deus nicun distroët.
E credan e maint deus a vern
O sellet en dro da cavern,
Ha dre-ze e meus lavaret
Cals a loenet so antreet.
Sans moral.
Leqet eves ne zouget qet
A fe da gement a glefet.
Ma na lecqet qet a evez
E vefet tromplet alies.
Ha gra da reflextiono
Var ar gundu hac ar c’homzo ;
Var oberio certenamant
Diasseet ho jujamant.
# Al Logoden-dall, an Drez hac ar Poc’han.

| ◄ Ar Glaouër hac ar Fouler. | Al Logoden-dall, an Drez hac ar Poc’han. | An daou Zen hac an Azen.  ► |
FABL 114.
Al Logoden-dall, an Drez hac ar Poc’han.
Al logoden-dall hac an drez
Ive ar plonjon assamblez
En em associ manific
En convers da ober trafic.
Al logoden-dall prontamant
Evit ze a brestas arc’hant
Da lacqat er gommunaute ;
An drez eur rob a zigasse ;
Ar plonjon aour a gemeras.
Goude ar breparezon vras,
Oll er mor e c’hejont contant,
Martolodet ha batimant.
Eun tempest a arru qen bras
Ar vatimant d’ar fonç a gas.
Goude coll tout, poan o devoe
O clascq sauvetâd ho bue.
Goude ar c’holl hac an danjer,
Eo chomet aboe ar ploncher
En bord ar mor evit sellet,
Pegouls vo e aour distolet :
Al logoden en em disque
En nos, non pas james en de ;
Gant naon rac e c’hreanzourien,
Ne gred qet a zevel e fenn ;
Hac an drez ive en em stag,
Pa dremen tud, eus ho dillat,
Evit goud hac hi a alfe
Anaout e rob var gein eur re.
# Al Louarn Besk

| ◄ Ar Paour Keaz Lazar | Al Louarn Besk | Perinaig hag he fodad Leaz  ► |
Eul louarn koz, breman zo pell,
A gollaz e losd er brezel ;
Setu Alanig ar bourdou
Da brezeg enep al lostou.
— «Troc’homp ! Troc’homp ! Hor strobellou
» Mad da skuba fang ann henchou !
» Traou diskleng hag a zac’h enn drez,
» Eur c’hrok founuz d’ar chas, lies. »
Holla ! me eur c’ham, ma mignoun,
C’houi a gomz flour vel eur persoun,
Ia ! Me grenno ma stal… emberr,
Distroid aman ho talier !
Nag a bed louarn dilostet
A zispriz ar vad n’ho deuz ket :
Kriomp, war-n-ho, harao ! harao !
Eul louarn besk ne-ket potr brao.
Pipi n’euz peur-liped he dra,
War boez e benn, e iud brema :
Ar re binvidik zo daounet !
Alanik, te zo dilostet !
Ann dud desket, me Iann al Loue,
A zo enouuz, war ma fe !
Komzed d’in ouc’h ann azenet !
Alanik, te zo dilostet !
Jakez zo bet tenner, gwech all,
Skei a ra biou boue m’eo gour-dall,
Ar poultr, me-z-an, zo dinerzet.
Alanik, te zo dilostet !
Klevid al lountrek, foeltr-bouellou,
Boue ma-z-eo poaz, tor ha stripou,
Na veul med ann dour binniget.
Alanik, te zo dilostet !
Breman p’eo moal, Mark Irvinenn,
A gri : bennoz dit peruken !
N’am euz, mui, na trousk na loenet.
Alanik, te zo dilostet !
Eur bouc’h koz, mogeded e fri,
A lavar, n’eur huanadi :
N’euz ken koantiri na spered.
Alanik, te zo dilostet !
Ar merc’het, gwech-all, oa flouroc’h,
Ho daoulagad oa kalz lemmoc’h,
Ho c’hoarzaden leun a c’henet !
Alanik, te zo dilostet !
Eur vriz-leanez, eur skrign-bek,
A grozmol n’he muzel varvek :
Ar botred, holl, zo zarpantet !
Alanik, te zo dilostet !
Dilezid ar penterezou,
Troid ho kein d’ann ebatou,
Pao Satan war-n-hoc’h zo stignet.
Alanik, te zo dilostet !
Sellit, lern iaouank, enn ho mesk,
c’houi welo kalz a vreudeur besk ;
Grit skouarn vouzar d’ho c’homziou,
Ha ne droc’hit ked ho lostou !
# Al Leön ha Loenet-all.

| ◄ Ar C’hy hac ar Sqeud. | Al Leön ha Loenet-all. | Ar Bley hac ar Gru.  ► |
FABL 6.
Al Leön ha Loenet-all
Al leön, an dànvad ha re-all
A eure eun accord guech-all
Qement a dapient er chasse
A vije commun entreze.
Pa voaint o vale dre ar vro
Hac int o tapout eur c’haro :
Neuse, hep nemeur a langach
E voe commancet ar partach.
Pa voa gred ar portiono
Herve ar c’honditiono,
Al löen, evel an nobpla,
A deu da gemer da genta.
Neuse e rez eur yudaden
Hac e lavaras evellen :
Homàn, emezàn, a so dìn
Hac hounes ive ma hini,
Dre ma zon an excellanta
Hac ive ar puissanta,
Hac eben ive am bezo :
Gred em eus muya d’ar c’haro.
Sans moral.
Mar consorties gant re vras
E zout certen da vea voaz :
Er profit al loden vian
Hac an hini vrassa er boan ;
Mæs gant ar re so evel-dout
Eur memeus droet o pezo tout.
# Al Leön hac an Den.

| ◄ Ar Bouc’h bian ac ar Bley. | Al Leön hac an Den. | An Den hac ar C’hoanen.  ► |
FABL 59.
Al Leön hac an Den.
Eur vech an den hac al leön,
Pa voaint o vale dre’r c’hanton,
Pep-hini ’ne gant e gomso
A veule cals e vertuio.
Pa voaint evel-ze o tremen
En ho c’hichen pilliero mein
En p’hini voa eun den gravet
Eul leön gantàn entouffet.
An den pa voelas ar gravur
A lare d’al leön a dra zur :
Aze e voeles ar fesson
E man an den dreist al leön
En ners, ha puissant meurbet
Dreist al leon hac an oll loenet.
Al leön en deus respontet :
Ma en divije al leönet
Taillerien mein ha graverien
Evel ma en deveus an den,
Muin a dud a pije guelet
Gant al leön bet entouffet.
Sans moral.
An den fur hac ive prudent
Ne gred netra certenamant
A nez beza sclerijennet ;
Rac cals so a charlatanet,
Ha pep-hini demeus anê
A chaç ordinal d’e goste.
# Al Leön hac ar C’haor.

| ◄ Ar Bugel hac al Laër. | Al Leön hac ar C’haor. | Ar C’hornif.  ► |
FABL 103.
Al Leön hac ar C’haor.
Eul leon eur c’haor a voelas,
Var eur roc’h huël pa zellas,
O crignat ar spern hac an drez.
E laras dezi : ma carfez
Caout ar sqient evit disqen
Aman da beuri er blassen,
Da vroutta’n tyn ; an alec glas,
O deveus cals muyoc’h a vlas.
Mæs hi ne c’hoante qet ober
Evit beza e gomso caer.
Fall, emei, e intantion
Ha carget deus a dromplezon.
Sans moral.
Ar sans demeus ar fabl a so
Da zivoal eus fals conseillo ;
Evel m’e devoa resistet
Ar c’haor, e diou scouarn zerret
Eus ar c’homso laret dezi
Gant al leön e c’hinimi,
Ha cousgoude en apparanç
E voaint mad bras a gonseqanç.
# Al Leön hac ar Raz.

| ◄ An Azen hac ar C’hy. | Al Leön hac ar Raz. | Ar Milan clàn.  ► |
FABL 16.
Al Leön hac ar Raz.
Eul Leön voa en creis an ànv,
Scuis o redec ha tom deàn,
Ma voa en dis-eol gourveet
Da zisquisa ha da gousqet ;
Cals a razet a dremene
Dreist e daillier, ne voye doare.
A la fin e santas unan ;
Gand e droad a dapas buan.
Ar raz a c’houlen e bue
Hac evellen a lavare :
Mèn n’en don qet dign, emezi,
Deus a unan qen nobl a c’hui,
Da zonet d’en em goleri
Ha neubeutoc’h c’hoas d’am dibri.
Neuse al leön, pa ra memor,
Ne guev qet en dije enor,
Hac evit caout e affer scler
A losqas quit e brisonier.
Or, eur pennadic goude ze,
Pa voa dre ar c’hoat o vale,
E queas en toez ar c’herden
Na ne aille q’et en em denn :
Galloud avoalc’h evit yudal
Ha non pas evit sortial.
Ar raz anezàn pa glevas,
Deus e voez en anaveas
Hac a yez ractal da voelet
Petra voa gantàn c’hoarveet.
Pa voa aru en e gichen
Ha conzideret ar gorden :
Chomet aze, emei, ep stourm
Ha mèn a ya da droc’ha ’r c’houlm.
Ma roing anezàn gant e beg,
Ha cetu al leön dilivret.
Sans moral.
Ar fabl a zisque scler ha ned
D’ar re binviq ha galloudec
Da veza douç, trugaresus,
Rac ne vent ive malevrus.
Herve ma zê an traou humen
Sujet da vea incerten,
E rencqer caout lies sicour
Digant ar re vian ha paour,
Hac e cleer cavet morc’het
Oc’h ober noaz da zen ebet.
An nep d’e nessa a ra noaz,
Evit qement-ze ne ra qaz,
Certenamant n’en dê qet fur
Pa ne gemer displijadur.
Vic bea bremàn puissant
Ec’h aru e ve nec’hamant,
Rac ar re vrassa rouane
O deve ezom amitie,
Hac o deus aon rac ar goler
Deus ar re vian ha dister. :
# Al Loenet hac al Lapoucet.

| ◄ Ar Marc’h hac al Leön. | Al Loenet hac al Lapoucet. | Ar Sparfel hac an Eostic.  ► |
* Al lapoucet voa en combat
* Deus al loenet a bevar zroad.
* Esper hac aon a voa ive
* Deus an eil tu hac egile,
* Ma tilez al logoden-dall
* Oll gompagnunes ar re-all ;
* Ma voa neuse en em roët
* A galon d’an inimiet.
* Beo e chomas al lapoucet
* Dre ar gundu vad eus an egl,
* Hac an treitour logoden-dall
* A voe condaonet prest gant mal
* Ne retornje biqen gante
* Na ne niche james en de.
* Cetu ar rezon vad penaus
* Ne nich james nemet en nos.
* Sans moral.
* Nep piou bennac ne qet contant
* Da zicour en diezamant
* Ne verit qet participa
* Na caout loden ebet er joa.
# An Aluzen hag ar paour-keaz koz

Rebech d’ar paour e zienez Zo digerri dor d’ar gernez.
Eun devez, pell zo abaoue, eun denik koz, gwisket gant truillou ha daoubleget dindan ar bec’h deuz an oad ha deuz an dienez, a zeuaz da genver dor eur vaouez pinvidik, da c’houlen an aluzen. Houma na reaz van o klevet e glemmou.
— Tam anduillen koz, a lavaraz, mont a rafoc’h gant hoc’h hent ! Ama ne ve ket roet an aluzen da feneanted evel d’hoc’h-hu
Ar paour-keaz a dec’haz kuit, an anken en e galon.
Demdost oa eun tiegez paour. Ar vreg divar dreujou he dor, he doa klevet komzou iud he amezegez. Truez a gemeraz deuz ar paour-keaz klasker.
— Deuit ama, emezhi, deuit en ti.
Hag e roaz d’ezan leaz da eva ha bara da zibri, ar pez a garfe.
En eur vont kuit, ar paour-keaz koz a zavaz e zaou-zorn var benn ar vreg hen doa e zigemeret ken mad.
— Kristenez karantezuz, a lavaraz, varc’hoaz epad an deiz, c’houi gendalc’ho da ober al labour kenta a rafoc’h goude ma vezoc’h savet.
Ar vaouez n’he daolaz kont ebed euz ar c’homzou-ze. Pa oa deuet an noz ez eaz d’he gwele. Kousket a reaz c’houek, evel unan a zo dizamm hag eon e gonstianz.
An devez varlec’h, en eur zevel, e teuaz c’hoant d’ezhi da vuzula eun tammik lian gwen he doa prenet evid ober eur gorneten da lakaat d’ar zuliou kaër.
Mez, Gwerc’hez Vari ! Kaer he doa muzula ha muzula, al lian gwen na ziminue begad. Hag a-benn an noz, an tiez paour oa leun kouch a lian hag a dalveze d’an neubeuta eur skoed ar oalen.
N’oa ket pell, oa anavezet dre gear ar baëamant roet gant ar paotr koz evid e lein. Neuze, ar vaouez pinvidik he doa gwalgaset anean, a zavaz keuz ganthi.
— Ho ! mar teufe d’ezan dond en dro, a zonje, me rafe zur d’ezan, an taol-ma, eun digemer gwelloc’h c’hoaz eget va amezegez.
Kerkent ha ma doa zonjet, edo ar paour-keaz e-tal he dor.
— Tadik koz, emezhi, deuet en ti. Hirio, e ma fest an oc’h ganeomp, deuit-’ta. Me zo vont da frita d’eoc’h gwadegennou ha c’houi velo ! Neuz ket bet an dra-ze c’hoaz en ho staon. Epad nao miz d’an neubeuta, c’houi lippo ho mounou divarnho, tadik koz.
Ar paour-keaz koz a ieaz en ti. Dibri hag eva a reaz, egiz na oa gwelet biskoaz. Goude e astennaz e zorn var benn ar vreg.
— Maouez, emezan, c’houi a reio epad an deiz varc’hoaz, al labour a rafet da genta en eur zevel.
— Aze eo, eme ar vaouez, foug enn hi. Tridal a reaz gant he joa.
Kent evid mont da gousket e lakeaz a zindan he fleuek, eur ialc’had aour.
— Varc’hoaz, en eur zevel me a gounto ar re-ze, a zonje, hag am bezo aour da brena ha pa ve maner Kerian ; hag am bezo peadra da gaout plac’hed ha mevelien ar pez a garin.
Ne gouskaz banne diouz an noz. An deiz a deuaz, ha kerkent e savaz. Dija en he dorn he ialc’had aour, pa zilammaz eur c’houenen deuz an dillad wele ouz he zal. Ar c’houenen a groge mad. Hag ar vaouez da skrabat evit he c’has kuit.
Neuze ; chanz Doue, ec’h en em gavaz eur c’hoari all. Ne oa mui evit eüna he brec’h. Kaer he doa, e skrabe hag e skrabe atao. An noz a deuaz, hag ar vaouez-keaz c’hoaz a skrabe. Var he fenn ar c’hoen a winte… A-benn ar fin e savaz mez ganthi hag e tec’haz kuit. Abaoue n’eo bet gwelet neb-lec’h.
Doph an ti-all.
# An Actou

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout An Actou (Canticou spirituel evit ar Missionou, retrejou, ha communion ar vugale).
| ◄ Cantic ar Barados | An Actou | Pedenn diouc’h ar mintin ► |
* Act a Feiz.
* Cridi a ran
* Quement a ordren din an Ilis,
* Cridi a ran ;
* Rac ar virionez e unan,
* Un Doue guirion a revel dizi,
* Quement a ordren din da gridi,
* Cridi a ran.
* Act a Esperanç.
* Me a esper,
* Va Doue, ho craç hac oc’h eürusdet,
* Me a esper,
* Rac ne deot quet enep ho quer,
* Pa oc’h eus hi bet din promettet,
* Pa zint gant Jesus din meritet ;
* Me a esper.
* Act a Garantez.
* Ah ! me ho car
* Dreist quement so tout, ô va Doue !
* Ah ! me ho car,
* Dre ma zouc’h mad ha leun à c’hloar ;
* Caret a ran va nessa ive
* Abalamour deoc’h, ô va Doue !
* Ah ! me ho car.
# Amzeriou brudet

| ◄ Ur Gir araok | Amzeriou brudet | Taolennou ar miziou ► |
Amzeriou brudet (Epoques remarquables). EVIT AR BLOAZ 1872. —————— :
| Penn kenta euz ar bed. . . . . . . . . . 5872 Al livadennn vraz (le déluge) . . . . . 4135 Ar penn kenta (fondation) a Rom. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2623 Ginivelez Jezuz-Krist. . . . . . . . . . . 1872 | Kavadenn (invention) ar poultr. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 490 Kavadenn ann imprimiri. . . . . . . 429 Kavadenn ann Ameriq. . . . . . . . 378 Breiz staget euz Franz. . . . . . . . 338 |
| ANN DAOUZEK DEIZIOU. ||
| C’huevreur. . . . . . . . . . . . . 21, 23 et 24. Mae. . . . . . . . . . . . . . . . . . 22, 24 et 25. | Gwengolo. . . . . . . . . . 18, 20 et 21. Miz Kerdu. . . . . . . . . . 18, 20 et 21. |
| GOUELIOU MOBIL. ||
| Septuagesim . . . . . . . . . . 28 Gwenweur Merc’her al ludu. . . . . . . . 14 C’huevreur Pasq. . . . . . . . . . . . . . . . . 31 Meurs. Rogationou. . . . . . . . . . . 6, 7 ha 8 Mae. Ar laou-Basq (l’Ascension). . . . . . . . . . 9 Mae. | Sul ar Pantekost. . . . 19 Mae. Sul ann Drindet. . . . . 26 Mae. Gouel at Zakra- mant. . . . . . . . . . . . . . 2 Ewen. Sul kenta ann az vant. . . . . . . . . . . . . . 1$^{er}$ Kerdu. |
AR PEVAR AMZER. :
* Ann Nervez-Amzer a zigor ann 20 a viz Meurz, da 7 h. 6 m. euz ar mintin. — Equinox.
* Ann Hanv a zigor ar 21 ar viz Ewen, da 3 h. 41 m. euz ar mintin.
* Ann Diskar-Amzer (l’Automne), a zigor ann 22 a viz Gwengolo, da 0 h. 2m. euz ann noz.
* Ar Goanv a zigor ann 21 a viz Kerdu, da. 0 h. 2 m. euz ann noz. |
* MOUGADENNOU (Eclipses). |
* Ann 22 a viz Mae, mougadenn a un darn al Loar, a vezo gwelet en Breiz.
* Ar 6 a viz Ewen, mougadenn euz ann Heol, na vezo ket gwelet en Breiz.
* Ar 15 a viz Du, mougadenn a un darn euz al Loar, a vezo gwelet en Breiz.
* Ann 12 a viz Kerdu, mougadenn vraz euz ann Heol, na vezo ket gwelet en Breiz. |
* MAREOU BRAZ EUZ AR BLOAVEZ 1872. |
* Ar 15 a viz Gwenveur, — ann 10 a viz C’houevreur, — ann 10 a viz Meurz, — ann 24 a viz Ebrel. — ann 23 a viz Ewen, — ann 21 a viz Gouere, — ann 19 a viz Eost, — ann 18 a viz Gwengolo, — ann 3 a viz Here, — an 2 a viz Du, — ann 31 a viz Kerdu.
# An Alarc’h

    Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll testennoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ an destenn emaoc'h o klask.
Er Barzhaz Breizh, gant Kervarker :
* Ann alarc’h (1846)
* Ann alarc’h (1867)
* Ann alarc’h (1883)
E Soniou Feiz ha Breiz (1930), tennet eus ar Barzhaz Breizh :
# An Actou (Canticou spirituel evit ar Missionou, retrejou, ha communion ar vugale)

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout An Actou.
| ◄ Meulomp Doue bep heur‎‎ | An Actou | Pedenn diouc’h ar mintin ► |
* Cridi a ràn
* Quement a ordren din an Ilis,
* Cridi a ràn ;
* Rac ar virionez he-unan,
* Un Doue guirion a revel dizi,
* Quement a ordren dìn da gridi,
* Cridi a ràn.
* Act a Esperanç.
* Me a esper,
* Va Doue, ho craç, hoc’h eürusdet,
* Me a esper,
* Rac ne deot qet enep ho quer ;
* Pa oc’h eus hi bet dìn prometet,
* Pa zint gant Jesus dìn meritet,
* Me a esper.
* Act a Garantez.
* Ah ! me ho car
* Dreist qement so tout, ô va Doue !
* Ah ! me ho car,
* Dre ma zouc’h mad ha leun a c’hloar ;
* Caret a ràn va nessa ive
* Abalamour deoc’h, ô va Doue !
* Ah ! me ho car.
# An Alarc’h tremor

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout An Alarc’h.
| ◄ Gwir Vretoned | An Alarc’h tremor | An hini Goz ► |
En amzer-ze e oa distag-kaer Breiz ha Bro-C’hall an eil diouz eben. Breiziz a oa mistri en o bro hag ar C’hallaoued en o hini, met brezel a oa e Breiz, tri bloaz war-nugent a oa, etre diou gostezenn, hini Yann Vontfort hag hini Charlez Bleiz, harpet, ar genta anezo, gand ar Zaozon hag eben gand ar C’hallaoued, o klask gouzout piou anezo o daou a zougje kurunenn Breiz, warlerc’h an Duk Yann III, marvet disher, d’an 30 a viz ebrel 1341.
Kostezenn ar Vontforted a jomas an trec’h ganti d’an 29 a viz Gwengolo 1364, pa voe lazet Charlez Bleiz, du-hont, war lanneier Alre, harp e Keranna.
Siouaz, trec’het war dachenn ar brezel, enebourien Yann Vontfort a labouras, dre zindan, hag a lakeas ar Vretoned d’en em zevel a eneb o duk, a rankas mont d’an harlu da Vro-Zaoz. Nebeud bloaveziou goudeze, pennou bras Breiz, pa weljont edo o bro o vont da veza staget ouz ar Frans, en em unanas hag a gasas eur c’hannad da Vro-Zaoz, da bedi Yann IV da zistrei : ober a eure e ziskenn e Dinard d’an 3 a viz eost 1379, da lavarout eo breman ez eus 550 vloaz, e kreiz ar bleuniou hag ar meuleudiou : Bretoned a bep renk a ziredas d’e zaludi. Intanvez Charlez Bleiz, Janned Penteur, hec’h unan, e giniterv-gompez hag e enebourez touet, betek neuze, a deuas da zaoulina dirazan hag a roas evelse eur skouer hep par o lakaat silvidigez ar vro da dremen a-raok pep tra hag eus an eil menez d’egile e klevjod o tregerni ar c’han-man, kan an alarc’h :
* Eun alarc’h, eun alarc’h tremor,
* Eun alarc’h, eun alarc’h tremor,
* War lein tour moal kastell Arvor !
* Din ! din ! daon, d’an emgann, d’an emgann, o !
* Din ! din ! daon, d’an emgann ez an !
* Neveenti vat d’ar Vretoned,
* Ha malloz ruz d’ar C’hallaoued !
* Erru eul lestr e pleg ar mor,
* E oueliou gwenn gantan digor ;
* Digoueet an Aotrou Yann endro,
* Digoueet eo da ziwall e vro ;
* D’hon diwall diouz ar C’hallaoued,
* A vres gwiriou ar Vretoned.
* Ken e laosker eur youc’hadenn
* A ra d’an aod eur grenadenn.
* Ken e tasson meneziou Laz
* Ha ken e trid ar gazeg c’hlas.
* Ken e kan laouen ar c’hleier
* Kant leo tro-war-dro, e pep ker !
* Deuet eo an heol, deuet eo an hanv,
* Deuet eo en dro an Aotrou Yann !
* An Aotrou Yann a zo paotr mat
* Ker prim e droad hag e lagad.
* Gand e gleze ker krenv e tarc’h
* Ken e taouhanter den ha marc’h.
* Neb a drouc’h ’vel ma trouc’hez-te,
* N’en deus aotrou nemet Doue !
* Dalc’homp, Bretoned, dalc’homp mat,
* Arzav na truez, gwad ouz gwad !
* Skrigna ’ra bleizi Breiz-Izel.
* O klevout embann ar brezel ;
* O klevout ar you e yudont ;
* Gant c’houez ar C’hallaoued e reont.
* Paotred Bro-C’hall, ’lec’h ma kouezint
* Betek deiz ar varn e kouskint.
* An diveradur eus ar gwez
* ’Ray dour benniget war o bez !
Barzaz Breiz.
# An Ale Rozmani

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout An ale rosmani.
| ◄ Pa dremenan dor ho jardin | An Ale Rozmani | Me n’vin Belek, na Manac’h ► |
* « Demad d’ac’h-hu, ma dousig koant ! »
* « Ha d’ac’h ive, kloarek yaouank ! »
* « Na setu me deut d’ho kwelet,
* Mar n’ho karjen ne vijen ket.»
TRADUCTION. — « Bonjour à vous, ma petite douce jolie ! » — « Et à vous aussi, jeune clerc ! » — « Me voici venu vous voir. — Si je ne vous aimais pas, je ne serais pas [venu]. »
Chanté par Maria Raoul, Port-Blanc.
# An Amourousted hag an Amzer

| ◄ Ar C’hreg iaouank ho luskellat | An Amourousted hag an Amzer | Kervadiou ► |
Eun den koz, hanvet an amzer,
Ha bepred ho veachi,
Digouezet var bordik eur ster,
En em laka d’huanadi :
« Hag ama ’ vezin lezet
» Hep truez ouz va mizer,
» Ha c’houi c’helfe, va mignouned
» Chom hep tremen an amzer ?
E’n tu all, eur bodad merc’hed,
A lavar an eil d’heben :
« E bagik an amourousded, » Deomp-ni, deomp d’hen didremen
Unan a respount gant furnez :
« Petra ’ zeomp-ni da ober ?
» En em goll a rear aliez
» Ho klask tremen an amzer. »
An amourousded p’ho c’hlevaz,
Ho fignaz e’n he vagik :
Daou roenvik flour a gemeraz
Evit sturia e lestrik ;
Heana ’ra, gueachouigou
E’n eur gana dibreder :
« Ganhen-me, va merc’hedigou
» Eo e tremen an amzer.
Pa voa guir well’ ar blijadur
An amourousded, treitour,
A daol ar roenv a lez ar stur,
Ar vag a ia gant an dour,
Neuze an amzer ho roenvad
A gân : « An amourousded
» Ganhen da m’ zro, c’hui ’vel ervad
» A dremen, eta, merc’hed. »
# Ar bugel hag ar maro

* An heol a skuilh war an douar
* E sklerijen vadelezuz ;
* Kas ’ra kuit anken ha glac’har,
* Ha renti ’ra an holl joauz.
* Er c’halonou e lak ’bue.
* Mez evid distruj e labour,
* Me ’wel an Ankou didrue
* ’Lemma e valc’h dibalamour.
* En ribl ar ster, eur bugelik
* A red, a c’hoari hag a gan ;
* Tridal a ra e galonik ;
* Na oar ket ’zo er bed-ma poan.
* Diwall, ma bugel, o diwall !
* Na dostaes ket re d’an dour
* Me ’wel aze, ’n eur c’horn tenval
* A dost d’id, skeuden eun treitour…
* Mez ar bugelik, dibreder,
* A red hep zonjal droug ebed…
* E droad a ruz, ha ’barz ar ster
* Ar paourik kez a zo koueet.
* Kenavo brema, tad ha mam !
* Kenavo kerent, 'mignoned !
* Kenavo c’hoario divlam,
* Ha c’houi, bokedo alaouret !
* Klevet e oe eur skrijaden
* O sevel, euzuz ’ust d’an dour :
* Mouez ar bugel kez o c’houlen,
* En hanv Doue : Zikour ! Zikour !
* Zikour ebet na arruas,
* Hag ar bugelik gwall-euruz
* Buhan d’an doun a ziskennas,
* Na pebez maro truezuz !
* Evel-se ive, aliez,
* Arru gant an den er bed-ma :
* ’Wecho, ’n eur glask al levenez,
* E kav ar maro ar c’houerva.
* An Tremener.
* Miz Even 1898
# Ar bugel koar

    Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll testennoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ an destenn emaoc'h o klask.
* Ar bugel koar gant Fañch an Uhel ;
* Ar Bugel Koar gant Maurice Duhamel
# Da F.-M. An Huel

| Da F.-M. An Huel | Pa oan Bihan ► |
* D’id, va c’henderf ha mignoun,
* Kinigan a greiz kaloun
* Va leorik kenta e iez
* A garaz vel da vuez.
* A da betore den all
* Oufen me paourik sonjal ;
* Ha n’eo ket te da genta
* Deuz va laket d’hen penta ?
* C’hoant ker em boa da c’hwarzin
* Paz gleviz o larad d’in :
* Perag lipad iod gallek
* P’eo gwelloc’h ar Brezounek ?
* Mez… lariz d’in va unan :
* Ze zo gwir, m’en gred hep poan…
* Ken lard vezin marteze
* Ganthan ha gant egile.
* Ha setu me laouen braz
* War varch war eun tam pennbaz
* Ha dio arog a strag foet
* Vel kuré o klask he voed.
* Vel hemâ, tam ha tamik
* Am beuz paket va zamik.
* Hep chipotal gimeromp
* Allaz ! pez ve roët deomp.
* Gwel dister é va leorik,
* M’hen oar, mez eur mestr furik
* A oar ive dle krenvad
* Diskibl ziskouez he ioul vad.
* Eur roue Franz a lare
* N’eur rei kement a c’helle :
* Oh ! M’am bize c’hoaz ouspenn
* Kalounek d’ech hen rofenn.
* Me zaoun, na velin biken
* Kurunenn Franz war va fenn.
* Mez, n’euz fors ; me a gano
* Em iez beteg va maro.