OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# An hini Goz

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout An Hini Gozh.
| ◄ An Alarc’h tremor | An hini Goz | Sav, Breiz-Izel ► |
* 1
* Ha koulskoude, war a welan,
* An hini yaouank ar vraoan.
* 2
* An hini yaouank a zo koant
* An hini goz he deus arc’hant.
* 3
* Me ne dan morse d’ar marc’had
* Na ro d’in-me gwerz boutailhad
* 4
* An hini goz am c’hondu mat
* An hini goz a zo d’am grad.
* 5
* Ha koulskoude ebarz e kêr,
* An hini yaouank a gerer.
* 6
* An hini yaouank zo ker sounn,
* An hini goz eun tammig kroumm.
* 7
* An hini yaouank zo lijer
* An hini goz a zo pounner !
* 8
* An hini goz he deus bleo gwenn
* An hini yaouank bleo melen.
* 9
* An hini goz liou radenn sec’h,
* An hini yaouank liou an erc’h.
* 10
* Liou an erc’h eo hag hi ker yen
* Ma ne zell ket ouzin hepken.
* 11
* Ha koulskoude, n’ouzoun, perak,
* Va c’halon ’ra tik-tak, tik-tak !
* 12
* Tik-tak a ra va c’halon baour
* Pa ’z an da skei war doull an nour.
* 13
* Tec’h alese, tec’h kuit, tec’h pell ;
* An hini goz a zo kant gwell.
* 14
* An hini goz a zo kant gwell
* Ne ra ket tailhou dimezell.
* 15
* Diaket an dimezelled,
* Diaket e teir rann ar bed.
* 16
* Dimezelled ne reont bepred
* Nemet goab eus ar Vretoned
* 17
* Pa daolan dourn war benn he glin,
* An hini goz a c’hoarz ouzin.
* 18
* An hini goz ’zo Bretonez,
* An hini yaouank ’zo Gallez.
* 19
* Fae eo ganen gand ar Gall brein
* Gant kroc’hen an diaoul war e gein,
* 20
* Fae eo ganen gand ar C’hallez
* Ganti karnou en he botez.
* 21
* Goude tri dez e skuiz pep den
* Gant glao, avel ha merc’h estren.
* 22
* Ma komzit a vriedelez
* Komzit d’in eus eur Vretonez.
* 23
* Ne rafen van pa ve laret
* Eo ar Vretonez grac’hellet.
* 24
* Vitan da veza grac’hellet
* Eun aval blas fall n’en deus ket.
* 25
* Bezet droug gant neb a garo
* Trouc’het an eost, dournet e vo.
* 26
* Bezet droug gant neb a garo,
* Va dous ha me ni eureujo.
* 27
* Ni gousko en eur gwele kloz,
* War ar pell fresk, bep noz, bep noz.
* 28
* Ha pa ve ker koz hag ar bed
* Ganen e vezo gwalennet.
# An envnic rouz

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout An Evnig Rouz.
| ◄ Me n’ vin na bêlec, na manac’h | An envnic rouz | Envnic Saint-Nicolas ► |
Me ’zo eun den iaouanc ; -’wit-on n’on ket galant, Me oar scrivan ha lenn, gônid aour hac arc’hant ; Ha me disclerio d’ac’h, kent vo fin d’am fropos, An neb a choaz mestrès na gousc na de na noz.
Me ’m eus choaset unan ’zo caeroc’h ’wit al loar, Brillantoc’h ’wit an heol, pa bar war an douar ; Brillantoc’h ’wit an heol, na pa bar war ar bed ; Rannan raï ma c’halon, mar na ro d’in remed.
Me am eus diou vestrès, hanvel ouz diou rozenn, Unan an-he ’zo ru, unan-all a zo gwenn ; An hini wenn an-he zo ’n jardin ar c’hreiz-de : Aouën ’m eus na woenvfe, p’arruo n’ amzer grenv.
An hini ruz an-he ’zo eur plac’h caer ha coant, Hi deus ma ravisset gant he zellou charmant. Pa vije kement den ’zo ’r bed o laret d’in Vije gaoudisserez, n’ vijen ket ’wit credi.
Met brema, me a gred dre wir experians : Adieu, ma c’harante! adieu, ma espérans!
Me ’m eus eun envnic rouz, crennet he diou eskel, A deu bep-noz, bep-noz, war gornic ma mantel ; Ha na eus heur en noz n’ hen clewan ho canan : Calonic ma mestrès a zo hanvel out-han.
’N dé-all da dec heur noz, pa oan êt em guele, Cousket ganin eun unv, me am boe eun unvre ; Cousket ganin eun unv, me am boe eun unvre, Oa ma muian caret ganin ouz ma c’hoste.
Allas ! pa zifunis, ha gwelet na oa ket, Me o commans goelan ’vel eun oan dianket ; Me o commans goelan evel eun oan bihan A ve losket el lann, dilaizet gant he vamm.
Hec’h an c’hoas eur veach bete ti ma mestrès, Ha pa golfen ma foan, grêt am eus aliez ; Ha na golfen ma foan, aliez am eus grêt ; An hol a lavar d’in am eus amzer gollet.
— Dimeuz a larfet d’in, me iell da studian, Ha birviken james d’ar gêr na retornan : Dimeuz a larfet d’in, me iello d’ar studi, Ha birviken james d’ar gêr na retornin.
— Et ’ta, ma zervijer, et-hu c’hoaz d’ar studi, Eur blavezic pe daou, pe d’an neubeuta tri, Ken am bo achuet ma femp bla war-n-ugent : Neuze m’hoc’h eureujo, hep conge ma c’herent.
Keranborn. 1847.
# An erc’h

| ◄ Peden ar mousig | An erc’h | Maro ar mous bihan ► |
War don : Diskennet eus an Nenvou.
D’an aotro chaloni Ollivier, Plouguerneve.
* Warlec’h an avel skornet,
* Pep tra a zo sioul,
* An oabl a zo morlivet
* Ha du eo ar c’houmoul ;
* Ar bed, leun a nec’hamant,
* A zeblanta mezus ;
* N’hall ket hep eur gwiskamant,
* Digemer mad Jezus.
* Mes Doue en e furnez
* A reiz an traou ervad ;
* E Vab eo ar Zantelez,
* E di vo deread ;
* En dienez ar vrasan
* Hen a renko genel,
* Da vihanan, evitan,
* Ar bed a vo en gouel.
* Dilezet gant ar brinsed,
* Kollet ’n eur c’hraou dister,
* Ne deu nemed al loened
* En dro d’ar bugel ker ;
* An dud, digalon ha kri,
* A redo, a gano,
* Hep sonjal en neventi
* C’hoarvezet dre ar vro…
* Dirak yenien an holl
* An douar a laro :
* — « Ma Doue, groet d’in digoll
* Dismeganz tud garo ;
* Eur pennadig d’in roet
* Eur gwiskamant kaer, kaer,
* Ma c’hallin, vel m’eo dleet,
* Digemer ar Zalver… ! »
* Kerkent, o tra burzudus !
* Eus lein an oabl tenval,
* E koue skanv, skanv, dudius,
* Bleuennou gwenn raktal ;
* Kaeroc’h pell evit bleuniou
* Ez int en kreiz an noz,
* Laret vefe eskelliou
* Evned ar Baradoz.
* War an douar e kouezont,
* Ken stank, ken stank, ken drant
* D’ar bed buhan e reont
* Eur gaer a wiskamant ;
* Gwiskamant a vadelez,
* Eus zae gwenn-kan meurbed
* Jezus eo ar Zantelez,
* Mari eo ar C’hlanded !
* Dre-ze an Aotro Doue
* Na c’houlle ket gwelet,
* Tud fall ha didrugare
* En dro d’e Vab karet ;
* Da azeuli ar Zalver
* Al loened mud zo well
* Hag ive d’Hen digemer
* Ne fell ket eur c’hastell…
* Eur c’hastell gant e vadou,
* Gant e binvidigez,
* Zo leun a fallenteziou
* Karget a hudurnez ;
* Bolz an nenv o lugerni
* A-us d’eul linsel erc’h :
* Da Vab ar Werc’hez Vari
* E tell eur c’havel gwerc’h !
* Setu petra zo kiriek,
* Aboue triwac’h kant vla,
* E weler d’an Nedelek
* An erc’h gwenn o koueza ;
* Ar bed evit Mab Doue
* An em lak ’n e gaeran…
* Pebez kentel d’hon ine,
* Kemeromp skouer warnan !
* O Mabig Jezus bihan,
* Ganet en dienez,
* An erc’h gwenn a zo distan,
* Klevet breman ma mouez :
* — True ouz ar bewien gez,
* Groet m’o devo bara,
* Ar paour a renk aliez
* Hirvoudi ha gouela…
* Oh ! enpad ar yenien,
* D’ar bewien dre ar bed,
* Roet, mar plij, eun doên,
* Roet d’e eun oaled…
* Mes dreist-holl, Mabig Jezus,
* Mabig Jezus dinam,
* D’an emzivad gwall-eürus,
* M’ho ped, roet eur vam !
# An evrusted

| ◄ Levenez ha glac’har | An evrusted | Ar beure ► |
* Petra a ra d’an den c’houezan,
* Poanian dalc’hmad, c’hoarzin, gouelan ?
* Eun draïg hepken : klask bepret,
* Hep hen kavout, an evrusted.
* Ya, keit ma pad ar veaj ver,
* ’Ra aman an den tremener,
* E klask eun dra diflip dalc’hmad,
* Ouz eun evn-goue henvel da vad.
* Pa gav d’ean ’ve deut a-ben,
* Gant kalz a boan, d’hen diarben,
* An evnig goue, siouaz, ’ve pell,
* Pell diouz e zorn, pell diouz e zell.
* Gwelet ’ra ’nean o nijal
* Diwar eur boud war enr boud all,
* Eus eur ween e touez ar spern,
* ’Lec’h ’ve kuzet piko a vern.
* ’Lec’h hen tapout, alïes bras,
* Eur pik a doul e zorn, siouaz !
* Nag a dorn, nag a droad blonset,
* O klask tapout an evrusted !
* Tra zouezus eus evrusted
* Kalon pep den he deus sec’hed,
* ’Mes biskoaz c’hoaz kalon n’eus bet
* A levenez gwirion leuniet.
* Ar pec’hed ’zo kiriek da ze,
* Setu perak pep den a dle
* Diwall dioutan. An evrusan
* Eo an hini ’goue ket ennan !
# Penherès Kernenon

| ◄ Margodic | Penherès Kernenon | Ar vestrès clanv ► |
Selaouet hol hac a clewfet  Eur son ’zo newez gomposet ;  Eur sonic newez gomposet,  Da zaou den iaouanc ez eo gret.  An aotrou Rozar a c’houlenne  Dirizon la rie !  En Kernenon pa ’z arrue :  Dirizon la rière lon la dirizon !
 — Demad ha joa bars an ti-ma, Ar bennherès pelec’h ema ?
 — Ema duze en bord ar ster O titiran he lienn sclezr.
 — Pennherezic d’in-me laret Pelec’h eo et ho tomestiked ?
 — Et int d’gass ann oc’henn d’ann dour, Aotro Rozar, et d’ho zicour.
 — N’eo ket ewit douran oc’hon On deut hirio da Gernenon ;
 Nemed ewit ober al lez, Mar oc’h-c’hui contant, pennheres.
 — Aotro Rozar, d’in-me laret War ho troad oc’h deut d’am gwelet ?
 N’eus ket a gezec en ti ho tad, P’oc’h deut d’am gwelet war ho troad ?
 — Pennherezic, goapad a ret, En ti ma zad-me so kezec :
 Me am eus eun incane gwenn Hac eur brid arc’hant en he benn,
 Alaouret cornio he diou lez, ’So mad d’ho tougenn, Pennheres.
 — N’eo ket war eun incane gwenn ’Ven-me douget d’ann oferenn,
’N eur c’harreos alaouret hec’h an, Peder rod arc’hant dindan-han.
 — Pennherezic, glorusès oc’h, Comz a ra ann dut ac’hanoc’h ;
 — Penaos comzfer ac’hanon-me Perc’henn pemp mill scoed a leuve ?
 — Pennherezic, d’in-me laret, Pe seurt leuve eo a douchet ?
 — Eur boezell gwiniz, mil ha seiz, A douch ma zad a Venez-Breiz,
 Hac eur maout bemdez a Leon Ha na eus buguel nemed-on ;
 Na eus pennheres er vro-me A varcho eur paz araoc-on-me ;
 Nemed hinin ar Gerdadraou, Mar gra eur paz, na raï ket daou ;
 Ha mar march daou, na reï ket tri, Rac me varcho kerkent hac hi ;
 Ha ma march tri, na reï ket pewar, Rac carget eo d’ez-hi ho faner ;
 Carget eo d’ez-hi he faner Control da hinin eur merser :
 Ar merser a zoug war he chouc, Ar bennheres a zoug araoc.
 Eur païsant diwar er meas A neus sammet ar bennheres.
Canet gant Mie Ale An Noan-Duault.
# Penherez Krec’hgoure

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Penheres Crec’hgoure.
| ◄ An Otro Penanstank | Penherez Krec’hgoure | Erwanig Prigent ► |
* Kant skoed en aour e koustet d’in,
* Gortoz ma mestrez da zimin ;
* Kant skoed a deu, kant skoed ac’h a,
* Kant skoed en aour, nan e netra.
TRADUCTION. — Cent écus d’or il m’a coûté — D’attendre ma maîtresse pour nous marier; — Cent écus viennent, cent écus s’en vont, — Cent écus d’or, ce n’est rien.
Chanté par Maryvonne le Flem, Port-Blanc.
# Penherez Salio

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Penherès Salio.
| ◄ Radig Saliou | Penherez Salio | Rene Lambal ► |
* Ar benherezig Salio,
* Brava penherez ’zo er vro ;
* Hag e sonje d’he mam, d’he zad,
* Ez oa ’n he gwele, kousket mad.
TRADUCTION. — La petite héritière Saliou — [Est] la plus belle héritière qui soit dans le pays ; — Et s’imaginaient son père et sa mère — Qu’elle était dans son lit, bien endormie.
Chanté par Marguerite Philippe, Pluzunet. Phono F. Vallée (Fac. des L. Rennes).
# Penherez Keroulaz

Oberennoù damheñvel pe handelvoù all zo ivez, gwelout Pennhêrez Keroulaz.
| ◄ Erwan Gwilhou | Penherez Keroulaz | An Aotrou Kersaozon ► |
* Me ’garfe beza koulmig wen
* En Keroulaz war an doen ;
* Me ’garfe bea krak-houad
* War ar stank ma kann he dilhad.
TRADUCTION. — Je voudrais être petite colombe blanche — A Keroulaz, sur le toit ; — Je voudrais être sarcelle, — Sur l’étang ou elle lave ses vêtements.
Chanté par Menguy et Léon, Carhaix.
# Ar C’horred

    Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll testennoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ an destenn emaoc'h o klask.
Er Barzhaz Breizh, gant Kervarker :
* Ar c’horred (1846)
* Ar c’horred (1867)
* Ar c’horred (1883)
# Ar C’houlmet hac ar falcon.

| ◄ Ar Ranet hac ho Roue. | Ar C’houlmet hac ar falcon. | Al Laër hac ar C’hy.  ► |
FABL 20.
Ar C’houlmet hac ar Falcon.
En amzer a so tremenet,
O devoa bed ar pichonet
Brezel a enep ar milan,
Hac a re deze cals a boan.
Da zont d’en em venji a ze
E choasjont ar falcon roue.
Emàn evel ma voe choaset
Hac e benn dezàn curunet,
Ne gemeras qet guelloc’h plan
Evit n’en devoa ar milan,
Na ne voa qet evel roue,
Evel tirant a c’houerne.
Ravissa, dispign ha dibri :
Pa dape ne vanne hini.
Neuse e teuas ar c’houlmet
Da gemeret cunz ha regret.
Ar brezel a voa guel demp-nín
Evit n’en dê an tiranni ;
Cobatti ’r milan a galon
Evit esclavach ar falcon.
# Ar C’hrac

| ◄ Carantez Doue | Ar C’hrac | Ar Religion ► |
Na ellomp netra a nez ar c’hraç a Zoue, peini a so ur faveur, un drugarez, ul liberalite, ur sicour a beurs Doue peini na dle netra dimp. Difficil eo rei un abrege eus ar c’hraç. Hon fe a disq dimp penaus na ellomp nemet an drouc anez ar sicour eus ar c’hraç. An Theologianet a disting cals a sort graço. Bezàn so graço accordet dimp evit on silvidiguez on unan, ha graço accordet dimp evit silvidiguez ar re-all : evel ma zeo an donæson eus ar miraclo, al langaich differant, ar prophecio, an talant eus ar brerdication, etc.
Beza so graç habituel ha graç actuel. Ar guenta a chom guenemp hac on groa santel, just hac ageabl da Zoue ; hanvet eo ar c’hraç sanctifiant. Ar c’hraç actuel a so ur sclærigen, ur sicour pe ur mouvamant roet dimp gant Doue evit evita an drouc hac ober ar mad. N’en deus cas pesort graç a recevomp, n’on deus hini nemet dre verito on Salver J. С., ha quement-se a so un articl a fe. An necessite eus ar c’hraç a disq dimp penaus e tepantomp a Zoue, ha penaus eo bet corrompet on natur dre ar pec’het. Non obstant ar sicour eus ar c’hraç e zomp libr, hac un experianç malhurus a ra dimp da anaout penaus e resistomp alies ous ar c’hraç. Eus al liberte-se e teu on merit pe on pec’het. Mar resistomp ous ar c’hraç, chetu nin o pec’hi ; mar heuillomp ar c’hraç, chetu nin o veritout : hac an usaich vad se eus ar c’hraç a ra ma recevomp graço all, hac a c’hraç da c’hraç e arruomp er gloar eternel. Ar pec’her er c’hontrel a goez eus un abym en eguile, ha dre an abus eus e liberte, er malheur eternel. Pa deu misericord an Autro Doue da reí dezàn ar c’hraç d’en em sevel, ne gaff ennàn nemet pec’het ha corruption. An Ilis e deus decidet penaus ar pec’her a deu da vezàn reconciliet gant Doue dre c’huec’h degre pere a so quen lies a c’hraç.
1°. Doue a ra d’ar pec’her digueri e zaoulagat, ha credi an oll guirioneo revelet.
2°. Doue a ra dezàn cavet aon rac e jugeamancho.
3°. Ober a ra dezàn esperout en poanio J. С.
4°. Inspiran a ra dezàn ur c’hommançamant eus e garantez evel ar sourcen eus an oll justiç.
5. Doue a inspir d’ar pec’her cassoni hac anquen evit ar pec’het.
6°. Anfin Doue a inspir dezàn ar resolution ferm da dostaat ha da receo ar sacramancho instituet evit remission ar pec’hejo, da gondui ur vuez nevez ha da observi ar gourc’hemeno. O dounder eus an tensor a fumez hac a squient un Doue ! Labouromp eta dre ar sicour eus ar ç’hraç, da sauvetaat on ine : den ne voar pe èn so en graç Doue, pe ne ma quet.
# Ar C’hreg iaouank ho luskellat

| ◄ An Diou Voundrask | Ar C’hreg iaouank ho luskellat | An Amourousted hag an Amzer ► |
             AR C’HREG YAOUANK
                               HO LUSKELLAT E MAB ENA
             AR C’HREG YAOUANK
                               HO LUSKELLAT E MAB ENA
Pa voan e’r ger, e ti ma zad, Me ne valejen ket var droad.
Var droad, me ne valejen ket,
Ato kar pe varc’h torchennet.
Me ’ zouge, neuze, eur boutaou
Ha na velet ket ho zeuliaou.
Ha na velet ket ho zeuliaou,
Goloet ma z’oant a c’halonsaou.
A c’halonsaou arc’hant ag aour
Ha me zoug brema truillou paour !
Me zonje d’heon, pa zemejen ; Tol labour mui ne rajen.
Netra, nemet hervez ma c’hoant,
Ruilla ’r voul ha dispign arc’hant.
C’hoari gant ma daou zorn ho daou
Ha torri kraon e’r pardoniaou,
Mez siouas ! goude labourad
Me ro ma joug da gant bazad !
Red mad d’heon gober goassoc’h c’hoaz,
Pilad al lann gant ma zreid noaz,
Tud iaouank paour, pa zimezet
C’houi na zounjit ket petra ’ ret.
Ha mont da gredi, ne ra de,
Na gouez an aour a vegou ’r goue,
Na gouez an aour a vegou ’r goue !
Ha pa dal delliou melen ’ ve.
Ha pa dal delliou melen ’ve,
O roi ho flas dvar re neve,
Tud iaouank, abars dimezi
Klozit eul liorz e tal ho ti.
C’houi ’ lakai e’n han, bep eil tro,
Goude ’n eured dri bod c’huero.
Bod nec’h a ziou, bod klemm a gleiz,
Ha bod rann-galon e’n ho c’hreiz,
Tro var dro greun pasianted
Ha mont aliez d’ho gueled.
D’ho doura mad dour ne vanko
Eus ho taoulagad e kuezo.
Chetu ma zôn, brema ma zud,
Hervez ho c’hoant choasit ho klud.
# Ar C’hoziad hag an tri den yaouank

| ◄ Ar Marc’hadour bonedo koton | Ar C’hoziad hag an tri den yaouank | An Azen gwisket gant kroc’hen al leon ► |
Eur c’houeriad pewar-ugent vloaz, Dispak e vleo gwenn war e skoaz, A oa o planta er parkou Koajou derv ha gwez avalou ;
Pa dremenas tri fautr eus ker, Tri fautrig laouen ha seder ; Hag o vont ebiou gant an hent, An eil d’egile e larent :
— Kollet eo e benn gant hema, Pa vez, hag heñ kos, o planta ;
E benn gantañ a zo kollet ; Ma zavfe ti, ne larañ ket.
— ’C’han ta ! ’meze o vousc’hoarzin, Red eo laret n’oc’h ket goall-fin : Petra dal d’eoc’h kement aked ’Wid eun amzer na welfot ked ?
Pegeit eta oc’h en gortos Chom start war ho pipejou kos ? Koulsoc’h eo d’ac’h brema sonjal Er pec’hejou ’peus graet gwejall !
Kouls eo d’ac’h lezel pep preder A zeu da vat gant hir amzer :
Se na zerec ’met d’an hini A zo yaouank eveldomp-ni.
— Se na zere da zen ebet, Na d’iñ, na d’eoc’h-hu kenneubet ! En deveus eilgeriet raktal An den kos, o rei bronn d’e bal.
Pep tra, war an tam douar-man, Pa vez deut ar pred, a zihoan ; A vleunv awechou, ha bepret A oenv… pa vez arri ar pret.
Neuden va deiziou hag ho re Zo e dorn an Autrou Doue. Pini ane da genta ’vo Troc’het gant gweltre an Anko ?
Piou ac’hanomp, va fautred paour, A welo an heol melen-aour Goude ’n tri all eus hon fewar ? N’ez eus nemet Doue a oar.
Ema dalc’hmat hor c’houezaden O termal beteg an termen ; Beteg an termen diweza ’Ma ’vont diskwis, heb ehana.
Hogen, ha pa venn war an heur Galvet dirag ar Barner meur, Evitse me na gredfen ket E ve va labour-ma kollet :
An derv-mañ a ray skeud, eun de, D’ar re a vevo ma goude ; Ar gwez-mañ a roy avalo Ha jist, ’rei vad da dud ar vro.
Ma ! difenn a rit d’an den fur Kemeret poan d’o flijadur ? Ar seurt mennoz bremañ endeon A zo eur frouez c’houek d’am c’halon.
E danvat a c’hellan warc’hoas Hag eun nebeut deveziou c’hoas ; Me c’hell soken war ho peiou Pedi Doue gant hoc’h eneou ! —
An den kos en doa laret gwir ; Buez an tri-ze n’oe ket hir : Unan, o vont d’an Amerik ’Wit dont ac’hane pinvidik,
Kent beza aet mat deus ar porz A veuzas, daoust d’e griou-forz ;
Lammet oe ’n eil gant eun taul kri, O klask brud ar vrezelidi ;
An drede, ’oa chomet er ger Da veva sioul ha dibreder, P’edo ’tivarra eur wezen A gouezas hag a varwas krenn.
Kriz vije ’r galon na oelze Pa glewje doare an tri-ze ; P’he c’hlewje digant ar c’hoziad, An daerou en e zaoulagad.
# Ar C’hrac’h Koz hag ann Diou Vatez

| ◄ Ann Daou Glasker Bara | Ar C’hrac’h Koz hag ann Diou Vatez | Ar Miliner, he Vab hag ann Azen  ► |
Eur c’hrac’h a oa, e Montroulez, — Eur c’hrac’h varveg, — eur goz kazez, — Hir he dent, — lemm hec’h ivinou, — Trelatet gand diaoul ar skouejou.
Diou vatez iaouang oa gant-hi, Diou blac’hik skanv a izili, Nezerezed ar re gaera, - Kouskerezed euz ar gwasa. -
Ann hini goz, n’en doa ken pred, Nemed da zevel gwall abred. — Killeg ann ti, — orged, — eleiz, — A drompille da c’houlou-deiz :
Kerkent, — skanv evel eunn heiez, — Ann diaoulez, a lamm er mez, Eur vroz louz, — peg euz he zailler, Enn he zreid — eur c’hoz voutou ler, —
Eur pennad rousin zo gant-hi ; Ha da veska, ha da c’hoari, Stropa pankou ha kadoriou, Skinvier, armeliou, dorojou.
Henvel euz eur vioc’h penn-folled, He red da wele ar merc’hed ; Ha d’ho gervel, — ha d’ho heja : — Er meaz, — diou c’hagn ! — prim, er meaz ’ta !
Ann diou blac’h, — souchet n’ho zoullik, - A roc’h hag a gousk maro-mik, Red mad eo, siouaz ! dihuni, Kaer zo frinkal, en em reudi.
Fant a zam-zigor eul lagad, Soaz en em graf, n’eur varaillad ; Ho diou e krozont, kounnaret : Mervel a ri, killek daounet !
Mervel eure ann dihuner, — Mouget gant-ho ann trompiller. — Allaz ! na wella tamm ho stad : Ne ra, enn-eneb, med gwasaad.
Ar vleizez kriz, a c’houde-vez, Na zerr lagad na ne baouez, Da bep koulz noz int trubuillet. Kement-se ho deuz gounezet.
Kalz, kalz en em zishuala, En em lui waz, peur liesa. Ma hoc’h euz poan gwaskit war-n-ha, Lezid ar c’hillek da gana.
Paol-goz zo potr lemm, a lerer, Koulzkoude eo n’em vourded kaer, 0 klasg eeuna he gar d’he vamm, He zorred en deuz enn daou damm.
# Ar C’hornif.

| ◄ Al Leön hac ar C’haor. | Ar C’hornif. | Al Labourer hac e Gole.  ► |
FABL 104.
Ar C’hornif.
Eur c’hornif e devoa zec’het ;
Eur podat dour e deus cavet.
N’aille qet tapout da effa,
An dour ennàn re don e voa.
Esze a eure e derri,
Mæs galloud a vancqe dezi.
En toez ar sablen e clascqas
Bily munut, (hac e cavas),
Gant e beg ebars da deulel,
Da lacqât an dour da zevel.
Dre gement-ze, o veza fur,
E c’heffe dour gant plijadur.
Sans moral.
Ar pez dre ners ne alli qet
Dre adrez vad e vezo gred,
Dre ar furnes hac ar brudanç
Ha conseillo mad da gommanç.
# Ar C’hrek veuzet

| ◄ Al Louarn e ti eur furlukin | Peanoz dont da veza pinvidik  ► |
Tud zo hag a lavar : — « Ne d-eo netra e-bed,  » Eur c’hrek zo o veuzi. »  Hag eur c’hrek zo eur c’hi !  Oc’h eur c’hi ve truez.  Ha ne dalv ar gragez A zo tener ha mad, zo ho buez karet,
Karet ho bugale, karet ho friejou, A zo ar vein oaled a domm ar c’halounou, Ar c’hantoloriou kaer zo war-n-ho sklerijen, Goulaouennou ann ti, evel heol ann envou, Evel louzaouennou a bare peb anken, Ho dourn atao noz-deiz a bep-tu o viret, Dre ’r venoden ma’z eomp, na vemp gant drein toullet, Ha ne dalvont ar boan, lavarit d’in brema, E ve ar gragez-ze termet dindan ar beac’h, E vent-hi skoasiet stard ha skoret gant ar vreach E deuz bet digant Doue ar galloud d’ho harpa ? Ne ket harpa hep-ken, karet a zo ive. Anez ar garantez, na pe seurt harp a ve ? Nebeud a dra eo c’hoaz evit kement a vad A skuill euz he c’haloun eur c’hrek war he ziad. Piou goude a lesfe da vont gant ann dour red,  C’hoar, pe vamm, pe bried, Hep lammet war he benn d’he c’hlask bete ’r weled ?
Ar pez a lavarann ne d-eo ket heb abek ; Setu evit petra : ama ez euz menek  Euz eur c’hrek paour a voe beuzet  Enn eur ster zoun, ar ster Odet,  P’edo o vont da gas ho lein  D’he fried, bener mein.
He-man, p’en doe klevet petra voa c’hoarvezet, A red, kollet he benn, da glask korf he c’hrek kez, Evit he liena, hag he lakat er bez. E-pad m’edo o vont, a bep-tu o sellet, Eur pez bandennad tud gant-han en em gavaz. Goulenn a reaz out-ho ha n’ho doa ket gwelet Doare ’bed euz he c’hrek ? Eunn darn a lavaraz : — « N’hor beuz gwelet netra ; klaskit-hi izelloc’h. » — « Arabad ! ’me re all, eunn tamm brao eo gwelloc’h, » Mont a enep ann dour, rak daoust ma’z euz dinaou, » Spered eur c’hrek atao a zalc’ho penn out-han ; » Evelse eo bet great, a-viskoaz ha breman » Da zevel he c’hribell enep ar gwella traou. »
N’eo ket, o c’hober goap, trec’h ar gwir war ar gaou,  Hag e vez gwella abek.  Daoust petra eo spered eur c’hrek  Pe ez eo fall, pe ne d-eo ket,  Da enebi nep zo ganet,  (Ar goaz hag ar vaouez Zo ann eil egile deut diwar enebiez)  A enebo bete mervel  Ha goude mervel c’hoaz, mar gell.  Gant-han, gant-hi e vezo poan,  Ha war ho lerc’h marteze doan.
# Otro Kercabin

| ◄ Calonad eur vestrès | Otro Kercabin | Cloarec Rozmar ► |
Me na n’in ket ma unan Da Gercabin da wit tan, Rac an otro zo er gêr A zawfe d’in ma davanjer.
Kercabin goz hac he bôtred A danzfe war eun assied. Kercabin goz ha Rozambaou A zo camaraded ho daou ; A zo ho daou camaraded War ar gwin ha war ar merc’hed.
Na ’n eus plac’h iaouanc en Plouëc Na deus en Kercabin cousket, Nemert honnont, merc’h Coat-ar Zant, A rei ive, pa defo c’hoant.
Na ’n eus plac’h iaouanc en Ploézal Ha na deveus hol peb a schal, Peb a schal ru pe violet : Kercabin goz ’n eus ho faëet.
Na ’n eus plac’h iaouanc en Gwengamp Na dougont peb a groaz arc’hant, Peb a groaz arc’hant alaouret, Digant Kercabin a Blouëc.
Na ’n eus groeg iaouanc en Gwengamp Na deus hol peb a wal’ arc’hant, Peb a wal’ arc’hant alaouret, Digant Kercabin a Blouëc.
Na ’n eus plac’h iaouanc en Plouëc Na deus hol peb a gorselet, Peb a gorselet lien fin, Digant an otrô Gercabin.
En Kercabin a zo eur zâl ’Wit an dut iaouanc da zanzal, An neb na oar a vo disket Gant an otrô hac he bôtred.
En Kercabin a zo eur gambr Carget a walijer arc’hant, Gwalijer arc’hant ha re aour, Ewit trompla ar merc’hed paour.
Intanvez Passé. — Runan, 1884.
Une leçon donne le refrain suivant :
Na gambriolet ket, merc’hed,  Na gambriolet ket.
Na ’n eus plac’h iaouanc en Plouëc Na deus en Kergabin cousket, Met mates vihan Coat-ar-Zant, Hag ar gemenerès iaouanc.
Na ’n eus plac’h iaouanc en Plouëo Na deus en Kergabin cousket, Met honnont, Fantic ar C’harseur, Pehini ’zo bet er C’hoat-Meur.