OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Bourguébus

Kumunioù Frañs :
| Anv | Bourguébus |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Bourguébus en Arondisamant Caen | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Caen |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Plaine Sud de Caen |
| Kanton | Évrecy |
| Kod INSEE | 14092 |
| Kod post | 14540 |
| Maer | Michel Aubey |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 5,52 km² |
| Led | 49° 07' 20" Norzh |
| Hed | 00° 17' 47" Kornôg |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 40 m |
| Uhelder brasañ | 73 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 1 310 (2006) |
| Stankter | 237 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Bourguébus a zo ur gumun eus departamant gall Calvados e Bro-C'hall. Pennlec'h Kanton Bourguébus eo.

## Istor
### XX$^{vet}$ Kantved

* Eil Brezel-bed: emgannoù start a voe e miz Gouere 1944 etre al Lu Kanadian hag an Alamaned; mervel a reas tri den nann-soudard e Bourguébus abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Saint Vigor.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2006

Niver a annezidi

## Notennoù ha dave

* ↑ WWII - Canada at war
* ↑ Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ Clochers de France
# Bourka

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Ur bourka zo
* pe ur vantell douget gant paotred broioù ar C'haokaz
* pe ur ouel douget gant ar merc'hed er broioù islamek, skrivet ivez burqa pe burka.
# Bourgogne-Franche-Comté

Bourgogne-Franche-Comté :
| Melestradurezh ||
| Riez | Frañs |
| Pennlec'h (prefeti) | Besançon, Dijoñ |
| Prezidant(ez) ar c'huzul-rannvro Amzer gefridi | Marie-Guite Dufay 2015-2021 |
| Prefed(ez) | Bernard Schmeltz |
| Kod INSEE | 27 |
| Lec'hienn web | https://www.bourgognefranchecomte.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 2 801 695 ann. (2020) |
| Stankter | 59 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Kenurzhiennoù | 47° 19′ 33″ Norzh 5° 02′ 30″ Reter / 47.3258, 5.0418 |
| Gorread | 47 784 km² |
| Adrannoù ||
| Departamantoù | Côte-d’Or, Doubs, Jura, Nièvre, Saona-Uhel, Saona-ha-Liger, Yonne, Tiriad Belfort |
| Niver arondisamantoù | 24 |
| Niver kantonioù | 152 |
| Niver etrekumuniezhioù | |
| Niver kumunioù | 3 704 |
| kemmañ |
Bourgogne-Franche-Comté (Bourgogn-Frank-Kontelezh e brezhoneg) zo unan eus rannvroioù melestradurel Bro-C'hall, e reter ar vro.
Kemeret he deus lec'h div rannvro all a oa diagent — Bourgogn ha Franche-Comté — d'ar 1añ a viz Genver 2016, da-heul ar c'hempenn a zo bet graet d'ar rannvroioù gant ar gouarnamant gall e 2015.$^,$ "Bourgogne-Franche-Comté" eo anv ar rannvro nevez, savet diwar strollañ anvioù ar rannvroioù a oa diagent, en urzh al lizherenneg.
E Besançon emañ sez ar c'huzul-rannvro. E Dijon emañ prefeti ar rannvro.

## Notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ KerOfis
* ↑ Loi n° 2015-29 du 16 janvier 2015 relative à la délimitation des régions, aux élections régionales et départementales et modifiant le calendrier électoral
* ↑ La carte à 13 régions définitivement adoptée. Le Monde (17 December 2014). Kavet : 06 Genver 2016.
g • ka • keRannvroioù Frañs :
Akitania-Nevez • Auvergne-Rhône-Alpes • Bourgogne-Franche-Comté • Breizh • Broioù al Liger • Centre-Val de Loire • Enez-Frañs • Grand Est • Hauts-de-France • Korsika • Normandi • Okitania • Provence-Alpes-Côte d'Azur :
# Djineg

Ur yezh sinek-tibetek eus skourr ar yezhoù sinaek eo an djineg (jinyu 晋语) komzet gant tro-dro da 45.000.000 den (1995) dreist-holl e Shanxi e Sina.

## Gwelet ivez

* Yezhoù sinaek
# Djibouti (kêr)

Djibouti eo kêr-benn ha kêr vrasañ Djibouti, e Korn Afrika, war aod pleg-mor Tadjoura. E 2009 e oa 475 322 den o chom enni, da lâret eo ouzhpenn an hanter eus poblañs ar vro.
Krouet e voe kêr e 1888 gant ar C'hallaoued hag e 1896 e voe lakaet da gêr-benn Aod C'hall ar Somaliz.
g • ka • ke Rannvroioù Djibouti :
| Rannvroioù | Ali Sabieh · Arta · Dikhil · Djibouti · Obock · Tadjourah |
# Djidieg

Ur yezh indez-europek eus skourr ar yezhoù iranek eo an djidieg (djidieg: dzhidi pe latorayi) pe yuzev-perseg komzet gant ar Yuzevion o chom en Iran ha bremañ ivez en Israel (tro-dro da 60.000 den en holl).

## Gwelet ivez

* Yezhoù persek
* Perseg
* Bouc'horeg
* Yezhoù yuzevek

## Liammoù diavaez

* Ethnologue
Yezhoù yuzev (kemmañ) :
| Afro-Aziatek |||
| Hebraeg | (marevezh): Bibl | Mishnaeg | Krennamzer | Modern |
| (rannyezhoù): Ashkenazed | Sefaraded | Yemeniteg | Sananeg | Tiberieg | Mizraheg | |
| Yuzev-aramaeg (Aramaeg) : Barzaneg | Houlaolaeg | Denieg | Didaneg | Nochaneg || |
| Yuzev-arabeg (Arabeg) : Arabeg yuzev-irakek | Arabeg yuzev-marokek | Arabeg yuzev-yemenek | Yuzevarabeg Libia | Yuzevarabeg Tunizia || |
| Re all : Kouchiteg : | Kayleg | Kwareg | Kailigneg | Re all : Kouchiteg : | Kayleg | Kwareg | Kailigneg | Berbereg : Yuzev-berbereg | Berbereg : Yuzev-berbereg |
| Indezeuropeg |||
| Yidicheg (Alamaneg) : Nat'l Yiddish Book Ctr. | YIVO | C'hoariva Yiddish | Yeshivish | Yinglish | Klezmer-loshn || |
| Yuzev-romaneg : Yuzev-katalaneg | Italkieg | Ladinoeg | La‘az | Yuzev-okitaneg | Zarfateg | Yuzev-portugaleg | Yuzev-aragoneg | Tetuani || |
| Yuzev-Perseg (Aryaneg) : | Bouc'horeg | Djouhourieg | Dzhidieg | Yuzev-Hamedaneg | Yuzev-Golpayganeg | Yuzev-Chirazeg |
| Yuzev -Esfahaneg | Yuzev -Kermaneg | Yuzev -Kashaneg | Yuzev -Borujerdeg | |
| Yuzev -Khunsareg | Yuzev -Kurdeg | Yuzev -Yazdeg | Yuzev -Nehevandeg | |
| Re all: Yevaneg (Gresianeg) | Knaneg (Yezhoù slavek) | Yuzev-marateg (Indezaryaneg) || |
| Altaeg | Dravideg | Kartvelianeg |
| Krimtchakeg | Karaimeg | Yuzev-malayalameg | Grouzineg |
* 613 Mitzvot • Halac'ha • Kabbala • Midrash • Minhag • Talmud • Tanac'h (Torah / Nevi'im / Ketouvim) • Targoum
* Strolladoù sokial-sevenadurel
* Achkenazed • Djouhouried • Mizrac'hed • Samaritaned • Sefaraded
* Istor ar Yuzevien
* Brezelioù yuzev-roman • Diaspora • Harlu Babilon • Istor ar Yuzevien er Grennamzer • Istor ar Yuzevien en Henamzer • Templ Jeruzalem
* Istor ar Yuzevien dre vro
* Alamagn • Breizh • Broioù muzulman • Frañs • Israel • Polonia • Rusia • Spagn • Stadoù-Unanet
* Kredennoù yuzevek
* Adgroueouriezh yuzev • Esened • Fariseed • Karaegezh • Kristeniezh kentidik • Ortodoksiezh yuzev • Sadukeed • Samaritanegezh • Yuzevegezh an Eil Templ • Yuzevegezh adreizhet • Yuzevegezh frankizour • Yuzevegezh kentidik • Yuzevegezh virour • Zeloted
* Lidoù
* Listenn pedennoù ha bennozhioù yuzev
* Yezhoù yuzev
* Bouc'horeg • Djidieg • Grouzineg • Hebraeg • Ladinoeg • Yideg • Yuzev-tateg
* Strolladoù politikel er yuzevegezh
* Aliyah • Brezel israelat-arab • Bund • C'hasidegezh • Dishualidigezh ar Yuzevien • Haskalah • Hasmoneed • Istor ar sionouriezh • Istor Stad Israel • Kibboutz • Sanhedrin • Sionouriezh • Trevadennoù yuzevek e Palestina
* Heskinerezh ar Yuzevien
* Enepyuzevegezh • Shoah
# Djiminieg

Ur yezh senoufoek eus skourr ar yezhoù tagwanek-djiminiek eo an djiminieg (dyimini) .

## Gwelet ivez

* Yezhoù nijerek-kongoek
* Yezhoù senoufoek
# Djineg (tchadek)

Ur yezh tchadek eus is-skourr ar yezhoù djinek eo an djineg (jina pe zina) komzet e norzh Kameroun.
Pemp rannyezh ez eus:
* Djineg (jina pe zina)
* Sarasareg (sarassara)
* Tchideg (tchide pe sede)
* Ngodeneg (ngodeni pe muxule)
* Maeg (mae)

## Gwelet ivez

* Yezhoù tchadek
* Yezhoù biouek-madarek
* Yezhoù afrez-aziatek
# Djibril Cissé

Djibril Cissé zo ur c'hoarier mell-droad gall ganet e Arles d'an 12 a viz Eost 1981 hag a c'hoari evel tager.
C'hoari a ra e skipailh broadel Bro-C'hall.

## Kluboù

* 1998 - 2004 : AJ Auxerre : 168 krogad ha 90 pal
* 2004 - 2006 : Liverpool FC : 84 krogad ha 26 pal
* 2006 - 2008 : Olympique de Marseille : 80 krogad ha 37 pal
* 2008 - 2009 : Sunderland : 38 krogad hag 11 pal
* abaoe 2009 : Panathinaïkos : 2 grogad
# Djilbeg

Ur yezh tchadek eus is-skourr ar yezhoù biouek-madarek B.1 eo ar djilbeg (jilbe pe zoulbou) komzet gant tro-dro da 100 den e Borno e Nigeria.

## Gwelet ivez

* Yezhoù tchadek
* Yezhoù biouek-madarek
* Yezhoù afrez-aziatek
# Djidoueg

Ur yezh kouchitek ar reter eus is-skourr ar yezhoù somaliek eo an djidoueg (jiiddu pe af-garre) komzet gant ouzhpenn da 50.000 den e su Somalia (1992).
Tost a-walc'h eo d'ar bonieg.

## Gwelet ivez

* Yezhoù kouchitek
* Yezhoù afrez-aziatek
# Djimieg

Ur yezh tchadek eus isskourr ar Yezhoù tchadek ar c'hornôg B.3 eo an djimieg ((d)jimi, jimjimen pe um falin) komzet gant tro-dro da 3 500 den (1982) e Kameroun stok ouzh ar vevenn gant Nigeria.
Pemp rannyezh ez eus :
* Djimieg (djimi),
* Zoumoeg (zumo pe zame),
* Djimoeg (jimo),
* Wadieg (wadi pe wa'i),
* Malaboueg (malabu).

## Gwelet ivez

* Yezhoù biouek-madarek
* Yezhoù afrez-aziatek
# Djinn

Un djinn (en arabeg جن, djinn, el liester جنون, junūn, diwar ar ger latin genius, "geni") zo ur spered e mojennoù ar broioù arab. E mojenn Aladdin ez eus un djinn el lamp hud. Hervez ar relijion vuzulman eo an trede gouenn krouet gant Doue, izeloc'h he renk eget hini an aeled.
# Falc'hun Eleonora

Falc'hun Eleonora :
| Ur Falc'hun Eleonora Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco eleonorae Gene, 1839 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar Falc'hun Eleonora a zo un evn-preizh. Falco eleonorae eo e anv skiantel.

## Annez

Bevañ a ra en-dro d'ar Mor Kreizdouar ha betek Inizi Kanariez.

## Dave

* ↑ Fichenn eus Birdlife
# Falc'hun Zeland-Nevez

Falc'hun Zeland-Nevez :
| Ur Falc'hun Zeland-Nevez Tost en arvar (NT) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco novaeseelandiae Gmelin, 1788 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar Falc'hun Zeland-Nevez (liester: Falc'huned Zeland-Nevez) a zo un evn-preizh deiz, Falco novaeseelandiae eus e anv skiantel.

## An anv

Graet e vez "kārearea" anezhañ e maorieg.

## Annez

Brozesat eo al labous e Zeland-Nevez.

## Liammoù diavaez

* Falco novaeseelandiae war al lec'hienn Avibase.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Falc'hun (disheñvelout)

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Falc'hun zo:
* anv un evn-preizh, gwelet falc'hun;
* un anv-tiegezh brezhonek (adstumm: Falc'hon)
** en o zouez Frañsez Falc'hun, yezhour ha saver an doare-skrivañ a anver skolveurieg (lesanvet ivez falc'huneg).
# Falc'hun penn ruz

Falc'hun penn ruz :
| Falco chicquera, luc'hskeudennet e Jamnagar (Gujarat, India). Tost en arvar (NT) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco chicquera Daudin, 1800 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar Falc'hun penn ruz (liester : Falc'huned penn ruz) a zo ur spesad evned-preizh deiz, Falco chicquera eus e anv skiantel.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver an tri isspesad anezhañ :
* Falco chicquera chicquera, eus Iran da India, Nepal ha Bangladesh,
* F. c. horsbrughi, eus Zimbabwe ha kreisteiz Mozambik da Angola ha hanternoz Suafrika,
* F. c. ruficollis, eus Gambia/Senegal da Etiopia, Somalia, Zambia ha hanternoz Mozambik.

## Liammoù diavaez

* (en) Falco chicquera war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Falco chicquera war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Falco chicquera war al lec'hienn Avibase.
# Falc'hun Afrika

Falco cuvierii :
| Falco cuvierii, luc'hskeudennet e mervent Ouganda. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco cuvierii Smith, 1830 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar Falc'hun Afrika (liester : Falc'huned Afrika) a zo ur spesad evned-preizh deiz bihan, Falco cuvierii an anv skiantel anezhañ.

## An anv

Anvet e voe Falco Cuvierii (kentanv) da gentañ-penn (e 1830) gant al loenoniour skosat Andrew Smith (1797-1871) da zougen bri d'ar skiantour gall Georges Cuvier (1769-1832).

## Annez

Kavout a reer ar spesad en Afrika issahara a-bezh.

## Liammoù diavaez

* (en) Falco cuvierii war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Falco cuvierii war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Falco cuvierii.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Falc'hun Aostralia

Falc'hun Aostralia :
| Falco longipennis. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco longipennis Swainson, 1838 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Falc'hun Aostralia a zo ur spesad evned-preizh deiz e-touez kerentiad ar Falconidae.

## Annez

Bevañ a ra al labous (an isspesad Falco longipennis longipennis) en Aostralia ha goañviñ e Ginea-Nevez hag en Inizi Maluku ; an isspesad Falco longipennis hanieli a gaver en inizi Lombok ha Timor (Indonezia).

## Liammoù diavaez

* Falco longipennis war al lec'hienn Avibase.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Fichenn eus Birdlife
# Falc'hun-roc'h

Falc'hun roc'h :
| Ur Falc'hun roc'h Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco biarmicus Temminck, 1825 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar Falc'hun roc'h a zo un evn-preizh deiz, Falco biarmicus an anv skiantel anezhañ.

## Annez

Bevañ a ra al labous en Afrika ha mervent Eurazia.

## Liammoù diavaez

* Falco biarmicus war al lec'hienn Avibase.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Hervez TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ Fichenn Birdlife
# Falc'hun moan

Falc'hun moan :
| Ur falc'hun moan. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco columbarius Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar falc'hun moan a zo un evn-preizh, Falco columbarius an anv skiantel anezhañ.

## Annez

Bevañ a ra al labous e Norzhamerika.

## Rummatadur

Diouzh an evnoniourien e vez renket ar falc'hun moan en urzhiad Falconiformes pe Ciconiiformes.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Dave

* ↑ Fichenn eus Birdlife
# Falc'hun pavioù ruz

Falc'hun pavioù ruz :
| Ur Falc'hun pavioù ruz Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco vespertinus Linnaeus, 1766 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar Falc'hun pavioù ruz a zo un evn-preizh, Falco vespertinus an anv skiantel anezhañ.

## Annez

Bevañ a ra al labous e kreiz Eurazia ha goañviñ e su Afrika.

## Liamm diavaez

* Falco vespertinus war al lec'hienn Avibase.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Hervez TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ Fichenn eus Birdlife
# Falc'hun pirc'hirin

Falc'hun pirc'hirin :
| Ur Falc'hun pirc'hirin. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Falconiformes |
| Kerentiad : | Falconidae |
| Genad : | Falco |
| Anv skiantel ||
| Falco peregrinus (Tunstall, 1771) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar Falc'hun pirc'hirin pe Falc'hun kantreat a zo un evn-preizh, Falco peregrinus an anv skiantel anezhañ.

## Annez

Bevañ a ra al labous-se a-dreuz ar bed. Neizhiañ a ra e Breizh en-dro abaoe ar bloavezhioù 1990, war an tornaodoù eus kornaoueg ha norzh ar vro$^,$.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr) Diwar-benn distro ar Falc'hun pirc'hirin e Breizh

## Daveoù ha notennoù

* ↑ Martial Ménard, Dictionnaire français-breton, Palantines, 2012, p.566b.
* ↑ Perig Herbert, "Anvioù laboused Europa", Hor Yezh, 1993, niv.194, p.29.
* ↑ Fichenn Birdlife
* ↑ Groupe Ornithologique Breton, Atlas des oiseaux nicheurs de Bretagne, Delachaux et Niestlé, 2012, p.128.
* ↑ Bilañs an neizhiañ e Breizh e 2010 (pdf)
# Eurig

Eurig (Aiwareiks e goteg ; c. 420-484) a voe roue ar Vizigoted adal 466 betek 484 goude drouklazhañ e vreur Teodorig II.
# Eured kouerien

Eured kouerien, pe De boerenbruiloft e nederlandeg, zo un daolenn gant al livour flamank Pieter Brueghel gozh bet livet e 1568 ha war ziskouez e Kunsthistorisches Museum Vienna, en Aostria.
En daolenn e weler taoliadoù kouerien, bugale zoken, o kargañ o bouzelloù. Picheroù goullo zo, ha krediñ a c'haller n'eo ket dour zo bet evet. N'eus nemet ar plac'h nevez, kroazet he daouarn, a chom sioul.
Sonerien zo e-kreiz ar sal, gant ur binioù hag a weler e meur a daolenn all gant an arzour.
# Euredoù Susa

Euredoù Susa zo euredoù a voe aozet gant Alesant Makedonia e 324 kent JK ha lidet war an ton bras e Susa, e Pers, e-pad pemp devezh.
Fellout a rae moarvat da Alesant unaniñ pobloù Makedonia ha Pers pa gemeras gwreg e-touez ar Persezed, ha pa lakaas e ofiserien d'ober eveltañ gant maouezed pers all. Dimezet e oa Alesant da Roxana dija, met aotre a oa da gaout meur a wreg hervez gizioù Makedonia ha Pers. Dimeziñ a reas da Stateira (a vez lavaret Barsine anezhi, met n'eo ket ar Barsine a oa gwreg da Memnon), merc'h henañ ar roue Darius, hag ivez, gouez da Aristobulus Kassandreia, d'ur vaouez all ouzhpenn, Parysatis, merc'h yaouankañ ar roue kent, Artaxerxes III Pers.
Da Hephaestion e roas Drypetis, merc'h ivez d'ar roue Darius, ha c'hoar d'e bried nevez, rak fellout a rae dezhañ kaout bugale Hephaestion da nized.
Da Seleucus e roas merc'h Spitamenes, a oa eus Baktria (evel e wreg kentañ Roxana), ha d'e gompagnuned all, merc'hed uhelidi all, Meded pe Bersed, moarvat.
Pevar-ugent a oa anezho en holl.
Lidet e voe an euredoù en doare pers. Kadorioù a oa lakaet evit ar wazed nevez hervez o renk. Goude ar banneoù a enor e teuas ar plac'hed nevez da azezañ e-kichen o gwazed a gemeras o dorn da bokat dezhe.
Ar roue Alesant a voe dimezet da gentañ, rak pep eured a voe graet en hevelep doare, ha diskouez a reas evel-se bezañ tost d'e gompagnuned ofiserien. Goude ez eas ar wazed gant pep a wreg d'ar gêr. Da bep hini e voe roet douaroù gant Alesant. Urzh a roas ar roue ma vije dastumet anvioù gwazed Makedonia a oa dimezet da verc'hed Pers ha kavet e voe e oa un 10 000 anezhe. D'an holl re-se e roas profoù. Dre zimeziñ merc'hed Darius hag Artaxerxes en em lakae Alesant da Bers evelte, hag e kreñvae e harpoù. Gallout a rae lavarout e oa mab ha hêr reizh d'an daou roue pers. Ouzhpenn-se en doa c'hoant da enoriñ Hephaestion ha d'ober ur breur-kaer anezhañ.
# Eurillas

Eurillas :
| Eurillas virens, luc'hskeudennet e Gambia (Afrika ar C'hornaoueg). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Pycnonotidae |
| Anv skiantel ||
| Eurillas Oberholser, 1899 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Eurillas a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1899 gant an evnoniour stadunanat Harry Church Oberholser (1870-1963).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Pemp spesad bulbuled a ya d'ober ar genad :
* Eurillas ansorgei
** E. a. ansorgei ha kavirondensis,
* Eurillas curvirostris
** E. c. curvirostris ha leonina,
* Eurillas gracilis
** E. g. extrema, gracilis hag ugandae,
* Eurillas latirostris
** E. l. australis, congener ha latirostris,
* Eurillas virens
** E. v. amadoni, erythroptera, virens, zanzibarica ha zombensis.
O c'havout a reer e takadoù 'zo eus Afrika, pemzek (15) isspesad dezhe en holl.

## Rummatadur

Renket e veze an holl spesadoù er genad Andropadus kent.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Pycnonotidae/Eurillas (lennet e-barzh d'ar 5 a viz Mezheven 2019).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Eurig Salisbury

Eurig Salisbury zo ur barzh kembraek, ganet e Kerdiz. Pa oa c'hwec'h vloaz e oa aet da chom da Llangynog, e-kichen Caerfyrddin. Da drizek vloaz e teskas cynghanedd gant levr Myrddin ap Dafydd, Clywed Cynghanedd.
E 2006, en Eisteddfod yr Urdd e c'hounezas ar gador. Meur a briz arall a dapas en Eisteddfodoù all. E 2006 ivez e kemeras perzh en droiad Crap ar Farddoni, a-gevret gant Catrin Dafydd, Hywel Griffiths, Aneirin Karadog hag Iwan Rhys. Da-heul an droiad e voe embannet an dastumad anvet Crap ar Farddoni .
E 2008 e voe embannet e zastumad kentañ, Llyfr Glas Eurig.
Labourat a ra evel enklasker er Greizenn studioù keltiek, en Aberystwyth.

## Oberennoù

* Crap ar Farddoni (Carreg Gwalch, 2006)
* Llyfr Glas Eurig (Barddas, 2008)
* Sgrwtsh! (Gwasg Gomer, 2011)

## Liammoù

* Pennad kembraek diwar e benn e Llenyddiaeth Cymru
# Eurier-traezh

Un eurier-traezh zo ur seurt eurier hag a ya en-dro gant traezh.

## Arouez

Arouez an amzer o tremen eo, ha hini ar marv o tostaat.
# Feur-emglev Riga (1920)

Feur-emglev Riga (latveg: Latvijas-Krievijas miera līgums, ruseg: Рижский мирный договор 1920 года) a voe sinet d’an 11 a viz Eost 1920 etre gouarnamant republikan Latvia ha gouarnamant bolchevik Rusia e Riga (Latvia) goude an arsav-brezel da heul dieubidigezh Livonia gant luioù Latvia ha Polonia. Peurviwiriekaet e voe gant an div Stad e miz Here 1920.
* Kevraouerien latviat ha soviedat o sinañ an emglev.
* Galloud dileuriañ Rusia Soviedel bet roet da Adolf Joffé gant Vladimir Lenin.
* An harzoù etre Latvija ha Rusia soviedel.

## Abegoù

* Kemeret e voe Latvia gant an Alamaned e miz Gwengolo 1917 abalamour d'an Dispac'h ha d'an trubuilhoù e Rusia. Padout a reas betek miz Du 1918, pa rankas Alamagn kodaniañ e Compiègne (Bro-C'hall) d'an 11 a viz Du 1918.
* Klask a reas bihan-niver Alamaned ar vro bout staget, mod pe vod, ouzh Alamagn; e rummadoù uhel ar gevredigezh e oant, lod anezhe o vout noblañsoù, ha perc'henned war tachennoù bras ken-ken.
* Embannet e voe Stad Latvia d'an 18 a viz Du 1918.

## Kevraouerien

* E anv Latvia : Jānis Vesmanis, Pēteris Berģis, Ansis Buševics, Eduards Kalniņš ha Kārlis Pauļuks,
* E anv Rusia : Adolf Joffé ha Jakov Haniecky.
# Feur-emglev Rijswijk

Feur-emglev Rijswijk zo ur feur-emglev sinet gant Bro-C'hall e Rijswijk en Izelvroioù ed'an 20 ha 21 a viz Gwengolo 1697. Gantañ e voe lakaet fin da Vrezel an Nav Bloaz etre ar roue gall Loeiz XIV ha Kevre Augsburg. An diplomat svedat Nils Lillieroot a oa eno evel hanterour.
# Feur-emglev San Ildefonso (1796)

| Spagn | Bro-C'hall |
Feur-emglev San Ildefonso, d'an 18 a viz Eost 1796, a oa un emglev kuzh etre Spagn ha Bro-C'hall a-enep Bro-Saoz, hag a deue goude Feur-emglev Basel e 1795.
Sinet e voe gant Manuel Godoy, en anv ar roue Carlos IV, hag ar jeneral Catherine-Dominique de Pérignon, kaset gant an Direktoer gall, e Palez La Granja de San Ildefonso.
En em glevet e oa an div vro evit en emzifenn diouzh al listri saoz a lamme war al listri gall ha spagnol pa dreuzent ar Meurvor Atlantel etre Amerika hag Europa.
Mennad Bro-C'hall e oa neuze terriñ an emglev etre Saoz ha Portugal, evit ma vije serret perzhier portugal ouzh al listri saoz hag enebiñ ouzh kenwerzh hag ekonomiezh Bro-Saoz.

## Liammoù diavaez

* (es) : Skrid feur-emglev Santo Ildefonso