OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Antropologiezh

* Goulennet ez eus lakaat ar bajenn-mañ da ziverkañ prim. An abeg eo "Kendeuzet gant ar pennad Denoniezh". Mar n'emaoc'h ket a-du, displegit perak war ar bajenn-se, mar plij.
* Merourien, soñjit gwiriañ hag-eñ ez eus ur bajenn all hag a gas war-du amañ, ha sellit ouzh istor ar bajenn (kemm diwezhañ) a-raok diverkañ. Gant SHB2000 eo bet graet kemm diwezhañ ar bajenn-mañ.
# Lagos

Lagos eo kêr vrasañ Nigeria hag unan eus kêrioù brasañ Afrika, annezet m’eo gant 7 937 932 a dud (e 2006, e kêr hepken) (an eil kêr vrasañ war-lerc’h Kaero, en Ejipt). Kêr-benn Nigeria e oa betek 1991, pa oa bet lakaet Abuja da gêr-benn. Bez’ eo c’hoazh kêr-benn armerzhel ar vro avat.
War bord ar mor emañ hag en em astenn a ra war meur a enezenn. Ur gêriadenn vihan e oa da gentañ, anvet Eko, met kreskiñ a reas buan dre ma oa unan eus ar porzhioù mat war aod pleg-mor Ginea. Adalek ar XV$^{vet}$ kantved e voe darempredet gant martoloded eus Europa, Portugaliz da gentañ penn. Int eo a roas an anv Lagos d’ar gêr en enor d’ur gêr eus kreisteiz Portugal. Kenwerzh ar sklaved hag an ivor a veze graet ganto dreist-holl. Ar Saozon a gemeras kêr e 1807 ha ganto e voe lakaet fin da genwerzh ar sklaved e 1861. Pa voe savet trevadenn Nigeria e 1914, e teuas Lagos da vezañ he c’hêr-benn. Derc'hel a reas da vezañ kêr-benn ar vro pa zeuas Nigeria da vezañ ur stad dizalc’h e 1960.

## Liammoù diavaez

* (en) Lec’hienn ofisiel gouarnamant stad Lagos
# Leonding

Tachenn Leonding, lec'hiet etre Linz, Traun ha Wilhering, zo bet poblet abaoe an Neolitik. Hiziv an deiz ez eo ur rakkêr eus Linz, kêr-benn Aostria-Uhel.

## Tud brudet

* Adolf Hitler, diktatour, bet o chom eno gant e dud
* Gertrud Fussenegger, skrivagnerez
* Gerhard Haderer, tresour

## Liamm diavaez

* Lec'hienn ofisiel kêr Leonding
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Magon Iañ

Magon, jeneral kartadat, a voe roue Kartada entre 550 kent JK ha 530. Eñ an hini a voe diazezer galloud hec'h arme. Gantañ e voe aozet en un doare efedus. Diazezañ a reas ivez lignez ar Vagoned. E-pad e ren eo e teuas Kartada da vout trevadenn greñvañ ar Fenikianed ha galloud bras kornôg ar Mor Kreizdouar.. Chom a reas stag ouzh Tir, kêrbenn ar Fenikianed, met ober a rae evel pa vije dizalc'h e gwirionez.
Unan eus e oberoù politikel a voe un emglev gant an Etrusked a-enep ar C'hresianed, deuet eus ar reter. Padout a raio an emglev ken na voe distroadet ar rouaned etrusk gant Republik Roma. Oberiant e voe ivez e Sikilia, ha dimeziñ a reas d'ur vaouez a Sirakusa.
E 546 kent JK edo ar Fenikianed o tec'hel rak aloubadeg ar Bersed, ha dont a rejont da ziazezañ trevadenn Aleria en Korsika. Trevadennet eo an enezenn gant ar C'hresianed abaoe 562 kent JK. Kenwerzhañ a raent gant Kartada hag an Etrusked. Entre 540 ha 535 e voe emglev etre Kartada hag an Etrusked da deurel ar C'hresianed er-maez eus Korsika, goude emgann Aleria. Chom a reas an Etrusked en enezenn, ha gant Kartada ez eas Sardinia, prest da ziarbenniñ ar C'hresianed a garje tostaat. Gant se e voe torret d'al lanv gresian war-zu ar c'hornôg.
Goude-se e tarzhas ur brezel all a-enep tud Massalia. Meur a wech e voe faezhet Kartada, met mirout a reas trevadennoù fenikian Hispania ha serriñ strizh-mor Gibraltar ouzh listri hellazat. Miret e voe gant Hellaziz o zrevadennoù en hanternoz da Cabo de la Nao, met berzhet e oa ar c'hreisteiz outo.

## Notennoù

* ↑ www.roman-empire.net
* ↑ Historia de Túnez
# Timbroù Inini

E-pad un toullad bloavezhioù (1932-1945) e voe moullet timbroù ispisial evit bezañ implijet en ul lodenn eus Gwiana c'hall en-dro da gêr Saint-Laurent-du-Maroni.
Savet e voe ez-ofisiel "Tiriad an Inini" gant un dekred e miz Even 1930, dre youl ar gouarnamant da gas war-raok ekonomiezh ar vro, ar peurrest eus an drevadenn o vezañ goloet gant gwez tra ma oa puilh ar madoù dindan an douar (an aour da skouer).
E 1932 e voe dreistmoullet eta timbroù Gwiana gant ar gerioù "TERRITOIRE DE L'ININI" pe "Territoire de l'ININI". War-bouez an daou rummad embannet e 1939 (150 vloaz an Dispac'h Gall ha Diskouezadeg etrebroadel New-York) a voe moullet gant an alc'hwez Inini, an holl dimbroù a oa bet savet evit un implij e Gwiana da gentañ. Kavet e voe ar ger ININI warno.
Ne voe mui kaoz eus an Inini goude ar brezel : dont a reas Gwiana c'hall da vezañ un Departamant tramor e miz Meurzh 1946. Timbroù Bro-Frañs a vez graet gante abaoe ar bloaz-se.

## Pennad kar

* Timbroù Gwiana c'hall

## Liammoù diavaez

* (fr) "Le territoire de l’Inini", France Philatélie, 8 a viz Gwengolo 2016
# Petar Drenchev

Petar Drenchev a zo bet ganet e 1977.
Mestrc'hoarier echedoù bulgar.
2 443 edo e renk Elo d'ar 1añ a viz Here 2008 .
Mestr Etrebroadel FIDE eo.
Trede e voe e Pevarzekvet Tournamant Open Fouenant (Here-Du 2008) :.

## Liammoù diavaez

* E fichenn FIDE
* E c'hoari e Chessgames
# Timbroù Gwadeloup

Ur servij postel reoliek a voe savet war an enezenn e 1849 tra ma voe implijet timbroù gall eno adalek ar bloaz 1851. E 1859 e voe lakaet e gwerzh e Gwadeloup an timbroù moullet a-ratozh evit an trevadennoù gall. Etre ar bloaz 1884 ha 1891 e voe dreistmoullet timbroù an trevadennoù gall gant G.P.E. mui ar sifroù a roe da c’houzout talvoud-gwerzh an timbroù, Guadeloupe e 1889 ha 1891. Fazioù reizhskrivañ an anv a oa niverus : Gnadeloup, Guadbloupe, Guadeloupe, Guadelouep.
E 1892 avat e teuas er-maez ar rummad Navigation et Commerce hag e voe meneget sklaer anv an drevadenn : Guadeloupe et dépendances e traoñ an timbroù. Kavet e voe diwezhatoc’h (1903) al lizherennoù G & D hepken moullet war timbroù ar bloaz 1892, da lavaret eo berradur Guadeloupe et dépendances.
E 1906-1907 e teuas er-maez timbroù a vent vrasoc’h o kinnig gweledvaoù an enezeg : ar menez Houëlmont, menez-tan La Soufrière ha Pointe-à-Pitre. Skrivet eo GUADELOUPE POSTES er c’horn kleiz pe en nec’h, ha REPUBLIQUE FRANÇAISE en traoñ. Un eil rummad « touristel » a zo bet moullet e 1928, warno al lizherennoù RF e-lec’h République Française.
Gant ar rummad timbroù embannet e 1935 evit lidañ 300vet deiz-ha-bloaz stagadenn an Antilhez ouzh Bro-C’hall e voe echuet an embann timbroù orin : gant Postoù ar Frañs e voe lakaet e gwerzh timbroù boutin dasparzhet en holl drevadennoù ar Stad-C'hall (deiz-ha-bloaz Dispac'h Gall 1789, Diskouezadeg an Trevadennoù, Difenn an Impalaeriezh…)
Etre 1940 ha 1944 e voe skignet timbroù ar France Libre. 15 000 timbr a oa bet moullet gant Poellgor Frañs an Dieubidigezh Broadel ha 5 000 skwerenn c’hoazh gant nerzhioù ar Rezistañs.
D'an 19 a viz Meurzh 1946 e teuas Gwadeloup da vezañ un departamant tramor gall hag implijet e voe timbroù-post gall eno adarre e 1947. Ur rummad timbroù diwezhañ gouestlet da vaouezed an inizi ha d’an dastum frouezh ar vro a zo bet moullet e 1947.
Gant Postoù Bro-C’hall e vez dibabet, bep an amzer, embann timbroù a ro deomp da anaout gweledvaoù, tudennoù pe sevenadur Gwadeloup. N'eus ger kreolek ebet warno avat.

## Liamm diavaez

* Timbroù gall o plediñ gant Gwadeloup

## Pennad kar

* Timbroù Martinik
# Ranchy

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | Ranchy |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Ranchy e Kanton Bayeux hag en Arondisamant Bayeux | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | Bessin |
| Arondisamant | Bayeux |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Bayeux Intercom |
| Kanton | Bayeux |
| Kod INSEE | 14529 |
| Kod post | 14400 |
| Maer | Gilbert Michel |
| Amzer-gefridi | 2008-2026 |
| Gorread | 5,14 km² |
| Led | 49° 15' 17" Norzh |
| Hed | 00° 45' 19" Kornôg |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 27 m |
| Uhelder brasañ | 82 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 277 (2021) |
| Stankter | 54 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Ranchy zo ur gumun e Bro-C'hall e departamant Calvados e Normandi.

## Douaroniezh

* Pont dreist d'an Drôme e Melin Ranchy.
* War lez ar stêr Drôme emañ Ranchy.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Eil brezel-bed

* Emgann Normandi, 1944: dieubet e voe Ranchy e miz Even.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Ar velin.
* Iliz katolik Intron Varia, XIII$^{vet}$ kantved.
* Milin Ranchy war lez ar stêr Drôme.
* Tiez kozh, XIV$^{vet}$ kantved-XV$^{vet}$ kantved, gant ar presbital kozh en o mesk.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2021

Niver a annezidi

## Notennoù ha daveoù

* ↑ (fr)Skeudennoù - Clochers de France
# Jeck

Jeck, bet ganet Jean-Luc Monteago, zo ganet e 1992 e Villeneuve-Loubet (Alpes-Maritimes). Kompozet en deus un albom «Moi c’est Jeck ». E stil muzik a zo pop.

## Daveennoù

* ↑ (fr) Du rêve à la réalité : retour sur le parcours de Jeck, Radio VINCI Autoroutes (lennet d'an 10/12/2024)
# Wardruna

Wardruna zo ur raktres sonerezh a bagan-folk pe ambient/Darkfolk a Norvegia. Ganet eo ar strollad e 2003 diwar kejadenn Einar "Kvitrafn" Selvik, Gaahl ha Lindy Fay Hella.
Pep pezh ag ar bladenn gentañ zo gouestlet da unan ag eizh run kentañ ar Futhark (Fuþark), da lavaret eo al lizherennaoueg runek kozh. Div bladenn arall, gouestlet d'ar peurrest ag ar runoù, a vo da heul neuze, gouez d'ar strollad e-unan. Donet a ray er maez an eil, anvet Yggdrasil, e miz Ebrel.
Un sonerezh a liderezh eo hini Wardruna a glask krouiñ un aergelc'h teñval awenet gant speredelezh Lec'hlenn a-raok kristenidigezh ar rannved-se.

## Izili ar strollad

* Kvitrafn: kan, razh ar binviji (nemet ar fleüt)
* Lindy Fay Hella: kan
* Gaahl: kan
* Hallvard Kleiveland: fleüt Norvegia

## Pladennrolladur

* Runaljod - Gap Var Ginnunga (2009)
* Runaljod - Yggdrasil (2013)
* Runaljod - Ragnarok (2016)
* Skald (2018)
* Kvitravn (2021)
* Birna (2025)
# Ventzislav Inkiov

Ventzislav Inkiov, ganet d'an 19 a viz Mae 1956 e Stanke Dimitrov (Bulgaria), zo ur mestrc'hoarier echedoù bulgar.
2 455 edo e renk Elo d'ar 1añ a viz Here 2008 .
Mestr Meur Etrebroadel FIDE eo abaoe 1982.

## Disoc'hoù

Kentañ e voe e Pevarzek Tournamant Open Fouenant (Here-Du 2008), a-gevred gant Oleg Gladyszev :.

## Liammoù diavaez

* E fichenn FIDE
* E c'hoari e Chessgames
# Wijdemeren

Wijdemeren (distagañ : ) a zo ur gumun e proviñs Noord-Holland, en Izelvroioù. 76,55 km² eo gorread Wijdemeren, ha d'an 31 a viz Mae 2009 e oa 23 437 annezad enni. Ar c'hêrioù, kêriadennoù ha distrigoù da-heul a ya d'ober Wijdemeren : Ankeveen, Boomhoek, Breukeleveen, 's-Graveland, Kortenhoef, Muyeveld, Nederhorst den Berg, Nieuw-Loosdrecht, Oud-Loosdrecht.

## Kuzul-kêr

E kuzul-kêr Wijdemeren ez eus 19 dileuriad :
* CDA - 5 dileuriad
* VVD - 4 dileuriad
* Dorpbelangen Loosdrecht - 3 dileuriad
* Dorpsbelangen Wijdemeren - 2 zileuriad
* PvdA - 3 dileuriad
* GroenLinks - 2 zileuriad
Tri zi parrez a zo en holl, hag unan anezho a zo war dachenn ur gumun all (Hilversum).

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel Wijdemeren
* CDA Wijdemeren
* VVD Wijdemeren
* PvdA Wijdemeren
* Dorpsbelangen Wijdemeren Wijdemeren
* Groen Links Wijdemeren
* Wijdemeerse Webkrant : keleier lec'hel
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Portugal

Portugal (brezhoneg: [pɔrty:gal]; portugaleg: [puɾtuˈɣaɫ]), ent-ofisiel Republik Portugalat (República Portuguesa [ʁɛ'puβlikɐ puɾtu'ɣezɐ] diouzh doare an IPA e portugaleg, República Pertuesa e mirandeg), a zo ur riez lec'hiet e mervent Europa, el Ledenez iberek, anezhi ar vro a ya ar pellañ e kornôg kevandir Europa. Harzoù he deus gant Spagn war-du an norzh hag ar reter ha riblet eo gant ar Meurvor Atlantel war-du ar su hag ar c'hornôg. Div enezeg he deus ivez er Mor Atlantel : Azorez ha Madeira. Emañ ar vro e-barzh Unaniezh Europa hag AFNA
Dont a ra anv Portugal diwar e anvadur orinel er IX$^{vet}$ kantved, pa raed eus ar c'hentañ kontelezh en hanternoz Terra Portucalensis, da lavaret eo douar Portus Cale, diwar anv div gêr e beg ar stêr Douro, gant Portus (Porto a-vremañ) war he glann zehoù, ha Cale (Vila Nova de Gaia a-vremañ) war he glann gleiz.
E-kerzh ar XV$^{vet}$ kantved hag ar XVI$^{vet}$ kantved, gant hec'h impalaeriezh hollek, e oa unan eus galloudoù armerzhel, politikel ha sevenadurel pennañ er bed. Portugal a zo anezhi ur vro diorroet, ezel eus Unaniezh Europa (abaoe 1986) hag eus ar Broadoù Unanet (abaoe 1955); kement hag un ezel diazezer eus Takad an Euro, an AKDE, an AFNA, hag ar CPLP (Comunidade dos Países de Língua Portuguesa — Kumuniezh ar Broioù Portugalek).

## Istor

Gwelet ar pennad Istor Portugal. Gwelet ivez Rouaned Portugal ha Rouanezed Portugal.

## Politikerezh

Addilennet eo Marcelo Rebelo de Sousa da brezidant ar republik d'ar 24 a viz Genver 2021.
# Mezeg-loened

Mezeg-loened pe milvezeg pe medisin al loened pe c'hoazh vetrinaer a vez graet eus un den hag a zo arbennikaet war mezegiezh al loened. Gellout a reont ober war-dro kudennoù yec'hed lies ha gloazadennoù a bep seurt met war dachen al loened nemetken. Ouzhpenn-se ar vezeien-loened o deus ur roll ivez a-fed gouennadur al loened, yec'hed al loened gouez pe al loened doñv, ar gwareziñ, mezegiezh dizarbenn evel ar boueta, vaksinadur hag enep paraziterezh ha stourm a-enep ar c'hleñvedoù-red.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Geriadur brezhoneg An Here, 2001, p. 921 (ISBN 2-86843-236-0), diwar ar c'hembraeg milfeddyg (mil : loen, meddyg : mezeg)
* ↑ "medisin-loened" pe "vetrinaer" hervez Geriadur ar Skiantoù hag an Teknikoù, Brezhoneg21
# 15 Gwengolo

← Gwengolo → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | | | | | |

## Darvoudoù

* 1440 : lakaat a reer harz war Jili Laval, baron Raez e Machikoul.
* 1556 : an Impalaer Karl V a guita Vlissingen en Izelvroioù da vont da Spagn.
* 1821 : Guatemala, El Salvador, Honduras, Nicaragua ha Costa Rica a embann ez int dizalc'h diouzh Spagn.
* 1873 : dibenn ar Brezel etre Bro-C'hall ha Prusia : mont a ra kuit ar soudarded prusian diwezhañ eus Bro-C'hall.
* 1887 : enaouet eo evit ar wech kentañ tour-tan ar Wrac'h Vras, etre Enez-Sun ha Beg ar Raz.
* 1912 : kentañ krogad mell-droad e Stad Hent an Oriant e Roazhon.
* 1932 : deroù Gouelioù ar Bleun Brug e Brest.
* 1935 : Lezennoù Nürnberg bet votet gant an Trede Reich.
* 1935 : en Alamagn eo degemeret banniel an Nazied da vanniel ar vro.
* 1952 : gant Aozadur ar Broadoù Unanet eo roet Eritrea da Etiopia.
* 1959 : beaj Nikita C'hrouchtchov da Stadoù Unanet Amerika.
* 1975 : rannet eo Korsika e daou zepartamant : Haute-Corse (Korsika-Uhel) ha Corse-du-Sud (Korsika-ar-Su)
* 2000 : digoradur ar XXVII$^{vet}$ C'hoarioù Olimpek hañv e Sydney gant William Deane, gouarnour-meur Aostralia.
* 2001 : ar 7vet embannadur eus ar c'hCatholicon gant Gwennole ar Menn.

## Ganedigezhioù

* 1254 : Marco Polo, marc’hadour hag ergerzher eus Venezia.
* 1613 : François de La Rochefoucauld, skrivagner gallek.
* 1789 : James Fenimore Cooper, skrivagner amerikan.
* 1846 : Louis Tiercelin, barzh ha dramaour.
* 1858 : Charles de Foucauld, milour, ergerzher ha misioner gall.
* 1890 : Agatha Christie, skrivagnerez romantoù polis.
* 1894 : Jean Renoir, filmaozer ha saver senario gall.
* 1897 : William Faulkner, skrivagner amerikan, tapet gantañ Priz Nobel al Lennegezh e 1949.
* 1941 : Flórián Albert, melldroader etrebroadel ha gourdoner hungarian.
* 1946 : Carlo Micheli, mestrc'hoarier echedoù italian.

## Marvioù

* 1700 : André Le Nôtre, liorzhour gall.
* 1750 : Charles Theodore Pachelbel, sonaozer alaman.
* 1945 : André Tardieu, kentañ ministr Bro-C'hall.
* 1960 : Héctor Castro, melldroader etrebroadel ha gourdoner uruguayat.
* 1978 : Willy Messerschmitt, savour kirri-nij alaman.
* 1998 : Héléna Manson, aktourez (c'hoariva, sinema ha skinwel) c'hall.
* 1998 : Moana Pozzi, aktourez italian filmoù porno.
* 2006 : Oriana Fallaci, skrivagnerez italian.
* 2008 : Richard Wright, kaner ha soner saoz, unan eus pevar c'hrouer ar strollad Pink Floyd.
* 2024 : Elias Khoury, skrivagner libanat.

## Lidoù

* Sant an deiz : Santez Erell
* Itron Varia ar Seizh Glac'har (Nuestra Señora de los Dolores, e Bro-Spagn, Maria Addolorata pe Maria Dolorosa en Italia,
* Gouel anv santel Mari
* sant Lubin, manac'h hag eskob Chartrez († 560)
* sant Merrin, abad iwerzhonat, († 620)
* Sant Roland de' Medici, penitiour italian.
# Mitologiezh Breizh

    Arabat droukveskañ gant Danvez Breizh
Mitologiezh Breizh eo hollad kredennoù ha mojennoù Breizh. Pobloù kelt an Arvorig o devoa dija ur vitologiezh keltiek gant doueed ha boudoù liammet gant lidoù an natur, hag e chom un nebeud roudoù anezhi gant Sent Breizh. An diazez mitologiel-se a oa boutin d'ar pobloù a bep tu da vor Breizh (dreist-holl lid an Dioskured pe gevelled doueel) a zo degemeret gant ar Romaned ha kristenet goude-se. Kollet ez eus bet darn eus an danevelloù bras dre zistruj pe troidigezh al lec'hioù-lid pagan d'ar relijion nevez.
Pobladur an Arvorig gant ar Vretoned a zispleg perak e kendalc'her gant al lidoù broadel evel an Droveni e Lokronan-Koad-Nevet pe hini Tro Breizh. Mojenn ar roue Brutus a voe skignet evit reiñ orinoù troian d'ar Vretoned, a-raok bezañ disoñjet hag erlec'hiet gant Konan Meriadeg en X$^{vet}$ kantved, hag a ro tro da zisplegañ tro-ha-tro kristeniekadur ar vro hag ar yezh.
An danevelloù-se a zo diazezet war istorioù pobladur Breizh pe Ledaw (Litau, Letavia). Staliadur ar Vrezhoned adal Breizh-Veur adalek ar IV$^e$ kantved, e-serr ar rouantelezhioù ledet a bep tu da Vor Breizh (Gerontius), a wel kredennoù kristen o emledañ tro-dro da Vor Breizh, gant ul lodenn o vezañ distro Danvez Breizh. Mojenn ar Roue Arzhur a zo skignet kreñv e Dugelezh Breizh er Grennamzer, dreist-holl dre varzhonegoù Marie de France. Familhoù noblañsoù bras an Tiegezh Laval ha Rohan a implij ar vojenn evit sevel klemm war an douaroù arzhurel e Breizh e fin ar XV$^{vet}$ kantved, ur mare ma kaver ar c'hentañ skridoù a gont Mojenn Kêr-Is.
# Urzh an Dellid (Ukraina)

Urzh an Dellid (ukraineg: Орден «За заслуги») (Dreist servij) kentañ, eil pe trede klas, zo un urzh a enor eus Ukraina, roet d'un hinienn evit dreisterioù en ekonomiezh, skiantoù, sevenadur pe war an tachennoù politikel ha milourel. Diazezet e oa bet da gentañ gant ar prezidant ukrainat Leonid Kuchma d'an 22 a viz Gwengolo 1996.
Tri live a zo d'an enor, an hini kentañ o vezañ an hini uhelañ. Ar re a vez enoret gant an enor-se a c'hell implij an titl ofisiel Marc'heg Urzh an Dellid.
An Urzh a c'hell bezañ roet d'un hinienn goude e varv.

## Medalennoù, steredenn ha seizennoù

* Klezeier kroaziet zo war an arouezennoù enor a vez deroet d'an dud a zo o servijout en nerzhioù milourel.
| Kentañ Klas | Kentañ Klas | Eil Klas | Eil Klas | Trede Klas | Trede Klas |
| Seizenn ||||||

## Pajennoù kar

* Haroz eus Ukraina
# Agy

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | Agy |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Agy e Kanton Bayeux hag en Arondisamant Bayeux | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | Bessin |
| Arondisamant | Bayeux |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Bayeux Intercom |
| Kanton | Bayeux |
| Kod INSEE | 14003 |
| Kod post | 14400 |
| Maer | Christophe Poitevin |
| Amzer-gefridi | 2020-2026 |
| Gorread | 4,21 km² |
| Led | 49° 14' 30" Norzh |
| Hed | 00° 45' 36" Kornôg |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 30 m |
| Uhelder brasañ | 83 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 313 (2021) |
| Stankter | 74 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Agy zo ur gumun e Bro-C'hall e departamant Calvados e Normandi.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Drôme emañ Agy.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Eil brezel-bed

* Emgann Normandi, 1944: dieubet e voe Agy e miz Even.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar c'hastell.
* An iliz katolik.
* Nev an iliz.
* Keur an iliz.
* An delwenn.
* Gwerenn-livet 1914-1918 en iliz.
* Ar monumant.
* Maner eus ar XVI$^{vet}$ kantved ha kastell eus ar XVII$^{vet}$ kantved.
* Iliz katolik Saint Vigor, XIX$^{vet}$ kantved.
* Delwenn Saint Léonard en iliz.
* Gwerenn-livet 1914-1918 en iliz.
* Monumant ar re varv.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2021

Niver a annezidi
# 23 Mezheven

← Mezheven → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | | | | | |

## Darvoudoù

* 1314 : deroù Emgann Bannockburn e Bro-Skos, m’eo trec’h nerzhioù Bro-Skos war armeoù Bro-Saoz.
* 1713 : trevadennerien c’hallek Akadia a zo roet bloaz dezho evit dibab etre touiñ fealded da Vreizh-Veur pe kuitaat ar vro.
* 1894 : krouet eo ar Poellgor etrebroadel olimpek e Pariz, war atiz ar Gall Pierre de Coubertin, evit sevel ar C'hoarioù Olimpek.
* 1956 : Gamal Abdel Nasser a zo dilennet da brezidant en Ejipt.
* 1974 : votiñ a ra annezidi lodenn c'hallek Kanton Bern a-du gant krouidigezh Kanton Jura evel ur c’hanton anezhañ e-unan e Suis.
* 1990 : dizalc’hiezh Moldavia.
* 2016 : referendom er Rouantelezh Unanet evit kuitaat Unvaniezh Europa (Brexit).

## Ganedigezhioù

* 1433 : Frañsez II, dug Breizh.
* 1846 : Gaston Maspero, ejiptour gall.
* 1910 : Jean Anouilh, dramaour ha skrivagner gall.
* 1912 : Alan Turing, jedoniour saoz.
* 1955 : Jean Tigana, melldroader gall.
* 1970 : Yann Tiersen, sonaozour, soner ha kaner gallek.
* 1972 : Zinedine Zidane, melldroader etrebroadel gall.

## Marvioù

* 1806 : Mathurin Jacques Brisson, evnoniour ha fizikour gall.
* 1864 : Christian Ludwig Brehm, pastor hag evnoniour alaman.
* 1877 : Emmanuel Le Maout, louzawour ha naturour breizhat.
* 1959 : Boris Vian, soner ha skrivagner gallek.
* 1998 : Maureen O'Sullivan, aktorez stadunanat hag iwerzhonat.
* 2010 : Roparz Omnes, yezhoniour arbennigour war ar spagnoleg hag ar brezhoneg.
* 2011 : Peter Falk, aktour stadunanat.

## Lidoù

* Devezh ar vro e Luksembourg
# Saint-Paul-du-Vernay

Kumunioù Bro-C’hall :
| Anv | Saint-Paul-du-Vernay |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Saint-Paul-du-Vernay en Arondisamant Bayeux | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Bayeux |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Isigny-Omaha Intercom |
| Kanton | Trévières |
| Kod INSEE | 14643 |
| Kod post | 14490 |
| Maer | Serge Lepelletier |
| Amzer-gefridi | 2020-2026 |
| Gorread | 15,13 km² |
| Led | 49° 11' 18" Norzh |
| Hed | 00° 45' 38" Kornôg |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 35 m |
| Uhelder brasañ | 139 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 830 (2021) |
| Stankter | 55 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Saint-Paul-du-Vernay zo ur gumun e departamant Calvados e Bro-C'hall.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Drôme emañ Saint-Paul.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Eil brezel-bed

* Emgann Normandi, miz Even 1944: mervel a reas daou zen nann-soudard e Saint-Paul abalamour d'ar brezel, unan a voe lazhet d'ar 7 gant ur vombezadeg hag egile d'an 8 gant tennoù kanol diouzhtu goude an Dilestradeg.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Saint Paul, luc'hskeudennoù

## Emdroadur ar boblañs 1962-2021

Niver a annezidi

## Melestradurezh

* Ar maerdi.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ (fr)Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ (fr)Clochers de France
# Noron-la-Poterie

Kumunioù Bro-C’hall :
| Anv | Noron-la-Poterie |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Noron-la-Poterie en Arondisamant Bayeux | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Bayeux |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Isigny-Omaha Intercom |
| Kanton | Trévières |
| Kod INSEE | 14468 |
| Kod post | 14490 |
| Maer | François Scelles |
| Amzer-gefridi | 2020-2026 |
| Gorread | 3,01 km² |
| Led | 49° 13' 38" Norzh |
| Hed | 00° 46' 25" Kornôg |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 34 m |
| Uhelder brasañ | 76 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 341 (2021) |
| Stankter | 113 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Noron-la-Poterie a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Drôme emañ Noron.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Eil brezel-bed

* Emgann Normandi, 1944: lazhet e voe un den nann-soudard d'ar 7 a viz Even e Noron gant ur vombezadeg.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Rivinoù Kastell Bur. Eno e voe itriket drouklazhañ Thomas Becket gant Herri II e 1170.
* Iliz katolik Saint Germain, XI$^{vet}$ kantved, adkempennet a galz.
* Maner Pont-Senot, XV$^{vet}$ kantved.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2021

Niver a annezidi

## Notennoù ha daveoù

* ↑ (fr)Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ (fr)Skeudennoù - Clochers de France