OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints

The Church of Jesus Christ of Latter-day Saints, berraet en LDS Church pe Mormon Church, zo un Iliz enep an drinded kristen, adsaverez kristen hag en em wel evel adsavidigezh an Iliz orin savet gant Jezuz-Krist. Staliet eo al lec'h penn en Salt Lake City, Utah, e Stadoù-Unanet Amerika. Emledet eo war ar bed a-benn bremañ. Hervez an Iliz-se ez eus ouzhpenn 16 milion a izili gant 65 000 anezho o vezañ misionerien a youl-vat leun amzer. E 2012, an National Council of Churches en doa embannet e oa an Iliz ar pevare hini o vezañ kristen en SUA, gant 6,5 milion a izili e miz Genver 2018. E-touez al luskad Latter Day Saint savet gant Joseph Smith e penn kentañ an XIX$^{vet}$ kantved amzer an adsavidigezh relijiel stadunanat.
# The Bridges of Madison County

Pontoù kontelezh Madison (The Bridges of Madison County) zo ur film amerikan bet savet e 1995 gant Clint Eastwood. Diwar romant Robert James Waller eo bet savet.

## Istor

Gwall eeun e hañval bezañ planedenn Francesca Johnson. Un deiz avat, en hañv 1965, en em gav gant al luc'hskeudenner Robert Kincaid, hag hemañ kollet e hent gantañ. En ur foar en Iowa emañ he gwaz hag he bugale... Heñchañ a raio anezhañ etrezek pontoù kontelezh Madison en deus da luc'hskeudenniñ evit an National Geographic. Karantez o buhez a ziwano diwar se...

## Fichenn deknikel

* Sevenour : Clint Eastwood
* Produktour : Clint Eastwood ha Kathleen Kennedy evit The Malpaso Company
* Senario : Richard LaGravenese diwar romant Robert James Waller
* Sonerezh : Clint Eastwood, Lennie Niehaus
* Luc'hskeudennerezh : Jack N. Green
* Renerezh arzel : William Arnold
* Frammañ : Joel Cox
* Deuet er-maez : 2 Mezheven 1995 (SUA), 6 Gwengolo 1995 (Frañs)
* Pad : 135 munutenn

## Rolloù

* Clint Eastwood : Robert Kincaid
* Meryl Streep : Francesca Johnson
* Annie Corley : Caroline
* Victor Slezak : Michael Johnson
* Jim Haynie : Richard Johnson
* Sarah Kathryn Schmitt : Carolyn, enfant
* Christopher Kroon : Michael, enfant
* Phyllis Lyons : Betty
* Debra Monk : Madge

## Tro-dro d'ar film

* Koust : 22 000 000 dollar.
* Gounidoù en Amerika : 34 355 000 dollar.
* Gounidoù e-maez Amerika : 105 000 000 dollar.

## Garedonoù

* Oskar an aktourez wellañ a oa aet gant Meryl Streep e 1996.
# The Broken Empire

The Broken Empire zo un hollad tri romant moliac'h du gant ar skrivagner saoz-stadunanat Mark Lawrence. Ar c'hentañ romant eus an heuliad, Prince of Thorns, a oa bet embannet d'an 2 a viz eost 2011. An eil hini, King of Thorns, a oa bet embannet d'ar 7 a viz Eost 2012. An trede hini, Emperor of Thorns, a oa bet embannet d'ar 6 a viz Eost 2013.
Tremen a ra an istor en ur bed (Europa) peurzistrujet. Heuliañ a reer buhez Jorg Ancrath, ur bugel hanter sot, o vont eus laer ha muntrer da impalaer, ha kement-se dre an holl zoareoù posubl.

## Levrioù an heuliad

| # | Titl | Pajennoù | Chabistroù | dre gomz | Deiziad embannadur |
| 1 | Prince of Thorns | 336 | 49 | 9h 19m | 2 a viz Eost 2011 |
| 2 | King of Thorns | 432 | 49 | 13h 30m | 7 a viz eost 2012 |
| 3 | Emperor of Thorns | 416 | 54 | 13h 47m | 6 a viz Eost 2013 |
Tri levr a ya d'ober an heuliad, pep hini anezho o heuliañ al levr a zo araozañ. Pep levr nevez en deus chabistroù en e amzer gant selloù betek pemp bloaz a-raok an amzer a-vremañ.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Josh Mannix. The Broken Empire Trilogy Review.
# The Bronze Ring

The Bronze Ring ("Ar Walenn Arem") zo kentañ kontadenn al levr The Blue Fairy Book, anezhi ur vojenn eus kreiz Azia, troet e saozneg gant Andrew Lang diwar ul levr gallek, Traditions Populaires de l'Asie Mineure, gant E. Henry Carnoy ha Jean Nicolaides e 1899.

## An istor

Ur roue zo o klask ul liorzher.

## Pennadoù kar

* Aladdin
* Jack and His Golden Snuff-Box
* The Prince and the Princess in the Forest
* The Story of Zoulvisia

## Notennoù

* ↑ (fr) E. Henry Carnoy ha Jean Nicolaides (1889) : Traditions Populaires de l'Asie Mineure, BiblioLife, 2009 (ISBN 978-1-103-51093-1)
# The Brown Fairy Book

The Brown Fairy Book zo ul levr kontadennoù saoznek embannet e 1904 gant Andrew Lang, anezhañ unan eus ugent levr an dastumad The Lang's Fairy Books.

## Ar c'hontadennoù

Istorioù zo ennañ eus koshañ mojennoù Aostralia, Afrika, Amerika, Brazil koulz ha Kanada, India, Pers, Laponia.
* What the Rose did to the Cypress
* Ball-Carrier and the Bad One
* How Ball-Carrier finished his Task
* The Bunyip, eus Aostralia,
* Father Grumbler
* The Story of the Yara
* The Cunning Hare
* The Turtle and his Bride
* How Geirald the Coward was Punished
* Habogi, eus Island
* How the Little Brother set Free his Big Brothers
* The Sacred Milk of Koumongoe
* The Wicked Wolverine
* The Husband of the Rat's Daughter, eus Japan;
* The Mermaid and the Boy
* Pivi and Kabo
* The Elf Maiden
* How Some Wild Animals became Tame Ones
* Fortune and the Wood-Cutter
* The Enchanted Head
* The Sister of the Sun
* The Prince and the Three Fates
* The Fox and the Lapp
* Kisa the Cat
* The Lion and the Cat
* Which was the Foolishest?
* Asmund and Signy
* Rubezahl
* Story of the King who would be Stronger than Fate
* Story of Wali Dad the Simple-hearted
* Tale of a Tortoise and of a Mischievous Monkey
* The Knights of the Fish

## Pennadoù kar

* The Blue Fairy Book
* The Crimson Fairy Book
* The Green Fairy Book
* The Grey Fairy Book
* The Lilac Fairy Book
* The Pink Fairy Book
* The Olive Fairy Book
* The Orange Fairy Book
* The Red Fairy Book
* The Violet Fairy Book
* The Yellow Fairy Book
# The Chronicles of Riddick

The Chronicles of Riddick zo ur film skiant-faltazi niñvek stadunanat embannet e 2004. Reiñ a ra tro da heuliañ istor Richard B. Riddick goude darvoudoù ar film Pitch Black. Skrivet ha renet eo bet ar film gant rener Pitch Black David Twohy, Vin Diesel a adkemer evit an eil gwech roll Riddick met ouzhpenn-se ez eo ivez produer. Ar film nemetañ eo er frañchiz o kaout un difenn dindan 13 vloaz.

## Istor

Goude ma vefe tec'het kuit Riddick eus ar blanedenn "Dark planet" e oa aet da guzhat e-pad pemp bloaz. War e lerc'h ez eus goprsoudarded hag archerien. Riddick a adkav an Imam, an den a oa bet savetaet gantañ. Imam a gred dezhañ ez eo Riddick ur Furyan, ur ouenn kadourien aet da get abaoe pell 'zo. Adharzet eo Riddick gant Toombs ha kaset war ar blanedenn Crematoria. Ul loar toull-bac'h eo, eno emañ Jack, ar plac'hig a oa bet savetaet gant Riddick, met toullbac'het.

## Casting

* Vin Diesel evit Richard B. Riddick
* Colm Feore evel Lord Marshal
* Thandie Newton as Dame Vaako
* Judi Dench evel Aereon
* Karl Urban evel Lord Vaako
* Alexa Davalos evel Jack/Kyra
* Linus Roache evel ar Purifier
* Yorick van Wageningen evel An Den (The Guv)
* Nick Chinlund evel Alexander Toombs
* Keith David evel Imam
* Kim Hawthorne evel Lajjun
* Christina Cox evel Eve Logan
* Alexis Llewellyn evel Ziza
* Peter Williams evel den pedet
# Skridvarnerezh

Ar skridvarnerezh eo obererezh an hini a varn ar skridoù lennegel, pe a lavar pegen talvoudus int. Ar skridvarnerezh a-vremañ a zo aet da vezañ levezonet gant damkanienn lennegel a bleg gant elfennouriezh prederouriezhel ar palioù hag an doareoù sevel a gaver el lennegezh, met n’eo ket an holl skridvarnerien damkanourien. Ur gennad lennegel eo da gentañ holl.

## Lec’hioù embann

Kavet e vez oberennoù skridvarnerezh e kement stumm moulet, rak ne c'hell ket bezañ ken resis ar c'helaouenner-skridvarner a zispak e venozhioù er skingomz pe er skinwel. Ar skridvarnerezh gwellañ a vez aozet gant skolveuridi e levrioù pe e kelaouennoù embannet gant ar skolioù-meur. Kavet e vez pennadoù er c'helaouennoù lennegezh 'zo pe er c'helaouennoù boutinoc'h evit al lennerien anaoudek. Adal penn an 21vet kantved e weler darn ar skridvarnerezh bezañ bet embannet war ar rouedad Internet, dindan stumm ur gelaouenn ez-personel a reer blog anezhañ. Ar skridvarnerezh nevesañ a c'hell bezañ levezonet gant teorienn al lennegezhioù, met n'eo ket labour ar skridvarner hini an teorienner.

## Skridvarnerezh brezhonek

Kentañ skridbarner brezhonek eo bet Teodor Kervarker, da gentañ o kinnig meur a werzioù ha sonioù dastumet er Barzaz Breiz e keñver kalité ar stil hag an eztaolañ ha da c’houde e pennadoù kaset d’ar gelaouennoù gouiziek evel ar ‘’Revue de Bretagne et de Vendée’’. Evit ober meuleudioù d’ur werzenn savet gant Yann-Vari ar Joubiouz e skrivas : « … o lenn gerzennoù evel-se ez an da zinerzhañ o soñjal ober ma micher skridvarner ».. Rouez-tre eo ar pennadoù skridvarnerezh brezhonek hiziv pa n'eus ket kalz a skrivagnerien, hag ar re-se n'o deus ket kalz a lennerien. Klemmet o deus un nebeud skrivagnerien ne glevent heklev ebet eus an degemer graet d'o levrioù (Youenn Drezen ha Mikael Madeg en o zouez). Strivoù a zo bet graet gant skipailhoù Aber, Al Liamm, Al Lanv ha Brud Nevez evit embann pennadoù gwir skridvarnerezh. N'eus ket a skridvarnerezh brezhonek savet er skolioù-meur. Un nebeud skrivagnerien vrezhonek o deus dalc'het da sevel skridvarnadennoù diles : Youenn Olier, Reun ar C'halan, Andreo ar Merser, Pierrette Kermoal, Aline Gleoneg, Fañch Broudig.

## Istor ar skridvarnerezh
### Skridvarnerezh klasel ha krennamzerel

E mare klasel ar gresianeg e weler ar skridvarnerezh diorroet mat dija pa voe gouest Aristoteles sevel ar '’Poetika (Περὶ ποιητικῆς Peri poietikês, Diwar-benn ar varzhoniezh), ennañ tipologiezh ha deskrivadur ar gennad lennegel arbennik-se e-doug ar 4vet kantved kent Krist. Implij a reas meizadoù ar mimesiz hag ar c’hatarsiz hag a zo chomet savboentoù krennus evit sevel ur barn. Pa voe taget ar varzhoniezh gant Platon, diwar abegoù e falserezh pe e drevezañ, e voe kadarnaet ar gennad lennegel.

### Skridvarnerezh an Adc’hanidigezh
## Pennadoù nes

* Istor al levrioù
* Skridvarnerezh brezhonek
* Treiñ lennegel

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Merzet gant Yves Le Berre, La littérature en langue bretonne… entre 1790 et 1918, Levrenn II, p. 497.
* ↑ Revue de l’Armorique, Here 1844 (meneget gant Yves Le Berre).
# Skrik

Skrik (Ar Garm, 1893 ha ?1910) eo taolenn vrudetañ al livour norgeat Edvard Munch ma weler un den o huchal gant an anken. En diadreñv e weler kêr Oslo, diwar lein torgenn Ekeberg.
Pevar doare a zo eus an daolenn, daou e Mirdi Munch (ul livadur, ?1910, hag ur pastel), unan (ul livadur eus 1893) e Mirdi broadel Oslo hag unan, ur pastel, perc'hennet gant un den prevez.

## Doareoù an oberenn

* 1893, kentañ doare, Pastel Mirdi Munch, Oslo
* 1893, eil doare Tempera ha kreion war gartoñs Mirdi broadel Oslo
* 1895 Koadengravadur
* 1895 Pastel war gartoñs Prenet US$ 120 milion e 2012
* 1910 Tempera war gartoñs Laeret er Mirdi Munch e 2004, adkavet e 2007

## Liamm diavaez

* (en) Gwelet an daolenn (doare 1910) e Mirdi Munch
* Gwelet eil doare 1893 war-eeun

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Gant ur pik goulennata e Mirdi Munch
# Skrid-embann Villers-Cotterets

Skrid-embann pe Ordrenañs Villers-Cotterêts, diwar-benn ar justis, pe Ordrenañs Guillemine zo ur skrid sinet gant ar roue gall Frañsez Iañ d'an 10 a viz Eost 1539 e kastell Villers-Cotterêts (hiriv en Aisne), marilhet e Parlamant Pariz d'ar 6 a viz Gwengolo 1539. Dre ar skrid-se e ranke ar galleg bezañ ar yezh nemeti implijet gant al lezioù-barn e-lec'h al latin.
Hennezh eo ar skrid lezennel koshañ implijet c'hoazh e Bro-C'hall, ar melladoù 110 ha 111 anezhañ, diwar-benn ar galleg, n'int ket bet distaolet biskoazh.
Ar skrid zo 192 mellad ennañ, met brudet eo dreist-holl evel an akta a ro diazez da renk kentañ ar galleg en dihelloù diwar-benn al lezenn e Bro-C'hall

## Liammoù diavaez

* (fr) Prezegenn diwar-benn an darvoud

## Notennoù

* ↑ Ordrenañs, e Geriadur Al Liamm, 2014.
# Skrid-emglev mor Washington

Skrid-emglev mor Washington (saozneg: The Washington Naval Treaty), lesanvet Skrid-emglev ar pemp Galloud, a oa ur skrid-emglev sinet e 1922 gant broioù galloudusañ Kevredidi ar C'hentañ Brezel-bed. An emglev a oa unan graet evit dizarbenn ar redadeg d'an armañ a-fed nerzh ar morluioù. Ar pal a oa gwanaat en un doare hollek ar sevel bigi-brezel. Marc'hataet e oa bet e-kerzh Prezegenn vor Washington, D.C. eus miz Du 1921 betek miz C'hwevrer 1922. Sinet e oa bet gant gouarnamantoù Impalaeriezh Breizh-Veur (ar Rouantelezh-Unanet, Kanada, Aostralia, Zeland-Nevez, Suafrika hag India), Stadoù-Unanet Amerika, Frañs, Italia hag Impaleriezh Japan. Bevennet e oa dre an emglev-se ar gwir da sevel listri-hobregonet, morrederien brezel ha dougerien kirri-nij gant ar sinerien. Evit an holl doareoù bigi brezel all, gant kroazerien, listri-distruj, ha listri-spluj, ne oa lakaet harz ebet dezho gant an emglev, nemet war ur poent hag a oa chom hep tremen a-us da 10 000 tonenn dilec'hiadur.
# Skridaozer

Ar skridaozer a zo an den a sav skridoù hag e c'hell bezañ kevatal da oberour, met peurvuiañ e vez kaoz eus skridoù savet evit ur mareadeg (n'eus forzh peseurt seurt kelaouenn), ur geriadur pe un holloueziadur hag evit ar mediaoù skingaset (skingomz, skinwel).

## Skridaozerioù ar c'helaouennoù (hag an holl vediaoù)

Er gwask koulz hag er mediaoù skingaset e vez implijet meur a skridaozer evit sevel pennadoù-skrid hag abadennoù skingaset. Er c'helaouennoù brasañ, ar pemdeziegoù, da skouer, e kaver kantadoù a skridaozerien, kelaouennerien a-vicher an holl anezho. Ar skridoazañ a vez graet eus an holl skridaozerien ha renet e vezont gant renerien ar skridaozañ (pe pennskridaozerien). Sevel ar pennadoù a zo ar skridaozerezh.

## Skridaozerien ar Wikipedia

Ul labour skridaozañ a ra ar Wikipedourien kuit dezho bezañ paeet. Setu perak e vez implijet skridaozer evit pep a den a zegas tammoù testennoù pe testennoù hir d'an hollouezadurioù meret gant ar Wikimedia. N'o deus ket renerien ar skridaozañ, met c'hoant ober traou a-feson ha doujañs e-kenver ar genskridaozerien a zo o fennskridaozerien difetis.
# The Batman (film)

The Batman zo ur film dreist-harozed stadunanat da vezañ embannet e 2022. Diazezet eo war istor tudenn DC Comics, Batman. Produet eo gant DC Films, 6th hag Idaho Motion Picture Company, ha Dylan Clark Productions, hag embannet e vo gant Warner Bros. Pictures.
Un adsevel eo d'ar frañchiz Batman. Gant Matt Reeves hag en deus skrivet ar senario gant Peter Craig eo sevenet ar film. An aktourien e vo Robert Pattinson evel Bruce Wayne / Batman, Zoë Kravitz, Paul Dano, Jeffrey Wright, John Turturro, Peter Sarsgaard, Andy Serkis ha Colin Farrell.
An istor a dremen an eil bloaz goude ma voe kroget e stourm gant Batman a-enep an dorfedourien. Gwelet a reer Batman o stourm e Gotham City hag a zo breinet. Stourm a ra a-enep al lazher a steudad, ar Riddler.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel
* The Batman war IMDb
# The Battle of Sealand

The Battle of Sealand eo anv pladenn vras kentañ ar strollad shoegaze stadunanat Airiel. Deuet e oa a-zindan ar wask e miz Eost 2007, embannet gant Highwheel Records. Eus anv Priñselezh Sealand e teu anv ar bladenn.
War al lec'hienn Sealand News e lenner ez eo bet lakaet holl izili ar strollad da Lords of Sealand ("Aotrouien Sealand") evit o zrugarekaat da vezañ implijet an anv Sealand.
D'an 30 a viz Gwengolo 2007 e voe kemennet e sonfe ar strollad e Sealand, hag ar sonadeg a oa da vezañ skignet dre Internet$^,$. A-benn ar fin n'eus ket bet eus an abadenn.

## Roll ar c'hanaouennoù

* Introduction - 3:28
* Thinktank - 4:21
* Thrown Idols - 3:32
* Sugar Crystals - 5:16
* You Kids Should Know Better - 7:59
* Mermaid In A Manhole - 4:36
* Stay - 6:16
* Peoria - 5:13
* The Release - 2:48
* Red Friends - 5:10
* The Big Mash-Up - 14:43

## Notennoù

* ↑ (en) 'Sealand News. Kavet : 16/09/2023.
* ↑ (en) 'First live gig to rock Sealand, 25/09/2007. Kavet : 16/09/2023.
* ↑ (en) 'Literally rocking Sealand!, 30/09/2007. Kavet : 16/09/2023.
# The Beach Girls and the C'heñlc'h Monster Festival

The Beach Girls and the C'heñlc'h Monster Festival a zo ur fest sonerezh ha sinema e Nevez (Penn-ar-Bed). Kroget eo bet e 2011 gant an anv C'heñlc'h Fest e Tregon. Div abadenn all a zo bet : unan e 2012 hag unan all e 2013, war aod Tahiti e Nevez.
Pedet e vez strolladoù sonerezh bihan, gant perzhioù dic'hortoz evel Monsieur Marcaille pe Chapi Chapo. En abadenn 2013 e oa bet pedet ur pimpatrom Elvis Presley evit klozañ ar gouel.
Goude ar sonadegoù e vez skignet filmoù doare nanar.

## Abadenn 2011

En abadenn 2011, degouezhet e Pennhoat e Tregon, eo bet kinniget sonerezh hepken.

### Sonerezh

* Burtul
* Jakez ar Borgn

## Abadenn 2012

An abadenn 2012, c'hoarvezet d'an 30 a viz Even ha d'ar c'hentañ a viz Gouere, a oa an hini gentañ o c'hoarvezout e Nevez. Brasaet eo bet ar fest evit degemer muioc'h a sonerien ha gellout skignañ filmoù.

### Sonerezh
#### Sadorn

| Eur tremen | Strollad | Doare sonerezh | Kêr orin |
| 2e | Skeudoù ar Shads | surf music | Kemper |
| 3e10 | Bumble Bees | lo-fi pop | Roazhon |
| 4e20 | HSplash Wave | Pop Beach | Roazhon |
| 5e30 | Hank Stakhanov | One man band, blues | Sant Brieg |
| 6e40 | Les Blousons | Rock 'n roll | Brest |
| 7e20 | Burtul | Stoner | Tregon |
| 8e30 | Back To Sanity | Death Metal | Naoned |
| 9e40 | Pictured | Metal melodek | Kemper |
| 10e50 | Deathless Bastards | Thrash metal | Brest |

#### Sul

| Eur tremen | Strollad | Doare sonerezh | Kêr orin |
| 3e10 | Bikini Gorge | Garage Rock | Roazhon |
| 4e20 | Mohawk | folk | Brest |
| 5e30 | Bone Breed Laboratory | Tekno Dupbstep elektronek | Gwitalmeze |
| 6e30 | Loud3r | elekronek | Montroulez |
| 7e40 | Empty Can | Rock / Hardcore | Karaez |
| 7e40 | The Slow Sliders | Blues | Karaez |
| 8e50 | Corbeaux | Post-rock | Kemper |
| 10e | Direwolves | Hardore | An Oriant |
| 10e50 | Doist! | kanaouennoù alaman/elektronek/rock | Roazhon |

### Filmoù

Skignet eo bet un nanar bep noz, goude ar sonadegoù : d'ar Sadorn eo bet skignet Super Riders ha d'ar Sul eo bet skignet Toxic Avenger.

## Abadenn 2013

Tremenet eo an abadenn 2013 e-pad ar Gwener 5 hag ar Sadorn 6 a viz Gouere 2013, er memes lec'h hag e 2012.

### Sonerezh
#### Gwener

Kroget eo ar sonadegoù da 7e noz
* Klemn Dyubua
* Baston
* Horst Du Noch
* Magnetic Days
* Death Engine
* Mr Marcaille

#### Sadorn

Kroget eo ar sonadegoù da 6e noz
* Chapi Chapo
* The Slow Sliders
* Groupe Obscur
* Mister Wallas
* Sudden Death of Star
* Jessy Morgan
* Hypanaut

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn kefridiel
* Pajenn Facebook
# The Bard's Tale (1985)

Ur c’hoari video savet gant Interplay Productions eo The Bard’s Tale: Tales of the Unknown hag embannet gant Electronic Arts war Apple II ha Commodore 64 e 1985. Embannet e oa bet ivez war Amiga, Atari ST, DOS, Amstrad CPC, ZX Spectrum ha Nintendo Entertainment System. Unan eus ar c'hoariou video kentañ a zo bet levezonet gant ar c'hoari den brudet kenan: Kevioù hag erevent.
Pal ar c'hoari a zo kavout Mangar an hudour drouk, gantan skornet razh an douaroù en-dro Kêr Skara Brae a-benn difenn an dud da vont er-maez pe e-barzh ar gêr. Bremañ e vez kavet kalz a grouaderezed iskis ha drouk e straedoù ar gêr.

## Ar C'hoari

E penn kentañ ar c'hoari e vez tu da grouiñ meur a dudenn gant micherioù disheñvel : Barzhed, stourmerien, marc'hegerion, huderion, menec'h, laeron, hemolc'hourien hag a ouennoù disheñvel: mab-den, korred, kornandoned, korriganed (hobbit), elfoù, orc'hed.
Goude eo ret mont e kêr evit furchal e milendall (ur c'hraou en un davarn, kastelioù, ur c'hatakomb). Ar c'hoarier a oa ret dezhañ tresañ kartennoù war follennoù paper evit dont a-benn d'adkavout e hent. Diaes-tre e oa ar c'hoari-se.

## Liammoù a-diavaez

* (en) The Bard's Tale - Decklin's Domain
# The Bard is a Very Singular Character

The Bard is a Very Singular Character: Iolo Morganwg, Marginalia and Print Culture zo un dastumad skridoù saoznek diwar-benn oberenn ar barzh kembraek Iolo Morganwg, gant Ffion Mair Jones e 2010.

## Levrlennadur

* JONES, Ffion Mair : Iolo Morganwg and the Romantic Tradition in Wales – The Bard is a Very Singular Character: Iolo Morganwg, Marginalia and Print Culture, University of Wales Press, 2010 (ISBN 978-0-7083-2195-9)

## Liamm diavaez

* (cy) (en) Gwales
# The Beatles: Get Back

The Beatles: Get Back zo un teulfilm e teir lodenn sevenet ha produet gant Peter Jackson. Kontañ a ra penaos e oa bet savet an albom Let It Be e penn-kentañ 1969, pa oa anvet ar raktres Get Back c'hoazh. Tennañ a ra e skeudennoù hag ar son, diembann ar braz anezho, eus an teulfilm sevenet gant Michael Lindsay-Hogg anvet Let It Be embannet e 1970 asambles gant an albom. Implijet ez eus bet teknikoù adkempenn ar skeudennoù hag ar son a oa bet implijet evit teulfilm Jackson They Shall Not Grow Old. Hogozik nav eurvezh e pad an teulfilm, gant teir lodenn etre div ha teir eurvezh, o kontañ 21 devezh e miz Genver 1969. Kenbroduet eo an teulfilm gant Paul McCartney, Ringo Starr, Yoko Ono hag Olivia Harrison ha kinniget gant Walt Disney Studios asambles gant Apple Corps ha WingNut Films.
Taolennet eo gant Jackson evel un "teulfilm diwar-benn un teulfilm" hag hervez ar pezh a zo bet lavaret e cheñch ar mod da welet ur mare a greded e oa merket gant reuz etre izili ar strollad The Beatles : diskouez a ra meur a brantad plijus rannet gant ar strollad a-hed ar miz-se. Embannet e oa bet enlinenn war Disney + adalek ar 25 a viz Genver 2021, tra ma oa embannet ul lodenn anezhañ anvet The Beatles: Get Back - The Rooftop Concert e stumm IMAX er Stadoù-Unanet d'ar 30 a viz Gwengolo 2022. Meulet e oa bet an teulfilm evit e sell war istor ar Beatles met burutellet e oa bet evit e hirder.
# The Bard (Gray)

The Bard. A Pindaric Ode (1757) zo ur barzhoneg gant Thomas Gray, hag a ra anv eus aloubidigezh Kembre gant ar roue saoz Edward Iañ (1239-1307).
Gwelet eo evel un oberenn eus deroù ar Romantelezh hag a verk an doug d'ar Geltelezh.

## Ar varzhoneg

The Bard zo awenet gant hengoun Kembre, ha hervezañ en defe klasket ar roue saoz lazhañ ar varzhed.
P'emañ arme Edward Iañ o vont dre menezioù Eryry etrezek ar stêr Conwy e tegouezh gant ur barzh kembreat hag a vallozh ar roue en anv skeudoù an harozed kozh, Cadwallo, Urien, Modred, tri eus ar re merzheriet gant Edward. Hag ar barzh da embann distro mestroni Kembre war Breizh (Veur) gant an tiegezh Tudor, ar berzh a raio barzhoniezh saoznek Breizh Veur, gant oberennoù Spenser, Shakespeare ha Milton. Hag e lavar da Edward:
   "With joy I see The different dooms our Fates assign. Be thine Despair, and sceptred Care; To triumph, and to die, are mine. He spoke, and headlong from the mountain's height Deep in the roaring tide he plunged to endless night."

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Wikisource - The Bard. A Pindaric Ode
* Skrid The Bard (en Thomas Gray Archive) gant notennoù
* Deskrivadur ha notennoù diwar-benn skeudennoù Blake er William Blake Archive
* "The Mountain Sublime from the Enlightenment to Romanticism: The Bard in Thomas Gray and John Martin", pennad gant gant Robert Baldwin