# Langedig

Langedig :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Languidic |
| Bro istorel | Bro-Gwened |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Mor-Bihan |
| Arondisamant | an Oriant |
| Kanton | Henbont |
| Kod kumun | 56101 |
| Kod post | 56440 |
| Maer Amzer gefridi | Laurent Duval 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Kab an Oriant tolpad-kêrioù |
| Bro velestradurel | Bro an Oriant |
| Lec'hienn Web | (fr)Lec'hienn an ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 8 046 ann. (2022) |
| Stankter | 74 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 50′ 03″ Norzh 3° 09′ 24″ Kornôg / 47.8341666667, -3.15666666667 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 66 m bihanañ 7 m — brasañ 126 m |
| Gorread | 109,08 km² |
| Langedig ||
| kemmañ |
Langedig a zo ur gumun eus Breizh e kanton Henbont e departamant ar Mor-Bihan.

## Douaroniezh

* Langedig eo eil brasañ kumun Breizh, war-lerc'h Skaer ha dirak Pempont ha Gwenvenez-Penfaou.
* Eieniñ a ra Stêr an Intel e Langedig.

## Anv

* Erwan Vallerie ː Lankintic, 1160; Landgendic, Landgedic, 1264; Languidic, 1282; Languindic, 1291, 1310; Languendic, 1313; Languidic, 1387; Languendic, 1399; Languidic, 1453, 1516
Gerdarzh

## Ardamezioù

* En glazur e gebrenn en erminoù, heuliet ouzh kab gant div steredenn en aour hag ouzh beg gant ur vleuñienn aval, an holl en aour. • Sturiad : Leuein ha frehin

## Istor
### Dispac'h Gall

* Melestradurezh: krouet e voe kumun Langedig e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet Langedig da benn ur c'hanton, hini Langedig; div gumun a oa ennañ: Prederion ha Langedig, e Bann Henbont e oa. Diskaret e voe Kanton Langedig gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix. Lakaet e voe kumun Langedig e Kanton Henbont bet miret ha brasaet e 1801 gant an hevelep lezenn. Lakaet e oa bet en Arondisamant an Oriant bet krouet e 1800$^,$.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 348 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, da lâret eo 8,05 % eus he foblañs e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Ur c'harr-nij (Wellington Mk.IV marilhet Z1383 ha kodet UV-D) eus aerlu ar Rouantelezh-Unanet (Royal Air Force) a gouezhas e Kerroc'h d'ar 22 a viz Even 1942: mervel a reas ar pemp milour aostralian a oa ennañ, douaret int e bered Kerantreizh en Oriant$^,$.
* Ur c'harr-nij (B-17-F marilhet 40-BO) eus Aerlu SUA (United States Army Air Forces) a gouezhas e Kergurun d'ar 16 a viz Imbril 1943: pemp milour a varvas, ar pemp nijour all a voe tapet d'an Alamaned$^,$.
* D'ar 7 a viz Eost 1944 e voe dieubet gant lu SUA, mervel a reas pemp den nann-soudard, 15 all a voe gloazet, pa voe tennet taolioù-kanol gant an Alamaned$^,$.
* D'an 16 a viz Mae 1945 e voe kavet korf marv un den eus ar gumun, ezel eus ar Rezistañs, bet boureviet, lazhet ha mañsonet d'an 13 a viz Gouere 1944 gant al lu alaman e kreñvlec'h Pentevr e Sant-Pêr-Kiberen.
* Mervel a reas 54 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Indez-Sina

* Mervel a reas seizh milour.

## Brezhoneg

* Ar Brezoneg er Skol, 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.
* Klasoù divyezhek a zo eno abaoe 2001.
* E distro-skol 2024 e oa enskrivet 135 skoliad er c'hlasoù divyezhek (18,8 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).

## Monumantoù ha traoù heverk

* Meurvein Kersolan.
* Peulvan Kerdanue.
* Feunteun Sant Urloù e Langedig.
* Iliz Langedig lec'h ma timezas Loeiz Herrieu gant Loeiza ar Meliner.
* Steudadoù meurvein Kêrsolan.
* Peulvan Kerdanue.
* Feunteun Sant Urloù.
* An iliz katolik.
* Monumant ar re varv er vered.
* Monumant an nijourion aostralian e Kerroc'h.
* Monumant an nijourion SUAat e Kergurun.
* Monumant ar re varv er vered, "De Vugale Languedeg Maru aveit er Vro", luc’hskeudennoù ha kartenn-bost.
* Monumantoù an nijourion aostralian ha SUAat.

## Tud

* Benoît Purenne, c'hoarier echedoù.

### Ardamezeg ar familhoù

| Loisel, Loaisel, Louaisel, Aotrounez Saint-Benoît, Espinefort, la Vigne | En argant e deir moualc'henn en sabel |
| Barisy, Aotrounez Kerouriou | En argant, e deir joskenn diframmet en sabel |
| de Baud Aotrounez la Vigne-le-Houlle hag Espinefort | En glazur e zek hanochenn en aour, 4, 3, 2, 1 |

### Tud ganet eno

* Loeiza ar Meliner, skrivagnerez vrezhonek, d'an 9 a viz Meurzh 1887.
* Lucien Pouëdras, livour, e 1937.

### Tud marvet eno
## Gevelliñ

| Bro | Kêr | Abaoe |
| Bro-Saoz | Great Cornard | 1989 |
| Roumania | Silivașu de Câmpie | 1990 |
| Alamagn | Rimpar | 1997 |

## Krennlavar

Re Langedig, pennoù du,
A ra krampouezh gant ludu
Evit armerzh o gwinizh-du !

## Liammoù diavaez

* (br) Langedig war lec'hienn Geobreizh

## Levrlennadur

* (fr)Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* (br)Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Aozet gant an abad Marquer ha H. Martin.
* ↑ (fr)Cassini - EHESS - Langedig - Fichenn ar gumun
* ↑ (fr)Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, Histoire de la Poste dans le Morbihan, Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 164
* ↑ (fr)Memorialgenweb - Monumant ar re varv
* ↑ (fr)Ouest-France, 20 a viz Mae 2010
* ↑ (fr)Pertes RAF Morbihan
* ↑ (fr)Pertes USAAF
* ↑ (fr)Ouest-France, 20 a viz Mae 2010
* ↑ (fr)Le Télégramme, 17 a viz Eost 2010
* ↑ (fr)Roger Leroux, Le Morbihan en guerre 1939-1945, Imprimerie de la Manutention, Mayenne, 1991, pajenn 545
* ↑ (fr)René Le Guénic, Morbihan - Mémorial de la Résistance, 1998, pajenn 545
* ↑ (fr)René Le Guénic, Morbihan - Mémorial de la Résistance, 1998, pajennoù 322-329
* ↑ (fr)Memorialgenweb - Monumant ar re varv
* ↑ (fr)Marsel Guieysse, La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle, pajenn 266, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936
* ↑ (br)Ofis ar Brezhoneg
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb