OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ficadusta

Ficadusta :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Mollusca |
| Kevrennad : | Gastropoda |
| Urzhad : | Littorinimorpha |
| Kerentiad : | Cypraeidae |
| Genad : | Ficadusta |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ficadusta a zo ur genad eus kerentiad an hoc'higed-mor e-touesk kalz re all hervez Word Register of Marine species WORMS.

## Taksonomiezh

Ar genad Ficadusta a zo bet diskrivet gant Habe & Kosuge e 1966.

## Spesadoù

Daou spesad bev a zo bet renket er genad-mañ :
* Spesad Ficadusta barclayi (Reeve, 1857)
* Spesad Ficadusta pulchella (Swainson, 1823)

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Lec'hienn WoRMS Word Register of Marine species, bet sellet outi d'an 13 a viz Eost 2014, http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=709396(en)
* ↑ Rosenberg, G. (2014). Ficadusta Habe & Kosuge, 1966. In: World Register of Marine Species, http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=709396 d'an 13 a viz Eost 2014
# Flammerenn

Ur flammerenn, pe etev-goulaouiñ, zo ur benveg, anezhañ ur seurt bazh, e koad, rousin warnezhi, pe a-wechoù un tamm lien intret a eoul pe tireoul, hag a veze lakaet tan enni da reiñ sklêrijenn.
A-wechoù e vezent lakaet ouzh ar mogerioù da sklêrijennañ ur sal en he fezh.

## Skeudennoù

* Flammerenn dre gerozen.
* Marc'hadour flammerennoù, tacuinum sanitatis casanatensis (14th century)
* Guy Fawkes Night en Lewes, Sussex d'ar 5 a viz Du.
* Paotred gwisket e soudarded arme an Indez, en Lewes, Sussex d'ar 5 a viz Du.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Fort Kent (Maine)

Fort Kent zo ur gêr e Maine, SUA. Er bloaz 2000 e oa 4 233 a dud enni, ha 62% anezho a gomze galleg.

## Liammoù diavaez

* (en) Lec'hienn ofisiel
# Foz Arbaiun

Foz Arbaiun zo ur ganienn 6 km hed, dezhi brioù 400 m uhelder, el Leireko mendilerroa, e reter Nafarroa, ma tremen ar Stêr Zaraitzu.
He gwelout a reer diwar an hent NA 178 a ya eus Nabaskoze, er biz, da Irunberri.

## Loened

Kavet e vez evned-preizh (bultured, erered, falc'huned) ha moc'h-gouez, kaerelled.

## Skeudennoù

* Foz Arbaiun, diwar an hent bras
* Ar Stêr Zaraitzu e Foz Arbaiun
* Ar Stêr Zaraitzu e Foz Arbaiun
* Foz Arbaiun, eus ar mirador e-kichen an hent etre Irunberri ha Nabaskoze
# Francisco de Goya

Francisco de Goya y Lucientes, ganet d'an 30 a viz Meurzh 1746 e Fuendetodos, en Aragon, e Bro-Spagn, ha marvet d'ar 15 a viz Ebrel 1828 e Bourdel, e Bro-C'hall, a oa ul livour spagnol.

## E vuhez

Mab e oa da Gracia Lucientes († 1785) ha da José de Goya († 1781). E dad a oa alaourer e Zaragoza ha labourat a rae evit chalonied iliz-veur ar Pilar. E Zaragoza e tremenas e vugaleaj. Gant e dad ha gant e genlabourerien e teskas elfennoù kentañ e vicher da zont. Degemeret e voe en akademiezh-tresañ José Luzán e Zaragoza e 1759 hag eno e chomas betek 1763.
E 1770 e veajas da Italia.

## Gant Bourboned Spagn

Mont a reas da Vadrid da vevañ diwezhatoc'h pa'z eas da livour ofisiel al lez dindan ren Carlos IV. Eno e chomas etre 1775 ha 1819 .
E bost a viras e-pad an dalc'hidigezh c'hall met da fall ez eas e zarempredoù gant Fernando VII ha mont kuit a reas da Vro-C'hall e 1824 gant e serc'h Leocadia Weiss, hag o merc'h Rosario Weiss.

## Harlu e Bourdel (1824-1828)

En Mae 1823 e teuas arme dug Angoulême, ar Cien Mil Hijos de San Luis gouez d'ar Spagnoled, da gemer kêr Madrid evit adsevel monarkiezh diharz Fernando VII.

## E varv

E Bourdel e varvas e 1828.

## Las majas

* La maja desnuda Eoullivadur war lien, 98 x 191 cm Mirdi ar Prado, Madrid
* La maja vestida Eoullivadur war lien, 95 x 190 cm Mirdi ar Prado, Madrid
La maja desnuda, "Ar bompinell noazh", oberenn savet etre 1790 ha 1800, a oa bet goulennet, a greder, gant Manuel Godoy, rak gouzout a ouzer e oant en ur c'habined en e di.
En div daolenn e weler ur vaouez en he gourvez war ur gwele o sellout ouzh an arvester. N'eo ket ur vaouez eus ar vitologiezh, unan wir eus amzer Goya a veze graet la Gitana anezhi eo. E La maja desnuda eo marteze awenet gant korf dugez Alba. Lavaret ez eus bet ivez e c'halle bezañ serc'h Godoy, Pepita Tudó. Goude an trouz a savas e Spagn abalamour d'ar maja desnuda e nac'has Goya he gwiskañ, ha gwelloc'h e kavas livañ unan all : ar maja vestida, "ar bompinell wisket".

## Livadurioù Goya

* Chaseadeg [1775]
* Ar Vergodenn (1791-1792)
* Dugez Alba (1795)
* Murlivadur
* Poltred Doña Isabel Cabos de Porcel
* Poltred Markizez Santa Cruz . War-dro 1805.
* Ar Rouanez María Luisa de Parma (1814)
* Fernando VII, roue Spagn, en e vantell lez (1815)
* Sant Pêr er morc'hed (1823-1825)
* Tio Paquete (1820)
* Div vaouez hag ur gwaz (1820-1821)
* Sabad ar gwrac'hed Mirdi Galdiano, Madrid. .
* Dos de Mayo
* Tres de Mayo
* Ar Sabad, (1820-1823), Prado

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Oberennoù Goya
# Galveston

Galveston zo ur gêr lec'hiet e reter stad Texas e Stadoù-Unanet Amerika. Er bloavezh 2010 e oa 47 743 a annezidi o chom enni.

## Kêrioù gevellet

| Bro | Kêr |
| Armenia | Armavir |
| India | Thiruvananthapuram |
| Mec'hiko | Veracruz |
| Norvegia | Stavanger |
| Spagn | Málaga, Andalucía |
| Japan | Niigata |
| Taiwan | Tamsui |

## Liammoù diavaez

* (en) Lec'hienn ofisiel
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Gastropoda

Gasteropoded :
| A bep seurt gasteropoded, kregin hag organoù ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Mollusca |
| Isskourad : | Conchifera |
| Kevrennad : | Gastropoda |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Gastropoda, ar gasteropoded pe ar c'hoftroadeged a zo ur gevrennad eus skourrad ar Mollusca e-touesk eizh kevrennad hervez Word Register of Marines species WORMS oc'h heuliañ ar rummatadur klasel. Kevrennad lodenn vrasañ ar pezh a zo anvet kregin pe c'hoazh melc'hwed gant an dud.

## Taksonomiezh

Ar gevrennad Gastropoda a zo bet diskrivet gant Cuvier e 1795. Dont a ra an anv eus ar gerioù gresian kozh γαστήρ (gastér, gastr-) a dalv stomok) ha πούς (poús, pod-) a dalv troad. Neuze Gasteropoded a dalv stomok-troad.

## Iskevrennadoù

Meur a iskevrennad a zo bet renket er gevrennad-mañ :
* Iskevrennad Caenogastropoda ennañ spesadoù ar c'herentiad Cypraeidae, an hoc'higed-mor ha kalz re all.
* Iskevrennad Cocculiniformia
* Iskevrennad Gastropoda incertae sedis †
* Iskevrennad Heterobranchia ennañ spesadoù ar genad Arion ha kalz re all.
* Iskevrennad Neomphalina
* Iskevrennad Neritimorpha ennañ spesadoù ar genad Nerita ha kalz re all.
* Iskevrennad Patellogastropoda ennañ spesadoù ar genad Patella, ar brennig ha kalz re all.
* Iskevrennad Vetigastropoda

## Skeudennoù

* A bep seurt Hoc'higed-mor, skouerioù Caenogastropoda
* Nerita scabricosta skouer ur Neritimorpha
* Patella vulgata skouer ur Patellogastropoda
* A bep seurt Nudibranchia, melc'hwed-mor skouerioù Heterobranchia
* Arion hortensis melc'hwedenn al liorzhoù, skouer un Heterobranchia

## Notennoù ha daveennoù

* 1 2 Dictionnaire Français-Breton, Martial Ménard, ti-embann Palantines, Kemper, Breizh, 2012 , ISBN 978-2-35678-069-0
* ↑ Lec'hienn WoRMS bet sellet outi d'an 8 a viz Eost 2014, http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=51(en)
* ↑ http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=101(en)
# Gendarmenmarkt

Gendarmenmarkt a zo ur blasenn e kreiz-kêr Berlin. Klec’hiet eo gant savadurioù dibar : Konzerthaus Berlin (sal sonadegoù) ha div iliz-veur : an hini c’hall hag an hini alaman. E-kreiz ar blasenn emañ delwenn ar barzh Friedrich Schiller.
Krouet eo bet gant Georg Christian Unger e dibenn ar XVII$^{vet}$ kantved. D’ar mare-se e oa anvet Linden-Markt. An anv a-vremañ a zo diazezet war ar rejimant archerien a voe eno betek 1773. Er memes bloavezh eo bet kemmet ar blasenn gant Georg Christian Unger. Lod brasañ savadurioù ar blasenn a zo bet distrujet e-pad an eil brezel bed, adsavet int bet goude-ze, dres evel ma oant.
Gwelout ivez :
* Französischer Dom
* Deutscher Dom
* Konzerthaus Berlin
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Geotyar-Attwater

Geotyar Attwater :
| Ur c'heotyar-Attwater En arvar (EN) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Galliformes |
| Kerentiad : | Phasianidae |
| Genad : | Tympanuchus |
| Spesad : | T. cupido |
| Isspesad : | T. cupido attwateri |
| Anv skiantel ||
| Tympanuchus cupido attwateri Bendire, 1893 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar c'heotyar Attwater (liester: geotyer Attwater) a zo un evn eus kerentiad ar Phasianidae. Tympanuchus cupido attwateri eo e anv skiantel.

## Annez

Bevañ a ra al labous e pradeier aodoù kornôgel Pleg-mor Mec'hiko : Louisiana ha Texas en SUA, ha norzh Mec'hiko.

## Daveennoù

* ↑ Tympanuchus cupido attwateri war al lec'hienn Avibase.
# Giovanna Cattanei

Giovanna dei Cattanei, anavezet evel Vannozza Cattanei (1442–1518), a oa serc'h ar c'hardinal Rodrigo Borgia e-pad 15 vloaz, hag eñ anvet da bab evel Alesant VI.

## He buhez

Diwar-benn he ziegezh hag he bugaleaj n'ouzer tost mann ebet. Ganet e oa e Mantova en 1442. Goude ez eas da Roma ma talc'has ostaleri. Da gentañ hini del Leone pe hini dell'Angelo, er Borgo. Met an hini vrudetañ e oa al Locanda della Vacca, e-kichenik Campo de' Fiori, ma teue tud a renk uhel da gemer o flijadur gant gisti evel Vannozza.

## Borgia

Meur a serc'heg he doe, ha meur a gardinal en o zouez, evel Giuliano della Rovere, a voe pab (Jul II), ha dreist-holl, adalek 1470, Rodrigo Borgia a vo tad he bugale hag ar pab Alesant VI.
Daoust ma oa serc'h ofisiel ur c'hardinal galloudus e oa dereatoc'h dezhi bout dimezet. Evit se e oa ret kavout ur gwaz, hag ar c'hardinal Borgia a glaskas dezhi. E 1474 e reas dezhi dimeziñ da Domenico Gianozzo di Rignano (pe d'Arignano), ha goude, pa voe intañvezet, da Antonio da Brescia. Pa voe intañvezet adarre, an eil gwech en ur ober daou vloaz, e timezas da Giorgio della Croce, hag ur mab he doe gantañ, Ottaviano, ganet e 1482, met tad ha mab a varvas en 1486. Neuze e timezas Vannozza, ar pedervet gwech dezhi, da Carlo Canale, ul lenneg eus Mantova, a reas war-dro he bugale, hag a zeskas henc'hresianeg ha latin da Lucrezia Borgia, ouzhpenn barzhoniañ ha karout an arzoù.

## He bugale

Pevar bugel o doe Rodrigo Borgia ha Vanozza
* Giovanni Borgia, ganet e 1474, dug Gandia
* Cesare Borgia, ganet e 1475,
* Lucrezia Borgia, ganet e 1480,
* Goffredo Borgia de Gandia, pe Jofré en katalaneg (1481 – 1516).

## Eil serc'h ar c'hardinal

Koazhañ a reas karantez Rodrigo outi a-raok bout anvet da bab pa en em gavas, war-dro 1488, gant Giulia Farnese, gwreg un Orsini, un tamm mat yaouankoc'h eget Vannozza. Serc'h ofisiel ar c'hardinal e teuas Giulia da vezañ neuze. Neuze en em dennas Vannozza war ar maez, met derc'hel a reas Alesant VI da vagañ karantez outi hag ouzh o bugale.

## He marv

Ur vuhez deol hag a bened a renas Vannozza en he bloavezhioù diwezhañ. Mervel a eure e miz Du 1518, da 76 vloaz, ha legadiñ a ray he madoù d'an Iliz: darn anezho a oa madoù-Iliz bet roet dezhi gant ar pab Alesant VI. Ne voe ket doujet d'he youl da vezañ beziet en iliz Santa Maria delle Terme, rak beziet e voe en iliz Santa Maria del Popolo, ma oa bez he mab Giovanni.
Drailhet e voe o bezioù gant lanskeneded e-kerzh arigrap Roma e 1527. Tammoù ar maen-bez a voe dastumet hag ebarzhet e moger porched iliz San Marco (dirak ar C'hapitol) hag eno emañ c'hoazh.

## Film

| Bloaz | Film | Filmaozer | Aktourez |
| 2006 | Los Borgia | Antonio Hernández | Ángela Molina |
# Giuseppe

Giuseppe zo un anv-badez italianek roet d'ar baotred, hag a glot gant Jozeb e brezhoneg.

## Adstumm

* Giuseppina, evit ar merc'hed.

## Yezhoù all

* José, e portugaleg ha spagnoleg

## Tud

* Giuseppe Arcimboldo (1527-1593), livour italian
* Giuseppe Bisi (1787–1869), livour italian
* Giuseppe Buonaparte, breur da Napoleon Iañ, ha lakaet gantañ da Roue Spagn, etre 1808 ha 1814
* Giuseppe Cavanna (1905-1976), melldroader etrebroadel italian
* Giuseppe Conte (g. e 1964), politikour
* Giuseppe Farina (1906-1966), blenier kirri
* Giuseppe Garibaldi (1807-1882), emsaver italian
* Giuseppe Giusti (1809–1850), barzh italian
* Giuseppe Mezzofanti (1774–1849), kardinal italian ha liesyezher
* Giuseppe Pitrè (1841–1916), skrivagner, mezeg ha denoniour sikilian
* Giuseppe Sarto, anv ar pab Pi X
* Giuseppe Ribera, anv italianekaet al livour spagnol José de Ribera,
* Giuseppe Verdi, sonaozour italian
# Giuseppe Farina

Emilio Giuseppe « Nino » Farina (bet ganet d'an 30 a viz Here 1906 e Torino, Italia, marvet d'an 30 a viz Even 1966 e Aiguebelle, Bro-C'hall) a oa ur blenier kirri italianat. Redet en deus e bloavezhioù kentañ ar Formulenn 1 ha gounezet en deus an titl kentañ e 1950 gant Alfa Romeo.

## E red vicher
### Disoc'hoù e Formulenn 1

| Bloavezh | Skipailh | Kastell-karr | Keflusker | Bandennoù-rod | Prizioù Bras | Trec'hioù | Plasoù pol | Troioù gwellañ | Poentoù | Renkadur |
| 1950 | SA Alfa Romeo | Alfa Romeo 158 | Alfa Romeo 158 L8 M | Pirelli | 6 | 3 | 2 | 3 | 30 | Kampion |
| 1951 | SA Alfa Romeo | Alfa Romeo 159 | Alfa Romeo 158 L8 M | Pirelli | 7 | 1 | 0 | 2 | 22 | 4 |
| 1952 | Scuderia Ferrari | Ferrari 500 | Ferrari 500 L4 | Pirelli | 6 | 0 | 2 | 0 | 27 | 2$^l$ |
| 1952 | Scuderia Ferrari | Ferrari 500 | Ferrari 500 L4 | Englebert | 1 | 0 | 0 | 0 | 27 | 2$^l$ |
| 1953 | Scuderia Ferrari | Ferrari 500 | Ferrari 500 L4 | Pirelli | 8 | 1 | 0 | 0 | 32 | 3 |
| 1954 | Scuderia Ferrari | Ferrari 625 | Ferrari 625 L4 | Pirelli | 1 | 0 | 1 | 0 | 6 | 8vet |
| 1954 | Scuderia Ferrari | Ferrari 553 | Ferrari 554 L4 | Pirelli | 1 | 0 | 0 | 0 | 6 | 8vet |
| 1955 | Scuderia Ferrari | Ferrari 625 | Ferrari 555 L4 | Englebert | 2 | 0 | 0 | 0 | 10,33 | 5vet |
| 1955 | Scuderia Ferrari | Ferrari 555 | Ferrari 555 L4 | Englebert | 1 | 0 | 0 | 0 | 10,33 | 5vet |
| 1955 | Scuderia Ferrari | Lancia D50 | Lancia DS 50 V8 | Englebert | 0 | 0 | 0 | 0 | 10,33 | 5vet |
| 1956 | Bardahl-Ferrari | Kurtis Kraft 500D | Ferrari 446 L6 | Firestone | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | h.r. |
| | En holl | | | | 33 | 5 | 5 | 5 | 127,33 | |

### Roll e drec'hioù

| # | Bloavezh | Redadeg | Deiz | Driz Bras | Troiad | Disparti | Skipailh | Karr | Diverradenn |
| 1 | 1950 | 01/07 | 13/05/1950 | Breizh-Veur | Silverstone | Plas pol | Alfa Romeo | Alfa Romeo 158 | Diverradenn |
| 2 | 1950 | 04/07 | 04/06/1950 | Suis | Bremgarten | 5 | Alfa Romeo | Alfa Romeo 158 | Diverradenn |
| 3 | 1950 | 07/07 | 03/09/1950 | Italia | Monza | 3 | Alfa Romeo | Alfa Romeo 158 | Diverradenn |
| 4 | 1951 | 03/08 | 17/06/1951 | Belgia | Spa-Francorchamps | 2$^l$ | Alfa Romeo | Alfa Romeo 159 | Diveradenn |
| 5 | 1953 | 07/09 | 02/08/1953 | Alamagn | Nürburgring | 3 | Scuderia Ferrari | Ferrari 500 | Diverradenn |

## Da welout

a vo kavet e Wikimedia Commons.
| Kampion a-raok : - | Giuseppe Farina Kampion bed ar Formulenn 1 1950 | Kampion war-lerc'h : Juan Manuel Fangio |
# Giusto Utens

Giusto Utens, pe Iustus van Utens, ganet e Bruxelles er bloavezhioù 1500 (dianav e vloavezh ganedigezh) ha marvet en 1609, a zo ul livour flamank hag a labouras en Italia dreist-holl. Bevañ a rae e Carrara en 1580, eno e timezas en 1588. Ur mab en doe, anvet Domenico, hag a voe livour evel e dad.

## Oberennoù

Brudet eo e 17 taolenn en hanterlagadennoù pe hanterloarioù eus ar ville medicee etre 1599 ha 1602.
14 hepken avat zo deuet betek ennomp,,ha war ziskouez emaint er Museo di Firenze com'era (« Mirdi Firenze evel ma oa»).

## Ville medicee

* Ar Palez Pitti ha liorzhoù Boboli
* Villa Medicea dell'Ambrogiana
* Villa Medicea di Cafaggiolo
* Villa Medicea di Castello
* Villa Medicea La Magia
* Villa Medicea La Petraia
* Villa Medicea di Lappeggi
* Villa di Pratolino
* Villa Medicea del Trebbio
* Villa Medicea di Collesalvetti
* Villa di Poggio a Caiano
* Villa Medicea di Marignolle
* Villa Medicea di Montevettolini
* Villa Medicea di Seravezza
# Glaz

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Glaz a c'hall ober dave da veur a dra.

## Mezegiezh

Ur c'hlaz zo un argrezañ kaherel diratozh.

## Relijionoù katolik ha reizhkredennour

Ar c'hlaz a vez sonet gant ur c'hloc'h evit kelaouiñ ar marv pe an angoni.

## Liv

Ar glaz a ra dave d'al liv glas. Komz a reer eus ar c'hlazenn (al leton) hag ar glazioù (ar maezioù, an natur). Alese an dro-lavar : predañ e ti Mari C'hlazioù : piknikañ.

### Anvioù-tud

Tud dedennet gant ar glazioù eo ar re anvet Glaziou war e seblant :
* Auguste François Marie Glaziou (1828-1906), liorzhawour breizhat,
* Joël Glaziou (g. e 1950), skrivagner gallek, skrivet gantañ An den a veaje gant liorzhioù leizh e benn.

### Sonerezh ha darvoudoù a bep seurt

* An Heol a zo glaz, c'hwec'hvet albom an Tri Yann,
* Glaz, ur strollad sonerezh brezhonek eus ar bloavezhioù 1990,
* Glaz Arena, ur sal abadennoù e Saozon-Sevigneg.

## Sellout ivez

* glas (disheñvelout)
* Glass
# Gottfried Wilhelm Leibniz

Gottfried Wilhelm Leibniz, da vezañ distaget [ˈlaɪbnɪts], (Leipzig 1 a viz Gouere 1646 - Hannover 14 a viz Du 1716), a oa ur prederour hag ur jedoniour alaman hag a skrive e galleg hag e latin. E 1676 e kavas ar jediñ argemmek en un doare dizalc'h diouzh Newton, hag an niveriñ daouredel a zo diaz ar stlenneg a-vremañ.

## Oberennoù

Brudet eo e oberenn brederouriezhel, hag e levr Essais de Théodicée e 1734, ha goapaet e voe al levr er romant Candide gant Voltaire.
# Guadalajara (Mec'hiko)

Guadalajara ([ɡwaðalaˈxaɾa]) zo ur gêr vras e Mec'hiko, eil kêr vrasañ ar vro, ha kêr-benn stad Jalisco.
Gant kumunioù Zapopan, Tlaquepaque, Tonalá, Tlajomulco de Zúñiga, Zapotlanejo hag Ixtlahuacán del Río en-dro dezhi ez eus anezhi ur veurgêr a 4,1 milions a dud ( hervez niveradeg 2005). He 814 km2 eo ar brasañ gorread d'ur gumun.

## Gevelliñ

Kêrioù gevellet :
| Banniel & Bro | Kêr | Bloaz |
| Costa Rica | Alajuela | 1983 |
| Stadoù-Unanet | Albuquerque | 1985 |
| Perou | Arequipa | |
| Stadoù-Unanet | Atlanta | 2009 |
| Filipinez | Batangas | |
| Venezuela | Caracas | 1976 |
| Filipinez | Cebu | 1976 |
| Spagn | Ceuta | |
| Spagn | Cigales | 1992 |
| Stadoù-Unanet | Cleveland | 1976 |
| Stadoù-Unanet | Compton | |
| Brazil | Curitiba | 1995 |
| Sukorea | Daejeon | 1997 |
| Filipinez | Dagupan | |
| Stadoù-Unanet | Downey | 1960 |
| Stadoù-Unanet | Duarte | 1972 |
| Alamagn | Frankfurt am Main | 2011 |
| Spagn | Guadalajara | 1982 |
| Guam | Hagåtña | 1976 |
| Stadoù-Unanet | Kansas City | 1993 |
| Jamaika | Kingston | 1976 |
| Polonia | Kraków | 1978 |
| Japan | Kyoto | 1978 |
| Stadoù-Unanet | Lansing | 1990 |
| Perou | Lima | 1976 |
| Mec'hiko | Magdalena de Kino | 1984 |
| Ginea ar C'heheder | Malabo | 1976 |
| Spagn | Málaga | |
| Italia | Milano | 1976 |
| Mec'hiko | Nochistlán | 1997 |
| Euskal Herria | Oñati | 2002 |
| Panamá | Panama City | 1976 |
| Stadoù-Unanet | Portland (Oregon) | 1983 |
| Stadoù-Unanet | Saint Louis | 1993 |
| Rusia | Sant-Petersbourg | |
| Stadoù-Unanet | San Antonio | 1974 |
| Costa Rica | San José | |
| El Salvador | San Salvador | 1976 |
| Republik Dominikan | Santo Domingo | |
| Spagn | Sevilla | 1977 |
| Honduras | Tegucigalpa | 1976 |
| Polonia | Wrocław | 1995 |
| Sina | Xiamen | |

## Tud brudet

* Maná, strollad rok dazeilek
* Guillermo del Toro (g. e 1964), filmaozer
* Sergio Pérez (g. e 1990), bleiner kirri
# Gwareg-abrant

Gwareg an abrant, pe ar wareg-abrant, a zo ur galedenn askornek en tal dres a-us da boull an daoulagad.
Gant Homo sapiens, an Den, e vez abrantoù war kroc'hen ar wareg-abrant.
Pa vez c'hoant da ziskouez souezh pe enebiezh e vez stennet gwareg an abrant gant an dud a-wechoù: ober ur bod spern a vez lavaret eus se e brezhoneg.

## Toullañ

Lod tud a blij dezhe toullañ kroc'hen an eil gwareg-abrant pe eben, hervez ur c'hiz deuet eus SUA er bloavezhioù 1990.

## Kizidigezh

Pa vez drailhet kroc'hen ar wareg-abrant, gant un taol dorn da skouer, e ruilh ar gwad war zremm an den. Kustum eo dornataerien da zougen ur gwiskpenn pa vezont o c'hourdoniñ da ziwall gwaregoù o divabrant.

## Liammoù diavaez

* (en) ARCUS SUPERCILIARIS, Webster's Online Dictionary.
# Gwastell chokolad

Kalz rekipeoù gwastelloù chokolad zo dre ar bed. Gallout a reont bezañ servijet en un abadenn deiz-ha-bloaz, un emvod familh, evit an dibenn-pred pe merenn-vihan, hag all.

## Rekipe gwastell chokolad ordinal

Aozennoù :
* 200 g chokolad d'ober gwestell
* 150 g amann
* 80 g bleud
* 4 vi
* 125 g sukr
* un hanter sac'hadig goell
Lakait ar chokolad hag an amann da teuziñ en ur gastelaodenn war dan gorrek. Lakait ar forn da dommañ (180 °C). Dispartiit ar gwennoù-vi d'ar melenoù. Basit ar gwennoù en erc'h. Lakait ar bleud, ar melennoù, ar sukr hag ar goell d'ar chokolad hag an amann en ur veskañ. Lakait ar gwennoù en erc'h. Diskargit en ur plad. Lakait da boazhañ er forn e-pad 25 mun. (kalon war deuz) pe 35 mun.
Gallout a reer kinklañ anezhi gant malzennoù chokolad, sukr lindr, perlez ha stered sukr hag all.

## Ar gwestell chokolad

| Barrenn gwazhennet gant kakao | Gwastelloù chokolad a bep seurt zo : brownie teuzenn chokolad : kalz bleud, chokolad, tekstur aeret kenañ, poazhet buan a-walc'h teuzadenn chokolad : kalz sukr, chokolad, vioù, tekstur fetisoc'h, poazhet goustatoc'h gwastell c'hwezet chokolad gwastell ruilhet chokolad, ruilhenn chokolad koadeg du lamington sachertorte skañvadell chokolad trufennoù chokolad |

## Gwelet ivez

* chokolad
* gwastell
* kef Nedeleg

## Levrlennadur

* (fr) Pierre Hermé, Larousse du chocolat : recettes, techniques et tours de main, Paris, Larousse, 2009 (ISBN-10- 2035844177)
* (fr) Victoire Paluel-Marmont, Le Gâteau au chocolat, Paris, Marabout, 2009 (ISBN-10-2501058585)

## Liammoù diavaez

* (fr) Dastumad rekipeoù gwastelloù chokolad
# Haarlems Dagblad

Haarlems Dagblad a zo ur gazetenn izelvroat eus rannvro Haarlem. Lavarout a reer ez eo kazetenn goshañ Europa. Er penn-kentañ e veze embannet ur wech ar sizhun, goude-se e voe embannet teir wech ar sizhun hag en 19vet kantved e teuas da vezañ ur mizieg.

## Oprechte Haerlemsche Courant

E 1656 e krogas Abraham Casteleyn da lakaat embann ar gazetenn, gant an titl Weeckelycke Courante van Europa ("Kazetenn sizhuniek Europa"). E 1664 e voe kemmet an titl hag e voe anvet De Oprechte Haerlemse Courant neuze.
E-pad an Eil Brezel-bed e voe aloubet an Izelvroioù gant arme an Trede Reich ha kendeuzet dre ret Opregte Haarlemsche Courant gant Haarlems Dagblad, se zo kaoz e lavaret ez eo kazetenn goshañ Europa. Hiziv an deiz ez eo perc'hennet gant Hollandse Dagbladcombinatie.

## Liammoù diavaez

* Weeckelijcke Courante lec'hienn nederlandek gouestlet d'ar gazetenn, ma kaver skeudennoù (klikañ war "Bekijk")
* Bruderezh en Oprechte Haerlemsche Courant abaoe 1675
# Haas F1 Team

Haas Formula LLC, a red dindan an anv Haas F1 Team, zo ur skipailh Formulenn 1 amerikan liammet kreñv ouzh ar skipailh NASCAR Stewart-Haas Racing ha perc'hennet gant ar memes den Gene Haas. Sañset e oa komañs gant ar redadegoù e 2015 met divizout a reas daleañ e redadeg kentañ betek 2016. Redek a ra gant Romain Grosjean ha Kevin Magnussen e 2020.
Kevezadeg bed ar Formulenn 1 e 2023 :
| Red Bull | Ferrari | Mercedes | Alpine | McLaren | Alfa Romeo | Aston Martin | Haas | AlphaTauri | Williams |
| 33 Verstappen 11 Pérez | 55 Sainz 16 Leclerc | 44 Hamilton 63 Russell | 10 Gasly 31 Ocon | 4 Norris 81 Piastri | 77 Bottas 24 Zhou | 14 Alonso 18 Stroll | 27 Hülkenberg 20 Magnussen | 22 Tsunoda 21 de Vries | 23 Albon 2 Sargeant |