OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Turqueville

Turqueville :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Cherbourg |
| Kanton | Carentan |
| Kod kumun | 50609 |
| Kod post | 50480 |
| Maer Amzer gefridi | Alain Noël 2022-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de la Baie du Cotentin |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 122 ann. (2020) |
| Stankter | 23 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 3 m — brasañ 42 m |
| Gorread | 5,21 km² |
| kemmañ |
Turqueville zo ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Sainte-Mère-Église hag e Distrig Carentan. Lakaet e voe en Arondisamant Valognes e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas seitek gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, da lâret eo 6,83% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; daou vilour eus ar gumun a varvas e Belgia e miz Eost 1914 e penn-kentañ ar brezel, lazhet e voe ur c'horporal eus ar 25vet Rujumant Troadegiezh d’an 22 e Charleroi, egile, ur soudard eus ar 36vet Rujumant Troadegiezh a varvas d'ar 24 e Châtelet abalamour d'e c'hloaziadennoù.

### Kemm Arondisamant

* Lakaet e voe Turqueville en Arondisamant Cherbourg e 1926.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas daou vilour ha daou zen nann-soudard.

#### Strollañ kumunioù

* Bodet e voe Turqueville gant kumunioù Écoquenéauville ha Sébeville adalek 1972 betek 1979 d’ober kumun nevez Criqueville-au-Plain.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Ar groaz.
* Iliz katolik Intron-Varia, XII$^{vet}$ kantved-XV$^{vet}$ kantved-XX$^{vet}$ kantved.
* Kroaz ar vered, XV$^{vet}$ kantved.
* Manerioù "La Bonneville", XVI$^{vet}$ kantved, maner "Bellefond", XVII$^{vet}$ kantved-XVIII$^{vet}$ kantved ha "Les Quatre étoiles", XVIII$^{vet}$ kantved.
* Lab an deog, XVII$^{vet}$ kantved.
* Monumant ar re varv, e-tal an iliz katolik, er vered, luc'hskeudenn.

## Pennadoù kar

* Criqueville-au-Plain,
* Écoquenéauville,
* Sébeville.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Criqueville-au-Plain

Criqueville-au-Plain :
| Bro | Normandi |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi-Izel |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Cherbourg |
| Kanton | Sainte-Mère-Église |
| Maer Amzer gefridi | |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | {{Roadennou/Kemennad faziek : oberier / dic'hortoz./kumuniou|Kemennad faziek : oberier mod dic'hortoz.}} ann. ([[{{Roadennou/Kemennad faziek : oberier / dic'hortoz./kumuniou|deiziad}}]]) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ m — brasañ m |
| Gorread | km² |
| kemmañ |
Criqueville-au-Plain a oa ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Strollañ kumunioù

* Bodet e voe kumunioù Écoquenéauville, Sébeville ha Turqueville adalek 1972 betek 1979 d’ober kumun nevez Criqueville-au-Plain. Sébeville ha Turqueville a zeuas da vout emren en-dro ha dilamet e voe Criqueville-au-Plain.

## Pennadoù kar

* Écoquenéauville,
* Sébeville,
* Turqueville.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
# Spiekeroog

Spiekeroog (Spikereach e frizeg) zo unan Inizi Friz ar Reter, e hanternoz Alamagn, war aod Mor an Hanternoz. Emañ etre Langeoog, er c'hornôg, ha Wangerooge, er reter. Emañ an enezenn e "Landkreis" Wittmund, e stad Niedersachsen. N'eus nemet ur gêriadenn war an enezenn, anvet Spiekeroog ivez.
En em astenn a ra Spiekeroog war ur gorread 18,25 km$^2$ ha war-hed 5,7 km emañ diouzh an douar-bras. Annezet eo gant 776 a dud (e 2013). Gallout a reer mont di gant ur vag a loc'h diouzh Neuharlingersiel war an douar-bras.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn Spiekeroog
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Charles de Gaulle (skrivagner)

Charles de Gaulle :
| Charles de Gaulle ||
| Anv ofisiel | Charles Jules Joseph de Gaulle |
| Anv pluenn | Charlez a Vro-C'hall Barz Bro-C'hall |
| Obererezh | Skrivagner |
| Ganedigezh | d'an 31 a viz Genver 1837 e Valenciennes |
| Marv | d'ar 1añ a viz Genver 1880 e Pariz |
| Yezh skrivañ | brezhoneg, galleg, kembraeg |
| Luskad lennegel | Breuriez Breiz |
| kemmañ |
Charles Jules Joseph de Gaulle (anvioù-pluenn : Charlez a Vro-C'hall, Barz Bro-C'hall) ganet e Valenciennes (Norzh, Bro-C'hall) d'an 31 a viz Genver 1837 ha marvet e Pariz d'ar 1añ a viz Genver 1880, a zo bet ur c'heltiegour, ur c'helaouenner hag ur barzh brezhonek.
Brudet eo dre m'en doa roet lañs d'ar sinadeg kentañ evit goulenn digant ar Republik c'hall ma vije savet un deskadurezh e brezhoneg hag er yezhoù rannvroel all. Eontr e oa d'un den kalz brudetoc'h, Charles de Gaulle (1890-1970), bet prezidant gouarnamant gall ha prezidant ar Republik C'hall.

## Buhez

Mab e oa d'an istorour Julien-Philippe de Gaulle (1801-1883) ha d'ar skrivagnerez Joséphine Maillot (1806-1886). Pa oa klañvidik ha nammet gant ar seizi abaoe e ugent vloaz e talc'has da studiañ brezhoneg ha kembraeg, met ne c'hellas ket beajiñ hag eñ rediet da chom en e goazez war e gador-vrec'h en e ranndi er straed Vaugirard, e Pariz.

## Obererezh en emsav lennegel ha politikel brezhon

Entanet e voe o lenn Barzaz Breiz hag e heulias an emsav lennegel kaset da benn gant Kervarker. Kemer a reas perzh en aozadur ar C'hendalc'h Keltiek 1857 e Sant-Brieg (Aodoù-an-Hanternoz, Breizh). Skrivañ a reas meur a bennad gallek diwar-benn ar yezhoù keltiek evit ar c'helaouennoù skiantel Revue Celtique ha Revue de Bretagne et de Vendée. Ur pennad brezhonek a savas evit Feiz ha Breiz ivez. Sekretour e voe da vBreuriez Breiz, ur gevredigezh barzhed vrezhonek. E 1870 ec'h aozas, gant Henri Gaidoz (1842-1932) ha Hyacinthe de Charencey (1832-1916), ur c'houlennadeg da vezañ kaset d'ar Vodadeg-lezenniñ.

## Gwerzennoù adkemeret gant ar Prezidant Charles de Gaulle

En e brezegenn e Kemper (Penn-ar-Bed, Breizh) d'an 2 a viz C'hwevrer 1969 e tistagas ar prezidant gall Charles de Gaulle eil pevaradenn ur varzhoneg vrezhonek bet skrivet gant e eontr : Da Varzed Breiz (video).
— E Paris va c'horf zo dalc'het Med daved hoc'h nij va spered Vel al labous, a denn askel, Nij da gaout he vreudeur a bell.

## Liamm diavaez

* Un barde breton à Vaugirard nommé Charles de Gaulle
* Tezenn E. Chartier, pp. 158-170 & 185-188
# Wangerooge

Wangerooge (Wangereach e frizeg) zo un enezenn hag ur gumun eus hanternoz Alamagn, unan eus Inizi Friz ar Reter, e Mor an Hanternoz. Emañ er reter da enez Spiekeroog. E stad Niedersachsen emañ, e "Landkreis" Friesland. En em astenn a ra war ur gorread tost da 8 km$^2$ ha poblet e oa gant 923 a annezidi e dibenn 2008. E-pad an hañv e vez miliadoù a hañvourien avat.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel Wangerooge
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# C'hanelezh

Ur c’hanelezh pe ur c'hahanelezh e degouezhioù 'zo, a oa un tiriad istorel, bet renet gant ur c'han, « c’hahan », « c’hatoun » pe « c’hanoum ». Savet e voe er c’hevredigezhioù kantreerien a gaved er pobloù turkek, Turked, Mongoled ha Tatared a veve e stepennoù Azia hag a voe stumm o rouantelezh pe o impalaeriezh dezho. E kornôg Europa e voe meneget dindan ar furm latin « gaganus » gant Gregor Teurgn evit ar wezh kentañ.

## Aozadur hollek

E-touez meuriadoù o kantreal en Eurazia e voe savet galloudoù nann-gwriziennet war dalc’herezh an douaroù, met war ar gerentiezh hag an emglevioù milourel. Pennoù an emglevioù ne c’hellent ket mont da c’han pe gahan paneve ma veze gounezet skoazell ha lealded ar vrezelourien ganto. Lakaet e veze ar riez da vont en ur zastum truajoù. Pa veze bodet meur a c’hanelezh e veze anvet c’han ar c’hanelezhioù, ar « c’hahan », damheñvel ouzh un impalaer.

## Pennadoù nes

* C'han
* Impalaer
* Unpenniezh

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Deveret diwar c’han, ur ger implijet gant Meven Mordiern, pa troas Gengis Khan da dTchingiz C’han (Gwalarn, 1936). War batrom dugelezh ha priñselezh.
# Saint-Planchers

Saint-Planchers :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi Avranchin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Granville |
| Kod kumun | 50541 |
| Kod post | 50400 |
| Maer Amzer gefridi | Alain Quesnel 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de Granville, terre et mer |
| Lec'hienn web | (fr)www.mairiestplanchers.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 423 ann. (2020) |
| Stankter | 119 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 17 m — brasañ 98 m |
| Gorread | 11,96 km² |
| kemmañ |
Saint-Planchers zo ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Douaroniezh

* War lez ar Boscq emañ Saint-Planchers.

## Dezougen

* An ti-gar.
* Ar porzh-houarn, serret, war al linenn eus Argentan betek Granville.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Granville hag e Distrig Avranches. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 24 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,85% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; unan anezhe a voe lazhet d'an 22 a viz Eost 1914 e Châtelet e Belgia e penn- kentañ ar brezel, soudard e oa er 36vet Rujumant Troadegiezh.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas daou vilour eus ar gumun e miz Mae 1940.
* Emgann Normandi, Gouere 1944: lazhet e voe seizh den nann-soudard gant ur vombezadeg e Saint-Planchers d'ar 27; unan anezhe a oa bet ganet e Plened-Yugon.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Ar prioldi.
* Ar c'hrañj.
* Iliz katolik Saint Pancrace, XV$^{vet}$ kantved, luc'hskeudennoù.
* Prioldi kozh "L'Oiselière".
* Grañj an deog.
* Monumant ar re varv er vered, e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù$^,$.
* Gwerenn-livet ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Karg |
| 2020 | → bremañ | Alain Quesnel | |
| 2014 | 2020 | Roger Briens | |
| 2001 | 2014 | Serge Paris | Frammour melestradurel |
| 1983 | Meurzh 2001 | Rémi Lenoël | |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Mémorial des victimes civiles
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Donville-les-Bains

Donville-les-Bains :
| An draezhenn. ||
| Bro | Normandi Avranchin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Granville |
| Kod kumun | 50165 |
| Kod post | 50350 |
| Maer Amzer gefridi | Gaëlle Fagnen 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de Granville, terre et mer |
| Lec'hienn web | (fr)www.ville-donville-les-bains.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 3 081 ann. (2020) |
| Stankter | 1 120 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 0 m — brasañ 68 m |
| Gorread | 2,75 km² |
| kemmañ |
Donville-les-Bains a zo ur gumun eus departamant ar Manche e Bro-C'hall.

## Douaroniezh

* Donville gwelet ag ar mor.
* War aod Mor Breizh ha war lez ar stêr Boscq emañ Donville.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Granville hag e Distrig Avranches. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 41 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,68% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; lazhet e voe ur soudard eus ar gumun e Châtelet e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914, e penn-kentañ ar brezel, er 136vet Rujumant Troadegiezh e oa.

#### Eil brezel-bed

* Milourion alaman dirak ti-gar Donville.
* Mervel a reas pevarzek den eus ar gumun abalamour d'ar brezel.
* Emgann Normandi, Even 1944: mervel a reas pevar den nann-soudard e Donville abalamour d'ar brezel; unan anezhe a voe lazhet gant ur vombezadeg d'an 6, an tri all a voe lazhet gant an Alamaned d'an 13; dieubet e voe ar gumun e miz Even 1944 gant ar "101st Airborne Division (Air Assault)" SUAat, stourm a reas ouzh an SSed hag an harzlammourion alaman.

### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Indez-Sina

* Mervel a reas tri milour eus ar gumun en Tonkin er Viêtnam.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar peulvan.
* Iliz katolik Sant Kler.
* Maen-hir "La Pierre Aiguë".
* Iliz katolik Intron-Varia.
* Iliz katolik Saint Clair, 1836.
* Feunteun Sant Klaer.
* Monumant ar re varv e-tal ar maerdi, luc’hskeudenn ha kartenn-bost.
* Plakennoù ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv |
| 2020 | → bremañ | Gaëlle Fagnen |
| Meurzh 2008 | 2020 | Jean-Paul Launay |
| 1997 | Meurzh 2008 | Jean-Michel Legendre |
| 1995 | 1997 | Dominique Durand |
| 1989 | 1995 | Micheline Lecostey |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Mémorial des victimes civiles
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Saint-Aubin-des-Préaux

Saint-Aubin-des-Préaux :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi Avranchin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Granville |
| Kod kumun | 50447 |
| Kod post | 50380 |
| Maer Amzer gefridi | Daniel Huet 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de Granville, terre et mer |
| Lec'hienn web | (fr)saint-aubin-des-preaux.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 462 ann. (2020) |
| Stankter | 56 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 11 m — brasañ 94 m |
| Gorread | 8,24 km² |
| kemmañ |
Saint-Aubin-des-Préaux zo ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Granville hag e Distrig Avranches. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800.
* D'ar 15 a viz C'hwevrer 1796 e voe drouklazhet Laurent Leroy, person ar barrez katolik, gant tri chouan, Gabriel Brehier eus Tirepied, Nicolas Lemétayer labourer-douar e Subligny ha Pierre Anquetil, skolaer e Chérencé-le-Roussel; Anquetil a voe barnet d'ar marv ha dibennet d'an 20 a viz Gouhere 1799.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 23 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 7,10% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; daou soudard eus ar gumun a voe lazhet e Belgia d'an 22 a viz Eost 1914 e penn-kentañ ar brezel, unan e Châtelet, er 136vet Rujumant Troadegiezh e oa hag unan eus ar 25vet Rujumant Troadegiezh e Charleroi.

#### Eil brezel-bed

* Emgann Normandi, 1944: mervel a reas c'hwec'h den nann-soudard e Saint-Aubin abalamour d'ar brezel; unan anezhe a oa bet ganet e Sant-Brizh-Gougleiz; pevar anezhe a voe lazhet gant bombezadegoù, tri d'ar 24 a viz Gouere hag unan d'an 12 a viz Eost; daou all a varvas d'an 9 a viz Eost$^,$.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Ar monumant.
* Iliz katolik romanek Sant Albin, XII$^{vet}$ kantved.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudenn.
* Plakennoù ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad |
| Meurzh 2001 | → bremañ | Daniel Huet | digostezenn |
| 1983 | Meurzh 2001 | Lucette Coquet | digostezenn |
| ? | 1983 (?) | Eugène Letourneur | |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)René Gautier hag all, 601 communes et lieux de vie de la Manche : Le dictionnaire incontournable de notre patrimoine, Bayeux, Embannadurioù Eurocibles, Dastumadenn « Inédits & Introuvables », 2014, 704 p. (ISBN 978-2-35458-036-0), p. 501.
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Mémorial des victimes civiles
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Klasel

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Anv-gwan a zegas pe ur mareadekadur, pe ur elfenn renkadurezh. Eus klas a zo e ster hini ar pezh a dalvez evit an deskadurezh.

## Arz
### Istor an Arz

* Unan eus termenoù evit mareadekaat an Istor :
** Henc'hres (maread klasel) ;
** Mezoamerika (maread klasel);
* Rumm oberennoù arzel a voe savet gant arzourien glasel en Europa e-doug ePatrom:XVIIe kantved heg e stager klaselezh outo.
Met klasel a c’hall bezañ ivez un arzour pe un oberenn arzel m’eo ur patrom evit an arzourien gempred dezhañ.
** Lennegezh
El lennegezhioù kozh a c’hell termeniñ ur maread klasel diouzh ar gevreadurezh hag ar morfologiezh. Brezhoneg klasel
* Studioù klasel
** Sonerezh
Dre gendiviz e krog maread klasel ar sonerezh europat gant marv Johann Sebastian Bach e 1750 betek 1820 ma teu war wel ar romantelezh, met ar pezh a anver sonerezh klasel a ya betek war-dro 1914.
** Dañs
Klasel eo an dañs dispaket gant ar barrez klasel’'.

## Pennadoù nes

* Studioù klasel

## Liesseurt

* Ar fizik klasel a bed gant an damkanioù gwiriekaet a-raok 1900, a-dal d'ar fizik pementadel.
* Ar Skol glasel a zo ur redenn vennozhioù en ekonomiezh.
* Ar boelloniezh klasel a zo ur rumm poellataerezh matematik ma ya pennaenn an trede ezlakaet e-barzh.
# Saint-Michel-des-Loups

Saint-Michel-des-Loups :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Granville |
| Kod kumun | 50526 |
| Kod post | 50610 |
| Maer Amzer gefridi | |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 52 m — brasañ 74 m |
| Gorread | km² |
| kemmañ |
Saint-Michel-des-Loups a oa ur gumun e departamant ar Manche e Bro-C'hall.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Sartilly hag e Distrig Avranches. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas pemzek gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,62% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas tri gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Kumunioù kevredet

* E 1972 eo bet kevredet kumunioù Bouillon, Saint-Michel-des-Loups, Carolles ha Saint-Pair-sur-Mer er gumun nevez anvet Jullouville. Carolles ha Saint-Pair-sur-Mer a zeuas da vout emren en-dro.

### XXI$^{vet}$ kantved

* E 2020 eo bet kendeuzet da vat kumunioù Bouillon ha Saint-Michel-des-Loups e kumun Jullouville,

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik ha monumant ar re varv.
* Iliz katolik Sant Mikael.
* Monumant ar re varv er vered, dirak an iliz katolik.

## Pennadoù kar

* Bouillon,
* Jullouville.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Saint-Jean-le-Thomas

Saint-Jean-le-Thomas :
| An aod hag, en diabell, Menez Mikael ar Mor ha karreg Tombelaine. ||
| Bro | Normandi Avranchin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Sartilly |
| Kod kumun | 50496 |
| Kod post | 50530 |
| Maer Amzer gefridi | Alain Bachelier 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Avranches - Mont-Saint-Michel |
| Lec'hienn web | (fr)http://www.saintjeanlethomas.com/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 386 ann. (2020) |
| Stankter | 162 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 5 m — brasañ 90 m |
| Gorread | 2,38 km² |
| kemmañ |
Saint-Jean-le-Thomas ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Douaroniezh

* Tombelaine ha Menez Mikael ar Mor gwelet eus Saint-Jean.
* War aod Mor Breizh emañ Saint-Jean-le-Thomas.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Sartilly hag e Distrig Avranches. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved

* Mervel a reas 12 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,67% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas tri rezistant eus ar gumun er c'hampoù-bac'h nazi.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Lazhet e voe ur soudard eus ar gumun d'an 28 a viz C'hwevrer 1957 e Dupleix (departamant Aljer).

#### Strollañ kumunioù

* Adalek ar 1añ a viz Genver 1973 ha betek 1979 e voe kengevredet kumunioù Genêts, Dragey, Ronthon ha Saint-Jean-le-Thomas er gumun anvet Dragey-Tombelaine. E 1979 e teuas Genêts ha Saint-Jean-le-Thomas da vout emren en-dro; chom a reas Dragey ha Ronthon d'ober kumun Dragey-Ronthon.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Sant Yann-Vadezour, X$^{vet}$ kantved, bet adkempennet er XVII$^{vet}$ kantved.
* Monumant ar re varv dirak an ti-kêr, luc’hskeudenn.
* Plakennoù ar re varv en iliz katolik, luc’hskeudennoù$^,$.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| Meurzh 2001 | → bremañ | Alain Bachelier | digostezenn | Baraer |
| ? | Meurzh 2001 | Roger Grupallo | | |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# La Godefroy

La Godefroy :
| Bro | Normandi Avranchin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Avranches |
| Kod kumun | 50205 |
| Kod post | 50300 |
| Maer Amzer gefridi | Brigitte Petitcolin 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Avranches - Mont-Saint-Michel |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 285 ann. (2020) |
| Stankter | 78 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 40 m — brasañ 137 m |
| Gorread | 3,65 km² |
| kemmañ |
La Godefroy zo ur gumun e departamant ar Manche e Bro-C'hall.

## Douaroniezh

* War lez ar wazh Palorette emañ La Godefroy.

## Istor
### Dispac'h Gall

* E 1790 e voe krouet ar gumun diwar ar barrez katolik e Kanton Avranches hag e Distrig Avranches. E 1800 e voe lakaet en Arondisamant Avranches.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Dek gwaz eus ar gumun a varvas abalamour d'ar brezel, eleze 5,03% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil brezel-bed

* 31 a viz Gouere 1944 : e-kerzh Emgann Normandi, un nijerez a gouezhas war keur an iliz.
* 15 a viz Gwengolo 1944 : ur milour ag ar gumun a varvas.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Maner Le Plessis, XIX$^{vet}$ kantved.
* Iliz katolik Notre-Dame, XIvet – XVIIvet kantvedoù.
* Kroaz ar vered, XVII$^{vet}$ kantved.
* Plakennoù ar re varv en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2010

Niver a annezidi

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv |
| 2020 | → bremañ | Brigitte Petitcolin |
| 2001 | 2020 | Gérard Autin |
| ? | Meurzh 2001 | Bernadette Grelé |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Liammoù diavaez

* (fr) Le petit Manchot.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr) Cassini – EHESS
* ↑ (fr) Memorial Genweb
* ↑ (fr) Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr) Clochers de France
* ↑ (fr) Memorial Genweb