OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Timbroù Tuvalu

Tuvalu zo un enezeg peder enezenn ha pemp atoll anezhi er Meurvor Habask, etre Hawai hag Aostralia. Gant ur gorread a 26 kilometrad karrez ez eo ar c’hwec'hvet Stad vihanañ er bed.
Un drevadenn eus Breizh-Veur e voe adalek 1892 dindan an anv Inizi Ellice, a-raok ma voe unvanet he melestradurezh gant hini an Inizi Gilbert e 1916. Dont a reas da vezañ dizalc'h d’ar 1añ a viz Here 1978, pa oa ezel eus Kenglad ar Broadoù. Diouzh he zu e voe roet o frankiz d’an Inizi Gilbert e 1979 a yelo da vezañ Republik Kiribati.
Krouet e voe Burev timbrawouriezh Tuvalu d'ar 1añ a viz Genver 1976, an deiz ma voe diskaret ez-ofisiel trevadenn “Inizi Gilbert hag Ellice” ha ma voe krouet ur velestradurezh ispisial e Tuvalu. Embannet e voe hep gortoz ur rummad timbroù “Gilbert hag Ellice” dreistmoullet TUVALU ha timbroù-lid. Evit sankañ don e spered an dud e oa dispartiet annezidi Ellice (Tuvalu hiviziken) diouzh re Inizi Gilbert e voe embannet timbroù a-ratozh, warno penn pep a vroad tal-ouzh-tal, ha skrivet er c’hreiz SEPARATION 1st January 1976.
Dont a reas Tuvalu da vezañ ezel eus Unvaniezh Postoù ar Bed d'an 3 a viz C'hwevrer 1981.

## Prosez Clive Feigenbaum

E dibenn ar bloavezhioù 1980 e savas klemm Gouarnamant Tuvalu a-enep Clive Feigenbaum a oa prezidant ar « Philatelic Distribution Corporation » (P.D.C.). Clive Harold Feigenbaum (1939-2007) a oa un embregour saoz a oa deuet a-benn, gant e gamalad Geral Rosen, da gendrec’hiñ pennoù-bras inizi nebeut anavezet da fiziañ ennañ al labour produiñ ha gwerzhañ timbroù dindan anv an inizi. Ober a rejont war-dro an tresañ, ar moullañ timbroù, ha pourchas anezho da bennoù-bras pe da berc’henned an tiriad, hogen miret e veze an darn vrasañ gant an daou lampon evit gwerzhañ anezho o-unan. Kregiñ a rejont da werzhañ timbroù evit enezennig Calf of Man ha goude-se e kendalc'hjont da embann timbroù evit inizi Pabay, Sanda ha Stroma e Bro-Skos. Goude-se e voe savet timbroù evit an Inizi Davaar e 1964, Soay e 1965 ha Staffa e 1969. Tamallet e voe dezho gant pennadurezhioù Tuvalu bezañ produet e fin ar bloavezhioù 1980 timbroù gant fazioù a-ratozh evit o gwerzhañ d'an dastumerien e prizioù uheloc’h. Hervez ar New York Times, P.D.C. en deus produet 14 000 timbr gant fazioù : timbroù gant ar skeudenn greiz penn ouzh penn, gant mankoù, pe toulloù liesseurt, a veze gwerzhet e prizioù kresket.
Betek ar bloavezhioù 80 e oa tost danvez an timbroù ouzh buhez an enezeg ha sevenadur ar rannvro : pesked ha bleunioù ar vro, deiz-ha-bloaz James Cook, ar skol vageal, bigi… hep disoñjal deizioù-ha-bloaz tiegezh roueel Breizh-Veur…
Tamm-ha-tamm e voe embannet muioc’h-mui a dimbroù (70 skouerenn e 1984), gant danvezioù a blije d’an dastumerien er bed : balafenned, kizhier ha chas, Elvis Presley, ar Briñsez Diana, J.F. Kennedy… ha familh Elesbed II dalc’hmat. E 2007 ha 2008 e voe embannet timbroù gant ar meneg GLOBAL WARMING (Ar bed o tommaat) evit klask sachañ evezh tud ar bed-holl.

## Postoù lec’hel

Etre 1984 ha 1988 e voe moullet timbroù lec’hel evit enezennoù – Funafuti, Nanumaga, Nanumea, Niutao, Nui, Nukufetau, Nukulaelae, Vaitupu.

## Pennadoù kar

* Timbroù Gilbert hag Ellice
* Timbroù Kiribati
# Gwennel

Gwennel :
| Iliz katolik Sant Varzhin. ||
| Anv gallaouek | Vandèu |
| Anv gallek (ofisiel) | Vendel |
| Bro istorel | Bro Roazhon |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Il-ha-Gwilen |
| Arondisamant | Felger-Gwitreg |
| Kanton | Felger-1 |
| Kod kumun | 35348 |
| Kod post | 35140 |
| Maer Amzer gefridi | Bernard Turoche 2014-2018 |
| Etrekumuniezh | Felger Tolpad-kêrioù |
| Bro velestradurel | Bro Felger |
| Lec'hienn Web | (fr)www.staubinducormiercommunaute.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 391 ann. (2016) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 18′ 00″ Norzh 1° 18′ 37″ Kornôg / 48.3, -1.31027777778 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 70 m bihanañ 50 m — brasañ 105 m |
| Gorread | 6,37 km² |
| Gwennel ||
| kemmañ |
Gwennel a oa ur gumun eus kanton Sant-Albin-an-Hiliber e departamant Il-ha-Gwilen. Emañ e-barzh kumun Glannoù-ar-C'houenon bremañ.

## Anv

* Erwan Vallerie (1995) : Vindello vico, XIè; Vendel, 1779
Gerdarzh ː diasur

## Ardamezioù

* En gul e zri maneg-houarn en argant
Ardamezioù familh Vandel (XVvet)

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 28 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 5,37% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; unan anezhe a varvas e Virton e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914, er 130vet Rujumant Troadegiezh e oa.

### XXI$^{vet}$ kantved

* Kendeuzet e oa bet gant gant teir c'humun all d'ar 1añ a viz Genver 2019 d'ober ur gumun nevez : Glannoù-ar-C'houenon.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sant Varzhin, bet savet er XIV$^{vet}$ kantved; stern-aoter, XVII$^{vet}$ kantved, keur XVIII$^{vet}$ kantved; hiraet e voe an vev en XIX$^{vet}$ kantved
* Melin Blot, XVII$^{vet}$ kantved.
* Aspadennoù daou vez merovingian.
* Aspadennoù galian-roman.
* Kroaz ar Chouaned.
* Kroaz pont ar C'houenon, war-zu Chapel-Sant-Alverzh zo eus 1599
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs

Niver a annezidi

## Tud
### Ardamezeg ar familhoù

| de Bénazé Aotrounez Grandmaison | En argant e deir greskenn en sabel |

## Pennadoù kar

* Glannoù-ar-C'houenon,
* Sant-Yann-ar-C'houenon,
* Sant-Marzh-ar-C'houenon,
* Sant-Jord-Kadeneg.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (br)Gwennial, e Nouveau Dictionnaire Breton Français, 1978.
* ↑ (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr) Arrêté préfectoral n° 2018-23771 du 17 octobre 2018 portant création de la commune nouvelle de "Rives-du-Couesnon" à compter du 1er janvier 2019.
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Kanton Octeville

Kanton Octeville a oa ur rann velestradurel hag ur bastell-vro votiñ e Bro-C'hall e departamant Manche hag er rannvro Normandi-Izel.

## Istor

* Krouet e voe Kanton Octeville e 1801. Lakaet e voe en Arondisamant Valognes. Lakaet e voe en en Arondisamant Cherbourg e 1811.

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)Cassini – EHESS
# Kanton Cherbourg-Octeville-Gwalarn

Kanton Cherbourg-Octeville-Gwalarn :
| Ar c’hanton en Arondisamant Cherbourg. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi-Izel |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant(où) | Cherbourg |
| Kod kanton | 50 11 |
| Pennlec'h | Cherbourg-Octeville |
| Kuzulierien Amzer gefridi | |
| Stadegoù ||
| Poblañs | 16 887 ann. (2017) |
| Gorread | km² |
| Adrannoù ||
| Kumunioù | 1 (lodenn) |
| kemmañ |
Kanton Cherbourg-Octeville-Gwalarn a oa ur rann velestradurel hag ur bastell-vro votiñ e Bro-C'hall e departamant Manche hag er rannvro Normandi-Izel.

## Istor

* Krouet e voe Kanton Cherbourg-Octeville-Gwalarn e 1973. Dilamet e voe e 2015.

## Kumunioù

Kanton Cherbourg-Octeville-Gwalarn a yae ul lodenn eus Cherbourg-Octeville d'ober anezhañ :

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)Décret n° 2014-246 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Manche.
# Kanton Cherbourg-Octeville-Mervent

Kanton Cherbourg-Octeville-Mervent :
| Ar c’hanton en Arondisamant Cherbourg. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi-Izel |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant(où) | Cherbourg |
| Kod kanton | 50 25 |
| Pennlec'h | Cherbourg-Octeville |
| Kuzulierien Amzer gefridi | |
| Stadegoù ||
| Poblañs | 20 537 ann. (2017) |
| Gorread | 49 km² |
| Adrannoù ||
| Kumunioù | 6 |
| kemmañ |
Kanton Cherbourg-Octeville-Mervent a oa ur rann velestradurel hag ur bastell-vro votiñ e Bro-C'hall e departamant Manche hag er rannvro Normandi-Izel.

## Istor

* Dilamet e voe Kanton Cherbourg-Octeville-Mervent e 2015.

## Kumunioù

Kanton Cherbourg-Octeville-Mervent a yae ul lodenn eus Cherbourg-Octeville ha pemp umun d'ober anezhañ :
* Cherbourg-Octeville (lodenn) ;
* Couville ;
* Hardinvast ;
* Martinvast ;
* Saint-Martin-le-Gréard ;
* Tollevast.

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)Décret n° 2014-246 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Manche.
# Kanton Cherbourg-Octeville-Gevred

Kanton Cherbourg-Octeville-Gevred :
| Ar c’hanton en Arondisamant Cherbourg. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi-Izel |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant(où) | Cherbourg |
| Kod kanton | 50 49 |
| Pennlec'h | Cherbourg-Octeville |
| Kuzulierien Amzer gefridi | |
| Stadegoù ||
| Poblañs | ann. (2017) |
| Gorread | km² |
| Adrannoù ||
| Kumunioù | 1 (lodenn) |
| kemmañ |
Kanton Cherbourg-Octeville-Gevred a oa ur rann velestradurel hag ur bastell-vro votiñ e Bro-C'hall e departamant Manche hag er rannvro Normandi-Izel.

## Istor

* Krouet e voe Kanton Cherbourg-Octeville-Gevred e 1973. Dilamet e voe e 2015.

## Kumunioù

Kanton Cherbourg-Octeville-Gevred a yae ul lodenn eus kumun Cherbourg-Octeville d'ober anezhañ :

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)Décret n° 2014-246 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Manche.
# Acqueville (Manche)

Acqueville (Manche) :
| Bro | Normandi |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Cherbourg |
| Kanton | La Hague |
| Kod kumun | 50001 |
| Kod post | 50440 |
| Maer Amzer gefridi | Antoine Digard 2017-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération du Cotentin |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ m — brasañ m |
| Gorread | 5,79 km² |
| kemmañ |
Acqueville zo ur gumun a-wechall e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Martinvast hag e Distrig Saint-Lô. Lakaet e voe en Arondisamant Saint-Lô e 1800. Lakaet e voe e Kanton Beaumont e 1801 hag en Arondisamant Cherbourg e 1811.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas trizek gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,14% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; unan anezhe a voe lazhet e Châtelet e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914, e penn- kentañ ar brezel, soudard er 36vet Rujumant Troadegiezh e oa.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Mont a reas ur soudard eus ar gumun diwar wel d'an 2 a viz Here 1956 en un ambuskad en Aflou (departamant Oran).

### XXI$^{vet}$ kantved

* D'ar 1añ a viz Genver 2017, e voe lakaet e kumun nevez La Hague, bet krouet en ur vodañ kumunioù Acqueville, Auderville, Beaumont-Hague, Biville, Branville-Hague, Digulleville, Eculleville, Flottemanville-Hague, Gréville-Hague, Herqueville, Jobourg, Omonville-la-Petite, Omonville-la-Rogue, Sainte-Croix-Hague, Saint-Germain-des-Vaux, Tonneville, Urville-Nacqueville, Vasteville ha Vauville.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Gorroidigezh an Intron-Varia.
* Monumant ar re varv e toull ar vered, luc’hskeudenn.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr) Dastumad an aktaoù melestradurel Prefeti Manche, Gwengolo 2016
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Amfreville (Manche)

Amfreville :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Cherbourg |
| Kanton | Carentan |
| Kod kumun | 50005 |
| Kod post | 50480 |
| Maer Amzer gefridi | |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 1 m — brasañ 31 m |
| Gorread | 10,10 km² |
| kemmañ |
Amfreville a oa ur gumun e Normandi, e departamant Manche.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Merderet emañ Amfreville.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Picauville hag e Distrig Carentan. Lakaet e voe en Arondisamant Valognes e 1800 hag e Kanton Sainte-Mère-Église e 1801.

### XIX$^{vet}$ kantved

* E 1812 e voe staget kumun Cauquigny ouzh Amfreville.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 28 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,59% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; lazhet e voe pevar anezhe e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914 e penn-kentañ ar brezel, daou soudard e Châtelet, unan eus ar 25vet Rujumant Troadegiezh hag unan eus ar 36vet Rujumant Troadegiezh, ur c’horporal eus ar 1añ Rujumant Troadegiezh Trevadennel e Rossignol hag ur soudard eus ar 25vet Rujumant Troadegiezh e Charleroi.

#### Kemm arondisamant

* Lakaet e voe ar gumun en Arondisamant Cherbourg e 1926.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas pemzek den eus ar gumun.

### XXI$^{vet}$ kantved

* D'ar 1añ a viz Genver 2016 eo bet bodet kumunioù Amfreville, Cretteville, Gourbesville, Houtteville, Picauville ha Vindefontaine er gumun nevez anvet Picauville.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar c’hastell.
* An iliz katolik.
* Ar monumant.
* Ar c’hastell.
* Maner "La Moynerie".
* Iliz katolik Sant Varzhin.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudenn$^,$.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.
* Plakenn ar re varv (1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Pennadoù kar

* Cauquigny,
* Cretteville,
* Gourbesville,
* Houtteville,
* Picauville,
* Vindefontaine.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr) Dastumad an aktaoù melestradurel Prefeti Manche niv. 80, Kerzu 2015
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Exeter

Exeter (distaget (en) /ˈɛksɨtər/) zo ur gêr e Devon, e Bro-Saoz, war lez ar stêr Exe. Pennlec'h kontelezh Devon. Karesk eo hec'h anv kerneveurek, ha Caerwysg hec'h anv kembraeg; bet brezhonekaet a-wechoù e Keresk pe Kerwesk). War-dro 122 400 annezad a oa o vevañ enni e 2007. Hêrez eo da Isca Dumnoniorum, kêr-benn keoded Dumnonii, hag abaoe 1050 ez eo ivez sez un eskopti.

## Istor

* Da goulz brezel Boudika, Poenius Posthumius, jeneral al Legio II Augusta (Eil Lejion an Impalaer), kelc'hiet gant ar Vrezhoned, a gavas gwelloc'h chom e-barzh e greñvlec'h eget mont d'an emgann. Pa welas e oa deuet, a-benn ar fin, an trec'h gant ar Romaned (Legio XIV Gemina hag ar rest eus al Legio XX Valeria) kaset gant Suetonius Paulinus, e kavas gwelloc'h en em lazhañ gant e gleze.
* Isca e oa penn mervent an hent bras roman kentañ, anavezet e saozneg evel Fosse Way. Ar penn all en em gave e Lindum > Lincoln.

## An anvioù

A. Isca. Rivet & Smith, p. 378
* Ptol. II,3,13 : Isca, Legio II Augusta, ar gêr (polis) an Dumnonii;
* I.A, 486-8,9, & 486-17 (Iter XV) : Isca Dumnoniorum;
* Ravenna , 106-2 : Scadum Namorum, eilstumm Sca Damnamorum; 106-6,9 : Iterum iuxta super scriptam civitatem Scadoniorum est quae dicitur ...;
* T.P : Iscadumnoniorum;
B. Exeter. Eilert Ekwall, p. 171
* Asser. Buez ar roue Alfred, c 894 : Cair-Uuisc;
* Buez Sant Bonifas, c 750 : Ad-Escanceaster;
* A.S.C 877 : Exanceaster;
* D. B. : Execestre.

## Levrioù talvoudus da lenn

* Tacitus : De vita et moribus Iulii Agricolae

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Lec'hienn ofisiel Kêr Exeter

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Gwelet, da skouer, Geriadur Vallée, 1931, p. 283.
* ↑ A.L.F Rivet & Colin Smith : The Place-names of Roman Britain. B.T Batsford Ltd. London. 1979 - 1982
* ↑ Eilert Ekwall : The Concise Oxford Dictionary of English Place-names. Clarendon Press. Oxford. First edition 1936; Fourth edition 1960, Reprint 1980.
# Angey

Angey :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi Avranchin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Sartilly |
| Kod kumun | 50009 |
| Kod post | 50530 |
| Maer Amzer gefridi | Monique Loré 2014-2015 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Avranches - Mont-Saint-Michel |
| Lec'hienn web | http://www.ville-angey.com |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 255 ann. (2013) |
| Stankter | 103 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 85 m — brasañ 121 m |
| Gorread | 2,47 km² |
| kemmañ |
Angey a oa ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Sartilly hag e Distrig Avranches. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas eizh gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,28% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Indez-Sina

* Lazhet e voe ur soudard eus ar gumun d'ar 27 a viz Genver 1950 e Pho Trach en Annam er Viêtnam.

##### Brezel Aljeria

* Lazhet e voe ur soudard eus ar gumun d'ar 24 a viz Mae 1956 e Montagnac e departamant Tlemcen.

### XXI$^{vet}$ kantved

* Bodet e voe gant peder c'humun all d'ar 1añ a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Sartilly-Baie-Bocage.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Monumant ar re varv e toull ar vered, luc’hskeudenn</ref>.

### Savadurioù kristen

* Diavaez an iliz katolik.
* Nev an iliz katolik.
* Iliz katolik Sant Samzun, XII$^{vet}$ kantved, bet adkempennet en XIX$^{vet}$ kantved, daou stern-aoter enni; rummet eo he maen-font.
* Ur groaz greunvaen, merket Sant Samzun outi, 1695.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| 1983 | 2015 | Monique Loré | digostezenn | Kenwerzhourez |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Dastumad an aktaoù melestradurel Prefeti Manche niv. 79, Kerzu 2015
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Diellaoueg Palissy
# Angoville-au-Plain

Angoville-au-Plain :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi Avranchin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Saint-Lô |
| Kanton | Carentan |
| Kod kumun | 50010 |
| Kod post | 50480 |
| Maer Amzer gefridi | Daniel Hamchin 2016-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de la Baie du Cotentin |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 2 m — brasañ 32 m |
| Gorread | 5,68 km² |
| kemmañ |
Angoville-au-Plain a oa ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Sainte-Marie-du-Mont hag e Distrig Carentan. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800. Lakaet e voe e Kanton Sainte-Mère-Église e 1801.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas pevar gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,30% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; unan anezhe a yeas diwar wel e Boezinge e Flandrez Belgia d’an 22 a viz Ebrel 1915, soudard en 73vet Rujumant Troadegiezh Tiriadel e oa.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas daou vilour e 1940 hag ur plac’hig e miz Even 1944.
* Monumant ar soudarded SUAat.
* Emgannoù a voe er gumun d’ar 6 ha d’ar 7 a viz Even 1944 etre harzlammourion 501vet Rujumant ar 101vet Airborne SUAat hag an Alamaned, trec’h e voe ar soudarded SUAat.

### Kemm Arondisamant

* Lakaet e voe ar gumun en Arondisamant Cherbourg e 1926.

### XXI$^{vet}$ kantved

* Bodet e voe Angoville-au-Plain gant kumunioù Houesville, Carentan ha Saint-Côme-du-Mont d'ar 1añ a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Carentan-les-Marais.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Monumant ar soudarded SUAat.
* Iliz katolik Sant Kosmas ha Sant Damianos, luc'hskeudennoù.
* Monumant ar soudarded SUAat.
* Monumant ar re varv er vered e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù$^,$.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Les plages du débarquement
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Ouest-France
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Annoville

Annoville :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi Cotentin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Coutances |
| Kanton | Quettreville-sur-Sienne |
| Kod kumun | 50015 |
| Kod post | 50660 |
| Maer Amzer gefridi | |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du canton de Montmartin-sur-Mer |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 641 ann. (2020) |
| Stankter | 76 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 4 m — brasañ 58 m |
| Gorread | 8,47 km² |
| kemmañ |
Annoville a zo ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* 1790 : kendeuzet e voe parrezioù Annoville ha Tourneville da sevel ar gumun. Lakaet e voe e Kanton Montmartin-sur-Mer hag e Distrig Coutances. Lakaet e voe en Arondisamant Coutances e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas dek gwaz eus Annoville ha naontek gwaz eus Tourneville abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 4,27% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911$^,$.

#### Eil brezel-bed

* Tourneville: mervel a reas ur milour.
* Annoville: mervel a reas nav den nann-soudard abalamour d'ar brezel e 1944 hag ur c’houblad Rezistanted er c’hampoù-bac’h nazi, ar vaouez e Ravensbrück e 1944, he kwaz e Buchenwald e 1945.

### XXI$^{vet}$ kantved

* D'ar 1añ a viz Genver 2023, e voe kenstaget kumunioù Annoville ha Lingreville d'ober kumun nevez Tourneville-sur-Mer.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik bourc'h Annoville.
* Iliz katolik bourc'h Tourneville.
* Iliz katolik Intron-Varia, e bourc'h Annoville, gant ul lodenn anezhi eus an XI$^{vet}$ kantved ; enni ez eus daou relegouer rummet eus hanterenn gentañ an XVIII$^{vet}$ kantved$^,$.
* Iliz katolik Intron-Varia e Tourneville, XVIII$^{vet}$ kantved. Meur a draenn rummet eus hanterenn gentañ an XVIII$^{vet}$ kantved, ur stern-aoter da skouer$^,$.
* Monumant ar re varv e bered Annoville, luc’hskeudenn(fr).
* Monumant ar re varv e-tal iliz katolik Tourneville, luc’hskeudenn.
* Gwerenn-livet en iliz katolik e koun ur soudard lazhet e 1917, luc’hskeudenn.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichennaoueg Palissy - PM50000020"
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Fichennaoueg Palissy - PM50000020"
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb