OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Justinian Iañ

Justinian Iañ, pe Justinian Veur, anavezet ivez gant an anv Sant Justinian Veur evit an Iliz Ortodoks, (latin: Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus, gresianeg: Φλάβιος Πέτρος Σαββάτιος Ἰουστινιανός Flávios Pétros Sabbátios Ioustinianós), ganet d'an 11 a viz Mae 483 en Illyria ha marvet d'an 13 a viz Du 565, a voe Impalaer Bizantion adalek 527 betek e varv e 565. E-pad e ren, Justinian a glaskas adkavout brud an impalaeriezh Roman en ur adtapout al lodenn gornôgel an hanter a oa aet da get e 476. Ren Justinian a oa bet ul lodenn heverk e mare an impalaeriezh roman diwezhat. E ren a oa ivez hini ar "renovatio imperii", pe "adsavidigezh an impalaeriezh" na voe ket echuet a-benn ar fin.
Dre mennad diazez adsavidigezh an impalaeriezh Roman klok a oa hini Justinian, e vez lesnvet gant lod istorourien an amzer a-vremañ "Ar Roman ziwezhañ". An uhelvennad-se a zegasas un adtapout a-zarn eus tiriadoù kozh kornôg an impalaeriezh Roman, met biken ne voe tizhet en-dro harzoù an impalaeriezh klok.
E jeneral, Belisarios, en doa aloubet bliv ar Rouantlezh Vandal e Norzhafrika. Goude-se e oa bet, Belisarios, Narses, ha jeneraled all oc'h aloubiñ Rouantelezh an Ostrogoted, oc'h adsevel Dalmatia, Sikilia, Italia, ha distroet Roma d'an impalaeriezh goude ouzhpenn un hanter kantved sujidigezh d'an ostrogoted. Liberius ar prefed praetorian a oa deuet a-benn a adpakas su al Ledenez iberek, o sevel Proviñs Spania. Ar c'hampagnoù brezel-se o doa roet an tu d'ar romaned da adberc'henniñ Kronôg ar Mor Kreizdouarel, ar pezh en doa degaset ur c'hresk trumm a 1 milion solidi ouzhpenn bep bloaz e kefioù an Impalaeriezh. E-kerzh e ren, Justinian a oa deuet a-ben ivez da sujañ an Tzani, ur boblad arvorioù reter ar Mor Du a ne oant ket bet biken dindan sujidigezh ar romaned. Taget en doa an Impalaeriehz Sasanian er reter e-kerzh ren Kavad Iañ, ha goude-se e-kerzh ren Khosrow Iañ; an eil brezel-se a oa bet degaset dre e c'hoant emled er C'hornôg.

## Pennad kar

* Justinian II
| En e raok : Justin Iañ | Impalaer bizantat 483 – 565 | War e lerc'h : Justin II |
# AEK-971

An AEK-971 a zo ur fuzuilh-arsailh krouet er bloavezhioù 1980 en URSS gant Sergueï Ivanovitch Kokcharov a-benn kemer plas an AK-74.
Abalamour d'he c'houst uhel hag d'he sevel diaes (evel an Nikonov AN-94) e voe roet da vegennoù al lu rusian nemetken. Produet e vez dreist-holl gant an embregerezh Ijmach hag an uzin mindrailherezoù Kovrov.
Ar fuzuilh-arsailh diazez AEK-971 a implij kartouchennoù 5,45 × 39 mm M74 dre ur c'harger 30 tenn, pe brasaaet evel evit reoù an AK-74.

## Er sevenadur

Gallout a reer implijout an AEK-971 er c'hoarioù Battlefield evel en Battlefield Play4Free, Battlefield 4.

## Liammoù diavaez

* (ru) Filmig rusian evit kinnig an AEK-974, 28/11/2007
# M27 Infantry Automatic Rifle

An M27 Infantry Automatic Rifle (IAR) zo ur fuzuilh-arsailh, kambret e 5,56 × 45 mm, savet diwar an Heckler & Koch HK 416. Implijet e vez gant an United States Marine Corps evit reiñ galloud-tennañ ouzhpenn d'ar strolladoù stourm hep bezañ ur skoilh evit o fiñvoù.

## Implij

An U.S. Marine Corps en doa soñjet prenañ 6500 M27 evit kemer plas ar fuzuilhoù-mindrailher M249 implijet evel arm emgefreek e-touez an droadegiezh hag ar batailhonoù sklerijennerien lijer hobregonet. E-tro 8.000 pe10.000 M249 a chomo er servij gant ar Marine Corps da vezañ implijet ha dasparzhet hervez c'hoantoù ar gomandanted kompagnunezhioù. An United States Army n'he deus ket embannet ar c'hoant da brenañ an IAR. E miz Kerzu 2017, an US Marine Corps a embanne an diviz da zafariñ pep soudard Marine en ur skouadrenn troadegiezh gant un M27.
* Ur Marine e-kerzh ur bleustradeg e Kalifornia
* Gourdonadenn gant an US Marine Corps e Quantico
* Ur Marine o vrudañ ar c'horfad en ur ziskouez un M27 d'ur plac'hig
* Ur soudardez o tennañ gant un M27
# M249 (fuzuilh-vindrailher)

An M249 Squad Automatic Weapon (SAW), anvet ivez en US Army Light Machine Gun, 5.56 mm, M249 (LMG evit Light Machine Gun, fuzuilh-vindrailher), zo stumm stadunanat ar fuzuilh-vindrailher belgiat FN Minimi savet gant an embregerezh FN Herstal.

## Istor ha deskrivadur

An M249 a zo savet gant skourr stadunanat an FN Manufacturing LLC., skourr stadunanat an FH Herstal lec'hiet e South Carolina. Implijet e vez un niver bras eus ar armoù-se gant lu Stadoù-Unanet Amerika. Lakaet eo bet e servij e 1984, goude ma tiskouezas bezañ an arm efedusañ e-touez ar re lakaet war ar renk evit bezañ armoù emgefreek ar c'hevrennoù-emgann. Evel fuzuilh-vindrailher e lak an unvezioù troadegiezh bihan o niver da gaout ur galloud-tennañ uhel, a-drugarez d'un arm resis resis ha skañv a-awalc'h evit bezañ fiñvet buan hervez emdroadur an emgannoù.
Kulasenn an M249 a ya en-dro gant implij ar gazoù. Aes eo cheñch ar c'hanol pa vez ezhomm gant an tenner. Un daoubez a zo stag da veg ar c'hanol. Un trebez M192 LGM a c'haller stagañ diouzh an ezhomm.
Gellout a raer kargañ ar munisionoù dre ur gouriz-kartouchennoù pe gant kargerioù STANAG, evel ar re implijet war an M16 hag an M4. Dre-se e c'hell tenner ar SAW implij kargerioù ar soudarded troadegiezh tro-dro dezhañ ma vez un arvar bras hag ez eo eñ hep munisionoù.

## Skeudennoù

* Ur soudard stadunanat o tennañ evel tan-harp gant un M249
* Soudardez stadunanat eus an US Air Force gant ar fuzuilh-vindrailher M249
* Gourdonadenn tennañ gant an M249
* Soudarded Nerzhioù Emzifenn Japan (Jieitai) o teskiñ implij ar vindrailherez M249
# 6,8 × 51 mm

Ar 6,8 × 51 mm, anvet ivez .277 Fury pe .277 SIG Fury, zo ur munision armoù-skoaz kinniget gant skourr stadunanat an embregerezh SIG Sauer e 2019, evit ezhommoù arme Stadoù-Unanet Amerika. Ur c'halibr etre eo, galloudusoc'h evit ar re 5,56 mm met bihanoc'h e zreuzkiz evit ar re 7,62 mm, en ur vezañ ken hir hag ar 7,62 × 51 mm.

## Istor

E 2022 e embannas ar Pentagon stadunanat en doa dibabet an arm savet gant SIG Sauer evit kemer plas ar garabinenn M4 hag an M249 da geñver ar programm nevesaat NGSW (Next Generation Squad Weapon). An arm kinniget gant SIG a oa kambret e 6,8 × 51 mm, ur c'halibr ijinet gante, e bal bezañ galloudusoc'h evit ar 5,56 × 45 mm NATO implijet betek hiziv en armeoù AFNA, a c'hall bezañ harzet gant jiledoù a-enep boledoù marc'hadmat modern. Resisoc'h eo ar gartouchenn nevez, hag hiroc'h he hed-tenn ivez.
Ar 6,8 × 51 mm a vefe bet dibabet gant armeoù broioù 'zo eus norzh Europa. Gellet a rafe neuze kemer plas tamm-ha-tamm ar 5,56 mm NATO e armoù arme Frañs ivez un deiz bennak.

## Daveennoù

* Taolenn ar munision war lodenn TDCC lec'hienn ar CIP
* 1 2 (fr) Le 6,8 mm, nouveau calibre de référence ?, war Taisson, 10/06/2022 (lennet d'an 30/08/2024)
* ↑ (fr) LAGNEAU Laurent, Choisi par l’US Army pour ses fusils d’assaut, le calibre 6,8 x 51 mm va-t-il se généraliser au sein de l’Otan ?, war Opex360.com, 17/07/2024 (lennet d'an 30/08/2024)
# AR-15

An AR-15 zo da gentañ ur fuzuilh-arsailh kambret e 5,56 × 45 mm ijinet evit marc'had an armeoù gant an embregerezh stadunanat ArmaLite er bloavezhioù 1950 ha gwerzhet gant an embregerezh Colt adalek 1959. Awenet eo gant an AR-10 ijinet gant Eugene M. Stoner. Deuet eo hec'h anv da vezañ jenerek evit an armoù aotomatek pe damaotomatek awenet ganti.
"AR" en e anv a dalvez ArmaLite Rifle, ha n'eo ket Assault Rifle (fuzuilh-arsailh).

## Istor

Savet e voe an AR-15 gant ArmaLite e kreiz ar bloavezhioù 1950 diwar an AR-10, met en ur implijout ur c'halibr skañvoc'h evit ar 7,62 x 51 mm. Dre ma oa izel an niver a werzhioù e voe gwerzhet tresoù an AR-15 d'an embregerezh Colt.
Colt a grogas da werzhañ an arm e miz Kerzu 1959 ha tamm-ha-tamm e voe dibabet gant an US Navy, an USMC, an US Air Force hag all, dindan an anvioù M16 hag M4 Carbine, hervez an adstumm. Implijet e vez c'hoazh an arm hiziv an deiz gant arme SUA, met tonket eo da vezañ erlec'hiet tamm-ha-tamm gant ar fuzuilh-arsailh M27 Infantry Automatic Rifle deveret eus HK 416 Heckler & Koch ha gant armoù hiniennel savet gant SIG Sauer en amzer-dazont.
Ur stumm sivil damaotomatek nemetken, anvet CAR-15, a voe produet gant Colt.
An difenn lakaet el live kevreadel er Stadoù-Unanet war ar fuzuilhoù-arsailh a lakaas gwerzh ar CAR-15 ha lod eus e adstummoù da vezañ diaesoc'h eno etre 1994 ha 2004, daoust ma ne'n doa levezon ebet war ar fuzuilhoù dezho nebeutoc'h a berzhioù kemeret e kont en difenn.

## Daveennoù

* ↑ Myre, Greg (February 28, 2018). "A Brief History Of The AR-15", National Public Radio. ""AR" comes from the name of the gun's original manufacturer, ArmaLite, Inc. The letters stand for ArmaLite Rifle — and not for "assault rifle" or "automatic rifle.""
* ↑ SOUTH Todd, Army chooses SIG Sauer to build its Next Generation Squad Weapon, en Army Times, 20/04/2022 (lennet d'an 13/02/2024)
* ↑ Plumer, Brad (2012-12-17). "Everything you need to know about the assault weapons ban, in one post" (in en-US), The Washington Post.
* ↑ Libresco, Leah (2016-06-14). "Guns Like The AR-15 Were Never Fully Banned" (in en-US), FiveThirtyEight.
# Bergara B14

Ar B14 zo ur rummad karabinennoù-morailh produet gant an embregerezh euskarat Bergara abaoe 2017. Hervez an adstummoù eo ur garabinenn graet evit an tennañ a-bell pe ar chase. Diazezet eo war ar standard karabinennoù Remington 700 short, ha kalz pezhioù savet evit an eil a c'hell bezañ lakaet war eben.

## Liamm diavaez

* (fr) Pajenn ar B14 war lec'hienn Bergara (lennet d'an 08/05/2024)

## Daveennoù

* ↑ (es) TREJO Luis, Nuevos rifles BERGARA B14 BMP y HMR, war Ultimo Cartucho, 26/03/2027 (lennet d'an 08/05/2024)
* ↑ (fr) La carabine Bergara B14-R Custom cal. .22 LR, Cibles n° 646, miz Ebrel 2024
# CZ 600

Ar CZ 600 zo ur rummad karabinennoù-morailh chase ha sportoù tennañ gwerzhet abaoe 2021 gant an embregerezh Česká Zbrojovka. Kambret int evit munisionoù skoet en o c'hreiz a bep seurt. Kemeret o deus plas ar rummad CZ 557 war gatalog ar merk.

## Stummoù

* Alpha : e polimer, kanol a c'haller cheñch
* American : e koad-kraoñ, hep kouch ebet
* MDT : e polimer, evit ar sportoù tennañ
* Lux : e koad-kraoñ, gant ur c'houch, evit ar chase
* Range : evit ar sportoù tennañ, jod reoliek, koad lavnennet-peget
* Ergo : e polimer, gant un toull-biz-meud el lamm, kanol a c'haller cheñch
* Trail : e polimer, dezhi ul lamm plegus

## Liamm diavaez

* (en) Pajenn ar CZ 600 war lec'hienn an embregerezh (lennet d'ar 01/05/2024)

## Daveennoù

* ↑ (en) CZ 600, an new centerfire rifle series for hunting, sport and hobby war lec'hienn CZ, 15/11/2021 (lennet d'ar 01/05/2024)
* 1 2 (fr) DEDIEU Florian, CZ 600 Range, TirMag n°25, miz Du ha miz Kerzu 2023, miz Genver 2024, pp. 66-71
# Savage Model 110

Ar Savage Model 110 zo ur rummad karabinennoù-morailh kambret evit kartouchennoù skoet en o c'hreiz, produet abaoe 1957 gant an embregerezh stadunanat Savage Arms. Produet e vez c'hoazh hiziv an deiz evit meur a seurt tennerien : chaseerien, nerzhioù-surentez pe tennerien sport. Unan eus brudetañ karabinennoù amerikan eil hanterenn an XXvet kantved eo.

## Istor

E-kreiz ar bloavezhioù 1950 e c'houlennas an embregerezh Savage d'e ijinour Nicholas L. Brewer, bet o labourat evit Stevens a-raok an Eil Brezel-bed, sevel ur garabinenn-vorailh nevez gouest da zegemer kartouchennoù skoet en o c'hreiz galloudus. Mervel a reas an ijinour e miz Kerzu 1956 prestik goude bezañ echuet tresañ teknikel ur garabinenn nevez hag a voe anvet Model 98 peogwir e oa da vezañ gwerzhet e 97,95 $. Diwezhatoc'h e voe komprenet e vije diaes gwerzhañ an arm er priz-se, hag adanvet e voe Model 110 ha gwerzhet e voe da gentañ e 109,95 $. Kambret e oa da gentañ e .30-06 Springfield hag e .270 Winchester. Ar skouerennoù kentañ a voe produet e 1957 ha gwerzhet adalek 1958.
Degemeret e voe mat an arm e metoù an dennerien amerikan. E 1966 e voe degaset kemmoù d'ar c'harger ha lakaet an draen da vezañ reoliek. Anvet e voe an adstumm Model 110C. Soñjet e voe ivez an adstumm-mañ evit izelaat koustoù ar produiñ oc'h implijout teknikoù simploc'h. E 1998 e oa 18 adstumm eus ar Model 110 e gwerzh. E 2024 e kinnige an embregerezh Savage 45 adstumm eus ar Model 110, dezhe kalibroù, danvezioù pe kanolioù disheñvel.

## Daveennoù

* 1 2 (en) GREENLEAF Bob, The Savage Model 110 Rifle e Precision Shooting Magazine Vol. 45 n°3, miz Gouere 1997, adembannet war SavageShooters.com e 2004 (lennet d'an 09/05/2024)
* ↑ (en) Nichols L. Brewer obituaries e Tampa Bay Times, St Petersburg, Florida, 23/12/1956, p. 15
* ↑ (en) GREENLEAF Bob, The Savage Model 110 Rifle, The rest of the story, e Precision Shooting Magazine Vol. 45 n°9, miz C'hwevrer 1998, adembannet war SavageShooters.com e 2004 (lennet d'an 09/05/2024)
* ↑ (en) Pajenn ar Model 110 war lec'hienn Savage Arms (lennet d'an 09/05/2024)
# Tikka T1x

An Tikka T1x zo ur garabinenn-vorailh produet gant an embregerezh finn Sako dindan anv e is-merk Tikka abaoe 2018. Kambret eo evit munisionoù skoet war o zro nemetken (.22 Long Rifle ha .17 HMR).

## Orin ha stummoù

Fellout a rae d'an embregerezh Sako ober kevezerezh d'ar c'harabinennoù tchek CZ 455 brudet e bed ar sportoù tennañ en ur ginnig un arm savet gant ar memes doare gwikefre ha gwerzhet en ur priz tost da hini ar CZ. E 2018 e kinnigas ar merk ar rummad T1x, dindan anv e is-merk Tikka, un embregerezh bet prenet ganti e 1983. Hiziv an deiz e vez gwerzhet teir c'harabinenn er rummad T1x, dezhe div vent kanolioù disheñvel :
* An T1x Hunter, dezhi ul lamm hag ur fust e koad, savet evit ezhommoù ar chase ;
* An T1x UPR (Ultimate Precision Rifle), dezhi ul lamm hag ur fust e gwienn wer, savet evit ar sportoù tennañ ;
* An T1x MTR (Multi Task Rifle), dezhi ul lamm hag ur fust e un danvez sintetek, savet evit bezañ ur c'hempouez etre ezhommoù ar chase hag an tennañ war un dro.
Tost-tre eo an T1x d'ar c'harabinennoù T3x kambret-int evit munisionoù skoet en o c'hreiz.

## Daveennoù

* ↑ (en) Tikka T1x .22 LR : The raw truth review war al lec'hienn Everyday Marksman (lennet d'an 13/04/2024)
* ↑ (en) Hervez pajenn produioù ar merk (lennet d'an 13/04/2024)
# Tikka T3

An Tikka T3 zo ur garabinenn-vorailh produet gant an embregerezh finn Sako dindan anv e is-merk Tikka etre 2003 ha 2016. Kambret eo evit a bep seurt munisionoù skoet en o c'hreiz. Ur stumm nevez anvet T1X a vez produet abaoe 2016, dezhañ meur a adstumm. Implijet e vez gant chaseourien ha gant tennerien-resisted un nebeud broioù. Ar rummad karabinennoù evit munisionoù skoet war o zro Tikka T1/T1x zo deveret anezhi.

## Implijerien

Implijet e vez evel fuzuilh-resisted gant polisoù pe armeoù un nebeud broioù er bed :
* Bro-C'hall : Police Nationale (500 skouerenn) hag Archeriezh Vroadel (1.200 skouerenn, evit unvezioù evel ar PSIG pe ar Garde Républicaine);
* India : nerzhioù ispisial ar Morlu Indian (177 skouerenn);
* Kanada : Rangers, anvet C19, gwerzhet war ar marc'had sivil dindan an anv Arctic.

## Daveennoù

* ↑ (fr) Tikka T3 war GIGN.org (diellet)
* ↑ (en) BEDI Rahul, Indian Navy special forces to get 177 sniper rifles, war Jane's 360, 26/07/2016 (lennet d'ar 05/07/2024)
* ↑ (en) You Will Soon Be Able to Own The C-19 Canadian Ranger Rifle – Tikka Introduces the "Arctic" war The Firearms Blog, 08/09/2016 (lennet d'ar 06/07/2024)
# Marlin Model 60

Ar Marlin Model 60, anvet ivez Marlin Glenfield Model 60, zo ur garabinenn stadunanat damaotomatek kambret e .22 Long Rifle. Produet eo bet da gentañ gant Marlin Firearms e North Haven (Connecticut) ha goude gant Remington e Huntsville (Alabama) hag e Mayfield (Kentucky) eus 1960 betek 2020. Ar Marlin Model 795 zo deveret eus ar Model 60. Unan eus an armoù-skoaz gwerzhet ar muiañ er bed en e galibr eo.

## Istor

Savet e oa bet ar Model 60 gant Ewald Nichol e 1959 diwar ar garabinenn Marlin Model 99 produet etre 1959 ha 1961. Implijout a rae ar Micro-Groove brevedet gant Marlin, da lavaret eo rizennoù bihanoc'h er c'hanol a oa sañset lakaat an arm da vezañ resisoc'h.
Meur a stumm eus ar Model 60 zo bet abaoe 1960, met e 1985 e oa bet degaset ar cheñchamantoù pouezusañ : ur c'harger korzennek berroc'h (14 kartouchenn ennañ e-lec'h 17) hag ur morailh a chome hanter-zigor pa oa goullo ar c'harger.
11 milion a garabinennoù Model 60 zo bet gwerzhet abaoe 1960 hervez Marlin. Un arm poblek eo e Stadoù-Unanet Amerika evit an dudiamant pe chase al loened gwelet evel noazus.
E 2020 e voe gwerzhet Marlin da Sturm, Ruger & Co. pa reas Remington freuz-stal. Un harz a voe lakaet war broduiñ ar Model 60, dre ma oa e kevezerezh gant ar Ruger 10/22.

## Perzhioù nesañ

* karabinenn damaotomatek kambret e .22 Long Rifle
* karger korzennek 17 tenn (a-raok 1985) pe 14 tenn (goude 1985)
* lamm e koad stumm Monte-Carlo
* mas : 2,5 kg
* hirder : 1.029 mm (a-raok 1985), 953 mm (goude 1985)
* hirder ar c'hanol : 559 mm (a-raok 1985), 483 mm (goude 1985)
* kouch a c'haller reoliañ
* boutoñs-surentez a-dreñv d'an draen

## Stummoù

* Model 60 (stumm orin)
* Model 6082, stumm 1982 e koun an U.S. Cavalry
* Model 60C, liv darguzhat
* Model 60SN, dezhi ul lamm e gwienn-wer
* Model 60SB, e dir divergl
* Model 60DL, gant ul lamm koad kraoñ
* Model 60SS
* Model 60SSK
* Model 60S-CF
* Model 60DLX

## Daveennoù

* 1 2 (fr) McNAB Chris, Armes à feu Encyclopédie visuelle, L'Imprévu, 2022, p.152
* ↑ (en) Pajenn Rimfire war lec'hienn Marlin Firearms (lennet d'an 20/01/2024)
# Arisaka 99

An Arisaka 99 a zo ur fuzuilh-vorailh japanat ijinet e 1939 gant Kijirō Nambu diwar ur fuzuilh savet gant Nariakira Arisaka. Savet e oa bet evit kemer plas ar fuzuilh Type 38 e morlu hag arme Japan. Kambret e oa evit ar munision 7,7 × 58 mm Arisaka a oa nevez d'ar poent-se. Implijet e voe betek dibenn brezel ar Meurvor Habask e miz Eost 1945.

## Deskrivadur

Daou stumm nesañ a gaver : ar stumm orin, 1.258 mm e hirder, ha ne voe ket produet e-pad pell abalamour dezhañ bezañ re hir evit un implij efedus war an dachenn, hag ar stumm karabinenn, 1.118 mm e hirder, a voe an hini nesañ produet betek 1945. Un argil bras en deus an Type 99 abalamour d'he munision galloudus bezañ bet ijinet evit ar mindrailherezioù da gentañ.
He c'houch a zo reoliek etre 100 ha 1.500 metr. Ur golo a gaver war he c'hulasenn evit gwareziñ ar wikefre diouzh al loustoni. Un adstumm dezhañ ur c'hanol a c'haller divontañ zo bet produet evit an harzlammerien. Kalite ar skouerennoù produet a oa uhel-tre betek 1942, met aet e oa war washaat goude abalamour da ziaesterioù an industrielezh japanat e fin ar brezel.
Skouerennoù zo eus an Arisaka 99 a zo bet adkambret goude ar brezel evit o arme gant Sina, Thailand pe Korea ar Su. Lod a zo bet implijet e brezel Korea.

## Daveennoù

* 1 2 (fr) Le fusil Arisaka Type 99, LAI Publications, 13/12/2022 (lennet d'ar 15/07/2024)
# Ajman

Ajman (en arabeg: عجمان, ʿAjmān) a zo un emirelezh hag ur gêr war un dro. Unan eus seizh emirelezh an Emirelezhioù Arab Unanet ez eo, hag an hini vihanañ anezho (460 km²), ha ne ra nemet 0,5% eus gorread hollek an Emirelezhioù Unanet. Rannet eo e teir lodenn distag.

## Pennad kar

* Timbroù postoù Ajman

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Timbroù Manama

E 1963 e tilezas melestradurezh Postoù Breizh-Veur he c'hefridi e Stadoù an Arsav-brezel (saozneg : Trucial States) e reter Arabia.
Un embreger timbrawouriezh amerikan, Finbar Kenny e anv, a gavas aze un digarez evit moullañ un toullad timbroù, gant ar soñj gwerzhañ anezho da zastumerien timbroù er bed-holl. E 1964 e sinas un emglev gant gouarnamant diarc'hant Ajman evit ober en e lec'h war-dro ar produiñ timbroù en e anv. Un eil emglev a voe sinet gant Emirelezh Fujairah e 1964.
Adalek 1966 e voe embannet kalzik rummadoù timbroù gant ar meneg "MANAMA Dependency of Ajman", Manama (arabeg : المنامة) anezhañ un oaziz en emirelezh Ajman, e reter kêr Ajman (arabat eo droukveskañ anezhi gant kêr-benn Bahrein).
Liesliv eo an timbroù, evit plijout d'ar re yaouankañ moarvat. Divalav a-walc'h eo an tresadennoù avat, ha pell-pell diouzh buhez hag istor an annezidi : taolennoù arzoù-kaer gant livourien Europa (Brueghel, Auguste Renoir, Michelangelo...), gant skeudennoù maouezed en noazh a-wechoù, buhez Napoleon, programmoù Apollo ha Soyouz en egor, c'hoarierien mell-droad brudet, Charles de Gaulle...
Seurt timbroù n'o deus talvoudegezh ebet e gwirionez. Kavet e vezent er boestoù-fourmaj evit netra er bloavezhioù 1970, ha daoust dezho da vezañ renablet gant katalogoù timbroù Yvert et Tellier da skouer, n'int ket bet implijet er vro.
Lesanvet e vezont "erinoù" (Dunes e saozneg), diwar al lec'h m'int bet savet. War-dro 200 timbr a voe embannet etre 1966 ha 1972
Paouez a reas timbroù Ajman ha Manama e 1972.

## Pennadoù kar

* Timbroù Ajman
* Timbroù Stadoù an Arsav-brezel
# Timbroù Dubai

Dubai zo unan eus stadoù an Emirelezhioù Arab Unanet war vord Pleg-mor Persia.
Er bloaz 1892 voe sinet ur feur-emglev etre Breizh-Veur hag emired ar broioù anvet Stadoù an Arsav-brezel (Trucial States e saozneg) hag a fizias servij ar postoù e melestradurezh ar Rouantelezh Unanet. Ne oa ket ar Stadoù izili eus Unvaniezh Postoù ar Bed. Gouarnamant India a zigoras e vurev-post kentañ e Dubai e 1941 ha betek 1947 e veze implijet timbroù India saoz, kachedet e oant gant ar gerioù Dubai Persian Gulf (Dubai Pleg-mor Persia). Pa voe dieub India e 1948 e krogas Ofis Postoù Bro-Saoz da aozañ an dasparzh lizhiri etre an emirelezhioù hag ar peurrest eus ar bed. Timbroù Breizh-Veur gant talvoudoù-gwerzh e rupiah a veze implijet.
Ar Saozon a gollas tamm ha tamm o levezon er rannvro, ha serret e voe burevioù-post saoz en Arabia pa voe digoret raktal re melestradurezh an emirelezhioù (miz Even 1963).
E 1963 e voe lakaet er-maez timbroù dindan anv Dubai, warno poltred ar Sheikh Rashid bin SaId, emir Dubai. 118 timbr boutin ha 90 timbr evit ar postoù dre-nij a voe embannet gant an emirelezh, pezh zo nebeut a-walc’h pa seller ouzh an niver produet en emirelezhioù all (Ajman, Sharjah…).
Ma kaver amañ evel er broioù tost kalzig timbroù moullet evit an dastumerien (taolennoù Goya, Murillo, Rubens, loened, C’hoarioù Olimpek Mec’hiko, Tokyo…), e voe embannet timbroù « siriusoc’h » an danvez anezho : stourm a-enep an naonegezh pe gleñved ar paludoù, araokadennoù an deskadurezh, kantved deiz-ha-bloaz ar Groaz-Ruz, emvod-meur etre pennoù-bras ar rannvro... Ne oa ket dibaot gwelet poltred ar priñs war an timbroù.
Paouezet e voe gant emrenerezh postel Dubai ha hini an emirelezhioù all evelkent e 1973, pa voe krouet Stad an Emirelezhioù Arab Unanet.

## Pennadoù kar

* Timbroù an Emirelezhioù Arab Unanet
* Timbroù Stadoù an Arsav-brezel