OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Aucey-la-Plaine

Aucey-la-Plaine :
| An iliz katolik. ||
| Bro | Normandi |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Pontorson |
| Kod kumun | 50019 |
| Kod post | 50170 |
| Maer Amzer gefridi | Alain Bodin 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Avranches - Mont-Saint-Michel |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 415 ann. (2020) |
| Stankter | 44 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 5 m — brasañ 61 m |
| Gorread | 9,39 km² |
| kemmañ |
Aucey-la-Plaine zo ur gumun c'hall eus Normandi e kanton Pontorson e departamant Manche.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Pontorson hag e Distrig Avranches. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 32 waz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,81% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; mervel a reas tri soudard eus ar gumun e Belgia e miz Eost 1914, e penn- kentañ ar brezel, daou d'an 22, unan anezhe en Aiseau-Presles, en 25vet Rujumant Troadegiezh e oa, egile e Falisolle, er 136vet Rujumant Troadegiezh e oa, an trede hini a varvas e Tamines d'an 28, er 136vet Rujumant Troadegiezh e oa.

#### Eil brezel-bed

* Emgann Normandi, Even 1944: un den nann-soudard a varvas en Aucey abalamour d'ar brezel, lazhet e voe d'an 22 gant ur vombezadeg.
* Mervel a reas pevar gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Ar monumant.
* Iliz katolik Intron-Varia, an tour iliz bet savet e 1762, an nev e 1775, un delwenn eus ar Werc'hez Vari hag ar Mabig Jezuz eus ar XVI$^{vet}$ kantved enni, rummet.
* Monumant ar re varv e Leurgêr an Iliz katolik, luc'hskeudenn.
* Plakennoù ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc'hskeudenn.
* Chapel (XVI$^{vet}$ kantved, bet adsavet e 1820) ha feunteun Intron-Varia e Fiévroux.
* Kastell La Crenne, 1851-1858.
* Kastell Le Guépéroux, dibenn an XVIII$^{vet}$ kantved.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| 2020 | → bremañ | Alain Bodin | digostezenn | Labourer-douar |
| 2014 | 2020 | Jacqueline Poisson | | |
| Meurzh 2001 | Meurzh 2014 | Alain Bodin | digostezenn | Labourer-douar |
| ? | Meurzh 2001 | Anatole Lecamus | | |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Normandie - Mémorial des victimes civiles
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr) Diellaoueg Palissy
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Großstadt

Großstadt zo un daolenn eus 1928 gant al livour alaman Otto Dix (1891–1969).
Un deirzaolenn eo, a ziskouez ur gêr diouzh an noz da vare Republik Weimar. Al lodenn gleiz a ziskouez ur soudard kozh mac'hagnet o vont etrezek gisti. An daolenn greiz a ziskouez diabarzh un davarn-noz gant ur strollad sonerien o lakaat tud pinvidik da zañsal. An daolenn dehoù a ziskouez gisti evit an dud pinvidik gwisket gant feur a zo o vale e-kichen ar soudarded vac'hagnet hep sellet outo.
Temoù lies a gaver en daolenn. Penaos bezañ ur vaouez, ar reizh, freuz ar mad en ur gêr vras vodern. Hervez ar gelennerez war an arzoù Marsha Meskimmon, ar soudarded kozh zo « diskouezet gwan e nouspet doare dre revelezh tagus maouezed Weimar. An ekonomiezh ha galloud ar reizh zo chomet etre daouarn merc'hed hep vertuz taolennet evel euzhviled ar vodernelezh. »
E Kunstmuseum Stuttgart emañ an daolenn abaoe 1972.

## Liammoù diavaez

* An daolenn

## Notennoù

* ↑ Loughborough University
# Pomerania

Pomerania (Pommern en alamaneg, Pomorze e poloneg) zo ur rannvro istorel en hanternoz Alamagn ha Polonia a-hed ar Mor Baltel, en daou du d'ar stêr Oder. Dont a ra an anv eus an anv slavek kozh po more = "arvor" (stummet evel an anv brezhonek eo an anv slavek, gant ur rakger po dirak an anv more, "mor").
Er Grennamzer e voe savet un dugelezh a voe tro-ha-tro en Impalaeriezh Santel Roman, e dalc'h Danmark, Polonia pe Sveden. Tamm-ha-tamm e voe staget ouzh Prusia. Etre 1816 ha 1945 e oa Pomerania ur broviñs eus Prusia.
Hiziv an deiz ez eo rannet ar rannvro istorel-se e meur a lodenn.
* Er c'hornôg : ul lodenn eus Alamagn eo Vorpommern ("Rakpomerania") pe Westpommern ("Pomerania ar C'hornôg"). Emañ e stad Mecklenburg-Vorpommern. Ul lodenn vat eus ar vroig-se a oa e dalc'h Sveden etre 1648 ha 1815, hag abalamour da se e oa anvet "Pomerania svedat".
* Er reter : ul lodenn eus Polonia eo al lodenn-se bremañ. Anvet e vez Hinterpommern ("Drekpomerania") pe Ostpommern ("Pomerania ar Reter") en alamaneg, Pomorze hepken e poloneg. Rannet eo etre teir rannvro velestradurel :
** Województwo zachodniopomorskie ("Voivodiezh Pomerania ar c'hornôg"), ar pellañ er c'hornôg ;
** Województwo pomorskie ("Voivodiezh Pomerania"), er reter ;
** Województwo kujawsko-pomorskie ("Voivodiezh Kuyavia-Pomerania") en douaroù.
# Still Corners

Still Corners zo ur strollad sonerezh dream-pop savet e 2007 gant Greg Hughes (sonaozer ha gitarour) ha Tessa Murray (kanerez ha sonerez piano). Un daouad eo abaoe ar penn-kentañ, daoust ma vez ur soner taboulin war al leurenn ganto e-pad ar sonadegoù. E Breizh o doa sonet e 2011, er festival La Route du Rock.

## Pladennoù

* Creatures of an Hour (2011, Sub Pop)
* Strange Pleasures (2013, Sub Pop)
* Dead Blue (2016, Wrecking Light)
* Slow Air (2018, Wrecking Light)
* The Last Exit (2021, Wrecking Light)
* Dream Talk (2024, Wrecking Light)
# Der Krieg

Der Krieg ("Ar Brezel"), anvet raloc'h Dresden War Triptych, zo un deirzaolenn (gant ur predella) gant al livour alaman Otto Dix. Stumm hag aozadur an daolenn zo deuet eus teirzaolennoù arz relijiel an Azginivelezh. E 1929 e voe boulc'het al livadur, hag echuet e 1932. Bez eo bet lakaet da arvestiñ er Galerie Neue Meister e Dresden abaoe 1968. Unan eo eus labourioù peoc'hgarour niverus Dix er bloavezhioù 1920 eo. Awenet eo bet gant eñvorennoù an aozour eus brezel ar fozioù-difenn e-pad ar C'hentañ brezel-bed.

## Notennoù

* ↑ predella : ger italianek evit komz eus rann izelañ liestaolenn ur sternaoter.
# Presses universitaires de Rennes

Ar Presses Universitaires de Rennes (PUR) zo un ti-embann stag ouzh skol-veur Roazhon 2. Ar brasañ ti-embann skol-veur eo er Stad C’hall. Krouet e voe e 1984 ha lec’hiet eo e Roazhon war gampus La Harpe e skol-veur Roazhon 2. Drezañ ec’h embann 11 skol-veur dre hanterouriezh ur rouedad dindan ur statud foran, levrioù ha kelaouennoù war skiantoù an den hag ar skiantoù sokial.

## Istor

Krouet e voe an ti-embann e 1984 da heul ti-embann diabarzh skol-veur Roazhon 2, "Gwaskelloù Breizh-Uhel" (Presses de Haute-Bretagne) e anv. Ul lañs efedus a voe roet dezhañ gant Pierre Corbel, dilezet gantañ e bost kelenner skol-veur war ar sokiologiezh.

## Aozadur

Ur servij obererezhioù greantel ha kenwerzhel eo framm an ti-embann, evit Rouedad skolioù-meur ar C’hornôg atlantel ma 'z eus bodet 12 skol-veur.

## Embann

* 2023 : 208 levr a voe embannet gant PUR.

## Levrlennadur

* (fr) Suzanne Bruneau, Les Presses universitaires de Rennes. Objectif : diversification, '7 jours, 11 Eost 2023. Kavet : 3 a viz Du 2024..

## Liammoù diavaez

* Lec’hienn ofisiel
* Emginnig ar PUR war OpenEdition. Kavet : 3 a viz Du 2024.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Service d’activités industrielles et commerciales.
* ↑ E Breizh : Kreisteiz Breizh, Brest, Naoned, Roazhon 1 ha Roazhon 2 ; e Bro-C'hall : Angers, La Rochelle, Le Mans, Orléans, Paris-Est ha Poitiers ; e Suis : Lausanne.
# Ministrerezh an Difenn

Ministrerezh an Difenn, pe Departamant an difenn, a vez graet eus ul lodenn eus ur gouarnamant karget gant ar c'hefridioù liammet ouzh an difenn hag an nerzhioù lu ; kavet e vez er stadoù lec'h ma vez rannet ar galloud etre meur a vinistrerezh pe departamant. Peurliesañ un departamant evel-se a ren holl skourroù milourel ar vro, ha suj eo da Vinistr an difenn pe Sekretour an difenn.
Roll ministr an Difenn a zo disheñvel mat hervez ar vro; e lod anezho, ar ministr n'eo karget nemet eus merañ ar voujedenn hag an dafariñ, padal e broioù all e vezont ul lodenn eus an aozadur urzhiañ milourel.
En un doare istorel, an departamantoù-se a oa anvet Ministrerezh ar brezel pe departamant ar brezel, memes ma ne oant nemet e penn tirlu ar vro, gant departamantoù all evit skourroù all nerzhioù lu ar vro. A-raok an Eil Brezel-bed, darn eus "ministrerezhioù ar brezel" a oa ministrerezhioù an tirluioù, padal evit ar morlu pe aerlu, e oa skourroù disheñvel, pep hini gant un departamant. E fin 1953, da skouer, an Unvaniezh Soviedel en devoa ur "ministrerezh ar brezel" hag e-kichen e oa ivez "ministrerezh ar morlu".
E-pad ha goude an Eil Brezel-bed e oa bet adurzhiet ha adanvet an departamantoù-se, ar pal e oa kenurzhiañ ar skourroù disheñvel a c'helle bezañ enebet etrezo (tirlu, aerlu, morlu). Da skouer Servij nij Morlu Impalaeriel Japan ha Servij nij Tirlu Impalaeriel Japan a oa enebet etrezo a-raok hag e-pad an Eil Brezel-bed o klask desachañ ar gwellañ nijerien, ar muiañ a arc'hant ha danvezioù diazez ha betek ar steuñvioù armoù burzhudus.
# Australian Army

Tirlu Aostralia (saozneg: Australian Army) eo nerzh douar diazez Aostralia. Ur skourr eo eus Nerzhioù Difenn Aostralia (saozneg: Australian Defence Force pe ADF, gant Morlu Roueel Aostralia ha Nijlu Roueel Aostralia. Penn al lu eo ar Chief of Army (CA), hag a zo suj da Benn an Nerzhioù Difenn hag a zo penn Nerzhioù Difenn Aostralia. Penn al lu a zo suj en un doare eeun da Vinistr an difenn, gant Ministrerezh an Difenn hag a zo karget eus melestriñ ha dafariñ an Tirlu hag an Nerzhioù difenn all eus ar vro.
Savet e voe e 1901, evel Nerzh Milourel ar C'hommonwealth, azalek an nerzhioù trevadennel aostralian eus Kevread Aostralia. Soudarded Aostralia zo bet o kemer perzh e brezeliadennoù bihan pe brezelioù brasoc'h a-hed istor Aostralia. Met betek-henn n'eus nemet e-kerzh an Eil Brezel-bed e oa bet taget tiriad Aostralia en un doare eeun.
# Plombières-les-Bains

Plombières-les-Bains :
| Ar c'hreiz-kêr gwelet eus ar c'hornôg. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Grand Est |
| Departamant | Vosges |
| Arondisamant | Épinal |
| Kanton | Plombières-les-Bains (pennlec'h) |
| Kod kumun | 88351 |
| Kod post | 88370 |
| Maer Amzer gefridi | Albert Henry 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes des Vosges Méridionales |
| Lec'hienn web | www.plombiereslesbains.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 566 ann. (2020) |
| Stankter | 58 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 335 m — brasañ 576 m |
| Gorread | 27,20 km² |
| kemmañ |
Plombières-les-Bains zo ur gumun c'hall, eus departamant ar Vosges, e rannvro Grand Est.

## Istor
### XIX$^{vet}$ kantved

* Brudet eo ar gêrig dre ma oa bet un emgav kuzh eno, d'an 21 a viz Gouere 1858, etre Napoleon III ha Camillo Benso di Cavour, kentañ ministr Piemonte. E-pad an emgav-se e voe graet emglev etrezo : mont a rafe armeoù Napoleon III da harpañ Piemonte ma vije brezel etre ar rouantelezh-se hag Impalaeriezh Aostria, hag en eskemm e vije roet kontelezh Nisa ha Savoia da Vro-C'hall. E 1859 e tarzhas ar brezel hag e 1860 e voe roet douaroù Nisa ha Savoia da Vro-C'hall.

## Liammoù diavaez

* De Plombières à Solferino puis à Sedan
* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Collocou familier

Collocou familier a vez lavaret eus al levr anvet Collocou familier etre un den curius hac un den expert, var an abusou commun da bep stadou a veler a rer etouez a bep seurt tud a Breis-Isel, hac e leac’h all. Dediet d’ar Vretonnet, gant ur mignon dezo, hep intantion da choqi den e particulier, embannet e 1779 « E ty Intanves Marin Blot ».
Un den curius a ra goulennoù (penaos chom yac'h, penaos amprestañ arc'hant) hag an den expert a respont bep tro.

## Liamm diavaez

* Wikimammenn
* Google books
# Cath Maige Tuired

Cath Maige Tuired (iwerzhoneg a-vremañ: Cath Maighe Tuireadh; a dalv. "Emgann Magh Tuireadh") zo anv daou emgann kontet e gwengeloù Iwerzhon. An daou emgann a c'hoarvezas e Connacht: an hini kentañ e tiriad Conmhaícne Cúile Tuireadh nepell eus Cong, e Kontelezh Mayo, an eil a c'hoarvezas e-kichen Loch Arbhach e Kontelezh Sligeach. An daou a ziskouez kurioù gourvibion Danann, da gentañ a-enep ar Fir Bolg, hag a-enep ar fomorianed goude.

## Gerdarzh

Ar ger Cath zo ur ger keltiek tost d'ar ger brezhonek Kad, hag a dalv un emgann, ur stourm. Maigh a dalv ur gompezenn (un orin heñvel hag ar ger brezhonek "maez"). Soñjal a raer eo Tuired (iw. a-vremañ: Tuireadh) ur ger a dalv "tourioù" pe "peulioù" (skeudenn ur peul a dalv marteze un haroz, ur penn-brezel), hogen troet eo bet e "un hirvoud" gant ar "Royal Irish Academy’s Dictionary of the Irish Language". Gallout a rafe bezañ troet evel: "Emgann Kompezenn ar Peulioù", "Emgann Kompezenn an Harozed", pe "Emgann ar Gompezenn Hirvoudus".

## E brezhoneg

Troet e oa bet ar veurzanevell e brezhoneg gant G. B. Kerverziou hag Arzel Even hag embannet e oa bet er gelaouenn Al Liamm etre 1947 ha 1951 :
* Kad Mag Tured, Al Liamm, 6/21, 8/17, 11/13, 12/86, 24/49, 25/78, 28/64 ha Tir na nOg 5/13.
# Reichsministerium für Volksaufklärung und Propaganda

Ministrerezh ar Reich evit Deskadurezh ar Bobl hag ar Propaganda (alamaneg: Reichsministerium für Volksaufklärung und Propaganda, RMVP), brudet ivez evel Ministrerezh ar Propaganda (Propagandaministerium), a oa karget da evezhiañ ar c'hazetenniñ, al lennegezh, an arzoù kaer, filmoù, c'hoariva, sonerezh ha radio da vare an Trede Reich alaman.
Ar ministrerezh a oa bet krouet evel aozadur diazez ar Propaganda Nazi dres goude ma vije erruet an nazied er galloud e miz Genver 1933. E kabined Hitler e oa Joseph Goebbels a oa ministr ar propaganda, ha suj e oa an holl vediaioù hag arzourien d'e vinistrerezh dre Gambr Sevenadurel ar Reich (Reichskulturkammer), a oa bet savet e fin ar bloavezh 1933.
# HMCS Athabaskan (G07)

An HMCS Athabaskan e oa bet ar c'hentañ lestr-distruj eus ar Royal Canadian Navy anvet evel-se diwar un hollad tri. Ul lestr-distruj eus ar c'hlasad listri Tribal e oa. Implijet e oa bet e-kerzh an Eil Brezel-bed. An anv a oa graet evit enoriñ ar c'hentañ pobloù a rae gant ar strollad yezhoù Athabaskan. Kaset e oa bet al lestr d'ar strad gant an dorpedenn alaman e-kichen Enez Vaz, e Mor Breizh e 1944.
An Athabaskan a oa bet roet urzh d'e sevel d'ar 5 a viz Ebrel 1940 evel ul lodenn eus ar Steuñv sevel 1940-1941. Savet e oa bet er Rouantelezh-Unanet adalek an 31 a viz Here 1940 gant Vickers-Armstrongs eus High Walker ha savet asambles gant CA Parsons engine works. Moret da vat d'an 18 a viz Du 1941, lakaet e oa bet e servij e Morlu Roueel Kanada d'an 3 a viz C'hwevrer 1943.
# Buais-les-Monts

Buais-les-Monts :
| An ti-kêr. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Saint-Hilaire-du-Harcouët |
| Kod kumun | 50090 |
| Kod post | 50640 |
| Maer Amzer gefridi | Éric Courteille 2016-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de Saint-Hilaire-du-Harcouët |
| Lec'hienn web | http://www.buais-les-monts.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 659 ann. (2020) |
| Stankter | 27 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 115 m — brasañ 238 m |
| Gorread | 24,73 km² |
| kemmañ |
Buais-les-Monts zo ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall, krouet e 2016.

## Istor
### XXI$^{vet}$ kantved

* D'ar 1añ a viz Genver 2016 e voe bodet kumunioù Buais ha Saint-Symphorien-des-Monts d'ober kumun nevez Buais-les-Monts.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Santez Anna, e Buais.
* Domani ar c'hastell Saint-Symphorien-des-Monts.

## Melestradurezh

Roll ar vaered :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| Genver 2016 | → bremañ | Éric Courteille | | Labourer-douar |

## Pennadoù kar

* Buais,
* Saint-Symphorien-des-Monts.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Dastumad an aktaoù melestradurel Prefeti Manche niv. 77, Kerzu 2015
* ↑ (fr) « Éric Courteille, élu premier maire de Buais-les-Monts », Ouest-France, 12 Genver 2016.
# Bréville-sur-Mer

Bréville-sur-Mer :
| Iliz katolik Intron-Varia ||
| Bro | Normandi Cotentin |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Coutances |
| Kanton | Bréhal |
| Kod kumun | 50081 |
| Kod post | 50290 |
| Maer Amzer gefridi | Jacques Boutouyrie 2022-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de Granville, terre et mer |
| Lec'hienn web | https://www.mairie-brevillesurmer.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 779 ann. (2020) |
| Stankter | 114 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 0 m — brasañ 69 m |
| Gorread | 6,86 km² |
| kemmañ |
Bréville-sur-Mer zo ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Gerdarzh

* Diwar an anv den skandinavek Brae hag ar gêr latin villa (domani) ?
* E 1957 e voe ouzhpennet sur-Mer ouzh anv ar gumun.

## Douaroniezh

* An tevennoù.
* War aod Mor Breizh emañ Bréville.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Bréhal hag e Distrig Coutances. Lakaet e voe en Arondisamant Coutances e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas seitek gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 5,04% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; unan anezhe a voe lazhet e Châtelet e Belgia d'an 22 a viz Eost 1914, e penn- kentañ ar brezel, soudard er 36vet Rujumant Troadegiezh e oa.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas c'hwec'h den ag ar gumun abalamour d'ar brezel, pevar anezhe a oa tud nann-soudard.
* Emgann Normandi, 1944: d'ar 17 a viz Gouere e voe lazhet ur Rezistant gant an Alamaned$^,$.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Intron-Varia, gant lodennoù eus an XII$^{vet}$ kantved.
* Monumant ar re varv er vered e-tal an iliz katolik, luc'hskeudenn.
* Plakenn e koun ar Rezistant bet lazhet e miz Gouhere 1944, luc'hskeudenn.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Beauvoir (Manche)

Beauvoir :
| An ti-kêr. ||
| Bro | Normandi |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Pontorson |
| Kod kumun | 50042 |
| Kod post | 50170 |
| Maer Amzer gefridi | Alexis Sanson 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Avranches - Mont-Saint-Michel |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 442 ann. (2020) |
| Stankter | 31 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 5 m — brasañ 40 m |
| Gorread | 14,29 km² |
| kemmañ |
Beauvoir zo ur gumun c'hall eus Normandi e kanton Pontorson e departamant Manche.

## Douaroniezh

* Stok ouzh Breizh, war lez reter ar stêr Kouenon, emañ Beauvoir.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Pontorson hag e Distrig Avranches. Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 23 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,76% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Reter-Nesañ

* Lazhet e voe ur soudard eus ar gumun en Ourfa e Turkia d'an 11 a viz Ebrel 1920.

### Maroko

* Lazhet e voe ur c'habiten eus ar gumun d'an 12 a viz Mae 1926 en Iskritenez.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas ur milour eus ar gumun d'ar 6 a viz Even 1940 e Leuilly (Aisne, Bro-C’hall).

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur milour eus ar gumun.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Sant Mikael, 1750-XIX$^{vet}$ kantved.
* Monumant ar re varv e Leugêr ar Maerdi, luc’hskeudennoù$^,$.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv |
| 2014 | → bremañ | Alexis Sanson |
| Meurzh 2008 | 2014 | Bernard Héon |
| Meurzh 1983 | Meurzh 2008 | Jean-Claude Lefrançois |
| 1945 | Meurzh 1983 | Maurice Desfeux |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Bered La Bouteillerie

Bered La Bouteillerie zo ul lec'h beziañ lec'hiet e Naoned, e Breizh, e karter Malakoff-Saint-Donatien. Digor eo abaoe 1774.
Armel de Wismes, Émile Dezaunay, René Guy Cadou ha Mathurine Fourchon zo o bezioù e bered La Bouteillerie.
# Oberiadur-brezel Torch

An Oberiadur brezel Torch (saozneg: Operation Torch) a oa bet un dilestradeg, etre an 8 hag ar 16 a viz Du 1942, gant ar Gevredidi en Norzhafrika c'hall e-kerzh an Eil Brezel-bed. Torch a oa bet savet evit, war un dro, lakaat ar Saozon da gaout un trec'h e Norzhafrika ha lakaat nerzhioù lu stadunanat da gregiñ sioul (war un dachenn vihan) gant o stourm a-enep an Alamagn nazi hag an Italia faskour. Ar c'hentañ gwech e oa bet evit unvezioù stadunanat da vezañ war dachenn Europa-Norzhafrika hag ar wech kentañ e oa ivez da welet un oberiadur harzlammerien bras gant Stadunaniz.
# Bourgvallées

Bourgvallées :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Saint-Lô |
| Kanton | Saint-Lô-2 |
| Kod kumun | 50546 |
| Kod post | 50750 |
| Maer Amzer gefridi | Claude Javalet 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Saint-Lô Agglo |
| Lec'hienn web | http://www.bourgvallees.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 3 304 ann. (2020) |
| Stankter | 68 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 12 m — brasañ 180 m |
| Gorread | 48,27 km² |
| kemmañ |
Bourgvallées a zo ur gumun e departamant ar Manche e Bro-C'hall, unan eus an departamantoù savet diwar Normandi gozh.

## Istor
### XXI$^{vet}$ kantved

* Krouet e voe kumun nevez Bourgvallées e 2016, bodet enni kumunioù kozh Gourfaleur, La Mancellière-sur-Vire, Saint-Romphaire ha Saint-Samson-de-Bonfossé.
* Kresket e voe ar gumun e 2019 goude bodañ kumunioù Soulles ha Le Mesnil-Herman.

## Pennadoù kar

* Gourfaleur,
* La Mancellière-sur-Vire,
* Le Mesnil-Herman,
* Saint-Romphaire,
* Saint-Samson-de-Bonfossé,
* Soulles.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Recueil des actes administratifs de la Manche Numéro Spécial n°90