# Tux

Tux eo maskotenn ofisiel Linux. E implij a zo dieub ha kavet e vez e meur a logo kenwerzhel pe amatour liammet gant Linux.

## Istor

Tresadenn an dudenn a zo bet choazet goude ur genstrivadeg aozet e 1996 ma oa aet ar maout gant Larry Ewing. Implij a ra GIMP, ar poellad dieub pennañ implijet war Linux hag a servij da grouiñ pe cheñch skeudennoù pe tresadennoù. Un dudenn ijinet eo, hag a ziskouez ur seurt mankig glas. Ar soñj a oa bet roet gant Alan Cox ha peurechuet gant Linus Torvalds, krouer kraoñell Linux.
Linus a zo bet awenet gant ur poltred en deus kavet war ul lerc'hienn FTP, o tiskouez tudennig ur mank o tennañ da tudennoù Creature Comforts gant Nick Park.
An anv a zo bet kinniget gant James Hughes. Dont a ra deus ar ger amerikan tuxedo lerc'h m'eo bet lammet an dibenn, ar ger o talvezout « smoking ». James Hugues, en ur mail kaset an 10 a viz Even 1996, a ginnig ur retro-gwreskanv savet gant ar gerioù Torvalds hag Unix.
Tu 'zo a lare ne oa ket ar maskotenn gwall vat evit skeudenn Linux dre ma ne oa ket ar mank ul loen galloudus-tre. Linus Torvalds en deus respontet ne soñjfe den ebet da se ma vefe karget gant ur mank korrig, a red buan hag en deus ur pigoz kalet-tre.

## Neuz

Maskotenn Linus a zo ur Mank.
Kalz a dud a soñj eo maskotenn Linux ur pengouin, dreist-holl peogwir e saozneg, ar ger mank a zo penguin. Ar pezh a vez lâret e brezhoneg evel ur erev a zo ul labous eus an emisferenn norzh eus familh an alcidae, a c'hell nijal, padal, ar mank na vev nemet en emisferenn su. Er yezh pemdezieg, implij ar gêr "erev" e plas "mank" a zo un drougimplij eus ar yezh a c'hoarvez alies-tre.
Tux na ziskouez gouenn ebet eus an 19 a zo war ar voull, memes ma tenn d'ur mank Adeli, ha ma Linus Torvalds en deus kavet e tenne d'ur mankig glas. Kontet e vez eo bet dantet gant ur mank e-pad unan eus e veajoù. Kalz a arzourien o deuz graet stummoù all. En disorc'h e vez kalzig a krouadurioù fentus..
* Tux e kalite uhel
* Tux kalite uhel vektoriset
* Tux Crystal 1$^{añ}$ stumm (ur soñj eus un ezel deus crystalxp.net)
* Tux « crystaliset »

## Implij

E-barzh dasparzhadurioù zo eus Linux evez gwelet Tux e-pad ar boot. Tux a zo un tudenn eus ar webcomic User Friendly. TUX a zo anv ur servijer web diazezet war Linux.

### C'hoarioù video

Tux en deus kemeret perzh e kummuniezh Linux evel Mario e hini Nintendo. Dre-se, ur bern c'hoarioù urzhiataer, an aliesañ poelladoù frank hag open-soucre evit Linux. En o zouez :
* Age of Empires III: un RTS graet gant Microsoft. Unan eus an anvioù ankivil roet d'ar chas a zo 'Tux the conqueror' by Microsoft.
* Tux on the Run: ur puzzle-game programmet e JAVA graet gant Lennart Steinke.
* Chromium B.S.U.: ur space-shooter lec'h ma z'eus Tux o ezañ ur power-up.
* Tuxedo T. Penguin: A Quest for Herring: Ur c'hoari troienn e 3D digoust.
* XTux un emgann d'ar marv o ziskouez tudennoù eus ar poelladoù frank o stourm a-eep Microsoft.
* FreeDroidRPG: Un RPG, lec'h m'eo Tux un alien (Linarian) hag a zo trapet war an Douar.Ret eo dezhañ en el gannañ gant droidoù evit dreistvevañ.
* OpenArena: Un tudenn a zo anved "Penguin" hag a zo un den gwisket e Tux.
* Pingus: e c'hoari video evel Lemmings lec'h m'eo lakaet manked e plas lemmings.
* SuperTux: ur c'hoari platform awenet gant Super Mario Bros.
* Tux Kart ha SuperTuxKart: C'hoari kart awenet gant Mario Kart.
* Tux Math Scrabble: Ur Scrabble doare Matematik gant Tux e-barzh.
* Tux Paint: Ur poellad evit ar re yaouank evit tresañ.
* Tux, of Math Command: Ur c'hoari matematik.
* Tux Typing: ur poellad evit deskiñ bizskrivañ.
* Tux Racer: Ur c'hoari evel reoù snowboard, lec'h ma z'eo ar c'hoarier ur mank o diskenn un draonienn war an erc'h.
* Tux Word Smith: Un doare scrabble.
* FreeCiv: Ur c'hoari doare Civilization.
* Wormux: Ur c'hoari strategiezh dre tro awenet gant Worms.
* Frozen Bubble: Ur puzzle game digoust.
* LinCity-NG: Ur c'hoari strategiezh digoust lec'h ma z'eus tu sevel un delwenn Tux.
* Emilia Pinball: Ur Pinball gant Tux.

### Tux er sevenadur poblek

[[Image:Ebu tux.JPG|thumb|280px|Tux, e tal an EBU.
* Er RPG war internet DragonFable, al loenig mank a zo anvet Linus, e liamm gant Linux Torvalds, skrivet eo zoken er c'hoari ez eo a-enep Windows.
* Er webcomic c'hoarierien Ctrl+Alt+Del, Scott, un implijer Linux en deus ur mank anvet Ted.
* Tu zo gwelout Tux er film Surf's Up

## Daveoù

* ↑ Re: Linux logo, Alan Cox, 2 a viz Mae 1996
* ↑ Re: Linux Logo prototype., Linus Torvalds, 9 a viz Mae 1996
* ↑ Ar poltred en deus awenet Linus Torvalds
* ↑ Re: Linux logo, Linus Torvalds
* ↑ Creature Comforts: I ate so much war YouTube
* ↑ A Complete History of Tux, Why is He Called "Tux"?
* ↑ But aren't Penguins a bit - well - feeble?
* ↑ Linux v2.0 released : Linus Torvalds war comp.os.linux.announce
* ↑ Patrom:Entrée TLFi
* ↑ Kummuniezh tud o kenderc'hel tresadennoù Tux
* ↑ - Age of Empires III listenn anvioù chas (e Japaneg)

## Gwelet ivez
### Liammoù diavaez

* (en) : Description de Tux par Larry Ewing, son créateur