# Teurgn

Teurgn :
| Tours, hag ar pont Wilson dreist al Liger en dalenn gentañ. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Tours |
| Bro | Touren (kêrbenn) |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Centre |
| Departamant | Indre-et-Loire (prefeti) |
| Arondisamant | Teurgn (pennlec'h) |
| Kanton | Pennlec'h seizh kanton |
| Kod kumun | 37261 |
| Kod post | 37000, 37100, 37200 |
| Maer Amzer gefridi | Serge Babary 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération Tour(s) Plus |
| Lec'hienn web | https://www.tours.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 138 668 ann. (2022) |
| Stankter | 4 000 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 44 m — brasañ 109 m |
| Gorread | 34,67 km² |
| kemmañ |
Teurgn (Tours e galleg) eo anv pennlec'h departamant gall an Indre-et-Loire, ha kêr-benn proviñs kozh Touren, savet a bep tu d'ar stêr Liger. 136 500 a dud zo o chom eno. Kêr-benn Bro-C'hall e oa en amzer ar roue Loeiz XI a Vro-C'hall. Eno emañ sez arc'heskob "Kornôg" Bro-C'hall, ha Breizh ennañ.
Kêr-benn un tolead pinvidik a-walc'h eo Teurgn, gant parkadoù legumaj, gwez-frouezh ha gwiniegi brudet.
Emañ ar gêr en ur c'hroashent kozh-tre, Norzh-Su e roud-avel, evit treuziñ aes al Liger hag ar Cher, e adstêr kazi kenstur er Su. Dre-se e veze liammet tolead Pariz, Chartrez, Poatev ha Bourdel en ur gejañ gant dezougerezh war vag Kornôg-Reter war ar stêr vras.

## Istor

E mare ar C'halianed e oa un treizh hag ur geoded anvet Civitas Turonorum gant ar Romaned. Dont a ra an anv eus anv ar meuriad, an Turones. Eno, en IV$^e$ kantved, e vevas un den illur, sant Martin, ur milour, aet da vanac'h, ha diazezer un abati bras nepell diouzh ar geoded. E penniliz an abati e teue pirc'hirined da geheliñ ur sant a zo bet roet e anv da veur a gêr ha gêriadenn en Europa a-bezh. Ouzhpenn-se emañ kêr Deurgn war hent pirc'hirinded Sant-Jalm a Gompostela etre Norzh Europa ha Spagn. Er VI$^{vet}$ kantved e voe anvet da eskob un den-iliz illur all, Gregor Teurgn, den politikour hag istorour ar Franked (kontañ a ra penaos e renent brezelioù enep ar Vretoned). Kêr-benn ur gontelezh eo bet Teurgn, hini an Touren, teuziet e diwezh an XIII$^{vet}$ kantved en domani roueel ken e kave mat er Grennamzer roueed Bro-C'hall chom alies a-walc'h e kastellioù strewet a-hed al Liger. Unan anezho, Loeiz XI, a vourre chom mizvezhioù-pad e kastell ar Genkiz (kastell ar Montils e La Riche e bannlev kornôg hiziv).

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz-Veur Saint-Gatien, en anv Gatianus, ur sant eus an III$^e$ pe IV$^e$ kantved.

## Douaroniezh

War ribl Su al Liger eo bet staliet ar gêr pa'z eus un uhelgompezenn izel a-walc'h e-lec'h tornaodoù raz kavet en ur sevel gant ar stêr pe war ar riblenn Norzh. Er XIX$^{vet}$ kantved eo bet poblet ar ribl-mañ p'eo bet kleuziet ar "Foz" evit lakaat hent Pariz da vont eeunoc'h betek ar pont.

## Touristerezh

Roet eo bet al label Kêrioù ha Broioù Arz hag Istor dezhi.

## Gevelliñ

Nav c'hêr all zo gevellet gant Teurgn :
* Mülheim an der Ruhr, Alamagn, 170 000 annezad, abaoe 1962
* Segovia, Spagn, 56 000 annezad, aboe 1972
* Parma, Italia, 176 000 annezad, abaoe 1976
* Luoyang, Sina, 100 000 annezad, abaoe 1982
* Springfield, SUA, 151 000 annezad, abaoe 1984
* Trois-Rivières, Kebek, Kanada, 137 000 annezad, abaoe 1987
* Takamatsu, Japan, 426 000 annezad, abaoe 1988
* Brasov, Roumania, 329 000 annezad, abaoe 1990
* Minneapolis, SUA, 373 000 annezad, abaoe 1991
Emglevioù kenlabour zo ivez :
* Szombathely, Hungaria, 80 000 annezad, abaoe 2003
* Settat, Maroko, 116 570 annezad, abaoe 2002
* Marrakech, Maroko, 909 000 annezad, abaoe 2003.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Tour, e Buhez ar Sent, 1912, pajenn 782. Teurgn e Geriadur brezhoneg-galleg Roparz Hemon, 1972.