OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Nyanza

Nyanza zo ur ger bantouek, hag a dalv kement ha lenn, hag a gaver e lec'hanvadurezh Afrika.
* Albert Nyanza, anv bantouek Lenn Albert, etre Republik Demokratel Kongo hag Ouganda.
* Victoria Nyanza, anv bantouek Lenn Victoria
* Nyanza (Rwanda), kêr e Rwanda
** Distrig Nyanza, en-dro da Nyanza, Rwanda
* Proviñs Nyanza, e Kenya
* Nyanza Lac, e Burundi
* Nyanza (Nova Scotia)

## Pennad kar

* Mwanza
# Nyanga (proviñs)

Nyanga zo ur proviñs eus Gabon, e su ar vro. Harzoù en deus gant Republik Kongo.
g • ka • ke Proviñsoù Gabon :
| Proviñsoù | Estuaire · Haut-Ogooué · Moyen-Ogooué · Ngounié · Nyanga · Ogooué-Ivindo · Ogooué-Lolo · Ogooué-Maritime · Woleu-Ntem |
# Nyanza (Kenya)

Nyanza zo ur proviñs eus Kenya, e kornôg ar vro, war ribl lenn Victoria. Harzoù en deus gant Tanzania.

## Daveenn

* ↑ Disoc'h niveradeg 2009
g • ka • ke Proviñsoù Kenya :
| Proviñsoù | Central · Coast · Eastern · Nairobi · North Eastern · Nyanza · Rift Valley · Western |
# Nyarafoloeg

Ur yezh senoufoek eus skourr ar yezhoù senarek eo an nyarafoloeg (nyarafolo).

## Gwelet ivez

* Yezhoù nijerek-kongoek
* Yezhoù senoufoek
# Nyctereutes

Nyctereutes :
| Ur rakoungi ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Canidae |
| Genad : | Nyctereutes |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Nyctereutes a zo ur genad e rummatadur ar bronneged. Ne chom nemet ur spesad bev ennañ hiziv an deiz, hini ar rakoungi.

## Spesadoù

* Nyctereutes abdeslami, aet da get
* Nyctereutes donnezani, aet da get
* Nyctereutes megamastoides, aet da get
* ar rakoungi (Nyctereutes procyonoides)
# Nyangieg

Ur yezh nilez-saharek eus skourr ar yezhoù roubek eo an nyangieg (nyang'i) komzet gwechall en Ouganda.
Ur yezh varv an hini eo.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Yezhoù roubek
# Nyarwengeg

Ur rannyezh dinkek eus skourr yezhoù nilotek eo an nyarwengeg (nyarweng) komzet e Soudan.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Yezhoù nilotek
* Yezhoù nilotek ar c'hornôg
# Nyck de Vries

Hendrik Johannes Nicasius "Nyck" de Vries (neerlandeg ; ganet d'ar 6 a viz C'hwevrer 1995 e Uitwellingerga e Friz) zo ur blenier redadegoù-kirri a vlein e Formulenn 1 e 2023 gant AlphaTauri-Honda RBPT. Gounezet en doa ar gevezadeg Formulenn 2 e 2019 hag ar gevezadeg Formulenn E e 2020-2021 gant Mercedes-EQ Formula E Team. Ezel e oa bet eus programm blenierien yaouank McLaren adalek 2010 betek 2019. E redadeg Formulenn 1 gentañ en doa redet e 2022 pa oa bet galvet gant Williams da erlec'hiañ Alex Albon evit Priz Bras Italia.
Kevezadeg bed ar Formulenn 1 e 2023 :
| Red Bull | Ferrari | Mercedes | Alpine | McLaren | Alfa Romeo | Aston Martin | Haas | AlphaTauri | Williams |
| 33 Verstappen 11 Pérez | 55 Sainz 16 Leclerc | 44 Hamilton 63 Russell | 10 Gasly 31 Ocon | 4 Norris 81 Piastri | 77 Bottas 24 Zhou | 14 Alonso 18 Stroll | 27 Hülkenberg 20 Magnussen | 22 Tsunoda 21 de Vries | 23 Albon 2 Sargeant |
# Nyctanassa

Nyctanassa :
| Nyctanassa violacea, luc'hskeudennet e Florida (Stadoù-Unanet Amerika). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Pelecaniformes |
| Kerentiad : | Ardeidae |
| Anv skiantel ||
| Nyctanassa Stejneger, 1887 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Nyctanassa a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1887 gant al loenoniour stadunanat Leonhard Hess Stejneger (1851-1943).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

N'eus nemet ur spesad hag a ya d'ober ar genad hiziv an deiz :
* (††) Nyctanassa carcinocatactes (aet da get),
* Nyctanassa violacea
** N. v. bancrofti, N. v. caliginis, N. v. cayennensis, N. v. paupera ha N. v. violacea.
E gavout a reer en Amerika.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Ardeidae/Nyctanassa (lennet e-barzh d'an 2 a viz Meurzh 2016).
# Nyamouseg

Ur yezh nilez-saharek eus skourr yezhoù soudanek ar c'hreiz eo an nyamouseg (nyamousa) komzet gant tro-dro da 1.200 den e Soudan.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Yezhoù soudanek ar c'hreiz
# Medalenn Kate Greenaway

Medalenn Kate Greenaway (Kate Greenaway Medal en saozneg) zo ur priz roet da skeudennerien levrioù bugale e Bro-Saoz. Savet eo bet en enor d'ar skeudennerez saoz Kate Greenaway (1846-1901).
# Mecklenburg-Schwerin

Mecklenburg-Schwerin, pe Großherzogtum Mecklenburg-Schwerin en alamaneg, a oa ur stad hag un dugelezh-veur en hanternoz Alamagn etre 1815 ha 1918, war aod ar Mor Baltek.
Savet e voe diwar Dugelezh Mecklenburg (1352 -1815), renet gant an Tiegezh Nikloting. Goude dibenn an Impalaeriezh alaman e 1918 e teuas da vout Der Freistaat Mecklenburg-Schwerin e Republik Weimar.

## Pennadoù kar

* Mecklenburg-Vorpommern
* Mecklenburg-Strelitz
# Mecklenburg-Strelitz

Mecklenburg-Strelitz a oa un dugelezh en hanternoz Alamagn, a-stok ouzh Mecklenburg-Schwerin.
Savet e oa bet e 1701 hag aet da get en 1918.
Brudet eo tiegezh an duged ha dugezed, ha dreist-holl Charlotte von Mecklenburg-Strelitz (1744-1818), a oa pried da George III (1738–1820), roue Bro-Saoz, hag he doe 15 bugel.

## Pennad kar

* Mecklenburg-Schwerin
# Mecquignies

Mecquignies zo ur gumun e departamant Norzh e Bro-C'hall.

## Istor
### Dispac'h gall

* Miz Even 1794: preizhet eo bet ar gêriadenn gant lu Impalaeriezh Aostria.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar c'hastell eus ar Grennamzer, bet adkempennet en XIX$^{vet}$ kantved.
* An iliz katolik eus ar Grennamzer.

## Emdroadur ar boblañs 1793-2007

* Andonioù : Cassini hag EBSSA
# Mecocerculus

Mecocerculus :
| Mecocerculus stictopterus, luc'hskeudennet e Kolombia. ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Tyrannidae |
| Anv skiantel ||
| Mecocerculus P.L.Sclater, 1862 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Mecocerculus a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1862 gant al loenoniour saoz Philip Lutley Sclater (1829-1913).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

C'hwec'h spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* Mecocerculus calopterus,
* Mecocerculus hellmayri,
* Mecocerculus leucophrys
** M. l. brunneomarginatus, chapmani, leucophrys, montensis, nigriceps, notatus, pallidior, parui, roraimae, rufomarginatus ha setophagoides,
* Mecocerculus minor,
* Mecocerculus poecilocercus,
* Mecocerculus stictopterus
** M. s. albocaudatus, stictopterus ha taeniopterus.
O c'havout a reer e takadoù 'zo eus Suamerika, pevarzek (14) isspesad dezhe en holl.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Tyrannidae/Mecocerculus (lennet e-barzh d'an 21 a viz Mezheven 2018).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Mede

Mede zo ur gumun en Italia, e Proviñs Pavia e rannvro Lombardia.
# Mecklenburg (disheñvelout)

Mecklenburg zo un anv-lec'h alamanek, hag anv meur a dra en istor Alamagn.

## Lec'hioù
### Alamagn

* Mecklenburg, ur vro eus Alamagn a oa unan eus stadoù an Impalaeriezh Santel Roman
* Mecklenburg-Vorpommern, ur stad a-vremañ
* Mecklenburg-Schwerin, un dugelezh-veur
* Mecklenburg-Strelitz,un dugelezh-veur
* Mecklenburg-Güstrow, un dugelezh
* Stad Dieub Mecklenburg-Schwerin
* Stad Dieub Mecklenburg-Strelitz
* Kastell Mecklenburg
* Dorf Mecklenburg, ur gêriadenn

### Stadoù-Unanet

* Mecklenburg County, North Carolina
* Mecklenburg County, Virginia

## Tud

* Tiegezh Mecklenburg

## Traoù

* Mecklenburg Declaration of Independence
* Mecklenburg thaler, ur moneiz
* Mecklenburg vereinsthaler, ur moneiz
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Meda (Lombardia)

Meda zo ur gumun eus Italia, e proviñs Monza e Brianza e Lombardia.
# Saint-Laurent-de-la-Salle

Saint-Laurent-de-la-Salle a zo ur gumun e departamant Vande, e Bro-C'hall.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Melestradurezh: savet e voe ar gumun e 1790 ; lakaet e voe e Kanton La Caillère hag e Bann La Châtaigneraie. Lakaet e voe kumun Saint-Laurent-de-la-Salle en Arondisamant Fontenay-le-Comte bet krouet e 1800 hag e Kanton L’Hermenault pa voe diskaret Kanton La Caillère e 1801.

### XX$^{vet}$ kantved
##### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas daou 21 gwaz eus ar gumun, da lavaret eo 2,78% eus ar boblañs e 1911, abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv.

#### Eil Brezel-bed

* Mervel a reas daou zen ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Kastell Le Plessis-le-Franc.
* Iliz katolik Sant Laorañs.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù$^,$.

## Daveoù ha notennoù

* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Saint-Lambert (Calvados)

Kumunioù Bro-C’hall :
| Anv | Saint-Lambert |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Saint-Lambert en Arondisamant Caen | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Caen |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de la Suisse Normande |
| Kanton | Thury-Harcourt |
| Kod INSEE | 14602 |
| Kod post | 14570 |
| Maer | Daniel Morel |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 7,45 km² |
| Led | 48° 56' 15" Norzh |
| Hed | 00° 32' 51" Kornôg |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 29 m |
| Uhelder brasañ | 264 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 247 (2009) |
| Stankter | 33 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Saint-Lambert a zo ur gumun eus departamant gall Calvados e Bro-C'hall.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Eil brezel-bed, Emgann Normandi, 1944: mervel a reas ur vaouez nann soudard e Saint-Lambert abalamour d'ar brezel d’an 22 a viz Gouere.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Saint Lambert, XII$^{vet}$ kantved.
* Ur groaz er vered.
* Un ti-feurm.

### Bez ar C'hommonwealth e bered ar gumun: Saint-Lambert Churchyard

| Bro | Niver a dud |
| Kanada | 1 |
| Hollad | 1 |
Levier e oa er Royal Canadian Air Force, mervel a reas d’ar 14 a viz Gouere 1944, e-pad Emgann Normandi e-pad an Eil brezel-bed.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2009

Niver a annezidi

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| ? | Meurzh 2001 | Jean Deslandes | | |
| Meurzh 2001 | 2006 | Marie-Claude Jeanne | | |
| 2006 | 2014 | Daniel Morel | digostezenn | Retredad (greanterezh) |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha dave

* ↑ Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ Diellaoueg Mérimée
* ↑ Diellaoueg Mérimée
* ↑ Diellaoueg Mérimée
* ↑ In Memories
* ↑ EBSSA
# Saint-Laurent-du-Maroni

Saint-Laurent-du-Maroni :
| Iliz Saint-Laurent ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Gwiana |
| Departamant | Gwiana |
| Arondisamant | Saint-Laurent-du-Maroni (pennlec'h) |
| Kanton | Saint-Laurent-du-Maroni (pennlec'h) |
| Kod kumun | 97311 |
| Kod post | 97320 |
| Maer Amzer gefridi | Léon Bertrand 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de l'Ouest guyanais |
| Lec'hienn web | https://www.saintlaurentdumaroni.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 49 173 ann. (2020) |
| Stankter | 10 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 0 m — brasañ 468 m |
| Gorread | 4 830 km² |
| kemmañ |
Saint-Laurent-du-Maroni zo ur gumun e departamant tramor Gwiana, e Suamerika. Pennlec'h arondisamant Saint-Laurent-du-Maroni eo.
Er bloavezh 2020 e oa 49 173 a annezidi hag a reer Saint-Laurentins anezho e galleg.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Galeoù Saint-Laurent.
* An ospital.
* Lammoù Voltaire.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel ar gumun
# Saint-Laurent-Nouan

Saint-Laurent-Nouan :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Kod kumun | 41220 |
| Kod post | 41220 |
| Maer Amzer gefridi | |
| Lec'hienn web | http://www.stlaurentnouan.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 4 299 ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ m — brasañ m |
| Gorread | km² |
| kemmañ |
Saint-Laurent-Nouan a zo ur gumun e departamant Loir-et-Cher, e rannvro Centre-Val de Loire.

## Douaroniezh

60,98 km2 eo gorread ar gumun.

## Poblañs

War-dro 4 388 a dud a zo o chom eno e 2016.

## Melestradurezh

E 2014 e voe addilennet Christian Lalleron da vaer.

## Liammoù diavaez

Lec'hienn ofisiel
* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Saint-Laurent-de-Condel

Kumunioù Bro-C’hall :
| Anv | Saint-Laurent-de-Condel |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Saint-Laurent-de-Condel e Kanton Bretteville-sur-Laize hag en Arondisamant Caen | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Caen |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de la Suisse Normande |
| Kanton | Bretteville-sur-Laize |
| Kod INSEE | 14603 |
| Kod post | 14220 |
| Maer | Louis Corbière |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 12,31 km² |
| Led | 49° 02' 31" Norzh |
| Hed | 00° 24' 49" Kornôg |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 85 m |
| Uhelder brasañ | 187 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 517 (2008) |
| Stankter | 42 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Saint-Laurent-de-Condel a zo ur gumun eus departamant gall Calvados e Bro-C'hall.
* Ar gêriadenn

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Eil brezel-bed, 1944: mervel a reas pemp den nann soudard e Saint-Laurent abalamour d'ar brezel e mizioù Even, Gouere hag Eost e-pad Emgann Normandi, tri anezhe a voe lazhet gant ar bombezadegoù hag unan all gant tennoù kanol.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Saint Laurent, XVIII$^{vet}$ kantved.
* Kastell Saint Hubert, XIX$^{vet}$ kantved
* Maner Arzhur, XVI$^{vet}$ kantved
* Koad Cinglais

## Emdroadur ar boblañs 1962-2008

Niver a annezidi

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ Skeudennoù - Clochers de France
# Saint-Laurent-du-Mont

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | Saint-Laurent-du-Mont |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Saint-Laurent-du-Mont en Arondisamant Lisieux | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | Auge |
| Arondisamant | Lisieux |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de Cambremer |
| Kanton | Mézidon-Canon |
| Kod INSEE | 14604 |
| Kod post | 14340 |
| Maer | Béatrice Hermilly |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 3,48 km² |
| Led | 49° 08' 29" Norzh |
| Hed | 00° 02' 14" Reter |
| Uhelder kreiz | 145 m |
| Uhelder bihanañ | 20 m |
| Uhelder brasañ | 149 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 193 (2009) |
| Stankter | 55 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Saint-Laurent-du-Mont a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Distrujet e voe iliz katolik Sant Laorañs e-pad an Dispac'h Gall; ne voe ket adsavet. Implijet e vez iliz Sant Padern Saint-Pair-du-Mont, ur gumun a-wechall bet staget ouzh Cambremer, gant katoliked Saint-Laurent-du-Mont.
* Maner Cœur-Joye, XVI$^{vet}$ kantved.

## Armerzh

* Graet e vez sistr.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2009

Niver a annezidi

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| 1978 | Meurzh 2001 | Robert Turmel | digostezenn | |
| Meurzh 2001 | 2014 | Béatrice Hermilly | digostezenn | Sekretourez merañ |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha dave

* ↑ Le patrimoine des communes du Calvados, Eil Levrenn, Embannadurioù Flohic, Pariz, miz Meurzh 2001, p. 1176]
* ↑ EBSSA
# Ostellato

Ostellato zo ur gumun italian e proviñs Ferrara, en Emilia Romagna.
# Ostilio Ricci

Ostilio Ricci ganet e Fermo e 1540 ha marvet e Firenze e 1603 a oa ur matematikour italian.

## Istor

Kelenner e oa e skol-veur Firenze en akademiezh Accademia delle Arti del Disegno, savet e 1560 gant Giorgio Vasari. Kelenner eo bet d'ar skiantour Galileo Galilei.

## Oberennoù

* Ostilio Ricci, Problemi di Geometria Pratica: L'uso dell'Archimetro, skrid-levr, Firenze, Biblioteca Nazionale, II – 57
* Ostilio Ricci, Breve instruzione all' architettura militare
* Ostilio Ricci, Trattato di fortificazione

## Levrlennadur

* T. B. Settle, "Ostilio Ricci, ur pont etre Alberti ha Galileo", e XIIe Congrès International d'Histoire des Science, Actes, Pariz, 1971, III B, pp. 121–126.
* F. Vinci, Ostilio Ricci da Fermo, Maestro di Galileo Galilei, Fermo, 1929.
* James Reston, Jr., Galileo: A Life, Harper Collins, 1994.
* Albert Presas i Puig, Ostilio Ricci, the Practical Education and the Canon of Technical Knowledge at the Beginning of the Italian Renaissance, Max-Planck-Institut für Wissenschaftsgeschichte, Berlin, 2002.
* Osler, Margaret J. Reconfiguring the World: Nature, God, and Human Understanding from the Middle Ages to Early Modern Europe. Baltimore: Johns Hopkins UP, 2010.
# Ostaleri

Un ostaleri (a-wezhioù ostaliri pe ostalidi hag un nebeud gerioù damheñvelster : tavarn, kafedi, bar zo ur lec'h ma vez gwerzhet diedoù alkoolek pe evajoù dialkool, met servijet e vez kafe hag evajoù tomm all ivez. Ar pratikoù a ya di da evañ ur banne pe vuioc'h, ouzh ar c'hontouer pe ouzh taol, alies gant tud all evel mignoned pe kenlabourerien. Gallout a reont ivez lenn ar gazetenn, c'hoari da c'hoarioù a bep seurt evel ar biroùigoù, dañsal, hag all. Pep ostaleri he deus he aergelc'h dezhi. A-wezhioù e vez gwerzet meuzioù simpl pe geginet mat. Rouesoc'h e vez kinniget un nebeud lojeiz. Perc'henn pe atebeg un ostaleri a zo un ostiz hag an tavarnour a ra war-dro un davarn pe un ostaleri. Ur mevel eo an den a vez implijet evit ober ar servij ha ar vatezh ar vaouez a ra memestra. Troiennoù-lavar : "traod bank an ostaleri", "piler an davarn" a lesanver un den a dremen kalz eus e amzer en un ti-evañ.

## Gerioù kevatal ha gerdarzh

Meur a c'her a vez implijet e brezhoneg evit envel al lec'hioù boutin-se a gaver kazi e pep bro e-lec'h ma vez annezioù tolpet. Er C'hatholicon e kaver ar penngerioù "Osteleri" ha "Tauarn" hag ne vez ket bet gwelet kafedi a-raok 141. E geriadur Emgleo Breiz-Garnier e kaver ti-kafe. Implijet e vez ar ger hollek ti-evañ ivez Un dameilenn eus ar ger gallek "hostellerie" evel ma oa distaget er Grennamzer eo ha tavarn a zeu eus al latin taberna dre ar c'herneveg tavern pe ar c'hembraeg tafarn<ref>Albert Deshayes, Dictionnaire étymologique du breton…'.

## Istor

Gwerzhañ boued ha diedoù en ul lec'h ma vez kalz a dud o paseal e tal dezhañ a zo bet graet abaoe ma 'z eus hentoù bras ha straedoù darempredet. Er gerioù ez eus bet muioc'h anezho atav. Anavezet mat eo an thermopolium a veze savet e straedoù-kêr zo e Italia an Henroma. Prientet e veze ar boued e-barzh añforennoù ha listri bras. An taberna a veze gwerzhet kalz a draoù enni a c'hell kinnig boued ha diedoù d'e bratikoù.

## Levrlennadur
### Lennegezh

* Gwillou Kergourlez, Bitekle pe war hent ar baradoz. E-barzh Brud Nevez, niv. 22, C'hwevrer 1979. Pez-c'hoari.
* Herve Bihan, Tavarn San Froilan. E-barzh Al Liamm, niv. 318, 2000. Danevell.
* Mark Kerrain, Ostiz!. E-barzh dastumad Parkadoù sivi da viken, Sav Heol, 2016. Adembannet e niv. 420 Al Liamm. Kanouenn.
* Anton Châtelier, Tavarn An Olifant. E-barzh Al Liamm, niv. 432, 2019. Danevell.

### Daveoù

* Sylvain Bertrand & Yann Lestréhan, Bistrots, rades, comptoirs : récits d'un tour de Bretagne, Goater, 2015. (ISBN 9782918647522)
* Pascal Le Liboux, Bistrot Breizh : Le tour de Bretagne des vieux cafés à vélo. 3 levrenn, 2017.

## Pennadoù nes

* leti
* otel
* preti

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Tavarnour hag ostaleri a vez gwelet e pezh-c'hoari Gwilhou Kergourlez, Bitekle : war hent ar Baradoz.
* ↑ Glosbe troidigezh c'hallek eus tavarn., Tavarn.
* ↑ Arvor, 1941, hervez Devri, met e voe implijet abretoc'h, e 1938, gant [www.bibliotheque.idbe-bzh.org › data › cle_91 › Breiz_Atao_1938 Breiz Atao e 1938], da skouer.
* ↑ Dictionnaire breton, Garnier, 1986. (ISBN 2737002532)
* ↑ Albert Deshayes, Dictionnaire étymologique du breton, Chasse-marée, 2003. (ISBN 2914208253)
# Ostana

Ostana zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
# Ostiglia

Ostiglia zo ur gumun en Italia, e Proviñs Mantova ha rannvro Lombardia.
# Ostorhinchus fleurieu

Ostorhinchus fleurieu :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Actinopterygii |
| Urzhad : | Perciformes |
| Kerentiad : | Apogonidae |
| Genad : | Ostorhinchus |
| Anv skiantel ||
| Naso annulatus (Lacépède, 1802) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ostorhinchus fleurieu a zo ur spesad pesked indo-habaskel eus kerentiad an Apogonidae.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ Ostorhinchus fleurieu war al lec'hienn FishBase.
# Ostankoa

Ostankoa (Orsanco e galleg hag ent-ofisiel) zo ur gumun eus kanton Donapaleu, e proviñs Nafarroa Beherea (pe Benafarroa), en Iparralde, en Euskal Herria, en hanternoz d'ar Pireneoù.

## Kumunioù amezek

* Donapaleu en norzh
* Bithiriña er gwalarn
* Uhartehiri er reter
* Landibarre er mervent
* Izura-Azme er su

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Ostatnie życzenie

Ostatnie życzenie (Ar c'hoant diwezhañ) zo un dastumad danevelloù polonek gant Andrzej Sapkowski en 1993. Unan all zo war e lerc'h, Miecz przeznaczenia ( Kleze an Tonkad), a-raok stagañ gant heuliad kurioù Geralt z Rivii (Geralt de Rivia). Troet eo bet an oberennoù e meur a yezh.

## An istorioù berr
#### Ar sorser

Adda ar Gwenn, merc'h d'ar roue Foltest eus Temeria hag e c'hoar Adda, a oa bet disklêriet aet da Anaon gant he vamm pa voe gwiloudet. 7 bloaz war-lerc'h e oa he distroet gant stumm ur strige dre ur mallozh awenet pe gant mamm Foltest pe gant un noblañs uhel anvet Ostrit. Bep noz pa vez kann al loar e tihun Adaa hag e dec'h diouzh he arched evit mont da zebriñ tud bev. Geralt a Rivii a-sav a-du gant goulenn sikour ar roue hag a glasko dieubiñ ar briñsez diouzh ar mallozh a-enep ur sammad a 3000 orin.
Dre an istor verr-se e vez degaset an dudenn bennañ Geral a Rivii ha tresoù pennañ an dudenn: ur gopr-soudard gant donezhonoù dreistordinal; un den dedennet gant an arcahtn met gant ur c'hod a enor.
# Osteiktied

Osteiktied :
| Ur beked ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
An osteiktied (Osteichthyes) zo pesked askornek a ya d'ober un uskevrennad e rummatadur klasel al loened.
War-dro 29.000 spesad pesked a ya d'ober an osteiktied.

## Kevrennadoù

* Actinopterygii
* Sarcopterygii
# Ostiano

Ostiano a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
# Moustoer

Moustoer zo un anv-lec'h brezhonek hag a veze graet eus ur manati.

## Gerdarzh

Diwar al latin monasterium.

## Yezhoù all

Klotañ a ra gant an anvioù
* Minster en saozneg.
* Moustier, Moutier ha Moutiers e galleg
* Münster en alamaneg.

## Stummoù all

* Mouster, a glot gant Moustoir e galleg.
* Mousterel a gaver ivez.

## Kumunioù

* Henvoustoer
* Moustoer-Logunec'h
* Moustoer-Remengol
# Moustier

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Moustier zo un anv-lec'h gallek,

## Adstummoù

* Moutier ha moutiers.

## Lec'hioù
### Belgia

* Moustier, e Frasnes-lez-Anvaing e proviñs Hainaut ;
* Moustier-sur-Sambre, se Jemeppe-sur-Sambre e proviñs Namur.

### Bro-C'hall

* Moustier, e Lot-et-Garonne ;
* Moustier-en-Fagne, e Nord ;
* Moustiers-Sainte-Marie, en Alpes-de-Haute-Provence ;
* Moustier-Ventadour, e Corrèze ;
* Peyzac-le-Moustier, e Dordogne ;
* Saint-Sever-du-Moustier, en Aveyron ;
* Verneuil-Moustiers, e Haute-Vienne.