# Didjeridou

Ur Benveg-seniñ dre aer eo eus hanternoz Aostralia hag a vez sonet gant kentidi ar vro. Ur seurt "korn-boud" e koad eo. Talvezout a ra ar ger "didgeridou" kement ha « koad kalfichet ». Kinniget e voe d'an dud wenn evit ar wech kentañ e 1900 gant Herbert Basedow (kentañ Gwarezour Meur ar Gentidi etre 1899 ha 1913).
Implijet e veze gant ar re-mañ evit dezrevelliñ mouezh an emu a-benn tapout al loen aezetoc’h. A bep seurt anvioù all a vez roet d’an didjeridou hervez ar meuriadoù kentidi : yiki-yiki, ngarrriralkpwina, wuyimbam…

## Luderezh

Estreget gant an dud o-unan e vez graet an didgeridou. Da gentañ e vez dibabet gwez eukaliptus gant al luder, gwez bet debret o diabarzh gant laou-koad, ar pezh a lak ar son da vezañ muioc’h « douar-heñvel ». Evel-just, e vez ret d’an dud peurlipat al labour kleuziañ ha kizellañ a-benn kaout ur son vrav ha reizhañ ar benveg.
Goude se e vez troc’het al lodenn vat eus ar c'hef. Gwechall e veze implijet bouc’halioù maen da droc’hañ ar gwez. Bremañ e vez implijet heskennoù-dre-dan ha binvioù arnevez. Lakaet e vez ar c’hef gwezenn dindan an dour e-pad 5 devezh, ha goude se e vez aezet tennañ ar c’hoad laosk eus kreiz ar benveg. Etre 1 metrad ha 3 metrad hirder a vez enne. Peurvuiañ e vezont kinklet hervez boazioù arzel ar gentidi.

## Industriezh arnevez an didgeridou

An darn vrasañ eus an didgeridouioù a vez graet a-vil-vern e labouradegoù hag eostet e koadeier Aostralia, alies gant embregerezhioù e dalc'h nann-kentidi hag a-wechoù gant kentidi o-unan. Sevel a reer, zoken, binvioù 'zo e plastik, lêr, gwer, agav, yuka, bambou, hag e danvezioù all c'hoazh.

## Titouroù dedennus ouzhpenn

Bez' ez eus bet graet ur studiadenn e 2005 hag a zo bet embannet gant ar British Medical Journal, e-lec'h ma'z eus bet diskouezet e c'helle seniñ an didjeridou sikour an dud da goazhañ ar roc'herezh hag apnea ar c'housked, hag ivez ar c'hoant kousket war-greiz an deiz. An digarez evit se a zo e vez kreñvaet kigennoù ar briant, ar pezh a harz oute da vlotaat diwezhatoc'h e-kerzh ar c'housked.

## Sonerien didgeridou vrudet

* Mark Atkins
* Jay Atwood
* William Barton
* David Blanasi
* Andy Billings
* Wallis Buchanan
* John Butler
* Bruce Copley
* Ash Dargan
* Alan Dargin
* Stuart Dempster
* Darryl Dikarrna
* Ernie Dingo
* Grahm Doe
* Douglas Ewart
* Tom Fronza
* Ganga Giri
* Andy Graham
* Rob Grant
* Rupert Grint
* Djalu Gurruwiwi
* Rolf Harris
* David Hudson
* Marko Johnson
* Scott Johnson
* Stephen Kent
* Jeremy Lembo
* Christian Lindberg
* Wandjuk Marika
* Charlie McMahon
* Adam Plack
* Xavier Rudd
* Manfred Scheffknecht
* Will Seachnasaigh
* Stephen Wehmeyer
* Graham Wiggins
* David Williams
* Gapanbulu Yunupingu
* Makuma Yunupingu
* Yomunu Yunupingu
* Tom Evans
* Rob Fraser
* Natalie Small
* Charlie Small
* Talle E. Wacker

## Gwelit ivez

* List of Australian Aboriginal musicians
* Music of Australia
* Circular breathing
* Erke

## Liammoù diavaez

* iDIDJ Australia: Lec'hienn sonerien didgeridou Aostralia
* Dreamtime, lec'hienn Roll Lizheroù ar "World Famous Didjeridu"
* Fizik ar benveg
* Evit gwelout penaos dic'hwezhañ a-gelc'h - Flashmovie
* Dic'hwezhañ a-gelc'h
* Ur bern pennadoù, atersadennoù
* Akoustik an Didgeridou digant Music Acoustics e UNSW
* Didgeridoo at Wikiot.com - Ur pennad wiki gouestlet d'ar sonerezh. Ennañ e vo kavet kentelioù hag an doare da sevel binvioù didjeridou.
* Aboriginal Arts: Gwir oberennoù kentat, o sevenadur, an doare ma vez sonet ar benveg hag ur bern fichennoù mp3.
* Corroboree association Kevredigezh eus hanternoz Bro-C'hall.
* Titouroù war an arz make, buy, play, care diwar-benn an didjeridouioù ha traoù all.
* Playing the Didgeridoo - A Foundation begoù, ha doareoù da son. Gant MP3-où.
* DidgeWorld Liammañ rouedad sonerien didjeridou ar bed.