# Pluguen

Pluguen :
| An iliz katolik. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Pluguffan |
| Bro istorel | Kernev |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Arondisamant Kemper |
| Kanton | kanton Kemper-1 |
| Kod kumun | 29216 |
| Kod post | 29700 |
| Maer Amzer gefridi | Alain Decourchelle 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Kemper Breizh ar C'hornôg |
| Lec'hienn Web | Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 4 196 ann. (2020) |
| Stankter | 131 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 58′ 52″ Norzh 4° 10′ 45″ Kornôg / 47.980989, -4.179216 |
| Uhelderioù | bihanañ 10 m — brasañ 155 m |
| Gorread | 32,09 km² |
| Pluguen ||
| kemmañ |
Pluguen a zo ur gumun eus ar Vro C'hlazik e Kerne-Izel, sko ouzh Kêr-Gemper, e mervent Breizh. Emañ aerborzh Kemper-Kerne er su d'ar vourc'h.

## Anv

* Erwan Vallerie (1995) ː Ploecuvan, 1220; Ploecuuan, Plaeguuan, 1220; Ploeguffvan, 1368; Ploeguffan, 1405; Ploeniffan, 1516; Ploeguffvan, Ploeguffan, 1536; Ploeguffvan, 1574; Pluguen, 1599; 1630; 1731; Plugusfan, 1731.

## Ardamezioù

"En glazur e c'harv savant en aour ; e vevenn gommek etre gul hag argant".
Sturienn ː War'r prim.
Aozer ː Jakez Derouet. Degemeret gant ar gumun d'ar 27 a viz Ebrel 1984.

## Brezhoneg
### Ya d'ar brezhoneg

* D'an 19 a viz Du 2004 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun.
* D'ar 14 a viz Meurzh 2005 e oa bet roet d'ar gumun al label Ya d'ar brezhoneg live 1.
* D'ar 7 a viz Here 2007 e oa bet roet d'ar gumun al label Ya d'ar brezhoneg live 2.
* D'an 11 a viz Kerzu 2013 e oa bet roet d'ar gumun al label Ya d'ar brezhoneg live 3.

### Deskadurezh

* E 2012 a oa bet krouet un hentad divyezhek e skol bublik ar gumun. 14 skoliad a oa bet enskrivet er c'hlas divyezhek d'ar c'houlz-se.
* E distro-skol 2024 e oa enskrivet er c'hlasoù divyezhek 81 skoliad (13,6 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).

### Prizioù dazont ar brezhoneg

* E 2009 e oa bet roet da di-kêr Pluguen Priz kentañ dazont ar brezhoneg, rummad Strollegezhioù", gant Ofis ar Brezhoneg.

## Istor
### Ragistor

* Kavet e voe arroudoù annezidi an Neolitik.

### Henamer

* Arroudoù eus ar C'halianed-ha-Romaned ivez, bet kempennet un hent-bras evit mont aes eus Kemper da Benmarc'h gante.

### XV$^{vet}$ kantved

* E 1490 e kont ar chaloni Moreau danevell emsavadeg ar gouerien kannet ha lazhet e Prad-ar-Mil-gof war riblennoù an Dour-Ru. Sañset e vije bet tennet anv ar gwazh-dour diwar ar gwad skuilhet gant soudarded saoz ha spagnol gwarnizon Kemper. Anv a zo eus an emsavadeg-se e-barzh kanaouenn "Paotred Plouieo" a lenner er Barzaz Breiz.

### Dispac'h Gall

* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant Le Flô, person, ha Trouboul, kure.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 104 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 5,25% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas c’hwezek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sant Kuvan, XIII$^{vet}$-XV$^{vet}$-XVII$^{vet}$-XIX$^{vet}$ kantved.
* Chapel Itron-Varia ar Grasoù, XVII$^{vet}$-XIX$^{vet}$ kantved.
* Mogerioù maner Treger, XV$^{vet}$ kantved.
* Lia-vaen e Koad-ar-C'horriged.
* Krug Kerbernez.
* Tour kontrollañ an aerborzh.
* Aerborzh Kemper-Kerne.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Tud
### Tud ganet eno

* 1872 : Pêr Brelivet, barzh brezhonek.

### Tud marvet eno

* 1940 : Pêr Brelivet, barzh brezhonek.

### Ardamezeg ar familhoù

| de Kerloaguen Aotrounez la Bouëxière | En argant e erez dispak iziliek ha pigosek en gul. Sturienn ː Sans effroy |
| du Quélenec Aotrounez Coëtfao | En erminoù, e gab en gul karget gant teir flourdilizenn en aour |

## Gevelliñ

| Bro | Kêr | Abaoe |
| Kembre | Llanymddyfri‎ | 1984 |

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br) Pluguen war lec'hienn Geobreizh
* Kizhier Pluguen (kelc'h keltiek)
* (fr) Infobretagne.com
* (fr) Pluguffan Art et Histoire

## Levrlennadur

* Pluguffan sous la Révolution de 1789, Pluguffan, Art et Histoire, 2018
* Pluguffan, commerçants et artisans pendant les Trente Glorieuses (1945-1973), Pluguffan, Art et Histoire, 2022

## Daveoù ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995
* ↑ Distro-skol ar c’helenn divyezhek
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 51.
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb