OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Fowydh

Fowydh :
| Melestradurezh ||
| Broad | Kernev-Veur |
| Lec'hienn ofisiel Ti-Kêr Fowydh ||
| Douaroniezh ||
| Gorread | km2 |
| Poblañs (2001) | 2 273 annezad |
| Tudegezh | ann./ km2 |
| Dilennadegoù ||
| Pastell dilennel da Di ar C'humunioù | Gevred Kernev-Veur |
| Pastelloù dilennel da Guzul Kernev-Veur | |
| Pastelloù dilennel da Guzul-kêr Fowydh | |
| Pellgehenterezh ||
| Boneg post | PL 23 |
| Kêr-dave post | Fowydh |
| Kod pellgomz | 01726 |
Ur gêr eus arvor kreisteiz Kernev-Veur eo Fowydh.
Eno emañ "maen Tristan", skrivet warnañ an enskrivadur latin Drustans hic iacet Cunomori filius, eleze "Emañ amañ en e c'hourvez Tristan mab Konomor", Konomor o vezañ anvet ivez "ar Roue Mark" (pe : Marc'h).

## Tud brudet

* Mary Bryant, kondaonet d'ar galeoù ha kaset da New South Wales, en Aostralia. Tec'hout a reas alese hag erruout, gant ur vagad galeourien all en enez Timor. Eno e voe harzet ha kaset gant Izelvroiz da Vreizh-Veur en-dro.
* Kenneth Grahame (1859–1932), skrivagner saoznek, aozer The Wind in the Willows (1908).
* Daphne du Maurier (1907–1989), skrivagnerez saoznek ganet Fowydh. Brudet eo he oberennoù Rebecca, Jamaica Inn hag ur bern danevelloù evel The Birds pe Don't Look Now hag a zo bet graet filmoù ganto.

## Skeudennoù

* Fowydh
* Maen Tristan

## Notennoù

* ↑ Australian Dictionary of Biography
* ↑ The Literature Network
# Meurlarjez

Meurlarjez (eus Meurzh al larjez), pe Mallarje ha Mallarjez (e Treger), pe Mallarde (e brezhoneg Gwened), pe Meurzh al Lard, pe an Ened (e Douarnenez) eo anv an deiz, ur Meurzh, a zo 47 deiz a-raok Sul Fask er relijion gristen.

## Relijion

Betek ar bloavezhioù 1960 e oa urzh gant an Iliz da chom hep debriñ kig e-pad ar C'horaiz. An dra-se a oa ober vijil ha debret e veze pesked ha vioù e-lec'h kig. Pa groge ar C'horaiz d'ar Merc'her al Ludu e oa ar Meurzh just a-raok un devezh gouel hag e klaske an dud kaout dudi a-raok un amzer trist a-walc'h ma ne c'hallent ket kaout plijadur. Setu perak, er Grennamzer, e veze graet traoù sot evel kas loened d'an iliz.

## Treuzwiskañ

Chomet eo bev kustum an dic'hizañ, pe treuzwiskañ, hag e meur a gêr ha kêriadenn e weler dibunadegoù tud treuzwisket. Maskloù a vez gant an dud hag aozet e vez balioù gant maskloù ivez. Gouelioù Meurlarjez, pe gentoc'h ar Meurzh Ened, pe an Ened e Douarnenez a zo chomet bev-mat.
E Breizh-Izel e veze lidet Meurlarjez. E Kerne-Izel e veze graet ivez gant an Ened hag e veze poazhet kouignoù anvet "kouignoù an Ened". Er Vro-Vigoudenn e oa giz ar chotenn.

## Dre ar Bed

thumb|200px|Bonhomme Carnaval
Brudet eo Meurlarjez Orleañs Nevez, e SUA, e Rio de Janeiro hag ivez e kêr Kebek, e-lec'h ma vez graet ar gouel en-dro d'ar Bonhomme Carnaval.

## Krennlavaroù diwar-benn Meurlarjez

* Gwell un tamm bemdez / Eget re da Vallarjez.
* Malarjez e toull an nor, / Pask e-tal an tan.
* Mallarjez, Mallarjez / Me 'garje 'vije bemdez / An eost div wech ar bloaz / Ha Gouel Mikael bep seizh vloaz.
* Mar deuje Meurlarjez teir gwezh ar bloaz / E lakafe an dud da redek en noazh. War a seblant, n'eo ket e Rio de Janeiro hepken e oa ar c'hiz da foetañ arc'hant da lidañ Malarjez.

## Anvioù-tiegezh

Mallarje ha Mallarde zo anavezet evel anvioù-tiegezh.

## Perak Mallarjez ha n'eo ket Malarje

Gwelloc'h eo skrivañ Mallarjez gant daou-L dre ma teu diwar ar gerioù meur + larjez/lardez, R meur o vont da L. Lakaat ar Z a zo mat dre ma teu diwar ar ger larjez pe lardez,an druzoni loen.

## Lennegezh

* Meurlarjez, pezh-c'hoari gant Roparz Hemon.
# Rassemblement national populaire

Ar Rassemblement national populaire a oa ur strollad politikel gall, etre 1941 ha 1944, renet gant ar sokialour Marcel Déat, ha mennet da zifenn ar ouenn, ha da sevel un Europa nazi. Unan eus an tri strollad brasañ a roe harp d'an Alamagn nazi e oa, gant ar Parti populaire français (PPF) renet gant ar c'homunour Jacques Doriot, hag ar Parti franciste renet gant Marcel Bucard.
# Ivona Konan

Ivona Konan a oa merc'h da Jakez Konan. Ganet eo e Landreger d'ar 27 a viz Gouere 1934. Oberiant e voe e-pad meur a vloavezh e Kamp Etrekeltiek Ar Vrezhonegerion (KEAV) hag e SADED (kentelioù war al lennegezh). Marvet eo en ur gwallzarvoud karr-tan e Montréal e Bro-Gebek e 1973 d'an oad a 38 vloaz. En soñj e oa distreiñ da vevañ da Vreizh.

## Oberennoù

* Skrivet he deus barzhonegoù bet embannet war Barr-Heol, niv.76, 1973, p.27.
* Pennadoù studi e-barzh Al Liamm
** Bro-Ganada, 1957, niverenn 63, pajenn 73
** Ar sabr skav-gwrac'h, 1959, niverenn 76, pajenn 384
** Iwerzhoniz : tud kalonek, 1960, niverenn 80, pajenn 196
** Pesked bihan ar c'hanolioù, 1960, niverenn 80, pajenn 197
* Pennad studi embannet gant Preder
** Klerg : "An eostig-bailh", Kamp Etrekeltiek Ar Vrezhonegerion, Preder, Kaier 66, 1964
# Gwenole Bihannig

Kelenner brezhoneg hag arzoù eo Gwenole Bihanig, Bihannic e marilhoù an ti-kêr, e skolaj Diwan Ar Releg-Kerhuon. Asambles gant e skolajidi en deus troet tri albom Titeuf e brezhoneg : Kenô bed kriz, Burzhud ar vuhez ha Lezenn ar bratell. An ti Bannoù-Heol e Kemper a embannas an tri albom-se.

## Buhez

Ganet e voe Gwenole Bihanig e Dieppe d'an 22 a viz Eost 1966. Mab eo da Loeiz Bihanig, skrivagner ha sekretour Al Liamm. Goude ez eas da heul e familh da chom da Sant-Maloù e 1971.
Graet en deus e studioù e Skol-Veur Roazhon m'en deus tapet ur vestroniezh war ar brezhoneg, unan all war ar yezhoù estren pleustrek evit ar c'henwerzh (L.E.A.C., Langues Etrangères Appliquées au Commerce) war ar saozneg hag ar spagnoleg. Goude se e reas e goñje soudard e Fort-de-France (Martinik). Lenner eo bet ivez war ar brezhoneg e skol-veur Galway (Iwerzhon) e-pad daou vloaz. Labouret en deus e skol-veur Freiburg im Breisgau (Alamagn) e-pad ur bloavezh, war-dro ar raktres Sonderforschungsbereich Mündlichkeit und Schriflichkeit ("Kreizenn-enklask kenlabour dre gomz ha dre skrid") diwar-benn an hengoun dre gomz ha dre skrid en Iwerzhon. Kelenner brezhoneg ha tresañ eo bremañ e skolaj Diwan ar Releg hag el lise, keit m'eo bet er Releg hag e Brest). Bet en deus e zoktorelezh war ar brezhoneg e 2005.

## Oberennoù
### Labourioù embannet

* Douaroniezh Breizh, An Here, 1997, « Priz Roparz Hemon » e 1997 (ISBN 978-2-86843-163-9)

### Troidigezhioù
#### Titeuf

* Kenô, bed kriz(2005), gant klasadoù pevare skolaj Diwan ar Releg
* Burzhud ar vuhez(2006), gant klasadoù pevare skolaj Diwan ar Releg
* Lezenn ar bratell(2007)
* Roit peoc'h da'm revr(2008)
* Red ar vuhez(2008) (« Priz ar gwellañ brezhoneg », Genver 2009, evit prizioù Frañs 3)

### Diwan

Embann labourioù skolajidi-liseidi Diwan dre ar gevredigezh Embannadurioù an Hemon
* Pezhioù-c'hoari (C'hoariva Diwan, 2004)
* Danevelloù: Dec'h e vo (1996), En un tu bennak (2000), Kae da welet (2001)
* Barzhonegoù: Livioù (2002)
* Farsadennoù: Fars Diwan (2005)
* Ur romant Polis: An hunvre dihun (1997)
* Labourioù enklask: Enklaskoù Klas Termen (niv.1 e 1997, ha niv.2 e 1999)

### Al Liamm

* An trede archer, danevell troet diwar Flann O'Brien (niv.288, Genver-C'hwevrer 1995)
* Ar plac'hig vihan hag ar bleiz, danevell troet diwar James Thurber (niv.305, Du-Kerzu 1997)
* Loeiz Bihannig, studi (niv.310, Gwengolo-Here 1998)
# Pierre-Emmanuel Marais

Pierre-Emmanuel Marais :
| Obererezh | Skrivagner |
| Ganedigezh | 1968 Naoned, Bro-Naoned, Breizh |
| Yezh skrivañ | Brezhoneg, galleg |
| Enorioù | Priz Langleiz e 2012 |
| Oberennoù pennañ ||
| Alje 57 ||
| kemmañ |
Ur skrivagner ganet e Naoned eo Pierre-Emmanuel Marais. Ganet eo e 1968 en ur familh a orin eus Kastellbriant ha Gwenrann. Skrivet en deus levrioù, romantoù, ha danevelloù e brezhoneg hag e galleg. Danevelloù zo bet embannet gantañ e-barzh ar gelaouenn Al Liamm.
Desket en deus brezhoneg e-kerzh ar c'hentelioù noz e Naoned, ha bet eo kelenner ivez diouzh an noz e-pad pemp bloaz.
Krog eo da skrivañ e brezhoneg abaoe un toullad bloavezhioù hag en em varreka seul ma skriv. Kalz a blijadur a zegas se dezhañ. Disheñvel eo skrivañ e brezhoneg diouzh ar galleg, met ne oar ket perak. Marteze ez eo abalamour ma lak ar brezhoneg anezhañ da hunvreal dre ma 'z eo un tammig hud.

## Oberennoù
### E galleg gant Yoran Embanner

* Nantes/Naoned, guide bilingue français-breton, 2006.
* Ne m'appelle pas Lola 2009 : ur romant polis eo gant un nebeud divizoù brezhonek.
Embannet ez eus bet gantañ danevelloù e galleg war lec'hienn "la revue des ressources.com"

### E brezhoneg gant Keit Vimp Bev

Pemp levr zo war e anv:
* Ronan ar c'horrigan (2007)
* Emgannoù Duncan O'Hara (2008). P'en deus skrivet ar romant-mañ, en deus graet evit e vab Brieg, ha levezonet eo bet gant lennegezh Sir Walter Scott. Bloavezh 1341. Deuet eo Duncan da Vreizh evit adkavout roudoù e dad hag evit sikour ar Vretoned feal da Yann Monforzh en o stourm a-enep da Charlez Bleiz. Ha da-heul Duncan, Luigi ur brezelour kozh ha Sinead un hudourez yaouank. Da stourm he do, hi ivez, ouzh Roy Black, an hudour kriz. Evit al levr-mañ en deus Pierre-Emmanuel Marais mesket daveoù istorel ha lec'hioù anavezet gant ul lodenn faltazi.
* Abati an aon (2009)
* Avalon (2010)
* Deomp Slowly (2012)

### E brezhoneg gant Al Liamm

* Alje 57 (2012), romant tapet Priz Langleiz 2012 gantañ.
# Xandarovula hiscocki

Xandarovula hiscocki :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Mollusca |
| Kevrennad : | Gastropoda |
| Urzhad : | Littorinimorpha |
| Kerentiad : | Ovulidae |
| Genad : | Xandarovula |
| Anv skiantel ||
| Xandarovula hiscocki (Lorenz & Melaun, 2011) {{{2}}} ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Xandarovula hiscocki zo ur spesad kregin ral eus Meurvor Atlantel ar Biz ha Mor Breizh. War aodoù Breizh ha re Kernev-Veur e Bro-Saoz e c'hell bezañ kavet. Unan eus ar spesadoù a gaver e genad Xandarovula e kerentiad an Ovulidae eo, hervez ar Word Register of Marine species WORMS.

## Taksonomiezh

Deskrivet eo bet ar spesad gant Felix Lorenz & Christan Melaun e 2011 ha renket er genad Simnia d'ar mare-se. Diblaset eo bet goude er genad Xandarovula diouzh labourioù an taksonomiourien. Roet eo bet e anv en enor d'an Dr Keith Hiscock, ur bevlogour mor ha luc'hskeudenner dindan vor a-orin eus Plymouth, Bro-Saoz.
Heñvelsterioù a zo :
* Simnia hiscocki , anv an deskrivadur.

## Bevoniezh

Kavet e vez Xandarovula hiscocki er mor etre pe don etre 20 ha 35 m donder, war e breizhoù, ar c'hnidaried Eunicella verrucosa, spesad spern-mor.

## Ment

Mentoù boutin ar c'hregin a zo etre 10 ha 17 mm hirder.

## Gwelout ivez

* Xandarovula patula (Pennant, 1777), spesad tost e lec'h bevañ.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ MolluscaBase eds. (2025). MolluscaBase. Xandarovula hiscocki (Lorenz & Melaun, 2011). Accessed through: World Register of Marine Species at: https://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=607924 on 2025-02-13 (en)
* ↑ (en) Felix Lorenz & Christian Melaun. A new species of Simnia from England (Caenogastropoda: Ovulidae), ti embann Molluscan research 31(3): 167–175, ISSN 1323-5818 Magnolia Press, https://www.mapress.com/mr/content/v31/2011f/n3p175.pdf
Liamm diavez evit skeudennoù kregin bev kemeret war enez Eusa pe enez Groe: LE BRIS Sylvain in : DORIS, 02/06/2021 : Simnia hiscocki Lorenz & Melaun, 2011, https://doris.ffessm.fr/ref/specie/5307
# Marlene Dietrich

Marlene Dietrich a oa un aktourez hag ur ganourez alaman ganet d'ar 27 a viz Kerzu 1901 e Berlin ha marvet d'ar 6 a viz Mae 1992 e Pariz.
Perzhioù a "femme fatale" he doa c'hoariet hag ur "sex-symbol" e oa e-pad ar bloavezhioù 30. Goude ober berzh bras er film Der blaue Engel ez eas kuit da chom da Stadoù-Unanet Amerika ma sinas-hi ur c'hontrad seizh vloaz gant ar gompagnunezh Paramount.
E 1939 e teuas da vezañ keodedourez eus ar Stadoù-Unanet. Enebet e oa ouzh Adolf Hitler ha nac'hañ a reas c'hoari evit ur gompagnunezh alaman ha distreiñ d'he mammvro a-raok 1945. Nebeutoc'h a filmoù a reas goude an Eil Brezel Bed met berzhioù niverus he deus bet er ganaouenn. E 1976 e paouezas gant hec'h esped ha kregiñ a reas he c'hounskrid.
Tremen a reas bloavezhioù diwezhañ he buhez e Pariz.

## Filmoù

* Im Schatten des Glücks (1919)
* Love Tragedy (1923)
* The Little Napoleon (1923)
* Man by the Wayside (1923)
* Leap Into Life (1924)
* Dance Mad (1925)
* The Bogus Baron (1926)
* Manon Lescaut (1926)
* Madame Doesn't Want Children (1926)
* A Modern DuBarry (1927)
* Chin Up, Charley! (1927)
* His Greatest Bluff (1927)
* Cafe Electric (1927)
* Princess Olala (1928)
* Dangers of the Engagement Period (1929)
* I Kiss Your Hand Madame (1929)
* The Woman One Longs For (1929)
* The Ship of Lost Men (1929)
* The Blue Angel (1930)
* Morocco (1930)
* Dishonored (1931)
* Shanghai Express (1932)
* Blonde Venus (1932)
* The Song of Songs (1933)
* The Scarlet Empress (1934)
* The Fashion Side of Hollywood (1935)
* The Devil is a Woman (1935)
* I Loved a Soldier (1936) (unfinished)
* Desire (1936)
* The Garden of Allah (1936)
* Knight Without Armour (1937)
* Angel (1937)
* Destry Rides Again (1939)
* Seven Sinners (1940)
* The Flame of New Orleans (1941)
* Manpower (1941)
* The Lady Is Willing (1942)
* The Spoilers (1942)
* Pittsburgh (1942)
* Show Business at War (1943)
* Follow the Boys (1944)
* Kismet (1944)
* Martin Roumagnac (1946)
* Golden Earrings (1947)
* A Foreign Affair (1948)
* Jigsaw (1949) (cameo)
* Stage Fright (1950)
* No Highway in the Sky (1951)
* Rancho Notorious (1952)
* The Monte Carlo Story (1956)
* Around the World in Eighty Days (1956)
* Witness for the Prosecution (1957)
* Touch of Evil (1958)
* Judgment at Nuremberg (1961)
* Black Fox: The True Story of Adolf Hitler (1962)
* Paris, When It Sizzles (1964)
* An Evening With Marlene Dietrich (I Wish You Love) (1972)
* Just a Gigolo (1979)
* Marlene (1984)

## Liammoù diavaez

Lec'hienn ofisiel
# Timothée Le Bour

Timothée Le Bour, ganet d'an 1 a viz Kerzu 1988, zo ur saksofonour breizhat, krog da son e 2003.

## Strolladoù

* Le Bour-Bodros
* 'Ndiaz
* Le Bour-Bodros Quintet
* Francis Jackson Project
* Multumesc

## Pladennoù

* Le Bour/Bodros: E miz Du 2011 e vo embannet kentañ pladenn Le Bour-Bodros.
* Le Bour/Bodros Quintet: Live in Kawan (fest-noz), dastumad, 2011

## Liammoù diavaez

* Timothée Le Bour war Myspace
* Francis Jackson Project war Myspace
* Multumesc
# TiTom

TiTom zo ur strollad sonerien savet e 2010 gant Tomaz Lotout.

## Pladennoù

* 2010: Un cri dans l'ébène ('un huchadenn en ebena')
** Ten years 4:11
** Pemp ! 5:14
** Terre d'azil 3:50
** Awel polka 4:18
** Keramelin poker tour 3:24
** Un cri dans l'ebène 3:14
** La diagonale rouge 4:59
** Balafenn noz 3:14
** Valse ou presque 4:04
** An dro gast ! 5:28
** Tears of stone 8:25
* 2011: Second souffle
* 2013: Les Egarés
# Xandarovula

Xandarovula :
| Xandarovula patula treset gant Sowerby ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Mollusca |
| Kevrennad : | Gastropoda |
| Urzhad : | Littorinimorpha |
| Kerentiad : | Ovulidae |
| Genad : | Xandarovula |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Xandarovula a zo ur genad eus kerentiad an hoc'higed-mor Ovulidae e-touesk kalz re all hervez Word Register of Marine Species (WORMS). Bevañ a ra ar gasteropoded-se er Mor Kreizdouar hag er Meurvor Atlantel . Kregin bihan, nebeutoc'h etre 20 mm, eo an aliesañ.

## Taksonomiezh

Ar genad Xandarovula a zo bet deskrivet gant C. N. Cate e 1973.

## Spesadoù

C'hwec'h spesad bev a zo bet renket er genad-mañ (hervez WoRMS e miz C'hwevrer 2025). Al lodenn vrasañ a zo spesadoù nevez-deskrivet :
* Spesad Xandarovula aetheria Nappo, 2024 : spesad ral-tre a vez kavet er Mor Kreizdouar.
* Spesad Xandarovula aperta (G. B. Sowerby II, 1849) : spesad ral a vez kavet er Mor Kreizdouar hag er Meurvor Atlantel e norzh Portugal ha Spagn, en donder, etre 85 ha 100 m donder.
* Spesad Xandarovula hiscocki (Lorenz & Melaun, 2011) : spesad ral-tre a vez kavet er Meurvor Atlantel war aodoù Bro-Saoz, an Izelvroioù hag e Breizh.
* Spesad Xandarovula hyalina (Lorenz & Fehse, 2009) : spesad ral-tre a vez kavet er Meurvor Atlantel war begoù don en donder e su inizi Azorez etre 200 ha 480 m donder.
* Spesad Xandarovula jacintoi (Fehse & Trigo, 2015) : spesad ral-tre a vez kavet er Meurvor Atlantel etre mervent Frañs ha Norzh Spagn
* Spesad Xandarovula patula (Pennant, 1777) : spesad ral a vez kavet war aodoù Breizh ha pelloc'h etre Inizi Kanariez betek Norvegia, etre 15 m ha 75 m donder..
Lod eus ar spesadoù deskrivet er genad-se a zo bet diblaset e genadoù all evel :
* Spesad Xandarovula figgisae C. N. Cate, 1973 = Ovula ovum (Linnaeus, 1758)
* Spesad Xandarovula formosana (M. Azuma, 1972) = Contrasimnia formosana (M. Azuma, 1972)
* Spesad Xandarovula hammesi Bertsch & Bibbey, 1982 = Simnia hammesi (Bertsch & Bibbey, 1982)
* Spesad Xandarovula pagoda C. N. Cate, 1973 = Contrasimnia pagoda (C. N. Cate, 1973)
* Spesad Xandarovula xanthochila (Kuroda, 1928) = Contrasimnia xanthochila (Kuroda, 1928)

## Skeudennoù

* Xandarovula patula
* N°2 Ovula patula=Xandarovula patula

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ MolluscaBase eds. (2025). MolluscaBase. Xandarovula C. N. Cate, 1973. Accessed through: World Register of Marine Species at: https://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=224886 on 2025-02-12(en)
* ↑ (en) Felix Lorenz & Dirk Fehse. The Living Ovulidae – A manual of the families of allied cowries : Ovulidae, Pediculariidae and Eocypraeidae. Hackenheim : Conchbooks, 2009 (ISBN 978-3-939767-21-3)
# Callistocypraea

Callistocypraea :
| Callistocypraea aurantium ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Mollusca |
| Kevrennad : | Gastropoda |
| Urzhad : | Littorinimorpha |
| Kerentiad : | Cypraeidae |
| Genad : | Callistocypraea |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Callistocypraea a zo ur genad eus kerentiad an hoc'higed-mor e-touez kalz re all hervez ar Word Register of Marine Species (WORMS). Bevañ a ra ar gasteropoded-se er Meurvor Indez hag er Meurvor Habask. Spesadoù boutin a-walc'h betek ral-tre int.

## Taksonomiezh

Ar genad Callistocypraea a zo bet deskrivet gant F. A. Schilder e 1927.

## Spesadoù

Pevar spesad bev a zo bet renket er genad-mañ (hervez WoRMS e miz C'hwevrer 2025) :
* Callistocypraea aurantium (Gmelin, 1791) spesad boutin ezlec'hel renket a-raok er genad Lyncina
* Callistocypraea broderipii (J. E. Gray, 1832) spesad ral renket a-raok er genad Lyncina
* Callistocypraea leucodon (Broderip, 1828) spesad ral renket a-raok er genad Lyncina
* Callistocypraea nivosa (Broderip, 1827) spesad boutin a-walc'h
Ur spesad a oa renket er genad-mañ a-raok bezañ diblaset en unan all :
* Callistocypraea testudinaria (Linnaeus, 1758) = Chelycypraea testudinaria (Linnaeus, 1758)
Spesadoù deskrivet diwar fosiloù er genad Miolyncinaa zo ivez er genad-se dibaoe an Oligosen diouzh taksonomiourien.

## Skeudennoù

* Callistocypraea aurantium e mirdi ZMA, Amsterdam, izelvroioù
* Callistocypraea leucodon
* Callistocypraea broderipii er foñs a gleiz, Callistocypraea leucodon dirak ha Leporicypraea valentia e foñs a zehou e mirdi Toba aquarium e Japon.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ MolluscaBase eds. (2025). MolluscaBase. Callistocypraea F. A. Schilder, 1927. Accessed through: World Register of Marine Species at: https://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=203882 on 2025-02-19 (en)
* ↑ Lorenz Felix , Cowries A guide to the gastropod family Cypraeidae, volume 1 Biology and systematics, ti-embann Conchbooks, Harxheim, Alamagn, 2017 ISBN 978-3-939767-87-9(en)
# Kerlouan

Kerlouan :
| Ar C'hard e Meneham ||
| Anv gallek (ofisiel) | Kerlouan |
| Bro istorel | Bro-Leon |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Brest |
| Kanton | Lesneven |
| Kod kumun | 29091 |
| Kod post | 29890 |
| Maer Amzer gefridi | Christian Colliou 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | KK bro Lesneven hag Aod ar Mojennoù |
| Bro velestradurel | Bro Brest |
| Lec'hienn Web | Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 2 028 ann. (2022) |
| Stankter | 114 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 38′ 46″ Norzh 4° 21′ 52″ Kornôg / 48.646111111, -4.364444444 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 10 m bihanañ 0 m — brasañ 61 m |
| Gorread | 17,80 km² |
| Kerlouan ||
| kemmañ |
Kerlouan zo ur gumun eus Bro-Leon e kanton Lesneven, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh.

## Anv

* Bernard Tanguy ː Kerlouen, c. 1330; Kerlouan, 1467
* Erwan Vallerie ː Kerlouen, c. 1330; Kerlouan, 1516; Klouen, 1630; Kerlouan, 1709
Gerdarzh ː sur-awalc'h un anv den Llywan

## Ardamezioù

* «palefarzhet: ouzh 1, en aour e leon kudennek en sabel; ouzh 2, en geot e ormelenn peuliet en argant; ouzh 3, en geot e endivezenn peuliet en argant; ouzh 4, en argant, e ziv gebrenn en glazur; ur groaz voan en gul balirant war al lodennadur.»
* Arzour : Tretinville

## Istor
### Dispac'h Gall

* Tud eus ar gumun a gemeras perzh en Emgann Kergidu d'ar 24 a viz Meurzh 1793 e-kichen Plougouloum; un dell-gastiz a 5 000 lur a voe paeet gant ar gumun edan 24 euriad.

### XX$^{vet}$ kantved
##### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 114 gwaz eus ar gumun, da lâret eo 3,72% eus ar boblañs e 1911, abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz Sant Brevalar, an iliz-parrez
* Chapel Santez Anna
* Chapel Sant Tegareg, hag ar feunteun
* Chapel Sant Gwenal
* Chapel Kersalvater, hag ar c'halvar
* Chapel ar C'hroazoù
* Maner Keriwaz
* Keriadenn Meneham
* Monumant ar re varv, luc'hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Brezhoneg

D'ar 24 a viz C'hwevrer 2011 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun.

## Tud
### Ardamezeg ar familhoù

| Le Barbu / Barvet, aotrounez Kerenez | En aour e gizenn en glazur |

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr) lec'hienn ofisiel an ti-kêr
* (br) Kerlouan war lec'hienn Geobreizh
* (fr)

## Levrlennadur

* Michel Froger & Michel Pressensé : Armorial des communes du Finistère. 2001
* Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* Bernard Tanguy : Dictionnaire des noms de communes, trèves et paroisses du Finistère. Chasse-Marée. ArMen. 1990
* Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajennoù 157 ha 158
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb