OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Amazonetta

Amazonetta :
| Ur par Amazonetta brasiliensis, luc'hskeudennet e Poconé (stad Mato Grosso, Brazil). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Anseriformes |
| Kerentiad : | Anatidae |
| Anv skiantel ||
| Amazonetta Boetticher, 1929 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Amazonetta a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1929 gant an evnoniour alaman Hans von Boetticher (1886-1958).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

N'eus nemet ur spesad houidi er genad-mañ : Amazonetta brasiliensis, anv skiantel an houad Amazonia, daou isspesad — A. b. brasiliensis hag ipecutiri — dezhañ, brosezat en Amazonia ha reter Suamerika.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Anatidae/Amazonetta (lennet e-barzh d'ar 15 a viz C'hwevrer 2025).
# Sonnac (Roergue)

Sonnac :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Sonnac |
| Bro | Okitania Roergue |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Okitania |
| Departamant | Aveyron |
| Arondisamant | Vilafranca de Roergue |
| Kanton | Lot e Montbazinois |
| Kod kumun | 12272 |
| Kod post | 12700 |
| Maer Amzer gefridi | Dalmon Jérôme 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | CC del Grand Fijac |
| Lec'hienn web | http://www.sonnac.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 517 ann. (2022) |
| Stankter | 43 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 400 m bihanañ 176 m — brasañ 467 m |
| Gorread | 11,98 km² |
| kemmañ |
Sonnac a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall.

## Douaroniezh

* War lez an Dièja emañ Sonnac.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Asprièiras, e Distrig Aubinh hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800.

### XIX$^{vet}$ kantved

* E 1834 e voe staget kumunioù Lieucamp ha Tournac ouzh kumun Sonnac.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas pevarzek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 2,51 % eus he foblañs e 1911$^,$.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sonnac.
* Iliz katolik Tournac.
* Iliz katolik Lieucamp.
* Iliz katolik Saint-Cyrice e Sonnac, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik Saint-Cyrice e Tournac, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik Gorroidigezh an Intron-Varia e Lieucamp, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv e plasenn an ti-kêr e bourc’h Sonnac, luc’hskeudennoù$^,$.

## Pennadoù kar

* Lieucamp,
* Tournac.

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini - EHESS
* ↑ (fr)Cassini -EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Naussac (Avairon)

Naussac :
| Ur gazelle. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Naussac |
| Bro | Okitania Roergue |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Okitania |
| Departamant | Aveyron |
| Arondisamant | Vilafranca de Roergue |
| Kanton | Lot e Montbazinois |
| Kod kumun | 12170 |
| Kod post | 12700 |
| Maer Amzer gefridi | Didier Pouzoulet-Ligue 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Comunautat de comunas del Planòl de Montbasens |
| Lec'hienn web | http://www.naussac12.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 414 ann. (2022) |
| Stankter | 28 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 340 m bihanañ 207 m — brasañ 362 m |
| Gorread | 14,70 km² |
| kemmañ |
Naussac zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall.

## Douaroniezh

* War lez an Dièja emañ Naussac.

## Dezougen

* An ti-gar, serret abaoe 2006.
* War al linenn hent-houarn Briva la Galharda Toloza-Matabiau dre Capdenac emañ Naussac.

## Istor
### Dispac'h gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Peirussa, e Distrig Aubinh hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800. Lakaet e voe e Kanton Asprièiras e 1801.

### XX$^{vet}$ kantved

* E 1834 e voe staget kumun Bès ouzh kumun Naussac.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 31 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 4,68 % eus he foblañs e 1911$^,$.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas daou zen ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv$^,$.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Kastell Marinesque.
* Ar c’houldri.
* Iliz katolik Sant Marsial e bourc’h Naussac, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik Sant Visant e Bès, luc’hskeudennoù.
* Chapel ar Roc’h, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv e bourc’h Naussac, luc’hskeudennoù$^,$.
* Monumant ar re varv e Bès, luc’hskeudennoù$^,$.

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Cassini -EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Salas e Corbatièrs

Salas e Corbatièrs :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Salles-Courbatiès |
| Bro | Okitania Roergue |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Okitania |
| Departamant | Aveyron |
| Arondisamant | Vilafranca de Roergue |
| Kanton | Lot e Montbazinois |
| Kod kumun | 12252 |
| Kod post | 12260 |
| Maer Amzer gefridi | Pierre Marguerite 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Oèst Avairon Comunautat |
| Lec'hienn web | http://www.sallescourbaties.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 480 ann. (2022) |
| Stankter | 36 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 280 m bihanañ 241 m — brasañ 391 m |
| Gorread | 13,35 km² |
| kemmañ |
Salas e Corbatièrs a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall.

## Douaroniezh

* E Salas e Corbatièrs emañ lod eus andonioù an Dièja.

## Dezougen

* War al linenn hent-houarn Briva la Galharda Toloza-Matabiau dre Capdenac emañ Salas e Corbatièrs.

## Istor
### Dispac'h gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Vilanòva , e Distrig Vilafranca hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800. Lakaet e voe e Kanton Asprièiras e 1801.

### XIX$^{vet}$ kantved

* E 1834 e voe staget kumun Claunhac ouzh kumun Salas e Corbatièrs.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 36 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 4,56 % eus he foblañs e 1911$^,$.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas c’hwec’h den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv$^,$.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar c’hastell .
* Ar c’houldri.
* Iliz katolik Intron-Varia, luc’hskeudennoù.
* Iliz katolik Gorroidigezh an Intron-Varia e Claunhac, luc’hskeudennoù.
* Chapel ar vered e Claunhac, luc’hskeudennoù.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù$^,$. Savet e voe e 1993.
* Monumant ar re varv e Claunhac, luc’hskeudennoù.

## Pennad kar

* Claunhac.

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Cassini -EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Université de Lille
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Vilanòva (Avairon)

Vilanòva :
| Tour pe Porzh Cardalhac. ||
| Anv okitanek | Vilanòva |
| Anv gallek (ofisiel) | Villeneuve |
| Bro | Okitania Roergue |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Okitania |
| Departamant | Aveyron |
| Arondisamant | Vilafranca de Roergue |
| Kanton | Vilanovés e Vilafrancat |
| Kod kumun | 12301 |
| Kod post | 12260 |
| Maer Amzer gefridi | Jean-Pierre Masbou 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Oèst Avairon Comunautat |
| Lec'hienn web | http://www.villeneuvedaveyron.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 952 ann. (2022) |
| Stankter | 30 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 402 m bihanañ 295 m — brasañ 505 m |
| Gorread | 65,30 km² |
| kemmañ |
Vilanòva zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall.

## Douaroniezh

* E Vilanòva emañ lod eus andonioù an Dièja.

## Dezougen

* War al linenn hent-houarn Briva la Galharda Toloza-Matabiau dre Capdenac emañ Vilanòva.

## Istor
### Dispac'h gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe da benn Kanton Vilanòva, e Distrig Vilafranca hag e departamant Avairon. Lakaet e voe en Arondisamant Vilafranca pa voe krouet e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 108 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumantoù ar re varv, eleze 2,95 % eus he foblañs e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas dek den ag ar gumun hervez monumant ar re varv.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur milour eus ar gumun d’an 10 a viz Genver 1957 hervez monumant ar re varv.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Un ti ag ar XV$^{vet}$ kantved.
* Iliz katolik Sant Pêr ha Sant Paol.
* Iliz katolik ar Bez Santel.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudenn.

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Marsel Blanchard

Marsel Blanchard (1924-2022), Marcel Blanchard e anv kefridiel, zo ur beleg breizhat. Kemer a ra perzh en Emsav katolik hag e koun Yann-Vari Perrot.

## Buhez

Ganet eo bet e Gourin e 1924 ha beleget e voe e 1947. Da gentañ e voe kelenner e kelenndi Santez-Anna-Gwened. Dont a reas da vout kure e Pondi e 1953.
Bet eo person Kistinid e-pad daou-ugent vloaz, adalek ar bloavezh 1971.
Marsel Blanchard a grouas Emglev Beleion Breizh e 1971, da vare taolioù an FLB evit ma vefe dieubet ar veleion vreizhat o doa kemeret perzh enno.
E labour en Emsav a voe mirout peadra personel an aotrou Perrot ha kemer perzh en embannadurioù stag ouzh Unvaniezh Koad Kev (UKK). Neuze e viras soutanenn Yann-Vari Perrot e-pad hir amzer ha reiñ a ra e destamant da anavezout da izili an UKK bep bloaz. Labouret en deus gant an Emsav katolik, dreist-holl, da lavarout eo gant Youenn Olier, Marsel Klerg, Maodez Glanndour pe Youenn Kraff. Lidañ a rae ingal an oferennoù graet da Lun Fask evit enoriñ ha kounañ Yann-Vari Perrot ha merzherion iwerzhonat 1916, e Skrigneg.
Harpañ a reas Tiegezh Santez Anna evit he sevel.
Aterset ha fiñvskeudennet eo bet e 2001 evit reiñ e desteni a-zivout ar brezhoneg en Iliz hag en Emsav.
Marvel a reas d’ar 1añ a viz Mae 2022$^,$.

## Pennadoù

Skrivet en deus Marsel Blanchard un nebeud pennadoù er gelaouenn Imbourc'h:
* Niverenn 160 Imbourc'h, Ebrel 1983, "Emziviz gant Marsel Blanchard"
* Niverenn 214 Imbourc'h, Here 1987, "Kenskriverezh gant Yann Mikael diwar lennadur Deizlevr 1945 Youenn Olier (Kraff, Blanchard, krizder ar Fified), a-berzh Ivon Morvan diwar-benn enkadenn an Iliz, gant Yann Talbot a-zivout Beleion Breizh." (...)

## Daveoù

* ↑ Gw. ar pennad gallek er blog Ar Gedour mag : Quistinic, l'abbé Blanchard fête ses 40 ans au service de la paroisse
* ↑ Gw. Testennoù gallek a-zivout Marcel Blanchard : Paroisse de Quistinic
* ↑ Brezhoneg, un siècle de breton, Frañs 3, 2001.
* ↑ (fr) Marcel Blanchard : avis de décès du 1 mai 2022. Ouest France (Mae 2022).
* ↑ Quistinic. L’abbé Marcel Blanchard est décédé. Ouest France (Mae 2022).
# Erwan ar Menga

Erwan ar Menga a oa anv-pluenn ar skrivagner Joseph Auffret, bet ganet e Sant-Kouloum e 1909 ha marvet e Kankaven e 1998.
Beleget e voe e 1937 ha bet oc’h ober war-dro parrezioù eus departamantoù gall Mayenne ha Sarthe evel person.
Meur a destenn en doa skrivet, koulz e galleg hag e brezhoneg ha kenlabourat a reas evit er c’helaouennoù kristen Barr-Heol ha Imbourc’h. Peurliesañ e troe e destennoù brezhonek e galleg pe e destennoù gallek e brezhoneg. Hogozik e holl levrioù a gaver en div yezh.
Sevel a reas un hentenn evit deskiñ esperanteg ivez.

## Levrioù
### E brezhoneg

* Emziskouezioù ar Werc’hez e Breizh, Kastell-Aodren, 1969, adembannet gant Imbourc’h ;
* Breuriezh Vreizh 1790, Natures et Bretagne, 1976 ;
* Deskomp Esperanteg. Yezhadur Esperantek, Hor Yezh, 1978 ;
* Kevrin ar vuhez, diskleriet d'ar re vihan, Imbourc’h, 1981, 52 b. ;
* Kadoudal e ti an tenner-dent, Barr-Heol, 1979 ;
* Kanevedenn war ar vugale, Imbourc’h, 1980, 107 p. ;
* Kereour Gwidel, Imbourc’h, 1981, 64 f. ;
* Priz an daspren, Imbourc’h, 1982, 120 p. ;
* Karantez eo Doue, Imbourc’h, 1984, 72 b. ;
* Mari Strap-Latenn, Imbourc’h, 1990.

### En esperanteg

* La prezo de la elaĉetado (Priz an Daspren), Les Presses Bretonnes, Sant-Brieg, 1982 ;
* Dio estas amo (Karantez eo Doue), Les Presses Bretonnes, Sant-Brieg, 1985 ;
* La ŝuisto de Gwidel (Kereour Gwidel), Les Presses Bretonnes, Sant-Brieg, 1986. 92 p.

### E galleg

Erwan ar Menga a sine "Yves du Menga" pe "Yves du Meinga" e levrioù e galleg :
* La Ville-ès-Nonais, gant Alexis Presse, 1957 ;
* Apparitions de la Vierge en Bretagne, Imprimeries du Centre-Bretagne, 1973 ;
* La troisième voie - Ni capitalisme, ni socialisme, oui à la doctrine sociale de l'Eglise, Résiac, 1977 ;
* Toutes les homélies pour l'année B, Résiac, 1978 ;
* La conjuration bretonne de 1791, histoire de l'origine de la chouannerie, Editions du Thabor, 1979 ;
* Le cordonnier de Guidel, conte inspiré des légendes bretonnes, 1985
* Dieu est l'amour, Presses Bretonnes, 1986 ;
* Les témoins de Jehovah et leur réinterprétation déformante systématisée de la parole révélée, Résiac, 1989
# IJzertoren

IJzertoren (Tour an IJzer) zo ur monumant evit ar peoc'h e Kaaskerke, ur gumun a wechall a zo e kumun Diksmuide bremañ, e proviñs Flandrez ar C'hornog (West Vlanderen), e Belgia, tost d'ar stêr IJzer.
An uhelañ monumant d'ar Peoc'h en Europa eo, 84 metr dezhañ. Lidet e voe an digoradur anezhañ d'ar 24 a viz Eost 1930. War un tu e lenner al lizherennoù AVV VVK, Alles Voor Vlaanderen, Vlaanderen Voor Kristus, pezh a dalv « Pep tra evit Flandrez, Flandrez evit Krist ». E 1946 e voe distrujet ar monumant kentañ. Skrivet eo ivez « Brezel biken ken » e peder yezh ofisiel ar vrezelourien e talbenn kornôk ar Brezel-bed kentañ : nederlandeg, galleg, saozneg hag alamaneg.
Ul lec'h-eñvor d'al lazhidi flamank da gentañ eo an IJzertoren. Deuet eo da vezañ ul lec'h-meur d'ar vroadelourien flamank. Bep bloaz e vez aozet ur vanifestadeg eno a-enep ar brezel hag evit emrenerezh Flandrez.
En tour ez eus ur mirdi gouestlet d'ar peoc'h, d'ar brezel, ha d'an Emsav Flamank, a zo deuet da vezañ, abaoe 1998, unan eus mirdioù Rouedad Etrebroadel ar Mirdioù evit ar Peoc'h, savet gant Aozadur ar Broadoù Unanet.

## Liammoù diavaez

* (nl), (fr), (en), (de) Lec'hienn ofisiel
# Signum

Ar signum linguæ (pe signum dre verrdro) zo bet ur benveg kelenn implijet da rediañ studierien da gomz yezh ar c'helenn e-maez ar c'hlas. Peurvuiañ e veze un tamm paper ruilhet ma ranke ar studierien, bet tapet o komz o yezh, skrivañ o anvioù. Goude e rankent tapout ur c'hamarad da reiñ ar baperenn-se dezhañ. An hini a veze ar signum gantañ e fin an ehan-skol, pe e fin an deiz (pe ar miz) a veze kastizet, gant taolioù pe gant un dell-gastiz.

## Evit al latin

Er XVI$^{vet}$ kantved e voe kroget d'implij ar signum en Izelvroioù er skolioù latin evit boazañ ar vugale da ober gant al latin. E reolennoù ar skolioù e veze skrivet e ranked ober gant al latin hep distag, er c'hoariadegoù zoken. Betek en XIX$^{vet}$ kantved e chomas an traoù evel-se.

## Evit ar galleg

Adalek amzer ar Renad Kozh e voe klasket lakaat ar galleg da yezh voutin etre an dud er broioù flamank. E hanternoz Bro-C'hall e voe berzet kelenn an izelvroeg en 1853, ha gant lezenn 1866 savet gant ministr gall an deskadurezh, Victor Duruy, ne veze ket implijet an izelvroeg ken nemet er c'hentelioù katekiz. E deroù an XX$^{vet}$ kantved e veze implijet ar signum c'hoazh er skolioù gall.
E Flandrez Belgia e veze graet ivez gant ar signum goude ma oa bet embannet gant astad Belgia e oa bet lakaet ar galleg da yezh ofisiel. E 1883 e oa bet votet lezennoù nevez diwar-benn ar yezhoù en deskadurezh, hag e 1885 e voe echuet ober gant ar signum er skolioù-stad war urzh ar ministr Joseph Thonissen. En un toullad skolioù katolik avat e voe implijet betek ar Brezel-bed kentañ. D'an Emsav Flamank e oa arouezius ar signum rak e veze implijet dreist-holl evit kastizañ ar vugale a gomze flandrezeg er skolioù. Koulskoude e veze graet gant ar signum en Belgia romanek ivez, ma veze rediet ar studierien d'ober gant ar galleg ha da zilezel o rannyezhoù romanek (walloneg, pikardeg).

## Pennadoù kar

* simbol
* Welsh Not
* Vergonha
# Eric Defoort

Eric Defoort (27 a viz Mezheven 1943 en Ieper - 17 a viz Kerzu 2016) a oa ur politikour eus Flandrez Belgia.
Kelenner istor e oa eus e vicher ha levraoueger e skol-veur katolik Brusel (Katholieke Universiteit Brussel). Bet eo ezel eus kuzul-merañ skingomz ha skinwel Flandrez (Vlaamse Radio- en Televisieomroeporganisatie, VRT).
Yaouank-kenañ e krogas Eric Defoort da dommañ ouzh mennozhioù broadelourien Flandrez. Pa oa studier e skol-veur katolik Leuven e reas anaoudegezh gant Frans Verleyen ha Jaak Vandemeulebroeke hag oberiant e voe en unaniezh ar studierien vroadelour (VNSU, Vlaams-Nationale Studentenunie).
Goude bloavezhioù gouestlet d’e vicher e teuas en-dro d’an emsav flandrezat : er bloavezhioù 1990 e voe oberiant en aozadur anvet Vlaamse Volksbeweging (emsav ar bobl flamank) kenkoulz hag er strollad politikel Volksunie. Eilprezidant diwezhañ ar strollad Volksunie e oa bet, a-raok ma voe rannet ar strollad-se e div gostezenn. Mont a reas Defoort a-du gant Geert Bourgeois ha Bart De Wever da sevel ar gostezenn zehou a zeuas da vezañ diwezhatoc’h an Nieuw-Vlaamse Alliantie.
E 2003 e kuitaas ar strollad NVA, abalamour d’un dizemglev gant e renerien Geert Bourgeois ha Matthias Storme. Etre miz Here 2007 hag miz Eost 2009 e voe e penn ar Vlaamse Volksbeweging. Dont a reas en-dro e-barzh an NVA goude se.
D’ar 26 a viz Meurzh 2010 e oa bet dilennet e penn Emglev Libr Europa, e kendalc’h ar strollad-se e Venezia, war-lerc’h Nelly Maes. E 2014 en doa lezet e blas gant ar C'horsad François Alfonsi.

## Liammoù diavaez

* Eric Defoort, flamingant rassembleur (La Libre Belgique 26/10/2007)
* Eric Defoort, le plus francophile des flamingants (La Libre Belgique, 17/12/2016)
# Voyager 1

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Voyager 1 zo ur sontenn stadunanat bannet gant an NASA d'ar 5 a viz Gwengolo 1977 evit studiañ planedennoù diavaez Koskoriad an Heol (Yaou, Sadorn).
Goude bezañ studiet Yaou hag hec'h adplanedennoù e 1979, Sadorn hag hec'h adplanedennoù e 1980, e krogas e 1989 rann etresteredel ar gefridi. E miz Eost 2012 ez eas er-maez eus an heliosfer, al lodenn eus an hollved a zo dindan levezon an Heol, hag ec'h antreas er metoù etresteredel.
Ar wech kentañ eo d'un ijinenn savet gant mab-den kuitaat koskoriad an Heol ha beajiñ dre ar metoù etresteredel-se. Betek ar bloaz 2025 e tlefe ar sontenn skignañ titouroù skiantel.

## Liammoù diavaez

* (en) Voyager @ NASA.
# Alexander von Falkenhausen

Alexander Ernst Alfred Hermann Freiherr von Falkenhausen, ganet d'an 29 a viz Here 1878 hag aet da anaon d'an 31 a viz Gouhere 1966, a oa ur jeneral alaman hag un torfedour brezel e-pad an Eil Brezel-bed. Bez e oa unan eus ar pennoù bras el luskad sinaat-alaman evit nevesaat morlu Sina. E-pad an Eil brezel-bed e voe roet lamm d'al liammoù etre Alamagn ha Sina ; Falkenhausen a oa bet rediet da guitaat ar vro. Distroet da Europa, lakaet e voe e penn gouarnamant milourel Belgia etre 1940 ha 1944 e-pad an dalc'hidigezh alaman. Kiriek e voe d'ar fuzuilhadegoù rezistanted ha deportadurioù yuzevien eus ar vro.
# Kanton Bern

Kanton Bern a zo ur c'hanton eus Suis.
# Pleder

Pleder :
| An ti-kêr. ||
| Anv gallaouek | Pléder |
| Anv gallek (ofisiel) | Plesder |
| Bro istorel | Bro-Zol |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Il-ha-Gwilen |
| Arondisamant | Sant-Maloù |
| Kanton | Tintenieg (betek 2015) Komborn (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 35225 |
| Kod post | 35720 |
| Maer Amzer gefridi | Évelyne Simon-Glory 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | KK Breizh ar Romantelourien |
| Bro velestradurel | Bro Sant-Maloù |
| Lec'hienn Web | http://plesder.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 778 ann. (2022) |
| Stankter | 71 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 24′ 51″ Norzh 1° 55′ 17″ Kornôg / 48.4141666667, -1.92138888889 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 60 m bihanañ 18 m — brasañ 97 m |
| Gorread | 11,03 km² |
| Pleder ||
| kemmañ |
Pleder a zo ur gumun e Breizh e kanton Komborn e departamant Il-ha-Gwilen.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 35 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 4,11 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas pevar den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.
* D'ar 26 a viz Ebrel 1944 e kouezhas ur c'harr-nij P-51B (anvet "Nornie Pat", marilhet 43-6331 ha kodet GQ-X) eus aerlu ar Stadoù-Unanet (United States Army Air Forces) e Pleder; e sturier a zeuas a-benn da achap.

#### Trevadennoù

* Tunizia: mervel a reas ur soudard d'an 2 a viz Here 1954 e Sfax.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik ha monumant ar re varv.
* Iliz katolik Sant Varzhin.
* Ar monumant.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù. E 1924 e voe savet.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudennoù.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Tud

* Henri Frotier de La Messelière (1876-1965), istorour arbennik war Istor Breizh.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr) Memorial Genweb
* ↑ (fr) Memorial Genweb
* ↑ (fr) Pertes USAAF
* ↑ (fr) Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr) Memorial Genweb
* ↑ (fr) Université de Lille
* ↑ (fr) Memorial Genweb
# Kantonioù Suis

26 kanton suis zo, gwir stadoù emren, en ur stad kevreadel a vez graet ar C'hengevread suis anezhi.
# Thalassornis

Thalassornis :
| Thalassornis leuconotus, treset (1912) gant C. G. Finch-Davies. ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Anseriformes |
| Kerentiad : | Anatidae |
| Anv skiantel ||
| Thalassornis Eyton, 1838 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Thalassornis a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1838 gant an naturour saoz Thomas Campbell Eyton (1809-1880).

## An anv

Dont a ra eus an daou c'her henc'hresianek θάλασσα (thalassa = mor e brezhoneg) hag ὄρνις (ornis = evn e brezhoneg).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

N'eus nemet ur spesad houidi er genad-mañ : Thalassornis leuconotus, anv skiantel an houad kein gwenn, daou isspesad — T. l. insularis ha leuconotus — dezhañ, brosezat en Afrika a-bezh.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Hervez The Helm Dictionary of Scientific Birds Names gant James A. Jobling.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Anatidae/Thalassornis (lennet e-barzh d'ar 25 a viz Genver 2025).