OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Mauri

Mauri a c'hall ober dave da :
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Mentadur hervez an taol-mouezh

Er yezhoniezh e vez implijet an termen mentadur hervez an taol-mouezh (saoz.: stress-timed) war dachenn ar fonetik hag ar fonologiezh evit komz eus unan eus an daou doare mentadur pennañ ma vez merket lusk ar frazenn hervez an doare ma vez ingalet an amer o tremen a daol-mouezh da daol-mouezh.
Er yezhoù gante ur mentadur hervez an taol-mouezh e c'hell pep silabenn bezañ berroc'h pe hiroc'h evit ur silabenn all, da lâret ec'h eo dizingal padelezh pep silabenn, en ur derc'hel termen an hevelep amzer dre vras etre pep taol-mouezh, da lâret eo ez eo ingal an amzer a daol-mouezh da daol-mouezh.
Pa vezont komzet buan pe vuanoc'h e vez techet ar yezhoù mentadet hervez an taol-mouezh da didroc'hañ, da diverrañ ha zoken da skarzhañ penn-da-benn vogalennoù gwan, da lâret eo vogalennoù hep taol-mouezh pennañ warne, hep kemmañ lusk hollek ar frazenn.
Dre vras e vez mentadet hervez an taol-mouezh ar yezhoù germanek en o zouez ar saozneg hag an alamaneg daoust ha m'eo mentadet hervez ar silabennoù yezhoù germanek all evel an islandeg. Peurliesañ e vez mentadet hervez an taol-mouezh ivez an darn vrasañ eus ar yezhoù slavek, en o zouez ar ruseg.

## Gwelit ivez

* Mentadur
* Mentadur hervez ar silabennoù
* Mentadur hervez ar moraoù
# Mentadur hervez ar moraoù

Er yezhoniezh e vez implijet an termen mentadur hervez ar moraoù (saoz.: mora-timed) war dachenn ar fonetik hag ar fonologiezh evit komz eus unan doare mentadur hervez ar silabennoù ma vez merket lusk ar frazenn hervez an doare ma vez ingalet an amer o tremen a vora da vora er yezhoù gante moraoù kentoc'h evit silabennoù, evel da skouer ar japaneg hag ar gandaeg.

## Gwelit ivez

* Mentadur
* Mentadur hervez an taol-mouezh
* Mentadur hervez ar silabennoù
# Mentadur hervez ar silabennoù

Er yezhoniezh e vez implijet an droienn mentadur hervez ar silabennoù (saoz.: syllable-timed) war dachenn ar fonetik hag ar fonologiezh evit komz eus unan eus an daou doare mentadur pennañ ma vez merket lusk ar frazenn hervez an doare ma vez ingalet an amer o tremen a silabenn da silabenn.
Er yezhoù gante ur mentadur hervez ar silabennoù eo ingal dre vras an amzer a dremen etre pep silabenn daoust ha ma c'hell bezañ berroc'h pe hiroc'h pep silabenn hervez pep degouezh resis ha gallout a ra kemmañ lusk resis ur yezh bennak hervez al lec'h ma vez komzet hag a hinienn da hinienn zoken, da skouer keit ha m'eo portugaleg Europa ur yezh mentadet hervez an taol-mouezh ez eo portugaleg Brazil ur yezh mentadet hervez ar silabennoù.
Abaoe ar bloavezhioù 1950 ez eus bet klasket diskwel en un doare objektikel eo ingal ar badelezh a silabenn da silabenn met n'eus ket bet gellet hen ober. Hervez an enklaskoù nevesañ e hañvalfe bezañ ingal an amzer a dremen a silabenn dre silabenn, daoust ha ma n'eo ket e gwirionez, abalamour d'an doare ma vez ingalet an amzer a dremen etre ar c'hensonennoù hag ar vogalennoù.
Dre vras e vez mentadet ar yezhoù romanek hervez ar silabennoù en o zouez ar galleg, ar spagnoleg hag ar c'hatalaneg. Mentadet hervez ar silabennoù eo an holl yezhoù komzet en India ivez, en o zouez an hindeg, ar sañskriteg, an tamileg, ar pandjabeg. Mentadet hervez ar silabennoù eo ar sinaeg hag ar c'horeaneg ivez.

## Gwelit ivez

* Mentadur
* Mentadur hervez an taol-mouezh
* Mentadur hervez ar moraoù
# Merc'her

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Merc'her a c'hall bezañ :
* Ur blanedenn : s.o. Merc'her (planedenn)
* Un deiz er sizhun : s.o. Merc'her (deiz)
* Un doue roman : s.o. Merc'her (doue)
# Micoureus

Micoureus :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Usurzhad : | Marsupialia |
| Urzhad : | Didelphimorphia |
| Kerentiad : | Didelphidae |
| Genad : | Micoureus |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Micoureus zo ur genad e rummatadur ar bronneged, ennañ 6 spesad oposomed.

## Spesadoù

* Micoureus alstoni
* Micoureus constantiae
* Micoureus demerarae
* Micoureus paraguayanus
* Micoureus phaeus
* Micoureus regina
# Mouezh c'harv

* Fonadur
* Mouezhiet/Divouezh
* Mouezh sourrus
* Mouezh laosk
* Mouezh reut
* Mouezh wigourus
* Mouezh c'harv
* Vogalenn skiltr
* Mouezh kleuz
* Chuchumuchu
Er yezhoniezh e vez implijet an termen mouezh laosk (saoz.: harsh voice pe nevtricular voice pe hollow voice pe yawny voice) war dachenn ar fonetik hag ar fonologiezh evit komz eus un doare fonadur ma vez gwasket al larinks, peurliesañ kendistaget gant an ankoue.
Enebiet e vez ar vouezh c'harv ouzh ar vouezh kleuz ma vez astennet al larinks.
Anvet e vez an doare fonadur-mañ "mouezh gwasket" ivez dreist-holl pa gomzer eus an daore ma vez implijet e yezhoù gante rezioù tonennoù uhel.
Pa deu ar c'hendistagadur ankoue da vezañ dre froumal an ankoue e teu da vezañ ur "vogalenn skiltr".
N'eus arouezenn resis ebet evit merkañ an daoreoù fonadur a-seurt-mañ hervez reolennoù reizhskrivañ al lizherenneg fonetikel etrebroadel hag implijet e vez peurliesañ un dildenn skrivet dindan an arouezenn bennañ evit merkañ ar vouezh wigourus, div dildenn eveit merkañ ur vogalenn skiltr hag ul linenning vigan dindan an arouezenn bennañ evit merkañ ar vouezh c'harv. Hervez reolennoù al LFE ledanaet e ranker implijout an arouezenn ! evit merkañ ar vouezh c'harv, d.s. [a!], daoust ha ma vez implijet an hevelep arouezenn evit treuzskrivañ ar c'hlik kevig.
E baieg komzet e Su Sina e vez implijet rezioù ma talvez ar skiltrded da alofonenn ar vouezh c'harv.
Gant rannyezh borek an dinkaeg e vez enebiet vogalennoù distaget gant ar vouezh plaen, ar vouezh sourrus, ar vouezh kleuz, hag ar vouezh c'harv ouzhpenn teir zonenn, da skouer:
Treuzskrivadurioù ad hoc: mouezh kleuz; [a] mouezh c'harv
| Mouezh | Plaen | Sourrus | Garv | Kleuz |
| Dinkaeg borek | ʨìt̪ | ʨì̤t̪ | ʨìt̪ | ʨì͈t̪ |
| | foer | mont war-raok | kruged | lonkañ |

## Gwelit ivez:

* Fonadur
* C'hwezhadur
* Rez (yezhoniezh)
# Mouromiz

Ur meuriad finnek-Ougriek e oa ar Vouromiz. Bevañ a raent e diaz ar stêr Oka er pezh a zo Rusia bremañ. En em veskañ e-touez ar Slaved o doa graet war-dro ar XII$^{vet}$ kantved moarvat.

## Gwelet ivez

* Mouromeg
# Muño

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Muño, pe Muñó, pe Munio, zo un anv-badez spagnolek anavezet er Grennamzer e Kastilha hag a gaver ivez evel anv-lec'h.

## Tud

* Muño Flaínez, kont León
* Munio Núñez, kont Kastilha (899–c. 901 ha c. 904–c. 909)
* Munio Vélaz (- a-raok 931), kont Álava
* Munio pe Muño Alfonso (- 1143)
* Munio Peláez (-1149?)
* Munio de Zamora (1237–1300), eskob

## Lec'hioù
### Kumunioù
   #### Proviñs Ávila, e kumuniezh emren Kastilha ha León

   * Muñogalindo
   * Muñogrande
   * Muñomer del Peco
   * Muñopepe
   * Muñosancho
   * Muñotello

   #### Proviñs Burgos, e kumuniezh emren Kastilha ha León

   * Avellanosa de Muñó
   * Barrio de Muñó
   * Olmillos de Muñó
   * Palazuelos de Muñó

   #### Proviñs Segovia, e kumuniezh emren Kastilha ha León

   * Muñoveros

### Ranngumunioù
   #### Estépar, e proviñs Burgos

   * Arenillas de Muñó
   * Arroyo de Muñó
   * Mazuelo de Muñó
   * Pedrosa de Muñó
   * Quintanilla-Somuñó
   * Vilviestre de Muñó
   * Villavieja de Muñó

## Pennad kar

* Muñoz
# Nagennouriezh

Graet e voe gant ar ger nagennouriezh da gentañ-penn diwar-benn nagenniñ pe nac'h gwirionez gouennlazh ar Yuzevien graet gant nazied Alamagn e-pad an eil brezel bed . Hervez an nagennerien n'eus ket bet eus ar c'hambreier-gaz nag eus ar youl da ziouennañ Yuzevien Europa, ha ne vije nemet mojennoù eus an torfedoù-se. Embann ar mennozhioù-se a zo eneplezenn e meur a vro hag a c'hall bout kastizet.
Da-heul kement-se e vez graet gant ar ger evit komz eus nac'hañ pe disteraat torfedoù istorel.

## Implij ar ger war emastenn

Astennet eo bet implij ar ger nagennouriezh pa dalvez ivez da ober anv eus nac'h gwirionez gouennlazhoù all a c'hall bezañ tostaet da lazhadegoù graet gant an nazied, hag ivez da ober anv eus torfedoù a-enep Mab-Den: gouennlazh an Armenianed gant gouarnamant an Turked Yaouank en Impalaeriezh Otoman e-kerzh ar brezel bed kentañ, gouennlazh Rwanda, lazhadegoù bras graet gant ar C'hmered Ruz, lazhadegoù an drevadennerien.
Nac'h gwirionez ur gouennlazh (Shoah, Rwanda, ha re all) a dalv kement ha klask diverkañ un torfed anat d'an holl, tennañ digant ar re lazhet hag o diskennidi ar gwir da gaout digoll ha dic'haou (pa n'eus torfed ebet n'eus ket a dorfedour na n'eus den torfedet). Gallout a ra an nagennouriezh talvezout da wareziñ ar ouennlazherien, o skoazellerien, hag o mignoned pe hêred dre an ideologiezh. Armoù all ouzhpenn ar gomz o deus an nagennerien evit nac'h gwirionez ar gouennlazhoù: tevel kousto pe gousto war an darvoudoù, herzel ouzh an dud da gomz (dre o c'hoapaat pe o lazhañ ) a vez gwelet bep tro, hervez ar reolenn « Ne dle test ebet gallout kontañ ».
Nac'h an torfed n'eo nemet ar c'hammed war-lerc'h nac'h ar gwir da vezañ hag ar c'hoant da c'hlanaat, a gaver e pep gouennlazh. Da veno ar gouennlazher ne oa gwir ebet d'an den lazhet da vezañ, ne oa ket anezhañ, diwar-se ne oa ket a dorfed.
N'eo ket klask kuzhat an torfed eo a gont ar muiañ (goude ma vez kavet ivez) met kas al labour glanaat betek penn ha peurzistruj an den lazhet. Gant-se e tenn an nagennouriezh da un elfenn eus ar gouennlazh, ar c'hendalc'h anezhañ, ha diwar-se eo euzhusoc'h c'hoazh a se.
Hep torfed n'eus ket a dud lazhet. Peurzistrujet int neuze, betek en eñvor an dud. Gallout a reer lavarout neuze e oa danvez nagennouriezh e natur an ideologiezhoù o deus kaset d'ar gouennlazh. Ma c'haller lavarout ivez ne vefe ket peurechu ar gouennlazh panevet an nagennouriezh, hag e chomfe da beurechuiñ. Se zo kaoz eo ken ret derc'hel bev an eñvor eus an torfedoù.

## Liammoù diavaez

* (fr) http://www.telerama.fr/idees/camps-extermination-de-masse-ils-ont-photographie-l-inimaginable,124581.php
# Napoleone

Napoleone zo un anv-badez italianek.

## Tud
### Sant

N'eus bet sant Napoleone ebet gwech ebet: ur sant politikel e vije kentoc'h eget istorel, hervez tud zo, hag a zo bet kavet war-lerc'h emgann Austerlitz d'an 2 a viz Kerzu 1805.
Met ur sant Neapolis, pe Neopolo, pe Neopolus e latin zo anavet. Evit doare e oa kamarad da Sant Saturnino, hag a vije bet merzheriet gantañ, ha gant Celestino ha Germano, ha marvet er vac'h.
Marvet e vije d'an 2 a viz Mae 304 en Alesandria en Egipt. N'ouzer ket hiroc'h diwar e benn. Lidet e vefe en Italia d'ar 15 a viz Eost.

#### Neopolus, Napoleo, Sant Napoleone ha Buonaparte

Gwelloc'h e ouzer penaos e voe implijet ar relijion gant Napoleone Buonaparte evit gouarn e impalaeriezh. E gwirionez ne oa sant ebet a glote gant an anv Napoleon, gant se e oa ur mank bras pa ne oa deiz ebet da lidañ ur Sant Napoleon. E 1805 e voe pledet gant an afer-se, pa grogas ar c'hardinal Caprara da furchal en dihelloù roman. Kavout a reas, e roll ar verzhereien, en 2 a viz Mae, anv eus sent ha merzherien Alesandria, en o zouez un "Neopolus" latin, a seblante tost a-walc'h da Napoleon. Ha kerkent e voe advadezet Neopolus ha lakaet da sant Napoleone.
D'ar 15 a viz Eost 1806, e voe lidet ar c'hentañ Sant Napoleon, da zeiz e seizh vloaz ha tregont, hag en deiz-se en-eeun, ha n'eo ket dre zegouezh, e voe lidet maen kentañ Bolz an Trec'hlidoù e Pariz.

### Tud all

* Napoleone della Torre
* Napoleone Orsini (war-dro 1420 - 1480) condottiero
* Napoleone Buonaparte, jeneral gall

## Notennoù

* ↑ Diwar Napoleon (Neopolus) of Alexandria, in "Тапир: Здоровье и Земледелие", https://archive.is/20120715054330/tapirr.livejournal.com/tag/history
* ↑ Gwelout al lec'hienn "Napoléon 1er"

## Pennadoù kar

* Napoleon, anv brezhonek ha saoznek
* Napoleone Buonaparte

## Liammoù diavaez

* (fr) Historique de la Saint-Napoléon fêtée chaque 15 août, sous les Deux Empires, "Napoléon 1er", https://archive.today/20120707023414/http://napoleon1er.perso.neuf.fr/Saint-Napoleon.html
# Nektar

An Nektar a zo ar boued pe evaj an doueed.
# Neville Longbottom

Neville Longbottom zo unan eus skolajidi Hogwarts e romantoù Harry Potter, skrivet J. K. Rowling. Ar skrivagner a ra anv anezhañ evit ar wezh kentañ e Harry Potter ha maen ar furien, er rannbennad VI.
Neville Longbottom (Neville Longdubas e galleg) zo bet ganet d'an 30 a viz Gouere 1980. Deiz koshoc'h evit Harry eo eta. Mab daou sorser bras eo : Frank hag Alice Longbottom, Aurored anavezet ha deut-mat gant an holl hag a oa izili eus kentañ Urzh ar Feniks. Met bourreviet int bet gant an debrerien marv kement ha ken bihan m'o deus kollet o fenn.

### Liamm diavaez

Neville Londubat e L'Encyclopédie Harry Potter
# Niver muiel

Un niver muiel zo un niver a zo brasoc'h pe par da vann, evel da skouer 3 pe e. E stern an niveroù kemplezh, muiel a c'houglev gwerc'hel dre-ret, met evit muioc'h a fraezhded ez arverer « niver gwerc'hel muiel ». Mann zo un niver gwerc'hel muiel hag ur c'hevan naturel. Pa vez un niver muiel hag anvannel, e lavarer eus outañ ez eo muiel strizh.
Pa gomzer a niveroù muiel, e tleer meizañ an adanor muiel en ur ster ledan, eleze n'eo ket ezlakaet mann, hag ez eo enta mann an niver nemetañ da vout muiel ha leiel war un dro. Mar desellomp an niveroù muiel met anvannel, e tleomp resisañ muiel strizh.
* Ar c'hevanion naturel zo holl muiel evit an daveadur urzhiañ naturel ⩽.
* teskad ar c'hevanion daveel muiel zo notet ent-boas $\mathbb {Z} _{+}$,
* teskad ar c'hevanion daveel muiel strizh zo notet ent-boas $\mathbb {Z} _{+}^{*}$,
* teskad an niveroù feurek muiel zo notet ent-boas $\mathbb {Q} _{+}$,
* teskad an niveroù feurek muiel strizh zo notet ent-boas $\mathbb {Q} _{+}^{*}$,
* teskad an niveroù gwerc'hel muiel zo notet ent-boas $\mathbb {R} _{+}$,
* teskad an niveroù gwerc'hel muiel strizh zo notet ent-boas $\mathbb {R} _{+}^{*}$,

## Perzhioù

* Sammad daou niver muiel zo un niver muiel,
* sammad un niver muiel hag un niver muiel strizh zo un niver muiel strizh.
En un doare hollek, diforc'h daou niver muiel n'eo ket muiel. Da skouer 2-3=-1 ha 5-2=3.
* Liesâd daou niver muiel zo un niver muiel,
* liesâd daou niver muiel strizh zo muiel strizh.
Liesâd un niver muiel hag un niver muiel strizh n'eo ket muiel strizh en un doare hollek, dre ma c'hell an niver kentañ bout mannel.
* Gin un niver muiel strizh zo un niver muiel strizh,
* rannad un niver muiel hag un niver muiel strizh zo muiel,
* rannad daou niver muiel strizh zo muiel strizh.
* Un niver zo bihanoc'h eget (pe par d') unan all mar ha nemet mard eo muiel diforc'h an eil hag ar c'hentañ,
* un niver zo bihanoc'h strizh eget unan all mar ha nemet mard eo muiel strizh diforc'h an eil hag ar c'hentañ,
* En ur liesaat un dibarder dre un niver muiel, tu an dibarder ne cheñch ket.

## Pennadoù liammet

* Niver leiel
# Niverenn EINECS

An niverenn EINECS a dalvez da anavezout an danvezioù kimiek renablet e-barzh roll an EINECS. EINECS a zo evit European INventory of Existing Commercial Substances (Renabl europat an danvezioù kimiek kenwerzhel a zo anezho)
Er renabl-mañ ez eus bremañ 100 204 danvez kimiek. Bez' e c'heller lenn fichenn un danvez kimiek diwar niverenn CAS, diwar niverenn EINECS pe diwar anv an danvez, en alamaneg, e galleg, e saozneg pe e spagnoleg. War honnezh e c'heller lenn (roll diglok) :
* roadennoù fizikel ha kimiek ;
* titouroù diwar-benn ar surentez hag ar reolennadur ;
* roll ar broduerien hag an enporzhierien.

## Liammoù diavaez

* ESIS: Sistem titouriñ europat an danvezioù kimiek, diorroet gant Rémi Allanou.
# Nj (lizherenn)

Un divc'hrafenn latin eo Nj, nj implijet gant an albaneg, ar c'hroateg hag ar serbeg (kevatal d'al lizherenn girillek Њ) evit skrivañ ar son kensonennel [ɲ].
| Lizherennoù gant diakritikoù : | Áá · Ää · Åå · Ćć · Čč · Éé · Łł · Ññ · N̈n̈ · Óó · Öö · Øø · Šš · Úú · Üü · Žž |
| Digramoù : | Ch · C'h · Dd · Dz · Ǆ · Dx · Gb · IJ · Kp · LJ · LL · Mb · Mp · Nd · Ng · NJ · Nk · Ns · Nt · Nz · Ȣ · Sh · Th |
| Trigramoù : | Dzs Ngb Nkp Sch Tsh |
| Lizherennoù ispisial : | Ææ · ɑ · Ɓɓ · Ↄↄ · Ɗɗ · Ðð · Ðđ · Ðɖ · Ɛɛ · Ʒʒ · Ə · Ǝǝ · Ƒƒ · Ɠɠ · Ɣɣ · Ȝȝ · Ƴƴ · Ƣƣ · Ħħ · Ⱶⱶ · Ƕƕ · ĸ · Ŋŋ · Œœ · Ɔɔ · Ɽɽ · Ȣȣ · ſ · ß · Ʃʃ · Ʋʋ · Ɯɯ · Ⅎⅎ · Ȥȥ · Þþ · Ƿƿ · Ƨƨ · Ƽƽ · Ƅƅ |
# Origo

Un termen yezhoniel eo origo implijet gant tachenn ar bragmatelezh evit komz eus an daveenn pa ra dave dezhañ un elfenn deiktel, peurliesañ e-keñver an hini a zo o komz, da skouer:
    "Ma zi eo bremañ" (eme Yann)
"Yann" eo origo ar frazenn-mañ ha drezañ e ranker kompren da biv e ra dave an elfenn deiktel "ma" (= "hini Yann"). pa vije bet savet an hevelep lavaraenn gant Katell avat e vefe disheñvel origo ar frazenn ha komprenet en un doare disheñvel ivez da heul an holl elfennoù deiktel liammet ouzh an origo-se ("ma" = "hini Katell"). Un elfenn deiktel all eo an tremen "bremañ" er frazenn-mañ ma ran beazñ komprenet hervez kenarroud amzerel ar pranatd ma oa bet savet al lavarenn. an hevelep termen eo evit ober dave dezhi hec'h-unan ("me" = "Katell"), Katell o an origo ar wezh-mañ neuze.
# Ourém

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Ourém zo un anv-lec'h portugalek:
* Ourém (Portugal) – ur gêr e Portugal.
* diwar-se, Ourém (Pará) – ur gumun e stad Pará, e Brazil.
# Penn ar silabenn

Er yezhoniezh e vez implijet an termen penn ar silabenn (saoz.: syllable onset) war dachenn ar fonetik hag ar fonologiezh evit komz eus ur gensonenn a c'hell bezañ implijet e penn-kentañ ur silabenn dirak ar graoñell.
Hervez reolennoù fonotaktikel pep yezh e c'heller kaout e penn ur silabenn ur gensonenn nemetken pe meur a hini renk-ouzh-renk: da skouer:
    Ur gensonenn
       "bazh"
    Div gensonenn
       "blaz"
    Teir c'hensonenn
       "splujañ"
E yezhoù all, evel da skouer ar jorjieg e c'heller kavout kalz muioc'h a gensonennoù renk-ouzh-renk e penn ur silabenn.

## Gwelit ivez

* Silabenn
* Kraoñell ar silabenn
* Lost ar silabenn
* Klotennad ar silabenn
* Pouez silabennek
# Pevare gour (yezhoniezh)

Er yezhoniezh e vez implijet an termen pevare gour evit komz eus 'zo yezhoù 'zo, da lâret eo resisoc'h ar yezhoù algonkek hag ar yezhoù salichek, ma vez isrannet gante an trede gour e daou, o vezañ ma vez implijet gante ur gour, anvet "temek" (saoz. proximate) evit komz eus an tema pennañ (an trede gour boas), disheñvel diouzh un trede gour all, anvet "antemek" (saoz. obviative) evit trede gourioù all, graet pevare gour outañ.
Da skouer en inuktitut (gant lostgerioù o verkañ an anvioù-gwan-perc'hennañ):
    pevare gour: iglua takuvaa ("gwelet a ra e di (dezhañ e-unan)")
    trede gour: igluni takuvaa ("gwelet a ra e di (da unan bennak all)")

## Implijoù all: ar gour mann

Implijet e vez ivez a-wezhoù an termen "pevare gour" evit komz eus ur gour ampersonel, disheñvel diouzh an tu-gouzañv rik e yezhoù evel ar finneg, o klotaat mui-pe-vui gant ster ar gourioù one e saozneg, on e galleg, mann en alamaneg pe tothom e katalaneg, h.a.
E brezhoneg e reer alies gour mann eus ar gour-mañ dre ma n'eus raganv-gour ebet a glota gantañ, d.s.
    "Kanañ a ran" ~ "Me a gan"
    "Kanañ a reer" ~ *"[∅] a gan"

## An diforc'h etre ar pevare gour hag ar gour mann

Gwell eo ober an diforc'h etre ar pevare gour hag ar gour mann avat dre ma vezont diforc'het a-wezhoù gant an hevelep yezh, evel da skouer en ojibweg:
    trede gour: nibaa ("kousket a ra")
    pevare gour: nibaawan ("kousket a ra")
    gour mann: nibaam ("kousket a reer")

## Gwelit ivez:

* Gour mann
# Ph (lizherenn)

Un divc'hrafenn latin eo Ph, ph implijet gant ar vietnameg evit skrivañ ar son kensonennel [f].
Implijet e vez ivez gant ar c'hembraeg evit skrivañ kemmadur dre c'hwezhañ al lizherenn p, distaget dres evel al lizherenn gembraek ff implijet evit skrivañ ar son [f] en holl degouezhioù all, da skouer pen > ei phen (“he fenn”)
Implijet e vez alies ivez evit treuzskrivañ al lizherenn c'hresianek Φ, φ (“phi”), distaget [ph] e henc'hresianeg met [f] e gresianeg a-vremañ.
| Lizherennoù gant diakritikoù : | Áá · Ää · Åå · Ćć · Čč · Éé · Łł · Ññ · N̈n̈ · Óó · Öö · Øø · Šš · Úú · Üü · Žž |
| Digramoù : | Ch · C'h · Dd · Dz · Ǆ · Dx · Gb · IJ · Kp · LJ · LL · Mb · Mp · Nd · Ng · NJ · Nk · Ns · Nt · Nz · Ȣ · Sh · Th |
| Trigramoù : | Dzs Ngb Nkp Sch Tsh |
| Lizherennoù ispisial : | Ææ · ɑ · Ɓɓ · Ↄↄ · Ɗɗ · Ðð · Ðđ · Ðɖ · Ɛɛ · Ʒʒ · Ə · Ǝǝ · Ƒƒ · Ɠɠ · Ɣɣ · Ȝȝ · Ƴƴ · Ƣƣ · Ħħ · Ⱶⱶ · Ƕƕ · ĸ · Ŋŋ · Œœ · Ɔɔ · Ɽɽ · Ȣȣ · ſ · ß · Ʃʃ · Ʋʋ · Ɯɯ · Ⅎⅎ · Ȥȥ · Þþ · Ƿƿ · Ƨƨ · Ƽƽ · Ƅƅ |
# Pomega (lizherenn)

Un doare all da skrivañ al lizherenn c'hresianek pi (π) eo pomega ($\varpi$). Implijet e vez ar stumm-mañ pa vez skrivet gant an dorn dreist-holl ha ral a wezh e testennoù moullet.
Tennañ a ra hec'h anv al lizherenn-mañ diouzh ar fed m'eo heñvel he stumm ouzh hini al lizherenn c'hresianeg omega (ω).
# Porched:Egiptopedia

* Egiptopedia Rann egiptouriezh an holloueziadur Wikipedia
Egiptopedia zo ur raktres kenurzhiañ ha kendoniañ an holl bennadoù savet diwar-benn an egiptouriezh.
i ânkhou tepiou ta souaty sen her sba pen akou
| Pennad ar miz Deuit holl da gemer perzh e savidigezh ar pennad war Ramses II, faraon pouezusañ istor Henegipt. An holl dud a c'hell kemer perzh dre kas titouroù, reizhañ fazioù, treiñ lodennoù savet e yezhoù all, ouzhpennañ skeudennoù, h.a. Trugarez evit ho sikour! | Ur sell war... Geler Ânkhnesnéferibrê Ar hieroglifoù ! Deuit da zizoloiñ skritur sakr Henegipt. Rummad:Hieroglifoù |
| Istor Prantad raktierniezh Roue Krug Prantad thinit Rouantelezh kozh Djoser, C'houfou Iañ marevezh etre Rouantelezh krenn Senousret III II marevezh etre Rouantelezh nevez Hatchepsout, Ac'henaton, Ramses II IIIde marevezh etre Maread izel Tierniezhioù persat Aleksandr Veur Tierniezh ar Ptolemeed Prantad Roman Henegipt Douaroniezh Nomoù Kêrioù : Menfis, Teba, Elefantina Savadurioù An dour : An Nil, an delta, ar c'hataraktoù Takadoù bro : Goueled, Kreiz, Gorre, Nubia Aozadur politikel Faraon Roll Faraoned Egipt Faraoned dre urzh alfabetek Arouezioù ar faraoned Titladur ar faraoned Vizir Skriverien | Arz Istor an arz : Nagada, prantad thinit, Rouantelezh kozh, prantad amarnian Sonerezh : Skeul faraoneg Skritur : hieroglifoù, hierateg, demoteg Lennegezh : testennoù, barzhoniezh Mitologiezh Doueed Henegipt dre urzh alfabetek dre gêr Ra, Amon, Horus, Isis, Osiris, Ptah, Seth, Tot Mennozioù egiptian Krouidigezh ar Bed Kenaozadur ar Boud Ka Testennoù sakr Temploù Levrlennadur Levrlennadur skiantel war Henegipt Lennegezh war Henegipt | Buhez pemdez Labour-douar Bevidigezh Loened Deiziataer C'hoarioù Matematik Medisinerezh Plas ar merc'hed Sportoù Sklaved A bep seurt Egipt a-vremañ Egiptouriezh Papyrologiezh C'hoarioù video Rummadoù Henegipt Mitologiezh Henegipt Doueed Henegipt Istor Rouantelezh kozh Rouantelezh krenn Rouantelezh nevez Faraoned Tierniezhioù Klask |
| Porched ar porchedoù | Porched ar porchedoù | Porchedoù a vankPere eo ar porchedoù ha penaos sevel unan ? | Porchedoù a vankPere eo ar porchedoù ha penaos sevel unan ? | Porchedoù a vankPere eo ar porchedoù ha penaos sevel unan ? | Porchedoù a vankPere eo ar porchedoù ha penaos sevel unan ? |
| Arzoù | Douaroniezh | Jedoniezh | Kevredigezh | Skiantoù | Teknologiezh |