OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# 26 Gouere

← Gouere → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | | | | |

## Darvoudoù

* 657 : Emgann Siffin.
* 811 : Emgann Pliska, lazhet eo an impalaer Bizantion Nicephorus Iañ, e hêr Stauracius a zo gloazet.
* 1139 : Alfonso a bign war dron Portugal hag a embann ez eo distag diouzh León.
* 1488 : deroù emgann Sant-Albin-an-Hiliber etre arme Breizh hag arme Bro-C'hall.
* 1847 : dieubidigezh Liberia.
* 1887 : Zamenhof a embann al levr kentañ diwar-benn an esperanteg e rusianeg.
* 1891 : Tahiti zo staget ouzh Bro-C'hall.
* 1914 : gounezet eo Tro Bro-C'hall gant ar reder belgiat Philippe Thys
* 1945 : kondaonet eo d'ar marv André Geffroy ha Léon Jasson, izili eus ar Bezen Perrot.
* 1953 : gounezet eo Tro Bro-C'hall gant ar reder breizhat Louison Bobet.
* 1965 : dizalc'hidigezh an inizi Maldivez.
* 1973 : krouidigezh ar gompagnunezh kirri-nij Brit Air

## Sportoù

* 1905 : 9vet tennad-hent Tro Bro-C'hall etre Ar Roc'hell (Charente-Maritime) ha Roazhon ; trec'h eo Louis Trousselier.
* 1906 : loc'hañ a ra 12vet hag 2$^l$ diwezhañ tennad-hent Tro Bro-C'hall eus Brest war-du Caen (Calvados).
* 1911 : loc'hañ a ra 13vet tennad-hent Tro Bro-C'hall eus Brest war-du Cherbourg (Manche).
* 2003 : 19vet hag 2$^l$ diwezhañ tennad-hent Tro Bro-C'hall etre Pornizh ha Naoned (a-benn d'an eur) ; trec'h eo David Millar (Skos).

## Ganedigezhioù

| George Bernard Shaw | Mick Jagger e 2003 |
* 1802 : Auguste Boissonneau, amailher-gwerer, evnoniour ha naturour gall.
* 1856 : George Bernard Shaw, skrivagner iwerzhonat.
* 1862 : Miguel Lillo, kelenner ha naturour arc'hantinat.
* 1867 : Mathurin Alfred-Brard, senedour er Mor-Bihan, en Oriant.
* 1875 : Carl Gustav Jung, psikologour suis.
* 1875 : Antonio Machado, barzh spagnol.
* 1885 : André Maurois, skrivagner gall.
* 1894 : Aldous Huxley, skrivagner saoz.
* 1910 : Yann Fouere, dizalc'hour breizhat.
* 1925 : Robert Hirsch, aktour (c'hoariva, sinema ha skinwel) gall.
* 1928 : Francesco Cossiga, politikour italian, prezidant Republik Italia.
* 1928 : Stanley Kubrick, filmaozer stadunanat.
* 1939 : John Howard, politikour aostralian.
* 1943 : Mick Jagger, kaner-sonaozer saoz, unan eus krouerien orin ar strollad The Rolling Stones.
* 1949 : Roger Meddows-Taylor, taboulinour saoz, ezel eus ar strollad Queen.
* 1959 : Kevin Spacey, aktour, filmaozer ha produour stadunanat.
* 1964 : Sandra Bullock, aktourez stadunanat.

## Marvioù

* 1471 : Paol II, 211vet Pab.
* 1533 : Atahualpa, impalaer inka, lazhet gant Francisco Pizarro.
* 1915 : James Murray, geriadurour skosat.
* 1924 : William Robert Ogilvie-Grant, evnoniour skosat.
* 1952 : Eva Perón, politikourez arc'hantinat.
* 1959: Manuel Altolaguirre, skrivagner spagnol.
* 1999 : Job Morvan, reder war varc'h-houarn a-vicher breizhat.
* 2020 : Olivia de Havilland, aktorez stadunanat.
* 2021 : Alfred Chupin, politiker, maer Brest.
* 2023 : Sinéad O'Connor, kanerez iwerzhonat.

## Lidoù

* Deiz an emsavadeg e Kuba.
* Deiz an dizalc'hidigezh e Liberia.
* Deiz an dizalc'hidigezh e Maldivez.
# 5 Mezheven

← Mezheven → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | | | | | |

## Darvoudoù

* 1305 : dont a ra Klemañs V da vezañ pab.
* 1487: kodianidigezh Gwened
* 1494 : douarañ a ra Kristol Goulm e Jamaika en anv Spagn
* 1662: dibab a ra Loeiz XIV an Heol evel ardamez.
* 1758: dilestradeg saoz e Kankaven (Brezel Seizh Vloaz).
* 1915: e Danmark e roer ar gwir da votiñ d’ar maouezed
* 1936 : gouzerc'hel a ra ar bagadoù italian Addis Abeba en Etiopia
* 1947: boulc'het ar steuñv Marshall.
* 1967: deroù Brezel ar c’hwec’h devezh. Gant aerlu Israel eo taget war un dro Ejipt, Jordania ha Siria.
* 1975: addigoret eo Kanol Suez, evit ar wech kentañ abaoe Brezel ar c’hwec’h devezh.
* 1996: Klonadur an dañvadez Dolly e Skos gant Ian Wilmut ha Keith Campbell.
* 2006 : dispartiet eo Serbia ha Montenegro.

## Ganedigezhioù

* Francisco Villa Raul Madero
* 1723 : Adam Smith, armerzhour ha prederour skosat.
* 1757 : Sven Ingemar Liungh, naturour svedat.
* 1868 : James Connolly (Séamas Ó Conghaile), dispac'her iwerzhonat.
* 1878 : Pancho Villa, dispac'her eus Mec'hiko.
* 1883 : John Maynard Keynes, armerzhour saoz.
* 1884 : Luitz-Morat, aktour, filmaozer ha saver senario gall.
* 1885 : Georges Mandel, politikour gall.
* 1898 : Federico García Lorca, barzh ha dramaour spagnolek.
* 1900 : Dennis Gabor, fizikour hungarat, tapet gantañ Priz Nobel ar fizik.
* 1920 : Cornelius Ryan, kazetenner ha skrivagner iwerzhonat-stadunanat.
* 1931 : Jacques Demy, filmaozer breizhat
* 1941 : Erasmo Carlos, kaner eus Brazil.
* 1942 : Teodoro Obiang Nguema Mbasogo, prezidant Ginea ar C'heheder.
* 1949 : Ken Follett, skrivagner saoznek eus Kembre.

## Marvioù

| Louis X a Vro C'hall | Ronald Reagan |
* 1316 : Loeiz X (Bro-C'hall), lesanvet Loeiz ar Sikaner
* 1821 : Napoleone Buonaparte en harlu e Santez Helena
* 1865 : John Richardson, ergerzhour, naturour ha mezeg-mor skosat.
* 1913 : Pierre Marie François Ogé, kizellour breizhat.
* 1921 : Georges Feydeau, skrivagner gallek.
* 1975 : Paul Keres, mestrc'hoarier echedoù estoniat
* 1981 : Bobby Sands e ospital e zoull-bac'h goude un harz-debriñ
* 2004 : Ronald Reagan, 40vet prezidant Stadoù Unanet Amerika (SUA).
* 2012 : Ray Douglas Bradbury, skrivagner skiant-faltazi stadunanat.
* 2013 :Ruairí Ó Brádaigh, brogarour iwerzhonat.

## Lidoù

* Gouel broadel e Danmark (Devezh ar Vonreizh)
# 5 Gouere

← Gouere → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | | | | |

## Darvoudoù

* 1420 : dieubidigezh Yann V (dug Breizh) a oa bac'het e kastell Champtoceaux (Bro-C'hall).
* 1687 : dont a ra er-maez Philosophiæ Naturalis Principia Mathematica embannet gant Isaac Newton.
* 1811 : embann a ra Venezuela ez eo dizalc'h diouzh Spagn.
* 1946 : lakaat a reer ar bikini kentañ e gwerzh e Pariz.
* 1962 : dont a ra Aljeria da vezañ dizalc'h diouzh Bro-C'hall.
* 1975 : dont a ra inizi ar C'hab Glas da vezañ dizalc'h diouzh Portugal.

## Sportoù

* 1924 : digoradur an VIII$^{vet}$ C'hoarioù Olimpek hañv e Pariz (Bro-C'hall) gant Gaston Doumergue, Prezidant ar Republik C'hall.
* 2011 : 4$^e$ tennad-hent Tro Bro-C'hall etre An Oriant ha Mur ; trec'h eo Cadel Evans (Aostralia).

## Ganedigezhioù

* 1057 : Al-Ghazali.
* 1466 : Giovanni Sforza, condottiero italian.
* 1554 : Elesbed Aostria, rouanez Bro-C'hall.
* 1717 : Pedro II, roue Portugal.
* 1805 : Robert FitzRoy, moraer saoz.
* 1853 : Cecil Rhodes, den a afer saoz.
* 1857 : Clara Zetkin, komunourez alaman.
* 1872 : Édouard Herriot, politikour gall.
* 1886 : Willem Drees, politikour izelvroat.
* 1889 :
** Jean Cocteau, skrivagner ha filmaozer gall.
** Francis Gourvil, skrivagner ha kelaouenner breizhat (ha gall).
* 1904 : Ernst Mayr, arbennigour alaman war ar vevoniezh, an evnoniezh hag ar genetik.
* 1911 : Georges Pompidou, politikour ha den-Stad gall, prezidant ar Republik.
* 1928 : Pierre Mauroy, politikour gall.
* 1932 : Gyula Horn, politikour hungarat.
* 1956 : Horacio Cartes, prezidant Paraguay.
* 1958 : Veronica Guerin, gazetennerez iwerzhonat.

## Marvioù

* 1522 : Antonio de Nebrija, istorour, yezhadurour ha geriadurour spagnolek.
* 1833 : Joseph Nicéphore Niépce, ijiner gall al luc'hskeudennerezh.
* 1948 : Georges Bernanos, skrivagner gall.
* 1974 : Henri Grob, mestrc'hoarier echedoù suis.
* 1994 : Martin Eisentraut, loenoniour alaman.

## Lidoù

* Iliz katolik roman
** Sant Meurzh, penitiour ha beleg breizhat ganet ha marvet e Baez , diskibl da sant Melani (VI$^{vet}$ kantved)
** Sant Kast, manac'h iwerzhonat, diskibl da sant Jagu (gouel sant Jagu en deiz-mañ e Kemper, sell ouzh 8 C'hwevrer) (VI$^{vet}$ kantved)
** Sant Anton-Mari Zakaria, medisin italiat, diazezer kenvreuriezh ar Varnabaed (✝ 1539)
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Joniged

Johnniged, pe Joniged, a veze graet eus gwerzherien ognon Bro-Leon hag a yae da Vreizh-Veur da werzhañ o zrevad, adal dibenn an XIX$^{vet}$ kantved betek eil lodenn an XX$^{vet}$ kantved. Onion Johnny pe Johnny Onion, el liester Johnnies, a vez graet anezho e saozneg. Lesanv ar Vretoned eo e Kerne-Veur.
Hervez kont, al labourer-douar Herri Olier, brezhoneger anezhañ, a voe an hini kentañ anezho o loc'hañ eus Rosko, e 1828.

## Ar Joniged er sevenadur

An dudenn bennañ zo ur Jonig er romant Castle Dor gant ar skrivagnerien gerneveurat Daphne du Maurier hag Arthur Quiller-Couch, un istor Tristan hag Izold hag a c'hoarvez e Kerne-Veur an XIX$^{vet}$ kantved. Ar skrivagner breizhat Yvon Mauffret a gont buhez ur Jonig en e romant yaouankiz Les oignons de la fortune.
Kanet eo bet ar Joniged gant meur a strollad sonerezh : Tonnerre de Brest, an Tri Yann hag an trio EDF.

## Liammoù diavaez

* (fr) les johnnies de Roscoff
* Un itron a gomz eus ar vicher (video)

## Levrlennadur

* (cy) Gwyn Griffiths, Y Shonis olaf, Gwasg Gomer, 1981, (ISBN 0850888646) (krafet), (ISBN 9780850888645) (keinet)
* (cy) Gwyn Griffiths, Sioni Winwns, Llyfrau Llafar Gwlad 53 (Gwasg Carreg Gwalch, 2002) (ISBN 0863817769)
* (en) Gwyn Griffiths, Goodbye, Johnny Onions, Dyllansow Truran, 1987
* (en) Gwyn Griffiths, The last of the onion men, Gwasg Carreg Gwalch, 2002, [[ISBN|0863817831}}
* (en) Daphne du Maurier & Arthur Quiller-Couch (1961), Castle Dor, Virago, 2004 (ISBN 1844080676)
* (fr) Yvon Mauffret, Les oignons de la fortune, Rageot Jeunesse, 1989 (ISBN 2700228847)

## Notennoù

* ↑ Tad Medar, Paotred an Ognon, 1986.
* ↑ Geriadur ar brezhoneg a-vremañ, p. 359
# Louis Henri Nicot

Louis Henri Nicot, bet ganet e Roazhon d’an 12 a viz C’hwevrer 1878, a oa un delwennour hag ur c’hizellour.
Bet skoliad Skol-rannvro an Arzoù-kaer e Roazhon, aet e oa da heuliañ kentelioù Skol vroadel an Arzoù-kaer. Kelenner e oa bet e Skol an arzoù pleustrek e Pariz. A bep seurt oberennoù a oa bet savet gantañ :
* Meulgan da varv un nijer lazhet en emgann (1912),
* Meur a vonumant d'ar re varv savet war-lerc’h ar Brezel-bed kentañ (e Gwenvenez-Penfaou ha Kankaven da skouer),
* Monumant re varv lu ar Roen (Bered vras Mainz en Alamagn),
* Evangéline (medalenn aour da geñver saloñs an Arzourien c’hall e 1933),
* La Jeune fille au lévrier (e Luksembourg 1935),
* La Martyre de Longfellow,
* ar briñsez Napoleone Elisa Baciocchi bugel (e Mirdi an Arzoù-kaer e Roazhon),
* Hanter zelwennoù Charles Le Goffic, an amiral Émile Guépratte,
* Delwenn Théodore Botrel e Pont-Aven,
* Annaig, Mamm-gozh Ar Faoued, e oberenn vrudetañ sur a-walc'h.
Priziet e veze e briajoùigoù breizhek ivez evel Les Trois Commères, Le Léonard au Veau, Le Mendiant, La Marchande de Poulets... kaset da benn evit ar feilhañserezh Henriot e Kemper.
Aet e oa da Anaon a-daol-trumm d’an 12 a viz Gouere 1944 e Pariz e-lec’h m’edo o chom.

## Levrlennadur

* Patrick Moneger ha Jos Pennec, Louis Henri Nicot, sculpteur breton, Rennes 1878 - Paris 1944, Bulletin et Mémoires de la SAHIV, t. CXI, 2007, p. 355-386 da lenn amañ
# 4 Mae

← Mae → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | | | | |

## Darvoudoù

* 1471 : e Bro-Saoz, Brezel an Div Rozenn, Emgann Tewkesbury : aet ar maout gant ar Yorked war al Lancastreed.
* 1814 : kentañ harlu Napoleon, kaset da enez Elba.
* 1904 : penn-kentañ savidigezh kanol Panama gant SUA.
* 1979 : Margaret Thatcher e penn gouarnamant Rouantelezh Unanet Breizh-Veur ha Norzhiwerzhon.

## Sportoù

* 1904 : mont a ra FC Roazhon ha Stad Roazhon d'ober Stade Rennais Universitaire Club.
* 1924 : deroù an VIII$^{vet}$ C'hoarioù Olimpek hañv e Pariz (Bro-C'hall).

## Ganedigezhioù

| Jules Arnous de Rivière | Audrey Hepburn |
* 1008 : Herri Iañ (Bro-C'hall), roue ar Franked eus 1031 betek e varv.
* 1830 : Jules Arnous de Rivière, mestrc'hoarier ha kazetennour echedoù breizhat.
* 1917 : Ernest ar Barzhig, mestr-skol ha skrivagner brezhonek.
* 1928 : Hosni Moubarak, prezidant Ejipt.
* 1929 : Audrey Hepburn, aktorez saoz.
* 1929 : Károlos Papoúlias, prezidant Gres.
* 1964 : Joseph Gallagher, mestrc'hoarier ha skrivagnour echedoù iwerzhonat, breizhveuriat ha suis.

## Marvioù

* 1474 : Alan IV Koedivi, eskob ha kardinal.
* 1916 : Liam Mac Piarais pe William Pearse, breur Padraig Pearse, broadelour iwerzhonat.
* 1916 : Joseph Mary Plunkett (Seosamh Pluincéad), barzh ha broadelour iwerzhonat.
* 1931 : Miguel Lillo, kelenner ha naturour arc'hantinat.
* 1980 : Josip Broz Tito, prezidant Yougoslavia eus 1953 da 1980.
* 2018 : Maurane, kanerez eus Belgia.

## Deiziadurioù broadel hag etrevroadel

* Devezh an eñvor en Izelvroioù.
* Devezh etrebroadel ar bomperien.
# Mart Amerika

Mart Amerika :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Mustelidae |
| Iskerentiad : | Mustelinae |
| Genad : | Martes |
| Anv skiantel ||
| Martes americana Turton, 1806 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Mart Amerika (martes americana) a zo ur bronneg kigdebrer bihan eus kerentiad ar mustelideged. Hervez klaskourien 'zo e furmfe poblañs kornôg Stadoù-Unanet Amerika ur spesad distag, Martes caurina hec'h anv.
Bevañ a ra er c'hoadegoù pin e Kanada hag Alaska hag en un darn eus ar Menezioù Roc'hellek. War zigresk eo aet e boblañs abalamour d'an hemolc'h ha da zistruj e diriad met fonnus eo c'hoazh.
Hir ha moan eo korf mart Amerika ha goloet gant ur vlevenn c'hell. Sklaeroc'h eo e c'houzoug eget ar peurrest eus e gorf. E lost zo hir ha blevek. Begek eo e vin ha damguzh eo e skilfoù, evel re ar c'hizhier, ar pezh a lak anezhañ da bignat aes er gwez. Bez' ez eus torchennigoù dindan e bavioù hag a harp anezhañ da gerzhout war an erc'h.
Un hollzebrer eo. Chaseal a ra anevaled bihan evel gwiñver rous Norzhamerika (Tamiasciurus hudsonicus) met gallout a ra ivez debriñ raned, amprevaned, pesked pe frouezh. Oberiantoc'h eo diouzh an noz, an abardaez hag abred diouzh ar mintin. N'eo ket un aneval a vev a-stroll hag en e-unan e chom en diavaez eus koulz ar parañ a c'hoarvez e-pad an hañv. Ampellaet e vez stagadenn ar vi er mammog ha ganet e vez ar c'helin (etre 1 ha 5) en nevez-amzer war-lerc'h.
Ar pared a zifenn start un dachennad 8 km² well-wazh.
Doñvaet e c'hell bezañ ha mont da loen-ti.
Hemolc'het eo evit e greoñ, heñvel a-walc'h ouzh hini ar sebelinez, met nebeutoc'h eget gwechall. E boblañs a oa digresket kalz e deroù an XX$^{vet}$ kantved met ur politikerezh gwarez en deus roet tro dezhi da greskiñ adarre.

# Daveoù

* Mustelid Specialist Group (1996). Martes americana. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. IUCN 2006. Kavet war 12 May 2006.
* Martes americana war Animal Diversity
* Nowak, Ronald M. (2005). Walker's Carnivores of the World. Baltimore: Johns Hopkins Press. ISBN 0-8018-8032-7
# Arno Elegoed

Arno Elegoed (pe Arnaud Elégoët) zo kelenner, soner, hag embanner levrioù brezhonek evit ar yaouankiz. Eñ an hini a zo e penn embannadurioù Bannoù-Heol.

## Kelenner

Kelenner e Kemper eo Arno Elegoed abaoe 1994. Kelenn a ra ar sonerezh e Skolaj-Lise Sz Tereza.
E 2008 en doa bet ar mennozh gant ar gelennerez kleweled da embann ul lipdub a oa diouzh ar c'hiz d'ar mare-se. Unan a oa bet krouet evit implijidi ar Skolaj, unan all gant re al Lise.

## Bannoù-heol

E 1999 e oa bet krouet gantañ an ti-embann Bannoù-heol.

## Prizioù Rannvroel Dazont ar Brezhoneg

Div wech en deus bet Prizioù Rannvroel Dazont ar Brezhoneg, an eil priz en deus bet bep tro (e 2005 hag e 2010).
* ↑ Lipdub ar Skolaj
* ↑ Lipdub al Lise
# Calamonastides

Calamonastides :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Acrocephalidae |
| Anv skiantel ||
| Calamonastides Grant & Mackworth-Praed, 1940 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Calamonastides a zo ur genad e rummatadur an evned, bet krouet e 1940 gant an daou loenoniour saoz Claude Henry Baxter Grant (1878–1958) ha Cyril Mackworth-Praed (1891–1974).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

N'eus nemet ur spesad golvaneged er genad-mañ : Calamonastides gracilirostris, daou isspesad — C. g. bensoni ha gracilirostris — dezhañ.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Acrocephalidae/Calamonastides (lennet e-barzh d'an 3 a viz Genver 2025).
# Aegithalidae

Aegithalidae :
| Ur binoter lostek (Aegithalos caudatus). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Aegithalidae a zo ur c'herentiad e rummatadur an evned, termenet e 1849-50 gant ar skiantour alaman Ludwig Reichenbach (1793-1879).
Diouzh Doare 14.2 an IOC World Bird List ez a tri genad golvaneged d'ober ar c'herentiad :

## Genadoù (renket diouzh an urzh filogenetek)

* Leptopoecile - Severtsov, 1873 (2 spesad),
* Psaltriparus - Bonaparte, 1850 (1 spesad),
* Aegithalos - Hermann, 1804 (10 spesad).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Aegithalidae: Long-tailed Tits Reichenbach, 1849-50.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Passeriformes/Aegithalidae (lennet e-barzh d'an 3 a viz Genver 2025).
# Leptopoecile

Leptopoecile :
| Un dreolan glas (Leptopoecile sophiae). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Aegithalidae |
| Anv skiantel ||
| Leptopoecile Severtsov, 1873 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Leptopoecile a zo ur genad e rummatadur an evned, ennañ dreolaned, krouet e 1873 gant an naturour rusian Nikolay Severtsov (1827-1885).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* an dreolan tek (Leptopoecile elegans)
** L. e. elegans,
* an dreolan glas (Leptopoecile sophiae)
** L. s. major, obscurus, sophiae ha stoliczkae.
Pemp (5) isspesad en holl.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Martial Ménard, Dictionnaire français-breton, Éditions Palantines, 2012, pajenn 1195b.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Aegithalidae/Leptopoecile (lennet e-barzh d'an 3 a viz Genver 2025).
# Aegithalos

Aegithalos :
| Aegithalos concinnus. ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Aegithalidae |
| Anv skiantel ||
| Aegithalos Hermann, 1804 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Aegithalos a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1804 gant an naturour gall Jean Hermann (1738-1800).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Dek spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* Aegithalos bonvaloti
** A. b. bonvaloti hag obscuratus,
* ar binoter lostek (Aegithalos caudatus)
** A. c. alpinus, aremoricus, caudatus, europaeus, irbii, italiae, kiusiuensis, macedonicus, magnus, major, passekii, rosaceus, siculus, taiti, tauricus, tephronotus ha trivirgatus,
* Aegithalos concinnus
** A. c. annamensis, concinnus, iredalei, manipurensis, pulchellus, rubricapillus ha talifuensis,
* Aegithalos exilis,
* Aegithalos fuliginosus,
* Aegithalos glaucogularis
** A. g. glaucogularis ha vinaceus,
* Aegithalos iouschistos,
* Aegithalos leucogenys,
* Aegithalos niveogularis,
* Aegithalos sharpei.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Aegithalidae/Aegithalos (lennet e-barzh d'an 3 a viz Genver 2025).
# Aegithalos concinnus

Aegithalos concinnus :
| A. concinnus, luc'hskeudennet e stad Uttarakhand (India). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Aegithalidae |
| Genad : | Aegithalos |
| Anv skiantel ||
| Aegithalos concinnus (Gould, 1855) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Aegithalos concinnus a zo ur spesad golvaneged bihan-bihan eus ar c'herentiad Aegithalidae.
Anvet e voe Psaltria concinna (kentanv) da gentañ-penn (e 1855) gant ar skiantour saoz John Gould (1804-1881).

## Boued

Bevañ a ra diwar amprevaned bihan ha kevnid ha kemer frouezh, greun, had ha hugennoù (flamboez en o zouez) ivez.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver ar seizh isspesad anezhañ :
* Aegithalos concinnus annamensis, e kreisteiz Indez-Sina,
* A. c. concinnus, e reter-kreiz ha gevred Sina, biz Viêt Nam ha Taiwan,
* A. c. iredalei, e menezioù Himalaya,
* A. c. manipurensis, (Hume, 1888), e biz India ha kornôg Myanmar,
* A. c. pulchellus, e reter Myanmar ha gwalarn Thailand,
* A. c. rubricapillus, e kreiz ha reter menezioù Himalaya,
* A. c. talifuensis, e biz Myanmar, kreisteiz Sina ha hanternoz Indez-Sina.

## Liammoù diavaez

* (en) Aegithalos concinnus war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Aegithalos concinnus war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Aegithalos concinnus.
# Binoter lostek

Binoter lostek :
| Ur binoter lostek. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Aegithalidae |
| Genad : | Aegithalos |
| Anv skiantel ||
| Aegithalos caudatus (Linnaeus, 1758) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar binoter lostek a zo un evn amprevanetaer, Ægithalos caudatus an anv skiantel anezhañ.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Binoter-Amerika

Binoter-Amerika :
| Ur binoter-Amerika. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Aegithalidae |
| Genad : | Psaltriparus |
| Anv skiantel ||
| Psaltriparus minimus (Townsend, 1837) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar binoter-Amerika a zo ur golvaneg, Psaltriparus minimus an anv skiantel anezhañ. Ar spesad nemetañ eo er genad Psaltriparus.

## Annez hag isspesadoù

Al labous a vev an dek isspesad anezhañ :
* Psaltriparus minimus californicus,
* P. m. dimorphicus,
* P. m. grindae,
* P. m. iulus,
* P. m. melanotis (ar binoter mouchig du a vev e Kreizamerika),
* P. m. melanurus,
* P. m. minimus,
* P. m. personatus,
* P. m. plumbeus
* ha P. m. saturatus en Amerika.

## Liamm diavaez

* (en) Psaltriparus minimus war al lec'hienn Avibase.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Hervez TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
# Aegithinidae

Aegithinidae :
| Aegithina tiphia. ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Aegithinidae zo ur c'herentiad e rummatadur an evned, termenet e 1869 gant al loenoniour saoz George Robert Gray (1808-1872). Ne vez ket graet gantañ en holl rummatadurioù hag e spesadoù a c'hell bezañ renket e Corvidae.
Diouzh Doare 14.2 an IOC World Bird List n'eus nemet ur genad golvaneged oc'h ober ar c'herentiad :

## Genadoù

* Aegithina - Vieillot, 1816 (4 spesad).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Aegithinidae: Ioras G.R. Gray, 1869.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Passeriformes/Aegithinidae (lennet e-barzh d'an 3 a viz Genver 2025).