# Gwern (kumun)

Gwern :
| An ti-kêr. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Guern |
| Bro istorel | Bro-Gwened |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Mor-Bihan |
| Arondisamant | Pondi |
| Kanton | Pondi |
| Kod kumun | 56076 |
| Kod post | 56310 |
| Maer Amzer gefridi | Stéphanie L'Hostis-Le Diagon 2023-2026 |
| Etrekumuniezh | Pondi Kumuniezh |
| Bro velestradurel | Bro Pondi |
| Lec'hienn Web | (fr)guern.free.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 379 ann. (2022) |
| Stankter | 29 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 01′ 53″ Norzh 3° 05′ 26″ Kornôg / 48.0313888889, -3.09055555556 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 140 m bihanañ 67 m — brasañ 188 m |
| Gorread | 47,01 km² |
| Gwern ||
| kemmañ |
Gwern zo ur gumun e Breizh e Kanton Pondi e departamant ar Mor-Bihan.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Sar emañ Gwern.

## Anv

* Erwan Vallerie ː Wern, 836 ; Guer, 1122 ; Gern, Guern, Guer, 1124 ; Guer, 1187 ; Guerne, 1709.

## Ardamezioù

* En glazur e seizh mailhenn en aour e grenngonk plezhek etre argant ha gul.
* Diwar ardamezioù familh Guer (skourr eus Le Sénéchal de Carcado. 1444 ; diforzhet gant ur c'hrenngonk).

## Istor
### Dispac'h Gall

* Melestradurezh: krouet e voe ar gumun e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet e kanton Mêlrant; e Bann Pondi e oa; dilamet e voe kanton Mêlrant e 1801 gant al lezenn eus an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix; lakaet e voe Gwern en Arondisamant Pondi bet krouet e 1800 hag e Kanton Pondi bet miret ha brasaet e 1801$^,$.

### XIX$^{vet}$ kantved

* Krouet e voe kumun Ar Sorn d'ar 1añ a viz Meurzh 1869 diwar lodennoù eus kumunioù Bizhui, Gwern, Malgeneg ha Pondi$^,$.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 139 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, da lâret eo 5,12 % eus he foblañs e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas pemzek den abalamour d'ar brezel.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur milour eus ar gumun d'an 31 a viz Mae 1961.

## Monumantoù ha traoù heverk
### E kêriadenn Kelwenn

* Ar benniliz.
* Ar Scala Sancta, XVII$^{vet}$ kantved.
* Ar feunteun.
* E kêriadenn Kelwenn e kaver ar benniliz Intron-Varia bet savet tro 1476, ur feunteun eus ar XV$^{vet}$ kantved hag ur Scala Sancta bet savet er XVII$^{vet}$ kantved.

### Chapelioù

* Chapel Sant Yann, 1585.
* Chapel, kalvar ha feunteun Lokmeltroù, XVI$^{vet}$ kantved.
* Chapel Boderel, XVIII$^{vet}$ kantved.
* Chapel Sant Jili, XVII$^{vet}$ kantved.
* Chapel Sant Salaun.
* Chapel ar Gerveur.
* An iliz katolik.
* Iliz katolik Sant Pêr ha Sant Paol.
* Kroaz ar vered.

### Traoù all

* Ar maner.
* Maner Menorval.
* Ar vourc'h hag he zier kozh.
* Traonienn ar Sar.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudenn. Dioueliet e voe d’an 8 a viz Ebrel 1923.
* Plakennoù ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Melestradurezh

Roll ar vaered :
| Mare | Mare | Anv | Karg |
| 1790 | ? | Le Mouel | Labourer-douar |
| Meurzh 2001 | Meurzh 2008 | Yves Perez | |
| Meurzh 2008 | 2023 | Joseph Le Bouédec | |
| Meurzh 2023 | - | Stéphanie L'Hostis-Le Diagon | |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Tud
### Ardamezeg ar familhoù

| Le Baillif, Aotrounez Quillio | En aour e c'hastell en sabel, e sourinan balirant en argant |
| de Baud Aotrounez Kerrieg | En glazur e zek hanochenn en aour, 4, 3, 2, 1 |
| Foullé, Aotrou ar barrez Gwern | En argant e dreustell en gul karget gant tri feul en glazur, hag heuliet gant c'hwec'h erminig en sabel, 4, 2 |

## Liammoù diavaez

* (br) Gwern war lec'hienn Geobreizh

## Levrlennadur

* (fr)Michel Froger & Michel Pressensé : Armorial des communes du Morbihan. 1999
* (fr)Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne. Adembannadur Editions des Régionalismes. Cressé. 2011/2014
* (br)Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995

## Daveoù ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, Histoire de la Poste dans le Morbihan, Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 126
* ↑ (fr)Cassini - EHESS - Gwern - Fichenn ar gumun
* ↑ (fr)Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, Histoire de la Poste dans le Morbihan, Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajennoù 14, 126 ha 378
* ↑ Cassini-EHESS
* ↑ (fr)Memorialgenweb - Monumant ar re varv
* ↑ (fr)Memorialgenweb - Monumant ar re varv
* ↑ (fr)Memorialgenweb - Monumant ar re varv
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Université de Lille
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ Jean Foullé, kadoriad an Imbourc'hioù eus Breujoù Breizh e 1562