# Sant-Teve

Sant-Teve :
| An ti-kêr. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Saint-Avé |
| Bro istorel | Bro-Gwened |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Mor-Bihan |
| Arondisamant | Gwened |
| Kanton | Gwened-3 |
| Kod kumun | 56206 |
| Kod post | 56890 |
| Maer Amzer gefridi | Anne Gallo 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | Mor Bihan - Gwened Tolpad-kêrioù |
| Bro velestradurel | Bro Gwened |
| Lec'hienn Web | https://www.saint-ave.bzh/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 12 173 ann. (2022) |
| Stankter | 467 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 41′ 14″ Norzh 2° 44′ 00″ Kornôg / 47.6872222222, -2.73333333333 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 55 m bihanañ 12 m — brasañ 136 m |
| Gorread | 26,09 km² |
| Sant-Teve ||
| kemmañ |
Sant-Teve (Saint-Avé an anv gallek ofisiel) zo ur gumun e Breizh, e departamant ar Mor-Bihan, e kanton Gwened-3.

## Anv

* Erwan Vallerie ː Senteve, 1333, 1387, 1397 ; Senteve, Sainteve, Lentive, 1453 ; Saincteve, 1516 ; S. Eve, 1630 ; Saint-Avé, 1779.

### Gerdarzh

* Ogée, Jean (1788) : dindan an anv Sainte-Avé, keneilez sainte Ursule hag a veve er V$^{vet}$ kantved, eo an iliz.
* Marteville, A & Varin, P. (1843) : Sanctœ-Aviœ gwechall.
* Embannadurioù Flohic (1996) : dianav ; n'eus sant(ez) ebet anvet Avé ; kalz a vartezeadennoù zo bet savet evit displegañ an anv-se ː Saint-Avoye, Saint-Ivy, 'Sainte-Ève', Saint-Avit hag all.
* Ofis publik ar Brezhoneg / KerOfis : Sant-Teve ; Senteve 1333 ; ecclesia parochiall de Senteve, 1333 ; Senteve, 1338 , 1387 : Sainteve, 1397 ; Sainct Eve, 1427 ; Le Bourg St Eve, 1427 ; Sainct Eve, 1448 ; Senteve,Sainteve, Lentive, 1453 ; Sainct Eve, 1464 ; St Ave, 1475 ; Sainct Evve, 1477 ; Sainct Eve, 1481 ; Sai(n)t Ave, 1494 ; St Ave, 1500 ; Sainct Eve, bourgc de St Eve, bourgc et paroesse de St Eve, 1514 ; Saincteve, 1516 ; Sainct Eve, 1536 ; Sainct Aué, 1620 ; S. Eve, 1630 ; Sainct Aué, 1685 ; Le Bourg et paroisse de St-Aué, 1707 ; Sainte-Avé, 1779 ; Saint-Avé, 1870.

## Ardamezioù

Rannet : ouzh 1 en gul e flourdilizenn en aour heuliet gant teir c'hreskenn ivez en aour ; ouzh 2 en argant e deir fempdiliaouenn en gul ; e gab en erminoù.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Melestradurezh : krouet e voe kumun Sant-Teve e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet Sant-Teve da benn ur c'hanton, hini Sant-Teve; teir c'humun a oa ennañ: Plaodren, Sant-Teve ha Sterwenn; e Bann Gwened e oa. Lakaet e voe Sant-Teve en Arondisamant Gwened e 1800 ha dilamet ar c'hanton e 1801, gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix: e Kanton Gwened-Reter e voe lakaet ar gumun e 1801.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 45 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, da lâret eo 5,77 % eus he foblañs e 1911.

#### Eil brezel-bed

* 35 den a voe fuzuilhet en dachenn-tennañ gant an Alamaned.
* Tri den eus ar gumun a voe fuzuilhet gant an Alamaned, unan all a varvas e miz Gouhere 1945 goude bout bet distroet eus kampoù-bac'h Neuengamme ha Wilhelmshaven$^,$.
* Mervel a reas c'hwec'h den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

#### Brezelioù didrevadenniñ
##### Brezel Indez-Sina

* Lazhet e voe ur soudard eus ar gumun d’an 18 a viz Kerzu 1948 e bann Tuy An er Viêtnam.

##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur milour eus ar gumun d’an 12 a viz C'hwevrer 1958.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Kamp Kezar.
* Iliz katolik Sant Gervais ha Sant Protais (XV$^{vet}$-XIX$^{vet}$)
* Chapel Itron-Varia-al-Loc'h (1475-1494); (e Sant-Eve-an-Traoñ); Kroaz-kalvar Itron-Varia-al-Loc'h (XV$^{vet}$); Feunteun
* Chapel Sant Mikael (XVI$^{vet}$ kantved-XIX$^{vet}$ kantved)
* Chapel Lezvaeleg (1882).
* Kastell Plezans (kouezhet en e boull er XVII$^{vet}$ kantved).
* Kastell Ruillac (XV$^{vet}$ kantved-XVIIvet kantved).
* Kastell Kerozer (XVI$^{vet}$ kantved-{{XIXvet kantved}).
* Kastell Beauregard (XVIII$^{vet}$ kantved-XIXvet kantved).
* Maner Kermelin (XVIIvet kantved).
* Maner Trevianteg (XVIvet kantved-XVIIvet kantved).
* Maner Koetigo Malenfant (XVIvet kantved-XVIIvet kantved).
* Maner Lesnevez (XVvet kantved-XVIvet kantved).
* Maner Trebrat, gant e chapel eus ar XVIIvet kantved.
* Maner Berval.
* Maner Botlore.
* Maner ar C'hreisker, gant e c'houldri.
* Maen ar Re bet fuzuilhet e Kermelin (e koun ar rezistanted yaouank bet fuzuilhet eno etre 1941 ha 1944), luc’hskeudenn.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudenn.
* Ar blakenn.
* Plakenn e koun an tri den eus ar gumun bet fuzuilhet gant an Alamaned.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Brezhoneg
### Ya d'ar brezhoneg

* D'ar 25 a viz Meurzh 2005 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun.
* D'ar 26 a viz Mae 2010 e oa bet roet d'ar gumun al label Ya d'ar brezhoneg live 1.
* D'an 19 a viz Du 2010 e oa bet roet d'ar gumun al label Ya d'ar brezhoneg live 2.

### Deskadurezh

* Klasoù divyezhek a zo eno : unan katolik gant Dihun abaoe 2001 hag unan publik gant Div Yezh abaoe 2005.
* E distro-skol 2024 e oa enskrivet 144 skoliad er c'hlasoù divyezhek (14 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).

## Tud
### Ardamezeg ar familhoù

* Ars (d')
* Aotrounez Rulliac ha Treviantec
* En argant e deir fempdiliaouenn en gul, 2, 1.
* Benoist
* Aotrounez Lesnevé̈
* En erminoù e deir c'hebrenn en gul, karget gant bezantennoù en aour.
* Le Vandeur
* Aotrounez ar C'hreizkêr
* En gul e deir c'hreskenn en aour, ur flourdilizenn ivez en aour ouzh kondon.

## Gevelliñ

* Altenwalde (Alamagn)

## Liammoù diavaez

* (br) Sant-Teve war lec'hienn Geobreizh

## Levrlennadur

* (fr)Abalain, Hervé : Les noms de lieux bretons, Éditions Jean-Paul Gisserot, 2000
* (fr)Éditions Flohic (a-stroll) : Le patrimoine des communes du Morbihan, 2 levrenn, 1996 (ISBN 978-2-84234-009-4)
* (fr)Marteville, Alphonse & Varin, Pierre (kendalc'herien J. Ogée) : Nouveau dictionnaire de Bretagne, 1843.
* (fr)Ogée, Jean (1728-1789) : Dictionnaire historique et géographique de la province de Bretagne, 1778 (peder levrenn).
* (fr)Potier de Courcy, Pol : Nobiliaire et armorial de Bretagne
* (fr)Tanguy, Bernard : Les noms de lieux bretons, Emgleo Breiz, 2015 (ISBN 978-2-35974-118-6)
* (br)Vallerie, Erwan : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez — Corpus – Traité de toponymie historique de la Bretagne, An Here, 1995 (ISBN 978-2-86843-153-0)

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Ogée, op.cit., levrenn 4, p. 220.
* ↑ (fr)Marteville & Varin, op. cit., p. 705.
* ↑ (fr)Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, Histoire de la Poste dans le Morbihan, Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 340
* ↑ (fr)Cassini - EHESS - Sant-Teve - Fichenn ar gumun
* 1 2 (fr)Memorialgenweb
* ↑ (fr)René Le Guénic, Morbihan - Mémorial de la Résistance, 1998, pajennoù 350-351
* ↑ (fr)René Le Guénic, Morbihan - Mémorial de la Résistance, 1998, pajenn 352
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (br)Ofis Publik Ar Brezhoneg
a vo kavet e Wikimedia Commons.