OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Kanton Saint-Pierre-Église

Kanton Saint-Pierre-Église :
| Ar c’hanton en Arondisamant Cherbourg. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi-Izel |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant(où) | Cherbourg |
| Kod kanton | 50 38 |
| Pennlec'h | Saint-Pierre-Église |
| Kuzulierien Amzer gefridi | |
| Stadegoù ||
| Poblañs | {{Roadennou/String Module Error: String subset index out of range/kantoniou|String Module Error: String subset index out of range}} ann. ({{Roadennou/String Module Error: String subset index out of range/kantoniou|deiziad}}) |
| Gorread | 139,96 km² |
| Adrannoù ||
| Kumunioù | 18 |
| kemmañ |
Kanton Saint-Pierre-Église a oa ur rann velestradurel hag ur bastell-vro votiñ e Bro-C'hall e departamant Manche hag er rannvro Normandi-Izel.

## Istor

* Krouet e voe e 1790. Lakaet e voe e Distrig Cherbourg. Lakaet e voe en Arondisamant Valognes e 1800 hag en Arondisamant Cherbourg e 1811. Dilamet e voe e 2015, e gumunioù a voe lakaet e Kanton Val-de-Saire.

## Kumunioù

Kanton Saint-Pierre-Église a yae triwec'h kumun d'ober anezhañ :
* Brillevast ;
* Canteloup ;
* Carneville ;
* Clitourps ;
* Cosqueville ;
* Fermanville ;
* Gatteville-le-Phare ;
* Gonneville ;
* Gouberville ;
* Maupertus-sur-Mer ;
* Néville-sur-Mer ;
* Réthoville ;
* Saint-Pierre-Église ;
* Le Theil ;
* Théville ;
* Tocqueville ;
* Varouville ;
* Le Vast.

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)Décret n° 2014-246 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Manche.
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
# Arondisamant Cherbourg

Arondisamant Cherbourg :
| Lec'hiadur arondisamant Cherbourg e departamant Manche ||
| Melestradurezh ||
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Kod arondisamant | 50 2 |
| Pennlec'h | Cherbourg-en-Cotentin |
| Stadegoù ||
| Poblañs | 188 676 ann. (2017) |
| Gorread | 1 510,57 km² |
| Stankter | 125 ann./km² |
| Adrannoù ||
| Kumunioù | 151 |
| kemmañ |
Arondisamant Cherbourg a zo ur rann velestradurel eus Frañs, e departamant Manche hag e rannvro Normandi.

## Kantonioù ha kumunioù
### Betek 2016

Rannet e oa arondisamant Cherbourg e 15 kanton (betek 2014) hag e 189 c'humun.
* Kanton Barneville-Carteret;
* Kanton Beaumont-Hague;
* Kanton Bricquebec;
* Kanton Cherbourg-Octeville-Gevred;
* Kanton Cherbourg-Octeville-Gwalarn;
* Kanton Cherbourg-Octeville-Mervent;
* Kanton Équeurdreville-Hainneville;
* Kanton Les Pieux;
* Kanton Montebourg;
* Kanton Quettehou;
* Kanton Saint-Pierre-Église;
* Kanton Saint-Sauveur-le-Vicomte;
* Kanton Sainte-Mère-Église;
* Kanton Tourlaville;
* Kanton Valognes.

### Abaoe 2017

Adrannet e voe arondisamantoù Manche d'ar 1añ a viz Genver 2017. 151 kumun zo en arondisamant Cherbourg bremañ.

## Istor

* Krouet e voe arondisamant Cherbourg d'an 19 a viz Gouhere 1811 gant Napoleon Iañ, tennet e voe kantonioù Cherbourg, Beaumont, Octeville, Les Pieux ha Saint-Pierre-Église eus Arondisamant Valognes. E 1926 e voe dilamet Arondisamant Valognes. Kantonioù Bricquebec, Montebourg, Quettehou, Sainte-Mère-Église ha Valognes a voe lakaet en Arondisamant Cherbourg, kantonioù Barneville ha Saint-Sauveur-le-Vicomte a voe staget ouzh Arondisamant Coutances.

## Daveoù

* ↑ (fr)Arrêté n° 16-180 portant modification des limites territoriales des arrondissements de la Manche, Rouan, 13 Kerzu 2016
# Kanton Quettehou

Kanton Quettehou :
| Ar c’hanton en Arondisamant Cherbourg. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi-Izel |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant(où) | Cherbourg |
| Kod kanton | 50 30 |
| Pennlec'h | Quettehou |
| Kuzulierien Amzer gefridi | |
| Stadegoù ||
| Poblañs | {{Roadennou/String Module Error: String subset index out of range/kantoniou|String Module Error: String subset index out of range}} ann. ({{Roadennou/String Module Error: String subset index out of range/kantoniou|deiziad}}) |
| Gorread | 112,48 km² |
| Adrannoù ||
| Kumunioù | 16 |
| kemmañ |
Kanton Quettehou a oa ur rann velestradurel hag ur bastell-vro votiñ e Bro-C'hall e departamant Manche hag er rannvro Normandi-Izel.

## Istor

* Krouet e voe e 1790. Lakaet e voe e Distrig Valognes. Lakaet e voe en Arondisamant Valognes e 1800 hag en Arondisamant Cherbourg e 1926. Dilamet e voe e 2015, e gumunioù a voe lakaet e Kanton Val-de-Saire.

## Kumunioù

Kanton Quettehou a yae triwec’h kumun d'ober anezhañ :
* Anneville-en-Saire ;
* Aumeville-Lestre ;
* Barfleur ;
* Crasville ;
* Montfarville ;
* Morsalines ;
* Octeville-l'Avenel ;
* La Pernelle ;
* Quettehou ;
* Réville ;
* Sainte-Geneviève ;
* Saint-Vaast-la-Hougue ;
* Teurthéville-Bocage ;
* Valcanville ;
* Le Vicel ;
* Videcosville.

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)Décret n° 2014-246 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Manche.
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
# Kanton Montebourg

Kanton Montebourg :
| Ar c’hanton en Arondisamant Cherbourg. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi-Izel |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant(où) | Cherbourg |
| Kod kanton | 50 22 |
| Pennlec'h | Montebourg |
| Kuzulierien Amzer gefridi | |
| Stadegoù ||
| Poblañs | {{Roadennou/String Module Error: String subset index out of range/kantoniou|String Module Error: String subset index out of range}} ann. ({{Roadennou/String Module Error: String subset index out of range/kantoniou|deiziad}}) |
| Gorread | 134,96 km² |
| Adrannoù ||
| Kumunioù | 22 |
| kemmañ |
Kanton Montebourg a oa ur rann velestradurel hag ur bastell-vro votiñ e Bro-C'hall e departamant Manche hag er rannvro Normandi-Izel.

## Istor

* Krouet e voe e 1790. Lakaet e voe e Distrig Valognes. Lakaet e voe en Arondisamant Valognes e 1800 hag en Arondisamant Cherbourg e 1926. Dilamet e voe e 2015, e gumunioù a voe lakaet e Kanton Valognes.

## Kumunioù

Kanton Montebourg a yae 22 gumun d'ober anezhañ :
* Azeville ;
* Écausseville ;
* Émondeville ;
* Éroudeville ;
* Flottemanville ;
* Fontenay-sur-Mer ;
* Fresville ;
* Le Ham ;
* Hémevez ;
* Joganville ;
* Lestre ;
* Montebourg ;
* Ozeville ;
* Quinéville ;
* Saint-Cyr ;
* Saint-Floxel ;
* Saint-Germain-de-Tournebut ;
* Saint-Marcouf ;
* Saint-Martin-d'Audouville ;
* Sortosville ;
* Urville ;
* Vaudreville.

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)Décret n° 2014-246 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Manche.
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
# Stad-rannvro Harar

Harar, anvet Stad-rannvro ar bobl harari ivez, zo unan eus 9 rann velestradurel (kellel) Etiopia. 311 km² eo gorread ar c'hellel-se hag Harar eo e bennlec'h.
An Oromoed a ya d'ober 52,3% eus poblañs ar Stad-rannvro, an Amharaed 32,6%, an Hararied 7,1% hag ar c'hGurageed (3,2%). An hararieg eo yezh ofisiel ar stad-rannvro-se.
ortodoks etiopian eo 48,5% eus ar boblañs, 44,6% zo muzulman, 6,1% protestant ha 0,49% katolik.

## Notennoù

* ↑ CSA - Central Statistical Agency (2007)
g • ka • ke Rannoù melestradurel Etiopia :
| Kêrioù | Addis Abeba · Dire Dawa |
| Rannvroioù | Afar · Amhara · Benishangul-Gumuz · Gambela · Harar · Oromia · Somali · Rannvro broadoù, broadelezhioù ha pobloù ar Su · Tigray |
# Roll skrivagnerien Emgleo Breiz

E 1946, un nebeud a dud, an darnvuiañ anezhe mistri-skol kar-o-yezh, hag o doa kemeret perzh er "Rezistañs", pe er stourm a-enep an Alamaned, a oa bet aotreet gant an Deskadurezh Vroadel da zerc'hel ur c'hamp-hañv e Gwaien.
E 1953, ar strollad-se a grouas ar Fondation culturelle bretonne-Emgleo Breiz. E 1955 e tegemeras skrivagnerien ar bodad-se an doare-skrivañ savet gant ar chaloni Frañsez Falc'hun, kelenner e Skol-veur Roazhon d'ar poent-se, graet e voe "an doare-skrivañ skolveurieg" anezhañ.
E 1957 e voe krouet ar gelaouenn lennegel viziek, Brud’', a zeuas da vezañ Brud Nevez'’ e 1977.
Da freuz-stal ez eas Emgleo Breiz e Du 2015 hag e kendalc’has embann e gelaouenn ar c’hevarzhe Brud Nevez betek 2017 ha, diwar neuze, ne weler ket mui levr pe gelaouenn ebet embannet e « skolveurieg ».
* Jozef Abasq
* Visant 'n Askol, s.o. Paotr Jeg
* Ernest ar Barzhig, a lakaas embann e peurunvan ivez
* Yann Bijer, dilezet gantañ ar falc'huneg abaoe dibenn 2006
* Jean-Christophe Bozec
* Fañch Broudig
* Youenn Brusk
* Herve Danielou
* Remi Derrien
* Alan an Diuzed
* Henri Dorsel
* Mai Ewen
* Visant Fave
* Gérard ar Floc'h
* Chanig ar Gall
* Charlez ar Gall
* Gilles Goyat
* Patrig Gouedig
* Mathurin Gourlay
* Job an Irien
* Per-Jakez Helias
* Meriadeg Herrieu, a savas doare gwenedek ar skolveurieg
* Armañs Keravel
* Maguy Kerizit
* Per-Vari Kerloc'h
* Goulc'han Kervella, a lakaas embann e peurunvan ivez
* Dreo Koulouarn
* Yann-Vadezour Lagadeg
* Youenn ar Louarn
* Mikael Madeg, a lakaas embann e peurunvan ivez
* Andreo ar Merser
* Per-Mari Mevel
* Jean-Claude Miossec
* Yves Miossec
* Youenn Morvan
* Reunan ar Mougn
* Jakez-Erwan Mouton, a lakaas embann e peurunvan ivez
* Yann-Loeiz Normand
* Pôtr Jeg
* Korantin Riou
* Naig Rozmor
* Visant Seite
* My Skaouidig
* Chañ Maï Skragn
* Pêr Trepos

## Levrlennadurezh

* Favereau, Francis, Littérature et écrivains bretonnants depuis 1945, Skol Vreizh, niv. 20, 1991
* Frañsez Favereau, Lennegezh ar brezhoneg en XXvet kantved, 3. Al lennegezh a « spered broadel » : Al Liamm Tír na n’Óg - Hervez sepered ar « batrioted » : Brud ha Brud Nevez, Skol Vreizh, 2008.
* Frañsez Favereau, Lennegezh ar brezhoneg en XXvet kantved, 4. Efed Mae 68 : Ugent bloavezh traoù mesket, Skol Vreizh, 2020.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Pennad an Télégramme diwar-benn freuz-stal Emgleo Breiz, 12 Du 2015.
# Strollad Komunour Unvan Jorjia

Strollad Komunour Unvan Jorjia (e jorjieg: Sakartvelos Ertiani Komunisturi Partia; e ruseg: Единая коммунистическая партия Грузии) a 'zo anv ur strollad komunour oberiant e Jorjia, krouet e 1994 pa oa bet kendeuzet Aozadur Stalin, Strollad Komunour Labourerion Jorjia hag Unvaniezh Komunourion Jorjia gant Panteleimon Giorgadze en e benn.
Embannet e vez gant ar Strollad ar gelaouenn Коммунист (Komunisti; "Komunour").

## Liammoù diavaez:

* Lec'hienn kelaouenn ar Strollad (e ruseg)
# Truttemer-le-Grand

Truttemer-le-Grand :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Arondisamant | Vire |
| Kanton | Vire |
| Kod kumun | 14717 |
| Kod post | 14500 |
| Maer Amzer gefridi | Pierre-Henri Gallier 2014-2015 |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 197 m — brasañ 302 m |
| Gorread | 14,69 km² |
| kemmañ |
Truttemer-le-Grand a oa ur gumun eus departamant gall Calvados.
Bodet e oa gant seizh kumun all d'ar 1añ a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Vire-Normandie.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Eil brezel-bed, 1944:d'ar 5 a viz Ebrel e voe kaset un nijerez SUAat d'an traoñ e Truttemer-le-Grand gant Flak alaman Bernières; ur Consolidated B.24.D.165 C O Liberator e oa, marilhet 42-72870, eus ar 406th Bomb Squadron, 801st Provisional Bomb Group (H), 8th Air Force Composite Command (Special Operations Group); karget e oa da bourchas danvez da tud ar Rezistañs e Bro-C'hall (Oberadenn Carpetbagger). Mervel a reas c'hwec'h nijour, douaret e voent e bered ar gumun; an daou all a zeuas a-benn da achap, kuzhet e voent gant tud ar vro$^,$. Bombezet e voe Truttemer, distrujet e voe un drederenn eus ar gumun. Dieubet e voe gant tirlu SUA d'an 13 a viz Eost. Mervel a reas 49 den nann soudard e Truttemer-le-Grand e mizioù Even, Gouere hag Eost 1944 e-pad Emgann Normandi hag e miz Gwengolo, abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sant Varzhin, dibenn an XIX$^{vet}$ kantved.
* Monumant an nijourion SUAat.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2009

Niver a annezidi

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr) Dastumad an aktaoù melestradurel Prefeti Calvados, 31 Kerzu 2015
* ↑ Le crash d'Anfernel
* ↑ Operation Carpetbagger
* ↑ Ouest-France
* ↑ Ouest-France
* ↑ Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ Aérostèles
* ↑ EBSSA
# Virey

Virey :
| Ar maerdi. ||
| Bro | Normandi |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Manche |
| Arondisamant | Avranches |
| Kanton | Granville |
| Kod kumun | 50644 |
| Kod post | 50600 |
| Maer Amzer gefridi | Nelly Bodin (dileuriet) 2020-2026 |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 48.5852777778 m bihanañ 56 m — brasañ 145 m |
| Gorread | 16,94 km² |
| kemmañ |
Virey a oa ur gumun e departamant Manche e Bro-C'hall.

## Douaroniezh

* Al lenn .
* War lez ar Sélune ha Lenn Vezins emañ Virey.

## Istor
### XVIII$^{vet}$ kantved
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe ar gumun e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Saint-Hilaire-du-Harcouët hag e Bann Mortain. Lakaet e voe en Arondisamant Saint-Lô e 1800 hag en Arondisamant Mortain e 1801.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 42 waz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,68% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Kemm Arondisamant

* Lakaet e voe en Arondisamant Avranches e 1926 pa voe diskaret Arondisamant Mortain e 1801.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas pemp milour eus ar gumun, tri e 1940, unan e 1941 hag unan e 1943.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur soudard eus ar gumun d'ar 26 a viz Gouhere 1957 e Tiaret.

### XXI$^{vet}$ kantved
#### Kumunioù kevredet

* E 2016 eo bet kenstaget kumunioù Virey, Saint-Martin-de-Landelles ha Saint-Hilaire-du-Harcouët e kumun nevez Saint-Hilaire-du-Harcouët.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Sant Gervais ha Sant Protais.
* Monumant ar re varv dirak an iliz katolik, er vered, luc'hskeudennoù$^,$.

## Melestradurezh

Roll ar vaered :
| Mare | Mare | Anv | Strollad |
| Meurzh 2008 | Kerzu 2015 | Daniel Pautret | digostezenn |
| 2000 | Meurzh 2008 | Guy Bazin | digostezenn |
| 1997 | 2000 | Jean Lefrançois | digostezenn |
| 1977 | 1995 | André Rousseau | |
| 1965 | 1977 | François Normand | |
| 1945 | 1965 | Victor Besnier | |
| 1935 | 1945 | Victor Mouesseron | |
| 1912 | 1935 | Victor Vadaine | |
| 1908 | 1912 | Julien Bindet | |
| 1900 | 1908 | Victor Cheval | |
| 1892 | 1900 | Louis Heslouin | |
| 1888 | 1892 | Julien Pays | |
| 1876 | 1888 | Léon Le Forestier | |
| 1862 | 1876 | Louis Lecouvreur | |
| 1848 | 1852 | Louis Dupont | |
| 1821 | 1848 | François Delaporte | |
| 1806 | 1821 | Louis Delaporte | |
| 1796 | 1806 | Michel Delaporte | |
| 1793 | 1796 | Gabriel Dechérencey | |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Pennadoù kar

* Kumun gozh Saint-Hilaire-du-Harcouët,
* Kumun nevez Saint-Hilaire-du-Harcouët,
* Saint-Martin-de-Landelles.

## Notennoù ha dave

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# FK Sūduva

Futbolo Klubas Sūduva zo ur c’hlub mell-droad eus kêr Varijampolė, e Lituania. Ar c'hlub a oa bet krouet e 1968 evel Sūduva Kapsukas ha kemer a ra perzh ar skipailh kentañ anezhañ en A lyga.

## Sportva

C'hoari a reont er stad Marijampolės futbolo arena (Hikvision Arena), digoret e 1965, gant 6 250 plas.

## Titloù

* Kampion Lituania:
       2017, 2018, 2019
* Kib mell-droad Lituania (LFF taurė)
       2006, 2009, 2019
* Supertaurė:
       2009, 2018, 2019, 2022

## Stadegoù (2000–)

| Bloaz | Rann | Kevre | Plas |
| 2000 | 3. | Antra lyga (Pietūs) | 1. |
| 2001 | 2. | Pirma lyga | 2. |
| 2002 | 1. | A lyga | 6. |
| 2003 | 1. | A lyga | 6. |
| 2004 | 1. | A lyga | 7. |
| 2005 | 1. | A lyga | 3. |
| 2006 | 1. | A lyga | 5. |
| 2007 | 1. | A lyga | 2. |
| 2008 | 1. | A lyga | 4. |
| 2009 | 1. | A lyga | 3. |
| 2010 | 1. | A lyga | 2. |
| Bloaz | Rann | Kevre | Plas |
| 2011 | 1. | A lyga | 3. |
| 2012 | 1. | A lyga | 3. |
| 2013 | 1. | A lyga | 4. |
| 2014 | 1. | A lyga | 5. |
| 2015 | 1. | A lyga | 4. |
| 2016 | 1. | A lyga | 3. |
| 2017 | 1. | A lyga | 1. |
| 2018 | 1. | A lyga | 1. |
| 2019 | 1. | A lyga | 1. |
| 2020 | 1. | A lyga | 2. |
| 2021 | 1. | A lyga | 2. |
| Bloaz | Rann | Kevre | Plas |
| 2022 | 1. | A lyga | 6. |
| 2023 | 1. | A lyga | 7. |
| 2024 | 1. | A lyga | 9. |

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel ar c'hlub
* Lec'hienn ofisiel A lyga
* Globalsportsarchive

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ sportas.lt: naujienos
* ↑ ALMIS
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ RSSSF
* ↑ http://www.rsssf.com/tablesl/lito2024.html#alyga
# Andrea del Sarto

Andrea del Sarto (1486-1531), Andrea d'Agnolo di Francesco di Luca di Paolo del Migliore e anv gwirion, a oa ul livour italian eus Firenze da vare an Azginivelezh italian.
E 1524, Michelangelo a zegasas al livour yaouank Giorgio Vasari (1511-1574), oadet a 13 vloaz, da stal-labour Andrea, ha hennezh a gavas e oa donezonet an den. E-touez e ziskibien e oa Jacopo Pontormo, Rosso Fiorentino, Francesco Salviati ha Jacopino del Conte. Re all a oa bihanoc'h o brud : Bernardo del Buda, Lamberto Lombardi, Nannuccio Fiorentino hag Andrea Squazzella.

## Lennegezh

Ur varzhoneg anvet Andrea del Sarto zo bet skrivet en enor dezhañ e 1855 gant ar barzh saoz Robert Browning.

## Sonerezh

E 1969, ar c'hoarigan Andrea del Sarto gant ar sonaozour gall Daniel-Jean-Yves Lesur 1908-2002, diwar ar pezh-c'hoari André de Sarto Alfred de Musset (1833 ha 1851) e 1848.

## Livadurioù

* Leda hag an alarc'h, ~1490
* Noli me tangere, ~1510
* Ur gwaz yaouank, goude 1510
* An arc'hael Rafael gant Tobiaz, sant Leonard hag ar profer Leonardo di Lorenzo Morelli, 1512
* Gwerc'hez ha bugale, 1512
* Lucrezia de Baccio Del Fede, ~1514
* Istor bugaleaj Jozeb, 1515-1520
* Jozeb o tisplegañ hunvreoù ar faraon, 1515-1520
* Gwerc'hez an Harpiezed , 1517
* Rendael a-zivout an Drinded, 1517-1518
* Ur vaouez, ~1518
* Gwerc'hez ha bugel gant sant Yann yaouank, ~1518
* Klemmvan d'ar C'hrist marv, 1519-1520
* Degemenn, 1520-1530
* Yann ar Badezour, 1520-1530
* Aberzhidigezh Izaag, 1527-1529
* Itron gant barzhonegoù Petrarca, 1528
* Maouez e melen, 1529-1530

## Notennoù

* ↑ (en) Ar varzhoneg. Kavet : 11 Du 24.
* ↑ (fr) Centre de documentation de la musique contemporaine. Kavet : 11 Du 24.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Norderney

Norderney (distaget [nɔɐ̯dɐˈnaɪ] en alamaneg ; Nörderneei en alamaneg-izel, distaget [nœədəˈneɛɪ] ; Nordeneach e frizeg) zo unan eus Inizi Friz ar Reter, en Alamagn, en arvor Mor an Hanternoz. Emañ etre Juist, er c'hornôg, ha Baltrum, er reter. Ur gumun eo ivez, e distrig Aurich, e stad Niedersachsen. En em astenn a ra enez Norderney a-hed 14 km ha 26,3 km$^2$ eo he gorread. Bez' eo an dekvet enezenn vrasañ en Alamagn. Annezet eo gant war-dro 5 845 a dud (e 2013).
Ul lodenn vras eus an enezenn zo e Park Broadel Wattenmeer. Gallout a reer mont d'an enezenn eus an douar-bras, war-bouez bigi a loc'h eus porzh Norden.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel Norderney
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# 1942 e Breizh

Kronologiezh vloaziek evit Breizh
    1941 e Breizh - 1942 e Breizh - 1943 e Breizh

## Darvoudoù

* Here : Krouidigezh ar Comité Consultatif de Bretagne.
* 28 a viz Meurzh: Oberiadenn Chariot e Sant-Nazer gant Breizhveuriz, a-enep ar porzh-mor brezel dalc'het gant an Alamaned.
* Hañv: krouidigezh Skol Sant Iltud, skol hañv kentañ e brezhoneg evit ar vugale e Beg Meilh, e Fouenant.
* Diskar-amzer: krouet eo ar skol vrezhonek kentañ e Plistin, Skol Blistin, gant Kerlann.
* 9 a viz Du : bombezadeg Sant-Nazer.
* 30 a viz Kerzu: 25 rezistant komunour zo lakaet d'ar marv gant an Alamaned e Sant-Jakez-al-Lann.

## Levrioù

* Dremm an Ankou gant Abeozen.
* An doare-skrivañ nevez, gant Roparz Hemon.
* De Hortoz Kreiznoz, gant Loeiz Herrieu.
* embannadur kentañ ar Méthode rapide de breton, gant Roparz Hemon.

## Ganedigezhioù

* Anna ar Beg
* Pierre Duclos
* Louis Élégoët
* Pierrette Kermoal
* Nicole Le Garrec
* Ronan Tremel
# Manurhin MR 73

Ar Manurhin MR 73 zo ur revolver un-ober ha daou-ober produet adalek 1973, da gentañ gant an embregerezh gall Manurhin e Mìlhüsa. Savet e oa bet gant Gilbert Maillard, ijinour e Manurhin, evit respont da c'houlenn polis hag Archeriezh vroadel Frañs evit o nerzhioù ispisial (BRI ha GIGN da gentañ). Produet e vez gant an embregerezh Chapuis Armes abaoe 1998.
Tost-tre eo gwikefre ha stumm an arm-mañ ouzh reoù ar Smith & Wesson Model 19. Brudet eo an MR 73 evit bezañ solut, resis ha fiziapl. Hervez dielloù an Archeriezh vroadel e voe tennet ouzhpenn 150.000 kartouchenn e skouerennoù zo eus revolverioù MR 73 ar GIGN : ar pezh nemetañ a voe ret cheñch e voe biñs an dornikell. Implijet e veze kartouchennoù .38 Special enne e plas ar re .357 Magnum evit esperniañ arc'hant hag evit izelaat ar riskl gwallzarvoudoù : abalamour ma oa kreñvoc'h galloud-toullañ an .357 Magnum e oa bet gloazet pe lazhet tud gant boledoù o doa treuzet an dud vizet da gentañ gant ar polis.

## Implij

Implijet eo bet an MR 73 gant servijoù gall evel ar polis broadel, an Archeriezh Vroadel hag an ONCFS (bremañ Office Français de la Biodiversité). Kemeret eo bet e blas gant ar pistolennoù Beretta 92G (PAMAS) pe Glock 17 kambret e 9 × 19 mm Parabellum. Implijet e vez c'hoazh gant an Nerzhioù Ispisial peogwir ne skoilh ket hag e c'hall tennañ munisionoù galloudus en ur mod resis. Roet ez eus bet skouerennoù eus an MR 73 d'ar polis-kêr e lec'hioù 'zo adalek 2014.

## Adstummoù

* Défense : kanol 2,5 da 5,25 meutad, kouch difiñv
* Sport : kanol 3 da 10,75 meutad, bizerez a c'haller reoliñ
* Gendarmerie : adstumm an hini Sport gant ur vizerez war-zinaou
* MR 32 Match, adstumm evit ar c'henstrivadegoù sportoù tennañ kambret e .32 S&W Long, dezhañ ur c'hanol 5¼, ur vizerez hiroc'h hag un daboulin verroc'h. Un-ober eo e blatinenn. Savet eo bet adalek 1973 a-drugarez da genlabour Manurhin gant un nebeud kampioned tennañ gall. Adstummoù MR38 Match (e .38 Special) hag MR 22 Match (e .22 Long Rifle) a gaver ivez.

## Levrlennadur

* (fr) BASTIÉ Jean-Pierre, CASANOVA Daniel, Les pistolets Manurhin : pistolets automatiques, revolvers et fusils d'assaut, Crépin-Leblond, 2015
* (fr) CARANTA R., Pistolets & Revolvers d'aujourd'hui, 5 levrenn, Crépin-Leblond, 1998-2009
* (fr) COURTOIS Jean-Louis, Le MR 73 à l'épreuve des réceptions administratives, Cibles, n$^o$ 610,‎ miz Ebrel 2021, p. 56-61 (ISSN 0009-6679)
* (fr) DOUGHERTY Martin J., Armes à feu, Elcy Éditions, 304 p., ISBN 9782753205215

## Liammoù diavaez

* (fr) Pajenn ofisiel ar Manurhin war lec'hienn Chapuis Armes
* (fr) Pajenn ar Manurhin MR-73 war lec'hienn nann-ofisiel gign.org

## Daveennoù

* ↑ (fr) « Manurhin », war lec'hienn Chapuis (lennet d'an 28/12/2023)
* ↑ (fr) CARMONA Valéry, Le tir sportif aux armes de poing, Jacques Grancher Éditeur, 1983, pp. 190-192