OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Nicolas Goussé

Nicolas Goussé a zo ganet an 2 a viz Genver 1976 e Thouars, c'hoarier mell-droad a-vicher eo. Tager eo e skipailh mell-droad Naoned.
Echuiñ a ra pevare gwellañ planter palioù kampionad mell-droad Frañs e-kerzh ar bloavezh 2001-02 gant an Espérance Sportive Troyes Aube Champagne, lakaet en doa 15 pal.
E miz Even 2007, ur wech echu e c'hevrad gant Istres, e kemer perzh e staj an UNFP (Union des Footballeurs professionnels), enno c'hoarierien mell-droad dilabour.
An 9 a viz Gouhere 2007, e sin ur c'hevrad gant an FK Naoned evit ur bloavezh.
Lakaat a reas tri fal e-pad krogad kentañ ar vloavezh a-enep ar Reims, gounezet 5-0 gant Naoned.

## Red-micher

* 1995-96 : Thouars Foot 79 Frañs
* 1996-99 : Stad Roazhon Breizh (69 c'hrogad, 15 pal)
* 1999-00 : FC Metz Frañs (23 c'hrogad, 1 pal)
* 2000-03 : ES Troyes AC Frañs (93 krogad, 30 pal)
* 2003-04 : War-raok Gwengamp Breizh (22 grogad, 4 fal)
* 2004-05 : Patrom:RAEC Mons Belgia (25 krogad, 8 pal)
* 2005-07 : Patrom:FC Istres Frañs (34 c'hrogad, 6 pal)
* Abaoe Gouhere 2007 : FK Naoned Breizh (16 krogad, 8 pal)

## Daveoù

* ↑ (fr) Nicolas Goussé rejoint le FC Nantes, lec'hienn ofisiel an FKN
* ↑ (fr)Ligue 2 - Goussé : "J'ai été dans la galère"
# Oena capensis

Oena capensis :
| Oena capensis, ur par luc'hskeudennet e-kichen Kafue (Zambia). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Columbiformes |
| Kerentiad : | Columbidae |
| Genad : | Oena |
| Anv skiantel ||
| Oena capensis (Linnaeus, 1766) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Oena capensis a zo ur spesad evned eus kerentiad ar c'hColumbidae.
Anvet e voe Columba capensis da gentañ-penn (e 1766) gant an naturour svedat Carl von Linné (1707-1778) : ar spesad nemetañ er genad Oena an hini eo.

## Doareoù pennañ

Diskouez a ra ar spesad un dimorfegezh revel dre ma toug ar par un doare maskl du, ar pezh ne ra ket e barez.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver an daou isspesad anezhañ :
* Oena capensis aliena, e Madagaskar,
* Oena capensis capensis, en Afrika issahara, Sokotra hag Arabia.

## Liammoù diavaez

* Oena capensis war al lec'hienn BirdLife International.
* Oena capensis war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ AnimalBase.
* ↑ Swainson, 1837.
* ↑ Oena capensis war al lec'hienn Avibase.
# Oenanthe

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Oenanthe zo :
* ur genad e rummatadur ar plant, sellet ouzh Oenanthe (plant)
* ur genad e rummatadur an evned, sellet ouzh Oenanthe (evned)
# Oeñs

An oeñsoù, pe melloù ar bizied, eo eskern ar bizied.
* An oeñsoù e dorn un den
* Eskern dorn un den
* Eskern dorn un den
* Eskerntroad un den
# Oeren (Flandrez Belgia)

Oeren en izelvroeg, Oern e flandrezeg kornôgel, a zo ur gumun a-wechall e Flandrez Belgia e proviñs Kornôg-Flandrez er Westhoek. Staget eo bet ouzh kumun Alveringem e 1971.
Oeren :
| Lec’hiadur e kumun Alveringem hag e Belgia | Lec'hiadur Hoogstade |
| Banniel | |
| Riez | Belgia |
| Rannvro | Rannvro Flandrez |
| Proviñs | Kornôg-Flandrez |
| Arondisamant | Veurne |
| Kumun | Alveringem |
| Kod post | 8690 |
| Kod pellgomz | |
| Maer | |
| Gorread | 5,66 km² |
| Hed | 02° 42' 00" Reter |
| Led | 51° 01' 30" Norzh |
| Uhelder | .. m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 51 (31.12.2008) |
| Stankter | 18 a./km² |

## Bered Lu Belgia: Belgische militaire begraafplaats van Oeren

Ur vered ag ar Brezel bed kentañ eo. 509 soudard a zo douaret enni, 8 anezhe a zo chomet dianv. .

## Emdroadur ar boblañs

Dave: NIS ha kumun Alveringem
# Odón

Odón zo ur gumun eus proviñs Teruel, en Aragon, e Spagn. An niver annezidi zo 207 (2023).
# Oenanthe albonigra

Oenanthe albonigra :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Muscicapidae |
| Genad : | Oenanthe (evned) |
| Anv skiantel ||
| Oenanthe albonigra (Hume, 1872) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Oenanthe albonigra a zo ur spesad golvaneged bihan eus ar c'herentiad Muscicapidae.
Anvet e voe Saxicola Alboniger (kentanv) da gentañ-penn (e 1872) gant ar skiantour breizhveuriat Allan Octavian Hume (1829-1912).

## Annez

Kavout a reer ar spesad en un takad hag a ya eus Irak da Afghanistan, Pakistan hag Oman.

## Liammoù diavaez

* (en) Oenanthe albonigra war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Oenanthe albonigra war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Oenanthe albonigra.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Oedistoma

Oedistoma :
| Oedistoma iliolophus (1884, 2., dindan) (treset gant Smit). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Melanocharitidae |
| Anv skiantel ||
| Oedistoma Salvadori, 1876 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Oedistoma a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1876 gant an evnoniour italian Tommaso Salvadori (1835-1923).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* Oedistoma iliolophus
** O. i. cinerascens, fergussonis hag iliolophus,
* Oedistoma pygmaeum
** O. p. meeki ha pygmaeum.
O c'havout a reer e Ginea Nevez, pemp (5) isspesad dezhe en holl.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Melanocharitidae/Oedistoma (lennet e-barzh d'an 13 a viz C'hwevrer 2022).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Oeren

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Oeren a c'hell bout:
* Oeren (Flandrez Belgia), ur rann eus kumun Alveringem e Flandrez Belgia
* Oeren (oblast Nizjni Novgorod), ur gêr a Rusia en oblast Nizjni Novgorod
* Oeren (oblast Oeljanovsk), ur stêr a Rusia en oblast Oeljanovsk
# Nagaika

Nagaika pe nagyka pe nagayka (rusianeg: нага́йка) zo ur skourjez verr implijet gant ar Gozaked. Da gentañ e oa implijet gant ar bobl Nogai, setu perak e oa graet "nogaika", pe "skourjez Nogai" anezhañ da gentañ.
Graet e vez ivez камча, pe kamcha, anezhañ, diwar ar ger turkek "kamçi" evit "skourjez". Implijet e vez ivez ar ger kamcha evit skourjezoù berr kreiz Azia a orin aziatek.
An nagaika a vez savet gant tammoù lêr. A-wechoù e vez kavet un tamm houarn e penn ar skourjez. Implij diazez an nagaika a oa evit reiñ lañs d'ar c'hezeg. Ouzhpennet e oa bet un tamm houarn evit en em zifenn a-enep ar bleizi, volkoboy a veze graet eus ar skourjez-se.
Un implij milourel a oa bet graet ivez eus ar skourjez: evit skeiñ war an dud dizarmet, kastizañ soudarded, skourjezañ an enebourien.
E 2005 pa voe adsavet bagadoù Kozaked e oant bet dafaret gant ar skourjezoù nagaika, ouzhpenn o armoù hengounel. E 2014, stourmerezed ar Pussy Riot a voe taget gant Kozaked oc'h implij an nagaika a-enep dezho.
# Nagano

Nagano, 長野市 (Nagano-shi) e japaneg, kêr ha sez ur prefeti eus Japan, en enez Honshū. E 1998 e voe aozet c'hoarioù olimpek ar goañv eno.
# Nagarjuna

Nāgārjuna (sañskriteg: नागार्जुन, Nāgārjuna), ganet en II$^{vet}$ kantved ha marvet en III kantved kent Jezuz-Krist, a oa ur manac'h, skrivagner ha prederour eus ar voudaegezh. Gant e ziskibl Āryadeva e vez lakaet evel krouer ar skol Madhyamaka eus ar Mahāyāna. Nāgārjuna a vez laret da vezañ bet unan eus prederourien diazez ar brederouriezh Prajñāpāramitā sūtra hag, hervez lod mammennoù, ur wech diskouezet ar skrivadurioù-se d'ar bed, e oa bet disklêriet e oant bet awenet gant an nāgas (speredoù dour deskrivet alies evel naered denel).

## Istor

Ne ouier ket kalz munudoù sur a-zivout buhez Nāgārjuna, dre ma oa bet skrivet e vuhez e sinaeg ha tibeteg kantvedoù goude e varv. Hervez un nebeud mammennoù e voe ganet e su India. Evit lod kelennerien skol-veur e oa Nāgārjuna ur c'helenner d'ur roue eus an dierniezh Satavahana. Hervez furchadennoù arkeologel e Amarāvatī e vefe (ma'z eo gwir) ar roue Yajña Śrī Śātakarṇi, a oa o ren etre 167 ha 196. Ma kemerer ar fedoù-se e kont, e vez lakaet red buhez, Nāgārjuna etre 150–250 goude Jezuz-Krist.
# Nafría de Ucero

Nafría de Ucero zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Soria, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Nagasaki

Nagasaki (長崎市 Nagasaki-shi e japaneg) a zo ur gêr ha sez ur prefeti eus Japan, war aod mervent Kyūshū emañ. Ur greizenn a levezon europat e oa kent digorridigezh ar vro e deroù ar maread Meiji. Dont a reas da vezañ ur porzh bras eus ar morlu e-pad ar brezel Sina-Japan kentañ hag ar brezel Rusia-Japan. Distrujet e voe e miz Eost 1945 gant an eil bombezadenn atomek en istor an dud.
E penn ur pleg-mor hir emañ Nagasaki. Ar porzh naturel gwellañ e Kyushu eo hemañ. En ur gompezenn vihan e-kichen dibenn ar pleg-mor emañ ar c'harterioù-annez ha kenwerzh. Div rivier disrannet gant ur menez bihan a furm an div draonienn lec'h m'en em astenn ar gêr.
447,419 annezad he doa ar gêr war ur gorread a 338.72 km² e 2004.

## Pennad kar

* bombezadenn Nagasaki
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Nafouseg

Ur yezh verberek eus isskourr yezhoù zenatiek ar reter eo an nafouseg (nafusi pe j(a)bel nafusi) komzet gant tro-dro da 141.000 den e kornôg Libia (1998) ha gant 26.000 den all e Tunizia (1998)
Teir rannyezh zo :
* Zouareg (zu(w)ara)
* Tamezreteg (tamezret pe duwinna)
* Djerbeg (jerbi pe jerba)

## Gwelet ivez

* Yezhoù zenatiek
* Yezhoù berberek an norzh
* Yezhoù afrez-aziatek
# Nag a Wad

Nag a Wad zo titl ur pezh-c'hoari berr (un arvest) gant Jarl Priel bet embannet en niverenn 112 eus ar gelaouenn Al Liamm ( Gwengolo - Here 1965).

## Ar pezh-c'hoari

Goude brezeliñ e Troia (skrivet Troaz gant an oberour) ez eo distroet ar roue Agamemnon en Argos. Hag eñ manet kousket ez eo kontellet en e gambr da noz gant Aigistos (skrivet Egistes gant an oberour), kamarad kleiz ar rouanez Klytaimnestra (skrivet Klitemnestra gant an oberour). Padal, klemmoù ar roue war e dalaroù a zo bet klevet gant e verc'h Elektra a zegouezh er rakkambr e-lec'h m'emañ Klytaimnestra o c'hortoz. Buan a-walc'h ez eo diskoachet ar voualc'h war he neizh gant Elektra ez eo kinniget ur marc'had dezhi gant ar muntrer evit ma tavo-hi war gement-se.
# Nagaland

Ur Stad e biz India eo Nagaland (hindeg: नागालैंड). Furmet e oa bet war dachenn Stad Assam e 1963. Kohima eo e gêrbenn met Dimapur eo ar gêr vrasañ.
Gant nebeutoc'h eget 2 vilion a dud hag ur gorread a 16 579 km² hepken ez eo unan eus ar Stadoù bihanañ en India. An hini nemeti a zo kristen an darn vrasañ eus he foblañs eo.
# Naftali Bennett

Naftali Bennett (hebraeg : נַפְתָּלִי בֶּנֶט, treuzlizherennet Naftālī Beneṭ,, bet ganet d'ar 25 a viz Meurzh 1972 en Haifa) zo ur politiker israelat. Kentañ ministr ar vro eo abaoe an 13 a viz Even 2021. Ministr aferioù an diaspora e oa bet etre 2013 ha 2019, ministr an deskadurezh etre 2015 ha 2019 ha ministr an difenn etre 2019 ha 2020. Ren a ra ar strollad Dehou Nevez abaoe 2018.
# Mikstekeg Atatláhuca

Ur rannyezh mikstekek eo Mikstekeg Atatláhuca eus familh ar yezhoù otek-mangeek, komzet gant tro-dro da 8.300 den (1995) e Mec'hiko.

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù mikstekek-kwikatekek
# Mikstekeg Cacaloxtepec

Ur rannyezh mikstekek eo mikstekeg Cacaloxtepec eus familh ar yezhoù otek-mangeek, komzet gant tro-dro da 848 den (1990) e Mec'hiko.

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù mikstekek-kwikatekek
# Mikstekeg Amoltepec

Ur rannyezh mikstekek eo Mikstekeg Amoltepec eus familh ar yezhoù otek-mangeek, komzet gant tro-dro da 6.091 den (2000) e Mec'hiko.

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù mikstekek-kwikatekek
# Mikstekeg Alacatlatzala

Ur rannyezh mikstekek eo mikstekeg Alacatlatzala eus familh ar yezhoù otek-mangeek, komzet gant tro-dro da 22 226 den (2000) e Mec'hiko.

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù mikstekek-kwikatekek
# Mikroskop (steredeg)

Ar Mikroskop (Microscopium, berraet e Mic) zo ur steredeg eus an hantervoul su.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Mikstekeg Alcozauca

Ur rannyezh mikstekek eo mikstekeg Alcozauca eus familh ar yezhoù otek-mangeek, komzet gant tro-dro da 10 000 den (1994) e Mec'hiko.

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù mikstekek-kwikatekek
# Mikstekeg Apasco-Apoala

Ur rannyezh mikstekek eo mikstekeg Apasco-Apoala eus familh ar yezhoù otek-mangeek, komzet gant tro-dro da 7 866 den (1990) e Mec'hiko.

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù mikstekek-kwikatekek
# Mikstekeg Ayutla

Ur rannyezh mikstekek eo mikstekeg Ayutla eus familh ar yezhoù otek-mangeek, komzet gant tro-dro da 8.500 den (1990) e Mec'hiko.

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù mikstekek-kwikatekek
# Mikstekeg

Ur yezh otek-mangeek eus is-skourr ar yezhoù mikstekek eo ar mikstekeg (mixtec) komzet e kreiz hag e gevred Mec'hiko e stadoù Puebla, Guerrero hag Oaxaca.
Ouzhpenn ar mikstekeg a gaver er skourr yezhoù-se: ar c'hwikatekeg zo ivez, an trikeg, hag an amuzgoeg.
Ouzhpenn 50 rannyezh zo, anvet hervez al lec'h ma vezont komzet:
* Kwikatekeg Tepeuxila
* Mikstekeg Alacatlatzala
* Mikstekeg Alcozauca
* Mikstekeg Amoltepec
* Mikstekeg Apasco-Apoala
* Mikstekeg Atatláhuca
* Mikstekeg Ayutla
* Mikstekeg Cacaloxtepec
* Mikstekeg Chayuco
* Mikstekeg Chazumba
* Mikstekeg Chigmecatitlán
* Mikstekeg Coatzospan
* Mikstekeg Cuyamecalco
* Mikstekeg Diuxi-Tilantongo
* Mikstekeg Huitepec
* Mikstekeg Itundujia
* Mikstekeg Ixtayutla
* Mikstekeg Jamiltepec
* Mikstekeg Juxtlahuaca
* Mikstekeg Kornôg Juxtlahuaca
* Mikstekeg Magdalena Peñasco
* Mikstekeg Mervent Tlaxiaco
* Mikstekeg Metlatónoc
* Mikstekeg Mitlatongo
* Mikstekeg Mixtepec
* Mikstekeg Northwest Oaxaca
* Mikstekeg Norzh Tlaxiaco
* Mikstekeg Ocotepec
* Mikstekeg Peñoles
* Mikstekeg Pinotepa Nacional
* Mikstekeg San Juan Colorado
* Mikstekeg San Juan Teita
* Mikstekeg San Miguel el Grande
* Mikstekeg San Miguel Piedras
* Mikstekeg Santa Lucía Monteverde
* Mikstekeg Santa María Zacatepec
* Mikstekeg Silacayoapan
* Mikstekeg Sindihui
* Mikstekeg Sinicahua
* Mikstekeg Southeastern Nochixtlán
* Mikstekeg Soyaltepec
* Mikstekeg Su Puebla
* Mikstekeg Tacahua
* Mikstekeg Tamazola
* Mikstekeg Tezoatlán
* Mikstekeg Tidaá
* Mikstekeg Tijaltepec
* Mikstekeg Tlazoyaltepec
* Mikstekeg Tututepec
* Mikstekeg Yoloxochitl
* Mikstekeg Yosondúa
* Mikstekeg Yucuañe
* Mikstekeg Yutanduchi

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù mikstekek-kwikatekek
# Mikroskop

Ur mikroskop optikel anvet ivez korrgresker$^,$ optek, zo ur benveg arveret evit arsellet traoù munut diwelus d'al lagad.

## Harzoù ur c'horrgresker optikel

Posubl eo implijout ur c'horrgresker optikel klaseg evit sellout ergorennoù o vent a c'hellont mont betek $0,1\,\mu {\textrm {m}}$. Bonnet eo diarunusted ar c'horrgroskerioù abalamour d'amskogad al luc'h. Evit ar c'horrgreskerioù optikel e vez galvet ar bonn-mañ "bonn Abbe". Tu zo jediñ ar bonn Abbe, galvet $d$, evit ur c'horrgresker ma e vez anavezet trohed $\lambda$ al luc'h o treuziñ ar standilhon, feuriader gouskogañ $n$ etre an amkanell hag al lagadell hag an hanter-korn $\alpha$ a ro ar gernenn luc'h diraezus brasañ.
$d={\frac {\lambda }{2n\sin(\alpha )}}$
Evit bezañ gouest da sellout ouzh ergorennoù o vent a zo bihanoc'h ez eo ret implijout ur c'horrgresker elektronek.

## Korrgreskerioù a lieseurt

Lieseurt ar c'horgreskerioù optikel a vez kavet hervez ar pezh on eus c'hoant arseliñ.
E-touez ar c'horrgreskerioù implijet ez eus tu menegiñ: ar c'horrgresker dargemm, ar c'horrgresker koulz hag ar c'horrgresker dre kendreluc'hañ.

## Notennoù

* ↑ Geriadur brezhoneg', An Here, Plougastell-Daoulaz, 2001 ISBN 978-2-86843-236-0
* ↑ KIS/SADED, Dafar 63, Preder, 1963, p. 24
* ↑ AN NOALLEG Yann-Baol, Geriadur ar Fizik, Preder, Plomelin, 2006 (ISBN 978-2-901383-64-2)
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Nyameg

Ur yezh tchadek eus isskourr ar bolek rik eo an nyameg (nyam(bolo)) komzet e Taraba e Nigeria. N'ouzer ket gant pegement a dud e vez komzet met bihan eo o niver moarvat rak ne vez implijet nemet en ur gêriadenn, hini Andami.

## Gwelet ivez

* Yezhoù tchadek ar c'hornôg
* Yezhoù afrez-aziatek
# Nuxis

Nuxis zo ur gumun eus Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
# Nvidia

Nvidia Corporation, brudetoc'h evel Nvidia (stilizet NVIDIA), zo un embregerezh teknologel stadunanat eus Delaware ha diazezet e Santa Clara, Kalifornia. Fardañ a ra prosezerioù grafek (Graphics Processing Units, GPUs) evit ar c'hoarioù video hag ar marc'had micherel. Sevel a ra ivez Systems on a Chip (SoCs) evit ar poellgomzerioù. Ar c'hartennoù grafek diazez savet gant an embregerezh eo ar rummad anvet "GeForce", hag a zo kevezer ouzh re Advanced Micro Devices (AMD) ha re Radeon. Krog eo Nvidia da ledanaat e c'halloud e bed ar c'hoarioù video dre Shield Portable, Shield Tablet ha Shield Android TV.

## Liammoù diavaez

* (en) Lec'hienn ofisiel Nvidia
# Nuxalkeg

An nuxálkeg, anvet ivez bellakouleg, zo ur yezh salichek komzet e rannvro Bella Coola e proviñs British Columbia e Kanada, gant un ugent den kozh bennak. Daoust da se e vez kelennet ent-ofisiel e skolioù ar proviñs hag en Akwsalkta ("lec'h-deskiñ"), ar reizhiad-kelenn bet aozet gant ar vroad Nuxálk.

## Liammoù diavaez

* Nuxálk
# Nyala ar menezioù

Nyala ar menezioù :
| En arvar (EN) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Artiodactyla |
| Isurzhad : | Ruminantia |
| Kerentiad : | Bovidae |
| Iskerentiad : | Bovinae |
| Genad : | Tragelaphus |
| Anv skiantel ||
| Tragelaphus buxtoni Lydekker, 1910 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Nyala ar menezioù (Tragelaphus buxtoni) a zo un antilopenn eus kreiz Etiopia.
# Nyaleg

Ur yezh nilez-saharek eus isskourr ar yezhoù kirek eo an nyaleg (nyala) komzet e Darfour e Soudan.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Yezhoù dadjouek
# Nyabweg

Ur yezh nijerek-kongoek eus skourr ar yezh krouek eo an nyabweg (nyabwa) komzet en Aod an Olifant. Tost a-walc'h eo d'ar beteeg ha d'an dideg.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nijerek-kongoek
# Nyala

Nyala :
| Ur par Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Artiodactyla |
| Isurzhad : | Ruminantia |
| Kerentiad : | Bovidae |
| Iskerentiad : | Bovinae |
| Genad : | Tragelaphus |
| Anv skiantel ||
| Tragelaphus angasii Gray, 1849 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
An nyala (Tragelaphus angasii) a zo un antilopenn eus Afrika.
# Nuñomoral

Nuñomoral zo ur gumun eus proviñs Cáceres, en Extremadura, e Spagn. An niver annezidi zo 1 225 (2023).
# Ny-Ålesund

Unan eus an nebeud lec'hioù annezet a-hed ar bloaz eus Enez Spitsbergen eo Ny-Ålesund. War ribl ar c'hKongsfjorden (78,56°N, 11°56 R) emañ. Bez' eo unan eus al lec'hioù annezet tostañ eus pennahel an Norzh. Ma n'eo ket an hini tostañ… Gellout a reer mont di gant listri bras a-walc'h.

## Istor

Krouet eo bet ar gêriadenn e 1916 gant Kings Bay Kull Company. Betek 1963 ez eus bet ur vengleuz glaou eno. Serret eo bet ar bloaz-se da-heul un toullad tarzhadennoù a lazhas mengleuzerien (unan warn-ugent a voe lazhet gant an hini ziwezhañ).
Ur greizenn skiantel etrebroadel eo bremañ. 130 skiantour a bemzek bro a labour e Ny-Ålesund e-kerzh an hañv. Tregont den a chom a-hed ar bloaz.
Kalz ergerzherien a loc'has eus Ny-Ålesund evit klask tizhout ar pennahel. E 1926 e kuitaas aerlestr Roald Amundsen hag Umberto Nobile, an Norge, alese evit mont da Alaska. Gwelet a reer du-hont bepred ar wern a servijas da eren al lestr. Daou vloaz war-lerc'h e klaskas Nobile ober ar memes beaj gant an Italia. Kollet e voe. Mervel a reas Amundsen hag e skipailh o vont d'e glask. Adkavet ha saveteet e voe Nobile goude...

## Levrlennadur

* Norvège , Lonely Planet. Embannadur 2011 Levr-hentañ

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Oreothlypis gutturalis

Oreothlypis gutturalis :
| O. gutturalis, luc'hskeudennet e Savegre Lodge (Costa Rica). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Parulidae |
| Genad : | Oreothlypis |
| Anv skiantel ||
| Oreothlypis gutturalis (Cabanis, 1861) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Oreothlypis gutturalis a zo ur spesad golvaneged bihan eus ar c'herentiad Parulidae.
Anvet e voe Compsothlypis gutturalis (kentanv) da gentañ-penn (e 1861) gant an evnoniour alaman Jean Cabanis (1816-1906).

## Boued

Bevañ a ra diwar amprevaned ha divellkeineged all dreist holl ; pakañ a ra hugennoù ivez.

## Annez

Kavout a reer ar spesad e Kreizamerika, e koadeier gleb Costa Rica ha kornôg Panamá.

## Rummatadur

Renket e veze er genad Parula kent.

## Liammoù diavaez

* (en) Oreothlypis gutturalis war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Oreothlypis gutturalis war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Oreothlypis gutturalis el lec'hienn HBW Alive: Handbook of the Birds of the World Alive.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Oreothlypis gutturalis.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Oreonympha nobilis

Oreonympha nobilis :
| Oreonympha nobilis, luc'hskeudennet e biz Qusqu. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Apodiformes |
| Kerentiad : | Trochilidae |
| Iskerentiad : | Lesbiinae |
| Genad : | Oreonympha |
| Anv skiantel ||
| Oreonympha Gould, 1869 ||
| Anv skiantel ||
| Oreonympha nobilis Gould, 1869 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Oreonympha nobilis a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Trochilidae. Ar spesad nemetañ er genad Oreonympha an hini eo.

## Boued

Bevañ a ra diwar sun-bleuñv.

## Annez hag isspesadoù

Brosezat eo an daou isspesad anezhañ e Perou :
* Oreonympha nobilis albolimbata, e kornôg-kreiz ar vro,
* E. n. nobilis, e kreisteiz-kreiz ar vro.

## Liammoù diavaez

* (en) Oreonympha nobilis el lec'hienn BirdLife International.
* (en) Oreonympha nobilis e lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Oreonympha nobilis el lec'hienn HBW Alive: Handbook of the Birds of the World Alive.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Oreonympha nobilis.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Oreothlypis

Oreothlypis :
| Oreothlypis gutturalis, luc'hskeudennet e Cerro de la Muerte (Costa Rica). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Parulidae |
| Anv skiantel ||
| Oreothlypis Ridgway, 1884 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Oreothlypis a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1884 gant an evnoniour stadunanat Robert Ridgway (1850-1929).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* Oreothlypis gutturalis,
* Oreothlypis superciliosa
** O. s. mexicana, palliata, parva, sodalis ha superciliosa.
O c'havout a reer e Mec'hiko ha Kreizamerika, pemp (5) isspesad dezhe en holl.

## Rummatadur

Renket e veze ar spesadoù er genadoù Parula ha Vermivora kent.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Parulidae/Oreothlypis (lennet e-barzh d'an 2 a viz Eost 2017).
a vo kavet e Wikimedia Commons.