OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Keoded ar Vatikan

Riez Keoded ar Vatikan diouzh e anv ofisiel (Stato della Città del Vaticano en italianeg, Status Civitatis Vaticanae e latin hag ar Vatikan evit berr) eo ar riez vihanañ er bed (0.44 km²) hag un enklozadur eo e-kreiz Roma, ar gêr nemeti ma'z eus div gêr-benn. 932 annezad a gaver er Vatikan, met nebeutoc'h a geodedourien, darn anezho evit un amzer berr. A-wechoù e vez anv eus ar Sez Santel, met eus sez ensavadurioù an Iliz katolik roman staliet eno ez eus kaoz er mod-se. Ar Pab, eskob Roma, Vikel ar C'hrist, eo penn ar riez, hemañ dilennet gant ar gardinaled, pennoù uhelañ an iliz. Hiziv eo Frañsez, dilennet e 2013, ar pab o ren. An italianeg eo yezh ofisiel ar riez, ar galleg ar yezh diplomatek hag al latin yezh ar Sez santel (i.e. yezh an Iliz). Meur a yezh a vez komzet gant an annezidi, italianeg peurvuiañ hag alamaneg gant ar Gward suis.
Eno e kaver meur a vonumant relijiel ha sevenadurel : Penniliz Sant-Pêr, ar Chapel Sistina ha mirdioù a bep seurt. Gwerzhañ timbroù, eñvorennoù ha levrioù, ha mont-tre ar mirdi a ya d'ober armerzh ar Vatikan.

## Istor

Krouet eo bet ar Vatikan e Roma dre emglevioù al Laterano (11 C'hwevrer 1929) sinet gant ar c'hardinal Pietro Gasparri, kannad ar Pab ha Benito Mussolini, Prezidant kuzul ar gouarnamant italian. An nemorant eus Stadoù ar Pab a c'holoe un darn vras eus Italia abaoe kantvedoù eo ar Vatikan.

## Liammoù diavez

(it) Lec'hienn ofisiel
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Azia: Arabia Saoudat° • Bahrein* • Bhoutan° • Brunei° • Emirelezhioù Arab Unanet^ • Japan • Jordania* • Kambodja^ • Koweit* • Malaysia^ • Nepal • Oman° • Qatar° • Thailand
Kenglad ar Broadoù (Commonwealth): Antigua ha Barbuda • Aostralia • Bahamas • Barbados • Belize • Grenada • Jamaika • Kanada • Papoua Ginea-Nevez • Rouantelezh Unanet • Saint Kitts ha Nevis • Santez-Lusia • Sant Visant hag ar Grenadinez • Inizi Salomon • Tonga • Tuvalu • Zeland-Nevez
Monarkiezhoù european all: Belgia • Danmark • an Izelvroioù • Liechtenstein* • Luksembourg • Monako* • Norge • Spagn • Sveden • Vatikan (Sez Santel)°^
# Kerango

Kerango (Kerangoff eo an henstumm miret e galleg) zo anv meur a lec'h e Breizh-Izel:
* Kerango, karter e Brest, ennañ ur skol Diwan (unan eus div skol Diwan Brest)
* Kerango e Plouzane
# Keoded difennet

Ar Geoded difennet a zo ar palez impalaerel e-kreiz Beijing, a oa bet savet eus 1406 da 1420. Deuet eo da vezañ ur mirdi a-vremañ a vez o terc'hel kalz oberennoù arz sinaeg: livadurioù, aremennoù, prierezhoù, binvioù-seniñ, lakennoù...
# Gwenole Larvol

'Gwenole Larvol, ganet e 1978, zo mestr-prezegenner war skiantoù an Deskadurezh e Skol-veur Brest. Diouzh e skiant-prenet en deus tennet pa oa kelenner ar skolioù en deus savet un enklask evit un dezenn war vugale ar skolioù divyezhek. Besprezidant ar gouevradeg (fañfar) À bout de souffle eo ivez, e Douarnenez.

## Buhez

Kelenner ar skolioù karget eus klasoù divyezhekeo bet er skol Pierre et Marie Curie e Douarnenez, e-lec'h m'emañ o chom. Un dezenn doktorelez, Sinon, ça restera la langue de l'école. he zitl, en deus soutenet e Skol-veur Brest ken ez eas da vezañ anvet di mestr-prezegenner war skiantoù an Deskadurezh e 2023. Meur a vrezegenn en deus distaget e galleg, pedet gant tiez ar Vro ha kevarzheoù all, diwar-benn an doare da lakaat ar vugale da gomz brezhoneg.

## Embannadennoù
### Oberennoù personel

* 2010 : Ar roue Marc'h a oa gantañ war e benn moue ha divskouarn e varc'h Morvarc'h, TES

### Labourioù skol-veur

* 2022 : « Sinon ça restera la langue de l’école… » : favoriser l’appropriation sociolinguistique du breton dans les filières bilingues de l’école élémentaire, tezenn doktorelezh, Skol-veur Roazhon 2, 2022.
* 2014 : Pourquoi parles-tu breton ? Le sens de l’expression en langue bretonne chez les enseignants des filières bilingues et son approche explicite en classe, ESPE de Bretagne, 2013-2014.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (fr) Marion Gonidec, Le monolinguisme est un accident de parcours. E-barzh Ouest-France, 08/11/2023
# Gwenodenn Arvor Enez Mon

Un hent hir eo an Gwenodenn Arvor Enez Mon (Llwybr Arfordirol Ynys Môn e kembraeg), tost da 200km/125 mil-tir en-dro da’n arvor Enez Môn, gant ar ran muiañ anezhañ e-barzh ar vro a Kaerded Naturel Ispisial. Krouet a ra an hent evel an rouedad gant hentioú publik hag hentioú dre aotre. Furmiñ a ra un kelc’h en-dro an enez estreget boulchioú en Llanfachreth ha war un domaniezh Plas Newydd. Ur rann eus an Hent Arvor Kembre eo. Unan eus eizh hent arvor korn-bro war an Hent Arvor Kembre eo, an hini a red 870 mil-tir a-hed hag a oa digoret en 2012.

## Notennoù

* ↑ Rogers, Carl [2005] (2010). Walking the Isle of Anglesey Coastal Path. Frodsham : Mara Books. ISBN 978-1-902512-15-0.

## Liamm diavaez

* Lec'hienn ofisiel
# Juba (disheñvelout)

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Juba a c'hall bezañ:

## Anvioù-lec'h

* Juba, kêr-benn Soudan ar Su
* Juba, en Estonia

## Tud
### Henamzer

* Juba Iañ Numidia
* Juba II Numidia
* Juba Mauretania (IIvet kantved)
* Titus Desticius Juba (IIvet kantved)

### XIXvet-XXvet kantved

* Master Juba (1825–1852), anv-leurenn William Henry Lane
* Stephen Juba (1914–1993), maer Winnipeg, Manitoba, Kanada, etre 1957 ha 1977.
* Jussi Tuomola (ganet e 1965), treser finnat, ha Juba e anv-pluenn.

## Pennadoù kar

* Jubaland, Somalia
* Stêr Jubba River, Somalia
# Juazeiro

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Juazeiro zo ur ger eus portugaleg Brazil
* Juazeiro - ur wezenn a sav betek 10 metr a weler e koadegi Brazil,
* Juazeiro (Bahia) - ur gumun eus stad Bahia.
* Juazeiro do Norte - ur gumun eus stad Ceará.
* Juazeiro do Piauí - ur gumun eus stad Piauí.
# Juba

    Evit implijoù all, gwelet Juba (disheñvelout).
Juba (skrivadur ofisiel) eo kêr-benn Soudan ar Su. Kêr-benn stad Central Equatoria eo ivez. Emañ kêr war lez an Nil Gwenn. Kresket eo buan kêr abaoe un toulladig bloavezhioù ha 372 410 a annezidi a oa o chom enni e 2011 war a soñjer.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Juba II

Juba II ( 52 kent JK – 23) a oa roue Numidia war-lerc'h e dad Juba Iañ Numidia.
# Juba Iañ Numidia

Juba Iañ (en berbereg Yuba pe Youva) (wd 85 kent JK - 46 kent JK), a oa diwezhañ roue Numidia ar reter.
Mab e oa d'ar roue Hiempsal II ha ren a reas war-lerc'h e dad. Tad e oa da Juba II, a renas war e lerc'h hag a voe roue Mauretania (52 kent JK. - 23 goude JK.).
Ren a reas adalek 60 betek e varv e 46 kent JK. Emglev en doa graet gant Pompeius, ha trec'het e voe gant Julius Caesar en emgann Thapsus.
Gant Petreius Marcus e klaskas repuiñ e kêr Zama (Tunizia a hiziv, brudet abalamour da emgann Zama a c'hoarvezas war-dro 200 kent JK), met prennet e kavas perzhier kêr.
En em lazhañ a rejont, an eil o sikour egile, en 46 kent JK en un ti digenvez.
E vab Juba II, 6 vloaz, a voe diskouezet e trec'hlid Caesar.

## Proviñs

Dont a reas rouantelezh Numidia da vout ur broviñs roman neuze, anvet Africa nova.

## Levrlennadur

* Caius Suetonius Tranquilus, De Vita Caesarum.
* Julius Caesar, Commentarii de Bello Civili
* Ar palmez Jubaea zo anvet diwar-lec'h anv e vab, Juba II, troet gant ar plant.
# Juba Mauretania

Juba Mauretania a oa ur yezhadurour eus Mauretania en Eil kantved. Skrivañ a reas ul levr war ar gwerzaouiñ, diazezet war Heliodorus, hag implijet goude gant yezhadurourien.
# Juazeiro (Bahia)

Juazeiro zo ur gumun e hanternoz stad Bahia e Brazil.

## Pennadoù kar

* Listenn kumunioù Bahia
# Jube

Ar jube, en ilizoù, zo un doare pezh arrebeuri, e koad, maen pe houarn, a dalvez da zispartiañ an nev diouzh ar chantele.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Jubba (stêr)

Ar Jubba (anvet Ghenale en Etiopia) a zo ur stêr en Afrika, 1 658 km hed dezhi, hag a dremen dre Etiopia ha Somalia.
# Jubenniñ

    Ur ster all zo ivez gant Jubenniñ pa dalvez ivez kement ha Bazhvalaniñ.
Jubenniñ zo lavaret en un eil yezh ar pezh zo bet lavaret en ur yezh kentañ. Ar jubenner eo an den a ra al labour-se, da zisplegañ da dud ha ne gomprenont ket ur yezh ar pezh zo bet lavaret er yezh-se gant ur c'homzer kentañ.
Jubenniñ a reer ivez eus ober an hini a eztaol e yezh ar sinoù, evit an dud vouzar, ar pezh zo bet lavaret dre gomz pe ar c'hontrol.
# Klemm

Klemm eo ar pezh a ra an den pa lavar en devez poan, pe ez eus bet graet droug dezhañ, pe gaou outañ.
E-keñver al lezenn e vez savet klemm gant un den abalamour ma kav dezhañ ez eus bet graet droug dezhañ pe gaou outañ gant un den all pe gant ur velestradurezh bennak. Savet e vez klemm neuze dirak tud a lezenn, a zo o c'hefridi degemer ar c'hlemmoù hervez al lezenn.
Goude e tegouezh ar c'hlemm diral ul lez-varn ha divizet e vez gant ar varnerien degemer pe disteurel ar c'hlemm, muzuliañ an droug pe ar gaou, ha lavarout peseurt kastiz a vo roet d'an hini zo bet kavet kablus.

## Klemm ha lezenn

Hervez al lezenn c'hall e c'haller klemm
* goude un torfed (muntr, gwallerezh, ...)
* goude ur felladenn, pe torr-lezenn
* goude un torr-reolenn.
# Klemmvan d'ar C'hrist (Perugino)

Klemmvan d'ar C'hrist marv (Compianto sul Cristo morto en italianeg) zo un eoullivadur war goad gant al livour Pietro Perugino, savet e 1495, hag a c'haller gwelout e Firenze, er Palazzo Pitti, er Galleria Palatina.
# Klemañs XIII

Klemañs XIII Pab an Iliz katolik roman :
| Klemañs XIII ||
| Rosa Umbriae ||
| Ganedigezh | 7 a viz Meurzh 1693, e Venezia ( Republik Venezia) |
| Dilennet da bab | 6 a viz Gouere 1758 |
| Tronidigezh | 16 a viz Gouere 1758 |
| Dibenn e baboni | 2 a viz C'hwevrer 1769 e Roma |
| En e raok | Benead XIV |
| War e lerc'h | Klemañs XIV |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Klemañs XIII (latin: Clemens XIII, italianeg: Clemente XIII), eus e anv ganedigezh Carlo della Torre di Rezzonico, a zo bet ganet d'ar 7 a viz Meurzh 1693 e Venezia ha marvet d'an 2 a viz C'hwevrer 1769 e Roma. Dilennet eo bet da bab eus an Iliz katolik roman d'ar 6 a viz Gouere 1758.
# Klemañs XIV

Klemañs XIV Pab an Iliz katolik roman :
| Klemañs XIV ||
| Visus velox ||
| Ganedigezh | 31 a viz Here 1705 e Santarcangelo di Romagna ( Stadoù ar Pab) |
| Dilennet da bab | 19 a viz Mae 1769 |
| Tronidigezh | 4 a viz Even 1769 |
| Dibenn e baboni | 22 a viz Gwengolo 1774 e Roma |
| En e raok | Klemañs XIII |
| War e lerc'h | Pi VI |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Klemañs XIV (latin : Clemens XIV, italianeg:Clemente XIV), eus e anv ganedigezh Giovanni Vincenzo Antonio Ganganelli, a zo bet ganet d'an 31 a viz Here 1705 ha marvet d'an 19 a viz Mae 1769. Dilennet eo bet da bab eus an Iliz katolik roman d'an 19 a viz Mae 1769.
# Klemmgan

Klemmgan a vez graet eus ur varzhoneg pe ur c'han a gont poanioù ha glac'har unan bennak, peurvuiañ goude ur c'holl, hini ur garantez pe ur mignon.
Eus marvnad e komzer pa vez kaoz eus un den a zo aet da Anaon.
# Klemañs X

Klemañs X Pab an Iliz katolik roman :
| Bonum auget malum minuit ||
| Ganedigezh | 13 a viz Gouhere 1590, e Roma, Stadoù ar Pab |
| Dilennet da bab | 29 a viz Ebrel 1670 |
| Tronidigezh | 11 a viz Mae 1670 |
| Dibenn e baboni | 22 a viz Even 1676 e Roma |
| En e raok | Klemañs IX |
| War e lerc'h | Inosant XI |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Klemañs X (e latin: Clemens X, en italianeg: Clemente X), Emilio Altieri e anv-tiegezh, a zo bet ganet d'an 13 a viz Gouhere 1590 e Roma ha marvet d'an 22 a viz Even 1676, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'an 29 a viz Ebrel 1670.
# Klemañs XII

Klemañs XII Pab an Iliz katolik roman :
| Ganedigezh | 7 a viz Ebrel 1652 e Firenze Dugelezh Veur Toscana |
| Dilennet da bab | 12 a viz Gouere 1730 |
| Tronidigezh | 16 a viz Gouere 1730 |
| Dibenn e baboni | 6 a viz C'hwevrer 1740 e Roma |
| En e raok | Benead XIII |
| War e lerc'h | Benead XIV |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Klemañs XII (latin: Clemens XII, italianeg: Clemente XII), Lorenzo Corsini e anv-tiegezh, ganet d'ar 7 a viz Ebrel 1652 ha marvet d'ar 6 a viz C'hwevrer 1740, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'an 12 a viz Gouere 1730.
# Klemens von Metternich

Klemens Wenzel Nepomuk Lothar, priñs Metternich-Winneburg zu Beilstein (15 Mae 1773 – 11 Mezheven 1859), anavezet ivez evel Klemens von Metternich pe ar Priñs Metternich, a oa ur priñs hag un diplomat aostrian e penn aferioù e vro hag Europa e-pad tregont vloaz, pa voe distroadet gant Dispac'hoù 1848.
Ganet e oa e 1773 ha skoliet e voe e skolioù-meur Strassburg ha Mainz.
# Klemmvan d'ar C'hrist marv

Klemmvan d'ar C'hrist marv (italianeg : Compianto sul Cristo morto) zo anv brezhonek meur a daolenn vrudet. War an taolennoù-se e weler tud o ouelañ dirak korf Jezuz e-harz ar groaz pe pa vezer ouzh e zistagañ, pe diwezhatoc'hik.

## Arzourien

Meur a livour a voe awenet gant an dodenn, lies gwech a-wechoù, hag un nebeud kizellerien ivez, merket gant [K.] amañ a-is.
| 1303-1305 : Giotto di Bondone 1436 : Fra Angelico 1440-1441 : Fra Angelico 1457-1459 : Donatello [K.] 1463-1490 : Niccolò dell'Arca [K.] 1476-1477 (Busseto) : Guido Mazzoni [K.] 1477-1479 (Modena) : G. Mazzoni [K.] 1480-1490 : dianav [K.] 1492-1497 : G. Mazzoni 1495 : Pietro Perugino 1495-1500 : Sandro Botticelli 1498 : Albrecht Dürer 1500 : Giovanni Bellini 1502 : Luca Signorelli 1505 : Cima da Conegliano 1505-1510 : Gasparo Cairano [K.] | 1510 : Girolamo da Romano 1511-1512 : Fra Bartolomeo 1515-1516 : G. Bellini 1515-1520 : Bramantino 1519-1520 : Andrea del Sarto 1522 : Lorenzo Lotto 1524 : Antonio da Correggio 1524-1525 : Andrea Previtali 1526-1530 : Alessandro Bonvicino 1528 : Giovanni Cariani 1555-1559 : Jacopo Tintoretto 1548 : Paolo Caliari 1548 : Paolo Veronese 1560 : Plautilla Nelli 1560-1565 : J. Tintoretto 1587-1590 : Annibale Carracci |

## Taolennoù

* Klemmvan, Petrus Christus, ~1444
* Krist marv, Andrea Mantegna, ~1470
* Klemmvan, Simon Marmion, ~1470
* Klemmvan, Giovanni Bellini, ~1500
* Klemmvan d'ar C'hrist, Albrecht Dürer, ~1500
* Klemmvan, Dosso Dossi, ~1517
* Deposizione di Cristo, Angelo Bronzino, 1543-1546
* Klemmvan d'ar C'hrist gant Mari ha Yann, Peter Paul Rubens, 1614-1615
* Klemmvan, Rubens, 1617-1618
* Klemmvan d'ar C'hrist, Nicolas Poussin, 1628
* Klemmvan, Poussin, ~1650

## Notennoù

* ↑ Moarvat gant ur c'hizeller nes d'al livour Andrea Mantegna.
# Klemañs XI

Klemañs XI Pab an Iliz katolik roman :
| Ganedigezh | 23 a viz C'hwevrer 1649 en Urbino, Stadoù ar Pab |
| Dilennet da bab | 23 a viz Du 1700 |
| Tronidigezh | 18 a viz Kerzu 1700 |
| Dibenn e baboni | 19 a viz Meurzh 1721 e Roma |
| En e raok | Inosant XII |
| War e lerc'h | Inosant XIII |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Klemañs XI (latin: Clemens XI, italianeg: Clemente XI), Gianfrancesco Albani e anv-tiegezh, ganet d'an 23 a viz C'hwevrer 1649 ha marvet d'ar 19 a viz Meurzh 1721, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'an 23 a viz Du 1700.
# Giurdignano

Giurdignano zo ur gumun eus Italia, e proviñs Lecce, e rannvro Puglia.
# Giuseppe Cavanna

Giuseppe Cavanna, bet ganet d'an 18 a viz Gwengolo 1905 e Vercelli (Rouantelezh Italia d'an ampoent) hag aet da Anaon d'an 3 a viz Du 1976 er memes kêr, a oa ur melldroader etrebroadel italian (diwaller-pal e bost dezhañ war an dachenn), aet da c'hourdoner war-lerc'h e amzer c'hoarier.

## E vicher (evel c'hoarier)
### Er c'hleuboù

Chom a reas da c'hoari en Italia ha sed amañ da-heul ar c'hleuboù en devoa c'hoariet enne :
* 1921-25 : Vercellesi Erranti,
* 1925-29 : Pro Vercelli,
* 1929-36 : Associazione Calcio Napoli,
* 1936-37 : Benevento,
* 1937-39 : Pro Vercelli.

### E skipailh broadel Italia

Biskoazh ne zougas krez skipailh pennañ an Azzurri. Gant ar skipailh B e kemeras perzh e pemp krogad koulskoude, etre 1931 ha 1933.

#### Krogadoù a vignoniezh

| Deiziad | Lec'h | Krogad | Merk |
| 12 a viz Ebrel 1931 | Luksembourg | Luksembourg - Italia B | 0-3 |
| 14 a viz Mae 1931 | Budapest | Hungaria B - Italia B | 0-1 |
| 10 a viz Ebrel 1932 | Como | Italia B - Luksembourg | 12-0 |
| 8 a viz Mae 1932 | Firenze | Italia B - Hungaria B | 4-2 |
| 7 a viz Mae 1933 | Praha | Tchekoslovakia B - Italia B | 1-2 |

#### Kib vell-droad ar bed

Kemeret en devoa perzh en un dalc'h hepken, hep c'hoari krogad ebet :
* Kib vell-droad ar bed 1934 bet aozet e Rouantelezh Italia ma oa aet ar maout gant skipailh broadel Italia evit ar wech kentañ.

## E vicher (evel gourdoner)

Adalek 1945 ez eas Giuseppe Cavanna da c'hourdonañ tri c'hleub en Italia :
* 1945-46 : Avezzano,
* 1951 : Nocerina,
* 1959 : Pro Vercelli.

## Liamm diavaez

* Krogadoù etrebroadel Giuseppe Cavanna war 11v11

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Unan eus al lesanvioù a zo bet roet da skipailh mell-droad Italia.
# Giurtelecu Șimleului

Giurtelecu Șimleului (e roumaneg); Somlyógyőrtelek pe Győrtelek hepken en hungareg, zo ur gêr eus Roumania, e Treuzsilvania, e kontelezh Sălaj.

## Poblañs

| | Annezad |
| 2007 | 1,351 |
| 2002 | 1,055 |
| 1992 | 1,149 |
| 1920 | 1,395 |
| 1910 | 1,322 |
| 1900 | 1,216 |
| 1890 | 1,059 |
| 1880 | 996 |
| 1869 | 1,190 |
| 1847 | 684 |
| 1750 | 231 |
| 1720 | 90 |
| 1715 | 72 |

## Emdroadur ar boblañs 1715-2002

Niver a annezidi

## Anvioù tud

* Alexander Ratiu
* Augustin Deac

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (de)
# Giuseppe Bisi

Giuseppe Bisi (Genova, 1787 – Varese, 1869) a oa ul livour italian.
Breur e oa da Michele Bisi. E 1811 e timezas d'an arzourez Ernesta Legnani. O merc'hed Antonietta ha Fulvia a voe livourezed ivez, evel o niz Luigi Bisi.

## Oberennoù

* Veduta di Genova dall'alto (1825), Galleria d'Arte Moderna, Milano
* Veduta del porto di Genova (1826)
* Veduta di Castel Gandolfo (1830)
* Orlando e Rodomonte
* Paesaggio con bagnanti
* Veduta di Torno (1860)
# Karl Dönitz

Karl Dönitz (Doenitz a skriver a-wechoù), bet ganet d'ar 16 a viz Gwengolo 1891 hag aet da Anaon d'ar 24 a viz Kerzu 1980, a oa un amiral alaman pouezus e-pad an Eil Brezel-bed. Lakaet e voe da hêr an Trede Reich gant Adolf Hitler a-raok e emlazh.
Karl Dönitz en doa kroget evel martolod brezel e Kaiserliche Marine Alamagn a-raok ar C'hentañ Brezel-bed. E 1918, pa oa kabiten al lestr-spluj UB-68, e voe rediet gant ar morlu saoz da ouelediñ e lestr ha prizoniet e voe. E-kerzh e amzer er c'hamp prizonidi brezel ez embannas e vennozhioù kadoniezhel evit ar morlu, ar pezh a voe anvet goude-se Rudeltaktik ("kadoniezh a-vandoù", brudetoc'h evel "bagad bleizi", Wolfpack e saozneg).
Pa grogas an Eil Brezel-bed e oa pennofiser listri-spluj ar C'hriegsmarine. E miz Genver 1943 e tizhas ar renk a Großadmiral ("amiral meur"). Kemer a reas post an amiral meur Erich Raeder evel penn uhelañ morlu an Trede Reich.
# Karl Hoffmann (naturour)

Karl Hoffmann, bet ganet d'ar 7 a viz Kerzu 1823 e Stettin (Rouantelezh Prusia d'an ampoent) hag aet da Anaon d'an 11 a viz Mae 1859 e Puntarenas (Costa Rica), a oa ur mezeg ha naturour alaman.
Roet e voe e anv d'un nebeud spesadoù
* bronneged : Choloepus hoffmanni,
* evned : Melanerpes hoffmannii, Pyrrhura hoffmanni
da zougen bri dezhañ.
# Karl Gorath

Karl Gorath (bet ganet d'an 12 a viz Kerzu 1912 e Bad Zwischenahn, en Alamagn) eo anv un den heñvelrevel bet harzhet gant an Nazied e 1938 tamallet abalamour d'e revelezh ha kaset d'ar c'hampoù-bac'h e Neuengamme hag Auschwitz. Leusket e voe da vont kuit e 1945.
O studial evit dont da vezañ klañvdiour e oa Gorath pa voe bet flatret d'e 26 vloaz gant ur c'haredig deut da vezañ erezus ha barnet e oa bet hervez Mellad 175 hag a lakae an heñvelrevelezh da dorfed.
Abalamour d'e stummadur evel klañvdiour e voe bet kaset Gorath da labourat en ur c'hlañvdi evit prizonidi en un iskamp eus Neuengamme, met kaset e oa bet da Auschwitz pa nac'has reiñ nebeutoc'h a vara d'an dud klañv a orin polonat. Pa oa en Auschwitz e oa bet rediet da wiskañ an tric'horn ruz, arouez ar brizonidi bolitikel, hag hervezañ e-unan e oa a-drugarez da se, kentoc'h evit an tric'horn roz, ma n'en doa ket bet da c'houzañv ar gwalldaolioù resevet evit ar prizonidi heñvelrevel.
Adtapout a reas e frankiz e miz Genver 1945 da geñver dishualadenn Auschwitz.
Komz a vez eus Gorath ha pemp den all bet bac'het gant an Nazied abalamour d'o revelezh en ur film bet savet gant Jeffrey Friedman ha Rob Epstein, Paragraph 175 e anv.

## Gwelet ivez

* Roll kampoù-bac’h an nazied
* Loskaberzh
* Istor an dud heñvelrevel dindan ren an nazied
# Karl Gottlieb von Wiedebach und Nostitz-Jänkendorf

Karl Gottlieb von Wiedebach und Nostitz-Jänkendorf (1844 en Arnsdorf (Vierkirchen) - 1910 en Görlitz) a oa Landeshauptmann (gouarnour) Markgraviezh Oberlausitz ha politiker prusian.
# Karl II, Dug Mecklenburg-Strelitz

Karl II, pe Karl II von Mecklenburg-Strelitz, pe Carl Friedrich Ludwig von Mecklenburg-Strelitz (Mirow, 1741–1816 Neustrelitz), a oa Dug Mecklenburg-Strelitz (etre 1752 ha 1815, ha gouarnour rouantelezh Hannover evit e vreur-kaer George III, a oa roue Bro-Saoz ha roue Hannover war un dro. Adalek 1815 betek e varv e 1816 e voe dug-meur.

## Dimeziñ ha bugale

Dimeziñ a eure e 1768, e Darmstadt, da Friederike von Hessen-Darmstadt (1752–1782), ha dek bugel o doe.
* Charlotte (1769-1818), priñsez Sachsen-Hildburghausen;
* Karoline Auguste (1771-1773)
* Georg Karl Friedrich (1772-1773)
* Therese ( 1773-1839), priñsez Thurn und Taxis
* Friedrich Georg Karl (1775- 1775)
* Luise von Mecklenburg-Strelitz (1776- 1810), rouanez Prusia,
* Friederike von Mecklenburg-Strelitz (1778- 1841), rouanez Hannover
* Georg (1779-1860), dug-meur Mecklenburg-Strelitz
* Friedrich Karl Ferdinand ( 1781-1783)
* Augusta Albertina (1782-1782)
Brudet e oa kened o feder merc'h, Charlotte, Therese, Luise, ha Friederike.
Addimeziñ a reas Karl da
E 1782 avat e varvas Friederike er gwilioud. Daou vloaz goude, e 1784, ec'h addimezas Karl d'e c'hoar-gaer Charlotte .
Bloaz goude e varvas Charlotte, da 30 vloaz evel he c'hoar, goude ur gwilioud poanius, ha genel ur mab.
Dilezel e garg a reas he fried neuze da sevel e vugale: ar pemp chomet bev eus an dek en doa bet gant ar c'hoar henañ Friederike, hag an hini en doa bet gant ar c'hoar yaouankañ Charlotte.

## Poltredoù

* E verc'h Charlotte, priñsez Sachsen-Hildburghausen
* E verc'h Therese
* E verc'h Luise, rouanez Prusia
* E verc'h Friederike, rouanez Hannover
# Karl Friedrich von Baden

Karl Friedrich von Baden, pe Karl Friedrich Baden, ganet e Karlsruhe e 1728 ha marvet eno ivez e 1811, a oa markgrav Baden, ha kentañ dug-meur Baden adal 1806 betek e varv e 1811.
Ren a reas war-lerc'h e dad-kozh Karl Wilhelm von Baden-Durlach, markgrav Baden-Durlach e oa eveltañ adal 1738. Dre hêrezh e teuas a-benn da vodañ en-dro douaroù e diegezh e 1771, ha setu eñ markgrav Baden. E 1803 e oa dilenner Baden hag e 1806 e voe savet da zug-veur gant an impalaer gall Napoleon Iañ.

## Dimezioù ha bugale

Div wech e timezas.
Gant e bried kentañ Karoline Luise von Hessen-Darmstadt en doe pemp bugel::
* Karl Ludwig von Baden (Karlsruhe, 1755-Arboga, 1801),
** a zimezas d'e geniterv Amalie von Hessen-Darmstadt; mervel a reas-eñ re abred evit ren, e vab an hini a renas war-lerc'h e dad evel markgraf war e lerc'h e Karlsruhe eta;
* Friedrich (Karlsruhe, 1756- Karlsruhe, 1817);
* Ludwig Iañ von Baden (Karlsruhe, 1763- Karlsruhe, 1830), a renas war-lerc'h e niz Karl II von Baden ;
* Luisa Carolina (Karlsruhe, 8 a viz Genver 1767- Karlsruhe, 11 a viz Genver 1767).
Gant e eil pried, Luise Karoline von Hochberg, en doe pemp bugel all.
* Leopold, dug-meur Baden war-lerc'h e dad-kozh
* Wilhelm
* Friedrich Alexander (* 10 Even 1793; † 18 Even 1793)
* Amalie (* 26 Genver 1795; † 14 Gwengolo 1869),
** a zimezas e miz Ebrel 1818 d'ar priñs Karl Egon II von Fürstenberg
* Maximilian Friedrich Johann Ernst (* 8 Kerzu 1796; † 6 Meurzh 1882)

## Notennoù

* ↑ https://web.archive.org/web/20180922181952/http://genealogy.euweb.cz/baden/baden4.html#KF