OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Pen-bont Rhydybeddau

Pen-bont-rhyd-y-beddau (pe Pen-bont Rhydybeddau) zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Trefeurig, Ceredigion, e Kembre, 164 km diouzh Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Pen

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Pen zo ur ger a gaver e lec'hanvadurezh meur a vro, en o zouez Bro-Gembre, ur ger kembraek kevatal da benn e brezhoneg.

## Anvioù-lec'h e Kembre

* Pen-y-bont, anv meur a lec'h
* Pen-y-garn, anv meur a lec'h
* Pen-twyn, anv meur a lec'h
* Pen-y-gaer, anv meur a lec'h
* Pen-y-bont ar Ogwr (sir), ur borough
** Pen-coed, ur gêr er borough-se.
* Pen-boyr, ur gêriadenn
* Pen-y-banc, ur gêriadenn
* Pen-bont Rhydybeddau, ur gêriadenn
* Pen-y-clawdd, ur gêriadenn
* Pen-allt, ur gêriadennig
* Pen-bre, ur gêriadenn
* Penygroes, ur gêriadenn
* Pen-llin, ur gêriadenn
* Pen-rhiw-newydd, ur gêriadennig
* Pen-y-ffordd, ur gêriadenn
* Pen-y-lan (Ceredigion), ur gêriadenn vihan
* Pen-y-cae, ur gêriadenn
* Pen-cae, ur gêriadenn vihan
* Pen-y-waun, ur gumuniezh
* Pen-llwyn, ur gêriadennig
* Pen-dre, ur gêriadenn vihan
* Pen-rhiw, ur gêriadenn vihan
* Pen-y-garnedd, ur gêriadennig
* Penrhos (Sir Fynwy), ur gêriadennig
Begoù-douar zo ivez :
* Pen Strwmbl
* Pen Dal Aderyn
* Penmaen Dewi
Menezioù zo :
* Pen y Fan
* Pen yr Ole Wen
* Pen y Gogarth

## Anv-tud

* Pen Browning, lesnav Robert Wiedemann Barrett Browning (1849-1912), livour ha buruteller arzoù saoz,
* Albert Pen (1931-2003), politikour eus Sant-Pêr-ha-Mikelon
* Pen of Chaos, lesanv John Lang, soner, skrivagner ha webdezigner breizhat

## E saozneg

E saozneg e dalv pen kement ha stilo. Pa c'hoarier gant ur c'hreion etre e vizied e komzer eus pen spinning. Ar Pen club zo ur c'hlub skrivagnerien etrebroadel ha nan-politikel brudet.

## A bep seurt

* Pen Duick, anv damc'hallekaet diwar an anv brezhonek pennduig, anv meur a vag perc'hennet gant ar moraer Éric Tabarly
* PEN eo kod ar sol, moneiz Perou, hervez an norm ISO 4217
* PEN eo kod aerborzh etrebroadel Penang, e Malezia, hervez an norm IATA
# Pen-Llyn

Pen-Llyn zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Bodedern, e Kembre, e kontelezh Enez Mon, 221,9 km eus Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* Kêriadennoù Enez Von
* Aberffraw • Amlwch • Benllech • Bethel • Biwmares • Bodedern • Bodewryd • Bodffordd • Bryngwran • Brynrefail • Brynsiencyn • Brynteg • Caergeiliog • Caergybi • Capel Coch • Capel Gwyn • Carmel • Carreglefn • Cemaes • Cerrigceinwen • Dwyran • Y Fali • Gaerwen • Glyn Garth • Gwalchmai • Heneglwys • Hermon • Llanallgo • Llanbabo • Llanbedrgoch • Llandegfan • Llandyfrydog • Llanddaniel Fab • Llanddeusant • Llanddona• Llanddyfnan • Llanedwen • Llaneilian • Llanfachraeth • Llanfaelog • Llanfaethlu • Llanfairpwllgwyngyll • Llanfair-yn-Neubwll • Llanfair-yng-Nghornwy • Llan-faes • Llanfechell • Llanfihangel-yn-Nhywyn • Llanfwrog • Llangadwaladr • Llangaffo • Llangefni • Llangeinwen • Llangoed • Llangristiolus • Llangwyllog • Llaniestyn • Llannerch-y-medd • Llanrhuddlad • Llansadwrn • Llantrisant • Llanynghenedl • Maenaddwyn • Malltraeth • Marianglas • Moelfre • Nebo • Niwbwrch • Pencarnisiog • Pengorffwysfa • Penmynydd • Pentraeth • Pentre Berw • Pentrefelin • Penysarn • Pontrhydybont • Porthaethwy • Porth Llechog • Rhoscolyn • Rhosmeirch • Rhosneigr • Rhostrehwfa • Rhosybol • Rhydwyn • Talwrn • Trearddur • Trefor • Tregele
# Pempvet Kenunaniezh

Ar Pempvet Kenunaniezh zo un emglev-brezel e 1809 etre Impalaeriezh Aostria hag ar Rouantelezh-Unanet en un tu, hag an Impalaeriezh c'hall kentañ, harpet gant Rouantelezh Bavaria, en tu all. E-kreiz Europa e c'hoarvezas an emgannoù, entre Gall hag Aostria, broioù pennañ an div gostezenn, adal Ebrel betek Gouhere 1809, ha kalz a soudarded a voe lazhet.

## Ar brezel

Un arme nevez a oa bet savet en Aostria abaoe faezhadenn an Trede Kenunaniezh ha Feur-emglev Pressburg. D'an 10 a viz Ebrel 1809 e stagas Aostria da aloubiñ ar broioù a roe harp d'an impalaer: Rouantelezh Italia (1805-1814), Dugelezh-veur Varsovia, ha Rouantelezh Bavaria : emgannoù a voe e Sacile, Raszyn hag en Eckmühl.
Bihan e voe trec'hadennoù Aostria evel en en Emgann Aspern-Essling, ha gwan e oa hep skoazell Rusia na Prusia, ma voe flastret hec'h arme en emgann Wagram (1809).
Rankout a reas Aostria sinañ Feur-emglev Schönbrunn, ha koll douaroù a yeas gant Bro-C'hall.
E-keit-se edo ar Rouantelezh-Unanet o vrezeliñ ouzh Napoleon e Portugal hag e Spagn, met kas a reas tro-vrezel Walcheren en Izelvroioù, da skañvaat bec'h Aostria, a-hervez. Re ziwezhat e voe avat evit mirout ouzh faezhadenn Wagram, hag un drouziwezh bras e voe da arme Breizh-Veur.

## Tud

* Napoleon Iañ
* Michel Ney
* Jean Lannes
* André Masséna
* Louis-Alexandre Berthier
* Louis Nicolas Davout
* Auguste Marmont

## Liammoù diabarzh

* Brezelioù ar C'henunaniezhioù
# Plougonwaz

Plougonwaz :
| Anv gallaouek | Ploegenas |
| Anv gallek (ofisiel) | Plouguenast |
| Bro istorel | Bro-Sant-Brieg |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Sant-Brieg |
| Kanton | Plougonwaz(betek 2015) Mur (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 22219 |
| Kod post | 22150 |
| Maer Amzer gefridi | Ange Helloco 2014-2018 |
| Etrekumuniezh | Loudieg Kumuniezh - Kreiz Breizh |
| Bro velestradurel | Bro Kreiz Breizh |
| Lec'hienn Web | (fr)www.plouguenast.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 855 ann. (2016) |
| Stankter | 69 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 16′ 56″ Norzh 2° 42′ 11″ Kornôg / 48.282222222, -2.703055556 |
| Uhelderioù | bihanañ 112 m — brasañ 253 m |
| Gorread | 35,12 km² |
| Plougonwaz ||
| kemmañ |
Plougonwaz a oa ur gumun eus Breizh, e kanton Mur e departamant Aodoù-an-Arvor. Penn kanton e oa betek 2015.

## Ardamezioù

* En gul e lammell en aour.
* Tiegezh Carmené /Kervenez, aotrounez an Duchenn, XV$^{vet}$ kantved.

## Douaroniezh

* Ar pont dreist d'al Lié.
* war lez ar stêr Lié emañ Plougonwaz.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 115 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 3,87% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil brezel-bed

* D'an 8 a viz Meurzh 1943 e kouezhas ur c'harr-nij B-17F (marilhet 41-24514 ha kodet BO-R) eus aerlu ar Stadoù-Unanet (United States Army Air Forces) e Plougonwaz; lazhet e voe un nijour, eizh milour a voe tapet gant an Alamaned, an dekvet hini a zeuas a-benn da achap.
* Kemeret e voe 30 000 Lur en ti-post, gant daou ezel eus ar Rezistañs moarvat, d’an 20 a viz Mae 1944, hervez danevell sizhuniek Titouroù Hollek Sant-Brieg.
* Mervel a reas ugent den eus ar gumun abalamour d'ar brezel.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Indez-Sina

* Mervel a reas ur soudard.

##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur soudard.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar maner.
* Maner "La Touche-Brandineuf", dibenn ar XV$^{vet}$ kantved.
* An iliz katolik.
* Ar groaz.
* Iliz katolik Sant Pêr (1835-1853) er Vourc'h Kozh ha kroaz ar vered e kloz an iliz.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Tud brudet
### Tud bet ganet eno

* 1883 : Dom Alexis (Mathurin Presse e anv gwir), manac'h kisterkiat, adsaver Abati Boken e Plened-Yugon.
* 1926 : Lucien Rault, kampion breizhat ar redek a-dreuz maezioù.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br) Plougonwaz war lec'hienn Geobreizh

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* 1 2 (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Pertes USAAF
* ↑ (fr)Éric Rondel, En attendant le Débarquement en Bretagne du 15 août 1943 au 6 juin 1944, pajenn 253, Dastumadenn Guerres et Conflits, Embannadurioù Astoure, Pleherel, 2011
# Plougonwaz-Lanwal

Plougonwaz-Lanwal :
| An ti-kêr. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Plouguenast-Langast |
| Bro istorel | Bro-Sant-Brieg |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Sant-Brieg |
| Kanton | Mur |
| Kod kumun | 22219 |
| Kod post | 22150 |
| Maer Amzer gefridi | Ange Helloco 2019-2026 |
| Etrekumuniezh | Loudieg Kumuniezh - Kreiz Breizh |
| Bro velestradurel | Bro Kreiz-Breizh |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 2 429 ann. (2020) |
| Stankter | 44 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 16′ 56″ Norzh 2° 42′ 11″ Kornôg / 48.282222222, -2.703055556 |
| Uhelderioù | bihanañ 104 m — brasañ 253 m |
| Gorread | 55,57 km² |
| Plougonwaz-Lanwal ||
| kemmañ |
Plougonwaz-Lanwal (Plouguenast-Langast e galleg) a zo ur gumun eus Breizh e departamant Aodoù-an-Arvor.

## Istor
### XXI$^{vet}$ kantved

* Krouet eo bet d'ar 1añ a viz Genver 2019, en ur vodañ kumunioù Plougonwaz ha Lanwal.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik ar Vourc'h Kozh.
* Chapel Sant Yann.

## Melestradurezh

Roll ar vaered :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| 9 Genver 2019 | → bremañ | Ange Helloco | Tu-gleiz diseurt | |

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (br)Diaz-titouroù KerOfis gant Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ (fr)Recueil des actes administratifs de la préfecture des Côtes-d'Armor
* ↑ (fr)« Ange Helloco, premier maire de la commune nouvelle Plouguenast-Langast », Ouest-France, 10 Genver 2019.
# Plougouloum

Plougouloum :
| An iliz katolik. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Plougoulm |
| Bro istorel | Bro-Leon |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Montroulez |
| Kanton | Kastell-Paol |
| Kod kumun | 29192 |
| Kod post | 29250 |
| Maer Amzer gefridi | Patrick Guen 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | Gorre-Leon Kumuniezh |
| Bro velestradurel | Bro Montroulez |
| Lec'hienn Web | Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 774 ann. (2020) |
| Stankter | 97 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 40′ 00″ Norzh 4° 02′ 40″ Kornôg / 48.6667739, -4.044465 |
| Uhelderioù | bihanañ 0 m — brasañ 61 m |
| Gorread | 18,37 km² |
| Plougouloum ||
| kemmañ |
Plougouloum zo ur gumun e Bro-Leon e kanton Kastell-Paol, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh.

## Ardamezioù

* En gul e goulm nijant en argant, en he beg ur bodig olivez geotet ; e gab en erminoù.
* Ardamezioù kanus : Plougoulm, "parrez ar goulm".

## Brezhoneg
### Ar Brezhoneg er Skol

* 1934-1936 : ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le ret : e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant Lejeune, person, ha Riou, kure.
* 24 a viz Meurzh 1793 : Emgann Kergidu a oa bet eno etre soudarded ar jeneral gall de Canclaux hag emsavidi Leon, a voe trec'het gante. Tud eus ar gumun a gemeras perzh en emgann ; un dell-gastiz a 13 450 lur a voe paeet gant ar gumun edan 24 euriad.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 112 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,59% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas seitek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas daou vilour eus ar gumun.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Monumant ar re varv er vered, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Tud
### Tud bet ganet eno

* 1840 : Yann-Vari Nedeleg, skrivagner brezhonek.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Plougoulm.bzh
* (br) Plougouloum war lec'hienn Geobreizh
* InfoBretagne
* Lec'hienn Gouel an Eost

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Marsel Guieysse, La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936, p. 265
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, p. 48.
* ↑ Kristof Jezegoù, op. cit., pp. 156-158
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Université de Lille
# Plougêr

Plougêr a zo ur gumun a-wezhall eus Breizh e departamant Penn-ar-Bed. E kumun Karaez-Plougêr emañ bremañ.

## Brezhoneg
### Ar Brezoneg er Skol

* 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.

## Istor
### Orin ha gerdarzh

* Plouger a oa ur barrez gwechall e Kerne. Dont a ra an anv eus plou ha kêr (parrez ar gêr vras pe parrez ar c'hastell, eta).

### Krennamzer

* Er barrez-se e oa meur a drev, er Grennamzer : Karaez, Sant-Kijo ha Trefrin. Hervez istorourien zo e oa enni ivez Trabrivan, ar Vouster ha Mêl-Karaez, met n'eo ket sur e vije bet ken bras-se. Da sant Pêr e oa gouestlet iliz parrez Plougêr, anvet ivez parrez Plougêr-Karaez.

### XVII$^{vet}$ kantved

* Emsavadeg ar Bonedoù ruz: un digoll a 1 500 lur a voe paeet gant ar barrez d'an Aotrou Le Moyne de Trevigny goude tagadenn e gastell e Sant-Hern d'an 11 a viz Gouere 1675 e-pad an emsavadeg.

### Dispac'h Gall

* 1790: dont a reas Plougêr da vezañ ur gumun, distag diouzh kumunioù Karaez ha Trefrin.
* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Blanchard e anv, Colin ha Boulin, kureed, Gallois, Colignon ha Veller, menec'h.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 62 waz eus ar gumun abalamour d'ar brezel,da lâret eo 5% eus ar boblañs e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas eizh den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

#### Stagidigezh

* E 1956 e oa bet bodet Plougêr gant Karaez evit mont d'ober kumun nevez Karaez-Plougêr.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Marsel Guieysse, La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle, pajenn 265, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936
* ↑ Erwan Vallerie, Communes bretonnes et paroisses d'Armorique, Beltan 1986, p. 190
* ↑ Arthur Le Moyne de La Borderie, La Révolte du Papier Timbré advenue en Bretagne en 1675, adembannet e Les Bonnets Rouges, Union Générale d'Éditions (dastumadeg 10/18), Pariz, 1975 (e galleg), pajennoù 106-109
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 43
* ↑ Monumant ar re varv e bourc'h Karaez
* ↑ Memorial Genweb
# Priz Anne Frank

Priz Anne Frank (nederlandeg : Anne Frank-prijs) a oa ur priz lennegezh a voe roet etre 1957 ha 1966 en Izelvroioù gant izili an Diazezadur izelvroat-amerikan.
Krouet e voe ar priz gant Albert Hacket ha Frances Goodrich, hag o doa savet ur pezh-c'hoari diwar deizlevr Anne Frank. Gant o fezh-c'hoari e tapjont priz Pulitzer 1956. Ar priz a oa da vezañ roet da skrivagnerien yaouankoc'h evit 30 vloaz, hag a bep seurt lennegezh a voe priziet : romantoù, barzhonegoù, pezhioù-c'hoari, arnodadennoù pe danevelloù.
E-touez ar skrivagnerien brudet a dapas kaout ar priz emañ Harry Mulisch ha Cees Nooteboom.

## Loreidi

* 1966 – Raoul Chapkis: Ik sta op mijn hoofd
       - Henk van Kerkwijk: Geweer met terugslag
* 1965 – P.J.A.M. Buijnsters: Tussen twee werelden-Rhijnvis Feith als dichter van Het Graf
       - Cornelis Verhoeven: Filosofie van de troost
* 1964 – E. Brent Besemer: (oberenn glok)
       - Peter Oosthoek: leurenniñ Nederlandse stukken
* 1963 – Peter Berger: Deze voorlopige naam
       - Huub Oosterhuis: Uittocht, Groningen en andere gedichten
* 1962 – Ankie Peypers: Geen denken aan
       - Geert van Beek: Buiten schot
* 1961 – Piet Calis: Mensen van de koningsstam, Napoleon op het Leidscheplein
       - H.J.A. Hofland: (oberenn glok)
* 1960 – Cornelis Bauer: De groene boogschutter
       - Rutger van Zeyst: De familieraad
* 1959 – Erik Vos: (leurenniñ Arena)
       - Esteban Lopez: Fredegonde, De vrienden van vroeger, Mercedes, mijn zuster, Tederheid in het geding
* 1958 - Remco Campert: Vogels vliegen toch
       - Nico Scheepmaker: Poëtisch fietsen, De kip van Egypte
* 1957 – Harry Mulisch: Archibald Strohalm
       - Cees Nooteboom: Philip en de anderen

## Liamm diavaez

* Lec'hienn an Diazezadur izelvroat-amerikan

## Notennoù

* ↑ Letterkundig Museum, Anne Frank Prijs, https://web.archive.org/web/20110724093957/http://www.letterkundigmuseum.nl/tabid/99/AwardID/12/AwardName/Anne%20Frank-prijs/Mode/ViewAwardYears/Default.aspx
* ↑ Frances Goodrich and Albert Hackett, http://www.filmreference.com/Writers-and-Production-Artists-Gi-Ha/Goodrich-Frances-and-Albert-Hackett.html, filmreference, 2008
* ↑ Pulitzer Prizes for Drama, http://www.pulitzer.org/bycat/Drama
* ↑ Man Booker Prize Contender, Harry Mulisch, http://www.themanbookerprize.com/prize/authors/237
* ↑ Cees Nooteboom ontvangt Prijs der Nederlandse Letteren, http://www.kb.nl/dossiers/nooteboom/literaireprijzen.html
# Privezioù

Ar privezioù eo an anv a vez graet hiziv eus ur sal, en tier, ma c'hall an dud troazhañ ha difankañ.

## Gerioù

Tud zo a lavar eo ur ger brezhoneg OGM (sic). Koulskoude e kaver anezhañ e levrioù kozh zo :
* Er Dictionnaire breton-françois du diocèse de Vannes gant Pierre de Châlons (1723) e kaver ar pennger-mañ pajenn 138 : Privoïs: latrine, privé, garde-robe,
* E Geriadur Gregor (1732) e kaver an anvioù-mañ er bajenn 565: kac'hlec'h, kambr-aez, privezoù, garderob, privoes.
* E Geriadur L'Armerye (1744) e kaver ar ger priouæs evit treiñ "latrine".
* E Geriadur Pierre de Châlons adembannet gant Joseph Loth e 1895, ouzhpennet un notenn gant hemañ d'ar penn-ger Privoïs pajenn 74: cf. privezou: latrines.
* Er Dictionnaire breton-français du dialecte de Vannes gant Emil Ernod (1904), pajenn 190 : Priouéz, privoéz m. pl. ieu, privé, commodités, latrines.
* E-barzh Me a gomzo brezoneg (1990), gant Jean Tricoire, e kaver ar ger privezioù er bajenn 126.
Gerioù all zo avat, darn roet dre fent: kabined, gablotoù, Kersoulaj.

## Istor

War ar maez, betek er bloavezhioù 1950, ne oa ket a brivezioù e-barzh an tier kozh, neuze e veze savet lochennoù nepell diouzh an tier, a veze implijet pa n'aed ket a-drek ur c'hleuz d' ober ur blegadenn, evel a veze lavaret.
E-pad an noz e veze implijet ar pod-kambr, pe kelornioù hag a veze diskarget war ar bern teil diouzh ar beure.

## Pennad kar

* staotlec'h
* troazhañ
* kac'hat
* kaoc'h
* kador-doull
# Priverno

Priverno a zo ur gumun eus Italia e proviñs Latina, e rannvro Lazio.
# Prix des Incorruptibles

Ar Prix des Incorruptibles ( priz an dud dibrenus) zo ur priz lennegezh-vugale gallek, aozet er skolioù gall, adalek ar skolioù-mamm betek an eil klas, abaoe 1988 .
Krouet eo bet gant levrdiourien evit brudañ al lenn er skolioù ha berzh a ra er skolioù gall, diouzh ma poagn ar skolaerien ha kelennerien da lakaat o skolidi da gemer perzh.

## Aozadur

Ret e vez d'ar vugale lenn un toullad levrioù, eus ul listennad kinniget gant tud a vicher, ha reiñ notennoù dezho. Diwar-se e vez dibabet ar priz kentañ. Maeroned ha paeroned zo bet d'ar priz: Anna Gavalda, Martine Delerm ha Daniel Pennac.

## Levezon

Gant ar priz-se eo bet awenet krouerien Priz ar Yaouankiz e Breizh, emezo.

## Al loreidi

* 2004 : Franck Bijou, Delphine Aubry, Née de la dernière pluie (Éditions du Rouergue‎)
* 2005 : Jean-Philippe Arrou-Vignod, Le Camembert volant (Gallimard)
* 2006 : Kim Jin-kyeong, Kim Jae-Hong, L'école des chats : Tome 1, Le Secret de la Grotte de Cristal (Philippe Picquier)
* 2007 : Kate Saunders, La Bataille de la sardine sacrée (Nathan)
* 2008 : Emmanuelle de Saint Chamas, Benoît de Saint Chamas, Contes des six trésors (Jasmin)
* 2009 : Silvana Gandolfi, Le Baume du Dragon (Panama)
* 2010 ?

## Liamm où diavaez

* Lec'hienn ofisiel
* Al loreidi
* Mont en-dro
# Prix du roman de la Ville de Carhaix

Bep bloaz e vez roet e-pad Gouel al levrioù e Breizh ar Prix du roman de la Ville de Carhaix gant ti-kêr Karaez d'ur breizhat, pe un den o chom e Breizh, evit ur romant en deus skrivet. Krouet eo bet e 1999. Roet e vez ar sammad a 1 524 euro d'an den a c'hounez ar priz.

## Loreidi

* 1999 : Yvon Inizan - Ailleurs exactement (Aigues-Vives, HB éditions)
* 2000 : Bernard Garel - Mines flottantes (Ramsay)
* 2001 : Jacques Josse - Café Rousseau (La Digitale)
* 2002 : Soazig Aaron - Le non de Klara (Maurice Nadeau)
* 2003 : Marie Le Drian - Ça ne peut plus durer (Julliard)
* 2004 : Cédric Morgan - Le Bleu de la mer (Phébus)
* 2005 : Arnaud Le Gouëfflec - Basile et Massue (L’Escarbille)
* 2006 : Marie-Hélène Bahain - L’arbre au vent (Diabase)
* 2007 : Sylvain Coher - Fideicommis (Naïve Editions)
* 2008 : Françoise Moreau - Jamais de la vie (Diabase)
* 2009 : Tanguy Viel - Paris-Brest (Minuit)

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn Prix du roman de la Ville de Carhaix