OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Wolf 359

Wolf 359 a zo ur gorrez ruz lec'hiet 2.4 parsek pe 7.80 bloavezh-gouloù diouzh an Douar. Unan eus ar stered tostañ dimp eo goude Alpha Centauri, Proxima Centauri ha Steredenn Barnard met re wan eo da vezañ gwelet eus an Douar.
Dre astrografiezh e voe dizoloet gant an steredoniour alaman Max Wolf e 1918. Hec'h amezeg tostañ eo Ross 128, 1.16 parsek pe 3.79 bloavezh-gouloù.
An teleskop-egor Hubble n'en deus kavet roud ebet eus ur blanedenn en-dro da Wolf 359. Gant ar teknikoù a-vremañ ne vezer ket barrek da ziguzhat ur blanedenn douarheñvel o kelc'htreiñ. Diaes-tre e vefe ar vuhez war ar seurt planedenn-mañ avat. Evel ma'z eo gwan-tre Wolf 359 e vije ret d'ur blanedenn bezañ tost-tre dezhi (0.0042 US) hag an hevelep tu a vije bepred troet outi. Ouzhpenn-se e vefe dañjerus-kenañ evit ar vuhez an tarzhadennoù eus Wolf 359 ha ret eo e vije un atsmosferenn gwall dev evit he gwareziñ diouto.

## Gwelet ivez

Roll ar stered tostañ
Buhez war-dro ur gorrez ruz

## Liammoù diavaez

* (saozneg) SolStation.com: Wolf 359
# Wolfenstein II: The New Colossus

Wolfenstein II: The New Colossus zo ur c'hoari video doare first-person shooter embannet gant Bethesda Softworks ha sevenet gant ar studio MachineGames. Heuliañ a ra ar c'hoari Wolfenstein: The New Order, da vezañ embanet eo d'ar 17 a viz Here 2017 war ar savennoù Microsoft Windows, PlayStation 4 hag Xbox One.

## An istor

Er c'hoari Wolfenstein: The New Order an Nazied a zo bet trec'h e-pad an Eil Brezel-bed. Ar C'helc'h Kreisau eus ar rezistañs alaman en devoa klasket harpañ an haroz William "B.J." Blazkowicz's da dalañ ouzh ar jeneral Wilhelm "Deathshead" Strasse. E 1961, er Stadoù-Unanet Amerika dindan beli an trede Reich B.J. gant izili ar resitañs stadunanat a glask krouiñ un eil reveulzi stadunanat a-enep ar renad nazi.

### Heuliadenn

Ur c'hoari da heul a zo bet embannet d'an 10 a viz Even 2018 gant Bethesda Softworks hag anvet Wolfenstein: Youngblood. Un heuliadenn eo da Wolfenstein II: The New Colossus embannet d'ar 26 a viz Gouhere 2019.

## Liammoù diavaez

* Wolfenstein II: The New Colossus war IMDB
* Filmig tañva ofisiel didroc'h

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ "Wolfenstein: Youngblood stars B.J. Blazkowicz's twin daughters killing Nazis in 1980s Paris", The Verge.
# Wolfersdorf (Elzas)

Wolferschdorf (Wolfersdorf an anv gallek ofisiel hag ar stumm alamanek) zo ur gumun eus Elzas, e Kanton Dammerkirch‎ (Dannemarie e galleg ofisiel), en Arondisamant Altkirch e departamant Haut-Rhin, war lez ar stêr Largue.
# Wolfersdorf

Wolfersdorf zo un anv-lec'h alamanek :
* Wolfersdorf (Bavaria), en Bavaria;
* Wolfersdorf (Elzas), en Elzas.
# Wolf Haas

Wolf Haas :
| Obererezh | romantoù-polis |
| Ganedigezh | 14 a viz Kerzu 1960 e Maria Alm am Steinernen Meer, stad Salzburg, Aostria |
| Yezh skrivañ | alamaneg |
| Enorioù | Priz alaman ar romantoù-polis e 1997 gant Auferstehung der Toten, e 1999 gant Komm, süßer Tod, e 2000 gant Silentium! |
| kemmañ |
Wolf Haas (ganet d'ar 14 a viz Kerzu 1960 e Maria Alm am Steinernen Meer, stad Salzburg, Aostria) a zo ur skrivagner aostrian. Anavezet eo evit e romantoù-polis, o deus gounezet tri anezho Priz alaman ar romant-polis.

## Oberennoù
### Romantoù

* Romatoù-polis Brenner (lec'h ma tremen ennañ):
** Auferstehung der Toten (Zell am See), Rowohlt, Reinbek 1996, ISBN 3499228319
** Der Knochenmann (Klöch in der Steiermark), Rowohlt, Reinbek 1997, ISBN 3499228327
** Komm, süßer Tod (Wien), Rowohlt, Reinbek 1998, ISBN 3499228149
** Silentium! (Salzburg), Rowohlt, Reinbek 1999, ISBN 3499228300
** Wie die Tiere (Wien), Rowohlt, Reinbek 2001, ISBN 3499233312
** Das ewige Leben (Graz), Hoffmann und Campe, Hamburg 2003, ISBN 349224095X
** Der Brenner und der liebe Gott, Hoffmann und Campe, Hamburg 2009, ISBN 978-3-455-40189-9
* Ausgebremst - Der Roman zur Formel 1, Rowohlt, Reinbek 1998, ISBN 3499228688
* Das Wetter vor 15 Jahren Roman, Hoffmann und Campe, Hamburg 2006, ISBN 3455400043

### Levrioù arbennik

* Sprachtheoretische Grundlagen der Konkreten Poesie. Akademischer Verlag Heinz, Stuttgart 1990 ISBN 3880992371
* Die Liebe in den Zeiten des Cola-Rauschs, Verlag Tauschzentrale, Wien 1993, ISBN 3901352015
# Wolf Vostell

Wolf Vostell (14 a viz Here 1932 e Leverkusen - 3 a viz Ebrel 1998 e Berlin) a oa un arzour alaman. Unan eus diazezerien an arz video ha luskad Fluxus eo bet. Staliadurioù ha happeningoù a zo bet aozet gantañ ivez.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Wolfenbüttel

Wolfenbüttel zo ur gêr eus Niedersachsen, en Alamagn, 10 km er c'hreisteiz da gêr Braunschweig, war lez ar stêr Oker. 52 446 a dud a oa enni e Kerzu 2016.

## Istor

Kentañ meneg eus anv Wolfenbüttel a gaver en 1118. Hervez a greder ne oa neuze nemet ur bodad tier war un enezennig eus ar stêr Oker. En 1432 e voe savet ur palez e Wolfenbüttel gant duged Braunschweig. A-hed tri c'hanved e voe darempredet gant arzourien ha tud evel Michael Praetorius, Gottfried Wilhelm Leibniz, ha Gotthold Ephraim Lessing. War-dro 1753 e tistroas al lez da gêr Braunschweig, ha da get ez eas brud Wolfenbüttel neuze.

## Gwelet ivez

* Braunschweig-Wolfenbüttel
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Wolfenstein: Youngblood

Wolfenstein: Youngblood zo ur c'hoari video first-person shooter sevenet gant MachineGames hag Arkane Studios hag embannet gant Bethesda Softworks. Ur spin-off eo d'an heuliad c'hoarioù video Wolfenstein. Ar c'hoari video a zo da vezañ embannet war ar savennoù Microsoft Windows, Nintendo Switch, PlayStation 4 hag Xbox One d'ar 26 a viz Gouhere 2019.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel
# Wolfenstein (heuliad c'hoarioù video)

Wolfenstein a reer eus un heuliad c'hoarioù video doare FPS brudet. An hini gentañ eus an heuliad c'hoarioù-se a zo anvet Castle Wolfenstein. Pa z'eo bet embannet an hini gentañ d'eus an heuliad-mañ ez eus savet un tabut feuls rak c'hoarvezout a rae ar c'hoari e-pad an eil brezel bed. Tamallet zo bet dezhañ bezañ ur c'hoari nazi rak kalzig simboloù d'eus an Trede Reich a veze tu gwelout e bed ar c'hoari.

## An istor

Ur spier oc'h William "B.J." Blazkowicz, ret eo stourm a-enep lu an Trede Reich ha bezañ trec'h evit chom bev ha bevañ en ur bed dieubet eus an enebour marvus.

## Wolfenstein an heuliad

* Castle Wolfenstein
* Wolfenstein 3d
* Wolfenstein 3d : Spear of destiny
* Return to castle Wolfenstein
* Wolfenstein: Enemy Territory
* Wolfenstein
* Wolfenstein: The New Order
* Wolfenstein II: The New Colossus

## Tro-dro da Wolfenstein

Ul live kuzh an hini 31 anezhañ er c'hoari Doom II: Hell on Earth, bet embannet er bloavezh 1994 ha sevenet gant id Software, a vez un adkemer gant fent eus bed Wolfenstein.

## Liammoù diavaez

* Istor berr-ha-berr an heuliad Wolfenstein
# Yezhoù salinanek-seriek

Ur skourr eus ar yezhoù hokanek eo ar yezhoù salinanek-seriek (Salinan-Seri) ennañ 2 yezh komzet e Mec'hiko hag er Stadoù Unanet.
* Salinaneg
* Serieg

## Gwelet ivez

* Yezhoù hokanek
# Yezhoù saharek ar c'hornôg

Unan eus daou isskourr ar yezhoù saharek eo yezhoù saharek ar c'hornôg.
Setu rol ar yezhoù pennañ en isskourr-mañ:
* Kanoureg (kanuri)
* Kanemboueg (kanembu)
* Yezhoù tebek (teba)

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
# Yezhoù sahoek-afarek

Un is-skourr eus yezhoù kouchitek ar reter eo ar yezhoù sahoek-afarek, ennañ 2 yezh komzet en Etiopia hag Eritrea:
* Afareg
* Sahoeg

## Gwelet ivez

* Yezhoù kouchitek
* Yezhoù afrez-aziatek
# Yezhoù ryoukyouek

Ur skourr eus ar yezh japanek eo ar yezhoù ryoukyouek (japaneg: 琉球語), komzet gant tro-dro da 1 milion a dud en inizi Ryukyu e Japan.
Peuliesañ e vez isrannet ar yezhoù evel-henn:
* Amamieg: komzet en Amami gant 13.0000 den;
* Miyakoeg (myaaku hutsi) komzet e Miyako gant 55.783 den;
* Okinaweg (ucinaaguci) komzet e Okinawa gant 900.000 den;
* Kounigameg (kunigami) komzet e Yanbaru (Okinawa) gant ? den;
* Yaeyameg (yaima munii) komzet e Yaeyama district, Standard: *Ichigakeg (ishigaki) 44.650;
* Yonagouneg (yonaguni) komzet e Yonaguni (Yaeyama) gant 1.800 den.
Daoust ha ma'z eus hogozik 1 milion a du barrek war ar yezhoù ryoukyouek ez eo kozh pe goshoc'h an darn vrasañ dioute hiziv ha ne vezont ket komzet gwall alies gant ar re yaouank ken. Meur a yezh ryoukyouek a zo en arvar neuze.

## Gwelet ivez

* Yezhoù japanek

## Liammoù diavaez

* Ethnologue
# Yezhoù saharek

Ur skourr eus ar yezhoù nilez-saharek eo ar yezhoù saharek, komzet e reter Sahara adal gwalarn Darfour betek reter Libia, kreiz Tchad ha biz Nigeria.
Isrenket e vez ar yezhoù saharek e daou vloc'had pennañ:
* Yezhoù saharek ar reter
* Yezhoù saharek ar c'hornôg

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
# Yezhoù sahelek

Ur skourr eus ar yezhoù nilez-saharek eo ar yezhoù sahelek.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Sahel
# Yezhoù sahaptinek

Un is-skourr eus yezhoù penoutiek an Uhelenn eo ar yezhoù sahaptinek (Sahaptin), ennañ 5 yezh komzet e Norzh Amerika er Stadoù-Unanet:
* Noumipotrtokeneg (nez percé)
* Oumatilleg
* Walaeg
* Teninoeg
* Yakimeg

## Gwelet ivez

* Yezhoù penoutiek
# Yezhoù saharek ar reter

Unan eus daou is-skourr ar yezhoù saharek eo yezhoù saharek ar reter.
Setu roll ar yezhoù pennañ en is-skourr-mañ:
* Bertieg (berti)
* Zagaweg (zaghawa)

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
# Yezhoù saharek-sahelek

Ur skourr eus ar yezhoù nilez-saharek eo ar yezhoù saharek-sahelek, ennañ daou isskourr:
* Ar yezhoù saharek
* Ar yezhoù sahelek

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1914

Dalc'het e oa bet 12vet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn etre an 28 a viz Mezheven hag ar 26 a viz Gouere (15 tennad-hent, 5 405 km). Gounezet e oa bet gant ar reder belgiat Philippe Thys evit an 2$^l$ gwech, 27,028 km/e e dizh keitat.
Aet e oa kuit an Dro eus Saint-Cloud (Hauts-de-Seine a-vremañ) war-du ar c'hornôg a-raok distreiñ da Sportva ar Briñsed (Pariz) dre ar reter. 7 gounigeg kozh a oa war ar renk :
* Louis Trousselier (1905),
* Lucien Mazan (1907) ha (1908),
* François Faber (Luksembourg) (1909),
* Octave Lapize (1910),
* Gustave Garrigou (1911),
* Odile Defraye (Belgia) (1912),
* Philippe Thys (Belgia) (1913).
Lod anezho (Faber, Lapize ha Mazan) ne vint ket adwelet ken dre ma vo kollet o buhez ganto e-kerzh emgannoù an Eil Brezel-bed a darzho ur sizhunvezh (4 a viz Eost) war-lerc'h degouezh an Dro e Pariz...
54 reder hepken a oa deuet a-benn da dizhout Pariz war ar 145 o devoa lakaet o anv er penn-kentañ.

## Tennadoù-hent e Breizh

* 2 a viz Gouere : 3$^{de}$ tennad-hent etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo Emile Engel Bro-C'hall.
* 4 a viz Gouere : loc'het ar 4$^{re}$ tennad-hent eus Brest war-du Ar Roc'hell (Charente-Maritime).

## Renkadurioù

Renkadur hollek (1-10) :
| Renk | Reder | Skipailh | Amzer war varc'h-houarn |
| 1añ | Philippe Thys Belgia | Peugeot-Wolber | 200e28'48" |
| 2$^l$ | Henri Pélissier Bro-C'hall | Peugeot-Wolber | + 1'50" |
| 3$^{de}$ | Jean Alavoine Bro-C'hall | Peugeot-Wolber | + 36'53" |
| 4$^{re}$ | Jean Rossius Belgia | Alcyon-Soly | + 1e57'05" |
| 5vet | Gustave Garrigou Bro-C'hall | Peugeot-Wolber | + 3e00'21" |
| 6vet | Émile Georget Bro-C'hall | Peugeot-Wolber | + 3e20'59" |
| 7vet | Alfons Spiessens Belgia | J.B. Louvet-Continental | + 3e53'55" |
| 8vet | Firmin Lambot Belgia | Peugeot-Wolber | + 5e08'54" |
| 9vet | François Faber Luksembourg | Peugeot-Wolber | + 6e15'53" |
| 10vet | Louis Heusghem Belgia | Peugeot-Wolber | + 7e49'02" |

## Pennad kar

* Roll gounideien Tro Bro-C'hall
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1922

Dalc'het e oa bet 16vet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn etre ar 25 a viz Mezheven hag an 23 a viz Gouere (15 tennad-hent, 5 372 km). Gounezet e oa bet gant ar reder belgiat Firmin Lambot evit an 2$^l$ gwech, 24,488 km/e e dizh keitat.
Aet e oa kuit an Dro eus tachenn ar c'hoarioù Luna Park (Pariz) war-du ar c'hornôg a-raok distreiñ da Sportva ar Briñsed (Pariz) dre ar reter.
Eizh reder ha tregont hepken a oa deuet a-benn da dizhout Pariz war ar c'hant tri warn-ugent o devoa lakaet o anv er penn-kentañ.

## Tennadoù-hent e Breizh

* 29 a viz Mezheven : 3$^e$ tennad-hent etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo Robert Jacquinot Bro-C'hall.
* 1añ a viz Gouere : loc'het ar 4$^e$ tennad-hent eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).

## Renkadurioù

Renkadur hollek (1-10) :
| Renk | Reder | Rummad | Amzer tremenet war e varc'h-houarn |
| 1añ | Firmin Lambot Belgia | 1 | 222e08'06" |
| 2$^l$ | Jean Alavoine Bro-C'hall | 1 | + 41'15" |
| 3$^e$ | Félix Sellier Belgia | 1 | + 42'02" |
| 4$^e$ | Hector Heusghem Belgia | 1 | + 43'56" |
| 5vet | Victor Lenaers Belgia | 1 | + 45'32" |
| 6vet | Hector Tiberghien Belgia | 1 | + 1e21'35" |
| 7vet | Léon Despontin Belgia | 1 | + 2e24'29" |
| 8vet | Eugène Christophe Bro-C'hall | 1 | + 3e25'39" |
| 9vet | Jean Rossius Belgia | 1 | + 3e26'06" |
| 10vet | Gaston Degy Bro-C'hall | 1 | + 3e49'13" |

## Pennad kar

* Roll gounideien Tro Bro-C'hall
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1923

Dalc'het e oa bet 17vet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn etre ar 24 a viz Mezheven hag an 22 a viz Gouere (15 tennad-hent, 5 386 km). Gounezet e oa bet gant ar reder gall Henri Pélissier, 24,233 km/e e dizh keitat : kentañ gounideg gall an hini eo abaoe ma oa aet ar maout gant Gustave Garrigou e 1911.
Aet e oa kuit an Dro eus tachenn ar c'hoarioù Luna Park (Pariz) war-du ar c'hornôg a-raok distreiñ da Sportva ar Briñsed (Pariz) dre ar reter. Aotreet e oa bet ar rederien da ober gant pezhioù distag da zresañ o marc'h-houarn.
Gwisket e oa bet ar C'hrez melen gant ur reder italian evit ar wech kentañ, Ottavio Bottecchia e anv.
Eizh reder ha daou-ugent hepken a oa deuet a-benn da dizhout Pariz war ar c'hant nav ha tregon o devoa lakaet o anv er penn-kentañ.

## Tennadoù-hent e Breizh

* 28 a viz Mezheven 1923 : 3$^e$ tennad-hent etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo Henri Pélissier Bro-C'hall.
* 30 a viz Mezheven 1923 : loc'het ar 4$^e$ tennad-hent eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).

## Renkadurioù

Renkadur hollek (1-10) :
| Renk | Reder | Rummad | Amzer tremenet war e varc'h-houarn |
| 1añ | Henri Pélissier Bro-C'hall | 1 | 222e15'30" |
| 2$^l$ | Ottavio Bottecchia Italia | 1 | + 30'41" |
| 3$^e$ | Romain Bellenger Bro-C'hall | 1 | + 1e04'43" |
| 4$^e$ | Hector Tiberghien Belgia | 1 | + 1e29'16" |
| 5vet | Arsène Alancourt Bro-C'hall | 1 | + 2e06'40" |
| 6vet | Henri Collé Suis | 2 | + 2e28'43" |
| 7vet | Léon Despontin Belgia | 1 | + 2e39'49" |
| 8vet | Lucien Buysse Belgia | 1 | + 2e40'11" |
| 9vet | Eugène Dhers Bro-C'hall | 2 | + 2e59'09" |
| 10vet | Marcel Huot Bro-C'hall | 1 | + 3e16'56" |

## Pennad kar

* Roll gounideien Tro Bro-C'hall
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1921

Dalc'het e oa bet 15vet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn etre ar 26 a viz Mezheven hag ar 24 a viz Gouere (15 tennad-hent, 5 484 km). Gounezet e oa bet gant ar reder belgiat Léon Scieur (Ar Marc'h-du e lesanv), 24,720 km/e e dizh keitat.
Aet e oa kuit an Dro eus Argenteuil (Val-d'Oise a-vremañ) war-du ar c'hornôg a-raok distreiñ da Sportva ar Briñsed (Pariz) dre ar reter.
Evit ar wech kentañ e oa bet staget plakennoù aluminiom pe zink ouzh marc'h-houarn ar rederien, skrivet niverenn pep reder warne.
38 reder hepken a oa deuet a-benn da dizhout Pariz war ar 123 o devoa lakaet o anv er penn-kentañ.

## Tennadoù-hent e Breizh

* 30 a viz Mezheven : 3$^e$ tennad-hent etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo Léon Scieur Belgia.
* 1añ a viz Gouere : loc'het ar 4$^e$ tennad-hent eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).

## Renkadurioù

Renkadur hollek :
| Renk | Reder | Rummad | Amzer tremenet war e varc'h-houarn |
| 1añ | Léon Scieur Belgia | 1 | 221e50'26" |
| 2$^l$ | Hector Heusghem Belgia | 1 | + 18'36" |
| 3$^e$ | Honoré Barthélémy Bro-C'hall | 1 | + 2e01'00" |
| 4$^e$ | Luigi Lucotti Italia | 1 | + 2e39'18" |
| 5vet | Hector Tiberghien Belgia | 1 | + 4e33'19" |
| 6vet | Victor Lenaers Belgia | 2 | + 4e53'23" |
| 7vet | Leon Despontin Belgia | 2 | + 5e01'54" |
| 8vet | Camile Leroy Belgia | 2 | + 7e56'27" |
| 9vet | Firmin Lambot Belgia | 1 | + 8e26'25" |
| 10vet | Félix Goethals Bro-C'hall | 1 | + 8e42'26" |

## Pennad kar

* Roll gounideien Tro Bro-C'hall
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1925

Tro C'hall war varc'h-houarn 1925 a zo bet gounezet gant an Italian Ottavio Bottecchia.
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1919

Dalc'het e oa bet 13vet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn etre an 29 a viz Mezheven hag ar 27 a viz Gouere (15 tennad-hent, 5 660 km). Gounezet e oa bet gant ar reder belgiat Firmin Lambot, 24,056 km/e e dizh keitat.
Adkroget e oa bet gant an Dro war-lerc'h an Eil Brezel-bed dre ma ne oa ket bet redet ar genstrivadeg etre 1915 ha 1918. Anat eo e oa fall-spontus an hentoù a oa ret d'ar varc'hhouarnerien tremen dreze ! Aet e oa kuit an Dro eus Plasenn ar Genunvaniezh (Pariz) war-du ar c'hornôg a-raok distreiñ da Sportva ar Briñsed (Pariz) dre ar reter.
Krouet e oa bet ar C'hrez melen, bet deroet d'ar reder gall Eugène Christophe (ar Galian kozh e lesanv) a-raok kregiñ gant an 11vet tennad-hent etre Grenoble (Isère) ha Geneva (Suis).
Unnek reder hepken a oa deuet a-benn da dizhout Pariz diwar ar seizh ha tri-ugent anezho o devoa lakaet o anv er penn-kentañ.

## Tennadoù-hent e Breizh

* 3 a viz Gouere : 3$^e$ tennad-hent etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo Francis Pélissier Bro-C'hall.
* 5 a viz Gouere : loc'het ar 4$^e$ tennad-hent eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).

## Renkadurioù

Renkadur hollek (1-10) :
| Renk | Reder | Rummad | Amzer tremenet war e varc'h-houarn |
| 1añ | Firmin Lambot Belgia | A | 231e07'15" |
| 2$^l$ | Jean Alavoine Bro-C'hall | A | + 1e42'54" |
| 3$^e$ | Eugène Christophe Bro-C'hall | A | + 2e26'31" |
| 4$^e$ | Léon Scieur Belgia | A | + 2e2'15" |
| 5vet | Honoré Barthélemy Bro-C'hall | A | + 4e14'22" |
| 6vet | Jacques Coomans Belgia | A | + 15e21'34" |
| 7vet | Luigi Lucotti Italia | A | + 16e01'12" |
| 8vet | Joseph Van Daele Belgia | A | + 18e23'02" |
| 9vet | Alfred Steux Belgia | A | + 20e29'01" |
| 10vet | Jules Nempon Bro-C'hall | B | + 21e44'12" |
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1920

Dalc'het e oa bet 14vet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn etre ar 27 a viz Mezheven hag ar 27 a viz Gouere (15 tennad-hent, 5 519 km). Gounezet e oa bet gant ar reder belgiat Philippe Thys evit an 3$^e$ gwech, 24,132 km/e e dizh keitat.
Aet e oa kuit an Dro eus Argenteuil (Val-d'Oise a-vremañ) war-du ar c'hornôg a-raok distreiñ da Sportva ar Briñsed (Pariz) dre ar reter.
Daou reder warn-ugent hepken a oa deuet a-benn da dizhout Pariz war ar c'hant trizek o devoa lakaet o anv er penn-kentañ.

## Tennadoù-hent e Breizh

* 1añ a viz Gouere : 3$^e$ tennad-hent etre Cherbourg (Manche) ha Brest ; trec'h eo Henri Pélissier Bro-C'hall.
* 3 a viz Gouere : loc'het ar 4$^e$ tennad-hent eus Brest war-du Les Sables-d'Olonne (Vañde).

## Renkadurioù

Renkadur hollek (1–10) :
| Renk | Reder | Rummad | Amzer tremenet war e varc'h-houarn |
| 1añ | Philippe Thys Belgia | 1 | 231e07'15" |
| 2$^l$ | Hector Heusghem Belgia | 1 | + 57'21" |
| 3$^e$ | Firmin Lambot Belgia | 1 | + 1e39'35" |
| 4$^e$ | Leon Scieur Belgia | 1 | + 1e44'58" |
| 5vet | Émile Masson Belgia | 1 | + 2e56'52" |
| 6vet | Louis Heusghem Belgia | 1 | + 3e40'47" |
| 7vet | Jean Rossius Belgia | 1 | + 3e49'55" |
| 8vet | Honoré Barthélemy Bro-C'hall | 1 | + 5e35'19" |
| 9vet | Félix Goethals Bro-C'hall | 1 | + 9e23'07s" |
| 10vet | Joseph Van Daele Belgia | 1 | + 10e45'41" |
Renkadur hollek (11–22) :
| Renk | Reder | Rummad | Amzer tremenet war e varc'h-houarn |
| 11vet | Eugène Dhers Bro-C'hall | 1 | + 11e15'09" |
| 12vet | Joseph Pelletier Bro-C'hall | 2 | + 20e04'32" |
| 13vet | Théo Wynsdau Belgia | 2 | + 25e14'02" |
| 14vet | Noel Amenc Bro-C'hall | 2 | + 33e25'47" |
| 15vet | Joseph Muller Bro-C'hall | 2 | + 33e8'53" |
| 16vet | Henri Ferrera Bro-C'hall | 2 | + 34e32'27" |
| 17vet | Guglielmo Ceccherelli Italia | 2 | + 48e40'5" |
| 18vet | Marius Matheron Bro-C'hall | 2 | + 51e11'04" |
| 19vet | Etienne Dorfeuille Bro-C'hall | 2 | + 53e10'00" |
| 20vet | Pierre Hudsyn Belgia | 2 | + 55e36'42" |
| 21añ | André Coutte Bro-C'hall | 2 | + 55e57'46" |
| 22$^l$ | Charles Raboisson Bro-C'hall | 2 | + 69e00'65" |

## Pennad kar

* Roll gounideien Tro Bro-C'hall
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1924

Tro C'hall war varc'h-houarn 1924 a zo bet gounezet gant an Italian Ottavio Bottecchia.
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1926

Tro C'hall war varc'h-houarn 1926 a zo bet gounezet gant ar Belgiad Lucien Buysse.
# Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1927

Tro C'hall war varc'h-houarn 1927 a zo bet gounezet gant al Luksembourgad Nicolas Frantz.
# Yezhoù tidikeltek

Un is-skourr eus yezhoù zenatiek eo ar yezhoù tidikeltek (tidikelt), ennañ 1 yezh komzet en Aljeria.

## Gwelet ivez

* Yezhoù afrez-aziatek
* Yezhoù berberek
# Yezhoù tireniek

Tireniek - :
| Douaroniezh: | Mor Kreizdouarel |
| Renkadur genel: | |
| Disrannadurioù: | — |
Kinniget a oa bet ar familh-yezhoù tireniek gant ar yezhoniour Helmut Rix (1998) da zisplegañ an heñvelderioù etre etruskeg, lemneg ha reteg. Hervezañ, ar yezhoù-se a vije deuet kemm etrezo war-dro 1000 kent Jezuz-Krist.
Aet da get e oa ar familh-yezhoù da get war-dro an 3e kantvet kent Jezuz-Krist e-barzh inizi mor Egaios ha war-dro ar 1añ kantved (goude Jezuz-Krist) en Italia.

## Roll ar yezhoù tireniek

* Etruskeg
* Lemneg
* Reteg

### Yezhoù a c'hellfe bezañ kar d'ar familh direniek

* Hengipreg
* Hengreteg
* Rakgresianeg
# Yezhoù tibetek ar c'hreiz

Un isskourr eus ar yezhoù tibetek eo yezhoù tibetek ar c'hornôg, ennañ 18 yezh komzet e Tibet, Sina, Nepal, Bhoutan hag India:
* Atouentseg
* Baragaonleg
* Dolpoeg
* Dangaleg
* Kyeroungeg
* Noumbreg
* Lomeg
* Lopaeg
* Mougoueg
* Waloungeg
* Panangeg
* Stodeg
* Helambou-cherpeg
* Kagateg
* Titchourongeg
* Tibeteg
* Tsekoumeg
* Tsoumeg

## Gwelet ivez

* Yezhoù tibetek-burmek
# Yezhoù tibetek ar reter

Un is-skourr eus ar yezhoù tibetek eo yezhoù tibetek ar reter, ennañ 10 yezh komzet e Boutan:
* Dakpakeg
* Boumtangkeg
* Nyenkeg
* Noupbikeg
* Olekeg
* Tchalikeg
* Kengkaeg
* Koutokeg
* Gongdoukeg
* Lokpoueg

## Gwelet ivez

* Yezhoù tibetek-burmek
# Yezhoù tibetek ar su

Un is-skourr eus ar yezhoù tibetek eo yezhoù tibetek ar su, ennañ 12 yezh komzet e Boutan, India, Nepal ha Sina:
* Adapaeg
* Brokateg
* Tchocangatchakeg
* Boutaneg
* Gromeg
* Djireleg
* Lakeg
* Lounanakeg
* Layakeg
* Cherpeg
* Brokpakeg
* Sikimeg

## Gwelet ivez

* Yezhoù tibetek-burmek
# Yezhoù tibetek rik

Un is-skourr eus ar yezhoù tibetek eo ar yezhoù tibetek rik (saozneg: tibetan).
Isrannet e vez ar yezhoù en is-skourr-mañ evel-hen:
* Yezhoù tibetek ar c'hreiz
* Yezhoù tibetek ar reter
* Yezhoù tibetek an norzh
* Yezhoù tibetek ar su
* Yezhoù tibetek ar c'hornôg
* Yezhoù tibetek rik direnk

## Gwelet ivez

* Yezhoù sinek-tibetek
* Yezhoù tibetek-burmek
# Yezhoù tibetek direnk

Ur bloc'had yezhoù eo ar yezhoù tibetek direnk ma vez renket ennañ ar membeg, ur yezh tibetek ha n'eus ket tu d'he renkañ e hini ebet all eus an isskourroù eus ar yezhoù-se.

## Gwelet ivez

* Yezhoù tibetek
* Yezhoù sinek-tibetek
# Yezhoù tibetek rik direnk

Ur bloc'had yezhoù eo ar yezhoù tibetek rik direnk ma vez renket ennañ an holl yezhoù tibetek rik ha n'eus ket tu d'o renkañ e hini ebet all eus an isskourroù eus ar yezhoù-se, ennañ teir yezh komzet en India ha e Nepal:
* Napeg
* Cherdoukpeneg
* Toudam-boteg

## Gwelet ivez

* Yezhoù tibetek-burmek
# Yezhoù tivek

Un is-skourr eus ar yezhoù bantouek, renket d'o zro e-touez ar yezhoù nijerek-kongoek eo ar yezhoù tivek (tivoid).
An tiveg eo ar yezh tivek pennañ.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nijerek-kongoek