# Roll an elfennoù hervez o arouezioù

Setu amañ ur roll eus an elfennoù kimiek renket hervez o arouezioù, ennañ an arouezioù boas implijet evit envel an elfennoù kimiek hag anavezet gant Unaniezh Etrevroadel ar Gimiezh Pur hag Arveret. Evit pep elfenn e vez roet ivez e niver atomek, e vas atomek (pe niver mas e izotop stabilañ), niveroù e strollad hag e beriodenn en daolenn beriodek hag orin an arouez ma n'eo ket anat diwar anv boas an elfenn.
Rummadoù kimiek an daolenn beriodek :
| Metaloù alkalinek | Metaloù alkalinodouar | Lantanidoù | Aktinidoù | Metaloù trañzitadur |
| Metaloù paour | Metaloidoù | Nann-metaloù | Halogenoù | Gazoù nobl |

## Arouezioù boas

| Arouez kimiek | Anv an elfenn | Orin an Arouez | Niver atomek | Tolz atomek relativel | Strollad | Periodenn | Douester da 20 °C | Poent teuziñ e °C | Poent birviñ e °C | Bloavezh dizoloadenn | Dizoloer |
| Ac | Aktiniom | | 89 | [227] | | 7 | 10,07 g/cm3 | 1047 °C | 3197 °C | 1899 | Debierne |
| Ag | Arc'hant | Latin Argentum | 47 | 107.8682(2) | 11 | 5 | 10,49 g/cm3 | 961,9 °C | 2212 °C | Ragistor | dianav |
| Al | Aluminiom (Aluminum) | | 13 | 26.9815386(8) | 13 | 3 | 2,70 g/cm3 | 660,5 °C | 2467 °C | 1825 | Oersted |
| Am | Amerikiom | | 95 | [243] | | 7 | 13,67 g/cm3 | 994 °C | 2607 °C | 1944 | Seaborg |
| Ar | Argon | | 18 | 39.948(1) | 18 | 3 | 1,66 g/l | -189,4 °C | -185,9 °C | 1894 | Ramsay ha Rayleigh |
| As | Arsenik | | 33 | 74.92160(2) | 15 | 4 | 5,72 g/cm3 | 613 °C | 613 (sublimines) °C | approx. 1250 | Albertus Magnus |
| At | Astat | | 85 | [210] | 17 | 6 | | 302 °C | 337 °C | 1940 | Corson ha MacKenzie |
| Au | Aour | Latin Aurum | 79 | 196.966569(4) | 11 | 6 | 19,32 g/cm3 | 1064,4 °C | 2940 °C | Ragistor | dianav |
| B | Bor | | 5 | 10.811(7) | 13 | 2 | 2,46 g/cm3 | 2300 °C | 2550 °C | 1808 | Davy ha Gay-Lussac |
| Ba | Bariom | | 56 | 137.327(7) | 2 | 6 | 3,65 g/cm3 | 725 °C | 1640 °C | 1808 | Davy |
| Be | Beriliom | | 4 | 9.012182(3) | 2 | 2 | 1,85 g/cm3 | 1278 °C | 2970 °C | 1797 | Vauquelin |
| Bh | Bohriom | | 107 | [264] | 7 | 7 | | | | 1976 | Oganessian |
| Bi | Bismut | | 83 | 208.98040(1) | 15 | 6 | 9,80 g/cm3 | 271,4 °C | 1560 °C | 1540 | Agricola |
| Bk | Berkeliom | | 97 | [247] | | 7 | 13,25 g/cm3 | 986 °C | | 1949 | Seaborg |
| Br | Brom | | 35 | 79.904(1) | 17 | 4 | 3,14 g/cm3 | -7,3 °C | 58,8 °C | 1826 | Balard |
| C | Karbon | | 6 | 12.0107(8) | 14 | 2 | 3,51 g/cm3 | 3550 °C | 4827 °C | Ragistor | dianav |
| Ca | Kalsiom | | 20 | 40.078(4) | 2 | 4 | 1,54 g/cm3 | 839 °C | 1487 °C | 1808 | Davy |
| Cd | Kadmiom | | 48 | 112.411(8) | 12 | 5 | 8,64 g/cm3 | 321 °C | 765 °C | 1817 | Stromeyer ha Hermann |
| Ce | Seriom | | 58 | 140.116(1) | | 6 | 6,77 g/cm3 | 798 °C | 3257 °C | 1803 | von Hisinger ha Berzelius |
| Cf | Kaliforniom | | 98 | [251] | | 7 | 15,1 g/cm3 | 900 °C | | 1950 | Seaborg |
| Cl | Klor | | 17 | 35.453(2) | 17 | 3 | 2,95 g/l | -34,6 °C | -101 °C | 1774 | Scheele |
| Cm | Kuriom | | 96 | [247] | | 7 | 13,51 g/cm3 | 1340 °C | | 1944 | Seaborg |
| Cn | Kopernisiom | | 112 | [285] | 12 | 7 | | | | 1996 | Society for Heavy Ion Research |
| Co | Kobalt | | 27 | 58.933195(5) | 9 | 4 | 8,89 g/cm3 | 1495 °C | 2870 °C | 1735 | Brandt |
| Cr | Krom | | 24 | 51.9961(6) | 6 | 4 | 7,14 g/cm3 | 1857 °C | 2482 °C | 1797 | Vauquelin |
| Cs | Seziom | | 55 | 132.9054519(2) | 1 | 6 | 1,90 g/cm3 | 28,4 °C | 690 °C | 1860 | Kirchhoff ha Bunsen |
| Cu | Kouevr | Latin Cuprum | 29 | 63.546(3) | 11 | 4 | 8,92 g/cm3 | 1083,5 °C | 2595 °C | Ragistor | dianav |
| Db | Dubniom | | 105 | [262] | 5 | 7 | | | | 1967/70 | Flerow oder Ghiorso |
| Ds | Darmstadtiom | | 110 | [271] | 10 | 7 | | | | 1994 | Society for Heavy Ion Research |
| Dy | Disproziom | | 66 | 162.500(1) | | 6 | 8,56 g/cm3 | 1409 °C | 2335 °C | 1886 | Lecoq de Boisbaudran |
| Er | Erbiom | | 68 | 167.259(3) | | 6 | 9,05 g/cm3 | 1522 °C | 2510 °C | 1842 | Mosander |
| Es | Einsteiniom | | 99 | [252] | | 7 | | 860 °C | | 1952 | Seaborg |
| Eu | Europiom | | 63 | 151.964(1) | | 6 | 5,25 g/cm3 | 822 °C | 1597 °C | 1901 | Demaçay |
| F | Fluor | | 9 | 18.9984032(5) | 17 | 2 | 1,58 g/l | -219,6 °C | -188,1 °C | 1886 | Moissan |
| Fe | Houarn | Latin Ferrum | 26 | 55.845(2) | 8 | 4 | 7,87 g/cm3 | 1535 °C | 2750 °C | Ragistor | dianav |
| Fm | Fermiom | | 100 | [257] | | 7 | | | | 1952 | Seaborg |
| Fr | Frañsiom | | 87 | [223] | 1 | 7 | | 27 °C | 677 °C | 1939 | Perey |
| Ga | Galliom | | 31 | 69.723(1) | 13 | 4 | 5,91 g/cm3 | 29,8 °C | 2403 °C | 1875 | Lecoq de Boiskaudran |
| Gd | Gadoliniom | | 64 | 157.25(3) | | 6 | 7,89 g/cm3 | 1311 °C | 3233 °C | 1880 | de Marignac |
| Ge | Germaniom | | 32 | 72.64(1) | 14 | 4 | 5,32 g/cm3 | 937,4 °C | 2830 °C | 1886 | Winkler |
| H | Hidrogen | | 1 | 1.00794(7) | 1 | 1 | 0,084 g/l | -259,1 °C | -252,9 °C | 1766 | Cavendish |
| He | Heliom | | 2 | 4.002602(2) | 18 | 1 | 0,17 g/l | -272,2 °C | -268,9 °C | 1895 | Ramsay ha Cleve |
| Hf | Hafniom | | 72 | 178.49(2) | 4 | 6 | 13,31 g/cm3 | 2150 °C | 5400 °C | 1923 | Coster ha vón Hevesy |
| Hg | Merkur | Latin Hydrargyrum | 80 | 200.59(2) | 12 | 6 | 13,55 g/cm3 | -38,9 °C | 356,6 °C | Ragistor | dianav |
| Ho | Holmiom | | 67 | 164.930 32(2) | | 6 | 8,78 g/cm3 | 1470 °C | 2720 °C | 1878 | Soret |
| Hs | Hasiom | | 108 | [277] | 8 | 7 | | | | 1984 | Society for Heavy Ion Research |
| I | Iod | | 53 | 126.904 47(3) | 17 | 5 | 4,94 g/cm3 | 113,5 °C | 184,4 °C | 1811 | Courtois |
| In | Indiom | | 49 | 114.818(3) | 13 | 5 | 7,31 g/cm3 | 156,2 °C | 2080 °C | 1863 | Reich ha Richter |
| Ir | Iridiom | | 77 | 192.217(3) | 9 | 6 | 22,65 g/cm3 | 2410 °C | 4130 °C | 1803 | Tenant ha tud all |
| K | Potasiom | German Kalium | 19 | 39.0983(1) | 1 | 4 | 0,86 g/cm3 | 63,7 °C | 774 °C | 1807 | Davy |
| Kr | Kripton | | 36 | 83.798(2) | 18 | 4 | 3,48 g/l | -156,6 °C | -152,3 °C | 1898 | Ramsay ha Travers |
| La | Lantan | | 57 | 138.90547(7) | | 6 | 6,16 g/cm3 | 920 °C | 3454 °C | 1839 | Mosander |
| Li | Litiom | | 3 | 6.941(2) | 1 | 2 | 0,53 g/cm3 | 180,5 °C | 1317 °C | 1817 | Arfvedson |
| Lr | Laorensiom | | 103 | [262] | 3 | 7 | | | | 1961 | Ghiorso |
| Lu | Lutesiom | | 71 | 174.967(1) | 3 | 6 | 9,84 g/cm3 | 1656 °C | 3315 °C | 1907 | Urbain |
| Md | Mendeleviom | | 101 | [258] | | 7 | | | | 1955 | Seaborg |
| Mg | Magneziom | | 12 | 24.3050(6) | 2 | 3 | 1,74 g/cm3 | 648,8 °C | 1107 °C | 1755 | Black |
| Mn | Manganez | | 25 | 54.938045(5) | 7 | 4 | 7,44 g/cm3 | 1244 °C | 2097 °C | 1774 | Gahn |
| Mo | Molibden | | 42 | 95.94(2) | 6 | 5 | 10,28 g/cm3 | 2617 °C | 5560 °C | 1778 | Scheele |
| Mt | Meitneriom | | 109 | [268] | 9 | 7 | | | | 1982 | Society for Heavy Ion Research |
| N | Nitrogen | | 7 | 14.0067(2) | 15 | 2 | 1,17 g/l | -209,9 °C | -195,8 °C | 1772 | Rutherford |
| Na | Sodiom | Latin Natriom | 11 | 22.98976928(2) | 1 | 3 | 0,97 g/cm3 | 97,8 °C | 892 °C | 1807 | Davy |
| Nb | Niobiom | | 41 | 92.906 38(2) | 5 | 5 | 8,58 g/cm3 | 2468 °C | 4927 °C | 1801 | Hatchet |
| Nd | Neodim | | 60 | 144.242(3) | | 6 | 7,00 g/cm3 | 1010 °C | 3127 °C | 1895 | von Welsbach |
| Ne | Neon | | 10 | 20.1797(6) | 18 | 2 | 0,84 g/l | -248,7 °C | -246,1 °C | 1898 | Ramsay ha Travers |
| Ni | Nikel | | 28 | 58.6934(2) | 10 | 4 | 8,91 g/cm3 | 1453 °C | 2732 °C | 1751 | Cronstedt |
| No | Nobeliom | | 102 | [259] | | 7 | | | | 1958 | Seaborg |
| Np | Neptuniom | | 93 | [237] | | 7 | 20,48 g/cm3 | 640 °C | 3902 °C | 1940 | McMillan hag Abelson |
| O | Oksigen | | 8 | 15.9994(3) | 16 | 2 | 1,33 g/l | -218,4 °C | -182,9 °C | 1774 | Priestley ha Scheele |
| Os | Osmiom | | 76 | 190.23(3) | 8 | 6 | 22,61 g/cm3 | 3045 °C | 5027 °C | 1803 | Tenant |
| P | Fosfor | | 15 | 30.973762(2) | 15 | 3 | 1,82 g/cm3 | 44 (P4) °C | 280 (P4) °C | 1669 | Brandt |
| Pa | Protaktiniom | | 91 | 231.03588(2) | | 7 | 15,37 g/cm3 | 1554 °C | 4030 °C | 1917 | Soddy, Cranston ha Hahn |
| Pb | Plom | Latin Plumbum | 82 | 207.2(1) | 14 | 6 | 11,34 g/cm3 | 327,5 °C | 1740 °C | Ragistor | dianav |
| Pd | Palladiom | | 46 | 106.42(1) | 10 | 5 | 12,02 g/cm3 | 1552 °C | 3140 °C | 1803 | Wollaston |
| Pm | Prometiom | | 61 | [145] | | 6 | 7,22 g/cm3 | 1080 °C | 2730 °C | 1945 | Marinsky ha Glendenin |
| Po | Poloniom | | 84 | [210] | 16 | 6 | 9,20 g/cm3 | 254 °C | 962 °C | 1898 | Mari ha Per Curie |
| Pr | Prazeodim | | 59 | 140.90765(2) | | 6 | 6,48 g/cm3 | 931 °C | 3212 °C | 1895 | von Welsbach |
| Pt | Platin | | 78 | 195.084(9) | 10 | 6 | 21,45 g/cm3 | 1772 °C | 3827 °C | 1557 | Scaliger |
| Pu | Plutoniom | | 94 | [244] | | 7 | 19,74 g/cm3 | 641 °C | 3327 °C | 1940 | Seaborg |
| Ra | Radiom | | 88 | [226] | 2 | 7 | 5,50 g/cm3 | 700 °C | 1140 °C | 1898 | Mari ha Per Curie |
| Rb | Rubidiom | | 37 | 85.4678(3) | 1 | 5 | 1,53 g/cm3 | 39 °C | 688 °C | 1861 | Bunsen ha Kirchhoff |
| Re | Reniom | | 75 | 186.207(1) | 7 | 6 | 21,03 g/cm3 | 3180 °C | 5627 °C | 1925 | Noddack, Tacke ha Berg |
| Rf | Ruterfordiom | | 104 | 261 | 4 | 7 | | | | 1964/69 | Flerow or Ghiorso |
| Rg | Roentgeniom | | 111 | [272] | 11 | 7 | | | | 1994 | Society for Heavy Ion Research |
| Rh | Rodiom | | 45 | 102.905 50(2) | 9 | 5 | 12,41 g/cm3 | 1966 °C | 3727 °C | 1803 | Wollaston |
| Rn | Radon | | 86 | [220] | 18 | 6 | 9,23 g/l | -71 °C | -61,8 °C | 1900 | Dorn |
| Ru | Ruteniom | | 44 | 101.07(2) | 8 | 5 | 12,45 g/cm3 | 2310 °C | 3900 °C | 1844 | Claus |
| S | Sulfur | | 16 | 32.065(5) | 16 | 3 | 2,06 g/cm3 | 113 °C | 444,7 °C | Ragistor | dianav |
| Sb | Stibiom | Latin Stibiom | 51 | 121.760(1) | 15 | 5 | 6,69 g/cm3 | 630,7 °C | 1750 °C | Ragistor | dianav |
| Sc | Skandiom | | 21 | 44.955912(6) | 3 | 4 | 2,99 g/cm3 | 1539 °C | 2832 °C | 1879 | Nilson |
| Se | Seleniom | | 34 | 78.96(3) | 16 | 4 | 4,82 g/cm3 | 217 °C | 685 °C | 1817 | Berzelius |
| Sg | Siborgiom | | 106 | [266] | 6 | 7 | | | | 1974 | Oganessian |
| Si | Silisiom | | 14 | 28.0855(3) | 14 | 3 | 2,33 g/cm3 | 1410 °C | 2355 °C | 1824 | Berzelius |
| Sm | Samariom | | 62 | 150.36(2) | | 6 | 7,54 g/cm3 | 1072 °C | 1778 °C | 1879 | Lecoq de Boisbaudran |
| Sn | Staen | Latin Stannum | 50 | 118.710(7) | 14 | 5 | 7,29 g/cm3 | 232 °C | 2270 °C | Ragistor | dianav |
| Sr | Strontiom | | 38 | 87.62(1) | 2 | 5 | 2,63 g/cm3 | 769 °C | 1384 °C | 1790 | Crawford |
| Ta | Tantalom | | 73 | 180.94788(2) | 5 | 6 | 16,68 g/cm3 | 2996 °C | 5425 °C | 1802 | Ekeberg |
| Tb | Terbiom | | 65 | 158.92535(2) | | 6 | 8,25 g/cm3 | 1360 °C | 3041 °C | 1843 | Mosander |
| Tc | Teknetiom | | 43 | [98] | 7 | 5 | 11,49 g/cm3 | 2172 °C | 5030 °C | 1937 | Perrier ha Segrè |
| Te | Tellur | | 52 | 127.60(3) | 16 | 5 | 6,25 g/cm3 | 449,6 °C | 990 °C | 1782 | von Reichenstein |
| Th | Toriom | | 90 | 232.03806(2) | | 7 | 11,72 g/cm3 | 1750 °C | 4787 °C | 1829 | Berzelius |
| Ti | Titan | | 22 | 47.867(1) | 4 | 4 | 4,51 g/cm3 | 1660 °C | 3260 °C | 1791 | Gregor ha Klaproth |
| Tl | Talliom | | 81 | 204.3833(2) | 13 | 6 | 11,85 g/cm3 | 303,6 °C | 1457 °C | 1861 | Crookes |
| Tm | Tuliom | | 69 | 168.93421(2) | | 6 | 9,32 g/cm3 | 1545 °C | 1727 °C | 1879 | Cleve |
| U | Uraniom | | 92 | 238.02891(3) | | 7 | 18,97 g/cm3 | 1132,4 °C | 3818 °C | 1789 | Klaproth |
| Uuh | Ununheksiom | | 116 | [292] | 16 | 7 | | | | | |
| Uup | Ununpentiom | | 115 | [288] | 15 | 7 | | | | | |
| Uuq | Ununkwadiom | | 114 | [289] | 14 | 7 | | | | | |
| Uut | Ununtriom | | 113 | [284] | 13 | 7 | | | | | |
| V | Vanadiom | | 23 | 50.9415(1) | 5 | 4 | 6,09 g/cm3 | 1890 °C | 3380 °C | 1801 | del Rio |
| W | Tungsten | German Wolfram | 74 | 183.84(1) | 6 | 6 | 19,26 g/cm3 | 3407 °C | 5927 °C | 1783 | Gebrüder de Elhuyar |
| Xe | Ksenon | | 54 | 131.293(6) | 18 | 5 | 4,49 g/l | -111,9 °C | -107 °C | 1898 | Ramsay ha Travers |
| Y | Itriom | | 39 | 88.90585(2) | 3 | 5 | 4,47 g/cm3 | 1523 °C | 3337 °C | 1794 | Gadolin |
| Yb | Iterbiom | | 70 | 173.04(3) | | 6 | 6,97 g/cm3 | 824 °C | 1193 °C | 1878 | de Marignac |
| Zn | Zink | | 30 | 65.409(4) | 12 | 4 | 7,14 g/cm3 | 419,6 °C | 907 °C | Ragistor | dianav |
| Zr | Zirkoniom | | 40 | 91.224(2) | 4 | 5 | 6,51 g/cm3 | 1852 °C | 4377 °C | 1789 | Klaproth |

## Notennoù

* Notenn 1: N'eus izotop stabil ebet d'an elfenn, hag un talvoud etre krochedoù, d.s. [209], a verk niver mas an izotop a zo dezhañ ar vuhez hirañ. Teir elfenn avat, an toriom, ar protaktiniom hag an uraniom, o deus ur c'hompozadur izotopel naturel karakteristikel, ha dre se eo kevatal o mas atomek d'an hini roet.
* Notenn 2: Variañ a ra kompozadur izotopel an elfenn-mañ e-barzh standilhonoù geologel 'zo ha gallout a ra ar variadur mont en tu-hont d'an diasurter lakaet en daolenn.
* Notenn 3: Gallout a ra kompozadur izotopel an elfenn variañ e-barzh danvezioù-koñvers 'zo, ha dre se e c'hell ar mas atomek variañ en ur mod heverk diouzh an talvoud roet.
* Notenn 4: Variañ a ra ar c'hompozadur izotopel en danvezioù a vez kavet war an Douar, ken n'heller ket reiñ ur mas atomek resisoc'h.
* Notenn 5: Gallout a ra mas atomek al Litiom-koñvers variañ etre 6,939 ha 6,996—ret eo analizañ (dielfennañ) an danvez studiet evit kavout un talvoud resisoc'h.

## Daveoù

* Gerdarzh anvioù an elfennoù. (15 Gouere 2005) (Saozneg).
* Atomic Weights of the Elements 2001 (Masoù Atomek an Elfennoù 2001), Pure Appl. Chem. 75(8), 1107-1122, 2003. Dastumet d'an 30 a viz Mezheven 2005. Dont a ra masoù atomek an elfennoù dezho niveroù atomek etre 1 ha 109 eus ar vammenn-se.
* WebElements Periodic Table. Dastumet d'an 30 a viz Mezheven 2005. Dont a ra masoù atomek an elfennoù dezho niveroù atomek etre 110 ha 116 eus ar vammenn-se.

## Liammoù diavaez

* Anvioù brezhonek an elfennoù
* Kimiezh | Elfennoù kimiek
* Rolloù hervez an arouez ~ hervez an anv •
* Taolenn beriodek
* Taolennoù an izotopoù rannet ~ klok
* Dmitriy Mendeleyev • Ernest Rutherford