OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Braunau (disheñvelout)

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Braunau a c'hall bezañ :
* anv kêr Braunau am Inn en Aostria
* anv kumun Braunau (Suis) e kanton Thurgau
* anv alamanek kêr Broumov er Republik Tchek
* anv ur stêr e Bavaria: Braunau (stêr)
# Brasserie de la Divatte

Brasserie de la Divatte a zo ur vreserezh artizanel e Chapel-Baz-Meur.

## Bier

* Trompe-Souris
* Vieille Tour

## Liammoù diavaez

Brasserie de la Divatte
# Brasília de Minas

Brasília de Minas zo ur gumun eus Brazil e stad Minas Gerais, a gonted enni 30 571 a dud e 2004. Brasilinha a vez graet anezhi ivez a-wechoù, abalamour ma'z eo bihanoc'h eget Brasília, kêr-benn Brazil.

## Istor

E 1962 e voe emglev etre ar prezidant Juscelino Kubitschek ha prefed Brasília de Minas, a oa Brasília hepmui da neuze, evit kemm anv kêr, tra ma vije roet an anv Brasília da gêr-benn ar stad kevredadel.
N'eo ket gwir eta e vije bet ijinet an anv gant Juscelino Kubitschek.

## Liammoù

* Lec'hienn ar prefeti
* Keleier eus Brasília de Minas
# Ar Forest-Fouenant

Ar Forest-Fouenant :
| Porzh ar Forest hag aod Kerleven, tapet eus penn Kab Kozh ||
| Anv gallek (ofisiel) | La Forêt-Fouesnant |
| Bro istorel | Kernev |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Kemper |
| Kanton | Fouenant |
| Kod kumun | 29057 |
| Kod post | 29940 |
| Maer Amzer gefridi | Daniel Goyat 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | KK Bro Fouenant |
| Bro velestradurel | Bro Gerne |
| Lec'hienn Web | Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 3 459 ann. (2020) |
| Stankter | 328 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 54′ 36″ Norzh 3° 58′ 40″ Kornôg / 47.91, -3.977778 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 20 m bihanañ 0 m — brasañ 98 m |
| Gorread | 10,53 km² |
| Ar Forest-Fouenant ||
| kemmañ |
Ar Forest-Fouenant zo ur gumun e Bro-Gerne e kanton Fouenant, e departamant Penn-ar-Bed, e mervent Breizh.

## Douaroniezh

* Porzh ar Forest

## Istor
### Dispac'h Gall

* Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant Le Bris, kure ar Forest-Fouenant ha Vidal, person Lokamand.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 104 gwaz eus ar gumun, eleze 4,97% eus he foblañs e 1911, abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar porzh kozh.
* Iliz katolik Intron-Varia Izel-Vor, 1538.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù$^,$.

## Brezhoneg

D'an 20 a viz Kerzu 2020 e oa bet votet emezelañ d'ar garta Ya d'ar brezhoneg gant Kuzul-kêr ar gumun.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr) Lec'hienn ar gumun
* (br) ar Forest war lec'hienn Geobreizh
* (fr) Gerdarzh hag istor ar Forest-Fouenant war lec'hienn Infobretagne
* (fr) ar Forest-Fouenant war Cassini

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 50.
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
# Ar Forest-Landerne

Ar Forest-Landerne :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallek (ofisiel) | La Forest-Landerneau |
| Bro istorel | Bro-Leon |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Brest |
| Kanton | Landerne |
| Kod kumun | 29056 |
| Kod post | 29800 |
| Maer Amzer gefridi | David Roulleaux 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | KK Bro Landerne-Daoulaz |
| Bro velestradurel | Bro Brest |
| Lec'hienn Web | Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 962 ann. (2020) |
| Stankter | 213 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 25′ 48″ Norzh 4° 18′ 53″ Kornôg / 48.43, -4.314722 |
| Uhelderioù | bihanañ m — brasañ m |
| Gorread | 9,21 km² |
| Ar Forest-Landerne ||
| kemmañ |
Ar Forest-Landerne zo ur gumun e Bro-Leon, e kanton Landerne, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh.

## Douaroniezh

* War lez dehoù ar stêr Elorn emañ ar Forest-Landerne.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Claude Pilven e anv, hag ar c'hure, Prigent Madec.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 34 gwaz eus ar gumun, eleze 4,94% eus he foblañs e 1911, abalamour d'ar brezel.

#### Eil Brezel-bed

* Mervel a reas tri den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.
* D'ar 15 a viz C'hwevrer 1941 e kouezhas un nijerez Beaufort marilhet L9807 ha kodet MW-A eus 217th Squadron ar Royal Air Force (aerlu ar Rouantelezh-Unanet) er Forest; tapet e voe tri nijour gant an Alamaned, lazhet e voe an hini diwezhañ, beziet eo e bered ar gumun.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Indez-Sina

* Mervel a reas daou vilour eus ar gumun.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Dismantroù kastell Goueled ar Forest.
* Kastell Goueled ar Forest, ur c'hastell bet savet evit gwareziñ kêr Landerne eo Kastell Goueled ar Forest.
* Iliz-parrez Sant-Tenenan
* Iliz katolik Sant Tenenan, 1887.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudenn.
* Bez ar C'hommonwealth e bered ar gumun
| Bro | Niver a soudarded |
| Rouantelezh-Unanet | 1 (Aerlu) |
| Hollad | 1 |
Karrnijour e oa. Marvet eo d'ar 15 a viz C'hwevrer 1941 e-pad an Eil Brezel Bed pa gouezhas e garr-nij er Forest.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a -annezidi

## Tud
### Tud bet ganet eno

* 1819 : Goulven Morvan, skrivagner brezhonek.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br) ar Forest war lec'hienn Geobreizh
* Lec'hienn ar gumun
* Kastell Goueled ar Forest
* Klub Handball FLHB

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 40
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Pertes RAF Finistère
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Commonwealth War Graves Commission
* ↑ Pertes RAF Finistère
# Ar Gall

Ar Gall zo un anv-tiegezh brezhonek a gaver stank e Breizh. Gallekaet eo bet e Le Gall gant marilh gall ar boblañs, a-wechoù Le Gal. Argall zo un anv-tiegezh ral awalac'h a gaver e Bro-Saoz ivez. Gall avat zo un anv-tiegezh all n'eus netra da welout gant an anv breizhat.

## Adstummoù

* Gallo hag ar Gallo
* Gallou hag ar Gallou
* Gallig hag ar Gallig

## Tud brudet
### Breizh

* Aleksandr ar Gall (g. e 1982), troer
* Alexis Le Gall (1921-2019), ezel eus ar Frañs Dieub
* Alphonse Le Gall (1931-2016), melldroader
* Amélie Le Gall (1872-?), marc'hhouarnez
* Anthony Le Gall (g. e 1985), melldroader
* Chanig ar Gall (1922-2012), skrivagnerez vrezhonek, luskerez skingomz ha skinwel
* Charlez ar Gall (1921-2010), skrivagner brezhonek, lusker skingomz ha skinwel
* Corinne Le Gal (g. e 1961), marc'hhouarnerez
* David ar Gall (g. e 1969), skrivagner brezhonek
* Franck Le Gall (né en 1964), mezeg sport, mab Alphonse Le Gall
* Herve ar Gall (G. e 1952), skrivagner brezhonek
* Jean-François Le Gall (g. e 1959), matematikour
* Jules Le Gall (1881-1944), sindikalour hag anarkour
* Nicolas Joseph Marie Le Gall (1787-1860), reizhaouer ha louzawour
* Norbert Le Gall, kizeller
* Patrick Le Gall, filmaozer
* Philippe Le Gall (g. e 1951), livour
* Pierre Le Gall (g. e 1948), luc'hskeudenner
* Pêr ar Gall (1911-1988), beleg ha troer
* Robert Le Gall (g. e 1952), soner
* Roger Le Gall (? - 1944), rezistant
* Yann ar Gall (1885-1975), skrivagner brezhonek ha rezistant
* Yann-Vari ar Gall (1855-1935), beleg

### Bro-C'hall

* André Le Gall (1917-1974), aktour
* Frank Le Gall (g. e 1959), aozer bannoù-treset
* Jean Le Gall (g. e 1922), mezeg ha politikour
* Jean-Yves Le Gall (g. e 1959), ijinour
* Joël Le Gall (1913-1991), arkeologour
* Martin Le Gall (G. e 1975), filmaozer ha senarioour
* Robert Le Gall (g. e 1946), prelad ha lidelour

## A bep seurt

* Le Gall, ur merk boued-laezh
* Jacques Le Gall, heuliad bannoù-treset krouet gant Mitacq ha Jean-Michel Charlier er gazetenn Spirou

## Gwelet ivez

* Gall, ur pennad disheñvelout
* Gall, un anv-tiegezh hep liamm gant ar Gall
* ar Saoz, un anv-tiegezh
# Ar Floc'h

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Ar Floc'h, Floc'h, ar Floc'hig pe Floc'hig a zo anvioù-tiegezh brezhonek. Ur floc'h a oa ur paotr yaouank e servij ur marc'heg pe un den uhel.

## Stumm all

* Floc'hlay

## Anvioù-tiegezh par e yezhoù all

* galleg ha saozneg : Page
* galleg : Lepage, Le Page, Lécuyer

## Tud
### Aostralia

* Mark le Flohic, marc'hhouarner paralimpek

### Breizh
#### Skrivagnerien ha kazetennerien

* Loeiz Mari ar Floc'h (1867 -1936), skrivagner brezhonek
* Yann ar Floc'h, anv-pluenn Jean Le Page (1881-1936), skrivagner brezhonek
* Maodez Glanndour, anv-pluenn Louis Augustin Le Floc'h (1909 -1986), skrivagner ha barzh brezhonek
* Erwan Chartier-Le Floch, kazetenner

#### Tud a afer

* Jean Floc'h (1938-2007), pennrener ar gCooperl
* Jean-Guy Le Floch (g. e 1953), penn-embregerezh
* Loïk Le Floch-Prigent (g. e 1943), kargiad uhel ha den a afer

#### Treserien

* Lionel Floch (1895-1972), livour hag engravour
* Yves Floc'h (1906-1990), livour
* Floc'h, anv-pluenn Jean-Claude Floch (g. e 1953), skeudennaouer ha treser bannoù-treset
* Floch, anv-pluenn Jean-Louis Floch, e vreur, tresour bannoù-treset
* Adrien Floch (g. e 1977), tresour bannoù-treset

#### Sportourien

* Louis Floch (g. e 1947), melldroader
* Xavier Le Floch (g. e 1973), triatletour
* Guillaume Le Floch (g. e 1985), marc'hhouarner

#### Milourien

* François Flohic (1920-2018), rezistant ha besamiral

### Bro-C'hall

* Anthony Floch (g. e 1983), rugbier

### Stadoù-Unanet

* Josef Floch (1894-1977), livour

## A bep seurt

* (145445) Le Floch, un asteroidenn
* Nicolas Le Floch, un heuliad romantoù gall
* Floch Forster, un dudenn a faltazi en heuliad anime ha manga Attack on Titan
* Fañch ar Floc'h, lesanv an Ankou
* Embannadurioù Flohic
# Ar Folgoad

Ar Folgoad :
| Bazilikenn Itron-Varia ar Folgoad ||
| Anv gallek (ofisiel) | Le Folgoët |
| Bro istorel | Bro-Leon |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Brest |
| Kanton | Lesneven |
| Kod kumun | 29055 |
| Kod post | 29260 |
| Maer Amzer gefridi | Pascal Kerboul 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | KK Bro Lesneven hag Aod ar Mojennoù |
| Bro velestradurel | Bro Brest |
| Lec'hienn Web | Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 3 239 ann. (2020) |
| Stankter | 332 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 33′ 45″ Norzh 4° 20′ 03″ Kornôg / 48.5625, -4.334167 |
| Uhelderioù | bihanañ 33 m — brasañ 77 m |
| Gorread | 9,77 km² |
| Ar Folgoad ||
| kemmañ |
Ar Folgoad zo ur gumun e Bro-Leon e kanton Lesneven, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh. Betek 1829 e oa anvet Gwikelle (Guicquelleau).

## Douaroniezh

* An Aber-Ac'h a dreuz ar Folgoad.

## Brezhoneg

* D'ar 26 a viz Meurzh 2010 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant Kuzul-kêr ar gumun.

## Istor

* Ul lodenn eus Plouider e oa, pa voe krouet parrez Elestrec, anvet goude Guicquelleau, lakaet da barrez ha da gumun e 1790, betek 1829. E 1826 e voe kroget da lidañ an oferenn en iliz ar Folgoad e-lec'h en iliz Gwikelle. Pennlec'h ar gumun a voe kaset eus bourk Gwikelle da hini ar Folgoad, ha diwar neuze e voe graetLe Folgoët eus ar gumun.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 50 gwaz eus ar gumun, eleze 4,39% eus he foblañs e 1911, abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Maner Gwikelle
* Chapel Gwikelle
* Monumant ar re varv, luc’hskeudenn.

### Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun

| Bro | Niver a soudarded |
| Rouantelezh-Unanet | 2 (Aerlu) |
| Hollad | 2 |
Karrnijourion e oant o-daou. Marvet int e miz Eost 1943, e-pad an Eil Brezel Bed.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel ar gumun
* Lec'hienn an iliz
* (br) ar Folgoad war lec'hienn Geobreizh
* Lec'hienn an etrekumuniezh

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Commonwealth War Graves Commission
# Ar Fouilhez

Ar Fouilhez :
| An iliz katolik. ||
| Anv gallek (ofisiel) | La Feuillée |
| Bro istorel | Kernev |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Arondisamant Kastellin |
| Kanton | an Uhelgoad (betek 2015) Karaez (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 29054 |
| Kod post | 29690 |
| Maer Amzer gefridi | Jean-François Dumonteil 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Menez Are Kumuniezh |
| Lec'hienn Web | https://commune-de-la-feuillee.webnode.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 656 ann. (2020) |
| Stankter | 21 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 23′ 33″ Norzh 3° 51′ 13″ Kornôg / 48.3925, -3.85369 |
| Uhelderioù | bihanañ 192 m — brasañ 381 m |
| Gorread | 31,55 km² |
| Ar Fouilhez ||
| kemmañ |
Ar Fouilhez zo ur gumun e Bro-Gerne e Kanton Karaez, e departamant Penn-ar-Bed, e kornôg Breizh.

## Douaroniezh

* Emañ ar Fouilhez e Menez Are.
* War lez ar Stêr Arc'hant emañ ar Fouilhez.

## Brezhoneg
### Ar Brezoneg er Skol

* 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 114 gwaz eus ar gumun, eleze 6,03% eus he foblañs e 1911, abalamour d'ar brezel.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas 31 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

### Melestradurezh

* E Kanton an Uhelgoad e oa betek 2015, e Kanton Karaez abaoe.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sant Yann-Vadezour.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Tud
### Tud bet ganet eno

* 1859 : Ivonig Picard, skrivagner brezhonek.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ar gumun
* (br) ar Fouilhez war lec'hienn Geobreizh

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Marsel Guieysse, La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle, pajenn 265, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
# Ar Fur

Ar Fur eo lesanv meur a zen istorel, hag un anv-tiegezh brezhonek ivez. Gallekaet eo bet e Le Fur gant marilh ar boblañs Bro-C'hall.

## Stummoù all

* Furig

## Anvioù-tiegezh kevatal er yezhoù all

* Lesage ha Le Sage e galleg
* Wise e saozneg

## Istor

* sant Gweltaz (war-dro 500 – 570), lesanvet Gweltaz ar Fur, manac'h brezhon
* Leon VI ar Fur (866-912), impalaer Bizantion
* Oleg ar Fur (marv e 912), priñs vareg Rous Kiev
* Iaroslav ar Fur pe Iaroslav I$^{añ}$ (978-1054), Priñs Meur Kiev ha Priñs Novgorod
* Sancho VI ar Fur (1133? - 1194), roue Pamplona ha roue Navarra
* Yan I$^{añ}$ (1190-1267), rejant kontelezh Bourgogn
* Alfonso X Kastilha (1221-1284), roue Kastilha ha Leon
* Charlez V (1338-1380), lesanvet Charlez ar Fur, roue Bro-C'hall
* Yann Iañ Alençon (1385-1415), kont ha dug Alençon,
* Yann V (1389-1442), lesanvet Yann ar Fur, dug Breizh
* Dionisius ar Fur (war-dro 1440 - 1502 pe 1520), livour rusian
* Frederig III Saks (1463-1525), dug Saks

## Tud a-vremañ
### Breizh

* Matilin Furig, anv gwir Matilin an Dall, talabarder
* René Le Fur (1872-1933), surjian hag emsaver
* Marc Le Fur (pe Mark ar Fur), politikour
* Gweltaz ar Fur (g. e 1950), kaner

### Bro-C'hall

* Marie-Amélie Le Fur (g. e 1988), atletourez handisport
* Didier Le Fur, istorour
# Ar Gankavenadez

Unan eus an div viskinenn a zo anezho c'hoazh eo Ar Gankavenadez (galleg La Cancalaise). Ar C'hranvilladez eo an hini all.
Ur vag labour e oa gwechall, da besketa war an aod.
Adsavet eo bet e 1987 diwar planioù Ar Berlenn, ur viskinenn eus 1905. Treset e oa bet ar planioù-se gant Jean Le Bot, ur c'halvez mor brudet.
Deuet eo da vezañ kannaderez Kankaven da-geñver bodadegoù bigi kozh.
# Beinn Laomainn

Beinn Laomainn (Ben Lomond e saozneg) a zo ur menez brudet ha heverk en Uheldirioù Bro-Skos. Daoust ma n'emañ ket e-touez menezioù uhelañ pa ne dap nemet 974 m, ez eus anezhañ ar brudetañ eus ar munroioù pa'z eo an hini ar muiañ er su, hag aes krapat betek krec'h, ha heverk ivez dre ma'z eo digenvez ha ma vez gwelet a-bell. Emañ war ribl reter Loc'h Laomainn.
# Beinn Mac Duibh

Beinn Mac Duibh (saoznekaet e Ben Macdui pe Ben Macdhui) eo menez uhelañ Am Monadh Ruadh, en Uheldirioù Bro-Skos. 1 309 metr uhelder eo, hag ur munro eo.
Emañ Beinn Mac Duibh war an harzoù etre Siorrachd Obar Dheathain (Aberdeenshire) ha Moireibh (Moray). An eil menez uhelañ eo e Bro-Skos, hag e Breizh-Veur, goude Beinn Nibheis (Ben Nevis). Gallout a reer pignat betek krec'h dre veur a wenodenn.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Beinette

Beinette zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
# Beinn Mhòr (Muile)

Beinn Mhòr (Ben More e saozneg) eo menez uhelañ Enez Muile, 966 metr dezhañ, en inizi Gall, e Skos.
# Beinn Nibheis

Beinn Nibheis (distagadur gouezelek:; Ben Nevis e saozneg) eo menez uhelañ Bro-Skos, gant 1 344 m. War un dro ez eus anezhañ ivez menez uhelañ Breizh-Veur ha Keltia. Emañ nepell diouzh kêr An Gearasdan (Fort William). Ur 100 000 a dud bennak a ya da grapat betek krec'h ar menez-se bep bloaz.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Beinn na Faoghla

Beinn na Faoghla (pe Beinn nam Faoghla pe Beinn nam Fadhla, distaget /peɲəˈvɤːlˠ̪ə/ e gouezeleg ; Benbecula e saozneg) zo un enezenn eus an Inizi Gall, e gwalarn Bro-Skos. Emañ etre Uibhist a Tuath, en hanternoz, hag Uibhist a Deas, er c'hreisteiz. Liammet eo ouzh an div enezenn-se war-bouez chaoserioù a dremen an hent A865 warno.
Izel eo an enezenn, gant he lec'h uhelañ e Ruibheal, 124 metr a-us live ar mor. En em astenn a ra an enezenn a-hed un 10 km bennak eus an hanternoz d'ar c'hreisteiz. Baile a Mhanaich (Balivanich) eo kêriadenn vrasañ an enez ; un aerborzh bihan zo e-kichen.
Gwechall e oa Beinn na Faoghla unan eus kreñvlec'hioù ar gouezeleg e Bro-Skos. Met e 1958 e oa deuet arme Breizh-Veur da staliañ ur greizenn war an enezenn ha kement-se en deus bet efed war ar yezh kaozeet eno. E niveradeg 2001 e oa bet kavet 56% a ouezelegerien e Beinn na Faoghla, a oa poblet gant 1 300 den. E Baile a Mhanaich e oa an dregantad bihanañ anezho : 37% hepken. E kêriadennoù all an enezenn e oa etre 74% ha 62% a ouezelegerien.

## Notennoù

* ↑ Mac an Tàilleir, Iain (2003) Placenames. (pdf) Pàrlamaid na h-Alba. 20 August 2008.
* ↑ Mac an Tàilleir, Iain (2004) 1901-2001 Gaelic in the Census (PowerPoint ) Linguae Celticae. 1 June 2008.
# Beiginis

Beiginis (Beginish e saozneg) zo un enezenn dirak aod kontelezh Ciarraí e mervent Iwerzhon.
Dont a ra an anv eus daou c'her iwerzhonek : beag (bihan) hag inis (enez). "Enez vihan" eo ar ster eta.Un enezennig all zo anvet heñvel en enezeg Na Blascaodaí.
Relegoù savadurioù kozh a weler c'hoazh en enez. Savet e voent etre an IXvet hag an XIIvet kantved, pa oa annezet Beiginis gant Vikinged.
N'eus den ebet ken o chom war an enez abaoe ar bloavezhioù 1990. En XIXvet hag en hanterenn gentañ an XXvet kantved avat e oa poblet gant familhoù bras hag a veve diwar ar pesketa hag al labour-douar.

## Notennoù

* ↑ logainm.ie
# Beilervaart

Beilervaart a zo ur ganol e proviñs Drenthe en Izelvroioù.
Gwelout : Listenn kanolioù an Izelvroioù
# Beinasco

Beinasco zo ur gumun italian, e meurgêr Torino ha rannvro Piemonte.
# Aesed

An Aesed (e norseg Æsir, liester eus áss; "Doue") eo an doueed hag an doueezed a vev en Asgard er wengelouriezh lec'hlennat. Odin a zo an Aes pennañ.
Odin, Baldr, Thor, Loki, Meili, Vidar, Freyr, Nep, Týr, Vali, Heimdall, Bragi, Hildólf, Höd, Hermód, Ull, Sigi, Hœnir, Skjöld, Forseti, Ítreksjód, Sæming, Ygg.
Frigg , Sága, Freyja, Eir, Gefjon, Fulla, Snotra, Gerd, Sigyn, Sjöfn, Gná, Lofn, Nanna, Vár, Skadi, Vör, Jörd, Hlin, Ilm, Sæming, Syn, Snotra, Sól, Hlin.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Aesti

An Aesti pe Aestii a oa ur bobl en Henamzer hag a oa o chom er reter d'ar Mor Baltel. Meneget e voent gant an istorour roman Tacitus en e levr Germania (war-dro ar bloavezh 98). Hervez Tacitus e oa Aestui, bro an Aesti, un tu bennak er reter da vro ar Suiones (e Sveden), war ribl ar Mor Baltel. Diwar an displegadennoù-se e c'haller soñjal e oant oc'h ober o annez er pezh a voe Lituania ha Prusia ar Reter diwezhatoc'h (rannvro Kaliningrad hiziv).
Gouzout a reer ivez e reer Aistmarės eus Loc'h ar Vistula e lituaneg hiziv, hag Aīstinmari e oa en henbruseg, un anv hag a zle bezañ savet diwar Aesti ha mari ("loc'h" pe "lenn"). Da lavaret eo e oa "loc'h an Aestii" anv kozh al ledennad dour-se.
Hervez ar pezh a zo bet dastumet gant an enklaskerien e c'hallomp soñjal e oa an Aesti ur bobl kar d'ar pobloù baltek, evel an Henbrused, da lavaret eo ne oant na Germaned, evel ar Brusianed, nag ur bobl finnek-ougrek, evel Estoniz bremañ. Kontañ a ra Tacitus en e skrid e oa o sevenadur ur meskaj etre hini ar Gelted ha hini ar C'hermaned : disklêriañ a ra e oa ganto "an hevelep boazioù ha kustumoù" evel "ar Suebi" (d'ar mare-se e talveze ar ger-se da envel an holl bobloù german eus ar reter), met o yezh a oa heñvel ouzh hini tud Enez Vreizh (da lavaret eo ur yezh keltiek ha n'eo ket ur yezh c'hermanek evel hini ar Suebi). Hogen gouzout a raer e rae Tacitus, alies, anv eus traoù en doa klevet gant tud all, traoù kontet dezhañ ha n'eo ket traoù bet gwelet gantañ war-eeun.
Ar pezh a gont Tacitus diwar-benn lidoù an Aesti a azeule ur vamm-doueez a glot a-walc’h gant ar pezh a ouzomp diwar-benn relijion bagan ar pobloù baltek gwechall. Menegiñ a ra ivez ar Fenni a oa amezeien d'an Aesti ha gouzout a reomp e oa ar Fenni hendadoù ar Finned.
War-lerc'h Tacitus ez eus bet tud all oc'h ober anv eus an Aesti en o skridoù, evel Cassiodorus (war-dro 485 – war-dro 585), Jordanes (VI$^{vet}$ kantved), Alfred Veur, roue Wessex, pe Adam Bremen, ur c’hronikour alaman eus an XI$^{vet}$ kantved.
En estoneg modern e reer Eesti eus "Estonia". Anavezet e oa ar vro-se evel Estia pe Hestia e testennoù latin kozh, hag Eistland er sagaoù skandinavek kozh. Gwechall e rae Estoniz gant ar ger Maarahvas evit ober anv anezho o-unan, ur ger hag a dalvez kement ha "tud eus ar vro". Ne ouzer ket gwall vat petra eo orin ar gerîoù Aesti hag Eesti met kar int.

## Notennoù

* ↑ Mikkels Klussis, Dictionary of Revived Prussian: Prussian - English, English - Prussian, Vilnius 2005–06, p. 47.
* ↑ Lang, Valter. The Bronze And Early Iron Ages In Estonia, Estonian Archaeology 3. University of Tartu Press, Tartu. 2007.
# Aethelheard Wessex

Aethelheard Wessex a voe roue Wessex eus 726 da 740. Breur-kaer Ine e vefe bet met met war-bouez an dra-se eo dianav e orin.
Pa zilezas Ine e dron e 726 na lezas hêr ebet. Goude e zisparti da Roma e oa un tabud er rouantelezh etre Aethelheard hag ur priñs arall, Oswald e anv. Hervez ar C'hronik Angl-ha-Saozon e oa Oswald un diskennad Ceawlin met Aethelheard a c'hounezas, abalamour da skoazell Æthelbald Mercia moarvat. Dezhañ e oa sujet,war a seblant ha gant Mercia e voe skrapet kalz tirioù e 733.
| En e raok: Ine Wessex | Roue Wessex ) | War e lerc'h: Cuthred Wessex |
Cynric · Ceawlin · Ceol · Ceolwulf · Cynegils · Cenwalh · Penda Mercia · Cenwalh · Seaxburh · Æscwine · Centwine · Cædwalla · Ine · Æthelheard · Cuthred · Sigeberht · Cynewulf · Beorhtric · Ecgberht · Æthelwulf · Æthelbald · Æthelberht ·
# Aervorlu

Un aervorlu eo ar rann, pe ar skourr, eus ur morlu hag a implij nijerezioù. An nijerezioù-se a c'hall bezañ lestret e-bourzh dougerioù-nijerezioù pe dougerioù-biñsaskelloù pe bezañ diazezet war ar douar bras.

## Aervorluioù

* Aervorlu Rusia (Авиация Военно-морского флота России)
* Fleet Air Arm (Rouantelezh-Unanet)
* Force maritime de l'aéronautique navale (Frañs)
* Marineflieger (Alamagn)

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Daveoù ha notennoù

* ↑ TermOfis (Ofis Publik ar Brezhoneg)