OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Marianne Moore

Marianne Moore :
| Luc'hsk. Carl Van Vechten (1948) ||
| Obererezh | Barzhoniezh |
| Ganedigezh | 15 a viz Du 1887 Kirkwood, Missouri, SUA |
| Marv | 5 a viz C'hwevrer 1970 New York City, New York, SUA |
| Yezh skrivañ | saozneg |
| Enorioù | Robert Fros Medal (1967) |
| kemmañ |
Marianne Moore (1887 – 1972) zo ur varzhez stadunanat. Lakaat a reas fablennoù Jean de La Fontaine e saozneg.

## Oberennoù

* Poems, 1921 (London, H.D. and Bryher)
       Enep mare an embann, doare an embann, dibab an embanner ha mentoù an dastumad-se e savas Marianne Moore En ul lizher d'an embanner Bryher e skrivas M. Moore "... Mar gallen ne zeufe ket ar barzhonegoù er-maez bremañ, ha ne zeufe ket lod anezho biken, ha kemmadennoù a zegasfen...."
* Observations, 1924
* Selected Poems, 1935 (digoradur gant T. S. Eliot)
* The Pangolin and Other Verse, 1936
* What Are Years, 1941
* Nevertheless, 1944
* A Face, 1949
* Collected Poems, 1951
* Fables of La Fontaine, 1954 (troidigezh eus fablennoù Jean de la Fontaine)
* Predilections: Literary Essays, 1955
* Like a Bulwark, 1956
* Idiosyncrasy and Technique, 1958
* O to Be a Dragon, 1959
* The Marianne Moore Reader, 1961
* Eight Poems, 1962,skeudennaouet gant Robert Andrew Parker
* The Absentee: A Comedy in Four Acts, 1962 (romant Maria Edgeworth kempennet evit ar c'hoariva)
* Puss in Boots, The Sleeping Beauty and Cinderella, 1963 (azasadur diwar Charles Perrault)
* Dress and Kindred Subjects, 1965
* Poetry and Criticism, 1965
* Tell Me, Tell Me: Granite, Steel and Other Topics, 1966
* The Complete Poems of Marianne Moore, 1967
* The Accented Syllable, 1969
* Selected Poems , 1969 (dibabet gant Marianne Moore, embannet gant Faber & Faber, London )
* Homage to Henry James, 1971 (arnodskridoù gant Marianne Moore, Edmund Wilson & al.)
* The Complete Poems, 1982
* The Complete Prose, 1986, aozet gant Patricia C. Willis
* Complete Poems, 1994
* The Selected Letters of Marianne Moore, aozet gant Bonnie Costello, Celeste Goodridge ha Cristanne Miller, 1997
* Becoming Marianne Moore: The Early Poems, 1907–1924, aozet gant Robin G. Schulze, 2002
* Poems of Marianne Moore, aozet gant Grace Schulman, 2003

## Notennoù

* ↑ The Selected Letters of Marianne Moore, Bonnie Costello & al., Knopf, New-York, 1997, p. 164. ISBN 978-0-14-118120-2 (Penguin Classics, 1998) (en)
* Sellet er Wikimammenn : Marianne Moore.
# Marianne Nölle

Marianne Nölle (1938) a zo ul lazherez a steudad alaman eus Köln. E 1993 e voe kondaonet hed he buhez evit bezañ lazhet seizh den.

## Torfedoù

Etre 1984 ha 1992 e voe klañvdiourez Nölle. Implijout a reas Truxal da lazhañ he c'hlañvourien. Soñjal a ra d'ar boliserien he dije lazhet 17 den en holl, ha klasket lazhañ 18 den all, met harzet e voe abalamour da 7 muntr. Biskoazh n'he deus anzavet he zorfedoù.

## Notennoù

* 1 2 3 https://web.archive.org/web/20100406083157/http://www.der-serienmoerder.de/scripts_de/presse/zurp_stuttze2004_01.html
# Marianne von Werefkin

Marianne von Werefkin (rusianeg : Мариамна/Марианна Владимировна Веревкина Maryamna/Maryanna Vladimirovna Veryovkina, 11 a viz Gwengolo 1860 e Toula – 6 a viz C'hwevrer 1938 en Ascona) a oa ul livourez rusian ha suis da vare an eztaolouriezh.

## He buhez

Marianna Vladimirovna Verëvkina a oa merc'h komandant rejimant Yekaterinbourg en Oural. E 1880 e teskas gant al livour Ilya Repin. E 1888 e voe tizhet he dorn dehou gant un tenn e-pad ur chase. E 1892 e kejas ouzh Alexej von Jawlensky. Kejañ a rejont ivez ouzh Yelena Neznakomova hag a voe o chom ganto. An tri anezho az eas da veajiñ da Alamagn e 1896. E-pad tost da 10 vloaz e chomas hep livañ. Etre 1905 ha 1906 edo o chom e Frañs.
E 1909 e voe krouet NKVM (Kevredigezh nevez arzourien München) gant Alexej von Jawlensky, Marianne von Werefkin, Vasily Kandinsky ha re all. O diskouezadeg kentañ a voe aozet e diskouezva Thannhauser e München e miz Kerzu 1909. Diwar ar strollad-se e voe savet Der Blaue Reiter e 1912.
E 1907 e krogas da livañ livadurioù eztaolour. Levezonet e voe gant oberennoù Paul Gauguin ha re Louis Anquetin. Pa grogas an Brezel-bed kentañ e tivrojont da Suis : da gentañ da Geneva, ha goude-se da Zürich. E 1918 e tispartijont, hag ez eas Werefkin d'en em staliañ da Ascona. E 1924 e krouas ar strollad arzourien anvet "Großer Bär". Er bloavezhioù da-heul e livas skritelloù. Sikouret e voe a-fet argant gant Carmen ha Diego Hagmann.

## Oberennoù

* Abend in Murnau, 1906/1910
* Herbst (Schule), 1907
* Im Café, 1909
* Tragische Stimmung, 1910
* Schlittschuhläufer, 1911

## Gwerzh

* Styx, gwerzhet d'ar 25 a viz Even 2008 e Christie's, Londrez da £ 337250 (426553 €)

## Liammoù diavaez

* Werefkin e lec'hienn artists.org
* Oberennoù Werefkin e mirdi Murnau
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Navalperal

Navalperal zo un anv-lec'h spagnolek.
* Navalperal de Pinares
* Navalperal de Tormes

## Pennad kar

* Nava
# Navalperal de Pinares

Navalperal de Pinares zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ávila, en Kastilha ha León.
# Navalvillar de Pela

Navalvillar de Pela zo ur gumun e proviñs Badajoz en Extremadura.
# Navalosa

Navalosa zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ávila, en Kastilha ha León.
# Navalperal de Tormes

Navalperal de Tormes zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ávila, en Kastilha ha León.
# Navalpino

Navalpino zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ciudad Real, e kumuniezh emren Kastilha-La Mancha.
# Navalonguilla

Navalonguilla zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ávila, en Kastilha ha León.
# Navaluenga

Navaluenga zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ávila, en Kastilha ha León.
# Navalvillar de Ibor

Navalvillar de Ibor zo ur gumun eus proviñs Cáceres, en Extremadura, e Spagn. An niver annezidi zo 383 (2023).
# Navamorales

Navamorales zo ur gumun e Spagn, e proviñs Salamanca. E 2017 e oa 64 den o chom er gumun.

## Stêrioù

Treuzet eo ar gumun gant ar stêrioù Corneja ha Tormes.
# Llangwyfan (Enez Mon)

Llangwyfan zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Aberffraw, e Kembre, e kontelezh Enez Mon, 210,6 km eus Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* Kêriadennoù Enez Von
* Aberffraw • Amlwch • Benllech • Bethel • Biwmares • Bodedern • Bodewryd • Bodffordd • Bryngwran • Brynrefail • Brynsiencyn • Brynteg • Caergeiliog • Caergybi • Capel Coch • Capel Gwyn • Carmel • Carreglefn • Cemaes • Cerrigceinwen • Dwyran • Y Fali • Gaerwen • Glyn Garth • Gwalchmai • Heneglwys • Hermon • Llanallgo • Llanbabo • Llanbedrgoch • Llandegfan • Llandyfrydog • Llanddaniel Fab • Llanddeusant • Llanddona• Llanddyfnan • Llanedwen • Llaneilian • Llanfachraeth • Llanfaelog • Llanfaethlu • Llanfairpwllgwyngyll • Llanfair-yn-Neubwll • Llanfair-yng-Nghornwy • Llan-faes • Llanfechell • Llanfihangel-yn-Nhywyn • Llanfwrog • Llangadwaladr • Llangaffo • Llangefni • Llangeinwen • Llangoed • Llangristiolus • Llangwyllog • Llaniestyn • Llannerch-y-medd • Llanrhuddlad • Llansadwrn • Llantrisant • Llanynghenedl • Maenaddwyn • Malltraeth • Marianglas • Moelfre • Nebo • Niwbwrch • Pencarnisiog • Pengorffwysfa • Penmynydd • Pentraeth • Pentre Berw • Pentrefelin • Penysarn • Pontrhydybont • Porthaethwy • Porth Llechog • Rhoscolyn • Rhosmeirch • Rhosneigr • Rhostrehwfa • Rhosybol • Rhydwyn • Talwrn • Trearddur • Trefor • Tregele
# Llangwyryfon

Llangwyryfon zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh eus Kembre, e kreiz kontelezh Ceredigion. Emañ er gevred da Aberystwyth, war lez an Afon Wyre.
E 2011 e oa 596 a dud o chom e kumuniezh Llangwyryfon ha 342 anezho a oa kembraegerien (59,3%).

## Notennoù

* ↑ Ystadegau Allweddol ar gyfer Cymru. Swyddfa Ystadegau Gwladol..
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Llangybi

Meur a lec'h zo anvet Llangybi e Kembre :
* Llangybi (Gwynedd)
* Llangybi (Ceredigion)
* Llangybi (Sir Fynwy)

## Gwelet ivez

* Caergybi
# Llangybi (Ceredigion)

Llangybi zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh e kontelezh Ceredigion, e Kembre.
E 2011 e oa poblet gant 653 a dud ha 356 anezho (55,7%) a oa kembraegerien.

## Notennoù

* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics).
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Llangybi (Sir Fynwy)

Llangybi, anvet ivez Llangybi Fawr, zo ur gêriadenn vihan hag ur gumuniezh e Sir Fynwy, e gevred Kembre. Emañ hanter-hent etre Casnewydd ha Brynbuga.
E 2011 e oa poblet Llangybi gant 890 a dud, hag 8,2% anezho a oa kembraegerien.
Bez' ez eo unan eus al lec'hioù diazezet gant Sant Cybi e Kembre, hag o deus miret e anv, evel Caergybi hag al lec'hioù all anvet Llangybi. Hervez a lenner e buhez ar sant-se e voe ganet e Kerne-Veur ha mont a reas da C'halia d'ober e studi, a-raok mont da Gembre da brezeg an aviel.

## Notennoù

* ↑ Enwau Cymru
# Llangwm (Conwy)

Llangwm zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh e gevred Sir Conwy, e hanternoz Kembre.
E kombod Uwch Aled e oa Llangwm er Grennamzer. E-barzh Sir Ddinbych eo bet hag e Clwyd goude.
Ur wazh-dour a red dre ar gêriadenn, kent en em deurel er stêr Ceirw. Er c'hreisteiz ez eus torgennoù hag an hini uhelañ anezho eo ar Foel Goch (611 m).
Ur voudenn-gastell eus ar Grennamzer zo, anvet Tomen Maesmor.
Evel en daou lec'h all anvet Llangwm e Kembre eo gouestlet an iliz-parrez da sant Jerom. Met da gentañ e oa bet gouestlet da Sent Gwynog ha Noethan, mibien sant Gweltaz.
E 2011 e oa poblet gant 470 a dud, ha 284 anezho (61,5%) a oa kembraegerien.

## Daveoù

* ↑ Ffynhonnau Cymru (Ffynnon Wnnod, Llangwm) Kavet d'an 3 Gouere 2016
* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics).
# Llangwyllog

Llangwyllog zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Llanddyfnan, e Kembre, e kontelezh Enez Mon, 215,7 km eus Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* Kêriadennoù Enez Von
* Aberffraw • Amlwch • Benllech • Bethel • Biwmares • Bodedern • Bodewryd • Bodffordd • Bryngwran • Brynrefail • Brynsiencyn • Brynteg • Caergeiliog • Caergybi • Capel Coch • Capel Gwyn • Carmel • Carreglefn • Cemaes • Cerrigceinwen • Dwyran • Y Fali • Gaerwen • Glyn Garth • Gwalchmai • Heneglwys • Hermon • Llanallgo • Llanbabo • Llanbedrgoch • Llandegfan • Llandyfrydog • Llanddaniel Fab • Llanddeusant • Llanddona• Llanddyfnan • Llanedwen • Llaneilian • Llanfachraeth • Llanfaelog • Llanfaethlu • Llanfairpwllgwyngyll • Llanfair-yn-Neubwll • Llanfair-yng-Nghornwy • Llan-faes • Llanfechell • Llanfihangel-yn-Nhywyn • Llanfwrog • Llangadwaladr • Llangaffo • Llangefni • Llangeinwen • Llangoed • Llangristiolus • Llangwyllog • Llaniestyn • Llannerch-y-medd • Llanrhuddlad • Llansadwrn • Llantrisant • Llanynghenedl • Maenaddwyn • Malltraeth • Marianglas • Moelfre • Nebo • Niwbwrch • Pencarnisiog • Pengorffwysfa • Penmynydd • Pentraeth • Pentre Berw • Pentrefelin • Penysarn • Pontrhydybont • Porthaethwy • Porth Llechog • Rhoscolyn • Rhosmeirch • Rhosneigr • Rhostrehwfa • Rhosybol • Rhydwyn • Talwrn • Trearddur • Trefor • Tregele
# Llangwm (Sir Benfro)

Llangwm (distaget [ˈɬangʊm] e kembraeg ; [ˈlæŋgəm] e saozneg) zo ur gêriadenn, ur barrez hag ur gumuniezh e mervent Kembre. Emañ war lez an Afon Daugleddau, er gevred da Hwlffordd, e Sir Benfro. Emañ Llangwm e kreisteiz ar gontelezh, el lodenn saoznek anezhi.
Evel en daou lec'h all anvet Llangwm e Kembre, eo gouestlet an iliz-parrez da sant Jerom.
Kokousa zo bet un obererezh a bouez er c'hornad e-pad bloavezhioù.
E 2011 e oa poblet Llangwm gant 875 a dud, ha 100 anezho (11,7%) a oa kembraegerien.

## Daveoù

* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics).
# Llangwnadl

Llangwnadl zo ur gêriadenn e Gwynedd, en hanternoz Kembre, e Ledenez Llŷn.
# Llangwyfan (Sir Ddinbych)

Llangwyfan zo ur gêriadenn e hanternoz Kembre, e Sir Ddinbych. Emañ er reter da gêr Dinbych ha tost d'ar stêr Clwyd. Gouestlet eo an iliz da Sant Cwyfan. Ar meneg kentañ anezhi a voe e 1254 met marteze e oa annezet al lec'h a-raok dija. Ur c'hreñvlec'h zo er reter d'ar gêriadenn, anvet Moel Arthur.
Un ospital a oa eno, etre 1920 ha 1980, anavezet evel "Sanatoriom Hanternoz Kembre". Degemeret e vez ennañ tud klañv gant an droug-skevent. Serret eo bet abaoe.
# Mbouloungeg

Un isskourr eus ar yezhoù atlantel eus isskourr ar yezhoù mbouloungek-nalouek eo ar mbouloungeg (mbulungish) komzet e Ginea.

## Gwelet ivez

* Yezhoù atlantel
* Yezhoù nijerek-kongoek
# McDuff

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
McDuff zo un anv-tiegezh skosat, saoznekadur an anv gouezelek Mac Dhuibh (Mac = mab, Dhuibh = du).

## Tud

* David McDuff, troour
* Dusa McDuff, matematikour saoz
* Jack McDuff (1926-2001), soner stadunanat
* Kenneth McDuff (1946-1998), muntrer stadunanat

## Lec'hanvadurezh

* McDuff, ur gêr kozh e Kalifornia

## Pennadoù kar

* Macduff
* Klan MacDuff
* Duff
* Du (anv-tud)
# McDonnell Douglas F/A-18 Hornet

Ar McDonnell Douglas F/A-18 Hornet ("c'hwiliorez") a zo un nijerez emgann liesperzh amerikan. Ar c'hentañ wech ma voe implijet an Hornet er stourm a voe e-pad bombezadeg Libia 1986, goude-se e voe implijet lies e-pad Kentañ brezel Irak hag e-pad an Oberiadur brezel Iraqi Freedom. An F/A-18 Hornet en doa bet degaset tresoù diazez ar Boeing F/A-18E/F Super Hornet.

## Implijerien

* US Navy (aervorlu ar Stadoù-Unanet), abaoe 1978
* United States Marine Corps
* NASA
* Royal Australian Air Force, abaoe 1984
* Royal Canadian Air Force
* aerlu Koweit, abaoe 1991
* aerlu Finland, abaoe 1995
* aerlu Spagn, abaoe 1995
* aerlu Suis, abaoe 1996
* aerlu Malaysia, abaoe 1997

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# McGuire Sisters

Ar McGuire Sisters a oa teir c'hoar, eus SUA, anezho Christine McGuire (ganet e 1926), Dorothy McGuire (1928 – 2012), ha Phyllis McGuire (ganet e 1931) hag a gane er bloavezhioù 1950 ha 1960. E-touesk o c'hanaouennoù brudetañ emañ "Sincerely" ha "Sugartime", savet betek niverenn 1 ar gwellañ gwerzhioù.
# McLaren Automotive

McLaren Automotive a zo un embregerezh saoz krouet e 1989 diwar ar skipailh redadegoù kirri McLaren Racing. Perzh eus McLaren Group eo.
Sevel a ra kirri sport liammet ouzh teknologiezh ar Formulenn 1, un tammig evel Ferrari. Savet en deus ar McLaren F1 e 1992, ar SLR McLaren evit Mercedes-Benz e 1999, gant ar stumm Stirling Moss e 2007, ar McLaren 12C e 2011 hag ar McLaren P1 e 2013. Meur a raktres en deus ar saver-kirr evit an dazont, ur raktres P13 en o zouesk o vezañ tost ouzh ar Porsche 911.
# Mbourkoueg

Ur yezh tchadek eus is-skourr ar yezhoù tchadek ar c'hornôg B.2 eo ar mbourkoueg (mburku, barke, barko, burkanawa, mburkanci, wudufu pe kariya wuufu) komzet gant tro-dro da 4.000 den e Bauchi e Nigeria (1977).

## Gwelet ivez

* Yezhoù tchadek ar c'hornôg
* Yezhoù afrez-aziatek
# McBride

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
McBride pe MacBride eo stummoù saoznek an anv gouezelek Mac Giolla Bhríde pe Mac Giolla Bhrighde (en iwerzhoneg) pe Mac Gille Bríghde (e gouezeleg Skos), da lavarout eo mab da vevel Brigid pe Santez Brigid.

## Tud

* Martina McBride

## Lec'hioù
### Kanada

* McBride (British Columbia)

### Stadoù-Unanet

* McBride (Michigan)
* McBride (Mississippi)
* McBride (Oklahoma)

## Pennadoù kar

* MacBride
* McBryde
* MacBryde
# McClelland's Single Malt

Ar wiski anvet McClelland's Single Malt zo ur rummad wiskioù Single Malt Scotch a deu eus peder rannvro veur ar wiski e Bro-Skos: Highlands, Islay, Speyside ha Lowlands.
Pak ar wiski McClelland's zo bet graet e 2007 gant Nevis Design, eus Edinburgh, evit brudañ an anv dre ar bed.

## Boutailhadoù

Sede ar wiskioù single malt kinniget:
* McClelland’s Highland
* McClelland’s Islay
* McClelland’s Lowland
* McClelland’s Speyside
* McClelland's Speyside 12YO - abaoe miz Eost 2008
* McClelland's Journey Tin.
* McClelland's Miniature range

## Liamm

* lec'hienn ofisiel
# Martirio de San Serapio

El martirio de San Serapio (Merzherinti Sant Serapio) zo un daolenn graet gant Juan de Roelas e 1612, evit kouent Itron Varia an Drugarez e Sevilla, m'emañ Mirdi an arzoù-kaer hiziv. Warni e weler merzherinti ar misioner katolik Sant Serapion, eus Urzh an Drugarez, hag a oa bet fiziet ennañ ar gefridi da adprenañ ar sklaved kristen er broioù muzulman. A-benn ar fin e voe lakaet d'ar marv en un doare euzhus e kêr Aljer.

## Pennadoù kar

* San Serapio (Zurbarán)
# Martletwy

Martletwy zo ur gumuniezh e kontelezh Sir Benfro, Kembre, 118 km eus Kerdiz E 2011 e oa poblet gant 555 a dud, ha 81 anezho (14,6%) a oa kembraegerien..

## Daveoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics. Kavet : 2014-04-09.
# Martone

Martone zo ur gumun italian e meurgêr Reggio Calabria e Calabria.
# Martynas Mažvydas

Martynas Mažvydas (bet ganet en 1510 e Žemaičių Naumiestis – marvet d'ar 1añ a viz Mae 1563 e Königsberg, hiziv Kaliningrad) a voe oberour hag embanner al levr kentañ e lituaneg. Stummoù all zo d'e anv : Martinus Masvidius, Martinus Maszwidas, M. Mossuids Waytkūnas, Mastwidas, Mažvydas, Mosvidius, Maswidsche, Mossvid Vaitkuna.

## E vuhez

Martynas Mažvydas zo ur skrivagner lituanek eus ar XVI$^{vet}$ kantved puilh e oberennoù. Gantañ eo e krog istor al lennegezh lituanek. Bevañ a reas e Vilnius, ma kenlabouras gant tud evel Abraomas Kulvietis, J. Zablockis ha moarvat ivez S. Rapolonis.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Martxueta

Martxueta (Masparrauta en okitaneg; Masparraute e galleg hag ent-ofisiel) zo ur gumun eus kanton Donapaleu, e proviñs Nafarroa Beherea (pe Benafarroa), en Iparralde, en Euskal Herria, en hanternoz d'ar Pireneoù.

## Kumunioù amezek

* Burgue-Erreiti en hanternoz
* Arrueta-Sarrikota er gwalarn
* Labetze-Bizkai er reter
* Amorotze-Zokotze er mervent
* Behauze er c'hreisteiz

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Marty Friedman

Marty Friedman (Martin Adam Friedman eo e anv gwir) zo ganet d'an 8 Kerzu 1962 e Washington, D.C.. Ur soner gitar eo, anavezet dreist-holl evit ar pladennoù en deus graet gant Megadeth.

## Pladennoù
### Gant Hawaii

* Made in Hawaii (Ep, 1983)
* One Nation Underground (1983)
* Loud Wild and Heavy (Ep, 1984)
* The Natives are Restless (1985)

### Gant Cacophony

* Speed Metal Symphony (1987)
* Go Off! (1988)

### Gant Megadeth

* Rust In Peace (1990)
* Countdown to Extinction (1992)
* Youthanasia (1994)
* Hidden Treasures (1995)
* Cryptic Writings (1997)
* Risk (1999)

### E-unan

* Dragon's Kiss (1988)
* Scenes (1992)
* Introduction (1995)
* True Obsessions (1996)
* Music For Speeding (2003)
* Loudspeaker (2006)
* Exhibit A, Live in Europe (2007)
* Future Addict (2008)
* Tokyo Jukebox (2009)

### Gant Zeta

* Zeta (2007)

## Liammoù diavaez

* (en) Lec'hienn ofisiel
# Martis

Martis zo ur gumun e proviñs Sassari en enez Sardigna.
# Martos

Martos zo ur gumun eus proviñs Jaén, en Andalouzia, e Spagn. An niver annezidi zo 24 363 (2023).
# Martragny

Martragny :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Arondisamant | Caen |
| Kanton | Bretteville-l'Orgueilleuse |
| Kod kumun | 14406 |
| Kod post | 14740 |
| Maer Amzer gefridi | Philippe Laurent 2014-2016 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes d'Orival |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 376 ann. (2014) |
| Stankter | 102 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 43 m — brasañ 82 m |
| Gorread | 3,69 km² |
| kemmañ |
Martragny a oa ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Bodet e oa gant peder c'humun-all d'ar 1añ a viz Genver 2017 d'ober ur gumun nevez: Moulins-en-Bessin.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Eil brezel-bed:

## Monumantoù ha traoù heverk

* Maner an Abati, XVII$^{vet}$ ha XVIII$^{vet}$ kantved.
* Iliz katolik Ganedigezh an Intron-Varia.
* Ar c'hastell, 1747.
* «La Tour» , ur velin-avel bet savet e 1838, implijet e veze da valañ kolza.
* Chapel Sainte Christine.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2008

Niver a annezidi

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Martti Ahtisaari

Martti Ahtisaari, ganet d’an 23 a viz Mezheven 1937 e Viipuri (bremañ Vyborg) ha marvet d’an 16 a viz Here 2023, a oa ur politiker eus Finland.
Prezidant Finland eo bet eus 1994 da 2000. Roet e oa bet dezhañ Priz Nobel ar Peoc'h e 2008.

## Daveoù

* ↑ (fr) 'L'ancien président finlandais et prix Nobel de la paix Martti Ahtisaari est mort à l'âge de 86 ans'.