# Patti Smith

Patricia Lee Smith, anavezetoc'h evel Patti Smith, ganet e Chicago (Illinois, SUA) d'an 30 a viz Kerdu 1946, 'zo kanerez rock ha barzhez. Hec'h albom kentañ, Horses, 'zo un arouez eus prantad an new-wave en New York hag unan eus diazezoù ar sonerezh Punk.
Abred a-walc'h oa deut da vevañ en New York evit kregiñ gant he arz, ar varzhoniezh da gentañ. Tamm-ha-tamm eo en em lakaet da gejañ gant arzourien all, evel Robert Mapplethorpe, fotograf a-bouez en Amerika an hanternoz. Gant Lenny Kaye, soner gitar, eo e komañs hec'h istor e bed ar sonerezh. E-pad tri bloazh o deus kenlabouret evit kinnig abadennoù: hi o tibunañ hag eñ o seniñ. E 1973 oant en em lakaet da labourat ivet gant ur soner piano, Richard Sohl, hag evel-se o doa krouet "Patti Smith group", anvet 'vel-se dre ma oa he labour e-kreiz ar jeu. O zri koulskoude a oa plijet gant ar memes muzik, rock: Jimi Hendrix, The Rolling Stones... Setu oant en em lakaet d'ober sonerezh 'seurt-se ivez. Ur "single", paeet gant Robert Mapplethorpe, o deus embannet evel-se, warnañ div ganaouenn: Hey Joe (Hendrix) ha Piss Factory.
D'ar mare-se o deus kroget da seniñ er CBGB's, ur c'hlub brudet en New York, e-lec'h ma vo brudet ivez a-bep seurt strolladoù punk ha new-wave all.
Daou soner ouzhpenn neuze: Ivan Krall ha Jay Lee Daugherty, ha buan a-walc'h, un albom: Horses, warnañ ur skeudenn eus Patti Smith war-sav, gant ur sell dismegañsus un tamm. Un darvoud a-bouez kenañ e istor ar rock. Hirie c'hoazh e lavar ur bern arzourien int bet levezonet gant an albom-se, ennañ ur ganaouenn gant Van Morrison, Gloria, a zo deuet da vezañ ken anavezet hag ar ganerez marteze.
Nebeut goude e voe embannet "Radio Ethiopia", a oa re dost marteze ouzh an albom kentañ, e-lec'h ma kaver ar ganaouenn Pissing in a river, hag e-lec'h ma ra Patti ar pezh a rae war al leurenn abaoe pell: seniñ, gant ar gitar, met n'eo ket evit an ton - hennezh eo labour Lenny Kaye. Ar gitar, evit ar varzhez, a zo un arm, ne oar ket c'hoari, met en em lezel a ra da vont gant ar c'hordennoù evit kas ar selaouer betek ur stad all.
Daou goulz a zo e istor sonerezh Patti Smith:
* The Patti Smith Group, 3 albom, prantad kentañ.
* an eil prantad, abaoe 1996.
Etre an daou brantad-se oa Patti Smith o tesevel he bugale hag o chom e Detroit gant he gwaz, Fred Sonic Smith, eus ar strollad MC5. Hennezh en doa desket dezhi c'hoari gitar ha seniñ an dreujenn-gaol. Bremañ e implij ar benveg evel ur gitar: evit kas ar selaouer d'ur santimant, d'ur stad disheñvel, ha n'eo ket evit an ton. En hec'h albom diwezhañ, Twelve, e kaver ur prantad treujenn-gaol dibar er ganaouenn Are You Experienced (Hendrix). E-pad ar prantad-se ivez e embannas an albom "Dream of life", ennañ ar ganaouenn People Have the Power.
Adkregiñ a reas en gwirionez gant he labour e 1996 gant an albom Gone Again, goude marv he gwaz, unan eus he breudeur, Todd, he mignon Robert Mapplethopre ha Richard Sohl. Gone Again a zo neuze un albom savet tro-dro d'ar marv, gant ur ganaouenn evit Kurt Cobain, met ivez ur pezh pladenn rock, gant distro John Cale, produer Horses, ur ganaouenn savet gant Jeff Buckley.
Er memes bloavezh e kemeras perzh e albom R.E.M. "New Adventures in Hi-Fi".
Gant Peace And Noise, ar bloaz goude, e tistro d'ar politikerezh, o tifenn da skouer, gwirioù Tibet. Gung Ho a gendalc'ho war an dachenn-se, ha Trampin' e 2004, a roas tro dezhi da stourm a-enep ar brezel en Irak.
E Gouel an Erer Kozh, en Karaez, d'ar 24 a viz Gouere 2004, he deus lavaret en ur gregiñ ar sonadeg: "We should like to thank everyone in France who marched against the attack on Irak by the Bush administration."
Eviti e servij an arz, ha dreist-holl ar rock 'n' roll, da lakaat an dud d'en em soñjal, da cheñch, da stourm.
Twelve a ro tro dezhi da adembann kanaouennoù rock o deus ur brud bras, met ivez un dalvoudegezh ken bras e-keñver sonerezh hag e-keñver ar pezh a dalvez ar c'homzoù: The Boy in the Bubble (Paul Simon) ha Gimme Shelter (The Rolling Stones), a zo da skouer ennañ.
Sonerien Patti Smith abaoe 1996: Lenny Kaye, Jay Lee Daugherty, Tony Shanahan, Oliver Ray, Jackson Smith.

## Albomoù

| Pladennoù Horses (1975) Radio Ethiopia (1976) Easter (1978) Wave (1979) Dream of Life (1988) Gone Again (1996) Peace and Noise (1997) Gung Ho (2000) Trampin' (2004) Twelve (2007) | Pladennoù live, dastumadegoù Hey Joe / Radio Ethiopia (1977) Set Free (1978) The Patti Smith Masters (1996) Land (2002) Horses/Horses (2005) iTunes Originals (2008) |

## He levrioù

* Seventh Heaven (1972)
* Witt (1973)
* Babel (1978)
* Woolgathering (1992)
* Early Work (1994)
* The Coral Sea (1996)
* Patti Smith Complete (1998)
* Strange Messenger (2003)
* Auguries of Innocence (2005)

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel
* Patti Smith e MySpace
* Patti Smith en Allmusic
* Patti Smith en Internet Movie Database