OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Rannvro Žilina

Rannvro Žilina (slovakeg : Žilinský kraj) a zo unan eus eizh rannvro velestradurel Slovakia, lec'hiet e norzh ar vro. Žilina eo kêr-benn ar rannvro. 6 808,4 km² eo gorread ar rannvro ha d'an 31 a viz Kerzu 2009 e oa 697 502 annezad (stankter : 102 annezad/km²).

## Distrigoù

Rannet eo Rannvro Žilina en 11 distrig :
* Distrig Bytča
* Distrig Čadca
* Distrig Dolný Kubín
* Distrig Námestovo
* Distrig Liptovský Mikuláš
* Distrig Martin
* Distrig Ružomberok
* Distrig Tvrdošín
* Distrig Žilina

### Kêrioù

| Bytča Čadca Dolný Kubín Krásno nad Kysucou Kysucké Nové Mesto Liptovský Hrádok | Liptovský Mikuláš Martin Námestovo Rajec Rajecké Teplice Ružomberok | Trstená Turčianske Teplice Turzovka Tvrdošín Vrútky Žilina |

## Liamm diavaez

* Lec'hienn ofisiel Rannvro Žilina
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Rannvro ar Biobío

Rannvro Bio Bío pe Biobío (VIII Región del Bio-Bío pe Biobío e spagnoleg) eo an eizhvet eus pemzek rannvro Chile, diwar anv ar stêr Biobío. Concepción eo ar gêr-benn.

## Rannvroioù amezek

* Rannvro Ñuble en Norzh
* Rannvro Araucanía er Su

## Proviñsoù

Teir froviñs zo enni :
* Proviñs Arauco
* Proviñs ar Biobío
* Proviñs Concepción

## Kumunioù Biobío

| Proviñs | |
| Arauco | 1 Arauco |
| Arauco | 2 Cañete |
| Arauco | 3 Contulmo |
| Arauco | 4 Curanilahue |
| Arauco | 5 Lebu (kêr-benn) |
| Arauco | 6 Los Álamos |
| Arauco | 7 Tirúa |
| Proviñs | |
| Biobío | 8 Alto Biobío |
| Biobío | 9 Antuco |
| Biobío | 10 Cabrero |
| Biobío | 11 Laja |
| Biobío | 12 Los Ángeles (kêr-benn) |
| Biobío | 13 Mulchén |
| Biobío | 14 Nacimiento |
| Biobío | 15 Negrete |
| Biobío | 16 Quilaco |
| Biobío | 17 Quilleco |
| Biobío | 18 San Rosendo |
| Biobío | 19 Santa Bárbara |
| Biobío | 20 Tucapel |
| Biobío | 21 Yumbel |
| Proviñs | |
| Concepción | 22 Chiguayante |
| Concepción | 23 Concepción (kêr-benn) |
| Concepción | 24 Coronel |
| Concepción | 25 Florida |
| Concepción | 26 Hualpén |
| Concepción | 27 Hualqui |
| Concepción | 28 Lota |
| Concepción | 29 Penco |
| Concepción | 30 San Pedro de la Paz |
| Concepción | 31 Santa Juana |
| Concepción | 32 Talcahuano |
| Concepción | 33 Tomé |

## Stêrioù

* Stêr Biobío
* Stêr Itata
# Rannvro ar Gwalarn (Kameroun)

Rannvro ar Gwalarn (saozneg: Northwest Region; galleg: Province du Nord-Ouest) a zo unan eus an dek proviñs zo e Kameroun. En uheldirioù emañ hag harzoù he deus war-du ar reter gant Rannvro ar C'hornôg, gant Nigeria war-du ar gwalarn ha gant Rannvro ar Gevred war-du ar su.
# Rannvro emren Bougainville

Rannvro emren Bougainville, anvet betek 2005 Proviñs Salomon an Norzh, a zo ur rannvro emren e Papoua Ginea-Nevez. Meur a enezenn a ya d'hec'h ober ; an hini vrasañ eo Bougainville hag Arawa ar gêr-benn anezhi. E-barzh emañ enez Buka hag Inizi Carteret ivez. Ur boblañs a 175 160 a dud he devoa e 2000.
# Rannvro emren an Aod Karib Norzh

Rannvro emren an Aod Karib Norzh zo ur rannvro emren e Nicaragua, war lez ar Meurvor Atlantel, ha Puerto Cabezas eo ar pennlec'h anezhi.
# Rannvro Ústí nad Labem

Rannvro Ústí nad Labem (tchekeg : Ústecký kraj) a zo ur rann velestradurel (kraj) er Republik Tchek, loec'hiet e gwalarn Bohemia. Dont a ra hec'h anv eus hini he c'hêr-benn, Ústí nad Labem. 5 335 km² eo gorread ar rannvro, e 2006 e oa 843 462 annezad enni (stankter : 158 annezad/km²).

## Poblañs

* Tcheked: 92,12%
* Slovaked: 2,71%
* Alamaned: 1,25%
* Romani: 0,23%
* Poloniz: 0,2%
* Moraviz: 0,13%
* Re all: 3,45%

## Kêrioù

* Bílina
* Česká Kamenice
* Děčín
* Chomutov
* Jirkov
* Kadaň
* Louny
* Lovosice
* Litoměřice
* Litvínov
* Most
* Roudnice nad Labem
* Rumburk
* Štětí
* Teplice
* Terezín
* Ústí nad Labem
* Varnsdorf
* Žatec

## Lec'hioù talvoudus da weladenniñ

* Menez Říp
* Pravčická brána

## Liamm diavaez

* Lec'hienn ofisiel
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Rannvro broadoù, broadelezhioù ha pobloù ar Su

Rannvro broadoù, broadelezhioù ha pobloù ar Su (amhareg : ደቡብ ብሔሮች ብሔረሰቦችና ሕዝቦች ክልል) zo ur rannvro eus Etiopia, e mervent ar vro. Harzoù he deus gant Soudan ar Su ha Kenya.
g • ka • ke Rannoù melestradurel Etiopia :
| Kêrioù | Addis Abeba · Dire Dawa |
| Rannvroioù | Afar · Amhara · Benishangul-Gumuz · Gambela · Harar · Oromia · Somali · Rannvro broadoù, broadelezhioù ha pobloù ar Su · Tigray |
# Rannvro dreisttrobarzh Unaniezh Europa

Rannvroioù dreisttrobarzh Unaniezh Europa ao tiriadoù perc'hennet gant Unaniezh Europa daoust ma n'emaint ket e kevandir Europa. Disheñvel eo o statud diouzh hini ar Rannvroioù ha tiriadoù tramor, a zo tiriadoù dalc'het gant Stadoù ezel eus Unaniezh Europa hep bezañ e-barzh.
Rannvroioù dreisttrobarzh Unaniezh Europa :
| ██ Unaniezh Europa | ██ Rannvroioù UE dreisttrobarzh | ██ Broioù ha tiriadoù tramor | ██ Broioù ha tiriadoù tramor dreisttrobarzh |
| ██ Tiriadoù dibar ||||

## Ar rannvroioù dreisttrobarzh

* Inizi Asorez, ur rannvro emren eus Portugal
* Madeira, ur rannvro emren eus Portugal
* Inizi Kanariez, ur gumuniezh emren eus Spagn
* Gwadeloup, un departamant tramor eus Frañs
* Gwiana, un departamant tramor eus Frañs
* Martinik, un departamant tramor eus Frañs
* Mayotte, un departamant tramor eus Frañs (abaoe ar 1añ a viz Genver 2014)
* ar Reünion, un departamant tramor eus Frañs
* Saint-Martin, ur strollegezh tramor eus Frañs
# Pont ar Yeodi

Pont ar Yeodi zo ur pont savet gant Louis Harel de la Noë evit Rouedad Aodoù an Hanternoz dreist ar stêr Yeodi e-kichen ar Roc'h-Derrien.
# Pont del Diable (Cardona)

Ar Pont del Diable, pe pont Trencat ("pont torret"), zo ur pont e kêr Cardona, e Katalonia, dreist ar stêr Cardener, a zo adstêr d'al Llobregat.
# Ponta Delgada

Ponta Delgada zo ur gêr en Enez São Miguel, en Azorez. Kêr-benn an enezeg eo hag ar greizenn armerzhel bouezusañ enni. Eno emañ aerborzh an enezeg ivez. Hervez niveradeg 2008 e oa 64 092 a dud o chom e Ponta Delgada.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Pont del Diable

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Pont del Diable zo anv katalanek pe okitanek meur a bont e Katalonia hag en Okitania.

### Katalonia

* Pont del Diable (Cardona), e Cardona;
* Pont del Diable (Ceret) e Ceret, dreist an Tec;
* Pont del Diable (Gironella) e Bassacs (Gironella), dismantroù ur pont roman dreist al Llobregat;
* Pont del Diable (Isòvol) dreist ar Segre e-kichen Isòvol
* Pont del Diable (Martorell) entre Martorell ha Castellbisbal, pont gotek a orin roman dreist al Llobregat;
* Pont del Diable (Pineda de Mar);
* Pont del Diable (Sarroca de Bellera) entre Sarroca de Bellera ha Senterada;
* Pont del Diable pe Aqüeducte de les Ferreres e Tarragona ;
* Pont del Diable (Torà), e Torà (Segarra);
* Pont del Diable (Sant Joan de Fòrcs);

### Okitania

* Pont Valentré, e Cahors.

## Pennadoù kar

* Devil's Bridge
* Ponte del Diavolo
* Teufelsbrücke
# Pont del Diable (Martorell)

Pont del Diable zo ur pont e Katalonia, anavet ivez evel pont Sant Bartomeu, dreist ar stêr Llobregat, entre Martorell ha Castellbisbal. N'eo digor nemet d'an dud war-droad. Ar pont a vremañ, savet e 1965, zo un eilenn eus ar pont gotek a oa bet savet eno e 1283 war diazezadurioù roman.

## Notennoù

* ↑ Devil's Bridge at Martorell. Structurae (2013-10-07). Kavet : 2013-12-06.
# Pont del Diable (Sant Joan de Fòrcs)

Ar Pont del Diable zo ur pont eus an XI$^{vet}$ kantved dreist ar stêr Erau e Sant Joan de Fòrcs.
# Pont del Diable (Ceret)

Pont del Diable, pe Pont Major de Ceret, zo ur pont dreist an Tec, e kêr Ceret, e komark Vallespir, e Katalonia, savet entre 1321 ha 1341.
# Ponta Delgada (disheñvelout)

Ponta Delgada zo un anv-lec'h portugalek.
* Ponta Delgada - kêr en Azorez
* Ponta Delgada - parrez e Santa Cruz das Flores, en Azorez
* Ponta Delgada - parrez e São Vicente, e Madeira
# Puigdàlber

Puigdàlber zo ur gumun e Katalonia (Spagn), e proviñs Barcelona.
# Puku

Puku :
| Tost en arvar (NT) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Artiodactyla |
| Isurzhad : | Ruminantia |
| Kerentiad : | Bovidae |
| Iskerentiad : | Reduncinae |
| Genad : | Kobus |
| Anv skiantel ||
| Kobus vardonii Livingstone, 1857 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar puku (Kobus vardonii) a zo ur bronneg daskirier hag a vev e kreiz Afrika.
# Puig sut

Puig sut :
| Ur puig sut. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Phylloscopidae |
| Genad : | Phylloscopus |
| Anv skiantel ||
| Phylloscopus sibilatrix Bechstein, 1793 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar puig sut pe richaner ar c'hoad, zo ur golvaneg amprevanetaer, Phylloscopus sibilatrix an anv skiantel anezhañ.

## Doareoù pennañ

* Phylloscopus sibilatrix

## Annez

Gouennañ a ra al labous en Europa hag e Rusia e-pad an hañv ha nijal kuit da Afrika drovanel da c'hoañviñ.
| ██ Gouennañ | ██ Tremeniat | ██ Goañviñ |

## Rummatadur

Lod evnoniourien a renk c'hoazh Phylloscopus sibilatrix er c'herentiad Sylviidae.

## Liammoù diavaez

* Phylloscopus sibilatrix war al lec'hienn Avibase.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Puig-sut hervez TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg ha Geriadur Ménard/Pouillo siffleur.
* ↑ Geriadur brezhoneg An Here
# Pula (Sardigna)

Pula zo ur gumun hag ur gêr eus Italia, en enez Sardigna , e proviñs Cagliari.
# Pujol

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Pujol zo un anv-tiegezh hag a gaver stank er broioù katalanek hag okitanek, hag a dalv "torgenn vihan". Un anv-lec'h e c'hall bezañ ivez.

## Stummoù all

* Puyol
* Puyols
* Pujols
* Poujol e galleg.

## Tud brudet

* Joan Pau Pujol (1570–1626), sonaozer katalan
* Jordi Pujol, bet prezidant Generalitat Katalonia
* Marc Pujol (1982), melldroader eus Andorra
* Juan Pujol García (1912–1988), gwazour doubl a laboure evit ar Vreizhveuriz e-pad an Eil Brezel Bed.

## Anv-lec'h

* Le Pujol, kumun gozh e Haute-Garonne, bremañ e-barzh kumun Sainte-Foy-d'Aigrefeuille,
* Le Pujol, kumun gozh e Tarn, bremañ e-barzh kumun Le Ségur.
# Puigcerdà

Puigcerdà eo kêr-benn istorel Cerdanya hag ar gêr vrasañ gant 8 802 a dud (2011). Pennlec'h Baixa Cerdanya eo, e proviñs Girona ivez. War lez an harzoù etre an div stad spagnol ha gall emañ, tre dirak Guingueta d'Ix en Alta Cerdanya, er stad c'hall.

## Istor

Pennlec'h an departamant gall Sègre e voe etre 1812 ha 1814.
# Puiu

Puiu (Pueyo hervez e stumm ofisiel kastilhanek) zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
# Pujerra

Pujerra zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Málaga en Andalouzia .
# Pula (moneiz)

Ar pula (kod bank : BWP) eo unanenn voneiz Botswana abaoe 1976.
Rannet eo ar pula e 100 thebe. Talvezout a ra pula kement ha glav e tswaneg. A-raok 1976 e veze implijet rand Suafrika.
# Pozo de Urama

Pozo de Urama zo ur gumun eus proviñs Palencia, e Spagn.
# Pozoamargo

Pozoamargo (puñs c'hwerv) zo ur gumun eus Proviñs Cuenca e Spagn.
# Pozorrubio

Pozorrubio (puñs ruz abalamour da liv an douar) zo un anv-lec'h spagnolek ha hini div gumun er bed:
* Pozorrubio, en Inizi Filipinez,
* Pozorrubio, en Spagn.

## Pennad kar

* Pozo
# Pozohondo

Pozohondo (puñs don) zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Albacete, e Kumuniezh emren Kastilha-La Mancha.
# Pozondón

Pozondón zo ur gumun eus proviñs Teruel, en Aragon, e Spagn. An niver annezidi zo 54 (2023).
# Pozoblanco

Pozoblanco zo ur gumun eus proviñs Córdoba, en Andalouzia, e Spagn.
# Pozuel de Ariza

Pozuel de Ariza zo ur gumun eus Spagn e Proviñs Zaragoza.
# Pozoantiguo

Pozoantiguo zo ur gumun e proviñs Zamora, e Spagn.
# Pozorrubielos de la Mancha

Pozorrubielos de la Mancha zo ur gumun eus Proviñs Cuenca e Spagn.
# Pozorrubio de Santiago

Pozorrubio de Santiago, gwechall Pozorrubio hep mui, zo ur gumun eus Proviñs Cuenca e Spagn.
# Reina

Reina zo ur ger spagnolek, hag a dalv kement ha Rouanez.

## Lec'hioù
### Chile

* La Reina, kumun er Gran Santiago .

### Spagn

* Talavera de la Reina, e proviñs Toledo, e Castilla-La Mancha
* Reina, e proviñs Badajoz, en Extremadura
* Puente la Reina, e Navarra
* Fuente la Reina, e proviñs Castellón,
* Cabeza Reina, menez
# Reincarnatus

Reincarnatus zo ul laz-seniñ izelvroat, gant pemp plac'h eus Valkenburg, en Limburg, hag a son rok krennamzerel.

## O fladennoù

* 2006: Mini-CD (Eigenproduktion)
* 2008: Media Vita (F.A.M.E Recordings)
# Reine Wisell

Reine Wisell (bet ganet d'an 30 a viz Gwengolo 1941) a oa ur blenier redadegoù kirri a Sveden en deus redet e F1 etre 1970 ha 1974, o redek 23 Priz Bras. Graet en deus e zisoc'hoù gant Team Lotus o erlec'hiañ John Miles, kenskipailher Jochen Rindt, goude marv ar c'hampion aostrian e Monza. Graet en deus e zisoc'h gwellañ evit e Briz Bras kentañ gant un trede plas. Ar bloavezhioù war-lerc'h ne oant ket ken mat ha neuze e ya kuit eus ar redadegoù kirri buan a-walc'h, goude Priz Bras Sveden 1974.
# Reineke Fuchs (Goethe)

Reineke Fuchs zo ur varzhoneg veur alamanek gant Goethe, embannet e 1794. Rannet eo e daouzek kan e gwerzennoù mod Homeros (c'hwec'htroadegoù), savet gantañ diwar skridoù eus ar Grennamzer anavezet e meur a vro, evel ar Roman de Renart e galleg, pe Reineke de Vos, en alamaneg-izel, embannet e Lübeck e 1498.

## E brezhoneg

Lakaet eo bet e brezhoneg gant Jakez Riou hag embannet gant Gwalarn e 1936 gant an titl Troiou-kamm Alanig al Louarn. Adembannet eo bet e skolveurieg gant Emgleo Breiz e 2000 ha gant An Alarc'h e 2011 e peurunvan.
Heuliañ a reas Jakez Riou testenn Goethe dre vras, nemet lakaat a reas an istor da c'hoarvezout e Breizh. Skarzhañ a reas koulskoude an abadennoù amourousted etre al louarn hag ar vleizez ; skarzhañ a reas ivez pajennoù flemmus Goethe a-enep pennoù bras an Iliz rak disheñvel e oa he stad e Frañs e 1930 diouzh ar pezh e oa da vare ar renad kozh. Hag ouzhpennañ a reas un diwezh kentelius : kastizet e rank bezañ Alanig, koll a ra e lost ha mervel nepell goude. Oberenn Goethe a echu war-lerc'h an emgann-daou, pa 'z eo bet al louarn anvet da vinistr ar justis, gant ur gentel disheñvel a-walc'h : "E-giz-se e tro ar bed, e-giz-se e troio".

## Lennegezh

* Helmut de Boor (Hrsg), Die deutsche Literatur: Texte und Zeugnisse. Bd. 1. Mittelalter. S.738 -752. München, 1988 (ISBN 978-3-406-01948-7)
* Nicholas Boyle, Goethe. Der Dichter in seiner Zeit. Bd. 2: 1790 – 1803. S.194 - 196. Frankfurt am Main. 2004 (ISBN 978-3-458-34750-7)
* Karl Otto Conrady, Goethe - Leben und Werk. S.577 - 580. Düsseldorf und Zürich, 1994 (ISBN 978-3-538-06638-0)
* Richard Friedenthal, Goethe – sein Leben und seine Zeit. S.411 - 412. R. Piper Verlag München, 1963
* Gerhard Schulz, Die deutsche Literatur zwischen Französischer Revolution und Restauration. Teil 1. Das Zeitalter der Französischen Revolution: 1789 - 1806. S.322 - 323. München 1983 (ISBN 978-3-406-00727-9)
* Gero von Wilpert: Goethe-Lexikon. S.879. Stuttgart 1998 (ISBN 978-3-520-40701-6)
* Reynke de vos (1498) Herzog August Bibliothek, Wolfenbüttel
* Skeudenn eus Reineke Fuchs gant Wilhelm von Kaulbach (1857)
* Johann Wolfgang von Goethe dirak ur skeudenn tennet eus Reineke Fuchs, engravet gant Johann Heinrich Lips, war un timbr alaman eus 1949

## Notennoù

* ↑ Wikimammenn
# Reinaldo Hierrezuelo

Reinaldo Hierrezuelo la O, pe Rey Caney, ganet d'an 30 a viz Kerzu 1926 e Santiago de Cuba, ha marvet e La Habana d'an 23 a viz C'hwevrer 2016, a oa kaner, gitarour ha tresero kuban.

## E vuhez

Ur pennad e voe e penn ar strollad Cuarteto Patría, brudet goude gant Eliades Ochoa. Er bloavezhioù 1950 e kemeras lec'h Compay Segundo en daouad Los Compadres, evit kanañ gant e vreur Lorenzo Hierrezuelo. Hag e-pad 30 vloaz o deus kanet a-gevret.
Kanañ a rae ivez gant un toullad strolladoù all.
E 1990 e tistroas da Santiago de Cuba da gemer penn ar strollad Vieja Trova Santiaguera.
Kanet en deus ivez gant e c'hoar Caridad Hierrezuelo, kanerez guaracha.

## Notennoù

* ↑ pennad db Rey Caney :
* ↑ Giro, Radamés 2007. Brudet eo e ganaouenn Caña quemá (Kanell a zev). Diccionario enciclopédico de la música en Cuba. La Habana. vol 4, p21
# Reichstag

Ar Reichstag a zo ur savadur lec'hiet e Berlin. Ennañ e veze bodet ar Reichstag eus 1894 betek tan-gwall ar 27 a viz C’hwevrer 1933. Abaoe 1999 e vez bodet ar Bundestag ennañ. E miz Kerzu 1894 e voe echu ar savidigezh anezhañ, diwar steuñv Paul Wallot. A-fet arzoù ha savouriezh ez eo ur savadur doare an Azginivelezh italian uhel. E-kerzh ar brezel bed kentañ eo bet ouzhpennet an dro-lavar: « Dem Deutschen Volke » (d’ar bobl alaman). D’an 9 a viz Du 1918 en em stalias ar politikour sokial-demokrat Philipp Scheidemann ouzh unan eus prenistri ar Reichstag, hag ec’h embannas e oa echu monarkiezh Hohenzollern hag e oa war un dro penn-kentañ ar Republik.

## Tan-gwall

E-pad an noz etre ar 27 hag an 28 a viz C’hwevrer 1933 e voe c'hwezhet an tan er Reichstag gant an Izelvroad Marinus Van der Lubbe hervez ar gouarnamant nazi. Ne voe ket kalz a zistruj. Profitañ a reas an nazied evit kinnig an darvoud evel un irienn aozet gant ar gomunisted, ha neuze e waskjont o enebourien bolitikel, ar gomunisted en o zouez. D’ar mare-se en em vode neuze ar parlamant er c'hoarigandi Kroll (Krolloper en alamaneg).

## Goude ar brezel

War lein ar Reichstag e voe lakaet ar banniel ruz gant soudarded an Arme Ruz d’an 30 a viz Ebrel 1945, pa voe tapet Berlin ganto. Ma’z eo brudet ar skeudenn-se ez eo bet kemmet a-benn tennañ un eurier gwisket gant unan eus ar soudarded.

## Ar Reichstag nevesaet

Nevesaet eo bet ar Reichstag, nemet ar volz-toenn, etre 1961 ha 1973. Goude unvanidigezh ar vro (d’an 3 a viz Here 1990) e tivizas ar parlamant (Bundestag) d’an 20 a viz Even 1991 e vefe kuitaet Bonn ha staliet ar parlamant hag ar gouarnamant kevreadel e Berlin, hag er Reichstag. An tisavour Sir Norman Foster a c’hounezas ar genstrivadeg evit nevesaat ar savadur. E-kerzh al labourioù e voe goloet gant Christo ha Jeanne-Claude. Deuet e ar volz-toenn da vezañ arouez ar savadur.
Da vare al lid-digor e savas trouz abalamour d’un oberenn-plant. Pedet e voe ar gannaded da zegas douar eus o fastell-vro hag ivez un hadenn. Ar pal a oa lakaat plant da greskiñ tro-dro d’ar dro-lavar «Der Bevölkerung» (d’ar boblañs), skrivet er porzh diabarzh, hag a genglot gant «Dem Deutschen Volke» (d’ar bobl alaman, skrivet ouzh tal ar savadur) hag a oa gwelet evel ul lugan broadelour. Kemend-se a dalvez e fell d’ar gannaded labourat evit ar gevredigezh, Alamaned a-orin hag estrañjourien enni. Reuz a savas pa brofitas ur gannadez eus ar Re C’hlas evit plantañ greun kanab. Hiziv an deiz ez eo damguzhet an dro-lavar, aes e vez gwelout anezhañ koulskoude diouzh an noz, pa vez sklêrijennet ar savadur.
# Reiderland

Reiderland (distagañ :) a zo ur gumun e proviñs Groningen en Izelvroioù. Savet eo bet e 1990 : divodet e voe Finsterwolde ha Bad Nieuweschans ha kendeuzet e voent e Beerta. E 1992 e voe dibabet an anv Reiderland. Ar c'hêrioù ha kêriadennoù da-heul a ya d'ober ar gumun : Beersterhoogen, Beerta, Booneschans, Drieborg, Ekamp, Finsterwolde, Finsterwolderhamrik, Ganzedijk, Goldhoorn, Hamdijk, Hongerige Wolf, Kostverloren, Kromme-Elleboog, Nieuw-Beerta, Nieuwe Statenzijl, Bad Nieuweschans, Oude Statenzijl, Oudedijk, Oudezijl hag Ulsda.

## Kuzul-kêr

Reiderland a zo unan eus ar peder c'humun izelvroat ma kaver kuzulierien a zo ezel eus ur strollad komunour (an teir c'humun all o vezañ : Heiloo, Scheemda ha Lemsterland). Da-geñver dilennadeg 2002 e teuas Nieuwe Communistische Partij-NCPN da vezañ strollad politikel pouezusañ Reiderland (44% eus ar mouezhioù, 5 kuzulier diwar 13).
Da-geñver dilennadeg 2006 e kollas NCPN 3 dileuriad, hag e tapas kaout 18,3% eus ar mouezhioù. E kuzul-kêr Reiderland ez eus 13 dileuriad :
* PvdA : 5 dileuriad
* GemeenteBelangen : 3 dileuriad
* SP : 3 dileuriad
* NCPN : 2 zileuriad

## Reiderland

Reiderland a zo ivez anv un takad en Izelvroioù hag en Alamagn en em gavas dindan dour (en holl 33 c'hêriadenn hag ur gêr) e 1277 pa voe savet pleg-mor Dollart. Lod brasañ an takad a zo bet lakaet da bolder abaoe.

## Dazont

A-benn ar 1añ a viz Genver 2010 e vo kendeuzet Reiderland, Scheemda ha Winschoten e kumun Oldambt. Winschoten eo a vo lakaet da bennlec'h.
# Reimerswaal

Reimeserwaal (distagañ :) a zo ur gumun e proviñs Zeeland en Izelvroioù. 243,08 km² eo gorread Reimerswaal (douar : 101,97 km², dour : 141,11 km²). D'an 31 a viz Mae 2009 e oa 21 354 annezad enni. Ar c'hêrioù, kêriadennoù ha distrigoù da-heul a ya d'ober kumun Reimerswaal : Bath, Hansweert, Krabbendijke, Kruiningen, Oostdijk, Rilland, Waarde ha Yerseke. Savet e voe kumun Reimerswaal e 1970, pa voe kendeuzet ar c'humunioù da-heul : Krabbendijke, Kruiningen, Rilland-Bath, Waarde ha Yerseke. Brudet eo marc'had Yerseke, ma werzher istr ha meskl.

## Kêr Reimerswaal

Dont a ra anv ar gumun eus hini kêr Reimerswaal hag a voe roet gwirioù-kêr dezhi e 1374. Meur a wech e voe distrujet gant an dourioù-beuz, hag an annezidi ziwezhañ a dec'has kuit e 1632. keñveriet gant kumun Reimerswaal e oa lec'hiet muioc'h en norhz, e penn reter Oosterschelde, en ul lec'h anvet "Verdronken Land van Reimerswaal" hiziv an deiz.

## Transportoù

Eus ar c'hornôg d'ar reter ez eus tri zi-gar : Kruiningen-Yerseke, Krabbendijke, Rilland-Bath, war al linenn hent-houarn a ya eus Vlissingen da Roosendaal.

## Kuzul-kêr

E kuzul-kêr Reimerswaal ez eus 19 dileuriad :
* SGP :7 dileuriad
* PvdA : 4 dileuriad
* CDA : 3 dileuriad
* Leefbaar Reimerswaal : 3 dileuriad
* VVD : 1 dileuriad
* ChristenUnie : 1 dileuriad

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel Reimerswaal
* Kartenn
# Reinaldo Arenas

Reinaldo Arenas a oa ur skrivagner eus Kuba, ganet d'ar 16 a viz Gouhere 1943 en Holguín, ha marvet d'ar 7 a viz Kerzu 1990 e New York.
Lakaet e oa bet en toull-bac'h peogwir e oa heñvelrevad ha troet enep ar gouarnamant. Dont a reas a-benn da dec'hel eus an enez ha da gaout repu er Stadoù Unanet
E 1987 e voe kavet en doa tapet ar SIDA, ha neuze ekrogas da skrivañ e vuhez el levr Antes que anochezca.
E 1990 en em lazhas gant ur c'horfad hini kreñv ha louzoù. E 2000 e voegraet ur film gant Antes que anochezca, aozet gant Julian Schnabel, Javier Bardem o vezañ ar skrivagner.

## Oberennoù

Romantoù
* Celestino antes del alba, 1967
* El mundo alucinante, 1969
* El palacio de las blanquísimas mofetas, 1980
* La vieja Rosa, 1980
* Otra vez el mar; 1982
* Arturo, la estrella más brillante, 1984
* La Loma del Ángel, 1987
* El portero, 1989
* Viaje a La Habana, 1990
Danevelloù
* Con los ojos cerrados, 1972
* Termina el desfile, 1981
Barzhoniezh
* El central, 1981
* Voluntad de vivir manifestándose, 1989
Arnodskrid
* Necesidad de libertad, 1986
C'hoariva
* Cinco obras de teatro bajo el título: Persecución, 1986
Buhezskrid
* Antes que anochezca, 1990.

## Liammoù diavaez

Aproximación crítica a Termina el desfile de Reinaldo Arenas.
# Porte (Piemonte)

Porte zo ur gumun italian, e meurgêr Torino ha rannvro Piemonte.
# Porte di Rendena

Porte di Rendena zo ur gumun en Italia, e proviñs Trento ha rannvro emren Trentino-Alto Adige.
# Porta (Cerdanya)

Porta :
| An ti-kêr. ||
| Anv katalanek | Porta |
| Anv gallek (ofisiel) | Porta |
| Bro | Katalonia Cerdanya |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Languedoc-Roussillon |
| Departamant | Pireneoù-ar-Reter |
| Arondisamant | Prada |
| Kanton | Sallagosa |
| Kod kumun | 66146 |
| Kod post | 66760 |
| Maer Amzer gefridi | Marius Hugon 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de Pyrénées Cerdagne |
| Lec'hienn web | www.porta.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 115 ann. (2020) |
| Stankter | 2 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 1325 m — brasañ 2907 m |
| Gorread | 65,19 km² |
| kemmañ |
Porta zo ur gumun eus Alta Cerdanya, e Katalonia, e departamant ar Pyrénées Orientales.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA