OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Suðurnes

Suðurnes zo unan eus eizh rannvro Island. E ledenez Reykjanes emañ, e mervent ar vro. Stank eo ar boblañs enni, ouzhpenn 20 annezad dre km²). E 2008 e oa 21 431 annezad enni. Keflavík eo ar gêr-benn ha 829 km² eo gorread ar rannvro. Enni emañ ivez aerborzh pennañ ar vro, e Keflavík.
Emdroadur poblañs ar rannvro :
| Bloaz | Poblañs | % Island |
| 1920 | 2 497 | 2,64 |
| 1930 | 2 820 | 2,60 |
| 1940 | 3 472 | 2,86 |
| 1950 | 5 058 | 3,51 |
| 1960 | 8 924 | 4,98 |
| 1970 | 10.584 | 5,17 |
| 1980 | 13 302 | 5,75 |
| 1990 | 15 202 | 5,90 |
| 2000 | 16 491 | 5,79 |
| 2007 | 20 415 | 6,48 |

## Kumunioù pennañ

* Garður
* Grindavík
* Keflavík
* Njarðvík
* Sandgerði
* Vogar

## Kumunioù Suðurnes

Etre krommelloù emañ an niver a annezidi.
* Garður (1 542)
* Grindavík (2 849)
* Reykjanesbær (14 208)
* Sandgerði (1 750)
* Vogar (1 215)

## Kontelezh Suðurnes

* Gullbringusýsla
* Ledenez Reykjanes
* Blue Lagoon
* Enezenn Eldey
# Yael ar Gov

Yael ar Gov zo ur skolaerez vreizhat hag ur skrivagnerez vrezhonek.

## Oberennoù

* Lili, da gousket !, Sav-Heol, 2020
* Lili o pourmen, Sav-Heol, 2020
* Lili zo o c'hortoz Tadig an Nedeleg, Sav-Heol, 2020
# Yagan

Yagan (/ˈjeɪɡən/ ), ganet e-tro 1795 ha marvet d'an 11 a viz Gouhere 1833, a oa un ur brezelour henvroat aostralian, eus ar meuriad Noongar e-kostez Perth, e kornôg Aostralia, hag unan eus ar stourmerien gentañ a-enep an drevadennerien saoz.
Yagan a oa bet klask war e lerc'h goude m'en doa lazhet Erin Entwhistle, mevel d'an trevadenner Archibald Butler. Kement-se en devoa graet evit kas an dorzh d'ar gêr goude ma oa bet Thomas Smedley, ur mevel all d'ar perc'henn Butler, o tennañ war ur bagad Noongar hag a oa o laerezh patatez ha yer, hag en devoa lazhet unan anezho. Ar gouarnamant neuze a ginnigas ur yalc'had d'an hini a dapje Yagan, pe varv pe vev, hag un trevadenner yaouank, anvet William Keats, en lazhas gant un tenn.
Goude lazhet Yagan e voe dibennet gant an drevadennerien, evel prouenn da gaout ar yalc'had. Diwezhatoc'h e voe kaset ar penn da Londrez, ha diskouezet evel un "iskister denoniek", ha roet goude d'ur mirdi e Liverpool. Eno e chomas ouzhpenn kant vloaz ha douaret gant relegoù all en ur bez dizanv e 1964.
Krog e oa ar bobl Noongar da c'houlenn daskor ar penn, dre abegoù relijiel hag abalamour da lec'h ha pouez Yagan en o istor. Kavet e voe al lec'h ma oa bet douaret e 1993; e 1997 e voe dizouaret ar penn ha kaset en-dro da Aostralia. E-pad bloavezhioù e voe kaoz e-touez ar bobl Noongar da c'houzout pelec'h e veije beziet penn Yagan da vat, hag a-benn ar fin e voe graet al lid-beziañ er Swan Valley e miz Gouhere 2010, 177 bloaz goude marv Yagan.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Yagouaneg

Ur yezh peba-yagouanek komzet gant 5 600 a dud e departamant Loreto e Perou eo ar yagouaneg. E Kolombia ez eus un nebeud komzerien ivez.

## Rummouriezh

Un ezel eus familh ar yezhoù peba-yagouanek eo ar yagouanek. N'eus abeg ebet evit lakaat ar familh-mañ da gar unan arall e Suamerika met posupl eo o doa he c'homzerien darempredoù gant tud a gomze yezhoù witotoek, ar pezh a zisplegfe an heñvelderioù etre an div familh.

## Daveoù

* Payne, Doris L. 1986. Basic word order in Yagua. In : Handbook of Amazonian Languages 1, ed. by Desmond Derbyshire and Geoffrey Pullum. Berlin: Mouton.
* Payne, Doris L. : Source of the Yagua classifier system
* Payne, Thomas E. 1994. The Twins Stories: Participant Coding in Yagua Narrative. Berkeley: University of California Press.
* Powlison, Paul &Esther Powlison : El sistema numérico del yagua, 1958
* Rosetta Project
# Yael ha Sisra

Giaele e Sisara (pe Yael ha Sisra e brezhoneg), zo anv ul livadur gant Artemisia Gentileschi, hag a zo e dalc'h Mirdi Szépművészeti, e Budapest.
Awenet eo gant mojenn Yael ha Sisra, a gaver e Levr ar Varnerien, unan eus levrioù ar Bibl.
Gwelout a reer Yael o vont da lazhañ ar jeneral enebour : lakaet he deus un nadoz tost d'e skouarn, savet eo he brec'h, ur morzhol en he dorn, ha prest eo da reiñ taol ar marv.
Ur vojenn damheñvel eo istor Judit ha Holofern, livet ivez gant Artemisia Gentileschi.
# Yaeyameg

Ur yezh japanek eus skour ar yezhoù ryoukyouek eo ar yaeyameg (yaeyameg: yaima munii, japaneg 八重山語) komzet gant tro-dro da 44.650 den en inizi Yaeyama Islands.

## Gwelet ivez

* Yezhoù japanek
* Yezhoù ryoukyouek

## Liammoù diavaez

* Yaeyama phrasebook at Wikivoyage (Ishigaki dialect)
# Yad Vashem

Maen-koun Yad Vashem (hebraeg : יָד וַשֵׁם ) eo al lec'h eñvor ofisiel da c'houzañverien ar Shoah pe Holokost krouet er bloavezh 1953 gant al lezenn Yad Vashem votet gant ar Knesset, ar parlamant Israelat.
E kêr Jeruzalem emañ, war tu kornôg Menez Herzl.
Eno ez eus ul listenn anvet Ar Re Reizh dre vroadoù (hebraeg : חסידי אומות העולם‎ , khassidey umot ha-olam, "Ar Re Reizh en holl vroadoù ar bed") . Tro 20.000 den a zo enoret, bev pe aet da Anaon, evel reizh dre vroadoù.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Yad Vashem
* Yad Vashem (fr)
* Kuzul gall Yad Vashem] (fr)
* Diazezoù
* Enepyuzevegezh • Gouennelouriezh • Naziegezh • Lezennoù Nürnberg • Eutanaziezh T-4 • Kamp-bac'h nazi • Roll kampoù-bac’h an nazied • Tric'horn (kampoù bac'h) • Gouennlazh
* Yuzevien
* Shoah
* Pogromoù : Nozvezh ar strink
* Ghettoioù an nazied : Ghetto Varsovia • Ghetto Łódź • Ghetto Krakovia • Theresienstadt
* Einsatzgruppen : Babi Yar • Rumbula • Lazhadeg Ponary • Lazhadeg Odessa
* Diskoulm diwezhañ : Kendiviz Wannsee • Aktion Reinhard • Ziklon B
* Kampoù-diouennañ : Auschwitz-Birkenau • Bełżec • Bergen-Belsen • Buchenwald • Chełmno • Dachau • Kreñvlec'h Breendonk • Oranienburg • Sachsenhausen • Sobibór • Treblinka
* Rezistañs : Emsav Ghetto Varsovia
* Romed
* Porajmos
* Slaved
* Generalplan Ost
* Heñvelrevaded ha Lesbianed
* Istor an dud heñvelrevel dindan ren an nazied
* Torfedourien bennañ
* Trede Reich : Adolf Hitler • Reinhard Heydrich • Adolf Eichmann • Heinrich Himmler • Rudolf Höss • SS • Gestapo
* Prosez Nürnberg
# Yael Abecassis

Yael Abecassis (יעל אבקסיס e hebraeg), ganet d'an 19 a viz Gouere 1967 en Ashkelon (Israel), a zo un diskouezerez-c'hiz hag un aktourez israelat, marokanez a orin.

## Buhezskrid

Merc'h ar ganerez hag aktourez israelat Raymonde Abecassis eo Yael Abecassis. D'an oad a 14 vloaz e voe diskouezerez-c'hiz. Diwezhatoc'h e troas war-du ar skinwel, ma voe gwelet e filmoù daranverezh, hag ar sinema, ma c'hoarias Rivka er film Kadosh aozet gant an Israelat Amos Gitai e 1999. Er bloavezhioù 1990 e kinnigas abadennoù evit ar vigale er skinwel israelat hag e produas videoioù sonerezh evit ar babigoù hag ar vugale yaouank. E dibenn ar prantad-se e kuitaas ar skinwel hag ez eas da aktourez e meur a film sevenet gant Amos Gitai, a voe garedonet meur a wech, e Bro-C'hall pergen.

## Filmlennadur

| Underwater (2014, Yasmin Harel) That Lovely Girl (2014, Keren Yedaya) Rendez-vous à Atlit (2014, Chirei Amitai) Dancing Arabs (2014, Eran Riklis) Loin de mon père (2014, Keren Yedaya) Word with Gods (2014, Guillermo Arriaga & Hector Babenco) Hunting Elephants (2013, Rechef Levi) Hatufim (2012, stirad evit ar skinwel, Gideon Raff) Rani (2011, stirad evit ar skinwel, Arnaud Sélignac) Prisoners of War (2010, stirad evit ar skinwel, Talia Klein) Hatufim (2009, stirad evit ar skinwel, Gideon Raff) Danse à trois pas (2008, Salvatore Mereu) Shiv'ah (2008, Ronit & Chlomi Elkabetz) Survivre avec les loups (2007, Vera Belmont) Sans moi (2007, Marco Carmel) Comme ton père (2007, Marco Carmel) Papa (2005, Maurice Bathélémy) Va, vis et deviens (2005, Radu Mihaileanu) | Until Tomorrow Comes (2004, film evit ar skinwel, Davis Deri) Alila (2003, Amos Gitai) Ballo a tre passi (2003, Salvatore Mereu) Haïm Ze Haïm (2003, Michal Bat-Adam)) Miss Entebbe (2003, Omri Levi) Bella ciao (2001, Stéphane Giusti) Maria, figlia del suo figlio (2000, film evit ar skinwel, Fabrizio Costa) Shabatot VeHagim (1999-2004, stirad evit ar skinwel, Rani Blair) Kadosh (1999, Amos Gitai) L'enfant de la terre promise (1997), Yael L'enfant d'Israel (1997, Franck Apprederis) Passeur d'enfants (1995-2000), stirad evit ar skinwel, Franck Apprederis) Hakita Hameofefet (1995–, produet gant Ophira Dagan) Ha-Yerusha (1993, Amnon Rubistein) Zarim Balayla (1993, Serge Ankri) Sipurei Tel-Aviv (1992, Ayelet Menahemi & Nirit Yaron) Pour Sacha (1991, Alexandre Arcady) |

## Daveoù

* Internet Movie Database (IMDb) (en)

## Liammoù diavaez

* Yaël Abecassis pajenn Allociné
# Yafet

Hervez Levr ar C'heneliezh ec'h eo Yafet eil mab Noah. Hervez ar Bibl e tiskouezas doujañs e-kenver e dad mezv-dall. Benniget e voe gantañ evel Shem : "Frankiz ra roio Doue da Yafet ! Ha ra chomo e tinelloù Shem !" (9-27).
Gwelet e vez evel hendad tud Azia Vihanañ hag inizi ar Mor Kreizdouar.

## Daveoù

* (fr) La Bible de Jérusalem, Cerf, embannadur 1998 (ISBN 2-204-06063-1)
* (br) Ar Bibl, 1 Al Lezenn, troidigezh diwar an hebraeg gant Per ar Gall ha Job Lec'hvien, an Tour-tan, 1981.
# Yael

Hervez Levr ar Varnerien an Tanac'h ez eo Yael ar vaouez a lazhas Sisera, jeneral Yabîn , roue Kenaan pa oa o tec'hout dirak Barak a oa bet trec'h warnañ. Daoust d'he gwaz, Heber, bezañ e peoc'h gant Yabîn e plantas Yael ur peul e penn Sisera pa oa o tiskuizhañ goude m'he defe kinniget dezhañ bod hag evaj. (Bn 4, 17,-22)
# Yael Naim

Ganet eo Yael Naim ( יעל נעים en hebraeg) e Bro-C'hall e Pariz e 1978. Pa oa 4 bloaz, ez eo aet, asambles gant he c'herent yuzev eus Tunizia, d'en em staliañ en Israel e Ramat Ha-Sharon, e-lec'h m' he deus tremenet he bugaleaj. E-pad ar mare-se e tiwan enni un entan evit ar sonerezh klasel, ha neuze eo en em lakaet d'ar piano e-pad 10 vloaz e skol-veur ar sonerezh, ha diwezhatoc'h evit ar pop, ar jazz, hag ar folk. E-pad he servij soudard he deus krouet ur strollad anvet « The Anti Collision », asambles gant piv he deus ergerzhet kleuboù Israeliz.
E 2000, e distroas da Vro-C'hall evit un « abadenn karitez ». Taolet e vez pled anezhi gant ur merour eus ti EMI ha sinet he deus ur c'hevrat goude evit he fladenn gentañ. Embannet eo bet e 2001, dindan an anv-leurenn Yael, n'eo ket deuet a-benn da zesachañ an arvesterien. Un tamm goude e voe galvet gant Elie Chouraqui, hag a ginnigas dezhi c'hoari Miriam e-barzh ar gomedienn-sonet « Les Dix Commandements », « Dek lezenn Doue ». Ezel e vo eus ar strollad-mañ e-pad 2 vloaz hanter.
E 2004, e kemeras perzh er gomedien-sonet « Spartacus le Gladiateur » savet gant Elie Chouraqui. Ar memes bloavezh, e reas anaoudegezh gant David Donatien ha kregiñ a reas da labourat gantañ war ur bladenn nevez. Ar c'henlabour-se a echuas gant ur bladenn nevez, a zo bet embannet e Bro-C'hall d'an 22 a viz Here 2007 gant label « Tôt ou tard », ha diwezhatoc'h e-barzh 18 bro all. Kroget he deus da ganañ e Bro-C'hall e 2008. E 2008, ez eo bet implijet ar ganaouenn « New Soul » gant embregerezh Apple Inc. evit e vruderezh. Dont a ra da vezañ anavezet-kenañ ha klevet e vez en « Top 10 ».
Ar memes bloavezh, e c'hounezas priz ar bladenn "sonerezhioù ar bed" gwellañ er « Victoires de la Musique ». E 2011 ha 2014 ez eas ganti priz ar ganerez wellañ er memes kenstrivadeg.

## He albomoù

* 2001 : In a Man's Womb
* 2007 : Yael Naim
* 2010 : She Was a Boy
* 2015 : Older
* 2016 : Older Revisited
* 2020 : Nightsongs
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Yezhoù toujiaek

Ur skourr eus ar yezhoù sinek-tibetek eo ar yezhoù meiteiek (meithei) komzet en Sina, ennañ div yezh:
* Toujiaeg an norzh
* Toujiaeg an su

## Gwelet ivez

* Yezhoù sinek-tibetek
# Yezhoù totonakek

Ur familh-yezhoù eo ar yezhoù totonakek (saozneg: Totonacan), ennañ 11 yezh komzet en Amerika e Mec'hiko.
Setu penaos e vez renket ar yezhoù er familh-mañ:
# Yezhoù toukanoek

toukanoek - :
| Douaroniezh: | Amerika ar Su |
| Renkadur genel: | Ur familh yezhoù eus Su-Amerika |
| Disrannadurioù: | Yezhoù toukanoek ar c'hreizh Yezhoù toukanoek ar reter Yezhoù toukanoek an norzh Yezhoù miritiek Yezhoù toukanoek ar c'hornok Yezhoù toukanoek ar su Tanimukeg |
Ur familh-yezhoù eo ar yezhoù toukanek enni 25 yezh komzet gant pobloù-orin e Kolombia dreist holl.

## Levroniezh

* Campbell, Lyle. (1997). American Indian languages: The historical linguistics of Native America. New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-509427-1.
* Kaufman, Terrence. (1990). Language history in South America: What we know and how to know more. In D. L. Payne (Ed.), Amazonian linguistics: Studies in lowland South American languages (pp. 13-67). Austin: University of Texas Press. ISBN 0-292-70414-3.
* Kaufman, Terrence. (1994). The native languages of South America. In C. Mosley & R. E. Asher (Eds.), Atlas of the world's languages (pp. 46-76). London: Routledge.
# Yezhoù toungousek

Ur skourr eus ar yezhoù altaek eo ar yezhoù toungousek, ennañ 12 yezh komzet e Kreiz Azia.
Setu penaos e vez isrannet ar yezhoù er skourr-mañ:
* Yezhoù toungousek an norzh
* Yezhoù toungousek ar su
# Yezhoù toungousek ar mervent

Un is-skourr eus ar yezhoù toungousek ar su eo ar yezhoù toungousek ar mervent, ennañ 3 yezh komzet e Sina:
* an djourtcheneg
* ar manchoueg
* ar chibeg

## Gwelet ivez

* Yezhoù toungousek
# Yezhoù toubarek

Ur skourr eus ar yezhoù outoek-aztekek eo ar yezhoù toubarek, ennañ ur yezh nemetken, an toubareg.

## Gwelet ivez

* Yezhoù outoek-aztekek
* Toubareg
# Yezhoù toulek-wiyaek

Ur is-skourr eus ar yezhoù wadjek-djenek komzet e Nijeria, Kameroun, Tchad, su Soudan ha Republik Kreiz Afrika eo ar yezhoù toulek-wiyaek (tula-wiyaaor pe waja).
Isrenket e vez ar yezhoù er skourr-mañ evel-hen:

## Gwelet ivez

* Yezhoù adamawek
* Yezhoù nijerek-kongoek
# Yezhoù totonakek rik

Ur skourr eus ar yezhoù totonakek eo ar yezhoù totonakek rik (totonac), ennañ 8 yezh komzet e Mec'hiko:
* Totonakeg Yecuatla
* Totonakeg Filomeno Mata-Coahuitlán
* Totonakeg Coyutla
* Totonakeg Xicotepec de Juárez
* Totonakeg Papantla
* Totonakeg Sierra
* Totonakeg Patla-Chicontla
* Totonakeg Ozumatlán
# Yezhoù toungousek ar gevred

Un is-skourr eus ar yezhoù toungousek ar su eo yezhoù toungousek ar gevred, ennañ 5 yezh komzet e Rusia (Azia).
Setu penaos e vez isrannet ar yezhoù er skourr-mañ:
* Yezhoù nanajek
* Yezhoù oudihek

## Gwelet ivez

* Yezhoù toungousek
# Ynys Echni

Ynys Echni ( pe Flat Holm hervez ar saozneg) zo un enezenn e Mor Havren, un hanterlev bennak eus Llarnog, e Bro Morgannwg, tost ouzh Steep Holm (Ynys Ronech), a zo e Bro-Saoz.
E-keñver melestradurezh emañ Ynys Echni e Kembre, ha hi eo neuze ar poent pellañ eus ar vro-se er c'hreisteiz, p'emañ Steep Holm e Bro-Saoz.

## Istor

Un doare manati ( clas e kembraeg) zo bet en Ynys Echni en Amzer ar Sent (Oes y Seintiau).

## Liammoù diavaez

* Project Ynys Echni, kuzul kêr Kerdiz (kembraeg)
* Abadenn gant ar BBC diwar-benn Ynys Echni (saozneg)
* Ynys Echni - Flat Holm Island (kembraeg ha saozneg)
# Ynys Lawd

Enez Lawd, pe Ynys Lawd zo un enezenn vihan, e penn kornôkañ Enez Cybi, e gwalarn Kembre. Stag eo ouzh Enez Cybi war-bouez ur pont bihan.
E saozneg eo anvet South Stack, diwar an anv a orin norsek stak, hag a dalvez kement hag "enez". Amsklaer eo orin an anv kembraek avat.
Un tour-tan zo war an enezennig ha desachet e vez touristed gantañ. Savet e voe an tour-tan kentañ war Ynys Lawd e 1809 hag en amzer-hont ne oa pont ebet da vont di. Nevesaet e voe ar gouleier meur a wech en XIX$^{vet}$ hag en XX$^{vet}$ kantved. Abaoe 1984 n'eus mui gward ebet ken en tour-tan ha kontrollet e vez eus ur greizenn a zo diazezet e Caergybi.
# Ynys Dulas

Ynys Dulas zo un enezenn vihan war aod biz Enez Mon. Emañ dirak Traeth Dulas, e kumuniezh Llaneilian.
Didud eo an enezennig, met en amzer al listri-dre-lien e c'hoarveze aliezik peñseoù dirazi. Setu ma voe savet un tour war Ynys Dulas da gemenn d'al listri chom hep dont re dost. Savet e oa bet an tour-se e 1824, a-hervez, gant an itron Neave eus Llysdulas.
Reuniged a vez o vevañ war an enezenn.
# Ynys Castell

Ynys Castell zo un enezenn er Menai e Kembre, e-kichen Ynys y Bîg. Stag eo ouzh douar-bras Enez Mon war-bouez ur chaoser.
# Ynys Dewi

Ynys Dewi (Enez Dewi e brezhoneg, Ramsey Island e saozneg) zo un enezenn en arvor kontelezh Penfro, dirak Tyddewi.
Enez Dewi n'eo ket ouzhpenn 3,2km he hed ha 136 metr he uhelder. An trede enez vrasañ e Kembre eo memes tra, war-lerc'h Enez Mon hag Enez Cybi.

## Istor

Gwelet a reer an dismantroù eus div chapel vihan, pe gentoc'h daou di-bediñ, war an enez. Savet e oant bet gant menec'h, pell zo. Hervez ar vojenn e vije bet sant Dewi o'n em gavout gant sant Padrig eno.
Unan eus an daou di-bediñ-se a vije bet savet gant sant Iestyn (Jestin e brezhoneg, Justinian e latin), war-dro ar bloavezh 500. Ur manac'h eus Breizh e oa Jestin, a-hervez, hag ober a reas e annez war an enez gant un nebeud diskibien dezhañ, pa oa bet roet an douar-se dezho gant sant Dewi.
Labouret e veze douar an enez, betek kreiz an XX$^{vet}$ kantved ha gant an annezidi e veze gwerzhet ed, amann ha gloan war an douar-bras betek 1964. E 1968 e oa bet gwerzhet an enez d'ar gevredigezh RSPB da vont d'ober ur gwarezva evned. Reuniged a c'haller gwelet tro-dro d'an enez ivez e miz Eost hag e miz Gwengolo.

## Liammoù diavaez

* Ramsey Island RSPB Nature Reserve
# Ynys Dysilio

Ynys Dysilio zo un enezenn er Menai e Kembre.
Anvet eo an enezenn diwar sant Tysilio, a veve er VI$^{vet}$ kantved. Hervez ar richenn e oa ur peniti gant ar sant war an enezenn. Un iliz zo bremañ, en anv ar sant ivez.
Meur a zen brudet zo bet douaret er vered en-dro d'an iliz, evel an istorour John Edward Lloyd pe ar skrivagner kembraek Cynan.

## Liamm diavaez

* Skeudenn eus iliz Ynys Dysilio
# Ynys Bŷr

Ynys Bŷr (Caldey Island e saozneg) zo un enezenn vihan eus Kembre, e Bae Caerfyrddin, nepell diouzh Dinbych-y-Pysgod.
Dont a ra an anv kembraek eus anv sant Pŷr, ur manac’h a reer anv anezhañ er Vita Sancti Samsonis, buhez ar sant brezhon Samzun, hag en deus lezet e anv ivez en anv-lec’h Maenorbŷr, ur geriadenn war douar-bras Sir Benfro, a-dal d’an enezenn. Dont a ra an anv saoznek eus an anv norsek Keld Eye ('enez yen').
Annezet eo bet Ynys Bŷr a-gozh. Kavet ez eus war an enezenn roudoù eus Henoadvezh ar Maen. Ur peniti kristen a voe savet warni gant sant Dyfrig er VI$^{vet}$ kantved. Diwezhatoc’h, da vare aloubadeg an Normaned e voe savet ur manati a weler roudoù anezhañ c’hoazh. Menec’h eus Urzh Sant Benead a voe eno adalek 1136, ha betek ma voe divodet an urzhioù menec’h gant ar roue saoz Herri VIII e 1536. E 1906 e teuas menec’h en-dro war an enez hag eno emaint bepred.
En ur chapel eno, e weler ur maen gant ur skrid Ogham e koun Moel Dolbrochion mab ..., hag un nebeud gerioù latin.
Un tour-tan a voe savet war an enez e 1828.

## Liammoù diavaez

* (en) Lec’hienn ofisiel an enezenn
# Ynys Gaint

Ynys Gaint zo un enezennig er Menai e Kembre, tostik da gêr Porthaethwy en Ynys Môn (SH561725), etre Ynys Faelog hag Ynys Castell. War droad e c'haller mont di adalek Porthaethwy.
# Ynys Gored Goch

Ynys Gored Goch zo un enezennig er Menai, e hanternoz Kembre, etre Pont Britannia ha Pont ar Menai. Stag eo ouzh parrez Llanfairpwllgwyngyll, a zo en Ynys Môn.
Un tamm er reter dezhi emañ Pwll Ceris, ul lec'h strizh dañjerus er Menai.

## Lec'hanvadurezh

Hervez an anv e oa ur gored eno.

## Notennoù

* ↑ Cored eo ar ger e kembraeg, gourel, pe benel en anvioù-lec'h ; gored eo ar ger e brezhoneg, gourel hervez Geriadur istorel ar brezhoneg.
# Zalamea de la Serena

Zalamea de la Serena zo ur gumun e proviñs Badajoz en Extremadura, e Spagn.
# Zalamea la Real

Zalamea la Real zo ur gumun e proviñs Huelva en Andalouzia.
# Zalduondo

Zalduondo (en euskareg hag ent-ofisiel), Zalduendo pe Zalduendo de Álava (e spagnoleg ha diofisiel), zo ur gumun eus proviñs Araba‎, en Euskal Herria.
# Zaiwaeg

Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr ar yezhoù burmek an norzh eo ar zaiwaeg (zaiwa, tsaiwa, atsi(-maru), szi pe xiaoshanhua) komzet gant tro-dro da 100.000 den (1990) e Yunnan e Sina (70.000 den e 1990) hag e Myanmar (30.000 den e 1997).
Ur yezh gant teir zonenn an hini eo.
Ijinet e oa bet un doare-skrivañ er bloavezhioù 1950 diazezet war al lizherenneg latin.
Teir rannyezh ez eus:
* Zaiwaeg (zaiwa)
* Langwaeg (langwa)
* Poloeg (polo)

## Gwelet ivez

* Yezhoù tibetek-burmek
* Yezhoù burmek
# Zakynthos

Zakynthos (Ζάκυνθος e gresianeg, Hyrie en Henamzer, anvet Zante a-wechoù, anv a orin eus Venezia pa oa stag outi) zo unan eus an Inizi Ionian. An trede brasañ anezho eo, gant ur gorread a 405,55 km². 40 759 a dud oa o chom enni e 2011, ha Zakynthos (C'hora) eo ar pennlec'h. 756 m eo an dosenn uhelañ.

## Istor

E-pad pell e voe Zakynthos dindan veli Republik Venezia a rae "Fior di Levante" (Bleunienn ar Sav-Heol) anezhi. Brudet eo an traezhegi, hag an eil muiañ gweladennet eo (war-lerc'h Korfou) eus an enezeg.

## Liammoù diavaez

* Zakynthos, enez ar Sav-Heol
* Letioù e Zakynthos
* Zakynthos Online
* ↑ Distaget amañ :
# Zaldibar

Zaldibar zo ur gumun eus Bizkaia en Euskal Herria.
# Zaldibia

Zaldibia (stumm euskareg ofisiel; Zaldivia e spagnoleg, diofisiel) zo ur gumun eus tolead Goierri, e proviñs Gipuzkoa en Euskal Herria.
# Zalgize-Doneztebe

Zalgize-Doneztebe (Sauguis-Saint-Étienne e galleg hag ent-ofisiel; Sauguís-Sent Estève en okitaneg) zo ur gumun eus Zuberoa, en Iparralde Euskal Herria, e kanton Atharratze-Sorholüze e departamant ar Pyrénées-Atlantiques er rannvro Aquitaine.

### Kumunioù amezek

* Mendikota en hanternoz
* Arrokiaga er biz
* Barkoxe er reter
* Ozaze-Zühara er mervent
* Iruri er c'hreisteiz
# Zakarias

Zakarias Pab an Iliz katolik roman :
| Ganedigezh | Santa Severina, e Calabria |
| Dilennet da bab | 3 a viz Kerzu 741 |
| Tronidigezh | 10 a viz Kerzu 741 |
| Dibenn e baboni | 22 a viz Meurzh 752 |
| En e raok | Gregor III |
| War e lerc'h | Stefan II |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Zakarias (e latin: Zacharias), ganet e Santa Severina e Calabria ha marvet d'an 22 a viz Meurzh 752, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'an 3 a viz Kerzu 741.
# Zalaegerszeg

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Zalaegerszeg a zo unan eus kêrioù bras Hungaria.

## Douaroniezh

99,98 km² eo gorread kêr.

## Poblañs

57 403 a dud a oa o chom eno d'ar 1añ a viz Genver 2019.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel

## Notennoù

* ↑ (hu) Központi Staisztikai Hivatal
# Umberto II (Savoia)

Umberto II a Savoia a zo bet ganet d'ar 15 a viz Gwenholon 1904 e Racconigi (Italia) ha marvet d'an 18 a viz Meurzh 1983 e Genève (Suis).
Roue Italia adalek an 9 a viz Mae 1946 betek an 2 a viz Even 1946.

## Levrioù diwar e benn

* (it)
** Giovanni Artieri, Umberto II e la crisi della monarchia, Mondadori, Milano 1983
** Silvio Bertoldi, Umberto II, Bompiani, Milano 1983
** Gianni Oliva, Umberto II - L'Ultimo Re, Mondadori, Milano 2000, ISBN 88-04-47618-4
# Umberto II

Umberto II zo anv meur a roue pe briñs.

## Tud

* Umberto II il Rinforzato (1065–1103), kont Savoia
* Umberto II Italia (1904-1983), Roue Italia

## Pennad kar

* Humbert II de la Tour-du-Pin (1312-1355)
# Umberto Iañ

Umberto Iañ zo un anv roet da veur a zen.
* Umberto Iañ Biancamano (980-1047), kont Savoia, a grouas Tiegezh Savoia.
* Umberto Iañ Savoia (1844-1900), roue Italia (1878-1900).
* Umberto (pe Uberto pe Oberto) Iañ da Pirovano (...-1166), arc'heskob Milano.

## Pennad kar

* Umberto II
# Umberto Nobile

Umberto Nobile a oa un ijinour war an aerlestrerezh hag un ergerzher italian.
Ganet eo bet e Lauro d'an 21 a viz Genver 1885 hag aet da Anaon e Roma d'an 30 a viz Gouere 1978
Kelenner aerlestrsaverezh e Skol-veur Napoli eo bet e-pad ouzhpenn tregont vloaz. Bet eo bet rener ar Stabilimento militare di Costruzioni Aeronautiche e Roma eus 1919 betek 1928 ha jeneral rann an ijin aerlestrel evel ijinour an Aerlu Italian.
Unan eus digorerien ha tud heverk istor an aerlestrerezh italian eo bet Umberto Nobile. Brudet eo bet goude bezañ bleinet an Norge, kentañ aerlestr o nijal a-us da Bennahel an Norzh e 1926. Mestr an aerlestr Italia eo bet e-kerzh un eil ergerzhadeg war-du ar Pennahel e 1928.
Roald Amundsen, an den kentañ o vezañ tizhet an daou Benn-Ahel goude bezañ kemeret perzh e beaj an Norge ivez, a gollas e vuhez e miz Mezheven 1928 pa oa aet da glask sikour Nobile ha skipailh an Italia kouezhet en norzh d'ar Svalbard o tistreiñ eus Pennahel an Norzh.
# Umbertide

Umbertide zo ur gumun en Italia e proviñs Perugia, e rannvro Umbria.