OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Osman II

Osman II pe Osman ar Yaouank, ganet d'an 3 a viz Du 1604, a voe sultan an Impalaeriezh otoman.
Mab e oa da Ahmet I ha da Mahfiruz Haseki Sultan (pe Mahfiruz Hadice Sultan).
Ren a reas eus ar 26 a viz C'hwevrer 1618 betek an 10 a viz Mae 1622.

## Yaouankiz

Un deskadurezh a-zoare a voe roet dezhañ hag e teskas arabeg, perseg, latin, gresianeg hag italianeg.

## Ren

Un nebeud mizioù goude e zonedigezh war an tron e voe sinet ar peoc'h etre an Otomaned hag an Iraniz gant feur-emglev Serav (diazezet war feur-emglev Nasuh Pacha) d'ar 26 a viz Gwengolo 1618.
Osman II a gemeras perzh er c'hampagn war-zu Pologn e 1621. An ergerzhadeg a echuas gant feur-emglev Hotin (29 a viz Gwengolo 1621) ma embanne n'hallfe ket hini ebet eus an div stad tagañ eben ken. Distreiñ a reas Osman da Istanbul, kouezhet ar veud en e zorn. Kregiñ a reas neuze da rebechiñ ouzh ar Yeniçeried da vezañ lakaet bolontez fall er brezel.
Nevezadennoù a glaskas ar sultan seveniñ el lezennoù hag en arme.
Aon gant lod rak koll o galloud e voe savet un taol-stad ha lazhet ar sultan yaouank d'an 20 a viz Mae 1622. E eontr, Mustafa I, a voe adlaket war an tron.
| En e raok: Mustafa I | Sultaned an Impalaeriezh Otoman 1618 – 1622 | War e lerc'h: Mustafa I |
# Oskar

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Oskar zo un anv-badez brezhonek, euskarek hag alamanek kar d'an anv gouezelek Oscar.

## Tud

* Oskar Iañ Sveden (1799-1859), roue Sveden ha roue Norge
* Oskar II Sveden (1829–1907)
* Oskar Kokoschka (1886–1980), arzour aostrian
* Priñs Oskar (1888–1958), pempvet mab Gwilherm II
* Oskar Schindler (1908–1974), greantour alaman
* Oskar Fischer (1923–2020), politikour alaman ar reter
* Oskar Lafontaine (1943), politikour alaman
* Oskar Freysinger (1960), politikour suis

## A bep seurt

* un Oskar zo ur priz roet gant Akademiezh Arzoù ha Skiantoù ar Fiñvskeudenniñ ‎ e Beverly Hills (California), SUA
* (750) Oskar, un asteroidenn
# Narwal

Narwal :
| Tost en arvar (NT) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Cetacea |
| Kerentiad : | Monodontidae |
| Genad : | Monodon |
| Anv skiantel ||
| Monodon monoceros Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
An narwal (Monodon monoceros) a zo ur morvil dantek. Ar spesad nemetañ eo er genad Monodon. Heverk eo ar pared gant ur stilhon hir a gresk diouzh o c'harvan grec'h.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Narzole

Narzole (Narsòle e piemonteg) zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
# Narva

Narva zo ur gêr eus biz Estonia war an harzoù gant Rusia ha war lez ar stêr Narva. Gant 60 000 a dud eo trede kêr ar vro. 95% a rusegerien zo o chom enni, deuet eus broioù an URSS kozh. Kalz a zistruj a voe enni e-pad an eil brezel-bed. Pa oad ouzh hec'h adsevel e voe berzet ouzh tud Estonia dont en-dro.

## Tud dibar

* Paul Keres, mestrc'hoarier echedoù, bet ganet e Narva.
# Nashua

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Nashua zo un anv-pobl amerindian, deuet da vout anv-lec'h e SUA.

## Pobl

* Nashua, pe Nashaway, pobl amerindian er XVIIvet kantved e Bro-Saoz Nevez

## Lec'hioù
### Aostralia

* Nashua (New South Wales)

### Stadoù-Unanet

* Nashua (Kalifornia)
* Nashua (Iowa)
* Nashua (Minnesota)
* Nashua (Montana)
* Nashua (New Hampshire), ar gêr vrasañ en anv-se
* Ar stêr Nashua , a red dre New Hampshire ha Massachusetts.

## Pennadoù kar, a bell pe a dost

* Nasua
# Naruhito

Naruhito, ganet d'an 23 a viz C'hwevrer 1960, eo impalaer Japan. Lakaet eo bet war an tron d'ar 1añ a viz Mae 2019. Dre-se ez eo bet kroget ar marevezh Reiwa. An tad, an impalaer Akihito en devoa dilezet an tron d'an 30 a viz Ebrel 2019. Naruhito eo 126vet impalaer Japan hervez an urzh hêrezh hengounel er vro.
E 1993, eo dimezet gant an diplomat Masako Owada. Ur bugel o deus, Aiko, priñsez Toshi.

## Anv

E Japan, ne vez ket graet anv eus an impalaer dre e anv gwirion met kentoc'h gant an droienn "E veurdez an impalaer" (天皇陛下 Tennō Heika) a zo berraet en e veurdez (陛下 Heika). Dre skrid e vez graet gant an droienn "An impalaer o ren" (今上天皇 Kinjō Tennō). Ar marevezh a grog gant ren Naruhito a zo bet anvet "Reiwa" (令和), hag hervez an hengoun e vo adanvet Impalaer Reiwa (令和天皇 Reiwa Tennō, gwelet "anv dalif") dre urzh ar c'huzulva impalaeriel goude e varv. Anv ar marevezh war e lerc'h a vo ofisiel ur wech ma vo marvet pe goude ma vefe dilezet an tron gantañ.
# Narón

Narón zo ur gumun eus hanternoz Galiza, e proviñs A Coruña, war lez ar Ría de Ferrol‎.

## Parrezioù

Sede parrezioù ar gumun:
# Nasareth

Nasareth zo ur gêriadenn eus Arfon, e Gwynedd e hanternoz Kembre.

## Gerdarzh

Dont a ra an anv eus ar Bibl kembraek.
# Lotei

Lotei :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Lothey |
| Bro istorel | Kernev |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Kastellin |
| Kanton | Pleiben (betek 2015) Brieg (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 29142 |
| Kod post | 29190 |
| Maer Amzer gefridi | Catherine Leporcq 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Kumuniezh kumunioù Pleiben-Kastellin-Porzhe |
| Bro velestradurel | Bro Kornôg Kreiz-Breizh |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 463 ann. (2020) |
| Stankter | 34 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 10′ 58″ Norzh 4° 01′ 34″ Kornôg / 48.1828, -4.0261 |
| Uhelderioù | bihanañ 12 m — brasañ 166 m |
| Gorread | 13,48 km² |
| Lotei ||
| kemmañ |
Lotei a zo ur gumun eus Bro Rouzig e kanton Brieg, e departamant Penn-ar-Bed, e kornôg Breizh.

## Istor
### XVII$^{vet}$ kantved

* Nac'het e voe an distaoliadeg roueel e miz C'hwevrer 1676 ouzh un eus Lotei, Jean Lescac, goude Emsavadeg ar Bonedoù ruz.

### Dispac'h Gall

* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Le Cam e anv.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 57 gwaz ag ar gumun, eleze 6,29% ag he foblañs e 1911, abalamour d'ar brezel.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas c’hwec’h den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik kozh.
* An iliz katolik er vourc’h.
* Iliz katolik kozh Sant Tei.
* Iliz katolik Sant Fieg.
* Monumant ar re varv.
* Maen-koun.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù$^,$.
* Maen-koun strouezheg Penn-ar-Pont.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Tud
### Tud bet ganet eno

* 1656 : Eozen Roparz, troour brezhonek.
* 1899 : Jakez Riou, skrivagner brezhonek.

### Tud marvet eno

* 1735 : Eozen Roparz, troour brezhonek.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br) Lotei war lec'hienn Geobreizh

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Arthur Le Moyne de La Borderie , La Révolte du Papier Timbré advenue en Bretagne en 1675, adembannet e Les Bonnets Rouges, Union Générale d'Éditions (dastumadeg 10/18), Pariz, 1975 (e galleg)
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 44
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
# Lothian

Lothian (/ˈloʊðiən/ ; Lowden e skoteg, Lodainn e gouezeleg Skos) zo ur rannvro istorel eus Bro-Skos, etre ar Firth of Forth ha menezioù Lammermuir. Dinedin, kêr-benn Bro-Skos, eo ar gêr vrasañ. Kêrioù bras all zo ive z: Livingston, Linlithgow, Bathgate ha Dunbar.

## Istor

Dont a ra an anv Lothian eus hini ar roue brezhon Lot, a voe aloubet e rouantelezh gant Angled rouantelezh Northumbria er VII$^{vet}$ kantved.
Rannet eo bet ar vro etre teir c'hontelezh : West Lothian, Midlothian ha East Lothian, ma vez kaoz eus the Lothians a-wechoù hiziv.
E 1975 e voe adsavet rannvro Lothian, ha rannet adarre e 1996 etre West Lothian, City of Edinburgh, Midlothian hag East Lothian.

## Yezh

N'eus nemet ar c'hornad-se a zo bet saoznekaet gant an Angled da vare rouantelezh Northumbria, ha ma n'eus ket bet komzet gouezeleg enni biskoazh.

## Liammoù diavaez

* Lothian Buses
* NHS Lothian
# Lotidae

Lotidae :
| Lota lota ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Actinopterygii |
| Urzhad : | Gadiformes |
| Kerentiad : | Lotidae |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Lotidae a zo ur c'herentiad e rummatadur ar pesked, ennañ ar vorleanenn pe al leogenn. Ne vez ket graet gant ar c'herentiad-mañ en holl rummatadurioù hag e spesadoù a c'hell bezañ renket e Gadidae.

## Genadoù

* Brosme
* Ciliata
* Enchelyopus
* Gaidropsarus
* Lota
* Molva
# Lotofaged

Al Lotofaged (henc'hresianeg : Λωτοφάγοι Lôtophágoi, "Debrerien lotuz") zo ur boblad meneget en Odisseia, oberenn Homeros, hag a oa kontet da vevañ en un enezenn ma rene sevenadur al lotuz, ur blantenn ha n'ouzer ket mat petra e oa.
Hervez Homeros, e levr IX an Odisseia, e tegouezhas lestr Odisseüs en enezenn en abeg d'an avelioù kontrol, hag e vartoloded a zebras lotuz, ken n'o devoa ket c'hoant da sevel ken, ma voe ret d'o roue tapout krog enno d'o c'has d'o lestr en-dro.

## Gant oberourien all

Goude ma oa ul lec'h a faltazi varzhek ez eus bet meur a oberour o klask lec'hiañ bro al Lotofaged. Hervez Herodotos e oant o chom e Libia entre div bobl all, gindaned ha mac'hlied, nepell diouzh al lenn TritoniS. Hervez Teofrastos e oant en un enezenn. Tud all o deus lakaet anezho e Sikilia pe e lec'hioù all.
# Lotar Arle

Lotar Arle, pe Lotar II Italia, (926/928–22 a viz Du 950), a oa ur priñs frank, mab da Huon Arle, hag a voe roue Italia eus 945 (pe 948?) betek e varv e 950.

## E vuhez

Dre e dad, Huon Arle a oa kont Provañs ha deuet da vout roue Italia, e tiskenne eus ar roue Boson. E vamm a oa ur Frankez eus Alamagn, anvet Alda pe Hilda.
Dimezet e voe e 931, hag euredet d'an 12 a viz Kerzu 937 da Adelaid Bourgogn, priñsez a 15 vloaz, merc'h da Rodolf II Bourgogn ha Berta Swabia, brudet da vezañ eus ar speredekañ. Graet e oa an eured evit plaenaat an traoù etre Bourgogn ha Provañs. Ur verc'h o doe Lotar hag Adelaid, Emma Italia, ganet e 948, hag a zimezas e 966 da roue ar Franked, anvet Lotar ivez .
En Italia n'en doa Lotar Arle galloud ebet. Abaoe emsavadeg an noblañsed e 945, pa voe kaset Huon gante d'an harlu, eo gant Berengar Ivrea edo ar gwir c'halloud. Mervel a reas e Torino, marteze pistriet gant Berengar, a glaskas lakaat Adelaid, dalc'het gantañ, da zimeziñ d'e vab, Adalbert Italia. Met an intañvez a c'houlennas skoazell digant Otto Iañ, an Impalaer santel, ha dimeziñ a reas dezhañ.
Anv eus Lotar a zo e-barzh vita Adelaid (santez Adelaid) skrivet gant Hroswitha Gandersheim.

## Dimeziñ ha bugale

* Adelaid Bourgogn (Impalaerez)

## Notennoù

* ↑ Kenroue e oa gant e dad adal 931.
* ↑ Odilon Cluny an hini a lavar e oa "en he c'hwezekvet bloaz" pa zimezas.
* ↑ E 933 e tilezas Huon Arle e rouantelezh (Provañs) gant e enebour kozh Rodolf II, a unvanas an div rouantelezh d'ober unan nevez, Rouantelezh Arle, met mervel a eure e 937.

## Levrlennadur

* Pierre Riché. Les Carolingiens, une famille qui fit l'Europe. Paris: 1983. ISBN 2-01-009737-8 (in French)
* Jean-Charles Volkmann. Bien Connaître les généalogies des rois de France. ISBN 2-87747-208-6
* "Lothar II." Encyclopædia Britannica. Retrieved April 25, 2007, from Encyclopædia Britannica Online: http://www.search.eb.com/eb/article-9049021.
* (de)"Lothar koenig von Italien" Lignez .
# Lotar Iañ

Lotar Iañ (Nederlandeg ha latin ar Grennamzer : Lotharius ; alamaneg : Lothar ; galleg : Lothaire ; italianeg : Lotario ; 795 - Prüm, Rheinland-Pfalz; 29 a viz Gwengolo 855), a oa mab d'an impalaer Loeiz an Deol ha d'e bried Irmingard Hespengau, ha breur da Garl Voal. Gouarnour Bavaria e voe (815-817), roue Italia (818-855), roue Frankia ar C'hreiz (840-855), hag Impalaer ar C'hornôg e voe adalek 817 betek e varv (war un dro gant e dad betek 840).
Dimeziñ a eure da Irmingard von Erstein, merc'h da Huon Elzas, kont Teurgn.

## Istor

E 814 e voe roet gouarnelezh Bavaria dezhañ gant e dad Loeiz an Deol. E 817 e voe embannet an Ordinatio imperii ("Aozadur ar gouarnamant") gant Loeiz, disklêriet ennañ e oa Lotar ar pennhêr.
Bec'h a savas pa intañvas Loeiz. Addimeziñ a reas da Judit Bavaria a c'hanas ur mab, Karl, a vo lesanvet "Karl Voal". Adalek neuze e reas Judit he seizh gwellañ da lakaat he mab da impalaer.
Kaset e voe Lotar da Italia, ma kemeras kurunenn roue al Lombarded e 822 ha diazezañ e lez e Pavia. D'ar 5 a viz Ebrel 823 e voe sakret kenimpalaer e Roma gant ar pab Paskal Iañ.
Pa fellas da Loeiz kemmañ an divizoù diwar-benn an impalaeriezh da reiñ e lod da Garl e trenkas ar soubenn hag en em savas Lotar a-enep e dad. Emglev a reas gant e zaou vreur, Loeiz ar German ha Pepin Iañ Akitania, ha distroadet e voe Loeiz gante dre ziv wech, e 830 hag e 833, met dre ziv wech e rankas reiñ ar gurunenn d'e dad en-dro.
E 838 e varvas e vreur Pepin. Daou vloaz goude, e 840, e varvas Loeiz an Deol hag e chomas Lotar e-unan evel impalaer. Nemet neuze ne fellas ket d'e zaou vreur, Loeiz ar German ha Karl Voal, e anavezout evel impalaer ken. Klask a reas Lotar aloubiñ o rouantelezhioù, met diaes e oa faezhañ an daou vreur unanet, ha d'ar 25 a viz Mezheven 841 e voent trec'h warnañ e Fontenoy (Yonne), nepell diouzh Auxerre.
D'ar 14 a viz C'hwevrer 842 e voe embannet Leoù Straßburg gant an daou drec'hour, a greñvae o emglev.
E miz Eost 843 e rankas Lotar sinañ feuremglev Verdun, a ranne impalaeriezh ar Franked etre teir rouantelezh : Frankia ar C'hornôg, Frankia ar C'hreiz ha Frankia ar Reter ; Lotar a viras ar gurunenn a impalaer, ha lakaet e voe da roue Frankia ar C'hreiz eus Mor an Hanternoz betek kreisteiz Roma.
Dek devezh a-raok mervel e tilezas Lotar an impalaeriezh hag ez eas da abati Prüm da chom. A-raok ober e dalaroù e sinas Feuremglev Prüm d'an 19 a viz Gwengolo 855, ma embanne rannadur rouantelezh Frankia ar C'hreiz etre e dri mab :
* da Loeiz rouantelezh Italia hag an anv a impalaer ;
* da Garl rouantelezh Provañs, betek Lyon ;
* da Lotar II ar peurrest, hanternoz an impalaeriezh, eus Friz betek Suis. Honnezh eo al lodenn a voe anvet Lotaringia, diwar an anv latin Lotharii Regnum, "rouantelezh Lotar (II)", alese an anv Lorraine e galleg.

## Pennadoù kar

* Lotar
| En e raok Loeiz an Deol | Impalaer ar C'hornôg 840 – 855 | War e lerc'h Loeiz II |
# Loth

Loth zo
* un doare kozh da skrivañ anv Lot, niz Abraham
* un doare kozh da skrivañ anv Lot, roue Lothian, niz ar Roue Arzhur
* un anv tiegezh:
** Joseph Loth (1847-1934), kentañ kelenner yezhoù keltiek e Skol-veur Roazhon
** e vab Arthur William Loth (1888-1957), skiantour breizhat.
# Lotte

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Lotte zo ur berranv alamanek, deuet diwar an anvioù-badez Charlotte pe Liselotte .

## Stummoù all

* Lottie

## Tud

* Liselotte von der Pfalz (1652–1722), a oa Elisabeth Charlotte he gwir anv-badez.
* Lotte Lenya ( 1898 – 1981), kanerez aostrian, pried Kurt Weill.
* Lotte Berger ( 1907- 1990 en Kiel)
* Lotte Wolf-Matthäus (* 1908 -1979), kanerez alaman
* Lottie Hellingman, aktorez izelvroat
* Lotte Horlings, kanerez izelvroat
* Lotte Ingrisch, skrivagnerez aostrian
* Lotte Laserstein, livourez alaman

## Lennegezh

* Lotte, pe Charlotte, er romant Die Leiden des jungen Werthers gant Goethe;
* Lotte in Weimar, romant gant Thomas Mann.

## Lec'hanvadurezh

* Lotte, kêr e Westfalen

## Pennadoù kar

* Lotter
* Lotty
* Lot
# Lotoukoeg

Ur yezh nilez-saharek eus skourr yezhoù nilotek ar reter eo al lotoukoeg (lotuko).

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Yezhoù nilotek
# Mzuzu

Mzuzu eo trede kêr vrasañ Malawi, goude Lilongwe ha Blantyre. 133 968 annezad a oa enni e 2008.

## Daveenn

* ↑ Ofis Brodel stadegoù Malawi
# Mácha

Mácha zo un anv-tiegezh tchekek
* Karel Mácha (född 1931) prederour
* Karel Hynek Mácha (1810–1836), barzh
* Otmar Mácha (1922–2006), sonaozour
* Vítězslav Mácha (född 1948) sportour

## Pennadoù kar

* Macha
* Matcha
# Máel Coluim (Strat Clut)

Máel Coluim (marvet e 997) a oa roue Strat Clut.
Mab e oa da Dyfnwal ab Owain, roue Strad Clut. Gant e anv gouezelek e c'haller soñjal pe e oa mat an darempredoù etre Brezhoned ha Gouezeled en amzer-hont, pe e oa ar Ouezeled a rene war ar vro. En 945 e voe aloubet Strad Clut gant Edmund Iañ, roue ar Saozon, en dije lezet ar Ouezeled da sujañ Brezhoned Cumbria. Gant ar roue saoz e vije bet dallet meur a hini eus breudeur Máel Coluim evit klask diouennañ mibien Dyfnwal.

## Mammennoù

* (en) Dauvit Broun, « The Welsh Identity of the Kingdom of Strathclyde », in The Innes Review, Vol. 55, no. 2 (Autumn, 2004), p. 111–180.
* Alan MacQuarrie « The Kingdom of Strathclyde », in A. Grant & K.Stringer (eds.) Medieval Scotland: Crown, Lordship and Community, Essays Presented to G.W.S. Barrow, (Edinburgh, 1993), pp. 1–19 et tableau généalogique p. 6.
* Alfred P. Smyth, Warlords and Holy Men, (Edinburgh, 1984).
* Alex Woolf from Pictland to Alba 789-1070 (Edinburgh 2007).
# Màrius Serra i Roig

Màrius Serra i Roig :
| Màrius Serra i Roig, luc'hskeudennet e 2019. ||
| Obererezh | romantoù |
| Ganedigezh | 1añ a viz Mae 1963 e Barcelona, Katalonia |
| Oberennoù pennañ ||
| Verbàlia (2000) ||
| kemmañ |
Màrius Serra i Roig, ganet e Barcelona d'ar 1añ a viz Mae 1963, zo ur skrivagner katalanek.

## Oberennoù
### Roman

* 1987 Línia
* 1988 Amnèsia
* 1990 L'home del sac
* 1991 Tres és massa
* 1993 Contagi
* 1996 Mon oncle
* 1998 La vida normal
* 1999 AblanatanalbA
* 2003 Monocle
* 2006 Farsa
* 2008 Quiet

### Skridoù-arnod

* 2004 : De com s'escriu una novel·la
* 2007 : Enviar i rebre

### C'hoarioù

* 1991 Manual d'enigmístique
* 2000 Verbàlia
* 2002 Verbàlia.com
* 2010 Dicciomàrius
* 2010 Verbàlia 2.0

## Prizioù

* 1999 : Premi de la Ciutat de Barcelona (Katalonia)
* 1999 : Premi Octavi Pellissa (Katalonia)
* 2001 : Premi Lletra d'Or (Katalonia)
* 2001 : Premi Crítica Serra d'Or de Literatura i Assaig (Katalonia)
* 2006 : Premi Ramon Llull (Katalonia)
* 2009 : Premi Aspid (Katalonia)
* 2012 : Premi Sant Jordi de novel·la (Katalonia)

## Notennoù

* ↑ Màrius Serra i Roig war Gran Enciclopèdia Catalana

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn Màrius Serra i Roig
* Màrius Serra i Roig war Gran Enciclopèdia Catalana
# Mário Jorge Lobo Zagallo

Mário Jorge Lobo Zagallo (pell anavezetoc'h evel Mário Zagallo), bet ganet d'an 9 a viz Eost 1931 e Maceió (Alagoas, Brazil), a zo bet ur melldroader etrebroadel brazilian, aet da c'hourdoner da-heul e amzer c'hoarier.

## Kib vell-droad ar bed (evel c'hoarier)

Araoger kreiz pe askeller kleiz e bost dezhañ war an dachenn, kemeret en devoa perzh e daou zalc'h :
* Kib vell-droad ar bed 1958 bet aozet e Sveden ma oa aet ar maout gant skipailh broadel Brazil evit ar wech kentañ. Perzh e oa eus ar skipailh – Gilmar - Djalma Santos, Bellini, Nílton Santos, Zito - Orlando Peçanha, Garrincha - Didi, Vavá, Pelé, Zagallo – a c'hounezas (5-2) ar gourfenn ouzh hini Sveden e Råsunda fotbollsstadion (Solna) d'an 29 a viz Mezheven 1958,
* Kib vell-droad ar bed 1962 bet aozet e Chile ma oa aet ar maout gant Brazil evit an eil gwech. Perzh e oa eus ar skipailh – Gilmar - Djalma Santos, Mauro, Zózimo, Nílton Santos - Zito, Didi - Garrincha, Vavá, Amarildo, Zagallo – a c'hounezas (3-1) ar gourfenn ouzh hini Tchekoslovakia en Estadio Nacional de Chile (Santiago de Chile) d'ar 17 a viz Mezheven 1962.

## Kib vell-droad ar bed (evel gourdoner)

E 1970 e voe anvet da zibaber Brazil oc'h erlec'hiañ João Saldanha en devoa roet e zilez. Kemeret en devoa perzh e pemp dalc'h :
* Kib vell-droad ar bed 1970 bet aozet e Mec'hiko ma oa aet ar maout gant Brazil evit an teirvet gwech,
* Kib vell-droad ar bed 1974 bet aozet en Alamagn ar C'hornôg : renket e voe Brazil da drede,
* Kib vell-droad ar bed 1994 bet aozet e Stadoù-Unanet Amerika ma oa aet ar maout gant Brazil evit ar pedervet gwech, hag eñ eiler da zibaber ar mare, Carlos Alberto Parreira,
* Kib vell-droad ar bed 1998 bet aozet e Bro-C'hall : renket e voe Brazil da eil,
* Kib vell-droad ar bed 2006 bet aozet en Alamagn : skubet er-maez e voe Brazil gant skipailh Bro-C'hall, da-geñver ar c'hardgourfennoù.
Chom a ra Mário Zagallo, a-gevret gant an Alaman Franz Beckenbauer, evel an den nemetañ aet Kib vell-droad ar bed gantañ evel melldroader ha gourdoner.
# Málaga del Fresno

Málaga del Fresno zo ur gumun e proviñs Guadalajara, e Kastilha-La Mancha.
# Máirtín Ó Murchú

Máirtín Ó Murchú zo bet kelenner iwerzhoneg ha studioù keltiek en Ensavadur Studioù Uhel Dulenn. A-raok eo bet kelenner iwerzhoneg e Skolaj an Drinded e Dulenn.
Embannet en deus kalz pennadoù diwar-benn an iwerzhoneg ha gouezeleg Skos, koulz studiadennoù yezhoniezh ha skridoù diazez evit an holl.
Bez' ez eo unan eus ar re o deus labouret evit diazezañ un distagadur unvan evit an iwerzhoneg, al Lárchanúint (ar "yezh kreiz").

## Skridoù

* The Irish Language, Department of Foreign Affairs/Bord na Gaeilge (1985)
* East Perthshire Gaelic: Social History, Phonology, Texts and Lexicon Institiúid Ard-Léinn Bhaile Átha Cliath, ISBN 978-0901282934 (1989)
* pennad diwar-benn an iwerzhoneg el levr An Encyclopedia of the Languages of Europe, Wiley-Blackwell, ISBN 978-0631192862 (1998)
* (gant Helen Ó Murchú) Irish: Facing the Future / An Ghaeilge: a hAghaidh Roimpi, EBLUL, ISBN 1-870675-14-2 (1999)
* Aspects of the Societal Status of Modern Irish, e-barzh The Celtic Languages, edited by Martin J. Ball with James Fife, Londrez, Routledge (1993)
* An Ghaeltacht mar réigiún cultúrtha: léargas teangeolaíoch, e-barzh Teanga, pobal agus réigiún, eagarthóirí: Liam Mac Mathúna, Ciarán Mac Murchaidh agus Máirín Nic Eoin, Dulenn, Coiscéim (2000)
* Ag Dul ó Chion: Cás na Gaeilge 1952-2002, Dulenn, Coiscéim (2002)
* Dineen and Ó Donaill e-barzh Dinneen and the Dictionary, edited by Pádraigín Riggs, Londrez, Irish Texts Society (2005)
* (gant Helen Ó Murchú) More facts about Irish, EBLUL, ISBN 978-0-9558410-0-2 (2008)

## Liamm diavaez

* Skridoù all gant Máirtín Ó Murchú

## Notennoù

* ↑ Dublin Institute for Advanced Studies - Staff and scholars. Kavet : 27-05-2016.
* ↑ Nic Pháidín, C. & Ó Cearnaigh, S., A New View of the Irish Language, (2008) Cois Life Teo, ISBN 978-1-901176-82-7
# Oyace

Oyace zo ur gumun italian, e rannvro emren Traoñienn Aosta.
# Oye-Plage

Oye-Plage :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Arondisamant | Calais |
| Kanton | Marck |
| Kod kumun | 62645 |
| Kod post | 62215 |
| Maer Amzer gefridi | Olivier Majewicz 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de la région d'Audruicq |
| Lec'hienn web | http://www.oye-plage.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 5 630 ann. (2020) |
| Stankter | 166 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 0 m — brasañ 15 m |
| Gorread | 33,86 km² |
| kemmañ |
Oye-Plage e galleg, Ooie en izelvroeg, a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).

## Istor

* Eil brezel-bed :
* La tour penchée
La Tour Penchée a zo ur blockhaus graet d’an Alamaned. Savet e voe da lakaat da grediñ e oa ur c’hloc’hti evit touellañ ar garrnijourion vreizhveuriat en ur lakaat anezhe da grediñ e oa hini bourk Oye-Plage, a zo un nebeud kilometradoù pelloc’h war-zu ar c’hreisteiz (implijet e vez seurt merkoù-gwel gant ar garrnijourion evit en em reteriñ). Goude dibenn ar brezel e voe klasket e zistrujañ gant danvez tarzh, en aner. Plegañ a reas war e gostez.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Saint Médard.

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA