OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Waffen-SS

Ar Waffen-SS –, ger-ha-ger : « Skouadron gwareziñ (SchutzStaffel, SS) armet (Waffen) » – a oa ur skourr milourel d'ar Schutzstaffel (SS) ; bez' e voe unan eus lodennoù pennañ an SS, gant an Allgemeine SS (SS hollek), ar Sicherheitsdienst (servij surentez) hag an SS-Totenkopfverbände (unvezioù Penn-marv).
Gant Heinrich Himmler e voe aozet ar Waffen-SS, evel arm [[politikerezh|politkel da gentañ. Er penn-kentañ ne veze degemeret er Waffen-SS nemet nazied rik diuzet dre zezverkoù strizh, lod anezho o vezañ diazezet war damkaniezhoù gouennelour hervez selloù ar strollad nazi.
A-feur ma pade an Eil brezel-bed e voe muioc'h-mui a golloù er Waffen-SS. Goude 1942 pergen e rankas pennoù ar skourr digeriñ an dorioù d'an dud a veze lakaet da Volksdeutsche ("alaman dre ar bobl") gant an nazied, da lavarout eo tud a orin alaman na oant ket o chom en Trede Reich ; pelloc'h e voe tutet Elzasiz ha Loreniz, dre ret peurvuiañ, alese anv anv gallek Malgré-nous a voe roet dezho ; diwezhatoc'h c'hoazh e voe ebarzhet tud eus ar broioù a oa bet aloubet, eus Albania betek Belgia hag eus Danmark betek Ukraina hep teurel pled d'o orin germanek pe get, gant ma youlent stourm dindan banniel an Trede Reich. War-dro ur milion a dud a voe er Waffen-SS e-pad ar brezel ; adalek 1944, ur 700 000 bennak anezho a oa ann-Alamaned. Komzet e voe neuze eus ar c'hentañ lu europat.

## Touadenn ar Waffen-SS

Setu amañ al le a veze graet gant izili nevez ar Waffen-SS.
| Ich schwöre Dir, Adolf Hitler, als Führer und Kanzler des Deutschen Reiches, Treue und Tapferkeit. Ich gelobe Dir und den von Dir bestimmten Vorgesetzten Gehorsam bis in den Tod! So wahr mir Gott helfe! | « Dit-te e touan, Adolf Hitler, Führer ha kañseller an impalaeriezhoù alaman, fealded ha kalonegezh. Prometiñ a ran dit ha d'ar re zilennet ganit sentiñ d'ar pennoù betek ar marv ! Doue ra 'm sikouro da vout ken gwirion ! » |
* Evit doare, an izili nann-alaman ne douent nemet d'ar Führer, ne douent ket d'ar c'hañseller.

## Pennadoù kar

* Rannoù Waffen-SS
* Unwiskoù hag ardamezioù ar Schutzstaffel

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (fr) Sigmaringen gant Jean-Paul Cointet.
* ↑ (fr) Waffen-SS Combattants
# Wagga Wagga

Wagga Wagga zo ur gêr en Aostralia war lez ar stêr Murrumbidgee. Emañ e Riverina, ur rannvro e su New South Wales, 244 km er c'hornôg da Ganberra, 452 km er mervent da Sydney ha 456 km er biz da Velbourne.
Kentañ annezidi ar rannvro e oa ar boblad Wiradjuri ; kement ha bran e talveze wagga en o yezh, ha peogwir e savent al liester dre adlavarout ar ger ez eo wagga wagga ur vro ma vez kalz brini. Hervez displegadennoù all eus an anv e talvezfe wagga kement ha brañsellat", "dañsal", "riklañ" pe "bale gant poan".

## Notennoù

* ↑ Local Government Area
# Wagner

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Wagner zo un anv-tiegezh alamanek.

## Tud

* Richard Wagner (1813–1883), sonaozour alaman
* Walter Wagner (marvet e 1945), alvokad alaman
* Otto Wagner (1841-1918), arkitektour aostrian

## Aozadurioù

* Strollad Wagner
# Wace

Wace (war-dro 1115 – war-dro 1183) a oa ur barzh norman, ganet e Jerzenez, ha desavet e Normandi an douar-bras . E-barzh ar Roman de Rou e lenner e oa bet kaset da g-Caen) pa oa bugel, e oa bet war e studi e Caen da gentañ, hag en Enez-Frañs goude, a-raok distreiñ da Normandi, da vevañ evel chaloni e Bayeux.

## An den

Diwar-benn Wace n'ouzer nemet pezh a lavar eus e vuhez en e varzhonegoù. Ger ebet eus pegoulz e oa ganet ; moarvat etre 1090 ha 1110 hervez a greder.
An anv Wace zo bet implijet e Jerzenez betek ar XVI$^{vet}$ kantved ha hañvalout a ra bezañ e anv nemetañ. An anvioù-tiegezh ne oa ket anezho e pep lec'h en amzer-se.

## E oberenn

Lezet en deus war e lerc'h oberennoù skrivet e normaneg hag en o zouez :
* Roman de Brut, istor Enez Vreizh e gwerzennoù
* Roman de Rou, istor dugelezh Normandi e gwerzennoù
* buhezioù santez Marc'harid ha sant Nikolaz, skrivet e gwerzennoù

### Roman de Brut

Diazezet eo ar Roman de Brut war al levr Historia Regum Britanniae, skrivet e latin gant Jafrez Menoe. Kontañ a ra istor Enez Vreizh abaoe donedigezh Brutus a Droja ha mojenn ar roue Arzhur. Gant Wace an hini e vez graet ar meneg kentañ eus an Daol Grenn ha roet an anv Excalibur da gleze Arzhur. Berzh a reas ar romant-se e Bro-Saoz en e amzer ha gantañ e voe brudet mojenn Arzhur er vro-se. Gantañ e voe awenet Layamon a skrivas ur varzhoneg hir anvet Brut ivez hag a voe ar skrid saoznek kentañ diwar-benn ar roue Arzhur.

### Roman de Rou

Er Roman de Rou e reer anv, kalz, eus Gwilherm an Alouber hag aloubadeg Bro-Saoz gant an Normaned. Hervez Layamon e oa bet savet ar skrid war c'houlenn ar roue saoz Herri II.

## Yezh

Wace a skrive en ur rannyezh normanek.
Ur monumant greunvaen zo bet savet da Wace er States Building, e Royal Square, e Jerzenez. Warnañ e lenner div werzenn eus ar Roman de Rou ma embann ar barzh pelec'h e oa ganet, ha ma santer un tamm lorc'h ennañ :
    Jo di e dirai ke jo sui
    Wace de l’isle de Gersui
E jerzenezeg a vremañ :
    J'dis et dithai qu'jé sis
    Wace dé l'Île dé Jèrri
E galleg a vremañ:
    Je dis et dirai que je suis
    Wace de l'île de Jersey
E brezhoneg:
    Larout a ran hag a rin ez on
    Wace a Jerzenez
# Wachoeg

Ur yezh hokanek eus skourr ar yezhoù wachoek eo ar wachoeg (washo(e)) komzet gant tro-dro da 10 (diwar 1.500 den en holl) etre Kalifornia ha Nevada er Stadoù-Unanet (1998).
Ur yezh ganti ur sistem deiktelezh heverk an hini eo.
Ur yezh damvarv an hini eo.

## Gwelet ivez

* Yezhoù hokanek
# Waben

Kumunioù Frañs :
| Anv | Waben |
| Skoed | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Montreuil-sur-Mer |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Opale Sud |
| Kanton | Berck |
| Kod INSEE | 62866 |
| Kod post | 62180 |
| Maer | Jean-Claude Gauduin |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 8,99 km² |
| Led | 50° 22' 48" Norzh |
| Hed | 01° 39' 11" Reter |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 3 m |
| Uhelder brasañ | 51 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 386 (2007) |
| Stankter | 42 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Waben a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
# Wahagnies

Kumunioù Frañs :
| Anv | Wahagnies |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Wahagnies e Kanton Pont-à-Marcq hag en Arondisamant Lille | |
| Riez | Frañs |
| Departamant | Norzh |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Lille |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du Sud Pévélois |
| Kanton | Pont-à-Marcq |
| Kod INSEE | 59630 |
| Kod-post | 59261 |
| Maer | Jean-Marie Ruant (Strollad Sokialour Gall) |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 5,69 km² |
| Led | 50° 29' 11" Norzh |
| Hed | 03° 02' 12" Reter |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 27 m |
| Uhelder brasañ | 66 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 2 689 (2009) |
| Stankter | 472 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Wahagnies a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.

## Dave ha notennoù

* ↑ Cassini, EBSSA ha fr:Wahagnies
# Ysgir

Ysgir zo ur gumuniezh eus Kembre, e kreisteiz Powys. Emañ er gwalarn da gêr Aberhonddu, ha tennañ a ra hec'h anv eus hini ar stêr Afon Ysgir. Er gumuniezh emañ kêriadennoù Caradog, Pont-faen hag Y Batel.
E 2011 e oa 424 a dud o chom e kumuniezh Ysgir ha 75 anezho a oa kembraegerien (17,9%).

## Notennoù

* ↑ Welsh Language Skills, 2011. Office for National Statistics..
# Ysgol Gyfun Gymraeg Glantaf

Ysgol Gyfun Gymraeg Glantaf (Glantaf Welsh Comprehensive School e saozneg) zo ur skol eil derez kembraek e Kerdiz, kêr-benn Kembre, an hini vrasañ eus Kembre.
E Bridge Road emañ, e Llandaff, en hanternoz Kerdiz, war glann ("glan" e kembraeg) ar stêr Taf, eleze an anv "Glantaf". Ur skol gembraek all zo: Ysgol Gymraeg Plasmawr. 1 323 skoliad a oa e 2012, eus 11 da 18 vloaz. An holl a gomz kembraeg, met 68% eus ar skolidi ne reont ket er gêr (sifroù 2005). 32% a rae eta.

## Istor

Digoret e oa ar skol gant 98 bugel e 1978.

## Ger-stur

Ur ger-stur zo: "Coron Gwlad Ei Mamiaith", da lavarout eo: Kurunenn ur vro eo he (mamm-)yezh.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ar skol
# Ys (strollad)

Ys a zo ur strollad sonerezh breizhek berrbad savet gant sonerien Alan Stivell mare Stivell e Dulenn, war-bouez Dan ar Braz.
Levezonet kreñv eo sonerezh ar strollad-se gant doare folk-rock Alan Stivell ar marevezh 1972-1975, hag un tammig gant doare Malicorne, savet ivez gant ur soner bet gant Alan Stivell hag a son amañ war un ton. Kanañ a reont dreist-holl e brezhoneg, tonioù kozh tredanekaet, hag un toullad pezhioù sonerezh eus Iwerzhon.
Hep René Werneer e teuio ar strollad-mañ da vezañ ar strollad Keris goude.

## Izili ar strollad

* Pierre Chérèze, kan, gitar
* Michel Santangeli, kan, taboulinoù, toserezh
* Pascal Stive, kan, klavieroù
* Jacky (Blet) Thomas, kan, gitar boud
* René Werneer, kan, violoñs, alto, fleüt Iwerzhon, kromorn, dulsimer.

## Pladennoù

* Madame la Frontière Philips, 9101 056, 1976
# Ysgeifiog

Ysgeifiog, pe Ysceifiog, zo ur gêriadenn, ur barrez hag ur gumuniezh e kontelezh Sir y Fflint, e biz Kembre.
Etre Nannerch ha Caerwys emañ, 248,5 km eus Kerdiz.

## Poblañs

E 2011 e oa poblet gant 1 258 a dud, ha 267 anezho (21,2 %) a oa kembraegerien.

## Daveoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* ↑ Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011 Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics).
# Ysbaddaden Pencawr

Ysbaddaden Pencawr (pe "Ysbaddaden Pennaeth y Cewri", da lavarout eo "penn ar gorred", pe Ysbyddaden Bencawr) eo anv ar ramz a zo tad Olwen en danevell Kulhwch hag Olwen‎ er Mabinogi. Hervez ur vojenn e ranko mervel pa zimezo e verc'h.
Pa deuas Kulhwch hag e dud da c'houlenn dorn Olwen e voe graet un degemer a zoare dezhañ: taolet mein outo, ha tri goaf kontammet. Adtaolet an tri goaf da Ysbaddaden, ha gloazet an den: gant an hini kentañ eo gloazet e c'hlin, gant an eil e vruched, gant an trede e lagad, treuzet betek e gilpenn.

## Levrlennadur

* Rachel Bromwich ha D. Simon Evans (gol.), Culhwch ac Olwen (Caerdydd, 1988)
# Ysbyty Ystwyth

Ysbyty Ystwyth (Ospital Ystwyth e brezhoneg) zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh eus Kembre e Kontelezh Ceredigion. Ur 4 lev bennak (war-dro 15 km) diouzh Aberystwyth emañ, er reter, etre Pontrhydygroes ha Pontarfynach, en hanternoz da Bontrhydfendigaid. Tremen a ra ar stêr Ystwyth dre eno.
E 2011 e oa 409 a dud o chom e kumuniezh Ysbyty Ystwyth ha 173 anezho a oa kembraegerien (43,8%).

## Istor

Er Grennamzer e oa un ospital, dalc'het gant Urzh an Ospital, pe Urzh Sant Yann Jeruzalem, evel e meur a lec'h en Europa (evel en Ospital e Breizh).

## Skol

Ur skol gentañ zo (Ysgol Gynradd Ysbyty Ystwyth).

## Notennoù

* ↑ Ystadegau Allweddol ar gyfer Cymru. Swyddfa Ystadegau Gwladol..
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Ysbyty Ifan

Ysbyty Ifan zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh en hanternoz Kembre, e Sir Conwy. Emañ ar gêriadenn war lez ar stêr Conwy, er c'hreisteiz da Bentrefoelas. "Dolgynwal" e oa anv ar gêriadenn gwechall.
Er Grennamzer e oa tolead Ysbyty Ifan e kombod Is Aled, e kantrev Rhufoniog. Dont a ra anv ar gêriadenn eus unan eus an ospitalioù ("ysbyty" e kembraeg) savet gant Marc'heien Urzh an Ospital, er bloavezh 1190, hervez ar richenn. Ne chom roud ebet eus ar savadur-se hiziv avat. Daoust ma seblant Ysbyty Ifan bezañ en ul lec'h digenvez hiziv, e oa war en ur c'hroashent a bouez er Grennamzer, war an hent a gase eus harzoù Kembre er reter da Llŷn hag Eryri er gornaoueg, ha war an hini a gase eus Abati Aberconwy da Abati Cymer. Dindan gwarez Llywelyn Fawr ha Llywelyn ap Gruffudd e voe an ospital ha brudet e oa evel lec'h da gaout bod, e-touez ar birc'hirined a yae da Ynys Enlli. Betek ar XV$^{vet}$ kantved e voe ul leti brudet.
E 2011 e oa 196 a dud o chom en Ysbyty Ifan ha 151 anezho a oa kembraegerien (79,1%).

## Tud brudet

* Rhys Fawr ap Maredudd, uheliad hag a voe o'n em gannañ a-du gant Harri Tudur en Emgann Bosworth.
* Wiliam Cynwal, barzh kembraek eus ar XVI$^{vet}$ kantved

## Notennoù

* ↑ W. Ogwen Williams, 'A note on the history of Ysbyty Ifan', Trafodion Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, cyf. 15 (1954).
* ↑ Ysbyty Ifan - 2011 Census key statistics
# Ysgol Gyfun Gymraeg Plasmawr

Ysgol Gyfun Gymraeg Plasmawr zo ur skol eil derez kembraek e Kerdiz, kêr-benn Kembre, e karter Tyllgoed. Ouzhpenn 900 skoliad etre 11 ha 18 vloaz zo enni.

## Istor

Digoret e oa ar skol e 1998, pa oa leun-tenn Ysgol Gyfun Gymraeg Glantaf, digoret 20 vloaz kent.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel Plasmawr
# Ysbyty Cynfyn

Ysbyty Cynfyn zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Blaenrheidol, e Kembre, e kontelezh Ceredigion, 111,3 km eus Kerdiz.

## Notennoù

Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Ysfeilion

Ysfeilion a oa ur rouantelezh vrezhon en Enez Von. Krouet e voe pa voe adkemeret an enez gant Meilir Meilirion, roue Osmaeliog, diwar-goust ar penn-brezel iwerzhonat Serrigi Wyddel.
Un isrourantelezh eus Gwynedd e oa, hag adstaget e voe outi goude marv ar roue diwezhañ Cynyr ap Meilir un tammig goude 530.
Rouantelezh Deira a zalc'has ar rannvro etre 620 ha 627 met kaset kuit e voe gant Gwynedd. Adkrouet e voe Ysfeilion evit Hywel ap Cadwallader er VIIvet kantved, evit Cynan ap Rhodri en VIIIvet kantved ha Bran ap Dinwal en XIIvet kantved met bep gwech e voe diskaret buan a-walc'h.

## Rouaned Ysfeilion

* Meilir Meilirion : 500 - 530
* Cynyr ap Meilir : goude 530
* Hywel ap Cadwallader : VII$^{vet}$ kantved
* Cynan ap Rhodri : VIII$^{vet}$ kantved
* Ingimund : 902 - 905
* Bran ap Dinwal : XII$^{vet}$ kantved
# Treorci

Treorci (skrivet Treorchy e saozneg) zo ur gêr eus su Kembre, e traoñienn Rhondda, e tolead melestradurel Rhondda Cynon Taf.
Brudet eo al laz-kanañ paotred a zo e Treorci, Côr Meibion Treorci.
Gwechall e oa bras pouez ar mengleuzioù glaou er c'horn-bro, met war an diskar int aet abaoe ha serret e voe an holl anezho er bloavezhioù 1980, en desped da harzoù-labour bras.
# Trenzano

Trenzano zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
# Treouergad

Treouergad :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Tréouergat |
| Bro istorel | Bro Leon |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Brest |
| Kanton | Gwitalmeze (betek 2015) Lokournan (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 29299 |
| Kod post | 29290 |
| Maer Amzer gefridi | Reun Treger 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | KK Bro an Hirwazh |
| Bro velestradurel | Bro Brest |
| Lec'hienn Web | https://www.treouergat.bzh |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 329 ann. (2020) |
| Stankter | 54 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 29′ 48″ Norzh 4° 36′ 09″ Kornôg / 48.496667, -4.6025 |
| Uhelderioù | bihanañ 24 m — brasañ 92 m |
| Gorread | 6,10 km² |
| Treouergad ||
| kemmañ |
Treouergad a zo ur gumun eus Bro Leon e kanton Lokournan, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh.

## Brezhoneg

* D'an 23 a viz Gwengolo 2005 e oa bet votet ar garta Ya d’ar brezhoneg gant Kuzul-kêr ar gumun.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ur beleg, Jacques-Marie-Ulfien Duval e anv.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas dek gwaz ag ar gumun, eleze 3,21% ag he foblañs e 1911,abalamour d'ar brezel.

#### Eil brezel-bed

* Lazhet e voe ur c’hanolier ag ar gumun d’an 3 a viz Gouhere 1940 pa voe distrujet al lestr Dunkerque gant Morlu Breizh-Veur e Mers-el-Kebir en Aljeria.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Indez-Sina

* Mont a reas ur penngorporal eus ar gumun diwar wel d’ar 4 a viz Genver 1952 e Phung-Trung en Tonkin er Viêtnam.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sant Ergad.
* Ar blakenn.
* Plakenn ar re varv en iliz katolik, luc’hskeudenn.
* Monumant strouezheg Treouergad.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br) Treouergad war lec'hienn Geobreizh

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 40
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
# Treoger

An Treoger :
| An Treoger gwelet deus Enez Veur ||
| Anv gallek | Les Triagoz |
| Geografiezh ||
| Lec'hiadur | Mor Breizh (Meurvor Atlantel) |
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 52′ 30″ N, 3° 38′ 30″ K |
| Niver a inizi | Un 10 karreg bennak |
| Lein uhelañ | 20 m |
| Geologiezh | Inizi kevandirel |
| Melestradurezh ||
| Bro | Breizh |
| Bro hengounel | Bro-Dreger |
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Kumunioù | Perroz-Gireg |
| Poblañs ||
| Poblañs | 0 ann. |
| Titouroù all ||
| Gwerzhid-eur | UTC+01:00 |
| kemmañ |
Treoger pe an Treoger (anvet Triagoz war ar c'hartennoù gallek) a zo un enezeg vihan er-maez da aodoù Bro-Dreger hag Aodoù-an-Arvor, er c'hornôg d'ar Jentilez.

## Geografiezh

Kerreg ez int kentoc'h eget inizi, met pa vez izelvor ez eo ec'hon-mat an dachenn goloet ganto, ha mont d'ober ur pladur. Un dek karreg bennak a ya d'ober an enezeg hag un tour-tan zo bet savet war an enezennig vrasañ, Gwenn Bras.
Stag int ouzh kumun Perroz-Gireg, war-dro 9 km er gwalarn da Dregastell, hag emaint e gwarezva naturel ar Jentilez adalek miz Gouere 2023.

## Liammoù diavaez

* (fr) Tour-tan Treoger
# Treppo Grande

Treppo Grande zo ur gumun eus proviñs Udine e rannvro Friuli-Venezia Giulia.
# Trentola-Ducenta

Trentola-Ducenta zo ur gumun en Italia e proviñs Caserta, e rannvro Campania.
# Trenton

    Evit implijoù all, gwelet Trenton (disheñvelout).
Trenton eo anv kêr-benn stad New Jersey er Stadoù-Unanet. Bez' e oa 84 913 a annezidi e 2010. Krouet eo bet anv Trenton en ur mod ofisiel e 1792.

## Liammoù diavaez

* (en) Lec'hienn ofisiel
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Trenton (disheñvelout)

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Trenton zo un anv-lec'h saoznek stank a-walc'h en Amerika an Norzh.

## Lec'hioù
### Kanada

* Trenton (Nova Scotia)
* Trenton (Ontario)

### Stadoù-Unanet

* Trenton (Alabama)
* Trenton (Florida)
* Trenton (Georgia)
* Trenton (Illinois)
* Trenton (Indiana)
* Trenton (Kentucky)
* Trenton (Maine)
* Trenton (Michigan)
* Trenton (Missouri)
* Trenton (Nebraska)
* Trenton, an hini anavezetañ anezho holl, ha kêr-benn stad New Jersey
* Trenton (New York)
* Trenton (North Carolina)
* Trenton (North Dakota)
* Trenton (Ohio)
* Trenton (South Carolina)
* Trenton (Tennessee)
* Trenton (Texas)
* Trenton (Utah)
* Trenton (Dodge County, Wisconsin), kêr
* Trenton (Pierce County, Wisconsin)
** Trenton (community e Wisconsin)
* Trenton (Washington County, Wisconsin), kêr

## Tud

* Jim Trenton
# Treogan

Treogan :
| Anv gallek (ofisiel) | Tréogan |
| Bro istorel | Kernev |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Gwengamp |
| Kanton | Mêl-Karaez (betek 2015) Rostrenenn (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 22373 |
| Kod post | 22340 |
| Maer Amzer gefridi | Thierry Dahirel Gouhere 2021 - C'hwevrer 2024. |
| Etrekumuniezh | Poc'hêr Kumuniezh |
| Bro velestradurel | Bro Kornôg Kreiz Breizh |
| Lec'hienn Web | https://www.treogan.bzh |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 104 ann. (2020) |
| Stankter | 15 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 11′ 24″ Norzh 3° 31′ 07″ Kornôg / 48.19, -3.51861111111 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 214 m bihanañ 135 m — brasañ 293 m |
| Gorread | 7,1 km² |
| Treogan ||
| kemmañ |
Treogan a zo ur gumun eus Breizh e departamant Aodoù-an-Arvor.

## Istor
### XVII$^{vet}$ kantved

* Emsavadeg ar Bonedoù ruz : un digoll a bevar c'hant lur a voe paeet gant ar barrez d'an aotrou Le Moyne de Trevigny goude tagadenn e gastell e Sant-Hern d'an 11 a viz Gouere 1675 e-pad an emsavadeg.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 22 waz hervez monumant ar re varv, da lâret eo 5,77 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Sant Kognogan.
* Ar monumant.
* Monumant ar re varv er vered, luc’hskeudenn.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br) Treogan war lec'hienn Geobreizh

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)"Le Télégramme", d'ar 24 a viz C'hwevrer 2024
* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Arthur Le Moyne de La Borderie, La Révolte du Papier Timbré advenue en Bretagne en 1675, adembannet e Les Bonnets Rouges, Union Générale d'Éditions (dastumadeg 10/18), Pariz, 1975 (e galleg), pajennoù 106-109
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Treppo Ligosullo

Treppo Ligosullo (Trèp di Cjargne Liussûl e friouleg) zo ur gumun eus proviñs Udine e Friuli-Venezia Giulia.
# Violet Crumble

Violet Crumble zo ur varrenn chokoladet aostralian.
Krouet eo voe e 1913 gant Hoadley's.

## Liamm diavaez

* (en) Load gwe kefridiel