OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Emgann Camlann

Emgann Camlann, Brwydr Camlan e kembraeg, eo bet emgann diwezhañ ar roue Arzhur hervez ar vojenn. E Camlan e voe lazhet pe gloazet d'ar marv. Dre ma'z eo mojennel an holl zanevelloù eus an emgann n'eo ket sur ez eus bet eus an emgann-se. Meneget eo en Annales Cambriae avat, ma kaver an arroudenn-mañ evit ar bloaz 537 :
   Gueith camlann in qua Arthur et Medraut corruerunt. "Emgann Camlann ma varvas Arzhur ha Mordred ennañ."
Istorel eo an dud meneget gant an Annales Cambriae, hag anavezet dre andonioù arall, ar pezh a zamveneg ez eus bet un emgann e Camlan hag e varvas brezelourien brudet, Arzhur ha Mordred o anv. Diaes eo lârout muioc'h avat, ha marteze zoken e stourmas Arzhur ha Mordred en hevelep tu.

## Lec'hiadur

Dianav eo lec'hiadur an emgann, met meur a vartezeadenn zo bet kinniget gant ar glaskourien:
* Queen Camel e Somerset, nepell diouzh Kreñvlec'h Cadbury, a vije bet Kamelot hervez lod tud ; gwirheñveloc'h eo e oa kêr-benn ur roue bennak eus Dumnonia;
* Birdoswald pe Castlesteads (Camboglanna ar Romaned), Cumbria, war Moger Hadrian;
* ribl ar stêr Gamel, e Kernev-Veur;
* ribl ar stêr Gamlann en Eifionydd e Kembre;
* Camlann e-kreiz Bro-Skos.
Hervez Le Morte d'Arthur, gant Thomas Malory, edo an dachenn-emgann e Hampshire, er su d'ul linenn Southampton – Bournemouth (Dorset) :
   And then King Arthur drew him with his host down by the seaside, westward toward Salisbury, and not far from the seaside; "Ha neuze e tiskennas ar roue Arzhur a-hed an aod, war-du ar c'hornôg ha Salisbury, ha nepell diouzh an aod ;"

## Pegoulz ?

- 537, hervez Nennius, hag Annales Cambriae;
- 541, hervez Annales Tigernach;
- 542, hervez Jafrez Menoe

## An emgann

Hervez ar vojenn e krogas an emgann pa dennas e gleze er-maez da lazhañ ur wiber. Un dorridigezh eus an arsav e oa, hag an daou lu a argasas an eil egile. E-kerzh an emgann e voe gloazet Arzhur en un doare marvel gant Mordred, a voe lazhet war an tach gant ar roue.
Hervez an hengoun kembreat e voe abeg an emgann un tabut etre gwreg Arzhur, Gwenivar hag he c'hoar Gwenhwyfach. Hervez Hector Boece avat e vefe tec'het Gweniver gant Mordred ha d'he c'hastizañ en defe brezelet Arzhur outañ. Hervez an hengoun-se e vefe bet trec'h Arzhur.

## Notennoù

* ↑ Thomas Malory, Le Morte d'Arthur, levrenn XXI, pennad III.
* Emgannoù Arzhur
* Agned | Badon | Bassas | Breguoin | Camlann | Castell Guinnion | Coit Celidon | Dubglas | Glein | Tribruit | Urbs Legionis
# Emgann Caer

Emgann Caer pe emgann Chester zo un emgann zo bet er bloaz 616, etre arme Æthelfrith, roue Northumbria, ha rouaned vrezhon, en o zouez re Powys ha Rhos. Tud Northumbria a voe trec'h ha Selyf Sarffgadau, roue Powys, ha Cadwal Crysban, roue Rhos a voe lazhet o-daou, evel, moarvat, Iago ap Beli, roue Gwynedd.
# Emgann Cabo Fisterra (Mae 1747)

Emgann Cabo Fisterra zo un emgann war vor, dirak Cabo Fisterra, e Galiza, hag a c'hoarvezas d'ar 14 a viz Mae 1749.
Trec'h e voe al lestraz saoz, kaset gant George Anson, war al lestraz gall.
# Emgann Cabo de São Vicente

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Emgann Cabo de São Vicente zo anv meur a emgann war vor a zo bet dirak Cabo de São Vicente, merventañ beg-douar Portugal hag Europa.
* Emgann Cabo de São Vicente (1337), ma voe trec'h listri Kastilha war re Portugal;
* Emgann Cabo de São Vicente (1641), ma voe trec'h listri Spagn war ur bagad listri portugalat hag izelvroat;
* Emgann Cabo de São Vicente (1681), ma voe trec'h listri Spagn, dindan Markiz Villafiel, war re Brandenburg, dindan Thomas Alders;
* Emgann Cabo de São Vicente (1693), e-pad Guerra dos Nove Anos;
* Emgann Cabo de São Vicente (1719), ma voe trec'h listri Spagn, dindan an amiral Rodrigo de Torres war ur bagad listri saoz dindan Philip Cavendish;
* Ação de 28 de Novembro de 1751, c'hoarvezet dirak Cabo de São Vicente, ma voe trec'h listri Spagn war ur bagad listri eus Aljeria;
* Emgann Cabo de São Vicente (1780), ma voe trec'h listri Bro-Saoz, dindan an amiral George Rodney war re Spagn, dindan Juan de Lángara;
* Emgann Cabo de São Vicente (1797), ma voe trec'h listri Bro-Saoz war re Spagn e-pad an Dispac'h gall;
* Emgann Cabo de São Vicente (1833), ma voe trec'h listri ar rouanez Maria II Portugal war re Miguel Iañ, e-pad Brezel-diabarzh Portugal.
# Félix Le Dantec

Félix Le Dantec, bet ganet d'an 16 a viz Genver 1869 e Plougastell-Daoulaz ha bet marvet e 1917 e Pariz, a zo ur bevoniour, ur prederour hag ur c'helenner-meur skol-veur. Savet en deus levrioù e-lec'h ez eztaol prederennoù un hollrediour hag un dizoueegour.

## Buhez

Ur mab d'ur mezeg e oa. Mezeg Ernest Renan eo bet e dad. Studiet en deus e skolaj Lannuon, e Lise Brest ha e Lise Jeanson-de-Sailly e Pariz. Pa ne oa nemet c'hwezeg ez eas da Skol Normal Uhel Pariz. E 1888 e teu da vezañ ur prientour e-barzh arnodvaoù Ensavadur Pasteur dindan renerezh Louis Pasteur hag Ilia Metchnikoff. Mont a ra da vezañ kelenner skol-veur goude bezañ tapet an doktorelezh war ar skiantoù e 1891. Gant Auguste Pavie, kefridiad ar Gouarnamant gall hag ergerzher, e veaj da Indez-Sina evel skiantour er bloavezhioù 1890. Dont a rae alies da di e familh (Ti Plad) e Pleuveur-Bodoù, chomet oa barrek da vrezhonegañ.
E anv a zo bet roet da lise publik Lannuon. Roet eo bet e anv d'ur ru e 13vet arondisamant Pariz e 1934. Kavout a reer ruioù o tougen e anv e Brest, Sant-Brieg , Kemper ha Lannuon (etre kroazhent-tro an Ti-Post ha penn kentañ straed Pompidou ha straed Kervenno).

## Oberenn skiantel ha prederouriezhel

Labouret en deus war ar brotisted, un urzhiad beveien etre al loened hag ar plant. Difennet en deus teoriennoù an hollrediezh da-heul Jean-Baptiste Lamarck. Soutenet en deus ar soliadegezh ha savboentoù Henri Bergson.

## Skridoù

* Félix Le Dantec. La Rivière Noire (Annales de Géographie, 1891)
* Félix Le Dantec. Les Peuples de la rivière Noire (Annales de Géographie, 1891)
* Félix Le Dantec. Recherches sur la digestion intracellulaire chez les protozoaires (1891)
* Félix Le Dantec. Symbiose des algues (Annales de l'Institut Pasteur, 1892)
* Félix Le Dantec. Matières vivantes (1895)
* Félix Le Dantec. Théorie nouvelle de la vie (1896) [da lenn en linenn]
* Félix Le Dantec. Le Déterminisme biologique et la Personnalité consciente (1897)
* Félix Le Dantec. Évolution individuelle et hérédité (1898)
* Félix Le Dantec. Lamarckiens et darwiniens (1898)
* Félix Le Dantec. Darwin, Revue de Paris (1901)
* Félix Le Dantec. Le Conflit, entretiens philosophiques (1901)
* Félix Le Dantec. Les Colonies (introduction à l'étude de la pathologie exotique) (Questions diplomatiques et coloniales, 1902)
* Félix Le Dantec. Traité de biologie. 1903
* Félix Le Dantec. La Lutte universelle (1906)
* Félix Le Dantec. L'Athéisme (1907) [da lenn en linenn]
* Félix Le dantec. De l'homme à la science (1908)
* Félix le Dantec. Science et conscience (1908)
* Félix Le Dantec. La Crise du transformisme (1909)
* Félix Le Dantec. L'Égoïsme, seule base de toute société (1911)
* Félix Le Dantec. Le Chaos et l'Harmonie universelle (1911)
* Félix Le Dantec. La Science de la vie (1912)
* Félix Le Dantec. Les Influences ancestrales (1917)
* Félix Le dantec. Le Problème de la mort et la Conscience universelle (1917)
* Félix Le Dantec. Savoir ! Considérations sur la Méthode scientifique, la guerre et la morale (1917)
# Félix Rolland

Ganet eo bet Félix-Benoît Rolland d’ar 1añ a viz Gouere 1825 e Kastell-Nevez-ar-Faou, en un tiegezh a renk kentoc’h uhel hag a oa dija a-bouez er vuhez foran lec’hel. E dad a oa René-Joseph Rolland. E 1849 e timez gant Laurence Berthieu e Kemper. Mervel a ra e 1916 d’e 92 vloaz.

## An embreger frouezhus

Em en lakaat a ra da zeskiñ ar vicher harnezer gant e dad, e Kastell-Nevez-ar-Faou, a-barzh mont d’ober e gompagnunaj e Frañs a-bezh. E 1849 e tigor e harnezerezh en e gêr c’henidik. Buan a-walc’h e kresk e afer a deu da vezañ un atelier mekanikoù modern evit labourat an douar. Adal ar bloavezhioù 1860 eo loreet meur a wech evit e vekanikoù nevez ijinet. War gresk ez a bepred e embregerezh a c’haller lâret e teu da vezañ ul labouradeg neuze : etre 200 ha 300 mekanik a vez fardet bep bloaz (ogedoù, eler, troc’herezioù-gwrizioù...) ha bodet e vez enni mekanikerien arbennikaet war an dachenn-mañ-tachenn (juntrerien, alc’hwezerien, turnierien, goved). E 1863 eo aotreet da sevel ur mekanik-dre-dan evit diorren ha liesaat ar produiñ. Da geñver Diskouezadegoù hollvedel Pariz 1855 ha 1867 eo loreet ivez evit e broduioù. An uzin a zo en he barr etre 1880 ha 1900. Ouzhpenn ar mekanikoù a broduer enni evit al labour-douar e vez fardet ardinvinkoù evit mengleuzioù ar c’humunioù tro-war-dro. E 1903 eo feurmet ar stal d’un den all hag ez a war zigresk tamm-ha-tamm betek ar Brezel Bras. Goude e teuio da vezañ ur c’harrdi, ha tra ken.

## Ar politiker republikan

Oc’h ober e droiad-kompagnunaj e vije bet e Pariz da vare Dispac’h 1848, hag ar pezh en dije gwelet eno neuze en dije skoet anezhañ da viken. E 1852 e teu da vezañ kuzulier-kêr e plas e vreur dilezet e garg gantañ. Anvet eo kentañ eil-maer e 1869, dindan ren Napoleon III eta, hag anvet maer e 1871 pa z’eo adstaliet ar Republik. Tennet eo e garg digantañ e 1874 dindan prezidantelezh Mac Mahon, da geñver an digargadeg hollek aozet a-enep d’an dilennidi ha kargidi kavet re republikan o menoioù. Adkavout a ra e bost da heul dilennadegoù 1876, met digarget eo adarre bloaz war-lerc’h gant Broglie. Adlakaet eo en e garg un tammig diwezatoc’h hag e chom, a-benn neuze, e penn an ti-kêr betek 1888. En holl eo bet kuzulier-kêr e-pad 40 vloaz ha maer e-pad 15 vloaz. Eus 1865 da 1870 eo bet letanant ar bomperien ivez hag e penn kef-kenskoazell ar re-mañ.

## Ar stummer araokour pe ar "c’hapitalour-tadelour"

War e atiz, hag eñ maer d’ar mare-se, eo digoret ur atelier evit stummañ mekaninerien e Kastell-Nevez-ar-Faou e 1883. Stag ouzh skol bublik ar baotred ez a en-dro gant yalc’hadoù foran. Daoust da-se e tiviz Félix Rolland sevel ar batis diwar e goust dezhañ e-unan, a-eeun gant e labouradeg. E-mod-se e c’hell ar skolidi kaout kentelioù fetis, kuit da vont re bell. Mont a ra ar skol vicherel-se en-dro betek dibenn 1891, ar bloaz ma paouez ar Stad d’he arc’hantaouiñ. Hini Karaez ne oa ket padet ouzhpenn bloaz.

## Daveenn

Christiane GRALL ha Louis GRALL, Félix-Benoît-Rolland, 1825-1916, kannadig-kêr, Hañv 2005, p. 14-18.
# Félix María Samaniego

Félix María Serafín Sánchez de Samaniego, pe Félix María Samaniego, ganet e 1745 e Guardia, en Araba (Euskal Herria), ha marvet e 1801, a oa ur skrivagner spagnolek. Brudet eo e fablennoù.

## E vuhez

A ouenn uhel e oa e dud, ha peadra dezho da baeaén studioù dezhañ. Hervez Eustaquio Fernández de Navarrete, a skrivas e vuhez, en dije studiet en ur skolaj eus Bro-C'hall. Eus e zeskadurezh c'hall e vije deuet e zoug d'an Enkiklopedourien hag e dech da flemmañ politikerien ha tud a iliz en e skridoù, d'ober goap eus an dreistgwirioù, .

## Oberenn

Sevel a reas ar Fábulas en verso castellano para el uso del Real Seminario Bascongado, embannet e 1781 e Valencia, un dastumad 157 fablenn rannet entre 9 levr. Dreveziñ fablennoù Aisopos, Phaedrus, La Fontaine ha John Gay a reas. A-douez ar 157 pezh zo el levr e c'haller menegiñ La paloma, Congreso de ratones, La cigarra y la hormiga, El perro y el cocodrilo y La zorra y las uvas.
Un dastumad erotek a savas ivez, anvet El jardín de Venus, adembannet en un antologiezh anvet Cuentos y poesías mas que picantes.
Gouzañv a rankas heskinerezh an Inkizision : Lez-varn Logroño a glaskas e serriñ en ur gouent en 1793; meur a viz e rankas chom en ur gouent en Portugalete.
* Sellet er Wikimammenn : Félix María Samaniego.
# Félix Thomas

Félix Thomas (Naoned, 1815-1875) a oa ur c'hêraozour, ul livour, ur c'hizellour hag un engravour. Aet e oa Priz Roma gantañ. War fin e vuhez e oa o chom hag o livañ e Naoned, hag e Pornizh e-pad an hañv. Roet eo bet e anv d'ur straed e Naoned, er c'harter Saint-Félix.
# Félix Miélli Venerando

Félix Miélli Venerando (pell anavezetoc'h evel Félix), bet ganet d'ar 24 a viz Kerzu 1937 e São Paulo (Brazil) hag aet da Anaon er memes kêr d'ar 24 a viz Eost 2012, a oa ur melldroader etrebroadel brazilian.

## Kib vell-droad ar bed

Diwaller-pal e bost dezhañ war an dachenn, kemeret en devoa perzh Félix en un dalc'h hepken :
* Kib vell-droad ar bed 1970 bet aozet e Mec'hiko : aet ar maout gantañ ha skipailh broadel Brazil. Perzh e oa eus ar skipailh – Félix - Carlos Alberto, Brito, Piazza, Everaldo - Clodoaldo, Gérson - Jairzinho, Tostão, Pelé, Rivellino – a c'hounezas ar gourfenn ouzh hini Italia en Estadio Azteca (Mec'hiko) d'an 21 a viz Mezheven 1970.
# Fénis

Fénis zo ur gumun italian, e rannvro emren Traoñienn Aosta.
# Félix Le Garrec

Félix Le Garrec zo ur skeudenner, sevener filmoù ha stourmer breizhat, ganet e 1930. Bet eo bet da gentañ skeudenner e Ploneour-Lanwern. Pried eo da Nicole Le Garrec-Le Pape.
Krouet en doa gant e wreg ha René Vautier Unvez produiñ sinema Breizh (Unité de Production cinématographique en Bretagne) e 1970.
E penn an ARC (Atelier Régional de Cinéma-Stal Rannvroel Sinema Breizh) e voe gant Nicole, e bried, e 1981. Pal ar stal a oa stummañ re yaouank war vicherioù ar sinema.
Resevet en deus Kolier an Erminig asambles gant e wreg e e Naoned e 2014.

### Oberennoù

Bet eo bet skeudenner-leurenn war ar filmoù-mañ sevenet gant René Vautier hag e wreg
* 1974 La Folle de Toujane,
* 1975 Quand tu disais, Valéry,
Karget eo bet eus ar skeudeenn evit René Vautier er fimoù-mañ :
* 1971 Mourir pour des images
* 1976 Le poisson commande
Sevenet en deus an diaporamaoù-mañ gant e wreg Nicole :
* La langue bretonne
* le remembrement
* Ouessant
* Olympic bravery, etc
Hag an teul-fimoù-mañ :
* 1977 Diwan
* 1978 Mazoutés aujourd'hui
* 1979 Santik du
* 1980 Plogoff, des pierres contre des fusils
* 1984 La chapelle de Languivoa
* 1987 L'ouragan
* 1990 Les enfants dauphins
* 1992 La porte du Danube
* 1993 Opération livres Mali
* 1993 Les enfants du Lougre
* 1995 Pierre-Jakez Hélias, l'émerveilleur

#### Mammennoù

* ABP (Agence Bretagne Presse).
* Bretagne Culture Diversité-Sevenadurioù.
* Skol-Uhel ar Vro.
# Félix Louis L'Herminier

Félix Louis L'Herminier, bet ganet d'an 18 a viz Mae 1779 e Pariz (Bro-C'hall) hag aet da Anaon d'ar 25 a viz Here 1833 er memes kêr, a oa un apotiker ha naturour gall hag en devoa embannet un nebeud labourioù skiantel war an evnoniezh.
Roe e voe e anv d'un nebeud spesadoù evned — Melanerpes herminieri, Puffinus lherminieri, Turdus lherminieri — ha saorianed — Leiocephalus herminieri — da zougen bri dezhañ.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Ober a reer gant ar berradur Lherminier e metoù al loenoniezh.
# Holysloot

Holysloot a zo ur gêriadenn e proviñs Noord-Holland en Izelvroioù. Ul lodenn eus kumun Amsterdam eo, ha lec'hiet eo e biz ar gêr, 9 km ac'haleno.
Holysloot a zo ul lodenn eus deelgemeente (is-kumun) Amsterdam-Noord. War-dro 160 annezad a zo enni.
Ur gêr distag e voe Holysloot etre ar 1añ a viz Mae 1817 hag ar 1añ a viz Genver 1818,hag azalek ar mare-se e voe kendeuzet Ransdorp.

## Notennoù

* ↑ Statistics Netherlands (CBS), Kerncijfers postcodegebieden 2004 : postcode 1028BB to BE.
* ↑ Ad van der Meer and Onno Boonstra, "Repertorium van Nederlandse gemeenten", KNAW, 2006.
# Holmaeg

Ur yezh tchadek eus isskourr ar yezhoù biouek-madarek A.8 eo ar holmaeg ((bali) holma pe da holmaci) komzet gant 4 den nemetken en Adamawa e Nigeria (1987).
Ur yezh varv an hini eo bremañ.

## Gwelet ivez

* Yezhoù biouek-madarek
* Yezhoù afrez-aziatek
# Holy Island

Holy Island pe Holy Isle, a vez graet e saozneg (holy a zo santel e brezhoneg) eus meur a enezenn, a glot a-walc'h gant an anv Enez Benniget e brezhoneg. Met anvioù all o deus an inizi-se ivez er yezhoù keltiek

## Inizi
### Iwerzhon

* Inis Cealtra, e-kichen Mountshannon, e lez kornôk Lough Derg, e County Clare.

### Bro-Saoz

* Holy Island, anv all Lindisfarne, Northumberland, e Bro-Saoz, ma oa un abati a bouez er Grennamzer.

### Kembre

* Holy Island a vez graet eus Ynys Gybi, e Kembre, dirak Enez Mon, hag enni emañ porzh Caergybi

### Bro-Skos

* Holy Isle a vez graet eus Eilean MoLaise, e-kichen Enez Arran, e Bro-Skos, er Firth of Clyde.

### Stadoù-Unanet

* Holy Island (Massachusetts), e Massachusetts.
# Holodomor

Holodomor (ukraineg: Голодомо́р,« lazhadeg dre an naon ») eo an anv roet en Ukraina d'an naonegezh a zo c'hoarvezet etre 1932 ha 1933 en URSS. Reuz a reas e Bielorusia hag e kreiz ha reter Ukraina, war lezoù ar Volga, e douaroù du kreiz Rusia, e broioù Kozaked an Don hag ar C'houban (un darn eus Rusia poblet stank gant Ukrainiz).
* E Kharkiv e 1932
* E Kharkiv e 1933

## Liamm diavaez

* (en) 'Remembering The Holodomor, The Stalin-Era Famine In Ukraine
# Holofern

Holofern (en hebreeg הולופרנס) a oa unan eus jeneraled Naboukadnesar II, roue an Asirianed hervez Levr Youdith er Bibl. Deskrivet eo evel penngadour Naboukadnesar (Yd. 2, 4). Pa oa o tagañ Rouantelezh Yehouda e lakas seziz dirak kêr Baituloua (Yd. 7, 1) hag e voe dibennet gant Youdith (Yd. 13, 6-10).
Kalz oberennoù arzel a ra dave da istor Judit ha Holofern.

## Pennadoù kar

* Judit ha Holofern (arz)
# Holt

Holt zo ur geriadenn hag ur gumuniezh e kontelezh Wrecsam, e Kembre, 222,5 km eus Kerdiz. E 2011 e oa poblet gant 1492 a dud, ha 124 anezho (8,3%) a oa kembraegerien.

## Notennoù

* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics.
# Holstebro

Holstebro (distaget:) a zo ur gêr eus Danmark. 34 711 annezad a oa e 2013.

## Tud dibar

* Peter Heine Nielsen, mestrc'hoarier echedoù, a zo bet ganet e Holstebro.
# Holsbeek

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Holsbeek zo ur gumun e Flandrez Belgia, e proviñs Brabant Flandrez.
* Lec'hiadur
* Banniel
* Skoed

## Douaroniezh

* Gorread : 38,78 km²
* Poblañs (2022) : 10 110 a dud
* Stankter : 261 den/km²
# Enghien

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Enghien (izelvroeg :Edingen ; walloneg : Inguî ; flandrezeg : Enge) zo ur gêr e Belgia e Proviñs Hainaut. Ur gumun c'hallek gant aezamantoù yezhel evit an izelvroegerion eo.
* Lec'hiadur
* Banniel
* Skoed

## Douaroniezh

* Gorread : 39,40 km²
* Poblañs (2022) : 14 233 a dud
* Stankter : 361 den/km²
# Enezeg Wellington

Enezeg Wellington (Archipelago Wellington e spagnoleg) zo un enezeg e Chile, e mervent ar vro, er Meurvor Habask, er su da pleg-mor Penas, anezhi brasañ enezeg Patagonia Chile. Stag eo inizi an norzh ouzh proviñs Capitán Prat e rannvro Aisén, ha re ar su ouzh Proviñs Ultima Esperanza e rannvro Magallanes.
Daou strollad inizi zo, a bep tu da kanol Adalberto:
* en norzh an inizi Juan Stuven, Jungfrauen, Millar, Prat ha Little Wellington
* er su Enez Wellington, ha Lavinia, Angamos, Knorr ha Chipana
# Eng

Eng a zo un anv alamanek hag a c'hell bezañ:
* al lizherenn Ŋ: gwelout Eng (lizherenn)
* un anv-tud hag un anv-lec'h

## Tud

Un anv-tiegezh alamanek eo.
* Holger Eng (* 1961)
* Martin Eng (* 5. 1986)
* Peter Eng (1892–1938)
* Philipp Eng (* 1990)

## Lec'hanvadurezh

* Eng (Vomp), ur gêriadenn en Aostria.
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Enezeg ar Chonos

Enezeg ar Chonos zo un enezeg eus Chile, e su ar vro, er Meurvor Habask, etre ar pleg-mor Corcovado, en norzh, ha pleg-mor Penas, er su.
# Engedi, Bryngwran

Engedi zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Bryngwran, e Kembre, e kontelezh Enez Mon, 215.9 km eus Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* Kêriadennoù Enez Von
* Aberffraw • Amlwch • Benllech • Bethel • Biwmares • Bodedern • Bodewryd • Bodffordd • Bryngwran • Brynrefail • Brynsiencyn • Brynteg • Caergeiliog • Caergybi • Capel Coch • Capel Gwyn • Carmel • Carreglefn • Cemaes • Cerrigceinwen • Dwyran • Y Fali • Gaerwen • Glyn Garth • Gwalchmai • Heneglwys • Hermon • Llanallgo • Llanbabo • Llanbedrgoch • Llandegfan • Llandyfrydog • Llanddaniel Fab • Llanddeusant • Llanddona• Llanddyfnan • Llanedwen • Llaneilian • Llanfachraeth • Llanfaelog • Llanfaethlu • Llanfairpwllgwyngyll • Llanfair-yn-Neubwll • Llanfair-yng-Nghornwy • Llan-faes • Llanfechell • Llanfihangel-yn-Nhywyn • Llanfwrog • Llangadwaladr • Llangaffo • Llangefni • Llangeinwen • Llangoed • Llangristiolus • Llangwyllog • Llaniestyn • Llannerch-y-medd • Llanrhuddlad • Llansadwrn • Llantrisant • Llanynghenedl • Maenaddwyn • Malltraeth • Marianglas • Moelfre • Nebo • Niwbwrch • Pencarnisiog • Pengorffwysfa • Penmynydd • Pentraeth • Pentre Berw • Pentrefelin • Penysarn • Pontrhydybont • Porthaethwy • Porth Llechog • Rhoscolyn • Rhosmeirch • Rhosneigr • Rhostrehwfa • Rhosybol • Rhydwyn • Talwrn • Trearddur • Trefor • Tregele
# Enezennig

Un enezennig pe un enezig a zo un enezenn vihan (liester enezennoùigoù pe, reishoc'h, iniziigoù). Etre an enezenn hag ar garreg eo. Bez 'zo re e-kichen un enezenn vrasoc'h pe re all e-kichen an aod. Un enezennig a c'hall bezañ ivez en ur stêr, a-wechoù e vez graet enezenn-dour anezhi. Pep muiañ an enezennigoù a zo diannez.
Miliadoù a enezennigoù a zo e Bae Ha Long e Vietnam. Ur c'hantad enezigoù zo en Inizi Kalzenez. Gant an tre e teu kalz enezennigoù war wel a-hed aodoù Breizh : Enez Tibidi da skouer.
* Inez Lokmikael, un enezennig e lenn-vor an Oriant
* kuzh-heol war ur motu tahitian a-vaez da enez Raiatea
* Enez an naer, er Mor du (Ukraina) e 2009.
* Filfla, e Malta e 1985.
* Bae Ha Long, ur strollad enezigoù e Vietnam

## Gwelet ivez

* enezenn
* karreg
* atoll
* traezhenn
# Enger

Er yezhoniezh e vez implijet an termen enger (saoz: infix) evit komz eus ur vorfemenn stag implijet evel kenger ouzhpennet e diabarzh ur vorfemenn bennañ, anvet ar wrizienn, da skouer e serieg:
    ic ("hadañ", gwrizienn unander) > "itóoc ("hadañ", gwrizienn liester)
Daoust ha ma'c'h eo ral-kenañ implij engerioù er yezhoù indezeuropek ha yezhoù all Europa e vezont implijet stank er yezhoù aostronezek hag Yezhoù yezhoù aostrezaziatek, zoken gant ar gerioù amprestet digant yezhoù estren, da skouer e tagalogeg:
Implijet e vez ar verb saoznek graduate ("achuiñ ar studioù"). Evit sevel ar stumm ober e reer er yezh-se gant an enger -um- ouzhpennet goude silabenn gentañ ar wrizienn, ha diwar-se e teu stummoù evel grumaduate ("achuiñ a ris ma studioù").
En arabeg e kaver engerioù ivez a-wezhoù, dreist-holl a-drugarez d'an doare ma vez c'hoariet er yezhoù semitek-se gant patromoù gwiriziennoù teirlizherennek ar verboù, da skouer
    Enger: -ت- -t-
       جهد jahada "strivoù a reas" > اجتهد (i)jtahada "labourat a reas kalet"
       (Tennañ a ra an <i> er penn-kentañ da reolennoù distagañ an arabeg)
A-wezhoù e vez komzet eus engerioù, da skouer er yezhoù bantouek pa dennont e gwirionez padal da rakgerioù pe lostgerioù renk-ouzh-renk, da skouer ul lostger eo eg er ger kevrennek-mañ daosut ha ma teu etre ar wrizienn hag ur vorfemenn all:
    "gallekaat"
    GALL$_{gwrizienn}$EG$_{lostger}$AAT$_{lostger}$

## Gwelit ivez

* Kenger
* Tmesis