OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Hakaeg (yezh koukiek-tchinek)

Ur yezh sinek-tibetek eus isskourr yezhoù koukiek-tchinek ar c'hreiz eo ar hakaeg (haka, chin pe baungshe) komzet gant tro-dro da 100 000 den (1991) e Haka e Myanmar hag ivez en India (345 000 den e 1996) hag e Bangladesh.
Peder rannyezh a zo:
* Laieg (lai)
* Klangklangeg (klangklang pe thlangtlangeg)
* Zokouaeg (zokhua)
* Chonsheeg (shonshe)

## Gwelet ivez

* Yezhoù koukiek-tchinek-nagaek
* Yezhoù koukiek-tchinek
# Hakkari (proviñs)

Proviñs Hakkari zo ur proviñs e gevred Turkia, war harzoù Iran hag Irak.

## Douaroniezh

War-dro 240.000 annezad a oa e Hakkari e 2007.
7.700 km² eo e c'horread.
g • ka • keProviñsoù Turkia :
| Rannvro Marmara | Balıkesir · Bilecik · Bursa · Çanakkale · Edirne · İstanbul · Kırklareli · Kocaeli · Sakarya · Tekirdağ · Yalova |
| Rannvro Egea | Afyon · Aydın · Denizli · İzmir · Kütahya · Manisa · Muğla · Uşak |
| Rannvro ar Mor Du | Amasya · Artvin · Bartın · Bayburt · Bolu · Çorum · Düzce · Giresun · Gümüşhane · Karabük · Kastamonu · Ordu · Rize · Samsun · Sinop · Tokat · Trabzon · Zonguldak |
| Rannvro Kreiz Anatolia | Aksaray · Ankara · Çankırı · Eskişehir · Karaman · Kayseri · Kırıkkale · Kırşehir · Konya · Nevşehir · Niğde · Sivas · Yozgat |
| Rannvro Kreizdouarel | Adana · Antalya · Burdur · Hatay · Isparta · Kahramanmaraş · Mersin · Osmaniye |
| Rannvro Reter Anatolia | Ağrı · Ardahan · Bingöl · Bitlis · Elazığ · Erzincan · Erzurum · Hakkari · Iğdır · Kars · Malatya · Muş · Tunceli · Van |
| Rannvro Gevred Anatolia | Adıyaman · Batman · Diyarbakır · Gaziantep · Kilis · Mardin · Şanlıurfa · Siirt · Şırnak |
# Fonfría (Teruel)

Fonfría zo ur gumun eus proviñs Teruel, en Aragon, e Spagn. An niver annezidi zo 32 (2023).
# Fonio

Fonio :
| D. exilis ||
| Rummatadur Cronquist ||
| Riezad : | Plantae |
| Skourrad : | Magnoliophyta |
| Kevrennad : | Liliopsida |
| Urzhad : | Poales |
| Kerentiad : | Poaceae |
| Genad : | Digitaria |
| Anv skiantel ||
| D. exilis (Kippist) Stapf ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Fonio eo an anv a roer d'un doare ed eus kerentiad digitaria gounezet e kornôg Afrika. Ur spesad heñvel a-walc'h a vez gounezet en India.

## Daveoù

* National Research Council (1996-02-14). "Fonio (Acha)", Lost Crops of Africa: Volume I: Grains, Lost Crops of Africa. National Academies Press. ISBN 978-0-309-04990-0. Retrieved on 2008-07-18.
* Fonio: an African cereal. CIRAD. Kavet : January 10, 2006.
* Danladi Dada Kuta, Emmanuel Kwon-Ndung, Stephen Dachi, Mark Ukwungwu and Emmanuel Dada Imolehin (December 2003). "Potential role of biotechnology tools for genetic improvement of “lost crops of Africa”: the case of fonio (Digitaria exilis and Digitaria iburua)". African Journal of Biotechnology 2 (12): 580–585
# Fonni

Fonni zo ur gumun italian, e proviñs Nuoro ha rannvro emren Sardigna.
# Fonetik

Studi ar sonioù a vez savet gant ar vouezh eo ar fonetik. Disheñvel eo diouzh ar fonologiezh neuze, rak keit ha ma vez studiet gant ar fonologiezh doare mont-en-dro ar sonennoù hervez struktur ur yezh resis, gant ar fonetik e vez studiet perzhioù ar sonennoù sonenn hag an doareoù d'o froduiñ gant ar vouezh. Fonennoù a vez graet eus ar sonennoù yezh studiet gant ar fonetik, disheñvel-mik diouzh ar fonemennoù a vez pledet ar fonologiezh gante.
Gallout a c'heller isrannañ tachennoù-studi resis ar fonetik evel-mañ :
fonetik an distagañ : (saoz. articulatory phonetics) a denn da studi an doare ma vez produet ar sonennoù gant ar genoù, an dent, an teod, h.a. ;
fonetik ar sonioù : (saoz. acoustic phonetics) a denn da studi ar gwagennoù-son a sav diwar sonennoù disheñvel ;
fonetik ar c'hleved : (saoz. auditory phonetics) a denn da studi an doare ma vez merzet ar sonennoù
Peurliesañ e vez treuskrivet sonennoù ar yezhoù hervez al lizherennoù ispisial (Lizherenneg fonetik etrebroadel) bet savet gant KCevread Etrebroadel ar Fonetik, met muic'h-mui e vez kavet istemoù all, dreistholl evit ar c'henwiad, evel an X-SAMPA.
# Fonetik ar sonioù

Fonetik ar sonioù (saoz. acoustic phonetics) a zo anezhañ un istachenn evit studioù ar fonetik.
Tennañ a ra da studioù perzhioù ar sonennoù skiantoù ar gwagennoù-son, da skouer penaos deskrivañ perzhioù ur sonenn, kensonenn pe vogalenn e vefe, hervez hirder hag uhelder ar gwagennoù-son a sav diwarni.
Liammet e vez ar studioù-mañ gant istachennoù-studi all ar fonetik, d.l.e. fonetik an distagañ ha fonetik ar c'hleved.
# Fonetik ar c'hleved

Fonetik ar c'hleved (saoz. 'acoustic phonetics') a zo anezhañ un istachenn evit studioù ar fonetik.
Tennañ a ra ar studioù-mañ d'an doare ma vez merzet sonennoù ur yezh, dreistholl pa vezer o teskiñ ur yezh-vamm.
Liammet e vez ar studioù-mañ gant istachennoù-studi all ar fonetik, d.l.e. fonetik an distagañ ha fonetik ar sonioù.
# Fongoroeg

Ur yezh nilez-saharek eus skourr yezhoù soudanek ar c'hreiz eo ar fongoroeg (fongoro) komzet gant tro-dro da 1.000 den pe nebeutoc'h (1983) e Tchad.
Ur yezh varv an hini eo pe dost hiziv.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Yezhoù soudanek ar c'hreiz
# Fonoi

Ar Fonoi (Fonos en unander ) a oa drouksperedoù ar muntr e mojennoù Hellaz kozh. Hervez Teogonia Hesiodos e vefent bugale da Eris ("Discordia" ar Romaned), ha breudeur da Ponos, Lete (an Ankounac'h), Limos (an naonegezh), an Algea (ar Poanioù), an Hismined (an emgannoù), ar Mac'hed (ar brezelioù), an Androktasiai (lazhadegoù), an Neikea (tabutoù), ar Pseudea (ar Gevier), al Logoi (an istorioù), an Amphillogiai (ar rendaeloù), Dysnomia (Anarkiezh), Ate (rivin), ha Horkos (le).
Er meurgan Skoed Herakles, lakaet war gont Hesiodos, e lavarer Fonos eus unan eus ar skeudennoù war skoed an haroz.
# Henry Louis Le Chatelier

Henry Louis Le Chatelier, bet ganet d'an 8 a viz Here 1850 e Pariz (Seine (departamant) d'an ampoent, Bro-C'hall) hag aet da Anaon d'ar 17 a viz Gwengolo 1936 e Miribel-les-Échelles (Isère, Bro-C'hall), a oa ur c'himiour gall.
Anavezet-mat eo evit ar reolennoù pouezus en devoa deskrivet e 1884 diwar-benn ar c'hempouezoù kimiek, deuet da vezañ Pennaenn Le Chatelier.
Roet e oa bet an Davy Medal dezhañ gant The Royal Society of London for Improving Natural Knowledge e 1916 "On the ground of his eminence as a chemist".
# Henry Sanfourche

Henry Sanfourche (Sarlat-la-Canéda, 24 Meurzh 1775 - 10 Ebrel 1841) a oa koronal en armeoù Impalaeriezh Napoleon Bonaparte.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Archives nationales
* ↑ BillionGraves
# Henry Miller

Henry Miller a oa ur skrivagner stadunanat, ganet d'ar 26 a viz Kerzu 1891 e Manhattan ha marvet d'ar 7 a viz Mezheven 1980 e Pacific Palisades (Los Angeles).
Goude e studioù e voe meur a vicher gant Miller, a-raok ma reas e soñj en em ouestlañ d'ar skrivañ. E 1928 ez da Europa hag adalek 1931 e voe o chom e Pariz gant e wreg June. E 1934 e voe embannet e Pariz e romant kentañ hag an hini anavezetañ Tropic of cancer, ha da-heul Black Spring (1936) ha Tropic of Capricorn (1939). Berzet e voe al levrioù-se er Stadoù Unanet abalamour ma oa "hudur" an danvez anezho, met berzh a rejont en Europa ha kaset e vezent d'ar Stadoù Unanet dre guzh. E 1939 e voe embannet The Cosmological Eye, al levr kentañ gantañ o tont er-maez er Stadoù Unanet. E 1939 e kuitaas Pariz da vont da enez Korfou, pedet gant an embanner ha skrivagner saoz Lawrence Durrell. Goude skrivañ The Colossus of Maroussi eno e tistroas d'ar Stadoù Unanet er bloaz war-lerc'h.
Tremen a reas bloavezhioù diwezhañ e vuhez e Kalifornia, gant e bempet gwreg, a-raok mervel da 88 vloaz.
E-touez al levrioù embannet gantañ e ranker menegiñ ivez The smile at the foot of the ladder (1948), The time of assassins (1951) hag an heuliad The Rosy crucifixion, ennañ Sexus (1949), Plexus (1952) ha Nexus (1960). Anavezet eo Hnery Miller evel ur skrivagner en deus difraostet tachennoù nevez, gant romantoù a gont istor tudennoù damheñvel outañ, en ur stil dibar, ha diazezet war e vuhez e Pariz hag e New York. N'eo nemet e 1961 e voe paouezet da verzañ e romantoù anavezetañ er Stadoù Unanet. Skrivet en deus ivez eñvorennoù beaj, skridvarnerezh, ha graet en deus dourlivadurioù.

## Liammoù diavaez

* Wikiquote - Henry Miller (en)
* Henry Miller Online (en)
* An interview with Henry Miller (en)
# Henry Seebohm

Henry Seebohm, bet ganet d'an 12 a viz Gouere 1832 e Bradford (Kornôg Yorkshire, Bro-Saoz) hag aet da Anaon d'ar 26 a viz Du 1895 e Londrez (Bro-Saoz), a oa ur beajer, un evnoniour amatour hag ur greantour (metalouriezh) saoz.

## Listenn al laboused studiet gantañ

* D
    Dendrocopos noguchii, dreolan-Tenerife (Regulus teneriffae).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Ober a reer gant ar berradur Seebohm e metoù al loenoniezh.
# Henry V

Henry V zo ur pezh-c'hoari istorel saoznek, gant William Shakespeare diwar-benn ar roue Herri V Bro-Saoz.
# Henry Morgan

Henry Morgan, pe Sir Henry Morgan e saozneg, pe Harri Morgan e kembraeg (war-dro 1635 – 1688) a oa ur morlaer kembreat deuet da vout amiral saoz ha gouarnour Jamaika.
Preizhata a reas madoù ar Spagnoled er Mor Karib ken e teuas da vezañ pinvidik evel ar mor. E 1671 e preizhas hag e tangwallas kêr Panamá – an eil brasañ kêr er Bed Nevez spagnat d'ar mare-se.

## E vuhez

Henry Morgan a oa mab henañ Robert Morgan, kouer e Llanrhymny, 3 c'hardlev eus Tredegar war lez ar Stêr Rhymni e Kembre. Kuitaat a reas ar gêr da vont da redek mor. En em glevout a reas gant preizherien evel Christopher Myngs pe an Izelvroad Eduard Mansvelt ha kenlabourat ganto.

## Preizhadeg Puerto Príncipe

D'an 29 a viz Meurzh 1668 e tilestras martoloded al listri en Puerto Príncipe, met ne voe ket un arsailh dic'hortoz evel ma oa bet raktreset, rak keloù a zegouezhas er c'hêrioù amezek ma c'hallas an dud enne kemer an armoù.
En Puerto Príncipe e voe kraouiet kêriz en ilizoù hag aterset e voe lod dre heg evit kemer o aour. Implijet e voe doareoù kriz ar boukaner Jean-David Nau, anavezet evel "l'Olonois", ha laosket ar brizonidi da vervel gant an naon evit gouzout diganto pelec'h edo an teñzorioù kuzhet ganto.

## Preizhadeg Panama

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* ↑ Lucena Salmora, Manuel, op. cit., pp. 190-191.
# Henry VIII

Henry VIII a zo

## Oberennoù

* Henry VIII (trajedienn), pe The Famous History of the Life of King Henry the Eighth, ur pezh-c'hoari lakaet war gont Shakespeare.
* Henry VIII, ur c'hoarigan gant Camille Saint-Saëns
* "I'm Henery the Eighth, I Am", ur ganaouenn kanet gant Harry Champion ha diwezhatoc'h gant Herman's Hermits

### Filmoù

(diechu)

## Skolioù

* King Henry VIII School, Coventry, Bro-Saoz
* King Henry VIII Grammar School, Y Fenni, Kembre

## Pennadoù kar

* Herri
* Herri VIII
# Henry Wainwright

Henry Wainwright, lakaet d'ar marv d'an 21 a viz Kerzu 1875, a oa ur muntrer saoz.

## Buhez

Henry Wainwright hag a oa ur brouster en devoa lazhet e vestrez Harriet Lane e miz Gwengolo 1874. Beziet en devoa ar c'horf en ur sanailh perc'hennet gantañ. Goude bezañ bet graet freuz-stal bloaz war-lerc'h en devoa diveziet ar c'horf e miz Gwengolo 1875. Gant sikour e vreur Thomas hag ur brouster all anvet Alfred Stokes en devoa klasket kuzhañ ar c'horf en ul lec'h all. Stokes en doa kavet iskis an afer-se ha kaout pakadoù da ziwall. Digoret en doa unan anezho ha kavet lodennoù eus korf un den. Raktal en devoa galvet ar polis.
Brudetoc'h evit re Jack the Ripper e voe an torfed. Henry ha Thomas a voe barnet en Old Bailey gant Sir Alexander Cockburn. Lakaet e veoent da gablus : Henry evit ar muntr ha Thomas evit sikour en torfed. Henry Wainwright a voe kondaonet d'ar marv ha krouget gant William Marwood d'an 21 a viz Kerzu 1875.

## Liammoù diavaez

* (en) Murderpedia
# Henry Orrion

Henri Orrion zo bet ganet d'ar 14 Gouere 1891 e Les Sables-d'Olonne, (Vande) ha marv eo d'an 22 Meurzh 1971 e Naoned, (Liger-Atlantel).
Anvet eo bet da vaer Naoned gant Philippe Pétain etre 1942 ha 1944. E 1947 e oa bet dilennet da vaer ha chomet er garg-se betek 1965. Kannad e oa bet ivez etre 1958 ha 1962.
# Cwm-twrch

Ur gêriadenn vihan, nepell diouzh Brycheiniog eo Cwm-twrch (pe Cwmtwrch). E kreisteiz Powys emañ, e kroazhent teir c'hontelezh, nemet darnoù anezhi zo e Castell-nedd Port Talbot ha Sir Gaerfyrddin. Div rann zo enni : Cwm-twrch Isaf ha Cwm-twrch Uchaf.
E krec'h Cwm Tawe emañ Cwm-twrch, ur 15 miltir en hanternoz da gêr Abertawe. Drezi e tremen an Afon Twrch pa ziskenn eus ar Mynydd Du hag ar Fforest Fawr.
Ur feunteun, a vefe burzhudus, zo er gêriadenn. C'hwez fall zo ganti, abalamour d'ar soufr zo enni.

## Lennegezh

Krediñ a reer e teu an anv "twrch" eus Twrch Trwyth, al loen emañ ar roue Arzhur o chaseal e kreisteiz Kembre er marvailh Culhwch ac Olwen, unan eus pevar skourr ar Mabinogi. Met "twrch" a gaver stank el lec'hanvioù.

## Notennoù

* ↑ Enwau Cymru
# Cwm Cynon

Cwm Cynon zo un draoñienn e kreisteiz Kembre, hag a zo bet pouezus en istor labour ar glaou e Kembre.
Eus 1974 betek 1996 e oa un distrig, e-barzh Sir Forgannwg, etre traoñienn Rhondda ha hini Merthyr Tudful. Div gêr vras a oa er c'horn-bro : Aberdâr, en hanternoz, hag Aberpennar er c'hreisteiz.
E 1996 e voe lakaet e-barzh bwrdeistref Rhondda Cynon Taf.
# Cwm-morgan

Cwm-morgan (skrivet ivez Cwm Morgan, Cwmmorgan) zo ur gêriadennig eus Sir Gaerfyrddin, e mervent Kembre. Emañ er c'hreisteiz da gêr Castell Newydd Emlyn, e gwalarn ar gontelezh, tost da harzoù Sir Benfro.
# Cwm (Sir Ddinbych)

Cwm pe Y Cwm zo ur gêriadenn vihan hag ur barrez e Sir Ddinbych, e Kembre. Emañ e kumuniezh Tremeirchion, Cwm a'r Waun.
Emañ e traoñienn Dyffryn Clwyd, en tu reter anezhi, nepell diouzh Diserth, er reter da gêr Rhuddlan. "Saonenn" eo ster an anv cwm, hag evel m'en diskuez an anv, emañ ar gêriadenn en ur saonenn er c'huzh-heol da v-Bryniau Clwyd. Un hent a dremen dre ar saonenn da-gaout Treffynnon.
Gouestlet eo an iliz-parrez da sent Mael ha Sulien. Ur grugell ragistorel zo war un dorgenn er c'hreisteiz d'ar gêriadenn hag ur c'hreñvlec'h bihan war un dorgenn all en hanternoz.
Krediñ a reer e voe ganet ha maget ar barzh Dafydd Ddu o Hiraddug (marv war-dro 1370) er barrez.
E 2011 e oa 378 a dud o chom e Cwm ha 99 anezho a oa kembraegerien (27,5%).

## Notennoù

* ↑ Office for National Statistics - Key Figures for 2011 Census: Key Statistics
# Cwm Garw

Cwm Garw zo ur geriadenn hag ur gumuniezh eus Kembre, e bwrdeistref sirol Pen-y-bont ar Ogwr. Emañ e traoñienn an Afon Garw. Emañ keriadennoù Blaengarw, Pontycymer ha Llangeinor er gumuniezh ivez.
E 2011 e oa 7 784 a dud o chom e kumuniezh Cwm Garw hag 713 anezho a oa kembraegerien (9,5%).

## Notennoù

* ↑ Ystadegau Allweddol ar gyfer Cymru. Swyddfa Ystadegau Gwladol..
# Cwm-y-glo

Cwm-y-glo (Traoñ ar glaou, e brezhoneg) zo ur gêriadennig e Gwynedd, en hanternoz Kembre, un hanter lev bennak er reter da Caernarfon, e tolead Arfon, etre Llanberis ha Llanrug, tost da benn hanternoz Llyn Padarn, e-lec'h m'emañ ar stêr Rhythallt o tont e-maez al lenn.

## Istor

Diorren a reas ar gêriadenn en-dro d'ar vengleuz anvet Chwarel Dinorwig, petra bennak ma'z eus tier koshoc'h c'hoazh.
Pemp den a voe lazhet eno e 1869 gant nitroglikerin eus ur vagoniad kaset da sklenteg Llanberis.

## Skol

Ysgol Cwm y Glo eo anv ar skol, a zo e kembraeg, stag ouzh Ysgol Brynrefail, skol eil derez Llanrug.
# Cwm Cadnant

Cwm Cadnant zo ur gumuniezh e Kembre, e kontelezh Enez Mon, 301 km eus Kerdiz. Enni emañ kêriadennoù Llandegfan ha Llansadwrn. Dont a ra hec'h anv eus an Afon Cadnant.
E 2011 e oa poblet ar gumuniezh gant 2 254 a dud, ha 1 261 anezho (57,5%) a oa kembraegerien.

## Notennoù

* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics). Kavet : 2014-04-09.
# Cwm-iou

Cwm-iou (skrivet Cwmyoy e saozneg) zo ur gêriadenn vihan eus Kembre, e Sir Fynwy. Emañ er gornaoueg da Y Pandy e gwalarn ar gontelezh, war an hent a gas da Y Gelli Gandryll, e Powys.
War lez an Afon Honddu emañ ar gêriadennig. Un tamm uheloc'h en draoñienn emañ Llanddewi Nant Hodni ma'z eus aspadennoù eus un abati kozh.
# Cwm-pen-graig

Cwm-pen-graig, pe Cwmpengraig, zo ur gêriadenn vihan eus Kembre, e gwalarn Sir Gaerfyrddin. Emañ en ur c'hroashent er gevred da Gastell Newydd Emlyn.
Evel e Dre-fach Felindre ha kêriadennoù all tro-dro e oa pouezus labour ar gloan gwechall e Cwm-pen-graig.

## Notennoù

* ↑ ENWAU LLEOEDD SIR GÂR

## Liamm diavaez

* Llwybrau Cerdded Cefn Gwlad Sir Gaerfyrddin (cy) (en)
# Cwm Clydach

Cwm Clydach zo ur gumuniezh e kontelezh Rhondda Cynon Taf, Kembre, e-kichen Tonypandy.
Dont a ra an anv eus Nant Clydach, adstêr d'ar Rhondda Fawr.
E 2011 e oa poblet gant 2 695 a dud, ha 238 anezho (8,8%) a oa kembraegerien.

## Daveoù

* ↑ Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011, Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics), gwelet d'an 2014-04-09
# Gregamp-ar-Feunteunioù

Gregamp-ar-Feunteunioù :
| An iliz katolik. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Grandchamp-des-Fontaines |
| Bro istorel | Naoned |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Liger-Atlantel |
| Arondisamant | Kastell-Briant-Ankiniz |
| Kanton | Chapel-Erzh |
| Kod kumun | 44066 |
| Kod post | 44119 |
| Maer Amzer gefridi | François Ouvrard 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Kumuniezh-kumunioù an Erzh hag ar Gevr |
| Bro velestradurel | hini ebet |
| Lec'hienn Web | www.grandchampdesfontaines.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 6 606 ann. (2020) |
| Stankter | 195 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 21′ 57″ Norzh 1° 36′ 14″ Kornôg / 47.3658333333, -1.60388888889 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 35 m bihanañ 8 m — brasañ 70 m |
| Gorread | 33,87 km² |
| Gregamp-ar-Feunteunioù ||
| kemmañ |
Gregamp-ar-Feunteunioù a zo ur gumun a Vreizh e Liger-Atlantel, e gevred ar vro.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe kumun Gregamp-ar-Feunteunioù e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Chapel-Erzh hag e Bann Naoned. E 1800 e voe lakaet en Arondisamant Naoned.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 84 gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 5,11 % eus he foblañs e 1911.

#### Eil Brezel-bed

* Mervel a reas seizh den eus ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv.
* D'ar 17 a viz Here 1942 e kouezhas un nijerez (Stirling marilhet R9312 ha kodet LS-C) eus aerlu ar Rouantelezh-Unanet (Royal Air Force) e Gregamp-ar-Feunteunioù; pemp nijour a varvas, douaret e voent e bered "Pont du Cens" en Naoned; an daou nijour all a voe serret gant an Alamaned.

### XXI$^{vet}$ kantved

* Lakaet e voe ar gumun en arondisamant Kastell-Briant-Ankiniz en 2017.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Monumant ar re varv er vered, luc’hskeudenn.
* An iliz katolik.

## Gevellerezh

* Ashton Keynes (Bro-Saoz)

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini - EHESS - Fichenn kumun
* ↑ (fr)Les soldats de Loire Inférieure - Monumant ar re varv
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Pertes RAF
* ↑ (fr) Décret n°2016-1959 du 29 décembre 2016
* ↑ (fr) Memorial Genweb
* ↑ EBSSA
# Gregor III

Gregor III Pab an Iliz katolik roman :
| Ganedigezh | e Siria |
| Dilennet da bab | 11 a viz C'hwevrer 731 |
| Tronidigezh | 13 a viz Meurzh 731 |
| Dibenn e baboni | 27 a viz Du 741 |
| En e raok | Gregor II |
| War e lerc'h | Zakarias |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Gregor III (e latin: Gregorius III), ganet e Siria ha marvet d'ar 27 a viz Du 741, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'an 11 a viz C'hwevrer 731.
# Gregor II

Gregor II Pab an Iliz katolik roman :
| Dilennet da bab | 19 a viz Mae 715 pe 21 a viz Meurzh 716 |
| Dibenn e baboni | 11 a viz C'hwevrer 731 |
| En e raok | Kustentin |
| War e lerc'h | Gregor III |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Gregor II (e latin: Gregorius II), marvet d'an 11 a viz C'hwevrer 731, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'ar 19 a viz Mae 715 pe 21 a viz Meurzh 716.
# Gregor IV

Gregor IV Pab an Iliz katolik roman :
| Ganedigezh | Roma |
| Dilennet da bab | Kerzu 827 |
| Dibenn e baboni | 25 a viz Genver 844 |
| En e raok | Valentin |
| War e lerc'h | Serj II |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Gregor IV (e latin: Gregorius IV), ganet e Roma ha marvet d'ar 25 a viz Genver 844, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman e miz Kerzu 827.
# Gregor IX

Gregor IX Pab an Iliz katolik roman :
| Ganedigezh | tro 1145 |
| Dilennet da bab | 19 a viz mars 1227 |
| Tronidigezh | 21 a viz mars 1227 |
| Dibenn e baboni | 22 a viz août 1241 |
| En e raok | Honorius III |
| War e lerc'h | Selestin IV |
| Roll ar bibien : kronologiezh · hervez al lizherenneg ||
| kemmañ |
Gregor IX (e latin: Gregorius IX), Ugolino di Conti e anv-tiegezh, ganet e-tro 1145 ha marvet d'an 22 a viz Eost 1241, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'an 19 a viz Meurzh 1227.
# Gregor Clegane

Gregor Clegane zo un dudenn ijinet e bed an heuliad romantoù fantasy A Song of Ice and Fire gant ar skrivagner stadunanat George R. R. Martin, hag an adsevel doare stirad skinwel Game of Thrones. Un dudenn vunut eo, ne vez ket kontet an istor drezañ biken. Ur marc'heg brudet eo suj d'an tiegezh Lannister. Brudet mat eo dre ma'z eo bras ha kreñv spontus, ouzhpenn da vezañ un den chivous gant ur spered hedro a-fed feulster. Implijet e vez gant an Tiegezh Lannister evit seveniñ ar c'hefridioù lous a vez d'ober (lazhadennoù...). Ne blij ket an dud dezhañ dre vras ha mont a ra kuit eus e zomani evit brezeliñ pe kemer perzh en tournamantoù.
Er stirad skinwel war ar chadenn HBO, Clegane a zo c'hoariet da gentañ gant an aktour aostralian Conan Stevens er c'houlzad kentañ, goude-se gant an aktour kembreat Ian Whyte evit ar c'houlzad daou. Goude-se ez eo c'hoariet gant an aktour Hafþór Júlíus Björnsson eus Island betek fin an heuliad.
# Gregor Erhart

Gregor Erhart (1470 en Ulm – 1540 en Augsburg) a oa ur c'hizeller alaman.

## E vuhez

Deskiñ a reas ar vicher gant e dad, Michael Erhart. Diwar 1485 e stagas gant an arzoù (Ar Werc'hez gant sant Benno ha sant Korbinian München-Thalkirchen). En em staliañ a reas en Augsburg e 1494. Kemer a reas perzh e sevel stern-aoter abati beneadat Blaubeuren e Swabia.
Ouzhpenn e savas oberennoù evel ar Werc'hez gant he bugel e Sant-Ulrich en Augsburg, miret hiziv an deiz e mirdi kêr, hini beneadiz Zwiefalten, war ziskouez hiziv an deiz e mirdi Detroit hag Ar Werc'hez warezus (stern-aoter iliz Kaisheim am Donauwörth) kensavet gant Hans Holbein gozh hag Adolf Daucher (Deutschesmuseum Berlin).
War e gont ivez e vez lakaet An Alamanez vrav pe Mari Madalen. Bezioù a savas ivez : hini an abad Mörlen a c'haller gwelout hiziv an deiz e mirdi Augsburg, hag ivez skridoù-bez ha bez Diepold von Stein e Jettingen, savet e-tro 1503.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Greggio

Greggio (Gregg e piemonteg) zo ur gumun en Italia, e proviñs Vercelli, e rannvro Piemonte.
# Delia

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Delia zo un anv-tud hag un anv-lec'h.

## Tud

* Delia Matache, kanerez rouman
* Delia Scala, kanerez italian

## Lec'hioù

* Delia (Sikilia)
* Delia (Kansas)
# Delia (Sikilia)

Delia zo ur gumun eus Italia e proviñs Caltanissetta e Sikilia.