OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Mamers

Mamers :
| Plasenn ar Republik. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Broioù al Liger |
| Departamant | Sarthe |
| Arondisamant | Mamers (pennlec'h) |
| Kanton | Mamers (pennlec'h) |
| Kod kumun | 72180 |
| Kod post | 72600 |
| Maer Amzer gefridi | Frédéric Beauchef 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du Massif de Perseigne et du Saosnois |
| Lec'hienn web | http://www.mairie-mamers.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 5 082 ann. (2020) |
| Stankter | 1 006 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 105 m — brasañ 172 m |
| Gorread | 5,05 km² |
| kemmañ |
Mamers zo ur gumun en departamant Sarthe hag er rannvro Broioù al Liger, e kornôg Bro-C'hall. Pennlec'h arondisamant Mamers eo.
Er bloavezh 2020 e oa 5 082 a annezidi hag a reer Mamertins anezho e galleg.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz Itron-Varia.
* Koc'hu ar greun.
* Ar c'hoariva.

## Kêrioù gevellet

* Gerolzhofen (Alamagn)
* Market Rasen (Rouantelezh Unanet)

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ar gumun
# Mametz (Pas-de-Calais)

Kumunioù Frañs :
| Anv | Mametz |
| Skoed | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Saint-Omer |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de la Morinie |
| Kanton | Aire-sur-la-Lys |
| Kod INSEE | 62543 |
| Kod post | 62120 |
| Maer | Jacques Delmaire |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 9,53 km² |
| Led | 50° 38' 06" Norzh |
| Hed | 02° 19' 34" Reter |
| Uhelder kreiz | 44 m |
| Uhelder bihanañ | 21 m |
| Uhelder brasañ | 98 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 1 899 (2007) |
| Stankter | 199 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Mametz a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Saint-Vaast er vourc'h, XVII$^{vet}$ kantved.
* Iliz katolik Saint-Honoré e Crecques, XIX$^{vet}$ kantved.
* Iliz katolik Saint-Quentin e Marthes, XIX$^{vet}$ kantved.
* Ur velin, bet savet tro 1600, adkempennet.

### Bez ar C'hommonwealth e bered ar gumun: Mametz Churchyard

| Bro | Niver a soudarded |
| Rouantelezh-Unanet | 1 |
| Hollad | 1 |
Marvet eo e 1915 e-pad ar Brezel-bed kentañ

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Leie emañ Mametz.

## Dave ha notennoù

* ↑ Traces of War
* ↑ Mémoires de pierre
* ↑ Cassini hag EBSSA
# Mambo (film)

Mambo zo ur film gant Robert Rossen e 1954, ma weler Silvana Mangano ha Vittorio Gassman. E-touez ar c'horollerezed kuban e weler Xiomara Alfaro.
# Mambéré-Kadéï

Mambéré-Kadéï zo ur prefeti eus Republik Kreizafrika. Harzoù en deus gant Kameroun.
g • ka • ke Prefetioù ar Republik Kreizafrikan :
| Prefetioù ekonomikel | Nana-Grébizi · Sangha-Mbaéré |
| Prefetioù | Bamingui-Bangoran · Basse-Kotto · Haute-Kotto · Haut-Mbomou · Kémo · Lobaye · Mambéré-Kadéï · Mbomou · Nana-Mambéré · Ombella-M'Poko · Ouaka · Ouham · Ouham-Pendé · Vakaga |
# Pedrosillo de los Aires

Pedrosillo de los Aires zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Salamanca, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Peenestrom

Ar Peenestrom zo ur vrec'h-vor e hanternoz Alamagn, e Mecklenburg-Vorpommern. Un 20 kilometr bennak eo e hirder. Liammañ a ra morlenn Szczecin ouzh ar Mor Baltel, ha dispartiañ a ra enez Usedom, er reter, diouzh an douar-bras, er gornaoueg.
Dont a ra anv ar Peenestrom eus anv ar stêr Peene, en em daol ennañ dre un delta bihan e-kichen kêr Anklam.
# Pegalajar

Pegalajar zo ur gumun eus proviñs Jaén, en Andalouzia, e Spagn. An niver annezidi zo 2 822 (2023).
# Pedrosillo de Alba

Pedrosillo de Alba zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Salamanca, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Pedroso (La Rioja)

Pedroso zo ur gumun e kumuniezh emren La Rioja e Spagn.
# Pedrosillo

Pedrosillo zo un anv-lec'h spagnolek, e proviñs Salamanca, e Kastilha ha León.
* Pedrosillo de Alba
* Pedrosillo de los Aires
* Pedrosillo el Ralo.
# Pedrosillo el Ralo

Pedrosillo el Ralo zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Salamanca, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Pedroso de Acim

Pedroso de Acim zo ur gumun eus proviñs Cáceres, en Extremadura, e Spagn. An niver annezidi zo 90 (2023).
# Peer

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Peer zo ur gumun e Belgia e proviñs Limbourg.
* Lec'hiadur
* Banniel
* Skoed

## Douaroniezh

* Gorread : 87,24 km²
* Poblañs (2022) : 16 449 a dud
* Stankter : 189 den/km²
# Navianos

Navianos zo annv meur a lec'h.

## ranngumunioù

* Navianos de la Vega, en Alija del Infantado, e proviñs León;
* Navianos de Alba, en Olmillos de Castro, e proviñs Zamora.
# Navigation et Commerce (1892)

Anvet eo "Commerce et Navigation" pe "Groupe allégorique" ar rummad timbroù embannet e fin an XIX$^{vet}$ kantved evit bezañ implijet e trevadennoù ar Stad C'hall.
Treset ez eus bet daou zen alegorek, unan o vezañ arouez ar c'henwerzh, egile ar merdeerezh, pep hini anezho o terc'hel start banniel triliv Bro-C'hall. A-us o fenn eo bet skrivet REPUBLIQUE FRANÇAISE ha COLONIES POSTES.
Talvoud-gwerzh an timbr zo skrivet gant lizherennoù bras dreist ur skoedenn a verk anv an drevadenn e liv ruz pe c'hlas. Engravet e voe gant Louis-Eugène Mouchon, anv a lenner er c'horn dehou, en traoñ.
Un dibab e voe embann timbroù espres-kaer evit pep tiriad, ha pa vefe en Okeania, en Afrika pe en Azia, kentoc'h eget derc'hel gant ur rummad unton evel a-raok. Klasket ez eus bet mirout ouzh ar stalioù kenwerzh a brene timbroù en ul lec'h evit gwerzhañ anezho en un drevadenn arall, ha gounit mod-se diwar emdroadur an nevid. Ar rummad Alphée Dubois a voe dreistmoullet evit taliñ ouzh ar floderien, met paouezet e voe an embann e 1892.
# Naveil

Naveil :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Kod kumun | 41158 |
| Kod post | 41100 |
| Maer Amzer gefridi | |
| Lec'hienn web | http://www.naveil.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 2 423 ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ m — brasañ m |
| Gorread | km² |
| kemmañ |
Naveil a zo ur gumun e departamant Loir-et-Cher, e rannvro Centre-Val de Loire.

## Douaroniezh

13,28 km2 eo gorread ar gumun.

## Poblañs

War-dro 2 253 a dud a zo o chom eno e 2016.

## Melestradurezh

E 2014 e voe addilennet Claude Bordier da vaer.

## Liammoù diavaez

Lec'hienn ofisiel
* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Naves (Norzh)

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | Naves |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Naves en Arondisamant Cambrai | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Norzh |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Cambrai |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération de Cambrai |
| Kanton | Cambrai-Reter |
| Kod INSEE | 59422 |
| Kod-post | 59161 |
| Maer | Jean-Pierre Dhorme |
| Amzer-gefridi | 2010-2014 |
| Gorread | 5,19 km² |
| Led | 50° 12' 11" Norzh |
| Hed | 03° 19' 00" Reter |
| Uhelder kreiz | 49 m |
| Uhelder bihanañ | 41 m |
| Uhelder brasañ | 80 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 618 (2007) |
| Stankter | 119 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Naves a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Brezel-bed kentañ: kemeret e voe ar gêriadenn gant ar 49vet Rannlu (West Riding, Bro-Saoz) ag ar Rouantelezh-Unanet d'an 10 a viz Here 1918.

## Monumantoù ha traoù heverk
### Bezioù-brezel ar C'hommonwealth en astenn bered ar gumun: Naves Communal Cemetery Extension

| Bro | Niver a soudarded |
| Afrika ar Su | 15 |
| Aostralia | 4 |
| Kanada | 50 |
| Rouantelezh-Unanet | 322 |
| Zeland-Nevez | 53 |
| Hollad | 444 |
Digoret e voe an astenn gant ar 49vet Rannlu (West Riding Bro-Saoz) ag ar Rouantelezh-Unanet e miz Here 1918 e dibenn ar Brezel bed kentañ, 31 bez hepken enni. Brasaet e voe goude an arsav-brezel eus an 11 a viz Du 1918 gant bezioù degaset eus beredoù all (en Eswars, Lesdain, Maurois, Paillencourt ha Thun-Saint-Martin) hag eus tachennoù Emgann Cambrai, kalz anezhe o vout re soudarded saoz eus ar rejimantoù Lancashire Fusiliers ha King's Own Royal Lancaster bet marvet e miz Eost 1914.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| Meurzh 2008 | Meurzh 2014 | Jean-Pierre Dhorme | | |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Gwerinoniezh

* Ar ramzez Reine Brunehaut.

## Dave ha notennoù

* ↑ WW1 Cemeteries
* ↑ WW1 Cemeteries
* ↑ Cassini hag EBSSA
# Navezuelas

Navezuelas zo ur gumun eus proviñs Cáceres, en Extremadura, e Spagn. An niver annezidi zo 648 (2023).
# Navianos de Alba

Navianos de Alba zo ur vourc'hadennig e proviñs Zamora, e Castilla y León, e Spagn. Stag eo ouzh kumun Olmillos de Castro, a zo 5,1 km ac'hano. E 2019 e oa 12 den o chom enni.

## Tud

Enni e oa ganet Manuel Blanco Ramos, beleg ha louzawour.
# Navàs

Navàs pe Navars (e katalaneg) zo ur gumun eus Proviñs Barcelona e Katalonia.
# Navelli

Navelli zo ur gumun eus Italia, e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
# Navianos de Valverde

Navianos de Valverde zo ur gumun e proviñs Zamora, e Spagn.
# Maximum The Hormone

Maximum The Hormone zo ur strollad nu metal, bet savet e 1998 e Tokyo, Japan.

## Izili

* Daisuke-han − kan, rap (1998–)
* Nao − kan, batri (1998–)
* Maximum the Ryo-kun − kan, gitar (1999–)
* Ue-chan − gitar boud (1999–)

## Pladennoù

* A.S.A. Crew (1999)
* Hō (2001)
* Mimi Kajiru (2002)
* Kusoban (2004)
* Rokkinpo Goroshi (2005)
* Bu-ikikaesu (2007)
* Yoshū Fukushū (2013)

## Daveoù

* ↑ Maximum the Hormone. Allmusic.
# Maya Angelou

Maya Angelou, ganet Marguerite Annie Johnson d'ar 4 a viz Ebrel 1928 e St. Louis (Missouri) (Stadoù-Unanet Amerika), zo un aktorez ha skrivagnerez stadunanat hag ur stourmerez evit gwirioù ar re zu.

## Liamm diavaez

* mayaangelou.com
# Mayarí

Mayarí zo ur gumun eus reter Enez Kuba.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# May 18 (film)

May 18 (Hangul: 화려한 휴가; RR: Hwaryeohan hyuga; Brezhoneg. "Vakañsoù drant") zo ur film Su korean embannet e 2007.

## Istor

Istor ar film a zo bet diazezet war fedoù gwirion, Lazhadeg Gwangju d'an 18 a viz Mae 1980. Ar jeneral Chun Doo-hwan en devoa klasket reiñ lamm d'an nerzhioù demokratel er vro dre ur flastradenn milourel. War-dro 600 a dud a voe lazhet.
E kêr Gwangju, 110 000 annezad enni, Min-woo a zo o vevañ ur vuhez seder gant e vreur yaouankoc'h Jin-woo betek an deiz ma erru 20 000 a soudarded evit flastrañ ar boblañs. An trevourien a glask sevel ur vezen evit difenn an dud dizarmet diouzh tennoù al lu.
# Maximinus

Maximinus zo un anv latin hag a voe anv meur a zen.

## Tud

* Maximinus Ais, sant kristen ha kentañ eskob Ais, e Provañs;
* daou impalaer roman:
** Maximinus Iañ
** Maximinus II

## Pennadoù kar

* Maximianus, adstumm latin
* Maximien, e galleg
* Maximin, e galleg
* Maximino, e spagnoleg
* Massimino
# Maximinus Iañ

Maximinus Iañ, pe Caius Julius Verus Maximinus Thrax (war-dro 173 - 238) a oa un impalaer roman hag a renas e-pad tri bloaz, etre 235 ha 238. Brudet e oa da vezañ un tirant kriz, hag emsavadeg a voe en Africa a-enep dezhañ.
Ganet e oa e Trakia, war-dro 173, damvarbared e dud hervez Herodianus. Mesaer e vije bet a-raok mont d'an arme ma teuas da vout ofiser. Hervez Historia Augusta e oa got e dad, hag alanez e vamm. Koulskoude eo roman e anv Caius Julius Maximinus, pe a orin, pe roet dezhañ en arme. Hervez Historia Augusta e oa ur ramz a 2 metr 60, diaes da grediñ. War-dro 191 e oa soudard war varc'h, dont a reas da vout kantener, brezeliñ a reas en Mezopotamia e 232 a-enep ar Bersed, en 234 e reas war-dro gourdoniñ ar soudarded nevez a-raok ar brezel ouzh an Alemanned.
An Impalaerien roman :
| Tierniezh ... |||
| En e raok : Severus Alexander (232 - 238) | Maximinus Iañ (235 - 238) | War e lerc'h : Gordianus Iañ hag e vab Gordianus II 238-238 |
| Heuliad Henroma |||
# May-sur-Orne

Kumunioù Frañs :
| Anv | May-sur-Orne |
| Skoed | |
| Lec'hiadur May-sur-Orne e Kanton Bourguébus hag en Arondisamant Caen | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Caen |
| Etrekumuniezh | hini ebet |
| Kanton | Bourguébus |
| Kod INSEE | 14408 |
| Kod post | 14320 |
| Maer | Martial Desflaches |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 3,49 km² |
| Led | 49° 06' 33" Norzh |
| Hed | 00° 22' 21" Kornôg |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 19 m |
| Uhelder brasañ | 76 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 1 859 (2007) |
| Stankter | 533 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | May-sur-Orne |
May-sur-Orne a zo ur gumun eus departamant gall Calvados e Bro-C'hall.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Eil Brezel-bed: distrujet eo bet an iliz katolik hag an tiez e-pad emgannoù kalet e mizioù Gouere hag Eost 1944 etre al Lu Kanadian hag an Alamaned. Beuzet e voe ar vengleuz houarn gant an Alamaned a-raok kilañ. Dieubet eo bet ar gumun gant ar Rejimant kanadian Fusiliers Mont Royal; lazhet e voe c'hwec'h den nann-soudard e May e-pad Aloubadeg Normandi e mizioù Even ha Gouere.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Monumant ar vengleuzerion houarn
* Iliz katolik Saint-Firmin, 1955-1960
* An ti-kêr

## Armerzh

* Bout oa ur vengleuz houarn e May-sur-Orne. Digoret e oa bet e dibenn an XIX$^{vet}$ Kantved. Serret e voe e 1968.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2007

Niver a annezidi

## Notennoù ha daveoù

* 1 2 Lec’hienn ar gumun
* ↑ Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ Skeudennoù - Clochers de France
* ↑ DRIRE
# Maximinus II

Maximinus II, pe Maximinus Daia, pe Caius Valerius Galerius Maximinus (war-dro 270 - 313), a voe Impalaer roman etre 308 pe 310 ha 313.
Ganet e oa e Felix Romuliana (hiriv Gamzigrad, en Serbia) er broviñs nevez krouet er c'hreisteiz d'an Danav, Dacia Aureliana. Mab e oa d'ur mesaer, ha niz d'an impalaer Galerius.
# Maya

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Anv meur a dra e c'hall bezañ Maya :

## Sevenadurezhioù

E Amerika ar C'hreiz :
* ar Vayaed, ur bobl eus Amerika ar C'hreiz, saved ganto ur sevenadurezh rakkolombian.
* ar yezhoù maya, ur familh yezhoù.
En Azia :
* Ar Māyā, ur meiziad er brederouriezh indian,
* Maya pe Mayāsura, en hindouegezh, un droukspered hag un adeiladour,
* Māyā, er voudaegezh, mamm Bouddha,
* ar yezh Ma'ya, ur yezh aostronesianek eus Papoua ar C'hornaoueg.
En Euskal Herria :
* Maya, muiañ anavezet dindan an anv Mari, un doueez veur eus mitologiezh Euskadi.
En Afrika :
* Maya (Etiopia), ur bobl c'henidik eus proviñs gozh Wej.

## Anvioù-bihan

Stank vez kavet Maya evel anv-bihan merc'hed. Gwelout Maya (anv-bihan) hag ivez Maia (disheñvelout).

## Anvioù-lec'h
### Belize

* Menezioù Maya, un aradennad venezioù.

### Euskal Herria

* Maya, anv spagnolek Amaiur, kumun vask eus Navarra.

### Japan

* Menez Maya, ur menez e Kobe.

### Republik Kongo

* Maya-Maya, aerborzh Brazzaville.

### Kuba

* Songo-La Maya, ur gêr e proviñs Santiago de Cuba.

### Spagn

* La Maya, kumun proviñs Salamanca e Kumuniezh emren Kastilha ha Leon.

### Rusia

* Maya, ur stêr e Republik Sac'ha.

### Suis

* La Maya, menez e kanton Valais.

### Thailand

* Maya Bay, ur bae eus an Inizi Phi Phi.

## Sevenadur
### Lennegezh

* Maya, romant prederouriel gant Jostein Gaarder, embannet e 1999,
* Priz Maya, ur priz lennegel loenelour gall.

### Tresadennoù-bev

* Maya l'abeille, troidigezh c'hallek an dresadenn-vev japanat tennet eus ar romant alamanek Biene Maja,
* Maya, danvez-gwreg ar C'habiten Harlock, alias Albator, kourser an egor.

### Sinema

* Maya, ur film gant P.C. Barua deuet er-maez e 1936.
* Maya, ur film gant Raymond Bernard deuet er-maez e 1949.
* Maya, ur film gant John Berry deuet er-maez e 1966.
* Maya, ur film gant Marcello Avallone deuet er-maez e 1989.
* Maya, ur film gant Ketan Mehta deuet er-maez e 1992.
* Making Maya, ur film gant Rolla Selbak deuet er-maez e 2003.
* Maya, ur film gant Mia Hansen-Løve deuet er-maez e 2018.

### Albom

* Maya, un albom gant Banco de Gaia embannet e 1994,
* MAYA, un albom gant M.I.A., embannet e 2010,

## Meziant

* Autodesk Maya, ur meziant 3D gant Autodesk.

## Istor milourel

* Emgann Maya, un emgann etre Frañs ha Breizh-Veur e 1813 e-pad Brezel Dizalc'hted Spagn,
* Maya, ur morreder eus Morlu Impalaeriezh Japan e-pad an Eil Brezel Bed,
* Maya, anv roet gant kodifikadur an AFNA d'an Aero L-29 Delfin, ur c'harr-nij pleustriñ standard eus nerzhioù Emglev Varsovia.

## C'hoarioù

* Maya, ur c'hoari arkad,
* Maya, ur c'hoari diñsoù.

## Pennadoù kar

* Maia (disheñvelout)
* Maaya
* Maja
# Orsay

Orsay zo un anv a gaver el lec'hanvadurezh. Bez' ez eo:
* anv saoznek Enez Orasaigh, en Inizi Gall, e Bro-Skos,
* anv gallek ur gumun, e departamant gall Essonne er rannvro Île-de-France. Sellit ouzh Orsay (kumun).
** diwar anv ar gumun-se ez eus bet anvet meur a lec'h er c'hornad:
*** Gar Orsay, un ti-hent-houarn kozh e Pariz, a zo bet graet ur mirdi ennañ
*** Mirdi Orsay, ar mirdi a bouez savet en ti-hent-houarn-se
*** Kae Orsay, ur c'hae war lez ar Seine e Pariz, m'emañ ministrerezh aferioù diavaez ar stad c'hall
# Orsara di Puglia

Orsara di Puglia a zo ur gumun eus Italia e proviñs Foggia, e Puglia.
# Orsini

An Tiegezh Orsini (Ursinis en latin, des Ursins en galleg) a oa unan eus tiegezhioù priñsed a bouez bras en Italia ar Grennamzer hag an Azginivelezh. Kalz a zouaroù a oa dezhañ, betek en Hungaria. Meur a bab hag a g-condottiero a deuas eus an Tiegezh Orsini.
Meur a skourr a oa: hini Monteredondo, ha hini Bracciano a oa daou eus ar re vrudetañ.

## Tud
### Pibien

* Selestin III (1191-1198)
* Nikolaz III (1277-1280)
* Benead XIII (1724-1730)

### Gwazed

* Napoleone Orsini (war-dro 1420 - 1480), mab da Orso Orsini,
* Paolo Giordano Iañ Orsini (1541 – 1585), kentañ dug Bracciano,
** e vab, Virginio Orsini, eil dug Bracciano,
* Troilo Orsini

## Maouezed

* Alfonsina Orsini
* Clarice Orsini

## Pennadoù kar

* Descrizione del modo tenuto dal Duca Valentino nello ammazzare Vitellozzo Vitelli, Oliverotto da Fermo, il Signor Pagolo e il duca di Gravina Orsini
# Orso Aosta

Orso Aosta, pe Sant Orso, pe Ours d'Aoste pe Saint Ours (e galleg) (... – 529 Aosta) a oa ur manac'h ha beleg katolik iwerzhonat en Aosta er VI$^{vet}$ kantved.
# Orsay (kumun)

Orsay :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Enez-Frañs |
| Departamant | Essonne |
| Arondisamant | Palaiseau |
| Kanton | Palaiseau |
| Kod kumun | 91471 |
| Kod post | 91400 |
| Maer Amzer gefridi | David Ros 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération Paris-Saclay |
| Lec'hienn web | https://www.mairie-orsay.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 15 554 ann. (2020) |
| Stankter | 1 952 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 51 m — brasañ 160 m |
| Gorread | 7,97 km² |
| kemmañ |
Orsay zo ur gumun c'hall en departamant gall Essonne, er rannvro Île-de-France, war lez ar stêr Yvette, 22 km er mervent da Bariz.
Er bloavezh 2020 e oa 15 554 a annezidi hag a reer Orcéens anezho e galleg.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An Yvette en Orsay.
* Sez skol-veur Paris-Sud.
* An iliz.
En Orsay emañ skol-veur Paris-Sud.

## Kêrioù gevellet

* Kempen (Alamagn) abaoe 1973
* Vila Nova de Paiva (Portugal) abaoe 2010

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ar gumun
# Orsenigo (Lombardia)

Orsenigo zo ur gumun en Italia e Proviñs Como, e rannvro Lombardia.
# Orsinval

Kumunioù Frañs :
| Anv | Orsinval |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Orsinval en Arondisamant Avesnes-sur-Helpe | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Norzh |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Avesnes-sur-Helpe |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du Quercitain |
| Kanton | Le Quesnoy-Kornôg |
| Kod INSEE | 59451 |
| Kod-post | 59530 |
| Maer | Elisabeth Debruille |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 3,34 km² |
| Led | 50° 16' 28" Norzh |
| Hed | 03° 37' 53" Reter |
| Uhelder kreiz | 98 m |
| Uhelder bihanañ | 74 m |
| Uhelder brasañ | 123 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 484 (2007) |
| Stankter | 144 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Orsinval a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.

## Dave ha notennoù

* ↑ Cassini hag EBSSA
# Orsogna

Orsogna zo ur gumun en Italia, en Abruzzo, e proviñs Chieti.
# Orsomarso

Orsomarso a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cosenza, e rannvro Calabria.
# Peniti

Kentañ penitiour ar gristeniezh a voe ar sant anvet Anton (war-dro 250-350) a yeas da chom e-unan en dezerzh en Egipt Uhelañ, nepell diouzh kêr Tebas. Anakoreted a veze graet outo, ur ger deuet eus ar gresianeg. Eveltañ ez eas meur a benitiour kristen da chom d'an dezerzh adal an IIIde kantved.

## Evel Jezuz

Ober a rae an dud-se diouzh skouer Jezuz a ouias en em dennañ alies en dezerzh da bediñ, evel a lenner en Aviel. Bevañ digenvez ha hep an traoù diezhomm, en em zastum ennañ e-unan, stourm ouzh an temptadur hag ouzh e gorf a fell d'ar penitiour, evit kavout Doue.

## E Breizh

E Breizh e veze graet peneti (eus pened ha ti), pe peniti, eus ul lec'h ma veze ur penitiour, pe penitiourion, o chom. Dont a ra ar ger eus al latin paenitere (a zo kement hag ober pinijenn), gant ar ger ti da zibenn-ger.
Betek an XI-vet kantved e oa giz ar venec'h kelt ivez, re Iwerzhon kenkoulz ha re Breizh, klask lec'hioù didud evit bezañ tost ouzh Doue ha distag diouzh chadennoù ar vuhez. Lod anezho a yae en o-unan ha reoù all a veze o vevañ a-strolladoùigoù er c'hevioù pe e lochennoù er c'hoadoù.
Meur a sant breizhat en deus bevet en e-unan a-raok gwelout tud o tont da c'houlenn digantañ dont da vezañ eskob pe abad : sant Kaourintin (e beniti e Ploudiern), sant Malor (e beniti en Enez Sark), sant Maodez (en Enez Maodez).

## Anv-lec'h

Meur a lec'h a zo anvet peniti e brezhoneg e Breizh Izel, ha L'Hermitage e galleg e Breizh Uhel.
* Ar Peniti, er Forest-Fouenant
* Ar Peniti, e Karnoed

## Gerioù kar

* pened, a zo kenster gant pinijenn
* penediñ, a zo ober pinijenn
* penedour, anv an den a ra pinijenn
* penedus
* peniti, al lec'h a zo danvez ar pennad-mañ
* penitiat, a zo bevañ evel ur penitiour, en ur peniti,
* penitiour, an den a vev er peniti.

## Pennadoù kar

* Mirdi ar Peniti
* L'Hermitage
* Ermitage
# Penllyn

    Arabat droukveskañ Penllyn, ur bastell-vro a zo e Gwynedd, ha Pen-llin, ur gêriadenn e Bro Morgannwg.
Penllyn eo anv ar bastell-vro, e Kembre, en-dro da Llyn Tegid hag Y Bala e Meirionnydd (e gevred Gwynedd). Enni emañ ploueoù Llandderfel, Llanfor, Llangywair, Llanycil ha Llanuwchllyn. Brudet eo Penllyn dre ma'z eo pinvidik sevenadur kembraek ar vro, al lennegezh. Korn "Y Pethe", an hini eo, ar vojenn skrivet gant Llwyd o'r Bryn.

## Kantrev Penllyn

Er Grennamzer eo ur c'hantrev e oa Penllyn. E Caer Gai, e-kichen Llyn Tegid, edo al lez, met kaset e voe da Y Bala goude. Etre rouantelezh Gwynedd ha Rouantelezh Powys edo ar c'hantrev. Un domani dizalc'h e oa moarvat a orin. Liammet eo an haroz mojennel Gronw Pebyr eus Penllyn ouzh Math fab Mathonwy e pevare skourr ar Mabinogi.
Ur c'hornad a bouez e oa da rouaned Gwynedd dre ma oa etre Ardudwy ha Meirionnydd er c'hornôg, ha Glyndyfrdwy er reter. Klask a raent bout mistri war ar vro evit diwall diouzh arsailhoù rouaned Powys er reter.
Adalek 1284 e voe staget ouzh Meirionnydd hag Ardudwy d'ober Sir Feirionnydd.

## Kombodoù

Daou gombod a oa:
* Is Tryweryn
* Uwch Tryweryn

## Tud brudet Penllyn

* Bedo Aeddren, barzh eus ar Grennamzer
* R. J. Derfel,
* Owen M. Edwards,
* Tom Ellis,
* Peredur Lynch barzh,
* Huw Cae Llwyd, barzh eus ar Grennamzer
* Ieuan ap Tudur Penllyn, barzh eus ar Grennamzer
* Michael D. Jones, a eas da ziazezañ y Wladfa, en Arc'hantina;
* Siôn Dafydd Las,
* Tudur Penllyn, unañ eus brasañ barzhed marevezh Beirdd yr Uchelwyr

## Levrlennadur

* Geraint Bowen, Penllyn (1967)
* Elwyn Edwards, Blodeugerdd Penllyn (1983)