OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Cardigan

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Cardigan zo anv saoznek
* kêr Aberteifi e Kembre;
* kontelezh Ceredigion e Kembre, anvet ivez kontelezh Aberteifi
* ur bastell-vro e Kanada
* Lord Cardigan, ur brezelour saoz
* gloan eus Ceredigion
* ur ouenn chas, anvet resis Cardigan Welsh Corgi (korrgi, ki bihanik)
* The Cardigans, ur stollad sonerien "pop" eus Sveden.
# Edicions Bromera

An Edicions Bromera zo un ti-embann katalanek, diazezet en Alzira, gant Josep Gregori e miz Genver 1986. Kentañ taol-berzh an embanner a voe graet gant ur romant evit ar yaouankiz L'últim roder, diwar bluenn Josep Franco.
Deuet eo Bromera da vezañ brasañ ti-embann ar Pais Valencia. Ur mil titl bennak zo er c'hatalog, darn skrivet war-eeun e katalaneg València, darn troet – e-barzh un 30 dastumad, lennegezh vugale ha levrioù evit tud bras, barzhoniezh koulz ha romantoù pe c'hoariva.

## Notennoù

* ↑ La Vanguardia, 4 Gouhere 2011, "Bromera fa 25 anys"
* ↑ Bromera celebra el seu 25 aniversari amb l'edició revisada de la seua primera novel·la
# Ediakareg

* Eon Proterozoeg
* Paleoproterozoeg
* Siderieg
* Rhyaseg
* Orosirieg
* Statherieg
* Mezoproterozoeg
* Kalymnieg
* Ektasieg
* Stenieg
* Neoproterozoeg
* Tonieg
* Kriogenieg
* Ediakareg
Marevezh diwezhañ an neoproterozoeg eo an ediakareg. En em astenn a ra eus 635 milion a vloavezhioù'zo betek 542 milion a vloavezhioù'zo. Tennañ a ra hec'h anv eus torgennoù Ediakara en Aostralia. An anv-se a oa bet implijet gant kalz klaskourien met ne voe roet dezhi en un doare ofisiel e 2004 hepken. Anvet e oa Vendieg e Rusia ivez.
Divoutin eo ar maread-se peogwir n'eo ket merket e zeroù gant ur c'hemm en natur ar fosiloù. E fin an ediakareg hepken ez eas diwar-well an organegoù gwak o c'horf. Termenet eo kentoc'h ar maread gant ur gwiskad-raz a ziskouezfe ur chañch a hiniad. Bez ez eus un diouer a garbon 13 a verk fin ar mareadoù-skorn meur eus ar c'hriogenieg. War-dro 635 milion a vloavezhioù'zo eo lec'hiet bevenn an ediakareg, diazezet war dielfennadurioù U-Pb eus reier Namibia ha Sina.

## Gwelet ivez

Biota ediakareg

## Liamoù diavaez

An Ediakareg war GeoWhen
Ar vendieg
An Ediakareg war Palaeos.com
# Edig

Edig :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Hœdic |
| Bro istorel | Bro-Gwened |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Mor-Bihan |
| Arondisamant | an Oriant |
| Kanton | Kiberen |
| Kod kumun | 56085 |
| Kod post | 56170 |
| Maer Amzer gefridi | Jean-Luc Chiffoleau 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | an Alre Kiberen Douar Atlantel |
| Bro velestradurel | Bro an Alre |
| Lec'hienn Web | http://www.hoedic.net |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 97 ann. (2020) |
| Stankter | 47 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 20′ 25″ Norzh 2° 52′ 40″ Kornôg / 47.3402777778, -2.87777777778 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 14 m bihanañ 0 m — brasañ 22 m |
| Gorread | 2,08 km² |
| Edig ||
| kemmañ |
Edig, pe Enez Edig, a zo un enezenn vihan er meurvor Atlantel, er-maez da aod Breizh, e-kichen enez Houad, a zo brasoc'h eviti.
Ur gumun eus kanton Kiberen eo ivez, e departamant ar Mor-Bihan hag e Bro-Gwened.

## Istor
### XIX$^{vet}$ kantved

* Krouet e voe ar gumun d'ar 16 a viz Kerzu 1891 diwar ul lodenn eus kumun Porzh-Lae.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 11 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, da lavaret eo 2,87 % eus he foblañs e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Ne oa milour alaman erbet en enezenn a-hed ar brezel.
* D'ar 27 a viz Here 1944 e teuas prefed ar Mor-Bihan betek an enezenn. Ar morlu gall a stalias un dregont bennak a vilourion en enezenn d'ar 14 a viz Kerzu.
* Taget e voe an enezenn gant soudarded alaman deuet eus ar Gerveur evit preizhañ boued en noz etre an 2 hag an 3 a viz Mae 1945.

## Penaos mont di

* Evit mont di e c'haller kemer ur vag-treizh e Kiberen.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Intron-Varia.
* Ar monumant dirak an iliz.
* Monumant ar re varv dirak an iliz katolik. Dioueliet e voe d’an 22 a viz Gwengolo 1922 luc’hskeudennoù.

## Poblañs
### Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Tud

* Jean Marion, beleg katolik, person Edig, skrivagner.

## Liammoù diavaez

* (br) Edig war lec'hienn Geobreizh

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, Histoire de la Poste dans le Morbihan, Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 14
* ↑ (fr)Memorialgenweb - Monumant ar re varv
* ↑ (fr)Roger Leroux, Le Morbihan en guerre 1939-1945, Imprimerie de la Manutention, Mayenne, 1991, pajennoù 386 ha 595
* ↑ (fr)Roger Leroux, Le Morbihan en guerre 1939-1945, Imprimerie de la Manutention, Mayenne, 1991, pajenn 595
* ↑ (fr)Archives départementales du Morbihan, Le Morbihan en guerre 1939-1945, 2009, pajenn 143
* ↑ (fr)Université de Lille
# Ediperiodici

Ediperiodici oa un ti-embann italian brudet evit bezañ embannet levrioù godell bannoù treset erotek ha pornografek a-vil-vern.
Diazezet e voe e 1972 e Milano gant Giorgio Cavedon, da-heul un disrann gant an ti-embann ErreGi.
# Edirne

Kêrioù Turkia :
| Edirne ||
| Proviñs | Edirne |
| Rannvro | Marmara |
| Kod post | |
| Maer | Recep Gürkan(2014) |
| Vali (prefed) | Mustafa Büyük (2008) |
| Perzhioù douaroniel ||
| Gorread | ha = km² |
| Hed | 41°40' Norzh |
| Led | 26°33' Reter |
| Uhelder | keitat : |
| Poblañs | |
| Stankter | |
| Lec'hienn internet ar gêr | Ti-kêr Edirne |
Edirne (gresianeg : Ἁδριανούπολις Hadrianopolis pe Αδριανούπολη Adrianopoli, bulgareg : Одрин Odrin) zo ur gêr e Trakia (Turkia) ha kêrbenn proviñs Edirne.
War-dro 140.000 annezad zo enni (e 2008).
Hec'h anv gresian Hadrianopolis a zeu diwar anv an impalaer roman Hadrianus.
Kêr-benn an Impalaeriezh otoman e voe etre 1361 ha 1453.
E penn kentañ an XX$^{vet}$ kantved e voe aloubet Edirne gant Bulgaria ha distrujet meur a savadur istorel enni.
Bep bloaz e fin miz Even emañ tournamant broadel Yağlı Güreş, ar gouren turk.
# Edicións Xerais de Galicia

Edicións Xerais de Galicia, S.A. zo un embanner galizat staliet e Vigo.

## Istor

Savet e voe en 1979 en Vigo gant Xulián Maure Rivas ha Germán Sánchez Ruipérez. Ur rann eo eus ar Grupo Anaya abaoe 1988, hag abaoe 2004 eus ar Grupo Lagardère.
Embann a ra levrioù galizek dreist-holl.
War-lerc'h Víctor Fernández Freixanes eo Manuel Bragado a zo bet anvet da rener .

## Prizioù

Bep bloaz e vez aozet
* ar Premio Xerais evit ar romantoù,
* ar Premio Merlín evit al lennegezh-vugale
* abaoe 2006 ar Premio Caixa Galicia evit al lennegezh-krennarded.

### Pennadoù kar

* Premio Merlín
* Premio Xerais

### Liammoù diavaez

* Páxina web de Edicións Xerais de Galicia, S.A
* Blog
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Edie McClurg

Edie McClurg a zo un aktourez amerikan bet ganet d'an 23 a viz Gouere 1951 e Kansas City.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Edinburgh

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Edinburgh (a-wechoù Edinburg) a zo
Pa vez skrivet Edinburg
* Edinburg, Illinois
* Edinburg, Maine
* Edinburg, New York
* Edinburg, North Dakota
* Edinburg, Texas
* Edinburg, Virginia
* Edinburg Township, Portage County, Ohio

## Doareoù all

* Edimburg, e katalaneg
* Edimbourg, e galleg
# Edirne (proviñs)

Proviñs Edirne zo ur proviñs e gwalarn Turkia, e Trakia, war harzoù Gres ha Bulgaria.

## Douaroniezh

War-dro 400.000 annezad a oa er proviñs e 2007, 140.000 anezho e kêr Edirne.
6.200 km² eo e c'horread.
g • ka • keProviñsoù Turkia :
| Rannvro Marmara | Balıkesir · Bilecik · Bursa · Çanakkale · Edirne · İstanbul · Kırklareli · Kocaeli · Sakarya · Tekirdağ · Yalova |
| Rannvro Egea | Afyon · Aydın · Denizli · İzmir · Kütahya · Manisa · Muğla · Uşak |
| Rannvro ar Mor Du | Amasya · Artvin · Bartın · Bayburt · Bolu · Çorum · Düzce · Giresun · Gümüşhane · Karabük · Kastamonu · Ordu · Rize · Samsun · Sinop · Tokat · Trabzon · Zonguldak |
| Rannvro Kreiz Anatolia | Aksaray · Ankara · Çankırı · Eskişehir · Karaman · Kayseri · Kırıkkale · Kırşehir · Konya · Nevşehir · Niğde · Sivas · Yozgat |
| Rannvro Kreizdouarel | Adana · Antalya · Burdur · Hatay · Isparta · Kahramanmaraş · Mersin · Osmaniye |
| Rannvro Reter Anatolia | Ağrı · Ardahan · Bingöl · Bitlis · Elazığ · Erzincan · Erzurum · Hakkari · Iğdır · Kars · Malatya · Muş · Tunceli · Van |
| Rannvro Gevred Anatolia | Adıyaman · Batman · Diyarbakır · Gaziantep · Kilis · Mardin · Şanlıurfa · Siirt · Şırnak |
# Garvleiz boutin

Garvleiz boutin :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Chondrichthyes |
| Urzhad : | Rajiformes |
| Kerentiad : | Myliobatidae |
| Genad : | Myliobatis |
| Anv skiantel ||
| Myliobatis aquila Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar garvleiz boutin (Myliobatis aquila) a zo ur pesk plat, kar d'ar rae, hag a vev e reter meurvor Atlantel, er mor Kreizdouar hag e mervent meurvor Indez.

## Doareoù pennañ

War-dro 2.50 m eo e hirder hag etre 20 ha 30 kg e bouez. Stag ouzh e lost hir ez eus ur broud binimus. 7 renkennad dent a zo en e c'henoù.
En em vagañ a ra diwar blotviled a ziskoach dre duriañ an traezh.

## Gouennañ

Bevc'haner eo. Bep bloaz e vez ganet gant ar barez etre 3 ha 7 garvleiz bihan.
# Garwisk

Ur garwisk zo ur pezh dilhad da c'holeiñ traoñ ar c'har, entre ar glin hag an ufern.
Damheñvel eo ar gweltroù, hogen e lêr int ha goleiñ a reont ar choug-troad.

## Houarnwisk

Ul lod eus an houarnwisk brezel e oant er Grennamzer.
# Garum

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Sasun bennañ keginerezh Henroma e oa ar gǎrum, pe lĭquǎměn, a dalv kement ha "hal", "chug" pe "hilienn" e latin. Eus an henc'hresianeg γάρον garon,"hili", e teu ar ger garum.
Graet e veze gant pesked, flugez hag all a-wechoù, pe gant istr, a lakaed e go gant holen evit bezañ miret hep breinañ.

## Orin

Eus ar Reter-Kreiz e teufe ar garum : e Mezopotamia e veze fardet un hilienn gant pesked ha laezh goet, a anved siqqu. Treuzkaset e voe ar rekipe d'ar C'hresianed, ha goude d'ar Romaned.

## Koulzad ar Romaned

An hini brudetañ e oa ar garum sociarum, "garum ar gevredidi", a veze graet en Hispania Baetica, e su Bro-Spagn a-vremañ, diwar an touned ruz a emdizhe eus ar Meurvor Atlantel da vetek ar Mor Kreizdouar. Aozet e veze gant gwad, vioù ha flugez an touned, ha mesket gant ur c'hementad par a holen. Tro-war-dro d'ar Mor Kreizdouar e veze produet peurliesañ ha gant amforennoù bihan lakaet er c'henwerzh en abeg d'e goust.

## E Breizh Vihan en Henamzer

Dindan unwerzhouriezh ar Stad e oa korvoiñ an holen en Impalaeriezh roman ha gwiriet gant conductores salinarum. Da virout ar c'hig hag ar pesked debret e-pad ar goañv e servije al lod brasañ eus an holen. Etre Bae Sant-Brieg en norzh hag aber ar Blavezh er su, a-hed ribl ar mor, e oa staliet 30 labouradeg pesked saezon, ha dreist-holl e bae Douarnenez ma oa bet lec'hiet 19 anezho.
Steudadoù beolioù diñsek, etre 2 ha 4 metr donder, graet gant mein ha simant antreuz ha goloet gant toennoù ruz, savadurioù arbarañ tro-dro ha pelloc'h villae perc'henned al labouradegoù : ur greanterezh e oa kentoc'h eget un oberezh artizanel. A-hont e veze lakaet e holen sardined ha brizhilli d'ober ur garum a-feson ha marc'had-mat peogwir e ouied produiñ holen a-leizh a-bell-gozh el lec'hioù-se.

## Notennoù

* ↑ (la) (fr) F. Gaffiot (1934), Dictionnaire Latin-Français
* ↑ (el) (fr) Anatole Bailly (1935), Dictionnaire Grec-Français
# Garv-Island

Garv-Island :
| Ur garv-Island. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Anseriformes |
| Kerentiad : | Anatidae |
| Genad : | Bucephala |
| Anv skiantel ||
| Bucephala islandica (Gmelin, 1789) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar garv-Island a zo un houad palvezek, Bucephala islandica an anv skiantel anezhañ.

## Annez

| Tiriadoù Bucephala islandica | Bevañ a ra al labous e gwalarn-kornôg Norzhamerika dreist-holl ; en Island e vez a-hed a-hed ar bloaz ivez, hag e Kebek evit gouennañ hepken.██ Gouennañ██ Goañviñ██ A-hed ar bloaz | Vioù Bucephala islandica |

## Daveennoù

* ↑ (en) Bucephala islandica war al lec'hienn Avibase.
# Garv kilpenn gwenn

Garv kilpenn gwenn :
| Ur garv kilpenn gwenn, luchskeudennet e Humber Bay Park (Etobicoke, Ontario, Kanada). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Anseriformes |
| Kerentiad : | Anatidae |
| Genad : | Bucephala |
| Anv skiantel ||
| Bucephala albeola (Linnaeus, 1758) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar garv kilpenn gwenn (liester : garved kilpenn gwenn) a zo ur spesad evned palvezek, Bucephala albeola an anv skiantel anezhañ.
Anvet e voe Anas Albeola (kentanv) da gentañ-penn (e 1758) gant an naturour svedat Carl von Linné (1707-1778).

## Boued

Bevañ a ra diwar zivellkeineged-dour peurvuiañ, ha blotviled, kresteneged ivez.

## Annez

| ██ Neizhañ██ Emdizhañ██ Goañviñ██ Hañv-goañv | Kavout a reer ar spesad e Norzhamerika : Alaska, Kanada, gwalarn Stadoù-Unanet Amerika. |

## Liammoù diavaez

* (en) Bucephala albeola el lec'hienn BirdLife International.
* (en) Bucephala albeola e lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Studiet gant TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ (en) AnimalBase.
* ↑ (en) Bucephala albeola el lec'hienn HBW Alive: Handbook of the Birds of the World Alive.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Bucephala albeola.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Garv lagad aour

Garv lagad aour :
| Ur garv lagad aour. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Anseriformes |
| Kerentiad : | Anatidae |
| Genad : | Bucephala |
| Anv skiantel ||
| Bucephala clangula (Linnaeus, 1758) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar garv lagad aour a zo un evn palvezek, Bucephala clangula an anv skiantel anezhañ.

## Annez hag isspesadoù

Al labous a gaver an daou isspesad anezhañ :
* Bucephala clangula clangula, en htz Eurazia; o c'hoañviñ Mor Kreizdouar, Pleg-mor Persia ha ktz Sina,
* Bucephala clangula americana, en htz Norzhamerika; o c'hoañviñ e Kalifornia ha Florida.

## Rummatadur

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Liammoù diavaez

* (en) Bucephala clangula war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Bucephala clangula war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Bucephala clangula war al lec'hienn Avibase.
# Garvleiz Kalifornia

Garvleiz Kalifornia :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Chondrichthyes |
| Urzhad : | Rajiformes |
| Kerentiad : | Myliobatidae |
| Genad : | Myliobatis |
| Anv skiantel ||
| Myliobatis californica Gill, 1865 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Garvleiz Kalifornia (Myliobatis californica) a zo ur pesk plat, kar d'ar rae, hag a vev e reter ar meurvor Habask, nepell diouzh aodoù Stadoù-Unanet Amerika ha Mec'hiko, hag e Galápagos.
# Garvín

Garvín zo ur gumun eus proviñs Cáceres, en Extremadura, e Spagn. An niver annezidi zo 99 (2023).
# Garthynty

Garthynty zo ur gêriadenn vihan e Sir Gaerfyrddin, e Kembre. Emañ e hanternoz ar gontelezh, er reter Ffarmers e-harz menezioù Elenydd.
# Costa Rica

Costa Rica zo ur vro eus Kreizamerika. En-dro d'ar republik vihan emañ Nicaragua en norzh, Panamá er su, ar Meurvor Habask er gornaoueg ha Mor an Antilhez er reter. San José eo ar gêr-benn, gant ouzhpenn 330 000 a annezidi.
Talvezout a ra an anv costa rica kement hag "aod pinvidik" e spagnoleg, ha roet e vije bet d'ar vro gant ar gonkistadored a erruas war aodoù ar reter hag a gontas e oa ur bern bravigoù aour gant ar vroiaz.

## Istor

D'ar 1añ a viz Kerzu 1948 e voe serret kazarnioù ar vro ha divodet an arme er c'hentañ bro war an douar.
D'ar 26 a viz Mae 2020 e tegemer Costa Rica an dimeziñ etre heñvelrevidi. Bro gentañ Kreizamerika eo d'ober kement-se.

## Douaroniezh

* Gorread : 51 179 km²
* Poblañs : 5 044 197 a dus (2022)
* Stankter : 99 den/km²

## Liammoù diavaez

* (es) Lec'hienn ofisiel
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Antigua ha Barbuda • Bahamas • Barbados • Belize • Costa Rica • Dominica • Republik Dominikan • Grenada • Guatemala • Haiti • Honduras • Jamaika • Kanada • Kuba • Mec'hiko • Nicaragua • Panamá • Saint Kitts ha Nevis • Santez Lusia • Sant-Visant hag ar Grenadinez • El Salvador • Stadoù-Unanet Amerika • Trinidad ha Tobago
Tiriadoù dalc'het Danmark : Greunland  Frañs : Clipperton • Gwadeloup • Martinik • Saint-Barthélemy • Saint-Martin • Sant-Pêr-ha-Mikelon  Izelvroioù : Aruba • Bonaire • Curaçao • Saba • Sint Eustatius • Sint Maarten Rouantelezh-Unanet : Anguilla • Bermuda • Inizi Gwerc'h Breizh-Veur • Inizi Cayman • Montserrat • Turks ha Caicos
# Costa Serina

Costa Serina zo ur gumun eus Italia, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia.
# Costa

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Costa zo un ger latin hag a dalv kement hag aod pe an arvor. Kavet e vez er yezhoù latin eta, en anvioù-tiegezh portugalek hag italianek da skouer, koulz hag el lec'hanvadurezh.

## Anv-tiegezh

Un anv-tiegezh stank eo Costa er broioù portugalek : Costa Gomes, Gomes da Costa.

### Tud

* António Costa (1961-), politikour portugalat
* Gal Costa (1945-2022), kanerez vrazilian
* Lorenzo Costa il Vecchio (1460-1535), livour italian
** e vab Ippolito Costa (1506-1561), livour italian
*** e vab-bihan Lorenzo Costa il Giovane (1537-1583), livour italian
* Nanda Costa (pe Fernanda Costa Campos Cotote) ( g. e 1986), aktourez vrazilian
* Nikka Costa (pe Domenica Costa, 1972-), kanerez aostralian-stadunanat

### Lesanv

* Costa-Gavras, lesanv Konstantínos Gavrás, filmaozer gresian.

## Lec'hanvadurezh
### Arc'hantina

* Costa de Araujo, kêriadenn e proviñs Mendoza
* La Costa, "partido" e proviñs Buenos Aires
* La Costa, kêriadenn e departamant Santa Rosa, e proviñs Mendoza.

### Costa Rica

Bro e Kreizamerika.

### Ecuador

* Costa, rannvro istorel war aod ar meurvor Habask

### Italia

* Costa de' Nobili, kumun
* Costa Serina, kumun
* Costa Volpino, kumun
* Costa Vescovato, kumun
* Costa di Mezzate, kumun
* Costa Valle Imagna, kumun
* Costa Masnaga, kumun

### Korsika

* A Costa - kumun

### Perou

* Costa, rannvro douraoniel war aod ar meurvor Habask

### Portugal

* Costa, parrez kumun Guimarães, e distrig Braga ha rannvro an Norzh

### San Marino

* Costa, kêriadenn e kumun Serravalle.

## A bep seurt

Ar ger latin costae a dalv kement ha kostezenn. Alese, en amprevanoniezh :
* costa, anv unan eus gwazhennoù eskell an amprevaned hervez ar reizhiad Comstock-Needham.
# Costa Masnaga

Costa Masnaga zo ur gumun en Italia e Proviñs Lecco, e rannvro Lombardia.
# Cossypha

Cossypha :
| Cossypha albicapillus, luc'hskeudennet e zoo Jacksonville (Florida) (SUA). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Muscicapidae |
| Anv skiantel ||
| Cossypha Vigors, 1825 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Cossypha a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1825 gant al loenoniour iwerzhonat Nicholas Aylward Vigors (1785-1840).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Pemzek spesad a ya d'ober ar genad :
* Cossypha albicapillus
** C. a. albicapillus, giffardi hag omoensis,
* Cossypha anomala
** C. a. anomala, grotei, macclounii ha mbuluensis,
* Cossypha ansorgei,
* Cossypha archeri
** C. a. archeri ha kimbutui,
* Cossypha caffra
** C. c. caffra, iolaema, kivuensis ha namaquensis,
* Cossypha cyanocampter
** C. c. bartteloti ha cyanocampter,
* Cossypha dichroa
** C. d. dichroa ha mimica,
* Cossypha heinrichi,
* Cossypha heuglini
** C. h. heuglini, intermedia ha subrufescens,
* Cossypha humeralis,
* Cossypha isabellae
** C. i. batesi hag isabellae,
* Cossypha natalensis
** C. n. intensa, larischi ha natalensis,
* Cossypha niveicapilla,
* Cossypha polioptera
** C. p. nigriceps, polioptera ha tessmanni,
* Cossypha semirufa
** C. s. donaldsoni, intercedens ha semirufa.
O c'havout a reer holl en Afrika.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Muscicapidae/Cossypha (lennet e-barzh d'an 18 a viz Genver 2016).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Costa Vescovato

Costa Vescovato zo ur gumun en Italia, e Piemonte, e proviñs Alessandria.
# Costa Volpino

Costa Volpino zo ur gumun eus Italia, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia.
# Costa Valle Imagna

Costa Valle Imagna zo ur gumun eus Italia, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia.
# Castro Caldelas

Castro Caldelas zo ur gumun eus gevred Galiza, e proviñs Ourense.

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Castro de Rei

Castro de Rei zo ur gumun eus reter Galiza, e proviñs Lugo.

## Parrezioù

Sede parrezioù ar gumun:

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Castro del Río

Castro del Río zo ur gumun eus proviñs Córdoba, en Andalouzia, e Spagn.
# Castrocalbón

Castrocalbón zo ur gumun eus Spagn, e proviñs León, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Castrocaro Terme e Terra del Sole

Castrocaro Terme e Terra del Sole a zo ur gumun en Italia e proviñs Forlì-Cesena, e rannvro Emilia-Romagna.
# Castro de Fuentidueña

Castro de Fuentidueña zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
# Castro dei Volsci

Castro dei Volsci a zo ur gumun en Italia, e Lazio, e proviñs Frosinone.
# Castrobol

Castrobol zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Valladolid, en Kastilha ha León.
# Castro Alves

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Castro Alves zo un anv-tiegezh portugalek.

## Tud

* anv ar barzh Antônio Frederico de Castro Alves

## Lec'hanvioù

* anv ar gumun Castro Alves (Bahia), ur gumun e Bahia, e Brazil
* Teatro Castro Alves, c'hoariva e Salvador da Bahia.
* Cidade Castro Alves, karter e kêr São Paulo.
* Jardim Castro Alves, karter e kêr São Paulo.

## Levr

* ABC de Castro Alves, ul levr gant Jorge Amado.
# Castro de Filabres

Castro de Filabres zo ur gumun e proviñs Almería en Andalouzia, e Spagn.
# Elen

Elen zo un anv-badez kembraek hag a gaver ivez el lec'hanvadurezh.

## Tud

* Elen o Gaerdroia, anv kembraek Helene Troia, pe Elen a Gerdroia
* Elen Luyddog, gwreg Macsen Wledig, er IVvet kantved, lakaet da santez,
* Elen ferc'h Rhodri, ur verc'h da Rhodri Mawr, en IXvet kanved,
* Elen ferch Llywarch, merc'h da Llywarch ap Hyfaidd, gwreg Hywel Dda en Xvet kantved
* Elen ferch Llywelyn (war-dro 1206-1253), merc'h da Llywelyn Fawr ha Siwan.
* Elen Gwdman, barzhez eus Enez Mon, er XVIIvet kantved.

## Lec'hanvadurezh
### Belgia

* Elen, rann eus kumun Dilsen-Stokkem e proviñs Limbourg.

### Kembre

* Yr Elen, menez en Eryri
* Sarn Elen, pe Sarn Helen.

## Pennadoù kar

* Helen
* Elena
* Helena
# Elen Luyddog

Elen Luyddog a oa ur briñsez vrezhon er IV$^e$ kantved, hervez ar vojenn, ha lakaet da santez. E saozneg eo anavezet evel Saint Helen of Caernarfon.
Merc'h e vije bet da Eudaf, pe Octavius, ur penn brezhon-roman, ha pried e oa da Vacsen Wledig, pe Magnus Clemens Maximus, impalaer en Enez Vreizh, Galia ha Spagn, a voe lazhet er brezel e 388.
Meur a vab o dije bet, daou anezho anvet Peblig hag Owain.
Savet he dije meur a iliz e Kembre e dibenn ar IV$^e$ kantved.
Diwar hec'h anv e vefe bet anvet an hent roman kozh Sarn Helen.