OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Sulpice

Sulpice zo un anv-badez gallek, diamzeriet en XXIvet kantved.

## Orin

Dont a ra eus an anv-badez latin Sulpicius.

## Yezhoù

* Sulpicio, e spagnoleg

## Tud

* Sulpice d'Amboise, anv meur a gont

## Lec'hanvadurezh

* Gwelout Saint-Sulpice
# Sultanbeyli

Kêrioù Turkia :
| Sultanbeyli ||
| Proviñs | Istanbul |
| Rannvro | Marmara |
| Kod post | |
| Maer | Hüseyin Keskin (2009 AKP) |
| Vali (prefed) | Muammer Güler (2003) |
| Perzhioù douaroniel ||
| Gorread | ha = km² |
| Hed | 40°57' Norzh |
| Led | 29°16' Reter |
| Uhelder | keitat : |
| Poblañs | |
| Stankter | |
| Lec'hienn internet ar gêr | Ti-kêr Sultanbeyli |
Sultanbeyli zo ur gêr e proviñs Istanbul, e gwalarn Turkia.
Kresket eo buan dre m'emañ stag ouzh Istanbul ha tremenet he foblañs eus 500 annezad e 1965 da 272.000 e 2007.
# Sultaned Zanzibar

Kavet e vo war ar bajenn-mañ roll Sultaned Zanzibar, a gendeuzas gant Tanganyika e 1964 evit mont da sevel Stad Tanzania.

## Sultaned Zanzibar, 1806–1964

* Sa'id ibn Sultan - 14 Gwengolo 1806–19 Here 1856
* Majid ibn Sa'id - 19 Here 1856–7 Here 1870
* Barghash ibn Sa'id - 7 Here 1870–26 Meurzh 1888
* Khalifa ibn Sa'id - 26 Meurzh 1888–13 C'hwevrer 1890
* Ali ibn Sa'id - 13 C'hwevrer 1890–5 Meurzh 1893
* Hamid ibn Thuwayni - 5 Meurzh 1893–25 Eost 1896
* Khalid ibn Barghash - 25 Eost–27 Eost 1896
* Hamud ibn Muhammad - 27 Eost 1896–18 Gouere 1902
* Ali ibn Hamud - 18 Gouere 1902–8 Kerzu 1911
* Khalifa ibn Kharub - 9 Kerzu 1911–9 Here 1960
* Abd Allah ibn Khalifah - 9 Here 1960–1añ Gouere 1963
* Jamshid ibn Abd Allah - 1 Gouere 1963–12 Genver 1964

## Gwelet ivez

* Roll Prezidanted Tanzania
* Roll Prezidanted Zanzibar
* Pennoù gouarnamant Zanzibar
* Roll Sultaned Oman

## Liammoù diavaez

* (en) Renad arab Oman e Zanzibar
# Sulzano

Sulzano zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
# Sulpicius

Sulpicius zo un anv-badez latin.

## Yezhoù all

* Sulpice e galleg
* Sulpicio e spagnoleg

## Tud

* Servius Sulpicius Rufus, senedour roman
* Sulpicius Apollinaris, yezhadurour
* Gaius Sulpicius Galba, konsul en 22 ;
* e vab Servius Sulpicius Galba, konsul en 33, impalaer roman en 68/69

### Sent

* Sulpicius Severus, skrivagner ha sant eus ar IV vet kantved,
* Sulpitius an Deol, sant eus ar VIIvet kantved
# Sulvezh Gwadek

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Sulvezh Gwadek (Bloody Sunday e saozneg, Domhnach na Fola en iwerzhoneg) a reer eus meur a zarvoud kevredadel-politikel :

## Darvoudoù
### E Bro-Saoz, en Iwerzhon hag e Norzhiwerzhon

* Sulvezh Gwadek (1887) : d'an 13 a viz Du 1887 e voe distrewet ur vanifestadeg e Londrez
* Sulvezh Gwadek (1900) : d'an 18 a viz C'hwevrer 1900 e voe un devezhiad feulster e-kerzh Eilvet Brezel ar Voeren
* Sulvezh Gwadek (1920) : d'an 21 a viz Du 1920 e voe un devezhiad feulster e Dulenn e-kerzh Brezel dizalc'hidigezh Iwerzhon (Cogadh na Saoirse)
* Sulvezh Gwadek (1972) : darvoudoù an 30 a viz Genver 1972 e Doire e Norzhiwerzhon

### E Stadoù-Unanet Amerika

* Sulvezh Gwadek (1965) : d'ar 7 a viz Meurzh 1965 e voe moustret ur gerzhadeg evit gwirioù ar Re Zu e Selma en Alabama

## Arzoù

E koun Sulvezh Gwadek 1972 :
* Sunday Bloody Sunday, ur ganaouenn gant ar strollad rock U2 en albom War
* Sunday Bloody Sunday, ur ganaouenn gant John Lennon ha Yoko Ono en albom Some Time in New York City
* Bloody Sunday, ur film gant Paul Greengrass e 2002 a-zivout darvoudoù 1972
# Sult

Sult (Naon) zo ur romant norvegek gant Knut Hamsun embannet e 1890.
Tammoù a oa bet embannet a-raok er gelaouenn danek Ny Jord en 1888.

## Ar romant

Un den a zo o pourmen, e-unan-penn, e kêr Christiania (Oslo bremañ) gant an naon.

## Film

Ur film eo deuet da vezañ e 1966.
# Sulvezh Gwadek (1920)

Ar Sulvezh Gwadek (Bloody Sunday e saozneg pe Domhnach na Fola en iwerzhoneg) a oa c’hoarvezet e Dulenn d’ar Sul 21 a viz Du 1920, e-pad Brezel Dieubidigezh Iwerzhon. D’an deiz-se e oa bet lazhet 31 den, en holl : pevarzek Saoz ha seitek Iwerzhonad, en o zouez tri frizoniad eus an IRA ha pevarzek den all.
E deroù ar sulvezh-se e oa bet lazhet gant stourmerien eus an IRA (Arme Republikan Iwerzhon) un toullad tud eus nerzhioù Breizh-Veur hag a oa o labourat e Dulenn. Muntret e oa bet daouzek ofiser saoz, un den eus ar Royal Irish Constabulary (RIC, polis roueel Iwerzhon) hag ur flatrer, un Iwerzhonad hag a laboure evit ar polis.
Diwezhatoc’h d’an deiz-se e oa bet aloubet gant poliserien eus an RIC ha tud eus bezen ar Black and Tans stad Croke Park, ma oa ur c’hrogad mell-droad ouezelek etre daou skipailh eus ar vro gant ur bern arvesterien. Tennet e oa bet ganto war ar c’hoarierien ha war an arvesterien. Pevarzek den a voe lazhet ha tri-ugent a voe gloazet. A-hend-all, e fin an devezh, tri den hag a oa bet harzet hag a veze tamallet dezho bezañ en IRA a voe graet butun ganto e Kastell Dulenn hag a voe fuzuilhet a-benn ar fin.
Heuliadoù bras a voe d’an devezh-se. Gwanet e voe nerzhioù Breizh-Veur gant ar c’holloù a oa bet ganto d’an deiz-se, tra ma voe spontet ha chifet an dud en Iwerzhon hag en estrenvro gant an doare ma oa bet distroet an dorzh d’ar gêr gant arme ha polis Breizh-Veur. Al lazhadeg ne reas nemet broudañ stourmerien an IRA da genderc’hel gant o emgann avat, ha kondaonet e voe er bed a-bezh oberoù ar soudarded saoz er brezel evit dieubidigezh Iwerzhon.

## Notennoù

* ↑ Michael Hopkinson, The Irish War of Independence (Gill & Macmillan, 2002).
* ↑ The Secret Army: The IRA por J. Bowyer Bell (ISBN 1560009012).
* ↑ Eunan O'Halpin & Daithí Ó Corráin. The Dead of the Irish Revolution. Yale University Press, 2020. pp.232–233.
* ↑ Michael Collins's Intelligence War por Michael T. Foy (ISBN 0-7509-4267-3).
# The Pink Fairy Book

The Pink Fairy Book zo ul levr eus ar rummad The Lang's Fairy Books,, anezho kontadennoù a veur a vro, troet e saozneg, gant Andrew Lang hag e wreg, er bloaz 1897. E-barzh hennezh e oa 41 gontadenn a Japan, Sikilia, Lec'hlenn, darn anezho troet diwar re Hans Christian Andersen.

## Ar c'hontadennoù

* en:The Cat's Elopement, kontadenn a Japan;
* en:How the Dragon Was Tricked, kontadenn eus Gres;
* en:The Goblin and the Grocer, diwar da:Nissen hos Spekhøkeren, gant ar skrivagner danek Hans Christian Andersen ;
* The House in the Wood, diwar Das Waldhaus (An Ti er C'hoad), niverenn 169 en Kinder- und Hausmärchen, dastumad ar vreudeur Grimm;
* Urashimataro and the Turtle, kontadenn a Japan;
* The Slaying of the Tanuki
* The Flying Trunk, diwar ar gontadenn danek Den flyvende Kuffert (An arc'h-nij), gant Hans Christian Andersen;
* The Snow Man
* The Shirt-Collar
* The Princess in the Chest
* The Three Brothers, diwar ur gontadenn en Kinder- und Hausmärchen, dastumad ar vreudeur Grimm;
* The Snow-queen, diwar ar gontadenn danek Snedronningen, pe Rouanez an Erc'hegi, gant Hans Christian Andersen;
* The Fir-Tree
* Hans, the Mermaid's Son
* Peter Bull
* The Bird 'Grip'
* Snowflake
* I Know What I Have Learned
* The Cunning Shoemaker
* The King Who Would Have a Beautiful Wife
* Catherine and Her Destiny, kontadenn italian,
* How the Hermit Helped to Win the King's Daughter
* The Water of Life, kontadenn eus Spagn,
* The Wounded Lion
* The Man Without a Heart
* The Two Brothers, diwar Die zwei Brüder, kontadenn alamanek, niverenn 60 en Kinder- und Hausmärchen, dastumad ar vreudeur Grimm;
* Master and Pupil, kontadenn eus Danmark,
* The Golden Lion
* The Sprig of Rosemary
* The White Dove
* The Troll's Daughter, kontadenn eus Danmark,
* Esben and the Witch, kontadenn eus Danmark,
* Princess Minon-Minette, diwar ur gontadenn c'hallek,
* Maiden Bright-eye
* The Merry Wives
* King Lindworm
* The Jackal, the Dove, and the Panther
* The Little Hare
* en:The Sparrow with the Slit Tongue ( Ar Golvan troc'het e deod), diwar ar fablenn japanat en:Shita-Kiri Suzume,
* The Story of Ciccu
* Don Giovanni de la Fortuna, diwar Der Bärenhäuter, kontadenn alamanek, niverenn 101 e dastumad kontadennoù Grimm.

## Pennadoù kar

* The Blue Fairy Book
* The Brown Fairy Book
* The Crimson Fairy Book
* The Green Fairy Book
* The Grey Fairy Book
* The Lilac Fairy Book
* The Olive Fairy Book
* The Orange Fairy Book
* The Red Fairy Book
* The Violet Fairy Book
* The Yellow Fairy Book
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# The Princess and the Frog

The Princess and the Frog (Ar Briñsez hag ar Ran) a zo ur film tresadennoù-bev hir saoznek sevenet gant an daou filmaozer stadunanat Ron Clements (1953-) ha John Musker (1953-). Krouet e voe diwar ar romant The Frog Princess, savet gant ar skrivagnerez stadunanat Elizabeth Dawson Baker, a voe embannet e 2002.
Produet gant Walt Disney Animation Studios e voe skignet gant Walt Disney Pictures d'ar 25 a viz Du 2009, evit ar wech kentañ, e Los Angeles (Kalifornia) ha New York (Stadoù-Unanet Amerika). Navet film bevaat ha daou-ugent ar Studioioù Disney e oa, war-lerc'h Bolt (e miz Du 2008) hag a-raok Tangled (e miz Du 2010).

## Liammoù diavaez

* (en) The Princess and the Frog war Internet Movie Database.
* (en) Tañvadenn ofisiel ar film.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Seitek munutenn ha pevar-ugent e bad.
# The Prince and the Princess in the Forest

The Prince and the Princess in the Forest zo ur gontadenn eus Danmark dastumet gant Evald Tang Kristensen (1843–1929) en e zastumad Æventyr fra Jylland e 1881. Embannet e voe e saozneg gant Andrew Lang en e levr The Olive Fairy Book e 1907.

## An istor

Goude marv roue Danmark dies eo glac'haret bras ar rouanez. Kinnig a ra ar priñs, o mab nemetañ, mont da chom d'ar penn all d'ar c'hoad bras. Dianket int, met kavout a reont daou di ...
# The Platters

Ur strollad kanerien eus prantad kentañ ar rock and roll eo The Platters. O doare da ganañ a oa evel ur pont etre ar rak-rock giz hengoun an Tin Pan Alley hag an doare nevez a oa o tont war wel. Izili kentañ ar strollad a oa Alex Hodge, Cornel Gunter, David Lynch, Joe Jefferson, Gaynel Hodge ha Herb Reed. Goude bezañ sinet gant Buck Ram, e voe meur a chañchamant er strollad a-raok dont da vezañ brudet war rolloù ar c'hanaouennoù diouzh ar c'hiz, hag e voe neuze ar strollad en e vrud vrasañ gant ar penn-tenor Tony Williams, David Lynch, Paul Robi, Herb Reed, ha Zola Taylor. Ar vuzikerien ambroug a oa neuze Louis Caron ha Larry Menshek.

#### Kanaouennoù

| Deiziad embann | Titl | Lec'h er rolloù | Lec'h er rolloù | Lec'h er rolloù | Lec'h er rolloù |
| Deiziad embann | Titl | Rolloù SUA | Roll R&B SUA | Rolloù RU | Aostralia |
| 7/55 | "Only You" | #5 | #1 | #5 | |
| 11/55 | "The Great Pretender" | #1 | #1 | #5 | |
| 2/56 | "The Magic Touch" | #4 | #4 | | |
| 6/56 | "My Prayer" | #1 | #1 | #4 | |
| 6/56 | "Heaven on Earth" | #39 | #13 | | |
| 8/56 | "You'll Never Never Know" | #11 | #9 | #23 | |
| 8/56 | "It Isn't Right" | #13 | #10 | #23 | |
| 11/56 | "On My Word of Honor" | #20 | #7 | | |
| 11/56 | "One in a Million" | #31 | #11 | | |
| 2/57 | "I'm Sorry" | #11 | #15 | #18 | |
| 2/57 | "He's Mine" | #23 | #5 | | |
| 4/57 | "My Dream" | #24 | #7 | | |
| 4/57 | "I Wanna" | #24 | | | |
| 8/57 | "Only Because" | #65 | | | |
| 12/57 | "Helpless" | #56 | | | |
| 4/58 | "Twilight Time" | #1 | #1 | #3 | #1 |
| 6/58 | "You're Making a Mistake" | #51 | | | |
| 9/58 | "I Wish" | #42 | | | |
| 9/58 | "It's Raining Outside" | #93 | | | |
| 10/58 | "Smoke Gets in Your Eyes" | #1 | #3 | #1 | #1 |
| 2/59 | "Enchanted" | #12 | #9 | | |
| 5/59 | "Remember When" | #41 | | #25 | |
| 9/59 | "Where" | #44 | | | |
| 9/59 | "Wish It Were Me" | #61 | | | |
| 1/60 | "Harbor Lights" | #8 | #15 | #11 | |
| 1/60 | "Sleepy Lagoon" | #65 | | | |
| 5/60 | "Ebb Tide" | #56 | | | |
| 8/60 | "Red Sails in the Sunset" | #36 | | | |
| 10/60 | "To Each His Own" | #21 | | | |
| 1/61 | "If I Didn't Care" | #30 | | | |
| 1961 | "Trees" | #62 | | | |
| 7/61 | "I'll Never Smile Again" | #25 | #17 | | |
| 1/62 | "It's Magic" | #91 | | | |
| 4/66 | "I Love You 1000 Times" | #31 | #6 | | |
| 11/66 | "I'll Be Home" | #97 | | | |
| 2/67 | "With This Ring" | #14 | #12 | | |
| 6/67 | "Washed Ashore" | #56 | #29 | | |
| 10/67 | "Sweet, Sweet Lovin'" | #70 | #32 | | |
# The Posthumous Papers of the Pickwick Club

The Posthumous Papers of the Pickwick Club (pe The Pickwick Papers [ðə 'pɪkwɪk 'peɪpəz], d'ober berroc'h) eo ar c'hentañ romant saoznek skrivet gant Charles Dickens (1812-1870). Goulennet e oa bet digantañ goude ar berzh graet gant Sketches by Boz, embannet e 1836. Embannet e voe a-gaieradoùigoù etre miz Meurzh 1836 ha miz Du 1837, sinet "Boz", ha berzh a reas kenkent. Pevar c'hant skouerenn a oa bet graet eus an niverenn gentañ, ha 40 000 a veze graet eus ar re diwezhañ.
Samuel Pickwick eo haroz al levr, un doare Don Quijote saoz, gant e vevel Sam Weller. Adkemeret e voe skouer ar c'houblad-se gant P. G. Wodehouse adalek ar bloavezhioù 1900.

## Notennoù

* ↑ Joseph, Michael. "P.G. Wodehouse", The Bookman, June 1929
# The Pop Group

The Pop Group (1978-1981) a oa ur strollad post-punk eus Bristol (Rouantelezh-Unanet). Diheson e oa ar sonerezh savet gantañ, ennañ ur meskaj punk rock, reggae, dub ha free jazz. Lod brasañ komzoù ar c'hanaouennoù a oa politikel. E-touez ar strolladoù a zo bet levezonet gant The Pop Group e c'haller menegiñ Fugazi pe Rage Against the Machine.

### Istor ar strollad

Savet eo bet e 1978 gant Mark Steward (kan), John Waddington (gitar), Gareth Sager (gitar), Simon Underwood (gitar boud) ha Bruce Smith (taboulinoù ha binvioù-sko). Er bloaz goude e teuas er-maez o fladenn single kentañ, She is Beyond Good and Evil he zitl, embannet gant Radar Records.
O fladenn glok gentañ, Y he zitl, produet gant Dennis Bovell, a voe meluet gant ar vurutellerien, met ne reas ket kalz berzh. Rough Trade a zegemeras ar strollad memes tra. Dan Katsis a gemeras plas Underwood.
An dra gentañ a lakjont embann gant Rough Trade a voe ar bladenn single We Are All Prostitutes, kensavet gant ar soner violoñs Tristan Honsinger. E 1980 e teuas er-maez an albom For How Much Longer Do We Tolerate Mass Murder?, kensavet gant The Last Poets. Nepell goude-se e voe enrollet ur bladenn split asambles gant The Slits. Ar memes taboulinerez hag ar memes manager o doa an daou strollad (Christine Robertson hec'h anv). Dizemglevioù diabarzh ha kudennoù gwirel a lakaas ar strollad da baouez e 1981. An holl izili a stagas gant raktresoù all, Rip Rig & Panic, en o zouez.

## Pladennaoueg

* Y (albom, 1979, Radar Records ; adembannet e CD gant Radar e 1996 ha gant Rhino Records e 2007)
* She Is Beyond Good and Evil (single, 1979, Radar Records)
* For How Much Longer Do We Tolerate Mass Murder? (albom, 1980, Rough Trade, kenlabour gant The Last Poets)
* We Are All Prostitutes (single, 1980, Rough Trade Records)
* Where There's A Will... (single, 1980, Rough Trade [split gant The Slits: In the Beginning There Was Rhythm])
* We Are Time (albom, 1980, Rough Trade)
* We Are All Prostitutes (dastumadeg, 1998, Radar Records)
* Idealists In Distress from Bristol (dastumadeg, 2007, gwerzhet e Japan nemetken)

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en)The Pop Group war Allmusic.

### Levrlennadur

* Martin Charles Strong, The Great Alternative & Indie Discography, 726 p., (ISBN 0862419131)
* Simon Reynolds, Rip it up and start again, Allia, 2007. (ISBN 978-2-84485-232-8)

## Liamm diavaez

* (en) Istor ar strollad war headheritage.co.uk
# Rize (proviñs)

Proviñs Rize zo ur proviñs e biz Turkia, o skeiñ war ar mor Du.

## Douaroniezh

War-dro 320.000 annezad a oa e Rize e 2007.
3.800 km² eo e c'horread.
g • ka • keProviñsoù Turkia :
| Rannvro Marmara | Balıkesir · Bilecik · Bursa · Çanakkale · Edirne · İstanbul · Kırklareli · Kocaeli · Sakarya · Tekirdağ · Yalova |
| Rannvro Egea | Afyon · Aydın · Denizli · İzmir · Kütahya · Manisa · Muğla · Uşak |
| Rannvro ar Mor Du | Amasya · Artvin · Bartın · Bayburt · Bolu · Çorum · Düzce · Giresun · Gümüşhane · Karabük · Kastamonu · Ordu · Rize · Samsun · Sinop · Tokat · Trabzon · Zonguldak |
| Rannvro Kreiz Anatolia | Aksaray · Ankara · Çankırı · Eskişehir · Karaman · Kayseri · Kırıkkale · Kırşehir · Konya · Nevşehir · Niğde · Sivas · Yozgat |
| Rannvro Kreizdouarel | Adana · Antalya · Burdur · Hatay · Isparta · Kahramanmaraş · Mersin · Osmaniye |
| Rannvro Reter Anatolia | Ağrı · Ardahan · Bingöl · Bitlis · Elazığ · Erzincan · Erzurum · Hakkari · Iğdır · Kars · Malatya · Muş · Tunceli · Van |
| Rannvro Gevred Anatolia | Adıyaman · Batman · Diyarbakır · Gaziantep · Kilis · Mardin · Şanlıurfa · Siirt · Şırnak |
# Rizziconi

Rizziconi zo ur gumun italian e meurgêr Reggio Calabria e Calabria.
# Riós

Riós zo ur gumun (concello) eus Galiza, e proviñs Ourense. 2032 a dud a oa e 2006.

## Parrezioù

Eizh parrez zo er gumun:
* Castrelo de Abajo
* Castrelo de Cima (Santa María)
* Navallo
* Progo (San Miguel)
* Riós (Santa María)
* Rubiós (San Pedro)
* Trasestrada (Santo Estevo)
* Trepa

## Notennoù

* ↑ 'Instituto Nacional de Estadística'.
# Roa de Duero

Roa de Duero zo ur gumun e Spagn, e proviñs Salamanca.War lez an hent roman a yae eus Clunia da Astorga emañ Roa, a-us d'ar stêr Duero

## Istor

E 909 edo Munio Núñez, deuñv d'ar roue García Iañ León, o paouez bezañ anvet da gont Amaya. Ac'hano e voe e voe astennetrouantelezh e dad-kaer betek ar stêr Duero , hag adpoblet Roa de Duero er bloaz 912.
# Riyadh

Riyadh (الرياض ar-Riyāḍ, « al liorzhoù ») eo kêr-benn rouantelezh Arabia Saoudat. E-kreiz ledenez Arabia emañ ar gêr. 7,9 milion a dud a oa o chom enni e 2019, trede kêr vrasañ ar Reter-Kreiz eo.

## Poblañsouriezh

| Bloavezh | Poblañs |
| 1862 | 7 500 |
| 1935 | 30 000 |
| 1960 | 150 000 |
| 1970 | 370 000 |
| 1972 | 500 000 |
| 1974 | 650 000 |
| 1988 | 1 500 000 |
| 1990 | 2 000 000 |
| 1997 | 2 800 000 |
| 2007 | 4 200 000 |
| 2010 | 5 188 000 |
| 2013 | 5 700 000 |
| 2015 | 6 152 180 |
Adalek ar bloavezhioù 1980 e kresk fonnus ar boblañs abalamour da leve an tireoul.

## Hin

Un hin dezerzhel he deus Riyadh. 114 mm a c'hlav a vez bep bloaz, e miz Meurzh hag Ebrel. En amzer sec'h, eus miz Even betek miz Gwengolo, e ya alies-tre ar gwrezverk en tu all da 45°C. Korventennoù-traezh taer a vez er goañv dreist-holl.

## Liammoù diavaez

* (ar) (en) Lec'hienn ofisiel
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Riés

Riés, pe Riez e galleg, distaget [ʁiˈjɛs], zo ur gumun eus Bro-C'hall e departamant Alpes-de-Haute-Provence, er rannvro Provence-Alpes-Côte d'Azur (PACA).

## Douaroniezh

E-kichen kember ar stêrioù Colostre hag Auvestre emañ Riez.

## Anv
### Stummoù sktivet

* Alebece Reiorum Apollinarium (Plinus, Hist. Nat., III, 4)
* C(olonia) I(ulia) A(pollinaris) (Reiorum) (CIL, XII, 358)
* Civitas Reiensium (Not. Gall. XVI, 4)

### Gerdarzh

* Alebece
* Apollinarium
* Reiorum, Reisensium ː diwar anv pobl Reii

## Istor

Riés e oa ur gêr eus pobl ar Reii, staget ouzh rannvro Narbonensis. Savet eo bet da Colonia a urzh latin da vare Aogust. Da vare impalaeriezh izel, e oa staget ouzh Narbonensis Secunda, mammgêr Ais.

## Daveoù, notennoù

* ↑ Jean Guyon ː Topographie chrétienne des cités de la Gaule, des origines au milieu du VIIIè siècle. II. Province ecclésiastiques d'Aix et d'Embrun (Narbonensis Secunda et Alpes Maritimae). De Boccard. 1986. P. 36 - 38
# Riópar

Riópar zo ur gumun eus Spagn e Proviñs Albacete.
# Riz

Riz :
| Oryza sativa ||
| Rummatadur Cronquist ||
| Riezad : | Plantae |
| Skourrad : | Magnoliophyta |
| Kevrennad : | Liliopsida |
| Urzhad : | Cyperales |
| Kerentiad : | Poaceae |
| Genad : | Oryza |
| Anv skiantel ||
| Oryza sativa ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar riz zo greun taolet gant plant eus ar genad Oryza, ar spesad Oryza sativa (riz Azia) pe ar spesad Oryza glaberrima (riz Afrika).

## Kenderc'hadur

* Listenn ar c'hementadoù riz a zo bet kenderc'het er bed e 2020).
| Bro | Tonennoù |
| Sina | 148 300 000 |
| India | 120 000 000 |
| Bangladesh | 35 300 000 |
| Indonezia | 34 900 000 |
| Viêt Nam | 27 100 000 |
| Thailand | 18 600 000 |
| Myanmar | 12 900 000 |
| Filipinez | 12 000 000 |
| Japan | 7 620 000 |
| Pakistan | 7 600 000 |
| Brazil | 7 480 000 |
| Stadoù-Unanet | 7 226 000 |
| Kambodja | 5 840 000 |
| Nigeria | 5 040 000 |
| Egipt | 4 000 000 |
| Nepal | 3 696 000 |
| Republik Korea | 3 507 000 |
| Sri Lanka | 3 038 000 |
| Madagaskar | 2 560 000 |
| Tanzania | 2 310 000 |
| Perou | 2 200 000 |
| Bro | Tonennoù |
| Mali | 2 150 000 |
| Laos | 2 000 000 |
| Iran | 2 000 000 |
| Unaniezh Europa | 1 975 000 |
| Kolombia | 1 900 000 |
| Malaysia | 1 825 000 |
| Ginea | 1 716 000 |
| Aod an Olifant | 1 400 000 |
| Korea an Norzh | 1 360 000 |
| Taiwan | 1 225 000 |
| Uruguay | 879 000 |
| Ecuador | 873 000 |
| Arc'hantina | 819 000 |
| Sierra Leone | 819 000 |
| Senegal | 789 000 |
| Rusia | 741 000 |
| Guyana | 712 000 |
| Paraguay | 670 000 |
| Republik Dominikan | 650 000 |
| Aostralia | 605 000 |
| Turkia | 591 000 |
| Bro | Tonennoù |
| Ghana | 575 000 |
| Kazakstan | 350 000 |
| Bolivia | 345 000 |
| Afghanistan | 343 000 |
| Mozambik | 299 000 |
| Nicaragua | 272 000 |
| Irak | 266 000 |
| Burkina Faso | 260 000 |
| Kuba | 255 000 |
| Kongo (RD) | 252 000 |
| Kameroun | 230 000 |
| Maouritania | 225 000 |
| Panamá | 193 000 |
| Mec'hiko | 193 000 |
| Surinam | 183 000 |
| Benin | 179 000 |
| Liberia | 170 000 |
| Ouganda | 166 000 |
| Tchad | 156 000 |
| Ouzbekistan | 150 000 |
| Venezuela | 130 000 |
| Bro | Tonennoù |
| Ginea-Bissau | 121 000 |
| Chile | 111 000 |
| Costa Rica | 95 000 |
| Etiopia | 91 000 |
| Togo | 91 000 |
| Turkmenistan | 85 000 |
| Kenya | 80 000 |
| Niger | 75 000 |
| Haiti | 70 000 |
| Honduras | 59 000 |
| Maroko | 42 000 |
| Angola | 38 000 |
| Ukraina | 38 000 |
| Gambia | 18 000 |
| Guatemala | 18 000 |
| El Salvador | 16 000 |
| Azerbaidjan | 8 000 |
| Brunei | 1 000 |
| Somalia | 1 000 |
| Trinidad ha Tobago | 1 000 |

## Bevezadur

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Listenn an 10 bro o deus bevezet ar muiañ a riz e 2019.
| Bro | Tonennoù |
| Sina | 142 700 000 |
| India | 97 350 000 |
| Indonezia | 37 400 000 |
| Bangladesh | 35 200 000 |
| Viêt Nam | 22 100 000 |
| Filipinez | 13 000 000 |
| Thailand | 11 170 000 |
| Myanmar | 9 900 000 |
| Japan | 8 450 000 |
| Brazil | 8 100 000 |

## Notennoù

* ↑ (en) 'World AgricultureProduction'. Kavet : 08 Mae 2021.
* ↑ (en) 'World Atlas'. Kavet : 08 Mae 2021.
# Roa

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Roa zo un anv-lec'h spagnolek hag hini meur a lec'h e meur a vro. Un anv-tiegezh eo ivez.

## Lec'hioù

Chile
* Hanga Roa, kêr-benn Rapa Nui, pe Enez Pask
Spagn
* Roa, pe Roa de Duero, e Proviñs Burgos, e Castilla y León
hag ivez
* Berlangas de Roa
* Hoyales de Roa
* La Cueva de Roa
* Moradillo de Roa
* Nava de Roa
* Olmedillo de Roa
* Villaescusa de Roa

## Tud

* Augusto Roa Bastos (1917-2005), skrivagner paragwaiat
* Carlos Roa, melldroader arc'hantinat
# Tadjourah (rannvro)

Tadjourah zo ur rannvro eus Djibouti, e norzh ar vro, sko ouzh Etiopia hag Eritrea.
Hervez niveradeg 2009 e oa er rannvro : 14 820 den o chom e kêr, 23 482 den o chom war ar maez ha 48 402 gantread.
g • ka • ke Rannvroioù Djibouti :
| Rannvroioù | Ali Sabieh · Arta · Dikhil · Djibouti · Obock · Tadjourah |
# Tadig kozh ar brabañser

Tadik kos ar brabanser (skrivet hiriv Tadig kozh ar brabañser) zo unan eus pezhioù Kanaouennou Kerne, un dastumad sonioù brezhonek embannet e 1900, savet gant Yann Gere, pe an Aotrou Quere, pe Barz Kastelfidardo, ur beleg breizhat hag a oa person e Kastellin en XIX$^{vet}$ kantved.

## Liammoù diavaez

* Ar skrid hag an ton
# Tadeusz Kościuszko

Tadeusz Kościuszko pe Andrzej Tadeusz Bonawentura Kościuszko (1746-1817) zo un ofiser polonat eus ar XVIII$^{vet}$ kantved, haroz broadel e Pologn, Belarus, Lituania, ha SUA. Stourm a reas ouzh armeoù Rusia ha Prusia. Perzh a gemeras e Brezel Amerika.