OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Morphine
## Prantadoù kentañ ar strollad

Morphine a oa ur strollad rock savet e 1990 e Boston (Massachusetts) get Mark Sandman, tri ezel a yae d'ober ar strollad-mañ. Anavezet a-gozh e oa Mark Sandman e Boston, pa oa bet oberiant kenañ àr leurennoù underground ar gêr-se, e-barzh strolladoù evel Treat Her Right, the Hypnosonics, pe the Pale Brothers, Supergroup (get Chris Ballew a savas the Presidents of the United States of America).
Ardremmez ar strollad-se a zo divoutin a-walc'h e-sell pezh 'vez graet er sonerezh rock pe pop :
sakso (sonet get Dana Colley), taboulinoù (sonet get Billy Conway pe Jerome Deupree) ha gitar-boud slide div-gordenn get Sandman, mouezh c'hwek hemañ hag ar pozioù. Setu dañvezioù ur blaz dibar a-walc'h, jazz ha blues ivez meur a wezh, pezh a voe graet "Low Rock" get Sandman e-unan.
Nebeud a ardoù met efedusañ disoc'h, ur blaz dibar peogwir ne vez ket savet ar sonerezh àr-dro ar gitar tredan èl kustum e-barzh ar strolladoù rock.
Album kentañ Morphine, "Good", a oa bet enrollet evit ti-embann pladennoù Rykodisc e 1991.
Degemeret mat e oa bet get burutellourion a bep seurt, ha karourion devot en deus bet ar strollad adalek ar penn kentañ. An eil a zo "Cure for Pain" (1993). Àr roudoù kani kentañ eh ae ha berzhig a-walc'h a reas, betek er radiooù a skinas kalzig tonioù zo ("Thursday", "Buena").
Troiadoù sonadegoù bras a voe da heul, dre ar Stadoù-Unanet, Europa, Bro-Japan hag Aostralia.

## Un ti-embann-pladennoù bras

Engouestlet e voe Morphine get Dreamworks Records e 1996, ur label major ha "Like Swimming" a voe o albom kentañ evit an ti-embann pladennoù-se. Degemeret mat-kenañ e voe get ar vurutellourion a-vicher, degemeret mat kenañ met ne reas ket kement a verzh evit pezh a sell doc'h niver ar pladennoù gwerzhet.

## Sandman d'an anaon

Aet eo Sandman d'an Anaon d'an 3 a viz Gourhelen 1999, 46 vle anezhoñ, àr ar leurenn e oa pa samplaas e galon, e-pad ur sonadeg er Giardini del Principe e Palestrina e-tal Roma.
E 2000 e teuas er-maez "The Night", un album hag a oa àr ar stern pa voe tapet kuit Sandman get an Ankou. Un nebeud dastumadegoù zo daet er-maez abaoe.
Diouzhtu àr-lerc'h e varv hag a-benn derc'hel bev koun Sandman hag e sonerezh (hag ivez a-benn serriñ argant evit ur gevredigezh, the "Mark Sandman Music Education Fundation" hec'h añv) eo bet savet "Orchestra Morphine" get Dana Colley ha Billy Conway ha troiadoù sonadegoù da heul. Tro o deus bet an daou-mañ d'en em gavet get Laurie Sargent (kaner ha soner gitar anezhoñ) ha gi da genlabourat getoñ diwezhatoc'h, e-barzh Twinemen.
Ur c'hroazhent a zo bet anvet "Mark Sandman" e Central Square e Cambridge er Massachusetts.
# Morra De Sanctis

Morra De Sanctis zo ur gumun en Italia, e proviñs Avellino e Campania.
# Moroueg

Ur yezh nilez-saharek eus skourr yezhoù soudanek ar c'hreiz eo ar moroueg (moru) komzet gant tro-dro da 70.000 den e Soudan.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Yezhoù soudanek ar c'hreiz
# Moroz

Ar Moroz zo ur stêr eus arvor Kerne-Izel. Emañ hec'h eienenn e Mêlwenn e-tal Kadol. Redek a ra war-zu ar c'hreisteiz betek Konk-Kerne, hag en em deurel a ra er Mor Atlantel.
Brav eo pourmen war droad pe war varc'h-houarn a-hed ar riblennoù, gwez e-leizh a bep tu, war-dro Mêlwenn, Konk-Kerne, Beuzeg-Konk pe Lanrieg.

## Adstêrioù

* Stival
* Val
* Garlodig
# Morozko

Morozko (skrivet Морозко e ruseg) zo ur gontadenn rus, hag a gaver e dastumad Afanasyev. Ur film zo bet savet diwarni en 1964.
Daou zoare zo d'ar gontadenn (meneget evel 95/52a ha 96/52b en embannadurioù rusek, niverenn 480 e renkadur Aarne-Thompson).
Un tamm e tenn ar gontadenn d'ar marvailh alamanek Frau Holle dastumet gant ar vreudeur Grimm.
# Moros (doue)

Moros (henc'hresianeg : Μόρος / Móros, « gwall blanedenn ») pe Oletros (Ὄλεθρος / Ólethros, « distruj », « eur ziwezhañ») a oa un doue en Hellaz kozh hag a glote gant Fatum e Henroma.
# Morozzo

Morozzo (Moross e piemonteg) zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
# Madonna Esterhazy

Ar Madonna Esterhazy zo un eoullivadur war lien eus 1508 diwar zorn al livour italian Raffaello Sanzio.
Emañ er Szépművészeti Múzeum e Budapest, en Hungaria.

## Laeret

Laeret e oa bet an oberenn d'ar 5 a viz Du 1983, war un dro gant gant oberennoù all diwar zorn Raffaello, Giorgione, Tintoretto ha Tiepolo: an holl anezho, ha Madonna Esterhazy ivez, a voe adkavet gant carabinieri italian en ur gouent gresian dilezet, e-kichen Aigio.

## Liammoù

* Madonne di Raffaello
* Operazione Budapest

## Levrlennadur

* Comando Carabinieri - TPC, Anno Operativo 2001, Edizioni De Luca, Roma 2001.
# Madone

Madone zo ur gumun eus Italia, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia.
# Madonna

Madonna zo un anv italianek deuet diwar stagañ ar gerioù ma donna ("ma itron").
Roet eo bet an anv-se da dud ha da draoù, d'ar Werc'hez Vari ha da zelwennoù anezhi dreist-holl.

## Tud

* an anv italianek ordinal graet eus Mari, mamm Jezuz, anavezet evel ar Werc'hez Vari e brezhoneg ;
** Madonna (arz), anv ar poltredoù graet eus ar Werc'hez Vari;
** Madonna gant he mab, anv ar poltredoù anezhi gant ar Mabig Jezuz, pe ar C'hrist
* Madonna Louise Ciccone, ur ganerez ha dañserez stadunanat brudet e dibenn an XXvet kantved ha deroù ar XXIvet kantved, anavezet evel Madonna (kanerez).
** Madonna (albom Madonna), albom graet ganti
** Madonna (video), ur video ganti
** In Bed with Madonna, (Madonna: Truth or Dare) ur film gant Alek Keshishian embannet en 1991.
* Madonna Wayne Gacy, anv arzour Stephen Gregory Bier Jr. (ganet d'ar 6 a viz Meurzh 1964, e Fort Lauderdale (Florida)), soner gant Marilyn Manson.

## Traoù
### Livadurioù

Ur bern lavadurioù zo bet graet d'ar Madonna, ha n'haller menegiñ nemet un toulladig:
* Madona hag he mabig, gant Raffaello (1504-1505)
* Madonna Esterhazy, gant Raffaello
* Maestà (Cimabue), gant Cimabue e Firenze, 1285-1286
* Maestà (Siena) gant Duccio di Buoninsegna e Siena, 1308-1311.
* Gwerc'hez ar C'herreg, pennoberenn Leonardo da Vinci (1483-1486), a livas meur a hini all, evel Virgem, Menino Jesus e Santa Ana (1510-1513) hag ar Madona Benois (1478-1482)
* Madonna (Edvard Munch), ul livadur gant Edvard Munch.

### Kanaouennoù

* Lady Madonna, ur ganaouenn, savet gant Paul McCartney tost penn-da-benn, met lakaet war-gont an daou gomper Lennon ha McCartney, kanet gant gant The Beatles, hag embannet e miz meurzh 1968 war ur bladenn daoudu, hag Inner light an hini a oa ar ganaouenn war an tu all;
* Madonna (...And You Will Know Us by the Trail of Dead), anv un albom gant ar strollad sonerien ...And You Will Know Us by the Trail of Dead, eus Texas

## Lec'hioù en Italia

* Madonna del Ghisallo, un dorgenn e-kichenik Lenn Como,
* Madonna del Sasso, uir gumun e proviñs Verbano-Cusio-Ossola e rannvro Piemonte ;
* Madonna di Campiglio, ur gêriadenn e kumunioù Pinzolo ha Ragoli, er Val Rendena, e Proviñs Trento (Trentino), hag ur 700 a dud enni.
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Madonna (kanerez)

Madonna, pe Madonna Ciccone Rirchie, ganet Madonna Louise Ciccone, a zo ur ganourez hag un aktourez stadunanat ganet d'ar 16 a viz Eost 1958 e Bay City (Michigan). Hi an hini he deus gwerzhet ar muiañ a bladennoù er bed: war-dro 200 milion a albomoù ha 75 milion a single-ioù. Implij a ra he brud evit reiñ hec'h ali war ar relijion, ar politikerezh hag ar revelezh.

## He buhez

E 1977 e oa aet da New York City da vezañ dañserez. Kemer a reas perzh er strollad pop Breakfast Club and Emmy a-raok embann he c'hentañ albom, Madonna, e 1983.

## Istor

Brudet eo en istor Bro-C'hall abalamour m'he devoa taolet he bragez d'ar prezidant Jacques Chirac deuet d'he selaou o kanañ.
Madonna a zo un arzourez pop, met ober a ra gwech ha gwech all gant doareoù sonerezh all evel an dance, an disco, ar R'n'B, ar sonerezh elektronek, ar rock dazeilat, ar pop-rock hag an jazz.

## Oberennoù
### Pladennoù

* 1983: Madonna
* 1984: Like a Virgin
* 1986: True Blue
* 1987: Who's That Girl
* 1987: You Can Dance
* 1989: Like a Prayer
* 1990: I'm Breathless
* 1990: The Immaculate Collection
* 1992: Erotica
* 1994: Bedtime Stories
* 1995: Something to Remember
* 1996: Evita
* 1998: Ray of Light
* 2001: GHV2
* 2003: American Life
* 2003: Remixed & Revisited
* 2005: Confessions on a Dance Floor
* 2006: I'm going to tell you a secret
* 2007: The Confessions Tour
* 2008: Hard Candy
* 2009: Celebration

## Arvestoù

* 1985: The Virgin Tour
* 1987: Who's That Girl World Tour
* 1990: Blond Ambition World Tour
* 1998: The Girlie Show Live Down Under
* 2001: Drowned World Tour
* 2004: Re-Invention World Tour
* 2007: The confessions Tour
* 2008-09: Sticky & Sweet Tour
* 2012: MDNA Tour

## Filmoù

* 1999: Madonna: The Immaculate Collection
* 1999: Madonna: 93:99
* 2001: What It Feels Like For A Girl

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel
# Madonna del Magnificat

Madonna del Magnificat zo anv ul livadur gant Sandro Botticelli, e 1481. Hiriv emañ en Uffizi, e Firenze.

## Al livadur

Tud uhel e vije an dud poltredet:
* Nannina de' Medici e vije an ael o terc'hel ar gurunenn en tu dehoù,
* Lucrezia di Lorenzo de' Medici e vije ar bugel.

## Istor

N'anavezer ket istor an daolenn. Prenet e voe gant an Uffizi en 1785 digant Ottavio Magherini. Dont a c'hallfe eus ar manatioù niverus a voe klozet gant an arc'hdug Pietro Leopoldo. Kredet e voe e teue eus iliz San Francesco al Monte, diwar ur meneg gant Vasari ha Bocchi, met ne glot ket gant an deskrivadur.
Meur a eillivadur zo eus an daolenn, en o zouez hini al Louvre, ha hini al Levraoueg Pierpont Morgan en New York.
# Madonna del Sasso (Piemonte)

Madonna del Sasso zo ur gumun eus Italia e proviñs Verbano-Cusio-Ossola e Piemonte.
# Madonna Colonna

Ar Madonna Colonna zo un eoullivadur war goad gant Raffaello Sanzio war-dro 1507 ha miret e Gemäldegalerie Berlin.
# Madras Rouge

Madras Rouge zo un eoullivadur war lien gant Henri Matisse e 1907. Ar plac'h livet eo gwreg al livour, Amélie Noellie Parayre Matisse.
Emañ an daolenn e dastumad ar Barnes Foundation, e Philadelphia, Pennsylvania, SUA.
# Madre de Deus

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Madre de Deus zo un anv-lec'h portugalek.

## Yezhoù all

* Mamm Doue, e brezhoneg
* Madre de Dios, e spagnoleg

## Lec'hioù

Brazil
* Madre de Deus (Bahia)
* Madre de Deus de Minas, e Minas Gerais
* Brejo da Madre de Deus, e Pernambuco

## Tud

* Filipe da Madre de Deus (war-dro 1630–1688x90) sonaozour

## Traoù all

* Madre de Deus, lestr portugalat, e 1592
* Madre de Deus, lestr portugalat kaset d'ar strad gant Japaniz en 1610

## Pennad kar

* Madredeus, laz-kanañ
# Madre de Deus (Bahia)

Madre de Deus zo ur gumun eus e stad Bahia, en Brazil, un 63 km eus kêr Salvador, war aod Baía de Todos os Santos. 32,201 km² zo dindani, hag e 2013e konted 19.600 a dud o chom enni.
Div enezenn zo anezhi:
* Enez Madre de Deus (Ilha Madre de Deus e portugaleg) hag ur pont ouzh he stagañ ouzh an douar-bras : meur a garter zo enni, hag anvet int Centro, Suape, Cação, Marezinha, Mirim, Alto do Paraíso, Apicum, Nova Madre de Deus ha Quitéria.
* Ilha de Maria Guarda.
Kreñv eo merk an tireoul e tachadoù zo, dindan gazel-ge gant Petrobras, ar gompagnunezh vroadel.

## Istor

An anv kozh e oa Ilha dos Cururupebas, abalamour d'an tiern tupinambá anvet Cururupeba a stourmas pell amzer ouzh an drevadennerien bortugalat.
Betek dibenn ar bloavezhioù 1980 e oa stag ouzh kumun Salvador.
# Padmāsana

Padmāsana (Devanāgarī: पद्मासन), pe stumm al lotuz, zo ur stumm da vezañ azezet gant an divhar kroaziet a-orin eus Henindia ma lakaer pep troad war ar vorzhed enep. Implijet e vez evit meveriañ en hengounioù ar yoga indian hag an arvesterezh boudaat. Lavaret e vez e hañval ouzh ul lotuz, e sikour da analiñ reizh, hag e tegas stabilded ar c'horf.
E-touez skeudennadurioù brudet stumm al lotuz e kaver Śiva, doue askezad ha meverier an hindouegezh, ha Siddhartha Gautama, diazezer ar voudaegezh.
Dont a ra an termen eus ar gerioù sañskritek "padma" a dalv "lotuz" hag "āsana" a dalv "ar fed azezañ pe bezañ azezet".

## Ar stumm

Pa vezer azezet e lakaer un troad war ar vorzhed enep gant ar sol war-zu an nec'h hag ar seul stok ouzh an abdomen. Lakaat a reer neuze an troad all war ar vorzhed enep en un doare simetrek.
Stok eo an daoulin ouzh al leur. Lakaet eo ar c'horf-bras eeun ha kempouez e doare ma vefe skoret gant al livenn-gein gant an nebeutañ a striv a-berzh ar c'higennoù. Kreizennet eo ar c'horf-bras a-us d'an divlez. Evit diskuizhañ ar penn hag ar gouzoug e c'heller lezel ar javed da ziskenn ha tu a-dreñv ar gouzoug da astenn. Sachet e vez an divskoaz war-gil ha savet kest ar brusk. Chom a ra an teod ouzh ar staon. Gallout a ra an daouarn chom war bleg ar varlenn er stumm dhyānamudrā pe war an daoulin er stumm cinmudrā pe jñānamudrā. Distegn eo an divrec'h gant an daouilin dambleget un disterañ.
Peurvuiañ e serrer an daoulagad, ar c'horf distegn. Kempenn ar reer ar stumm betek ma vo santet kempouez hag eeunded. An eeunded a zegas distegnadur a ziskouez ez eo reizh ar stumm evit an asana. Rankout a rafe ar stumm bezañ aes ha naturel hep an disterañ poan.
An darn vrasañ eus an dud o deus ezhomm un dorchenn (zafu) pe un tapis bihan (zabuton) evit seveniñ ar c'hempouez-se. Azezañ a reer e penn a-raok an dorchenn pe an tapis e doare da stouiñ ar pelvis war an araog evit gallout kreizennañ al livenn-gein ha kaout ar skor rekis. N'eus nemet ar re oueskañ a c'hell seveniñ an asana-se hep skor ebet dindan o felvis (ha dizaliet en deus an Dalai Lama ober kement-se).

## Daveoù

* ↑ war e CD, roudenn 1 : "Opening the Eye of New Awareness"

## Gwelet ivez

* Roll an asanaoù
# Padiernos

Padiernos zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ávila, en Kastilha ha León.
# Padilla de Abajo

Padilla de Abajo zo ur gumun e Spagn, e proviñs Burgos.
# Padilla de Arriba

Padilla de Arriba zo ur gumun e Spagn, e proviñs Burgos.
# Paderno Franciacorta

Paderno Franciacorta zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
# Paderno d'Adda

Paderno d'Adda zo ur gumun en Italia e Proviñs Lecco, e rannvro Lombardia.
# Padmé Amidala

Padmé Amidala a zo un dudenn eus an hollved Star Wars. A orin eus ar blanedenn Naboo eo. Bet eo bet Rouanez Naboo. War-lerc'h he ren ez eo bet senedourez er sened galaktikel. A-enep da brezel ar c'hlonoù e oa, ha kemeret he deus perzh e krouidigezh ar pezh a zeuio da vezañ an Emglev Rebell. Dimezet eo dre-guzh da Anakin Skywalker dre ma n'hall ket ar Jedi dimeziñ pe zoken karout unan bennak. Marvet eo en ur c'henel ar c'hevelled Luke ha Leia. Dispartiet eo ar c'hevelled diouzhtu ha kuzhet diouzh o zad deuet da vezañ Dark Vador.
# Paderno Ponchielli

Paderno Ponchielli a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
# Padria

Padria zo ur gumun e proviñs Sassari en enez Sardigna.
# Padova

Padova (e veneteg: Pàdoa) a zo ur gêr ag Italia, kêr-benn proviñs Padova, e rannvro Veneto.

## Tud brudet

Brudet eo ar sant a reer sant Anton Padova anezhañ.

## Monumantoù

* Chapel ar Scrovegni

## Liamm diavaez

* Lec'hienn kumun Padova.
# Marc'harid II Danmark

Marc'harid II Danmark, pe Margrethe II e daneg, ganet e 1940, zo rouanez Danmark.
D'an 31 a viz Kerzu 2023 e kemennas e oa aet kuit a-du gant he mab Frederik.
# Marc'harid Navarra

Marc'harid Navarra a vez lavaret eus meur a rouanez.
* Marc'harid Navarra pe Marc'harid Sikilia (1128–1183), rouanez Sikilia (1166-1171);
* Marc'harid Bourbon (1211-1256), rouanez Navarra goude he dimeziñ da Tepot Iañ Navarra;
* Marc'harid Bro-C'hall (1492-1549)‎, rouanez Navarra dre zimeziñ da Herri II Navarra, skrivagnerez c'hallek;
* Marc'harid Valois (1553–1615), rouanez Navarra ha rouanez Bro-C'hall: dimezet eoa da Herri III Navarra, a deuas da vout Herri IV, roue Bro-C'hall; lesanvet e oa ar Rouanez Margot.

## Pennadoù kar

* Marc'harid Bro-C'hall
# Marc'harid Orleañs

Marc'harid Orleañs, anavezet evel Marguerite d'Orléans e galleg, ganet d'ar 4 a viz Kerzu 1406, ha marvet e 1466, a oa ur briñsez c'hall, kontez Vertus, ha mamm da Frañsez II, dug Breizh. Mamm-gozh Anna Vreizh e oa eta.
Merc'h e oa da Loeiz Iañ Orleañs, a oa breur d'ar roue gall Charlez VI (Bro-C'hall), ha da Valentina Visconti (1368-1408), a oa merc'h da Gian Galeazzo Visconti, Dug Milano. Merc'h-vihan ha nizez e oa war un dro d'ar rouaned c'hall Charlez V ha Charlez VI. C'hoar e oa d'ar priñs gall Charlez, Dug Orleañs, a voe prizoniet gant ar Saozon en emgann Azincourt ha dalc'het e Bro-Saoz e-pad pemp bloaz warn-ugent, amzer dezhañ da skrivañ barzhonegoù ha da zont da vezañ an eil pouezusañ barzh gallek eus ar XV$^{vet}$ kantved, war-lerc'h François Villon.

## Dimeziñ ha bugale

E 1423 e timezas da Richarzh Breizh, anavezet e galleg evel Richard d'Étampes, ha bugale o doe.
* Mari (1424-1477), abadez
* Isabeau (1426-1438)
* Catherine (1428 - goude 1476), dimezet e 1438 gant Guillaume de Châlon († 1475), priñs Orange
* Frañsez II (1435-1488), dug Breizh
* ur mab (1436-1436)
* Marc'harid (1437 - goude 1466), leanez
* Madalen († 1462)
# Marc'harid Savoia (1589-1655)

Marc'harid Savoia (en italianeg : Margherita; e spagnoleg : Margarita; e portugaleg : Margarida) (1589-1655) a oa ur briñsez eus Tiegezh Savoia.

## He buhez

Ganet e oa d'an 28 a viz Ebrel 1589 e Torino. Merc'h e oa da Carlo Emanuele Iañ, dug Savoia ha d'e bried. He mamm (1567-1597) a oa merc'h da Felipe II, roue Spagn.

## Eured ha bugale

Eurediñ a reas d'an 19 a viz C'hwevrer 1608 e Torino, da Francesco IV Gonzaga (1586-1612), dug Mantova ha Montferrato, gouarnour Genova.
Tri bugel o doe:
* Maria Mantova (1609-1660)
** a zimezo en 1627 da Charles III Mayenne (1609-1631), dug Mayenne
* Ludovico (1611-1612)
* Eleonora (1612-1612).

## Fin he buhez

Besrouanez Portugal e voe (1635-1640).
Marvet e oa d'ar 26 a viz Gouhere 1655 e Miranda de Ebro (Spagn).
# Marc'harid Gourlaouen

Marc'harid Gourlaouen (ganet e Douarnenez d'an 3 a viz C'hwevrer 1902 ha marvet d’an 31 a viz Mae 1987 er memes kêr) a oa un emsaverez hag unan eus krouerien Skol Ober. Desket he deus brezhoneg da remziadoù tud, o reizhañ poelladennoù e-pad ouzhpenn 50 vloaz.
Nac'het e voe obidoù brezhonek outi gant person Douarnenez.
# Marc'harid Iañ Bro-Skos

Marc'harid Iañ Bro-Skos (Mairead pe Maighread e gouezeleg, Margrete av Skottland e norvegeg), lesanvet the Maid of Norway e saozneg, ha Jomfruen av Norge e norvegeg, ganet e 1283 ha marvet e 1290, a oa ur briñsez eus Norge, merc'h da Eirik II Magnusson, roue Norge, ha d'e bried Marc'harid Bro-Skos. Rouanez Skosiz e voe adalek 1286 (pa oa 3 bloaz) ha betek he marv (pa oa 7 vloaz), p'edo o vont da Vro-Skos. War-lerc'h he marv e savas bec'h da c'houzout gant piv ec'h afe ar gurunenn, ha diwar se e teuas Brezelioù Dizalc'hted Bro-Skos.
# Marc'harid Saks

Margarete von Sachsen, pe Marc'harid Saks, zo anv meur a briñsez eus Sachsen, pe Saks.
* Marc'harid Saks, abadez Seußlitz
* Marc'harid Saks, priñsez-dilennerez Brandenburg
* Marc'harid Saks (1469–1528), dugez Braunschweig-Lüneburg
* Margarete von Sachsen (arc'hdugez), arc'hdugez Aostria

## Poltredoù

* Margarete von Sachsen (1469–1528) , Dugez Braunschweig-Lüneburg.
* Margarete von Sachsen (1840-1858), arc'hdugez Aostria.
# Marc'harid Savoia

Marc'harid Savoia, pe Margherita di Savoia en italianeg, zo anv meur a briñsez pe rouanez.

## Tud

* Marc'harid Savoia (1202 -1273), merc'h da Tommaso Iañ Savoia ha da Beatrice di Ginevra, dimezet da Hartmann Iañ Kyburg;
* Margherita di Savoia (1225 - 1268), merc'h da Amedeo IV di Savoia ha da Anna di Borgogna, dimezet e 1235 da Bonifacio II del Monferrato (1203 - 1254) e successivamente ad Aimaro di Poitiers, conte di Valentinois;
* Margherita di Savoia (1390 – 1464), merc'h da Amedeo V Savoia ha trede pried (1403) Teodoro II (1364 – 1418), markiz Monferrato ; markizez aet da leanez, ha gwenvidigez;
* Margherita di Savoia (1416-1479), pried da Luigi III d'Angiò;
* Margherita di Savoia (1439 – 1483), merc'h da Ludovico Savoia;
* Margherita di Savoia (1589 – 1655), merc'h da Carlo Emanuele Iañ Savoia ha pried da Francesco IV Gonzaga;
* Margherita Violante Savoia (1635 – 1663), merc'h da Vittorio Amedeo Iañ Savoia
* Margherita di Savoia (1851 – 1926), rouanez Italia.

## Lec'hanvioù

* Margherita di Savoia, kumun e proviñs Barletta-Andria-Trani abaoe 1879, diwar anv ar rouanez, anvet a-raok Saline di Barletta.
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Marc'harid Iañ Danmark

Marc'harid Iañ Danmark pe Margrete Valdemarsdotter (e daneg), pe Margareta (e svedeg), ganet e 1353 ha marvet e 1412, lesanvet Semiramis an Hanternoz, a oa rouanez Danmark, Sveden, ha Norge. Rejantez Danmark e oa adal 1375 evit he mab Olaf Norge, ha rouanez Sveden adal 1387. Ganti e voe lakaet war sav Unvaniezh Kalmar en 1397.

## He buhez

Marc'harid Danmark a oa merc'h da Valdemar Atterdag, roue Danmark, ha d'e bried Hedwig von Schleswig. Dimezet e oa da Håkon VI, roue Norge.

## Pennadoù kar

* Rouanezed Danmark
* Rouanezed Norge
* Rouanezed Sveden
# Mihály Babits

Mihály Babits (Babits Mihály en hungareg ; Szekszárd, 26 Du 1883 – Budapest, 4 Eost 1941) a oa ur skrivagner hungarat, barzh ha troer. Ur plas a bouez en deus bet e buhez lennegel e vro, en hanterenn gentañ an XX$^{vet}$ kantved.
Studiañ a reas hungareg ha lizhiri klasel e skol-veur Budapest ha mont da gelenner e skolioù eil derez goude, e Baja (1905-1906), Szeged (1906-1908), Fogaras (1908-1911), Újpest (1911) ha Budapest (1912-1918). Brud a dapas gant embannadur e varzhonegoù kentañ e 1908.
Da vare ar Brezel bed kentañ e rankas reiñ e zilez abalamour d’e vennozhioù peoc’hgarour. Diwar neuze e pledas gant al lennegezh. Da vare Dispac’h Hungarat 1919 ez eas da gelenner lennegezh e skol-veur Budapest, met goude diskar ar gouarnamant dispac’hel ne voe ket miret en e garg. En 1921 e timezas da Ilona Tanner, ur varzhez ivez. Adalek 1937 e voe klañv gant ur c’hrign-bev, ha mervel a reas e 1941, e Budapest.
Kenlabourat a reas gant ar gelaouenn lennegel Nyugat. Pennskridaozer ar gelaouenn e teuas da vezañ e 1929 ha chom en he fenn betek e varv. Barzhonegoù gant Goethe, Shakespeare, Wilde, Baudelaire a voe troet en hungareg gantañ. An Divina Commedia, gant Dante Alighieri, a voe troet gantañ ivez.
Ar barzhonegoù skrivet gantañ e-unan zo diaes a-walc’h da gompren, ha temoù relijiel o deus aliezik. Romantoù a savas ivez, evel Halálfiai (1927; "Bugale ar marv"). Sevel a reas arnodskridoù c’hoazh ha treiñ kalzik a draoù diwar ar saozneg, ar galleg, an alamaneg, an italianeg, an henc'hresianeg hag al latin. Ur mirdi zo e Szekszárd, gouestlet d’e vuhez ha d’e oberenn.

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (hu) Babits Mihály összegyűjtött versei
# Mijares (Ávila)

Mijares zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ávila, en Kastilha ha León.