OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Red

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Ar ger red a c'hall bezañ un anv boutin e brezhoneg, daou ster gantañ, un anv-gwan e saozneg, pe un anv boutin e spagnoleg.

## Red e brezhoneg

Red, gwrizienn redek, a gaver stank e brezhoneg, da skouer e-barzh :
* ar red-mor
* ar red induktet, e fizik
* ar c'hleñved-red, er vezegiezh
* marc'hadour-red, ur vicher
* ur marc'h-red zo ur marc'h hag a gemer perzh e redadegoù
Red, gwrizienn rediañ, a gaver da skouer er c'hrennlavar Ouzh ar red, n'eus louzoù ebet.

## Red e saozneg

Red a dalv kement ha ruz e yezh Shakespeare :
* Red Orchestra, anv meur a dra
* Red Bull, ur evaj

## Red e spagnoleg

Red a dalv kement ha rouedad e yezh Cervantes :
* "La Red", ur chadenn skinwel chilean
* Rubén de la Red (g. e 1985), ur c'hoarier melldroad ha gourdoner spagnol

## Red er sonerezh
### Arzhourien

* Tampa Red (1904-1981), ur c'haner ha gitarour blues stadunanat
* Axelle Red, saverez pozioù, sonaozourez kanerez velgiat
* ar Red Hot Chili Peppers pe ar "Red Hot", ur strollad funk rock kalifornian
* Red Cardell, ur strollad sonerezh rock breizhat

### Albomoù

* Red, un albom gant ar strollad reggae Black Uhuru, embannet e 1981
* Red, un albom gant Nolwenn Korbell embannet e 2007
* The RED Album, un albom gant ar rapour kalifornian The Game, deuet er-maez e 2011
* Red, anv unan eus albomoù Taylor Swift deuet er-maez e 2012
* The Red, un albom gant ar strollad K-pop sukorean Red Velvet, deuet er-maez e 2015
# Red Cardell

Red Cardell zo ur strollad sonerezh rock bet savet e 1992 e Kemper. An trio renkañ ha direnkañ pep tra a denn d'ar sonerezh henvoazel. Ugent album, daou vil sonadeg er bed, evit ur strollad rock dibar (kan, gitar, akordeoñs, bombard, toumperezh hag ardivinkoù elektronek) anavezet gant an holl e Breizh. Pladennoù diwezhañ Red Cardell zo bet priziet, unan gant Priz meur an Télégramme hag unan all gant Priz Meur ar Bladenn gant Produit en Bretagne. War ar bladenn-se emañ Louise Ebrel o kanañ ganto.

## Sonerien
### A-vremañ

* Jean-Pierre Riou (abaoe 1992) : kan, gitar, bombard, mandolinenn
* Pierre Sangra (abaoe 2015) : biolin, gitar, mandolinenn
* Hibu Corbel (abaoe 2015) : Bateri, skoidigezh, klaouieroù,'samples
* Fred Lucas (abaoe 2018) : Gitar-boud, klaouieroù

### Kozh

* Jean-Michel Moal (1992-2011 ha abaoe 2015-2017) : akordeoñs
* Manu Masko (2001-2015) : Bateri, skoidigezh, klaouieroù, samples
* Mathieu Péquériau (2011-2015) : harmonika, skoidigezh
* Ian Proërer, bateri (1992-2001)
* Patrick Goyat (1992-1994) : Gitar-boud
* Christophe Poignant (1992) : Gitar-boud

## Pladennoù

| Bloavezh | Titr | Notennoù |
| 1993 | Rouge | Studio |
| 1996 | Douleur | Studio |
| 1997 | 3 | Studio |
| 2000 | Rock'n'roll Comédie | Studio |
| 2002 | La Scène | Sonadeg |
| 2003 | Cardelectro | Experimental |
| 2003 | Sans fard | Studio |
| 2004 | Bal à l'Ouest | Sonadeg |
| 2006 | Naître | Studio |
| 2008 | Le Banquet de cristal | Daspunerezh gant pedet |
| 2009 | La Fête au village | Sonadeg gant pedet |
| 2010 | Soleil Blanc | Studio |
| 2012 | Falling in Love | Studio |
| 2013 | Running in Paris | Sonadeg |
| 2013 | Fest-Rock | Sonadeg gant Bagad Kemper |
| 2014 | Gwenn ha Du | Studio gant Bagad Kemper |
| 2016 | Un monde tout à l'envers | Studio |
| 2016 | Bienvenue | Studio gant pedet |
| 2018 | Courir | Studio |
| 2019 | Nerzh | Studio gant Bagad Kemper |
| 2021 | Climatik | Daspunerezh klevidik |

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel Red Cardell
* Jean-Pierre Riou Blog
# Red Bull (disheñvelout)

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Red Bull a c'hall bezañ:
* Red Bull, un evaj startijenn
* Red Bull Racing, ur skipailh kirri-tan Formulenn 1 aostrian
* Red Bull Stratos, anv kefridi Felix Baumgartner, graet gantañ ul lamm buanoc'h eget tizh ar son
* FC Red Bull Salzburg, ur skipailh mell-droad en Aostria
* lesanv ar 34th Infantry Division (Stadoù-Unanet)
# Red Bull Racing

    Evit sterioù all an anv Red Bull, gwelit ar pennad Red Bull (disheñvelout).
Red Bull Racing zo skipailh aostrian ar Formulenn 1, krouet e 2005 goude ma en deus adprenet Red Bull ar skipailh Jaguar Racing. Adprenet en doa ivez Red Bull ar skipailh Scuderia Minardi a zo anvet Scuderia Toro Rosso bremañ. Gounezet en doa an titl e 2010, 2011, 2012, 2013 ha 2022 ha redek a ra e 2023 gant ar c'hampion-doubl Max Verstappen ha Sergio Pérez.

## An anv

Implij an anv Red Bull e bed ar sportoù liammet gant an nerzh eo politikerezh ar gompagnunezh Red Bull hag a werzh un evaj nerzhusaat.

## Red Bull Advanced Technologies

Krouet e oa bet Red Bull Advanced Technologies evit krouiñ objedoù teknik e-liamm ouzh saverien all. Ganto e oa bet krouet an Aeroscreen implijet e IndyCar adalek 2020.

## Da welout

a vo kavet e Wikimedia Commons.

### Liammoù diabarzh

* Red Bull
* Stewart Grand Prix
* Jaguar Racing

### Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel
| Kampion a-raok : Brawn | Red Bull Kampion bed ar Formulenn 1 2010-2011-2012-2013 | Kampion war-lerc'h : Mercedes |
| Kampion a-raok : Mercedes | Red Bull Kampion bed ar Formulenn 1 2022 | Kampion war-lerc'h : — |
Kevezadeg bed ar Formulenn 1 e 2023 :
| Red Bull | Ferrari | Mercedes | Alpine | McLaren | Alfa Romeo | Aston Martin | Haas | AlphaTauri | Williams |
| 33 Verstappen 11 Pérez | 55 Sainz 16 Leclerc | 44 Hamilton 63 Russell | 10 Gasly 31 Ocon | 4 Norris 81 Piastri | 77 Bottas 24 Zhou | 14 Alonso 18 Stroll | 27 Hülkenberg 20 Magnussen | 22 Tsunoda 21 de Vries | 23 Albon 2 Sargeant |
# Red Bull RB2

Ar Red Bull RB2 eo an eil patrom kirri kinniget gant Red Bull Racing. Savet e oa bet ar patrom gant Adrian Newey. Sturiet e oa bet ar patrom Formulenn 1 gant David Coulthard ha Christian Klien e-pad kevezadeg 2006.

## Istor

E Formulenn 1 e oa deuet Dietrich Mateschitz da vezañ mestr war daou skipailh. Ur bloaz war-lerc'h e oa bet kreñvaet ar framm aostrian dre ur gevrat kefluskañ gant Ferrari hag e oa erruet rener teknikel McLaren, Adrian Newey n'en deus ket bet amzer d'ober war-dro ar RB2. Kinniget abred er c’houlzad e oa bet an unkouc’h nevez ha dipitet e oa abalamour ma oa bihan e fiziañs hag abalamour ma oa efedus. E-kerzh kentañ Priz Meur ar c'houlzad, e Bahreïn, e oa bet daouzekvet plas Coulthard en dalc'h perzhegañ pa lakaas e genskipailher e. En eil gwezh en em gavas Klien en eizhvet plas pa zilezas Coulthard eus an eizhvet plas. E-pad an harz-labour teir sizhunvezh etre Prizioù Bras Aostralia ha San Marino, Dietrich Mateschitz a ro da glevet ne c'hallfe ket e vleiner a. Da-geñver Priz Meur Europa emañ an RB2, a zo keitat e renkadoù, o vont da vezañ fall er redadegoù. Goulthard a skoas an Toro Rosso STR1 gant Vitantonio Liuzzi adalek ar c'hentañ troiad ha dilezel a reas un dro diwezhatoc'h tra ma tilez. Ar senario a vez graet c’hoazh e Spagn ma kouezhe Coulthard e garr-tan ouzh ur voger e-pad ar redadegoù ha ma echuas e redadeg pevarzekvet. A-drugarez d'an darvoudoù redadegoù meret-kaer emañ Klien a-raok Coulthard un nebeud troioù evit trede tennad Monaco ; e RB2.
7vet plas zo gant ar skipailh met n'en deus enskrivet nemet 16 poent, div wech nebeutoc'h eget e 2005.

## Disoc'hoù kampionad ar bed Formulenn 1

Résultats détaillés de la Red Bull RB2 en championnat du monde de Formule 1 :
| Saison | Écurie | Moteur | Pneus | Pilotes | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Courses | Points inscrits | Classement |
| Saison | Écurie | Moteur | Pneus | Pilotes | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | Points inscrits | Classement |
| 2006 | Red Bull Racing | Ferrari V8 | Michelin | | BAH | MAL | AUS | SMR | EUR | ESP | MON | GBR | KAN | USA | FRA | ALA | HON | TUR | ITA | CHI | JAP | BRÉ | 16 | 7vet |
| 2006 | Red Bull Racing | Ferrari V8 | Michelin | David Coulthard | 10 | DNF | 8 | DNF | DNF | 14 | 3$^e$ | 12 | 8 | 7 | 9 | 11 | 5 | 15 | 12 | 9 | DNF | DNF | 16 | 7vet |
| 2006 | Red Bull Racing | Ferrari V8 | Michelin | Christian Klien | 8 | DNF | DNF | DNF | DNF | 13 | DNF | 14 | 11 | DNF | 12 | 8 | DNF | 11 | 11 | | | | 16 | 7vet |
| 2006 | Red Bull Racing | Ferrari V8 | Michelin | Robert Doornbos | | | | | | | | | | | | | | | | 12 | 13 | 12 | 16 | 7vet |
Kevezadeg bed ar Formulenn 1 e 2023 :
| Red Bull | Ferrari | Mercedes | Alpine | McLaren | Alfa Romeo | Aston Martin | Haas | AlphaTauri | Williams |
| 33 Verstappen 11 Pérez | 55 Sainz 16 Leclerc | 44 Hamilton 63 Russell | 10 Gasly 31 Ocon | 4 Norris 81 Piastri | 77 Bottas 24 Zhou | 14 Alonso 18 Stroll | 27 Hülkenberg 20 Magnussen | 22 Tsunoda 21 de Vries | 23 Albon 2 Sargeant |
# San Giuliano

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
San Giuliano zo un anv italianek ha hini meur a lec'h ha meur a zen.

## Lec'hioù
### Kumunioù

* San Giuliano del Sannio, kumun e proviñs Campobasso
* San Giuliano di Puglia, kumun e proviñs Campobasso
* San Giuliano Milanese, kumun italian e meurgêr Milano
* San Giuliano Terme, kumun e proviñs Pisa

### Frazioni hag all

* San Giuliano, enezenn e morlenn Venezia
* San Giuliano, frazione e Castelvetro Piacentino e proviñs Piacenza
* San Giuliano, frazione e Cologno Monzese e meurgêr Milano
* San Giuliano, frazione en Arezzo
* San Giuliano, rione ha frazione e Mestre e Venezia, hag ennañ ar Parco San Giuliano
* San Giuliano Mare, frazione e Rimini
* San Giuliano Nuovo, frazione en Alessandria
* San Giuliano Vecchio, frazione en Alessandria
* Laghi di San Giuliano, e Caderzone Terme e proviñs Trento

#### Malta

* San Giuliano, kumun e Malta
# San Giovanni la Punta

San Giovanni la Punta zo ur gumun e Sikilia, e proviñs Catania
# San Giuseppe

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
San Giuseppe zo un anv-lec'h italianek.

## Orin

Diwar an anv Giuseppe, anv italianek Jozef, pried Mari en Testamant Nevez.

## Lec'hioù
### Kumunioù

* San Giuseppe Jato, e Meurgêr Palermo
* San Giuseppe Vesuviano, e Meurgêr Napoli
* Rima San Giuseppe, e proviñs Vercelli
* San Marzano di San Giuseppe, e proviñs Taranto

### Frazioni

* San Giuseppe, e Montecarlo e proviñs Lucca
* San Giuseppe, e Cassolae proviñs Vicenza
* San Giuseppe, e Comacchio e proviñs Ferrara
* San Giuseppe, e Rovato e proviñs Brescia
* San Giuseppe, e Tolentino e proviñs Macerata
* San Giuseppe, e Treviso
* San Giuseppe della Chiusa, e San Dorligo della Valle e proviñs Trieste

### Karterioù

* San Giuseppe, e Monza
* San Giuseppe, e Napoli
* San Giuseppe, e Trento
# San Giovanni in Persiceto

San Giovanni in Persiceto a zo ur gumun eus proviñs Bologna e rannvro Emilia-Romagna en Italia.
# San Giuliano Milanese

San Giuliano Milanese a zo ur gumun italian, e Meurgêr Milano.

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# San Giuliano Terme

San Giuliano Terme zo ur gumun eus Italia, e proviñs Pisa, e rann vro Toskana.
# San Giuseppe Jato

San Giuseppe Jato zo ur gumun italian e Meurgêr Palermo e Sikilia.
# San Giuliano del Sannio

San Giuliano del Sannio zo ur gumun en Italia, e proviñs Campobasso, e rannvro Molise.
# San Giuliano di Puglia

San Giuliano di Puglia zo ur gumun en Italia, e proviñs Campobasso, e rannvro Molise.
# San Giuseppe Vesuviano

San Giuseppe Vesuviano zo ur gumun italian eus Meurgêr Napoli.
# Taranta Peligna

Taranta Peligna zo ur gumun en Italia, en Abruzzo, e proviñs Chieti.
# Tarascon

    Evit implijoù all, gwelet Tarascon (disheñvelout).
Tarascon :
| Kastell Tarascon, war lez ar Ron. ||
| Bro | Okitania |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Provence-Alpes-Côte d'Azur |
| Departamant | Bouches-du-Rhône |
| Arondisamant | Arle |
| Kanton | Tarascon (pennlec'h) |
| Kod kumun | 13108 |
| Kod post | 13150 |
| Maer Amzer gefridi | Charles Fabre 2008-2014 |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération Arles-Crau-Camargue-Montagnette |
| Lec'hienn web | tarascon.org |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 15 508 ann. (2020) |
| Stankter | 210 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 3 m — brasañ 200 m |
| Gorread | 73,97 km² |
| kemmañ |
Tarascon (en okitaneg hag e galleg) zo ur gêr eus Provañs hag ur gumun eus departamant Bouches-du-Rhône.
Emañ hanter-hent etre Avinhon hag Arle, war lez kleiz ar stêr Ron. En tu all d’ar stêr emañ Bèucaire, ur gêr all, e departamant ar Gard.
Al levr Tartarin de Tarascon, skrivet gant Alphonse Daudet, a gont troioù-kaer un den aleno.

## Savadurioù

* Iliz Santez Marta. Enni, hervez a gonter, e vije bez ar santez. Savet e voe an iliz, en doare romanek da gentañ ha gotek da c’houde, etre an XII$^{vet}$ hag ar XIV$^{vet}$ kantved. Eus an III kantved eo ar c’hev-iliz.
* Kastell ar roue René. Staget e voe da sevel ar c’hastell zo bremañ e 1404, gant Loeiz II, dug Anjev, kont Provañs ha roue Naplez. Kendalc’het e voe gant e vibien, Loeiz III ha Reun Iañ. Gant hennezh e voe echuet e 1449. Setu perak e vez anvet « kastell ar roue Reun ». Aloubet e voe Provañs gant Loeiz XI, roue Bro-C’hall, ha staget e voe ouzh Bro-C’hall.
E 1932 e voe prenet ar c’hastell gant ar stad ha kempennet eo bet abaoe.

## Kêrioù gevellet

* Beit She'an (Israel)
* Elmshorn (Alamagn) abaoe 1987
* Fraga (Spagn)
* Neviano degli Arduini (Italia)
* Porrentruy (Suis)

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec’hienn ofisiel Tarascon
* (fr) Fichenn diwar-benn Tarascon, Ministrerezh ar Sevenadur
* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Tarascon (disheñvelout)

Tarascon zo anv div gumun c'hall eus Okitania:
* Tarascon, ur gumun eus Provañs, en departamant Bouches-du-Rhône, brudet abalamour d'ar romant Tartarin de Tarascon, gant Alphonse Daudet,
* Tarascon-sur-Ariège pe Tarascon d'Arièja en okitaneg, ur gumun en departamant Ariège.
# Taranto

Taranto en italianeg, Tarde e taranteg, Τάρας / Táras e gresianeg, Tarentum e latin), zo ur gumun hag ur gêr eus arvor kreisteiz Italia e pleg-mor Taranto, e rannvro Puglia, gant 199 012 annezad. Kêr-benn proviñs Taranto eo.

## Douaroniezh

Taranto zo ur porzh etre daou vor, ar mor bras (ar Mor Ionian), hag ar mor bihan anvet Mar Piccolo, ul lenn-vor a zo e penn ar ganol : la città dei due mari (kêr an daou vor) a vez graet anezhi. Emañ ar gêr gozh, pe la Città Vecchia, pe Borgo Antico, en un enezenn etre an daou vor-se.
Ur pont-tro daouahelek, anvet Ponte Girevole, digoret e 1887, a zo a-us d'ar ganol. Tennañ a ra d'ar pont kozh anvet Pont National a oa gwechall (1861) e Brest.

## Kêrioù gevell

* Brest (Breizh) abaoe 1964
* Donetsk (Ukraina) abaoe 1985
* Alicante (Spagn) abaoe 2010
* Islamabad (Pakistan) abaoe 2010
* Sparta (Gres) abaoe 2015

## Skeudennoù

* Daou biler templ Poseidon
* Ar c'hastell aragonat
* Taranto - An ti-kêr da noz
* Taranto - Monumant d'ar re lazhet er brezelioù
# Taras Bulba

Taras Bulba, pe Taras Boulba (Тара́с Бу́льба, "Taras Boul’ba"), zo anv un danevell rusek gant Nikolai Gogol diwar-benn ur C'hozak ukrainat anvet Taras Bulba. Daou zoare zo d'an danevell: an hini kentañ, en dastumad Mirgorod e 1835, hag unan hiroc'h en 1843. N'eo ket bet troet an oberenn e brezhoneg.

## An istor

Ar C'hozak zaporog Taras Boulba en deus daou vab, Andrei hag Ostap, hag o-zri ez eont da vrezeliñ ouzh Pologn. Mervel a raio Taras Boulba.

## Filmoù

Meur a film zo bet savet diwar an danevell.
# Tarasaigh

Tarasaigh (distaget [ˈt̪ʰaɾas̪aj] e gouezeleg ; Taransay e saozneg) zo un enezenn vihan eus Bro-Skos, unan eus an Inizi Gall Pellañ. Emañ er gornaoueg da enez Na Hearadh.
En em astenn a ra war 14,8 km². Beinn Ra eo anv ar grec'henn uhelañ, a dizh 267 metr a-us live ar mor. Tudet e oa Tarasaigh betek 1974. Bremañ e vez tud o chom war an enezenn e-pad ar vakañsoù hañv hepken. An hini vrasañ eus inizi didud Bro-Skos eo.
# Tarantasca

Tarantasca zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
# Taraoeg

Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek an norzh eo an taraoeg (tarao pe taraotrong) komzet gant tro-dro da 570 den (1988) e gevred Manipour en India.

## Gwelet ivez

* Yezhoù koukiek-tchinek-nagaek
* Yezhoù koukiek-tchinek
# Taras Chevtchenko

Taras Hryhorovych Chevtchenko (ukraineg : Тара́с Григо́рович Шевче́нко, distaget tɑˈrɑs ɦrɪˈɦɔrɔvɪt͡ʃ ʃɛwˈt͡ʃɛnkɔ), bet ganet d'an 9 a viz Meurzh (25 a viz C'hwevrer hervez an deiziadur kozh) 1814 ha marvet d'an 10 a viz Meurzh (26 a viz C'hwevrer) 1861, a oa ur barzh ha livour ukrainat. Kontet eo da vezañ gwellañ barzh romantel Ukraina. E anv zo bet roet da Skol-veur Kyiv Taras-Chevtchenko e Kyiv.
# Saâd Belouadah

Saâd Belouadah, bet ganet d'ar 16 a viz Eost 1979 en Aljeria, zo ur meurc'hoarier echedoù aljerian.
Mestr Etrebroadel eo.
2 376 edo e renk Elo e miz Du 2016.
E miz Gouhere 2016 e voe trec'h er Strollad A e Tournamant Broadel Constantine.
Kemer a reas perzh en Olimpiadoù e 2014 hag e 2016 e skipailh Aljeria.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ El Watan

## Liammoù diavaez

* E fichenn FIDE
* E c'hoari e Chess Games
# Saône

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Ar Saône (distaget [so:n] e galleg, Arar gwechall) zo ur stêr e reter Bro-C'hall. Un adstêr d'ar Ron eo. Emañ eien ar Saône e Vioménil e departamant ar Vosges, ha teurel a ra he dour er Ron e Lyon.
Redek a ra ar Saône dre an departamantoù-mañ : Vosges, Haute-Saône, Côte-d'Or, Saône-et-Loire, Ain, Rhône kent kemberiñ e Metropol Lyon.

## Istor

An Ambarri eo anv ar bobl c'halian hag a oa o chom war lezioù ar stêr.
War lez ar stêr eo e c'hoarvezas Emgann an Arar, e 58 kent JK, pa viras Julius Caesar ouzh an Helveted da dreuziñ ar stêr.

## Notennoù

* ↑ E skridoù Julius Caesar.
# Scacchi

Scacchi (Echedoù en italianeg) a zo un eoullivadur graet war lien gant Sofonisba Anguissola e 1555 hag a c'haller gwelout er Mirdi Navrodwe e Poznań e Polonia.
En daolenn e weler an arzourez Sofonisba Anguissola, gant he c'hoarezed Lucia ha Minerva, ha marteze o mamm. Ouzh ar plankenn echedoù e lenner ur frazenn latin : «SOPHONISBA ANGUSSOLA VIRGO AMILCARIS FILIA EX VERA EFFIGIE TRES SUAS SORORES ET ANCILAM PINXIT MDLV».
# Scafa

Scafa zo ur gumun italian e Proviñs Pescara e rannvro Abruzzo.
# Scafell Pike

Scafell Pike eo menez uhelañ Bro-Saoz, 978 m dezhañ a-us da live ar mor. E Cumbria emañ, e gwalarn ar vro, en tolead anvet Lake District. Unan eus ar Southern Fells eo.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Saône-et-Loire

Saône-et-Loire :
| Melestradurezh ||
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Bourgogn |
| Pennlec'h (prefeti) | Mâcon |
| Isprefetioù | Autun Chalon-sur-Saône Charolles Louhans |
| Prezidant ar c'huzul-departamant | André Accary (UMP) |
| Prefed | Jérôme Gutton |
| Kod EBSSA | 71 |
| Kod ISO 3166-2 | FR-71 |
| Kod Eurostat NUTS-3 | FR263 |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 551 063 ann. (2020) |
| Stankter | 64 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Kenurzhiennoù | 46° 40′ 01″ Norzh 4° 42′ 00″ Reter / 46.667, 4.7 |
| Gorread | 8 575 km² |
| Adrannoù ||
| Arondisamantoù | 5 |
| Pastelloù-bro | 6 |
| Kantonioù | 29 |
| Etrekumuniezhioù | 19 |
| Kumunioù | 567 |
| kemmañ |
Ar Saône-et-Loire (distaget:) a zo un departamant e kreiz-reter Bro-C'hall, er rannvro Bourgogn. Mâcon eo ar pennlec'h anezhañ, hag an niverenn 71 a zo roet dezhañ. Evel an darn vrasañ eus an departamantoù e oa bet savet d'ar 4 a viz Meurzh 1790. Savet eo bet diwar ul lodenn eus Bourgogn gozh, a oa bet un dugelezh dizalc'h er Grennamzer.

## Arondisamantoù ar Saône-et-Loire

* Autun
* Chalon-sur-Saône
* Charolles
* Louhans
* Mâcon

## An anv

Savet eo anv an departamant diwar anv div stêr, ar Saône, hag al Liger, hervez giz c'hall ar c'hrouiñ-departamantoù. Er bloaz 2003 en doa klasket prezidant ar c'huzul-departamant advadeziñ an departamant « Bourgogne-du-sud » (Bourgogn-ar-su), en aner. Met gant an anv-se e ra Burev an touristerezh en departamant.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ar c'huzul-departamant
* Lec'hienn ar stad c'hall en departamant (prefeti)
* Touristañ er Saône-et-Loire

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Scafati

Scafati zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
# Sayornis

Sayornis :
| Sayornis nigricans, luc'hskeudennet e Liorzhoù-louzawouriezh Riverside (Kalifornia, Stadoù-Unanet Amerika). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Tyrannidae |
| Anv skiantel ||
| Sayornis Bonaparte, 1854 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Sayornis a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1854 gant an evnoniour gall Charles Lucien Bonaparte (1803-1857).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Tri spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* Sayornis nigricans
** S. n. amnicola, angustirostris, aquaticus, latirostris, nigricans ha semiater,
* ar c'helienaer fibi (Sayornis phoebe),
* Sayornis saya
** S. s. quiescens ha saya.
O c'havout a reer e takadoù 'zo eus Norzhamerika, Mec'hiko, Kreiz ha Suamerika, eizh (8) isspesad dezhe en holl.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Tyrannidae/Sayornis (lennet e-barzh d'ar 26 a viz Mezheven 2018).
* ↑ Kinnig graet gant Divi gKervella er pennad Un distro war anvioù laboused Europa (2), hor YEZH, niv. 291, Gwengolo 2017, pajenn 5 ha degemeret gant TermOfis Ofis publik ar brezhoneg (Kelienaer fibi | m. | Kelienaered fibi | Moucherolle phébi | Sayornis phoebe (étudié)).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Scagnello

Scagnello zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
# Sant Pere de Vilamajor

Sant Pere de Vilamajor zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Quirze Safaja

Sant Quirze Safaja zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Pere Sallavinera

Sant Pere Sallavinera zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Pere de Riudebitlles

Sant Pere de Riudebitlles zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Pere de Torelló

Sant Pere de Torelló zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Pere dels Forcats

Sant Pere dels Forcats (['sam'peɾəðəlsfuɾ'kats] (Saint-Pierre-dels-Forcats e galleg) zo ur gumun e Conflent, e Katalonia an Norzh, en departamant Pireneoù-ar-Reter. 12.81 km² zo dindani, 264 a dud enni, hervez niveradeg 2018, da lavarout eo 21 den/km².
A-stok emañ ouzh kumunioù Eina er c'hornôg, La Cabanassa en norzh, Sautó er biz ha Planès er reter.
Hervez ur c'hrennlavar katalanek : A Sant Pere són boniquetes, a Bolquera ja no tant, i a Planès, la flor del ram ! "Kaer int e Sant Pere, e Bolquera n'int ket kement, hag e Planès bleuñvenn ar boked !".

## Population

|1968 | 114
|1975 | 166
|1982 | 156
|1990 | 185
|1999 | 213
|2007 | 233
|2012 | 264
|2017 | 267
# Sant Pol de Mar

Sant Pol de Mar zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Quirze del Vallès

Sant Quirze del Vallès zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Pere de Ribes

Sant Pere de Ribes zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Quirze de Besora

Sant Quirze de Besora zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Tchiroueg

Ur yezh sinek-tibetek eus isskourr yezhoù koukiek-tchinek an norzh eo an tchiroueg (chiru pe chhori) komzet gant tro-dro da 3 774 den (1981) en Assam, Manipour ha Nagaland en India.

## Gwelet ivez

* Yezhoù koukiek-tchinek-nagaek
* Yezhoù koukiek-tchinek
# Tchitchimekeg

Ur yezh otek-mangeek eus is-skourr ar yezhoù otopameek eo an tchitchimekeg (chichimeca pe chichimeca-Jonaz) komzet gant tro-dro da 200 den (1993) e Mec'hiko.
Ur yezh en arvar da vont da get an hini eo.

## Gwelet ivez

* Yezhoù otek-mangeek
* Yezhoù otopameek