OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Generalfeldmarschall

Ar Feldmarschall (eus alamaneg uhel kozh marahscalc, Marschall, mestr-marchosi, ha ) a oa er XVI$^{vet}$ kantved ur renner marc'hegerezh. E-kerzh ar XVII$^{vet}$ kantved e veze roet an titl Fältmarskalk e sveden, lec'h ma veze o arme an hani aozet ar gwellañ en Europa. Adal 1607 e veze dilennet ur Riksmarskalk evel penn an arme. Er brezel Tregont Vloaz e veze graet Feldmarschall eus ofiserien a rank krenn pe uheloc'h.
Er Wehrmacht e veze graet Generalfeldmarschall d'ar re a rank uhelañ al lu.
Roll eus un nebeud anezho:
* Franz Joseph Iañ ;
* Gwilherm II ;
* Wilhelm Keitel ;
* Hermann Göring ;
* Erwin Rommel ;
# Gene Wilder

Jerome Silberman, bet ganet e Milwaukee (Wisconsin, Stadoù-Unanet Amerika) d'an 11 a viz Mezheven 1933, zo un aktour hag ur fentigellour stadunanat.
# General Roca

General Roca zo anv meur a lec'h en Arc'hantina.

## Orin

Diwar anv Julio Argentino Roca, jeneral ha politikour, prezidant ar vro, lesanvet el Zorro.

## Lec'hioù

** Colonia General Roca, e proviñs Entre Ríos,
** General Roca, e proviñs Córdoba
** Departamento General Roca, e proviñs Córdoba
** General Roca, e proviñs Río Negro
** Departamento General Roca, e proviñs Río Negro
** Villa General Roca, e proviñs San Luis

## Pennad kar

* Roca
# Josephine Wessely

Josephine Wessely (1860-1887) a oa un aktourez aostrian. Brudet e oa bet o c'hoari Gretchen e Faust, gant Goethe.

## Liammoù

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Josephine von Baden

Josephine von Baden (1813-1900) a oa ur briñsez alaman. Merc'h e oa d'an dug-meur Karl Ludwig Friedrich von Baden ha d'e bried Stéphanie Louise de Beauharnais.
Dimeziñ a reas d'an 21 a viz Here 1834 e Karlsruhe da Karl Anton von Hohenzollern-Sigmaringen, mab da Karl von Hohenzollern-Sigmaringen (1785–1853) ha d'e bried Marie Antoinette Murat (1793–1847), nizez d'ar jeneral gall Joachim Murat, Roue an Div Sikilia, breur-kaer da Napoleone Buonaparte.

## He bugale

* Leopold Stephan (1835–1905)
* Stephanie (1837–1859) – dimezet d'ar roue Pedro V Portugal
* Carol Iañ Roumania (1839–1914), Roue Romania
* Anton (1841–1866), gefallen
* Friedrich (1843–1904)
* Marie Luise Alexandrine (1845–1912) – dimezet da Philipp von Flandern (1837–1905)
# Joseíto Fernández

Joseíto Fernández (José Fernández e wir anv) a oa ur c'haner ha sonaozer kuban, ganet d'ar 5 a viz Gwengolo 1908 e La Habana, e karter Los Sitios, ha marvet eno d'an 11 a viz Here 1979. Brudet eo dreist-holl evel saver Guajira Guantanamera.

## E vuhez

E 1920, pa oa 12 vloaz, e kane gant e vignoned da noz er straed. Diwezhatoc'h, hep bezañ studiet, e savas lazoù tri ha c'hwec'h, ma krogas da ganañ e meur a laz-seniñ eus ar vro.
En e yaouankiz e labouras evel kere, gwerzher kazetennoù, ha re all c'hoazh, evit magañ e dud</ref>.
Abalamour d'e zoare da ganañ ar bolero, an danzon hag ar guajira e oa bet anvet « el rey de la melodía », roue ar velodienn.
War-dro dibenn ar bloavezhioù 1920 e oa o labourat en ur skingomz e Guantánamo . E 1928 eo e voe brudet gant ar son Guajira Guantanamera. Eñ a lare eo gantañ e oa bet savet. Peurvuiañ e lavarer e vije bet savet gant Herminio García Wilson ha kempennet gant Cheo Marquetti e doare ur guajira.
* En 1935 e kane bemdez ar guajira Guantanamera gant gwerzennoù disheñvel er skingomz CMCO gant an Orquesta Típica, renet gant ar soner piano Alejandro Riveiro.
* En 1939, e rae memes tra en abadenn « El suceso del día » er skingomz CMQ, gant ar ganerez « la Calandria », ha gant Chanito Isidrón e veze savet ar c'homzoù.
* En 1941 e voe sonenrollet Guajira Guantanamera gant Joseíto hag an Orquesta Típica, evit disques RCA Víctor dindan an anv Guardabarreras ha Mi biografia.
* Adalek 1943 e kemeras perzh en un abadenn-skingomz anvet “El suceso del día” a badas 14 vloaz.
E 1963 e tapas brud pa voe kanet e oberenn Guantanamaera gant ar c'haner stadunanat Pete Seeger, en un abadenn e Carnegie Hall en New York.
E 1971 e reas anaoudegezh gant Pete Seeger a oa deuet da Enez Cuba ha mignonede voent betek e varv e 1979.

## E ganaouennoù

Savet en deus meur a ganaouenn brudet evel: Elige tú, que canto yo, Amor de madre, Demuéstrame tú, Así son, boncó, Tu tierra y tu libertad, Mi biografía, Para que volvieras.
Darn a zo bet kanet gant Benny Moré.

## Notennoù

* 1 2 Centenario de Joseíto Fernández, un artista que caló hondo
* ↑ Joseíto Fernández, el autor indiscutible de la Guajira Guantanamera
* ↑ (en)Joseíto Fernández ha Guantanamera (en saozneg)
# Joseph und seine Brüder

Joseph und seine Brüder zo ur romant alamanek gant Thomas Mann , savet entre 1933 ha 1943. Adkontañ a ra en e zoare istor Jozeb, a gaver e levr ar C'heneliezh, er Bibl.
# Josepha Conti

Josepha Conti, ganet d'ar 17 a viz C'hwevrer 1825 ha marvet d'an 28 a viz Du 1881, a oa ur servijerez koant eus Bavaria en XIXvet kantved.
Merc'h henañ ur vatezh e oa. Da 15 vloaz, e 1840, e voe dimezet d'al livour Anton Conti, 45 bloaz dezhañ. O chom edont er Briennerstrasse, en München, nepell diouzh palez ar roue Ludwig Iañ Bavaria.
Poltredet e voe gant Joseph Karl Stieler e 1844, pa oa 19 vloaz. Adstagañ a reas an arzout gant an alegoriennoù evel en e oberoù kentañ eus ar rummad. Lakaet e voe Josepha da zougen ur gurunennad roz, ha da sellout trema an neñvoù, e doare al leanez ha santez Rosa de Lima.
Serret e voe an oberenn e dastumad Ludwig Iañ, roue Bavaria, ha diskouezet e Poltredaoueg ar gened.
# Josephine Caroline Lang

Josephine Caroline Lang, bet ganet d’ar 14 a viz Meurzh 1815 e München hag aet d’an Anaon d’an 2 a viz Kerzu 1880 e Tübingen, a oa ur saverez lieder ha ur ganerez romantel alaman.
# Joseph Wright of Derby

Joseph Wright of Derby, ganet e 1734 e Derby ha marvet eno ivez e 1797, zo ul livour saoz.

## E vuhez

Mab e oa d'un alvokad eus Derby. Studiañ a reas e Londrez gant Thomas Hudson, a gelennas ivez Joshua Reynolds. Goudee studi e tizroas da gêr Derby hag eno e chomas goude-se.
Poltredoù ha gwelvaoù a livas. Peurvuiañ e rae gant teknik ar sklêrijenn deñval.

## E oberennoù

* A Philosopher Lecturing on the Orrery (Un philosophe fait une leçon sur le planétarium de table), (1764-1766), 147,3 x 203,2 cm, Derby, Museum and Art Gallery
* An Experiment on a Bird in the Air Pump (An Arnod gant an evn er pomp dre aer), (1768), Londrez, Tate Gallery
* The Blacksmiths shop, 1771, (Yale, Center for British Art)
* An Alkimiour o tizoleiñ ar Fosfor (1771), Derby, Museum and Art Gallery
* Cave at evening, 1774 (Smith College Museum of Art, Northampton)
* Matlock Tor by Moonlight, 1777-80, (Yale Center for British Art)
* Self-portrait, 1780, (Yale Center for British Art)
* Cottage on Fire at Night, 1785-93, (Yale Center for British Art)
* Academy by Lamplight, 1768-71, (Yale Center for British Art)
* Indian Widow 1783-1784, Derby, Museum and Art Gallery
* Vesuvius from Posillipo, 1788, (Yale Center for British Art)

## Pennadoù kar

* Georges de La Tour
* Derby Museum and Art Gallery
# Joseph de Jussieu

Joseph de Jussieu, bet ganet d'an 3 a viz Gwenholon 1704 e Lyon, (Bro-C'hall), marvet d'an 11 a viz Ebrel 1779 e Pariz (Bro-C'hall).
Ul louzawour gall e oa.
# Josephine Baker

Josephine Baker, Freda Josephine McDonald hec'h anv en ti-kêr, bet ganet d'an 3 a viz Even 1906 e Saint-Louis (Missouri) hag aet d'an Anaon d'an 12 a viz Ebrel 1975 e Pariz, a oa ur ganerez, penn-dañsourez, aktourez ha rezistantez stadunanat-c'hall.
Advamm e voe da zaouzek bugel, he "meuriad kanevedenn".
* 1926-1927
* 1943
* 1969
# James McDougal Hart

James McDougal Hart (Cille Mheàrnaig, 10 a viz Mae 1828 – Brooklyn, 24 a viz Here 1901) a oa ul livour stadunanat a orin skosat, ezel eus al luskad Hudson River School evel e vreur koshoc'h William McDougal.

## Buhez

E Cille Mheàrnaig e Bro-Skos e oa bet ganet James McDougal Hart e 1828, pevar bloaz a-raok ma tivroas e diegezh da SUA evit em staliañ en Albany (stad New York).
En Albany e voe deskard e ti ul livour a ginkle karroñsoù gant gweledvaoù — marteze an den end-eeun hag en devoa implijet e vreur William kent 1834.
Goude-se e tistroas da Europa evit deskiñ da vat ar vicher a livour dindan ren ar gweledvaour alaman Wilhelm Schirmer (1802-1866) e Düsseldorf. Eno e voe lakaet da ezel an Düsseldorfer Malerschule, Skol Livouriezh Düsseldorf$^,$. E München e voe goude-se, o vale a-hed ar Roen hag e Tirol evit tresañ dindan an amzer. Dre W. Schirmer en devoa desket doare ar Gall Claude Lorrain (~1600-1682) hag an Izelvroad Jacob van Ruisdael (~1628-1682).
E 1848, hag eñ oadet a 20 vloaz, e voe diskouezet e daolenn gentañ en National Academy of Design (NAD) e New York. Goude e zistro da SUA e 1853, e staliadur e New York e 1856 hag a-drugarez d'e weledvaoù, chatal enno alies evel e re an Hudson River School, e voe degemeret en NAD e 1858 — ar bloaz ma voe dilennet e vreur William da ezel — ha dilennet d'e dro e 1859. E-pad tremen 40 vloaz e tiskouezas e oberennoù en NAD, ma voe beskadoriad adalek 1895 betek 1899. Evel re e vreur e voe lakaet e daolennoù war ziskouez er Brooklyn Art Association hag e diskouezadegoù meur en SUA.
Dre ma oa ezel eus an Hudson River School e live dremmvroioù damheñvel ouzh re e vreur William, hogen war lienoù bras-bras, evel The Old Homestead (1862), a zo 0,945 x 1,72 metr he ment.
Evel e vreur c'hoazh e oa ampart-kenañ William evit livañ chatal. Disheñvel-bras diouzh hini izili all ar Skol e oa e sell war ar gweledvaoù avat, ken ez eo arouezus an talennoù-se eus doare an Hudson River School evel Summer in the Catskills, e-tro 1865.
D'ar 24 a viz Here 1901 e varvas James M. Hart e Brooklyn, oadet a 73 vloaz. E bered Green-Wood e Brooklyn e voe beziet.

## Taolennaoueg

* A Stream in the Adirondacks (1859)
* The Old Homestead(1862)
* Summer in the Catskills (~1865)
* Harriman New York Overlooking the Hudson (1867)
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù

* ↑ (de) Andree, Rolf. Die Düsseldorfer Malerschule. Darmstad : Verlag Phillip von Zabern, 1979, p. 145 (ISBN 978-3-8053-0409-2)
* ↑ (de) Morgen, Sabine. Die Ausstrahlung der Düsseldorfer Schule nach Amerika im 19. Jahrhundert. Göttingen : Edition Rupecht, 2008, p. 384 ha 686 (ISBN 978-3-7675-3059-1)
* ↑ (de) Andree, op. cit. p. 203.
* ↑ (de) Morgen, op. cit. p. 694.
* ↑ (en) NAD. Kavet : 14/10/2023.
* ↑ (en) 'Find A Grave'. Kavet : 14/10/23.
# James Knox Polk

James Knox Polk (2 a viz Du 1795 e Pineville, Mecklenburg County, North Carolina - 15 a viz Mezheven 1849 e Nashville, Tennessee) a oa unnekvet Prezidant Stadoù-Unanet Amerika, eus ar 4 a viz Meurzh 1845 betek ar 4 a viz Meurzh 1849.
# James Larkin

| James Larkin | Delwenn da James Larkin e Dulenn. |
James Larkin (1876 – 1947), Séamas Ó Lorcáin en iwerzhoneg, lesanvet Big Jim, a oa ur penn sindikadour iwerzhonat, hag ur rener sokialour, ganet e Liverpool, e Bro-Saoz, en un tiegezh iwerzhonat. Diwezhatoc'h ez eas da-heul e dud da Iwerzhon. E Burren, e Kontelezh An Dún, e voent o chom. En-bugel e krogas da labourat. A-benn 1905 e oa aozer-sindikad.
E 1907 ez eas James Larkin da gêr Véal Feirste da chom, ma savas an Irish Transport and General Workers' Union, an Irish Labour Party, ha goude ar Workers' Union of Ireland. Brudet eo ar perzh a gemeras e 1913 en Dublin Lockout, ha chomet eo "Big Jim" en eñvor tud kêr Zulenn.
# James Longstreet

James Longstreet, ganet d'an 8 a viz Genver 1821 hag aet da Anaon d'an 2 a viz Genver 1904, a oa unan eus jeneraled brudetañ Lu Stadoù Kengevreet Amerika e-pad Brezel diabarzh ar Stadoù Unanet. Bez e voe isurzhier diazez ar Jeneral Robert E. Lee, a rae anezhañ "Old War Horse."
Servijet en devoa evel penn ur c'horfad brezel dindan urzhioù Lee e-pad darn eus an emgannoù stourmet gant an Army of Northern Virginia war tachenn reter ar brezel. Servijet en devoa ivez dindan urzhioù ar jeneral Braxton Bragg en Army of Tennessee war talbenn kornôg ar brezel.
Skrivagnerien buhez Longstreet kement hag an istorour Jeffry D. Wert a embann diwar-benn an ofisour, "[He] was the finest corps commander in the Army of Northern Virginia; in fact, he was arguably the best corps commander in the conflict on either side."

## Goude ar brezel

Goude ar brezel, Longstreet gant e familh a ya da vevañ da New Orleans, ur gêr gant e-leizh a ez-jeneraled kengevreet. Dont a ra da vezañ unan eus pennoù un embregerezh kotoñs ha prezidant an embregerezh nevez-savet Great Southern and Western Fire, Marine and Accident Insurance Company. Klask a raio da vat bezañ lakaet e penn ar Mobile and Ohio Railroad, met en aner. C'hwitañ a raio ivez da sachañ posterien arc'hant evit e vennozh da sevel un hent-houarn etre New Orleans ha Monterrey, e Mec'hiko.
E 1870, e voe lakaet e penn an aozadur nevez New Orleans and Northeastern Railroad. Er memes bloavezh e c'houlenn ma vefe pardonet gant ar Prezidant Andrew Johnson, gant asant e gamalad kozh Ulysses S. Grant. Johnson a nac'h, displegañ a raio da Longstreet pa gejont un deiz :
   « "There are three persons of the South who can never receive amnesty: Mr. Davis, General Lee, and yourself. You have given the Union cause too much trouble."
En desped d'an enebiezh-se e voe rentet dezhañ e wirioù keodedour gant Kendalc'h ar Stadoù Unanet e miz Even 1868.
# James Madison

James Madison, Jr., ganet d’ar 16 a viz Meurzh 1751 e Belle Grove Plantation (Virginia), marvet d’an 28 a viz Mezheven 1836 e Montpelier (Virginia), a zo bet pevare Prezidant Stadoù-Unanet Amerika etre 1809 ha 1817. Graet e vez anezhañ “Tad ar Vonreizh”.
# James Joyce

James Joyce :
| James Joyce war-dro 1918. ||
| Obererezh | Romantour, daneveller, barzh |
| Ganedigezh | D'an 2 a viz C'hwevrer 1882, e Dulenn, Iwerzhon |
| Marv | D'an 13 a viz Genver 1941 Zürich, Suis |
| Yezh skrivañ | Saozneg |
| Rumm lennegel | Nouveau roman |
| Oberennoù pennañ ||
| Dubliners ("Dulenniz", 1914) Portrait of the Artist as a Young Man ("Poltred eus an Arzour en e zen yaouank", 1916) Ulysses ("Ulises", 1922) Finnegans Wake ("Noz-veilh Finnegan", 1939) ||
| kemmañ |
James Augustine Aloysius Joyce (iwerzhoneg Séamus Seoighe; ganet d'an 2 a viz C'hwevrer 1882 ha marvet d'an 13 a viz Genver 1941) a oa ur romantour hag ur barzh iwerzhonat divroet a seller outañ evel unan eus ar skrivagnerien eus an XX$^{vet}$ kantved o deus bet al levezon ar brasañ. Anavezet eo dreist-holl abalamour d'e romant Ulises. E oberennoù pennañ zo un dastumad danevelloù anvet Tud Dulenn (1914) ha romantoù : Dedalus (1916), Ulises (1922), ha Finnegans Wake (1939) hag ar romant Poltred eus an Arzour en e zen yaouank zo hogos ur buhezskrid (1916).
Daoust dezhañ da vezañ tremenet ar pep brasañ eus e vuhez e diavaez Bro-Iwerzhon ez eo gwriziennet start e ved faltaziek e kêr Dulenn hag a bourchas dezhañ al leurenn hag ar pep brasañ eus an danvez evit e skridoù faltazi. Adkavout a reer en e oberenoù eñvorennoù e vuhez : e diegezh, an darvoudoù, mignoned (hag enebourien) eus amzer ar skol hag eus hini ar skolaj.

## E oberennoù
### Barzhonegoù

* The Holy Office (1904)
* Chamber Music (1907)
* Gas from a burner (1912)
* Poems penyeach (1927)
* Collected Poems (1936)

### Romantoù

* A portrait of the Artist as a Young Man (1916)
* Ulysses (1922)
* Finnegans Wake (1939)
* Stephen the hero (1944)

### Danevelloù

* Dubliners (1914)

### Pezhioù-c'hoari

* Exiles (1918)

## E brezhoneg

* "An digoll" (danevell) e-barzh Al Liamm niv.25 (troet gant Per Denez)

## Levrlennadur

* Joyce et Cie, Théorie des exceptions Philippe Sollers Folio essais Gallimard n°28
* James Joyce (Dubliners, A portrait...), gant Ophrys (collection "Des auteurs et des Œuvres") gant Lorie-Anne Duech.
* Auteur central dans le graphic novel autobiographique d'Alison Bechdel: Funeral Home (Denoël)
* Richard Ellmann: Joyce, Gallimard, 1962

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (en) Lec'hienn gouestlet da James Joyce
* (fr) Buhez
* (en) Skeudennoù
# James Lee Peters

James Lee Peters, bet ganet d'an 13 a viz Eost 1889 e Boston (Massachusetts, Stadoù-Unanet Amerika) hag aet da Anaon d'an 19 a viz Ebrel 1952 e Cambridge (Massachusetts) (SUA), a oa un evnoniour stadunanat.

## Listenn al laboused studiet gantañ
### Kerentiadoù

* P : Parulidae.

### Genadoù

* A : Aenigmatolimnas,
* C : Cyanolimnas,
* E : Eunymphicus,
* M : Mentocrex, Mesembrinibis,
* P : Pseudeos, Ptilorrhoa.

### Spesadoù

* C : Cyanolimnas cerverai.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Ober a reer gant ar berradur Peters e metoù al loenoniezh.
* ↑ A-gevret gant Alexander Wetmore, Herbert Friedmann, Frederick Charles Lincoln, Alden Holmes Miller, Adriaan Joseph van Rossem, Josselyn Van Tyne & John Todd Zimmer.
* 1 2 A-gevret gant Thomas Barbour.
# James Macrae Aitken

James Macrae Aitken a zo bet ganet d'ar 27 a viz Here 1908 e Calderbank, Lanarkshire (Skos) ha marvet d'an 3 a viz Kerzu 1983 e Cheltenham (Bro-Saoz).
Mestrc'hoarier echedoù skosat.
Doktor Prederouriezh evit e labour a-zivout Inkizision Lisbon.
E-pad an Eil brezel bed e labouras evit drailhañ kodoù an ardivink bonegañ alaman Enigma.
Kampion echedoù Skos e 1935, 1952, 1953, 1955, 1956, 1957, 1958, 1960, 1961 ha 1965 (a-gevred gant PM Jamieson ar wezh-mañ).

## Liammoù diavaez

* E bartiennoù e Chessgames
* Ur bartienn a-enep da Payne
* Titour
# Joseph Hooker

Joseph Hooker, ganet d'an 13 a viz Du 1814 hag aet da Anaon d'an 31 a viz Here 1879, a oa un ofiser en United States Army. Tizhet en devoa ar renk a vajor jeneral en Union Army e-pad ar brezel diabarzh stadunanat. Daoust m'en doa servijet an arme gant berzh bras ha kalon dre-vras, a-hed ar brezel, Hooker a vez dalc'het soñj anezhañ evel an hini a voe trec'het garv gant ar jeneral kengevreet Robert E. Lee e-pad Emgann Chancellorsville e 1863.
Hooker a oa bet lesanvet "Fighting Joe" dre fazi skrivañ ur c'hazetenner en un dezrevell eus Emgann Williamsburg; chomet e oa al lesanv goude-se. Brud en doa ar jeneral da vezañ ul lonker bras hag ur merc'hetaer daonet. E bennlec'h a oa brudet evit bezañ ul lec'h c'hoari kartoù ha festoù. N'eus ket a brouennoù avat e oa ar jeneral o voesoniñ eñ e-pad ar festoù-se.
# Joseph II an Impalaeriezh Santel

Joseph II (1741–1790) a oa Impalaer Santel.
Mab e oa d'an Impalaerien Franz Iañ ha Maria Theresia. Breur e oa da Marie Antoinette (Maria Antonia) (1755–1793), deuet da vout rouanez Bro-C'hall.

## Dimezioù

Div wech e timezas:
* e 1760 da Maria Isabella di Borbone-Parma (1741-1763), ganet er memes bloaz evel he fried; merc'h e oa d'an dug Filippo Iañ Parma, dug Parma, Piacenza, ha Guastella; mervel a reas ar briñsez da 22 vloaz;
* e 1765 da Maria Josepha von Bayern, merc'h d'an Impalaer santel Karl VII.

## Bugale

Gant e bried kentañ en doe div verc'h:
* Maria Theresia Elisabeth (1762-1770), arc'hdugez, marvet da eizh vloaz;
* Marie-Christine, ne vevas ket.
Evit klask kaout ur pennhêr e rankas addimeziñ. Gant e eil pried n'en doe bugel ebet. Se zo kaoz eo gant e vreur Leopold ez eas ar gurunenn impalerel goude e varv.
| En e raok: Franz Iañ an Impalaeriezh Santel | Impalaeriezh Santel Roman Joseph II an Impalaeriezh Santel 1741 – 1790 | War e lerc'h: Leopold II an Impalaeriezh Santel |
# Joseph Fourier

Jean Baptiste Joseph Fourier (21 a viz meurzh 1768 - 16 a viz mae 1830) a oa ur fizikour hag ur jedoniour gall brudet evit e labour war Heuliad Fourier. En e enor e oa bet anvet Treuzfurmadur Fourier.

## Liammoù diavaez

Buhez Joseph Fourier
# Joseph Gallagher

Joseph Gerard Gallagher a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae 1964.
Mestrc'hoarier ha skrivagnour echedoù iwerzhonat, breizhveuriat ha suis.
Ag Iwerzhon emañ e dud, Norah ha Patrick. Dimeziñ a reas gant ur vaouez eus Suis. E Neuchâtel (Suis) emañ o vevañ. Broadet eo bet suis.
Kampion echedoù Breizh-Veur e 2001, kampion echedoù Suis e 1997, e 1998, e 2004, e 2005 hag e 2007.
Dedennet eo gant ar poker ivez.
2480 edo e renk Elo d'ar 1añ a viz Ebrel 2008.

## Oberennoù skrivet (e saozneg)

* Joe Gallagher, Winning With the King's Gambit, Embannadurioù Batsford, 1992 (adembannet e 2002), ISBN 0-7134-6944-7 ;
* Joe Gallagher, The Samisch King's Indian, Embannadurioù Batsford, 1995, ISBN 0-8050-3902-7 ;
* Joe Gallagher, The Trompovsky, Embannadurioù Chess Press, 1998, ISBN 1-901259-09-9 ;
* Joe Gallagher, Attacking Ideas in Chess, Embannadurioù Gambit Publications, 2000, ISBN 1-901983-20-X ;
* Joe Gallagher, The Magic of Mikhail Tal, Embannadurioù Everyman Chess, 2001, ISBN 1-85744-266-0 ;
* Joe Gallagher, Starting Out: the Caro-Kann, Embannadurioù Everyman Chess, 2002, ISBN 1-85744-303-9 ;
* Joe Gallagher, Starting Out: King's Indian, Embannadurioù Everyman Chess, 2002, ISBN 1-85744-234-2
* Joe Gallagher, Starting Out: The Pirc/Modern, Embannadurioù Everyman Chess, 2003, ISBN 1-85744-336-5 ;
* Joe Gallagher, Play the King's Indian, Embannadurioù Everyman Chess, 2004, ISBN 1-85744-324-0 .

## Liammoù diavaez

* E fichenn FIDE (e saozneg) ;
* E c'hoari e Chessgames (e saozneg) .
# Joseph Jacobs

Joseph Jacobs (1854–1916) a oa ur gwerinoniour eus Aostralia.
Ganet e oa en Sydney en un tiegezh yuzev. Brudañ a reas kontadennoù saoznek evel Jack and the Beanstalk, Goldilocks and the three bears, The Three Little Pigs, Jack the Giant Killer ha The History of Tom Thumb. Embann a reas dastumadoù kontadennoù: English Fairy Tales e 1890, ha More English Fairy Tales e 1893.
# Joseph Henry Blackburne

Joseph Henry Blackburne a zo bet ganet e miz Kerzu 1841 e Manchester (Breizh-Veur) ha marvet e 1924.
Meurc'hoarier echedoù saoz, lesanvet "Marv Du".
Ren a reas war echedoù Breizh-Veur e dibenn an XIXvet Kantved. Deskiñ a reas c'hoari echedoù diwezhat a-walc'h, da 18 vloaz. C'hoari a reas e-pad ouzhpenn 50 vloaz. E-pad ur prantad e voe an eil c'hoarier er bed a-bezh. Stummet e voe brudañ an echedoù dre c'hoari partiennoù dall kempred er vro a-bezh.

## Ar C'haradenn Blackburne

* Garadenn Blackburne

## Oberenn skrivet

* Mr. Blackburne's Games at Chess, 1899, nevez adembannet gant Moravian Chess; 400 partienn bet c'hoariet gantañ, 20 kudenn bet savet gantañ hag e vuhezskrid.

## Liammoù diavaez

* E c'hoari Chess Games
* E fichenn e Chessmetrics
* Joseph H Blackburne 117 partienn eus Blackburne e pgn
# Joseph Haydn

(Franz) Joseph Haydn (distaget:), ganet d'an 31 a viz Meurzh 1732 e Rohrau (Arc'hdugelezh Aostria) ha marvet d'an 31 a viz Mae 1809 e Vienna (Impalaerelezh Aostria), a zo ur sonaozour aostrian, puilh e oberenn, eus marevezh klasel Vienna evel Mozart ha Beethoven.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Joseph Iañ an Impalaeriezh Santel

Joseph Iañ an Impalaeriezh Santel, ganet e Vienna d'ar 26 a viz Gouhere 1678 ha marvet eno d'ar 17 a viz Ebrel 1711, a voe dilennet da roue ar Romaned d'ar 24 a viz Genver 1690, kurunennet evel Impalaer ar Romaned dindan an anv a Joseph Iañ, roue Hungaria en 1687, roue Bohemia, roue Kroatia, hag arc'hdug Aostria en 1705. Mab e oa d'an impalaer Leopold Iañ an Impalaeriezh Santel ha d'e bried Eleonore Magdalene von der Pfalz.

## Dimeziñ ha bugale

Dimeziñ a reas da Amalia Wilhelmine von Braunschweig-Lüneburg.