# Charlie Chaplin

Charles Spencer Chaplin, amerikan a orin breizhveuriat, a oa un aktour, leurenner hag erbarer filmoù bet ganet d'ar 16 a viz Ebrel 1889 e Londrez ha marvet d'an 25 a viz Kerzu 1977 e Corsier-sur-Vevey e Suis.
Brudet er bed a-bezh eo e dudenn Charlie, a zo skeudennet amañ a-zehoù.

## Buhez

Mab d'ur c'haner ha d'ur ganerez music-hall aet da baour e oa. Ken abred ha 1897, eizh vloaz dezhañ neuze, e pignas Charlie Chaplin war al leurenn gant e vreur Sidney evel dañserien zroch.
Da c'houde e voe gwelet e pantomimoù a droas dre Europa, ar Stadoù-Unanet ha Kanada. E-kerzh un droiad er Stadoù-Unanet eo e voe merzet gant Mack Sennett, en lakaas da sinañ ur gevrad en Hollywood.
Fent an troioù-kamm dreist-holl a oa er filmoù kentañ ma c'hoarias Charlie Chaplin ; diouzhtu avat e voe gwelet enno an dudenn a raje e vrud er bed a-bezh da c'houde : tog pompad, melloù botoù, bragoù mil pleg, mourrenn peg ouzh un dremm vorlivet, bazh-kamm ha kerzhed un houad.
Ag aktour e tremenas da leurenner ha neuze da filmaozer kent kenderchiñ e filmoù dezhañ adalek 1917 dre ar gompagnunezh United Artists ("Arzhourien Unanet") a grouas gant Mary Pickford, Douglas Fairbanks ha D. W. Griffith.
Abred e voe Charles Chaplin brudet er bed a-bezh, evel ma c'hallas merzout pa roas tro ar bed er bloavezh 1932.
Alies e c'hoarie perzh tud paour oc'h en em zifenn diouzh ar re binvidik ha galloudus, ar pezh a degasas kudennoù dezhañ er Stadoù-Unanet, ha ret e voe dezhañ o c'huitaat e 1952 en abeg da bolitikerezh ar senadour republikan Joseph Raymond MacCarthy.
Kevret gant merc'h Eugene O'Neill, e wreg abaoe 1943, he merc'h hag o seizh bugel ez eas da Suis d'em staliañ e 1953 kent mervel eno e 1977.

## Charlie

Diwar troioù-kamm ar filmoù kentañ en Hollywood e troas Chaplin war-du ur fent soutil, fromus ha barzhoniel em droas tamm-ha-tamm da vurutelladennoù nerzhus direizhderioù ar gevredigezh, pa ziskouezent pilpouzerezh ha feulster ur bed tapet en enkadenn armerzhel ha gourdrouzet gant ar faskouriezh.
Dont a reas Charlie, an dudenn bet krouet gantañ, anezhañ un dister a zen paour, emsavet, dic'halloud ha leun a youl-vat, da vezañ un arouez eus tud e amzer o stourm evit o frankiz hag o dellezegezh enep an deknokrated e servij an armerzh hag ar gensentourien o zouell, o c'horvo hag o argas bemdez.

## Filmoù
### Keystone Studios
#### 1914

| Making a Living Kid Auto Races at Venice Mabel's Strange Predicament Between Showers A Film Johnnie Tango Tangles His Favourite Pastime | Cruel, Cruel Love The Star Boarder Mabel at the Wheel Twenty Minutes of Love Caught in a Cabaret Caught in the Rain A Busy Day | The Fatal Mallet Her Friend the Bandit(Kollet) The Knockout Mabel's Busy Day Mabel's Married Life Laughing Gas The Property Man | The Face on the Bar Room Floor Recreation The Masquerader His New Profession The Rounders The New Janitor Those Love Pangs | Dough and Dynamite Gentlemen of Nerve His Musical Career His Trysting Place Tillie's Punctured Romance Getting Acquainted His Prehistoric Past |

### Essanay Studios
#### 1915

| His New Job A Night Out The Champion In the Park A Jitney Elopement The Tramp | By the Sea A Woman The Bank Shanghaied A Night in the Show Burlesque on Carmen |

#### 1916

* Police

#### 1918

* Triple Trouble

### Mutual Film Corporation
#### 1916

* The Floorwalker
* The Fireman
* The Vagabond
* One A.M.
* The Count
* The Pawnshop
* Behind the Screen
* The Rink

#### 1917

* Easy Street
* The Cure
* The Immigrant
* The Adventurer

### First National
#### 1918

* A Dog's Life
* The Bond
* Shoulder Arms

#### 1919

* Sunnyside
* A Day's Pleasure
* The Professor

#### 1920

* The Kid
* The Idle Class

#### 1922

* Pay Day

#### 1923

* The Pilgrim

### United Artists
#### 1923

* A Woman of Paris

#### 1925

* The Gold Rush

#### 1928

* The Circus

#### 1931

* City Lights

#### 1936

* Modern Times

#### 1940

* The Great Dictator

#### 1947

* Monsieur Verdoux

#### 1952

* Limelight

### Diwezhatoc'h
#### 1957

* A King in New York

#### 1959

* The Chaplin Revue

#### 1967

* A Countess from Hong Kong

### Arall

* The Nut
* Souls For Sale
* A Woman of the Sea(1926)
* Show People (11 a viz Even 1928)

## Notennoù

* ↑ + His Regeneration, perzh dister ha berr : un arval, d'an 21 a viz Even).
* ↑ Diechu.
* ↑ Filmoù berr ar First National : A Dog’s Life, Shoulder Armsha The Pilgrim.
* ↑ Perzh dister ha berr.