OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Allt-yr-ynn

Allt-yr-ynn zo ur gumuniezh e kontelezh Casnewydd, Kembre, 227.6 km eus Kerdiz E 2011 e oa poblet gant 8476 a dud, ha 828 anezho (9.8%) a oa kembraegerien..

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics. Kavet : 2014-04-09.
# Alltwalis

Ur gêriadenn e Sir Gaerfyrddin eo Alltwalis.
# Allobroged

An Allobroged pe Allobroges (hervez al latin) a oa ur bobl c’halian diazezet etre ar stêrioù Ron hag Isère, Alpoù an Hanternoz ha Lenn Geneva, er c’hentañ kantved kent JK, el lec’h m’emañ bremañ Savoia ha Daofinez. Vienne e oa o c’hêr-benn, ha Genève (diwar ar ger genoù) a oa ur gêr all dezho . Brudet e oant da vezañ brezelourien gadarn.

## O anv

Talvezout a rafe an anv Allobroges kement ha « tud eus ur vro all », « tud arallvro », diwar an div elfenn c'halianek allo-, « all », ha *brogi- « bro ».

## Istor

Diwar bluenn Caesar, en De Bello Gallico, e lenner e oant o chom e hanternoz Gallia Transalpina pe Narbonensis. Pelloc’h, en hanternoz da Lenn Geneva, edo an Helveted. Aloubet e voe o bro gant ar Romaned e -121, met ne oa ket deuet-mat ar vistri nevez hag o zailhoù gant an Allobroged ha meur a wech en em savjont a-enep o alouberien (-77, -61, -43).
Strolladoù Allobroged a gemeras perzh en armeoù Caesar koulskoude e-pad Brezel Galia. Da vare an impalaer Aogust e voe rannet Gallia Narbonensis e div lodenn ha krouet e voe proviñs Gallia Viennensis. Dont a reas Vienne da vezañ ur greizenn roman a bouez er broviñs-se.
E dibenn an Impalaeriezh roman, er IV$^e$ kantved, e teuas bro an Allobroged da vezañ anvet Sapaudia, ur ger hag a zo aet da Savoia diwezhatoc'h. Er V$^{vet}$ kantved e voe taget hag aloubet proviñs Vienne ha Sapaudia gant pobloù german evel ar Vurgonded.

## Kan

Les Allobroges pe Le Chant des Allobroges eo anv kan broadel Savoia.

## Notennoù

* ↑ Pierre-Yves Lambert, La langue gauloise, Errance, p. 36 ha p. 190

## Liammoù diavaez

* Les Allobroges et l’Allobrogie – Archéologie et toponymie
* Les Allobroges - Dictionnaire Historique de la Suisse

## Pennadoù kar

* Catugnatos
* Insula Allobrogum
* Pobloù Galia
* Pointe Allobrogia
# Allocricetulus

Allocricetulus :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Rodentia |
| Kerentiad : | Cricetidae |
| Iskerentiad : | Cricetinae |
| Genad : | Allocricetulus |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Allocricetulus a zo ur genad e rummatadur ar bronneged, ennañ daou spesad hamstered eus Azia.

## Spesadoù

* hamster Mongolia, Allocricetulus curtatus,
* hamster Eversmann, Allocricetulus eversmanni.
# Alltwen

Alltwen (pe Allt-wen) zo ur gêriadenn vihan eus kreisteiz Kembre, e-kichen Pontardawe, e bwrdeistref Castell-nedd Port Talbot. Emañ e Cwm Tawe.
Genidik e oa ar barzh kembraek Gwenallt eus ar gêriadenn, ha kemeret en doa anv al lec'h da anv-barzh.
# Alltyblaca

Ur gêriadenn eus Kembre eo Alltyblaca e kreisteiz Kontelezh Ceredigion.
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Bartolomé Esteban Murillo

Bartolomé Esteban Murillo, ganet en Sevilla, en 1617, ha marvet eno ivez en 1682, zo ul livour spagnol barok, eus ar XVIIvet kantved. Gant Diego Velázquez, Francisco de Zurbarán ha José de Ribera, eo unan eus arzourien veur Kantved Aour Spagn.
En penn skol Sevilla e oa, hag honnezh a oa eil kreizenn arzel Spagn war-lerc'h Madrid en amzer-hont. Biskoazh ne guitaas Andalouzia, ha gwech ebet ne labouras evit lez roue Spagn. Oberennoù relijiel dreist-holl a reas, met kalz brudetoc'h eo hiriv en boltredoù bugale baour ha klaskerien-vara.

## War-lerc'h e varv

Preizhet en voe darn eus en daolennoù gant ar soudarded c'hall pa voe dalc'het kêr Sevilla gante, entre 1810 hag 1812, ha kaset en voe lod aleshont da Mirdi al Louvre, re all a voe serret gant kargidi hag ofiserien, hag ar marichal Soult da gentañ-penn).

## Taolennoù

* Niño espulgándose, war-dro 1650, París, Mirdi al Louvre.
* Tres muchachos (Dos golfillos y un negrito), war-dro 1670, Londrez, Dulwich Picture Gallery.
* Niño riendo asomado a la ventana, war-dro 1675, Londrez, National Gallery.
* Mujeres en la ventana

## Notennoù

* ↑ War a seblant eo dre fazi en vez skrivet a-wechoù en oa marvet e Cádiz.
* ↑ Pennad: El expolio del mariscal Soult =https://web.archive.org/web/20140515085311/http://sevilla.abc.es/especiales/murilloyjustinodeneve/el-expolio-del-mariscal-soult.html.
# Bartrès

Bartrès (pe Bartrés en gwaskoneg hag okitaneg) zo ur gumun waskonek e Bigòrra, a-stok ouzh kêr Lourdes e Bro-C'hall, en departamant Hautes-Pyrénées.

## Tud

* Bernadette Soubirous

## Pennad kar

* Bartrez

## Liammoù diavaez

* (fr) Bernadette Soubirous e Bartrès
# Baruch Goldstein

Baruch Kopel Goldstein (hebreeg: ברוך קופל גולדשטיין‬), ganet d'an 9 a viz Kerzu 1956 hag aet da Anaon d'ar 25 a viz C'hwevrer 1994, a oa ur medisin israelat-stadunanat. Ur Yuzev strizhkredenner e oa ha lazhet en devoa 29 Palestinad ha gloazet 125 all e 1994 e-pad Lazhadeg Hebron. Skoet e voe gantañ gant an dud a oa chomet bev, betek e lazhañ.
Ar gouarnamant israelian a oa savet a-enep al lazhadeg ; harzet e oa bet aduidi ar politiker Meir Kahane, lakaet e-maez lezenn ar strollad Kach hag al luskadoù tost dezhañ lakaet da strolladoù sponterien. Ouzhpenn-se e oa bet difennet ouzh lod trevadennerien yuzev mont e kêrioù Palestina, ha goulennet gant an drevadennerien rentañ o armoù-tan. Nac'het e voe goulenn Aozadur Dieubidigezh Palestina a c'houlenne e vefe dizarmet an holl trevadennerien ha krouet un nerzh etrebroadel evit difenn ar Balestinianed.
# Bartolomé Calatayud

Bartolomé Calatayud (1882-1973) zo ur gitarour ha sonaozour katalan, ganet e Palma, en enez Mallorca.

## Pladennoù

Embannet gant Discos Belter :
* 1963 (51.014) - pemp titl : Danza Española / Moruna / Danza Antigua / Pequeña Tarantela / Vals,
* 1963 (51.018) - c'hwec'h titl : Tema Variado / Aria / Preludio / Alegre Primavera / Minueto / Gavota,
* 1963 (51.020) - tri zitl : Suite Antigua / Allegretto.
Embannet gant Impacto (Ediciones Sonoras) :
* 1976 (EL-225) - albom pevarzek titl : Inolvidable Guitarra de Bartolomé Calatayud.
# Bartolomé de las Casas

Bartolomé de las Casas, ganet 1484 e Sevilla ha marvet d'an 17 a viz Gouere 1566 e Madrid, a oa ur beleg dominikan, misioner, skrivagner hag istorour spagnol, eskob Chiapas, brudet dre m'en devoa diskleriet doareoù an drevadennerien spagnol ha difennet gwirioù an Amerindianed.
Kemeret en doa perzh e breutateg Valladolid e skolaj San Gregorio gant un toullad teologourien, tud a lezenn ha merourien evit respont da c'houlenn an impalaer Charlez V a-zivout an doare da drevadenniñ Amerika ar Su o vezañ ar reishañ posupl gant a dud a veve eno. Div abadenn a zo bet a badas ur mizveh pep hini, unan e 1550 hag eben e 1551. Kalz eskemmoù dre skrid a zo bet ivez. An daou berzhiad pouezusañ a zo bet Bartolomé de Las Casas hag an teologour Juan Ginés de Sepúlveda.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Bartın (proviñs)

Proviñs Bartın zo ur proviñs e hanternoz Turkia, o skeiñ war ar mor Du.

## Douaroniezh

War-dro 180.000 annezad a oa e Bartın e 2007.
2.000 km² eo e c'horread.
g • ka • keProviñsoù Turkia :
| Rannvro Marmara | Balıkesir · Bilecik · Bursa · Çanakkale · Edirne · İstanbul · Kırklareli · Kocaeli · Sakarya · Tekirdağ · Yalova |
| Rannvro Egea | Afyon · Aydın · Denizli · İzmir · Kütahya · Manisa · Muğla · Uşak |
| Rannvro ar Mor Du | Amasya · Artvin · Bartın · Bayburt · Bolu · Çorum · Düzce · Giresun · Gümüşhane · Karabük · Kastamonu · Ordu · Rize · Samsun · Sinop · Tokat · Trabzon · Zonguldak |
| Rannvro Kreiz Anatolia | Aksaray · Ankara · Çankırı · Eskişehir · Karaman · Kayseri · Kırıkkale · Kırşehir · Konya · Nevşehir · Niğde · Sivas · Yozgat |
| Rannvro Kreizdouarel | Adana · Antalya · Burdur · Hatay · Isparta · Kahramanmaraş · Mersin · Osmaniye |
| Rannvro Reter Anatolia | Ağrı · Ardahan · Bingöl · Bitlis · Elazığ · Erzincan · Erzurum · Hakkari · Iğdır · Kars · Malatya · Muş · Tunceli · Van |
| Rannvro Gevred Anatolia | Adıyaman · Batman · Diyarbakır · Gaziantep · Kilis · Mardin · Şanlıurfa · Siirt · Şırnak |
# Bartolomé

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Bartolomé zo un anv-badez spagnolek a orin hebreek.

## Stummoù all

* Bartolo

## Yezhoù all

* Barthélémy, e galleg
* Bertele, e brezhoneg
* Bartholomeu, e portugaleg
* Bartholomew, e saozneg

## Tud
### XV$^{vet}$ kantved

* Bartolomé Bermejo (c. 1440 – c. 1501), livour spagnol

### XVI$^{vet}$ kantved

* Bartolomé de las Casas (1484-1566), beleg
* Bartolomé Juan Leonardo de Argensola (1562–1631), barzh spagnolek.

### XVII$^{vet}$ kantved

* Bartolomé Esteban Murillo (Sevilla, 1617 – Sevilla, 1682), livour spagnol

### XX$^{vet}$ kantved

* Maximiliano Bartolomé Moré Gutierrez, anv ofisiel ar c'haner kuban Benny Moré

## Lec'hioù

* Bartolomé, enezenn eus an Inizi Galápagos, en Ekwador.
# Bartrez

Bartrez zo un anv-badez brezhonek, implijet da dreiñ an anv gallek Bernadette ha meneget e meur a c'heriadur. Met n'eus roud ebet eus implij an anv en un doare ofisiel.

## Orin

Gallout a rafe an anv dont eus hini kumun Bartrès, a zo a-stok ouzh Lourdes, hag eno dres e voe savet ar santez anavezet evel Bernadette Soubirous; n'anavezer ket a zisplegadur all.
Meur a anv-lec'h zo bet lakaet da anv den en istor; da skouer, diwar anv ar santez Jeanne de Chantal eo deuet an anv-badez gallek Chantal.

## Menegoù

* E Geriadur Vallée e 1931, er bajenn 64 / bernadette e-kichen an anv Bernadeta e kaver ar meneg kentañ eus Bartrez.
Menegoù all zo bet goude (adkemeret diwar skouer Vallée moarvat) e geriadurioù Roparz Hemon (embannet gant Al Liamm) :
* en Dictionnaire français breton e 1974,
* e Dictionnaire breton français e 1978 ha 1993.
* en Dictionnaire breton français français breton e 2002, embannet gant An Here hag Al Liamm.

## Tud

* Bartrez Soubirous, ur santez eus an Iliz katolik.
* Bartrez Malgorn, bet prefedez Roazhon, anavezetoc'h evel Bernadette Malgorn.

## Pennadoù kar

* Bartrès
* Bernez
# Bartolomé (Galápagos)

Enez Bartolomé zo un enezenn er Meurvor Habask hag unan eus an Inizi Galápagos, en Ecuador.
# Beuvillers

Beuvillers zo un anv-lec'h gallek.
* Beuvillers (Calvados), kumun en departamant Calvados
* Beuvillers (Meurthe-et-Moselle), kumun en departamant Meurthe-et-Moselle
# Beuno

Sant Beuno (marvet e 640) a oa ur manac'h brezhon eus ar VII-vet kantved, abad Clynnog Fawr e Gwynedd.
Ganet e oa e Powys, marteze e Berriew, ha mab-bihan e oa d'ur priñs eus ar rouantelezh. Skoliet e voe e Bangor-is-y-Coed ha prezeg a reas an aviel er c'hornad dindan gwarez Cadfan ap Iago, roue Gwynedd.
Cadwallon ap Cadfan avat, a eas da roue war-lerc'h e dad, ne voe ken madelezhus outañ. Bec'h a savas etreze diwar-bouez un tamm douar, ha Beuno ne gave ket e gont. Neuze e teuas Gwyddaint, kenderv Cadwallon, da reiñ "da Zoue ha da Veuno" kêr Clynnog Fawr, ma savas ar sant un abati brudet.
Beuno eo a savas, a varv da vev, he nizez santez Gwenfrewi (Winefride). Didruez e oa ouzh ar bec'herien divezh, ha madelezhus ouzh ar re all.

## Gouel

Lidet e vez d'an 21 a viz Ebrel.

## Liammoù diavaez

* Early British Kingdoms: St. Beuno Gasulsych
# Beutin

Kumunioù Frañs :
| Anv | Beutin |
| Skoed | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Montreuil-sur-Mer |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du Montreuillois |
| Kanton | Étaples |
| Kod INSEE | 62124 |
| Kod post | 62170 |
| Maer | Dominique Masson |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 3 km² |
| Led | 50° 29' 30" Norzh |
| Hed | 01° 43' 37" Reter |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 4 m |
| Uhelder brasañ | 67 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 496 (2006) |
| Stankter | 165 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Beutin a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
# Beussent

Kumunioù Frañs :
| Anv | Beussent |
| Skoed | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Montreuil-sur-Mer |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du Canton d'Hucqueliers et environs |
| Kanton | Hucqueliers |
| Kod INSEE | 62123 |
| Kod post | 62170 |
| Maer | Philippe Picquet |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 15,93 km² |
| Led | 50° 32' 50" Norzh |
| Hed | 01° 47' 35" Reter |
| Uhelder kreiz | 73 m |
| Uhelder bihanañ | 32 m |
| Uhelder brasañ | 151 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 469 (2006) |
| Stankter | 29 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Beussent a zo ur gumun eus departamant gall Pas-de-Calais (Bro-C'hall).

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik eus an XIX$^{vet}$ kantved .
* Chapel Notre Dame de la Délivrance, 1840.

## Dave ha notennoù

* ↑ Communauté de communes du Canton d'Hucqueliers et environs
# Beunans Meriasek

Beunans Meriasek (pe Bywnans Meryasek e kerneveg a-vremañ, Kernewek Kemmyn, pe Ordinale de Sancti Mereadoci Episcopi et Confessoris e latin), Buhez Meriadeg, a zo ur pezh-c'hoari eus ar grennamzer e kerneveureg, echuet e skrivañ e 1504. An oberour eo Mester Rad(ulphus) Ton, pe Mester Hadton, hervez a lenner er skrid.
E kerneveureg eo skrivet, war-bouez frazennoù latin, saoznek ha gallek.
Kollet e oa ar skrid pa voe adkavet e 1869 e Peniarth, e Meirionydd, e Kembre, gant W. W. E. Wynne.

## Pennadoù kar

Pezhioù kerneveurek all:
* Ordinalia
* Beunans Ke

## Liamm diavaez

* Skrid Beunans Meriasek
# Beuregan

Ur beuregan zo ur sonadenn, pe sonadeg, graet pe da goulz tarzh an deiz, pe diwezhatoc'h diouzh ar beure, da enoriñ unan bennak (un den meur pe ur plac'h yaouank peurliesañ), dirak e di peurvuiañ, dindan e brenestr alies.
# Beuvrages

Kumunioù Frañs :
| Anv | Beuvrages |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Beuvrages en Arondisamant Valenciennes | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Norzh |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Valenciennes |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération de Valenciennes Métropole |
| Kanton | Anzin |
| Kod INSEE | 59079 |
| Kod-post | 59192 |
| Maer | André Lenquette |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 3 km² |
| Led | 50° 23' 12" Norzh |
| Hed | 03° 30' 23" Reter |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 18 m |
| Uhelder brasañ | 60 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 6 986 (2007) |
| Stankter | 2 329 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | Beuvrages |
Beuvrages a zo ur gumun hag ur gêrig eus departamant an Norzh e Bro-C'hall.

## Dave ha notennoù

* ↑ Cassini hag EBSSA
# Beulah (Ceredigion)

Beulah zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh e Kembre, e kreisteiz Ceredigion. Hanter hent etre Castell Newydd Emlyn hag Aberporth, war aod Bae Ceredigion.

## Kêriadennoù

E kumuniezh Beulah emañ kêriadennoù: Bryngwyn, Llandygwydd, Betws Ifan, Cwm-cou an darn vrasañ eus Cenarth, war lez ar stêr Teifi.

## Poblañs

E 2001 e oa 1 586 a dud, ha 54% anezho a oa kembraegerien, gant 45% ganet e-maez Kembre. Eus ar re genidik eus Kembre e oa 90% a gembraegerien.
E 2011 e oa poblet gant 1 591, hag 841 anezho (52,9%) a oa kembraegerien.

## Daveoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* ↑ Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011, Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics gwelet d'an 2014-04-09)
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Beura-Cardezza

Beura-Cardezza zo ur gumun eus Italia e proviñs Verbano-Cusio-Ossola e Piemonte.
# Antwerpen

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Antwerpen (Anvers e galleg) zo ur gumun hag ur porzh e Flandrez Belgia. Pennlec'h Arondisamant Antwerpen ha proviñs Antwerpen eo.
* Lec'hiadur
* Banniel
* Skoed

## Douaroniezh

* Gorread : 204,32 km²
* Poblañs (2022) : 530 630 a dud
* Stankter : 2 597 den/km²
# Antsoain

Antsoain zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
# Antão Gonçalves

Antão Gonçalves a oa ur moraer portugalat eus ar XV$^{vet}$ kantved. Eñ eo ar c'hentañ den a Europa a brenas sklaved du en Afrika.
Mevel e oa gant Henrique ar Merdeer ha karget e voe gantañ da verdeiñ betek ar Rio de Oro, ha da zegas krec'hin morleoned dezhañ. Teir beaj a reas Antão Gonçalves. E-pad e gentañ beaj eo e tistroas gant prizonidi. Goude e zistro e voe anvet da alcaide Tomar.
# Antíbol

Antíbol :
| Ar gêr gozh. ||
| Anv okitanek | Antíbol |
| Anv gallek (ofisiel) | Antibes |
| Bro | Okitania |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Provence-Alpes-Côte d'Azur |
| Departamant | Alpoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Grassa |
| Kanton | Pennlec'h 3 c'hanton : Antíbol-1 Antíbol-2 hag Antíbol-3. |
| Kod kumun | 06004 |
| Kod post | 06600 ha 06160 |
| Maer Amzer gefridi | Jean Leonetti 2008-2014 |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération de Sophia Antipolis |
| Lec'hienn web | antibes-juanlespins.com |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 74 709 ann. (2020) |
| Stankter | 2 821 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 9 m bihanañ 0 m — brasañ 163 m |
| Gorread | 26,48 km² |
| kemmañ |
Antíbol (Antibes e galleg) a zo ur gumun en Okitania, e Provañs, e departamant an Alpes-Maritimes. 75 176 a dud a oa o chom enni e 2011. Joan (dei Pins) (Juan-les-Pins e galleg) a zo ur c'harter eus ar gumun.

## Anv
### Stummoù skrivet

* Antipolis (Strabon, IV, &, 10)
* Antipolis (Plinus, Hist. Nat. III, 4, 6, 35)
* Civitas Antipolitana (Not. Gall. XVI)
* bloavez 442 ː Armentarius (eskob) ex civitate Antypolitana (Conc. Gall. I, p. 102);
* skrid eus 1125 ː sancte Marie Antipolitane sedis ecclesie destructioni

### Gerdarzh

* Anti = dirak; polis = kêr
* Tabut ez eus diwar ar gerdarzh ː pe dirak Nice (Nikaia); pe dirak Corsica.

## Ardamezioù

Skoed Antibol a zo da lenn evel-henn ː
en glazur e groaz en argant, ur vlourdilizenn en aour ouzh pep konk, e zrailhenn a deir pezh en gul; e gab en glazur hadet gant flourdiliz en aour (hag a zo Frañs)

## Istor

Antipolis a zo anvet oppidum latinum gant Plinus.
Narbonensis e oa ar rannvro. Er fin ar IVt kantved e oa staget ouzh Narbonensis Secunda.

## Tud

* Sidney Bechet ː en eus savet an ton ː Dans les rues d'Antibes https://www.youtube.com/watch?v=cNSlRkDt_rA
* Pablo Picasso

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn an ti-kêr
* Lec'hienn ti an douristed

## Levrlennadur

* Paul-Albert Février ː Topographie chrétienne des cités de la Gaule, des origines au milieu du VIIIè siècle. II. Provinces ecclésiastiques d'Aix et d'Embrum (Narbonensis Secunda et Alpes Maritimae). De Boccard. 1986

## Daveoù ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Antzuola

Antzuola (anv ofisiel euskarek, Anzuola e spagnoleg), zo ur gumun eus Gipuzkoa, en Euskal Herria.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Antwerpen (proviñs)

Proviñs Antwerpen a zo unan eus proviñsoù Belgia, e norzh Flandrez.

## Rannoù melestradurel

Lodennet eo proviñs Antwerpen dre 3 arondisamant (arrondissementen e nederlandeg), 70 kumun enne:
| Arondisamant Antwerpen: | Arondisamant Mechelen: | Arondisamant Turnhout: |
| 01. Aartselaar 02. Antwerpen 08. Boechout 10. Boom 12. Borsbeek 13. Brasschaat 14. Brecht (kumun) 17. Edegem 18. Essen 22. Hemiksem 27. Hove 29. Kalmthout 30. Kapellen 32. Kontich 36. Lint 37. Malle 42. Mortsel 43. Niel 49. Ranst 53. Rumst 54. Schelle (Belgia) 55. Schilde 56. Schoten (Belgia) 59. Stabroek (Belgia) 64. Wijnegem 66. Wommelgem 67. Wuustwezel 68. Zandhoven 69. Zoersel 70. Zwijndrecht | 07. Berlaar 09. Bonheiden 11. Bornem 16. Duffel 21. Heist-op-den-Berg 34. Lier 38. Mechelen 44. Nijlen 47. Putte 48. Puurs 57. Sint-Amands 58. Sint-Katelijne-Waver 65. Willebroek | 03. Arendonk 04. Baarle-Hertog 05. Balen 06. Beerse 15. Dessel 19. Geel 20. Grobbendonk 23. Herentals 24. Herenthout 25. Herselt 26. Hoogstraten 28. Hulshout 31. Kasterlee 33. Laakdal 35. Lille 39. Meerhout 40. Merksplas 41. Mol 45. Olen 46. Oud-Turnhout 50. Ravels 51. Retie 52. Rijkevorsel 60. Turnhout 61. Vorselaar 62. Vosselaar 63. Westerlo |
# Antzin

Antzin (Ancín hervez ar stumm spagnolek kenofisiel) zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
# Antártica

Antártica (a lavarer La Antártica anezhi ivez e spagnoleg) zo unan eus an div gumun a ya d'ober Proviñs Antarktika Chile, e Rannvro Magallanes hag Antarktika Chile. Puerto Covadonga eo anv ar pennlec'h, anv disoudard al luva Base General Bernardo O'Higgins, met Villa Las Estrellas eo ar gêriadenn disoudard nemeti.
Rannet eo ar gumun etre daou zistrig:
| Distrig | Poblañs (2002) |
| Piloto Pardo | 114 den. |
| Tierra de O'Higgins | 16 den. |