OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Tour-tan Kereon

Tour-tan Kereon zo un tour-tan savet war ur garreg anvet « Maen Teñsel » etre Eusa ha Molenez, e gwalarn Breizh.

## Istor

Savet e voe etre 1907 ha 1916. Paeet e voe un darn vras eus al labourioù gant ur prof 585 000 lur roet gant ur vadoberourez anvet Amicie Lebaudy. Roet e voe d’an tour-tan nevez neuze anv eontr-kozh ar vaouez-se, Charles-Marie Le Dall de Kéréon, un ofiser eus ar morlu a oa bet dibennet da vare ar Spont e-pad an Dispac'h gall. Gant prof ar vadoberourez e voe gallet kinklañ diabarzh an tour-tan en un doare pompadus : mozaik er viñs, plañchod derv, marellet gant akajou hag ebena, lambruskoù derv.
D’ar 25 a viz Here 1916 e voe enaouet an tan kentañ. Mont a reas en-dro gant tir-eoul betek 1972, pa voe tredanekaet ar gouleier. An hini diwezhañ eo eus an tourioù-tan en donvor e Breizh, pe er Stad C’hall, da vezañ lakaaet da vont en-dro e-unan. Kement-se a c’hoarvezas d’an 29 a viz Genver 2004 ; abaoe e vez pellgontrollet diouzh tour-tan ar C'hreac'h ha n’eus gward ebet ennañ ken. Derc’hel a reer d’e dommañ ha d’e gempenn ur wech an amzer, memes tra.

## Notennoù

* ↑ Fichenn diwar-benn tour-tan Kereon, savet gant DDE Penn-ar-Bed.
* ↑ Fichenn diwar-benn tour-tan Kereon, savet gant DDE Penn-ar-Bed.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec’hienn an Direction départementale des territoires et de la mer – tour-tan Kereon.
* Skeudennoù eus tour-tan Kereon
* Inventaire général du patrimoine culturel - Base Mérimée – Phare de Kéréon
# Tour-tan Kernevest

Tour-tan Kernevest zo un tour-tan e Sant-Filiberzh, e Bro Gwened.
Emañ war an douar-bras, tost da c’henoù stêr Krac’h.
Savet e oa bet e 1855. E 1952 e oa bet tredanet. Hag e 2012 e oa bet lazhet da vat, rak ne servije ket ken. Emañ en douaroù, war ribl « straed an tour-tan », pellik diouzh an aod, ha bremañ ez eus gwez tro-dro dezhañ hag a vir ma vefe gwelet eus ar mor.
Un tour-tan bihanoc’h zo, tostoc’h d’an aod, da heñchañ bremañ ar bigi da vont tre er stêr. Emañ hennezh war ribl ar « straed Anna ar Bailh », ur straed lakaet dezhi anv ur vaouez hag a voe gwardez an tour-tan kozh e-pad 40 vloaz, eus 1925 betek 1965.
Prenet e oa bet an tour-tan kozh gant ti-kêr Sant-Filiberzh e 2014, hag adkempennet eo bet.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Saint-Philibert. Kernevest, phare déchu, Le Télégramme, 4 Eost 2018
# Zofia Kisielew

Zofia Potocka, pe Zofia Kisielew (1801 – 2 a viz Genver 1875) a oa merc'h da Stanisław Szczęsny Potocki ha Zofia Potocka.
En 1821 e timezas d'ar jeneral rus Pavel Kiselyov. Ur mab o doe, Vladimir (1822-1824), marvet da zaou vloaz.
# Zola Predosa

Zola Predosa a zo ur gumun eus proviñs Bologna e rannvro Emilia-Romagna en Italia.
# Zohra

Zohra zo un anv arabek a dalv kement ha Gwenn e brezhoneg.

## Tud

* Zohra Drif, senedourez aljeriat
* Zohra Lampert, aktourez stadunanat
* Zohra Ben Lakhdar Akrout, fizikourez tuniziat
* Zohra Zahia Hanous, melldroaderez aljeriat
* Zohra Dati, merc'h Rachida Dati, politikourez c'hall

## Istor

"La grande Zohra" a veze graet eus Charles de Gaulle gant trevadennerien c'hall Aljeria ha tud an OAS

## Gwelout

* Zora
* Zorah
# Zoilo Saldombide

Zoilo Lucas Saldombide, bet ganet d'an 18 a viz Meurzh 1905 e Montevideo (Uruguay) hag aet da Anaon d'ar 4 a viz Kerzu 1981 er memes kêr, a oa ur melldroader etrebroadel uruguayat (araoger e bost dezhañ war an dachenn).
Chomet e oa da c'hoari, a-hed e vicher, en Uruguay :
* 1923 : Montevideo Wanderers,
* 1927 : Nacional Montevideo,
* 1928-1930 : Montevideo Wanderers,
* 1931-1934 : Nacional, aet da gampion Primera División de Uruguay e 1933 ha 1934.
Pemzek gwech en devoa douget krez La Celeste etre 1922 ha 1928, ha merket pevar fal.

## Copa Premio Honor Uruguayo

* 10 a viz Kerzu 1922 e Montevideo : Uruguay 1-0 Arc'hantina,
* 22 a viz Gouere 1923 e Montevideo : Uruguay 2-2 Arc'hantina.

## Copa Newton

* 17 a viz Kerzu 1922 e Buenos Aires (Arc’hantina) : Arc'hantina 2-2 Uruguay,
* 30 a viz Eost 1928 en Avellaneda (Arc’hantina) : Arc'hantina 1-0 Uruguay.

## Krogadoù a vignoniezh

* 14 a viz Gouere 1925 e Montevideo : Uruguay 0-1 Paraguay,
* 18 a viz Gouere 1925 e Montevideo : Uruguay 0-1 Paraguay,
* 22 a viz Eost 1925 en Asunción (Paraguay) : Paraguay 0-0 Uruguay,
* 15 a viz Eost 1928 en Asunción : Paraguay 3-1 Uruguay,
* 19 a viz Eost 1928 en Asunción : Paraguay 1-1 Uruguay.

## Copa América

Ezel e oa eus skipailh Uruguay p'en devoa gounezet e 1924. N’en devoa c’hoariet krogad ebet.
Ezel e oa eus skipailh Uruguay p'en devoa gounezet e 1926. C'hoariet e voe an holl grogadoù en Campos de Sports de Ñuñoa (Santiago de Chile) ha sed amañ da-heul ar re en devoa kemeret perzh enne :
* 17 a viz Here : Chile 1-3 Uruguay,
* 24 a viz Here : Uruguay 2-0 Arc'hantina,
* 28 a viz Here : Uruguay 6-0 Bolivia,
* 1añ a viz Du : Uruguay 6-1 Paraguay.

## Copa Lipton

* 29 a viz Eost 1927 e Buenos Aires : Arc'hantina 0-1 Uruguay,
* 21 a viz Gwengolo 1928 e Montevideo : Uruguay 2-2 Arc'hantina.

## C'hoarioù Olimpek hañv

Ezel e oa eus ar skipailh a yeas ar vedalenn aour gantañ da-geñver C'hoarioù Olimpek hañv 1924 (e Pariz, Bro-C'hall). Ne c'hoarias krogad ebet.

## Kib vell-droad ar bed

Kemeret en devoa perzh en un dalc'h hepken :
* Kib vell-droad ar bed 1930 bet aozet en Uruguay ma oa aet ar maout gant skipailh broadel Uruguay. Ne c'hoarias krogad ebet.

## Liamm diavaez

* Krogadoù etrebroadel Zoilo Saldombide war 11v11

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Unan eus al lesanvioù a zo bet roet da skipailh mell-droad Uruguay.
# Zofia Branicka

Zofia Branicka (1790–1879) a oa ur gontez polonat, dastumerez oberennoù arzel.
Merc'h e oa d'ar priñs polonat Franciszek Ksawery Branicki ha d'ar gontez rus Aleksandra von Engelhardt‎.
Dimeziñ a reas da Artur Potocki e 1816.

## Levrlennadur

* Maria Kalergis, Listy do Adama Potockiego (Lizheroù da Adam Potocki), embannet gant Halina Kenarowa, troet diwar ar galleg gant Halina Kenarowa ha Róża Drojecka, Warsaw, 1986.
# Zogno

Zogno zo ur gumun eus Italia, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia.
# Zoic Studios

Zoic Studios zo un embregerezh efedoù ispisial stadunanat krouet e 2002. Lec'hiet eo e Culver City, e Kalifornia. Labourat a ra dreist-holl evit ar filmoù, stiradoù skinwel, bruderezhioù, c'hoarioù video ha nebeutoc'h evit kleweled ar web.

## Labourioù
#### Stiradoù skinwel

* Firefly
* Battlestar Galactica
* Game of Thrones

#### C'hoarioù video

* The Order: 1886
# Zola Jesus

Anv strollad ar ganerez ha sonaozourez amerikan Nika Roza Danilova (11 a viz Ebrel 1989 e Phoenix) eo Zola Jesus. Hiziv an deiz emañ o chom e Madison (Wisconsin). Ouzhpenn kanañ e son gitar ha piano. Savet eo bet ar strollad e 2006. Sonerezh gotek lo-fi, pop, arnodiñ ha trouzus (saozneg : noise) a vez graet ganti. Embannet eo bet he fladennoù gant meur a di-embann pladennoù evel Sacred Bones Records, Troubleman Unlimited, pe c'hoazh Die Stasi Records. War al leurenn e son ar sonerien Dead Luke (kenaozerien), Lindsay Mikkola (gitar boud), ha Max Elliott (tom) ganti.

## Pladennaoueg
### Pladennoù bihan (singles)

| Deiziad | Single | Sonerien | Ti-embann | Stumm |
| 2008 | Poor Sons | The Way, Dog | Die Stasi | pladenn single 7" |
| 2008 | Soeur Sewer | Odessa | Sacred Bones | pladenn single 7" |

### Albom

* The Spoils (2009, Sacred Bones Records)
* Stridulum II (2010)
* Conatus (2011)
* Taiga (2014)
* Okovi (2017)
* Arkhon (2022)

## Notennoù

* ↑ ZOLA JESUS

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel
* Pajenn MySpace
# Zaorejas

Zaorejas zo ur gumun e Spagn e proviñs Guadalajara.
# Zangskareg

Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr Yezhoù ladakek eo ar zangskareg (zangskari) komzet en India gant 8.000-10.00 den (1984).

## Gwelet ivez

* Yezhoù sinek-tibetek
* Yezhoù tibetek ar c'hornôg
# Zanjan

Zanjan (azerbaidjaneg: زنگان; perseg: زنجان) eo kêr-benn proviñs ar memes anv en Iran. Poblet eo gant 377 000 a dud (e 2006).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Zanobi

Zanobi (Zenobius e latin) a oa kentañ eskob Firenze, marvet er bloaz 417. Brudet eo e vurzhudoù en e vro. Lidet e vez d'ar 25 a viz Mae.

## Istor

Ganet e oa e Firenze, e dud a oa a paganed ouenn uhel. Dindan levezon an eskob Teodoros e teuas da vout kristen, ha gantañ e voe badezet. Gant poan hag amzer e teuas a-benn da dreiñ e dud gant ar gristeniezh.
Hervez Antonius, daneveller e vuhez, hag eskob war e lerc'h, e varvas en e 90 vloaz, e 424; met dre ma skriv Antonius e oa Inosant Iañ a oa pab da neuze (ha mervel a reas e 417) n'eo ket peurasur. Krediñ a ra lod e varvas e 417, d'ar 25 a viz Mae. En deiz-se e veze bleuniet an tour kozh ma veve a-hervez, e-tal ar Ponte Vecchio. Da gentañ e oa bet beziet er Basilica di San Lorenzo e Firenze (kensakret gant Ambrosius e 393), ha kaset goude da iliz Santa Maria del Fiore.

## Arz

Evel ma tere d'ur sant enoret en ur gêr a arzourien eo bet livet Zanobi gant illurañ arzourien Firenze.

### Kizelladurioù ha livadurioù

* Sant Zanobi, ouzh talbenn iliz Santa Maria del Fiore, Firenze
* Sant Zanobi, gant Andrea della Robbia
* Marelladur da Sant Zanobi, Museo dell'Opera del Duomo (Firenze)
* Murlivadur da sant Zanobi (Sala dei Gigli), Palazzo Vecchio, Firenze.
* Ar Werc'hez Vari gant sant Dominig (en tu dehoù) ha sant Zanobi (tu kleiz), livet gant Fra Angelico
* Sant Zanobi en e goazez gant e ziagoned Sant Crescentius ha Sant Eugenius war bennoù o daoulin a bep tu dezhañ. Livadur war ur peul en Duomo Santa Maria del Fiore, Firenze.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (it) San Zanobi
* (en) Holloueziadur Katolik 1913
# Zanzan

Zanzan zo ur rannvro eus Aod an Olifant, e biz ar vro, sko ouzh Burkina Faso ha Ghana.
g • ka • ke Rannvroioù Aod an Olifant :
| Rannvroioù | Agnéby · Bafing · Bas-Sassandra · Denguélé · Dix-Huit Montagnes · Fromager · Haut-Sassandra · Lacs · Lagunes · Marahoué · Moyen-Cavally · Moyen-Comoé · N'zi-Comoé · Savanes · Sud-Bandama · Sud-Comoé · Vallée du Bandama · Worodougou · Zanzan |
# Zanè

Zanè a zo ur gumun eus Italia, e Proviñs Vicenza, e rannvro Veneto.
# Zanica

Zanica zo ur gumun eus Italia, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia.
# Zanu-PF

Ar Zimbabwe African National Union – Patriotic Front, berraet e ZANU–PF, eo ar strollad e penn Zimbabwe abaoe dieubidigezh ar vro e 1980. Ar strollad a zo bet mestroniet gant Robert Mugabe abaoe 1975. Da gentañ e oa-eñ kentañ ministr ar vro gant ar Zimbabwe African National Union (ZANU) ha goude-se prezidant ar vro e 1987 pa voe kendeuzet ar ZANU gant ar Zimbabwe African People's Union (ZAPU). Adanvet e oa bet unaniezh an daou strollad e ZANU–PF.
E 2014 e oa bet lakaet Grace Mugabe, gwreg ar prezidant, e penn kostezenn maouezed ar strollad.
D'an 19 a viz Du 2017, ar ZANU-PF a skarzhe Robert Mugabe (1924-2019) evel penn ar strollad. En e blas e oa lakaet ar besprezidant Emmerson Mnangagwa a oa deuet neuze da vezañ prezidant nevez Zimbabwe.
# Zanzibar

Zanzibar zo un enezeg war aod Tanzania, e Meurvor Indez. Div enezenn zo enni : Unguja (anvet ivez a-wechoù Zanzibar), an hini bennañ, er su, ha Pemba, bihanoc’h, en norzh.
Bevañ a ra Zanzibar diwar kenwerzh ar spisoù (muskadez, kanell ha pebr, ha dreist-holl tachoù jenofl) ha diwar an touristerezh. A-wechoù ez eus bet graet « Inizi ar Spisoù » eus enezeg Zanzibar (gant Enez Mafia lakaet da heul), met an anv-se a reer ivez eus an Inizi Maluku (en Indonezia bremañ). E miz Ebrel 1964 e oa bet unvanet Republik Zanzibar ha Tanganyika evit sevel Republik Unvan Tanzania. Damemren eo an enezeg, ha Zanzibar City, war enez Unguja, eo ar gêr-benn.

## Tud

E Zanzibar eo bet ganet ar c’haner Freddie Mercury.

## Gwelet ivez

* Sultaned Zanzibar
* Timbroù Zanzibar - Burevioù gall

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel gouarnamant Zanzibar
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Zangoza

Zangoza ( Sangüesa hervez ar stumm spagnolek kenofisiel) zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria, 45 km er reter da Iruñea, ar gêrbenn, war lez dehou ar stêr Aragon, tost d'e gember gant ar stêr Onsella. 4807 a dud a oa o chom eno e 2004 .
Ur c'hreñvlec'h e oa, e toull dor rouantelezh Nafarroa, war harzoù Rouantelezh Aragon.

## Poblañs

kresk-digresk ar boblañs :
| 1996 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 |
| 4 553 | 4 558 | 4 634 | 4 673 | 4 718 | 4 807 | 4 933 | 4 971 | 5 041 | 5 093 | 5 128 |
| Dihelloù: Sangüesa hag Instituto de estadística de Navarra |||||||||||
# Yannick Pelletier (skrivagner)

Yannick Pelletier a zo bet ganet e Sant-Brieg.
Ur skrivagner gallek breizhat eo.

## Oberennoù skrivet

* Thèmes et symboles dans l’œuvre romanesque de Louis Guilloux, thèse universitaire, 1975.
* Enclos paroissiaux de Bretagne, Rennes, Ouest France, 1981
* Les retables bretons, Rennes, Ouest France, 1984
* Les jubé de Bretagne, Rennes, Ouest France, 1984
* Histoire générale de la Bretagne et des Bretons, 1990, 2 tomes, G-V Labat éditions
* Alain Le Nost, l'homme, le peintre, l'œuvre, 1998
* La Bretagne chez Chateaubriand / Textes choisis, présentés et commentés par Yannick Pelletier - Spézet, Coop Breizh, 1998
* Des ténèbres à l'espoir. Essai sur l’œuvre littéraire de Louis Guilloux, An Here, 1999. Ouvrage revu et augmenté de la thèse de 1975.
* Xavier Grall, immémoriales demeures (avec Jean Hervoche), Pirot Christian, 2001
* Max Jacob, le breton errant (avec Jean Hervoche), Pirot Christian, 2004.
# Yannig Baron

Yannig Baron zo un emsaver breton hag a zo bet prezidant ar gevredigezh Dihun.
Embannet en deus ul levr gallek, "Tan ba'n ti", diwar-benn stad ar brezhoneg hag ar yezhoù bihanniver.
E Gwened emañ Yannig Baron o chom. Prezidant ar gevredigezh "Peulvanoù dieub" eo bet.
Aet e oa kolier an Erminig gantañ e 2004.
# Yaou

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Yaou a c'hall bezañ :
* Yaou, un doue roman, heñvel ouzh Zeus tud Hellaz;
* Yaou, anv un deiz eus ar sizhun, lakaet en anv-se en enor d'an doue;
* Yaou, anv ur blanedenn, anvet diwar-lerc'h an doue roman.
# Yao Wenyuan

Bet ganet e 1931 e Shanghai en doa kroget Yao Wenyuan (姚文元; pinyin: Yáo Wényuán) gant e vuhez skrivagner ha buruteller lennegel. E dad a oa ur skrivagner brudet ivez.
Goude bezañ en em gavet gant Zhang Chunqiao e ouestlas e vuhez da gas koulzadoù diskar skrivagnerien. D'an Dispac'h Sevenadurel e voe roet lañs d'an 10 Du 1965 dre e bennad "Diskar Hai Rui" (e sinaeg : 海瑞罢官; pinyin: Hăi Ruì bà guān), bet goulennet gant Mao Zedong. E miz Ebrel 1969 ez eas e Komite Kreiz Strollad Komunour Sina, e-karg eus ar propaganda. E miz Here 1976 e voe harzet ha kondaonet da 20 vloavezh toull-bac'h.
D'an 23 Here 1996 e voe dieubet. Da sevel ul levr diwar-benn istor e vro e ouestlas ar peurrest eus e vuhez.
D'an 23 Kerzu 2005 ez eas da anaon. An hini diwezhañ eus Bandenn ar pevar e oa pa oa marv Jiang Qing (gwreg Mao) e 1996, Wang Hongwen e 1992 ha Zhang Chunqiao e 2005.
# Yannick Plantec

Yannick Plantec, bet ganet d'ar 4 a viz Here 1982, a zo ur gitarour breizhat. Kanañ a ra ivez, e brezhoneg e-barzh ar strollad Plantec hag e galleg e-barzh ar strollad Armand Black.

## Strolladoù

* Armand Black
* Frères Plantec
* Plantec

## Pladennoù

* Armand Black. E 2011 e teuio er-maez kentañ pladenn Armand Black.
* Plantec: Plantec, BNC & Proscena, 2002
* Plantec: Reverzhi, Créon Musique, 2005
* Plantec: Plantec, Créon Musique, 2006
* Plantec: A-raok, Aztec Musique, 2007
* Plantec: Plantec + DVD, Aztec Musique, 2009
* Plantec: Mekanik, Aztec Musique, 2010

## Liammoù diavaez

* myspace Armand Black
* myspace Frères Plantec]
* Lec'hienn ofisiel Plantec
* M'hoc'h eus c'hoant da selaou Mekanik ha pladennoù all.
# Yantai

Porzh-pesketa brasañ proviñs Shandong eo Yantai, e Republik Pobl Sina. Ur gêr eo abaoe 1950. Emañ etre Pleg-mor Bohai er C'hornôg ha kêr Weihai er Reter, war aod strizh-mor Bohai. Hervez niveradeg 2010 e oa 6 968 202 annezad enni.

## Douaroniezh

War aod strizh-mor Bahai emañ Yantai, etre Pleg-mor Bahai ha ar Mor Melen. War aod norzh ledenez Shandong emañ, a-dal aod su proviñs Liaoning.
Levezonet gant ar monson eo an hin, tomm ha gleb e vez an hañv, yen ha sec'h ar goañv.

## Melestradurezh

Yantai zo ur gêr-prefeti ha melestriñ a ra pevarzek rann : pemp distrig, c'hwec'h kêr-distrig, ur xian ha daou dakad diorren.
Kartenn :
| Zhifu Fushan Muping Laishan Penglai Longkou (kêr) Laiyang (kêr) Laizhou (kêr) Zhaoyuan (kêr) Qixia (kêr) Haiyang (kêr) |||
| Rann | sinaeg | pinyin |
| distrig Zhifu, hag a zo kêr Yantai er ster dik | 芝罘区 | Zhīfú Qū |
| distrig Muping | 牟平区 | Mùpíng Qū |
| distrig Fushan | 福山区 | Fúshān Qū |
| distrig Laishan | 莱山区 | Láishān Qū |
| distrig Penglai | 蓬莱区 | |
| kêr Longkou | 龙口市 | Lóngkǒu Shì |
| kêr Haiyang | 海阳市 | Hǎiyáng Shì |
| kêr Laiyang | 莱阳市 | Láiyáng Shì |
| kêr Laizhou | 莱州市 | Láizhōu Shì |
| kêr Zhaoyuan | 招远市 | Zhāoyuǎn Shì |
| kêr Qixia | 栖霞市 | Qīxiá Shì |
| xian Changdao | 长岛县 | Chángdǎo Xiàn |
Un takad diorren armerzhel ha teknologel (YEDA) zo (e sinaeg : 烟台经济技术开发 ; Kaifa Qū), hag un takad diorren industriel a deknologiezh uhel.

## Armerzh

Eil kêr industriel Shandong eo Yantai, goude Qingdao. Ur vro a labour-douar eo ivez : brudet ez eus ur ouenn avaloù hag unan per. Embregerezh gwinierezh koshañ Sina zo eno, Changyu e anv. Brudet eo Longkou evit he zoazennoù "kelofan" (toazennoù treuzwelus sinaat).
* E kreiz-kêr.
* An ti-post alaman er gêr gozh.
* Bae Moon e Yantai.
* "Chateau" Changyu, gwinierezh e Yantai.

## Gevellerezh ha mignoniezh

Skoulmet he deus ar gêr emglevioù kevelerezh gant 23 c'hêr e 14 bro.

### Gevellerezh

| Beppu (Japan) abaoe 1985 San Diego (Kalifornia) (SUA) abaoe 1985 Tauranga (Zeland-Nevez) abaoe 1986 Gunsan (Sukorea) abaoe 1994 Phuket (kêr) (Thailand) abaoe 1997 Örebro (Sveden) abaoe 2002 Bourgas (Bulgaria) abaoe 2004 | Kemper (Breizh) abaoe 2005 Angers (Bro-C'hall) abaoe 2006 Szombathely (Hungaria) abaoe 2007 Omaha (Nebraska) (SUA) abaoe 2010 Mackay (Queensland) (Aostralia) abaoe 2012 Miskolc (Hungaria) Kingston (Jamaika) (Jamaika) abaoe 2019 |

### Emglevioù mignoniezh

| Rostov-an-Don (Rusia) abaoe 1994 Wonju (Sukorea) abaoe 2000 Ulsan (Sukorea) abaoe 2001 Incheon (Sukorea) abaoe 2007 Anshan (Sukorea) abaoe 2009 | Lahore (Pakistan) abaoe 2015 Vladivostok (Rusia) abaoe 2017 Stavanger (Norvegia) abaoe 2018 Distrig Buyeo (Sukorea) abaoe 2019 |

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Sez ar gouarnamant.
* ↑ Sister cities and friendly cooperation cities of Yantai e chinadaily.com
# Yaoleg

Ur yezh sepikek-ramouek eus isskourr ar yezhoù mongolek-langamek eo ar yaoleg (yaul) komzet gant tro-dro da 1 210 den (2003) e Papoua-Ginea Nevez.

## Gwelet ivez

* Yezhoù sepikek-ramouek
* Yezhoù youatek-langamek
# Yannig Audran

Yannig Audran (Yannick Audran), ganet d'ar 17 Du 1969 e Pondivi ha marvet gant un orc'had empenn d'ar 6 Mae 2021 e Gwened, oa skolaer gant Diwan, soner gant Kerlenn Pondi ha skrivagner brezhonek.

## Oberenn

* 2022 : Kan ar mel, Al Liamm (ISBN 978-2-7368-0157-1, BnF).

## Liamm diavaez

* Pennad gant Daniel Doujet diwar-benn Yannig Audran
# Tre-gŵyr

Tre-gŵyr (skrivet ivez Tregwyr ; Gowerton e saozneg, diwar Gower, anv saozneg Ledenez Gŵyr, ha ton, adstumm d'ar gêr town, a zo tre e kembraeg)) zo ur gêriadenn e kreisteiz Kembre, e Sir Abertawe. Emañ er c'hreisteiz da Orseinon, en arvor hanternoz Ledenez Gŵyr. Anavezet eo evel "dor Ledenez Gŵyr".
E 1980 e oa bet dalc'het an Eisteddfod Vroadel e-kichen Tre-gŵyr.

## Notennoù

* ↑ Enwau Cymru
* Abertawe • Casllwchwr • Clydach • Dyfnant • Y Gellifedw • Y Glais • Gorseinon • Llandeilo Ferwallt • Llangyfelach • Llanrhidian • Y Mwmbwls • Penclawdd • Pengelli • Pontarddulais • Pontlliw • Port Einon • Rhosili • Sgeti • Treforys • Tre-gŵyr
# Treal

Treal :
| Anv gallaouek | Teréau |
| Anv gallek (ofisiel) | Tréal |
| Bro istorel | Bro-Gwened |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Mor-Bihan |
| Arondisamant | Gwened |
| Kanton | Gwern-Porc'hoed |
| Kod kumun | 56253 |
| Kod post | 56140 |
| Maer Amzer gefridi | Muriel Hervé 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Eus an Oud da Vreselien Kumuniezh |
| Bro velestradurel | Bro Redon hag ar Gwilen |
| Lec'hienn Web | (fr)www.treal.sup.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 640 ann. (2020) |
| Stankter | 33 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 50′ 24″ Norzh 2° 13′ 21″ Kornôg / 47.84, -2.2225 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 65 m bihanañ 27 m — brasañ 101 m |
| Gorread | 19,28 km² |
| Treal ||
| kemmañ |
Treal a zo ur gumun eus Breizh e kanton Gwern-Porc'hoed e departamant ar Mor-Bihan.

## Anv

* Erwan Vallerie ː Treal, 858; Treal, 1340; Treal, 1387; Trehel, 1654

## Ardamezioù

en gul, e greskenn goudreustellet etre argant ha glazur, e vevenn goñchek en argant

## Istor
### Dispac'h Gall

* Melestradurezh: krouet e voe ar gumun e 1790. Gant al lezenn eus an 23 a viz Eost 1790 e voe lakaet e Kanton Karantoer; e Bann Roc'h-an-Argoed e oa; miret ha brasaet e voe kanton Karantoer e 1801 gant al lezenn eus an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix; lakaet e voe Treal en Arondisamant Gwened bet krouet e 1800.

### XX$^{vet}$ kantved

Brezel-bed kentañ
* Mervel a reas 48 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, da lavaret eo 4,22 % eus he foblañs e 1911.
Eil Brezel-bed
* Mervel a reas pevar den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar chapel, ar c'halvar hag ar groaz.
* Chapel Sant Korneli, gant ur c'halvar hag ur groaz.
* An iliz katolik.
* Iliz katolik Santez Zefirina.
* Ar monumant.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudenn.
* Plakenn ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Tud
### Ardamezeg ar familhoù

| André, aotrounez la Guichardais | En argant, e gebrenn en sabel, heuliet gant teir melionenn ivez en sabel |

## Liammoù diavaez

* (br) Treal war lec'hienn Geobreizh

## Levrlennadur

* (br)Erwan Vallerie ː Diazezoù studi istorel a anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini - EHESS - Treal - Fichenn ar gumun
* ↑ (fr)Memorialgenweb
* ↑ (fr)Memorialgenweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Tre-wern

Tre-wern pe Trewern zo ur gêriadenn vihan eus Kembre, e biz Powys. Emañ er biz da Y Trallwng, tost d' an harzoù gant Bro-Saoz.
Emañ etre Moel y Golfa en hanternoz ha Cefn Digoll er c'hreisteiz, war lez reter ar stêr Hafren. Er Grennamzer e oa Tre-wern e-barzh kombod Gorddwr.

## Poblañs

E 2011 e oa 430 a dud o chom e kumuniezh Tre-wern ha 203 anezho a oa kembraegerien (14,7%).

## Notennoù

* ↑ Enwau Cymru
* ↑ Ystadegau Allweddol ar gyfer Cymru. Swyddfa Ystadegau Gwladol..
# Tre Huw

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Tre Huw pe Treworenys (Hugh Town e saozneg) eo anv pennlec'h Enez Ennor, a zo brasañ enezenn an Inizi Sillan, e Kernev-Veur. Ur porzhig eo ma tegouezh al listri-treizh eus Pennsans.
# Trealaw

Trealaw zo ur gumuniezh e kontelezh Rhondda Cynon Taf, Kembre, 227.6 km eus Kerdiz E 2011 e oa poblet gant 3871 a dud, ha 334 anezho (8,6%) a oa kembraegerien..

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics. Kavet : 2014-04-09.
# Tre-lech

Tre-lech (skrivet ivez Trelech) zo ur gêriadenn diwar ar maez e Sir Gaerfyrddin, hanter-hent etre Caerfyrddin hag Aberteifi tostik da Sir Benfro. Hervez niveradeg 2011 e oa 745 den dindan Kuzul Kumuniezh Tre-lech a'r Betws ha 59% anezho gouest da gaozeal kembraeg.
Un ostaleri zo, anvet "Tafarn Beca", met stal ebet ken.

## Tud brudet

* David Rees, ganet e ti-ferm Gelli Lwyd, e Tre-lech, e 1801
* Perceval Gibbon (1879–1926)

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Enwau Cymru