OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Roll an oberennoù a denn d'ar roue Arzhur

Setu amañ ur roll ag an oberennoù a denn da vojenn ar roue Arzhur.

## A-raok 1000

* (la) De excidio Britanniae , Gweltaz, war-dro 540
* (la) Historia Brittonum, Nennius, war-dro 800
* (la) Annales Cambriae , war-dro 950
* (cy) Levr Taliesin ; div varzhoneg a veneg Arzhur ; marteze ez int bet aozet enXvet kantved

## XIvet ha XIIvet kantved

* (la) Vita Cadoci ("Buhez sant Cadoc"), Liffris, war-dro 1100 ; en un arroud ez eus kaoz eus Arzhur, Kai ha Bedwyr
* (la) Vita Carannogi ("Buhez sant Carannog"), Liffris ; en un arroud ez eus kaoz eus Arzhur
* (la) Vita Padarni ("Buhez sant Padern"), war-dro 1100 ; en un arroud ez eus kaoz eus Arzhur
* (cy) Culhwch ac Olwen, XIvet kantved
* (la) Prophetiae Merlini, Jafrez Menoe, 1135-1138, war-dro 1134-1136
* (la) Historia regum Britanniae, Jafrez Menoe, a zo lakaet da vamm d'ar vojenn
* (la) Vita Merlini , Jafrez Menoe, 1149
* (fr) Roman de Brut (Brut de Bretagne), Wace, 1155
* (fr) Lancelot ou le Chevalier à la charrette, Chrétien de Troyes, war-dro 1178-1181
* (fr) Yvain ou le Chevalier au lion, Chrétien de Troyes, wat-dro 1180
* (fr) Perceval ou le Conte du Graal, Chrétien de Troyes, war-dro 1182-1190
* (fr) Le Roman du Graal ou Roman de l'estoire du Grall, lakaet war gont Robert de Boron, war-dro 1190-1210
* (fr) Continuation Gauvain, Wauchier de Denain, war-dro 1200

## XIIIvet kantved

* (de) Parzival, Wolfram von Eschenbach
* (fr) La Demoiselle à la Mule, lakaet war gont Païen de Maisières, deroù ar c'hantved
* (de) Lanzelet, Ulrich von Zatzikhoven, deroù ar c'hantved
* (fr) Vengeance Raduiguel, Raoul de Houdenc, deroù ar c'hantved
* (fr) Continuation de Perceval, Gerbert de Montreuil, deroù ar c'hantved
* (fr) Perlesvaus, le Haut Livre du Graal, oberour dianav, war-dro 1210
* (fr) Méraugis de Portlesquez, Raoul de Houdenc, a-raok 1228
* (de)Diu Crône, Heinrich von dem Türlin, war-dro 1230
* (fr) La Mort le roi Artu, oberour dianav, war-dro 1230
* (fr) Les Merveilles de Rigomer, oberour dianav, etre 1233 ha 1266
* (fr) Escanor, Girart d'Amiens, 1281
* (fr) Gyron le courtois, Rustichello de Pise, dibenn ar c'hantved
* (fr) Meliadus de Leonnoys, Rustichello de Pise, dibenn ar c'hantved

## XIVvet kantved

* (fr) Méliador, Jean Froissart, dibenn ar c'hantved
* (en) Le Morte d'Arthur, Thomas Malory, echuet en 1469 - 1470

## XVvet kantved

* (en) Le Morte d'Arthur, Thomas Malory, embannet e 1485

## XIXvet kantved

* (en) The Lady of Shalott, Alfred Tennyson, 1833
* (en) The Vision of Sir Launfal, James Russell Lowell, 1848
* (en) Idylls of the King, Alfred Tennyson, etre 1856 ha 1885
* (en) The Defence of Guinevere, and other Poems, William Morris, 1858
# Roll an oberennoù arz a denn d'an echedoù
## Engravadurioù

* An Ankou o c'hoari an echedoù ;
* Daou zen yaouank o c'hoari an echedoù ;
* Große Heidelberger Liederhandschrift .

## Livadurioù

* Ar bartienn echedoù ;
* Ar bartienn echedoù (1508) ;
* Ar c'hoarierien echedoù (1670) ;
* Ar c'hoarierion echedoù (1863) ;
* Partienn echedoù ;
* Scacchi ;
* Ur bartienn echedoù.

## Liammoù diavaez

* Livadurioù Miss Boll .

## Filmoù

* Film Det Sjunde Inseglet ("Ar Seizhvet Siell") gant Ingmar Bergman, 1957.
# Ruth Muskrat Bronson

Ruth Muskrat Bronson, ganet d'an 3 a viz Here 1897 ha marvet d'an 12 a viz Even 1982, a oa ur varzhez, kelennerez ha stourmerez Cherokee. Pa voe echuet he skoliata e teuas Ruth Bronson da vezañ ezel eus Burev an Aferioù indian (Bureau of Indian Affairs). Servijet he deus evel sekretourez en National Congress of American Indians, a oa bet savet e 1944, evit krouiñ lezennoù evit an Indianed.
# Rutigliano

Rutigliano zo ur gumun en Italia, e proviñs Bari, e Puglia.
# Rutland

    Evit implijoù all, gwelet Rutland (disheñvelout).
Rutland :
| Banniel Rutland | |
| Kêr-benn | Oakham |
| Gorread | 382 km² |
| Poblañs | 39,200 |
| Stankted ar boblañs | 103 annezad/km² |
Ur gontelezh eus Bro-Saoz eo Rutland. E rannbarzh Reter Midlands emañ.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel Kuzul Kontelezh Rutland
# Ruth Snyder

Ruth Brown Snyder (Manhattan, New York, 27 a viz Meurzh 1895 - Prizon Sing Sing, Ossining, 12 a viz Genver 1928) a oa un dorfedourez stadunanat. Chomet eo brudet dre ma voe kondaonet d'ar gador-dredan e toull-bac'h Sing Sing evit muntr he gwaz, Albert, ha dre ma voe luc'hskeudennet, filmet hag embannet he lazhadenn.

## Lazhadenn

D'an 12 a viz Genver 1928 e voe lakaet Snyder d'ar marv. Hi eo ar c'hentañ maouez bet lakaet d'ar marv e Sing Sing goude Martha Place war ar gador-dredan e 1899.
# Rutino

Rutino zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
# Ruth Perry

Ruth Sando Fahnbulleh Perry, ganet d'ar 16 a viz Gouere 1939 ha marvet d'an 8 a viz Genver 2017 a oa ur bolitikourez eus Liberia.
E penn ar Stad e voe adalek an 3 a viz Gwengolo 1996 betek an 2 a viz Eost 1997.
g • ka • kePrezidanted Liberia :
* Joseph J. Roberts · Stephen Allen Benson · Daniel Bashiel Warner · James Spriggs Payne · Edward J. Roye · James Skivring Smith · Joseph J. Roberts · James Spriggs Payne · Anthony W. Gardiner · Alfred Francis Russell · Hilary R. W. Johnson · Joseph James Cheeseman · William D. Coleman · Garretson W. Gibson · Arthur Barclay · Daniel Edward Howard · Charles D. B. King · Edwin Barclay · William Tubman · William R. Tolbert, Jr. · Samuel Doe · Amos Sawyer · David D. Kpormakpor · Wilton G. S. Sankawulo · Ruth Perry · Charles G. Taylor · Moses Blah · Gyude Bryant · Ellen Johnson Sirleaf · George Weah ·
# Ruth Rendell

Ruth Rendell, bet ganet e 1930 e Redbridge, Londrez, hag aet da Anaon e 2015 er mêmes kêr, a oa ur skrivagnerez saoz. Anavezet e oa ivez evel Barbara Vine.
Skrivet he deus romantoù-torfedoù.
# Ruth Westheimer

Karola Ruth Siegel, anavezetoc'h evel Ruth Westheimer, bet ganet e Wiesenfeld (Alamagn) d'an 4 a viz Mezheven 1928, zo un aktourez hag ur fentigellourez stadunanat.
# Saladenn Caesar

Saladenn Caesar a reer eus ur meuz hag a vez kinniget e pretioù Stadoù-Unanet Amerika. Alies e vez fardet e-kichen taol ar pratikoù. Brudet eo er Stadoù-Unanet koulz hag e Kanada m'eo anvet ivez "rouanez" ar saladennoù.

## Istor

Dont a ra hec'h anv eus hini Caesar Cardini, hag a oa e penn ur preti italian ha mec'hikan a orin eus San Diego. Goude ur pennad ez eas d'en em staliañ e Tijuana e Mec'hiko, a-benn tapout pratikoù a felle dezho tremen dreist d'ar Berz. Ne ouezer ket re penaos e voe krouet ar saladenn. Hervez Rosa Cardini (ganet e 1928) e vije bet c'hoarvezet d'ar 4 a viz Gouere 1924. En deiz-se ne chome ket mui tamm boued ebet e preti he zad, hag e stagas-eñ da aozañ meuzioù diwar dizh e-kichen taolioù e bratikoù. Hervez lod e vije bet ijinet gant tud brudet eus Hollywood goude un dibenn-sizhun riboul. Tud all evel Giacomo Junia (Chicago, 1903), Livio Santini (hag a labouras e preti Caesar hag a embannas en doa fardet ar saladenn evel ma rae e vamm, 1925), Paul Maggiora (kenlabourer da Cardini, 1927) pe c'hoazh Alex (Alessandro, kenlabourer ha breur da Cesare e Tijuana) Cardini. E 1948 e voe perc'hennet ar breved gant ar familh Cardini. Hiziv an deiz e kaver meur a seurt lipig gwerzhet gant an anv Cardini's Original Caesar Dressing.

## Aozennoù

* letuz Roma
* kreun-bara
* chug sitroñs
* eoul olivez
* Parmigiano Reggiano
* vioù poazh-kalet
* holen
* pebr
* Worcestershire sauce
Ouzhpennañ a c'haller :
* kignen
* tammoù genougamm
* sezv
hag ivez tomatez, avokadez, tammoù kig-yar (rostet pe get), chifretez pe larjezennoù.

## Notennoù

* ↑ The History of Caesar Salad
* ↑ Cardini's Original Caesar Dressing

### Liamm diavaez

* ar sekred-kegin orin, roet gant Rosa Cardini à er bloavezhioù 1970
# Saladin

Saladin pe Salahudin (Zazaeg:Selahedîn Ayûbî; arabeg: صلاح الدين يوسف بن ايوب Al-Malik al-Nāṣir Ṣalāḥ al-Dīn Yūsuf ibn Ayyūbbet) ganet e 1137 pe 1138 e Tikrit, marvet d'ar 4 a viz Meurzh 1193.
Brezelour ha penn-Stad kurdat muzulman ag an XII$^{vet}$ kantved.
# Salamanca

Salamanca zo ur gêr e kornôg Spagn ha kêr-benn proviñs Salamanca. Emañ e kumuniezh emren Castilla y León.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar skol-veur

## Tud
### Bet ganet eno

* 1694 : Diego de Torres Villarroe, beleg, kelenner ha skrivagner
* 1877 : Jean-Bertrand Pégot-Ogier, arzour breizhat
# Salamandra

Salamandra :
| Salamandra salamandra ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Amphibia |
| Urzhad : | Caudata |
| Kerentiad : | Salamandridae |
| Genad : | Salamandra |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Salamandra a zo ur genad e rummatadur an divelfenneged, ennañ sourded.

## Spesadoù

* sourd Norzhafrika, Salamandra algira
* sourd an Alpoù, Salamandra atra
* sourd Korsika, Salamandra corsica
* Salamandra infraimmaculata
* sourd Lanza, Salamandra lanzai
* sourd boutin, Salamandra salamandra
# Saladenn Waldorf

Saladenn Waldorf a reer eus ur meuz eus ar Stadoù-Unanet. Aozet eo diwar ach (troc'het e juliana), avaloù (troc'het e juliana ivez), kraoñ ha lipig Mahon.

## Istor

Krouet eo bet etre 1893 ha 1896 e Waldorf Hotel e New York (deuet da vezañ Waldorf-Astoria Hotel e 1931). Soñjal a reer e voe krouet gant Oscar Tschirky. E 1896 e voe graet anv eus ar saladenn Waldorf er The Cook Book, ijinet gant 'Oscar of the Waldorf'. Er sekred-kegin orin ne oa ket kraoñ, ouzhpennet e voent goude-se, ha meneget int e Rector Cook Book 1928.

## Aozennoù liesseurt

Ouzhpennañ a c'haller tammoù kig-yar, kig-yar Indez, rezin pe c'hoazh frouezh sec'h. E-lec'h lakaat lipig Mahon e c'haller lakaat lipig diwar yaourt ivez.

## Er sevenadur

Er ganaouenn "You're the Top" gant Cole Porter e kaver ar poz da-heul : "You're the top, you're a Waldorf salad". Er romant American Psycho (1991) gant Bret Easton Ellis e vez graet anv alies eus saladenn Waldorf. Er bladenn EP Verbal Remixes & Collaborations (2003) gant Amon Tobin ez eus un ton titlet "I'll Have The Waldorf Salad" .

## Notennoù

* 1 2 3 4 5 6 Zeldes Leah A. Eat this! Waldorf salad, an apple-licious fall favorite, Dining Chicago, Chicago’s Restaurant & Entertainment Guide, Inc., 2009 https://web.archive.org/web/20100209054837/http://blog.diningchicago.com/2009/10/07/eat-this-waldorf-salad-an-apple-licious-fall-favorite/
* ↑ http://www.kitchenproject.com/history/Waldorf_Salad.htm The History of Waldorf Salad, Kitchen Project

## Liamm diavaez

* Saladenn Waldorf : rekipeoù
# Salakot

| Tog safari ar prezidant stadunanat Harry S Truman | Soudarded saoz en Irak, Mezheven 1941, gwisket gant ar salakot |
Ar salakot, pe tog safari, zo ur pennwisk skañv, e lech alies, a veze douget gant Europeiz er broioù tomm, evel an ergerzhourien saoz en Afrika en XIXvet kantved.
Douget e vez c'hoazh gant soudarded ar Royal Marines saoz ha gant tud ordinal e Viet Nam.
# Salalah

Salalah (صلالة en arabeg, Ṣalālah) zo ur gêr vras en Oman. Kêr-benn proviñs Dhofar eo. E 2009 e oa 197 169 a dud o chom enni.
An eil kêr vrasañ eo Salalah e sultanelezh Oman, goude ar gêr-benn Masqat, hag an hini vrasañ e proviñs Dhofar. Eus Salalah eo genidik ar sultan Qabus ibn Said a zo e penn ar vro bremañ.
E-pad an hañv e vez goloet an oabl, gant koumoul degaset gant ar monson, ha klouaroc'h an amzer, daoust ma ne vez ket kalz a c'hlav. Gant an hin-se e c'haller gounit legumaj ha frouezh er c'horn-bro.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Salamanca (Chile)

Salamanca zo ur gêr hag ur gumun eus Chile, e Rannvro Coquimbo.
# Salamandridae

Salamandridae :
| Ur weronell varellek ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Amphibia |
| Urzhad : | Caudata |
| Kerentiad : | Salamandridae |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Salamandridae a zo ur c'herentiad e rummatadur an divelfenneged, ennañ sourded ha gweronelled.

## Genadoù

Iskerentiad Pleurodelinae
* Calotriton
* Cynops
* Echinotriton
* Euproctus
* Lissotriton
* Mesotriton
* Neurergus
* Notophthalmus
* Ommatotriton
* Pachytriton
* Paramesotriton
* Pleurodeles
* Salamandrina
* Taricha
* Triturus
* Tylototriton
Iskerentiad Salamandrinae
* Chioglossa
* Lyciasalamandra
* Mertensiella
* Salamandra
# Salah Abdeslam

Salah Abdeslam ganet d'ar 15 a viz Gwengolo 1989 e Brussel, Belgia, met gant ar vroadelezh c'hall a zo un hailhon munut hag un den diskredet da vezañ ur sponter a gemeras perzh e gwalldaolioù an 13 a viz Du 2015 e Pariz.
Liammet ez eo Salah Abdeslam gant ar Stad Islamek dre hanterouriezh e gamarad bugaleaj Abdelhamid Abaaoud.
Ur c'hemenn-klask etrevroadel a zo bet krouet a-benn tapout anezhañ.
Harzet eo bet a-benn ar fin e Molenbeek an 18 a viz Meurzh 2016, goude un terc'h a 125 devezh.

## Gwalldaolioù an 13 a viz Du 2015

Salah Abdeslam a zo liammet gant gwalldaolioù an 13 a viz Du 2015 e Pariz, nebeut a draoù a zo sur betek-en:
* Salah Abdeslam en deus feurmet an oto a servijas da skipailh sponterien ar Bataclan evit mont eno ha seveniñ o torfed.
* Prenet en devoa tarzherioù en ur stal er Val-d'Oise

## Ar c'hlask

Pennadurezhioù Belgia ha bro C'hall o deus embannet poltred Salah Abdeslam gant e anv d'ar 15 a viz Du 2015. Nebeut amzer war-lerc'h e oa lesanvet an enebour d'an holl Niverenn 1.
Goustadik e vez sevenet an enklask evit gouzout pelec'h ez eo tremenet ar sponter ha petra rik en devoa graet a-raok hag e-pad gwalldaolioù an 13 a viz Du 2015 e Pariz.
Harzet eo bet a-benn ar fin e Molenbeek an 18 a viz Meurzh 2016, goude un terc'h a 125 devezh.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ 23/11/2015 Lec'hienn lexpress.fr: Gwalldaolioù Pariz Mostefai, Hadfi, Abdelslam... Piv a zo ar re diskredet? (fr)
* ↑ 23/11/2015 Lec'hienn Lefigaro.fr: Gwalldaolioù Pariz ar pezh a ouiomp eus ar sponterien diskredet (fr)
* ↑ 29/11/2015 Lec'hienn Telegramme.fr: Gwalldaolioù. Salah Abdeslam tanarvestour ar sponterien?(fr)
* ↑ 29/11/2015 Lec'hienn Leparisien.fr: Gwalldaolioù Pariz: Salah Abdeslam en devoa prenet tarzherioù er Val-d'Oise (fr).
* ↑ 23/11/2015 Lec'hienn francetvinfo.fr - Gwalldaolioù Pariz: Salah Abdeslam enebour d'an holl Nnn 1 digavus (fr).
# Sant-Jord-Grehan

Sant-Jord-Grehan :
| An ti-kêr. ||
| Anv gallaouek | Saent-Jord-de-Gerhaènn |
| Anv gallek (ofisiel) | Saint-Georges-de-Gréhaigne |
| Bro istorel | Bro-Zol |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Il-ha-Gwilen |
| Arondisamant | Sant-Maloù |
| Kanton | Dol |
| Kod kumun | 35270 |
| Kod post | 35610 |
| Maer Amzer gefridi | Jean-Pierre Héry 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Kumuniezh kumunioù Bae Menez-Mikael |
| Bro velestradurel | Bro Sant-Maloù |
| Lec'hienn Web | http://www.saintgeorgesdegrehaigne.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 371 ann. (2020) |
| Stankter | 31 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 34′ 08″ Norzh 1° 32′ 52″ Kornôg / 48.5688888889, -1.54777777778 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 29 m bihanañ 5 m — brasañ 81 m |
| Gorread | 12,15 km² |
| Sant-Jord-Grehan ||
| kemmañ |
Sant-Jord-Grehan (Saint-Georges-de-Gréhaigne e galleg) a zo ur gumun eus Breizh, e departamant Il-ha-Gwilen.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 28 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 4,46 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911; unan anezhe a varvas d'an 22 a viz Eost 1914 en Emgann Charleroi e Belgia, er 25vet Rujumant Troadegiezh edo.

#### Eil Brezel-bed

* Mervel a reas tri den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sant Jord.
* Ar monumant.
* Monumant ar re varv er vered,. Dioueliet e voe d’ar 14 a viz Du 1920.

## Emdroadur ar boblañs

Niver a annezidi

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br) Sant-Jord-Grehan war al lec'hienn Geobreizh

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ pe Sant-Jord-Erann hervez geriadur Hemon, 1978, 1993, pajenn 708.
* 1 2 (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Université de Lille
# Sant-Jili-Roazhon

Sant-Jili-Roazhon :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallaouek | Saent-Jill |
| Anv gallek (ofisiel) | Saint-Gilles |
| Bro istorel | Bro Roazhon |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Il-ha-Gwilen |
| Arondisamant | Roazhon |
| Kanton | Meled |
| Kod kumun | 35275 |
| Kod post | 35590 |
| Maer Amzer gefridi | Philippe Thébault 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Roazhon Meurgêr |
| Bro velestradurel | Bro Roazhon |
| Lec'hienn Web | http://www.saint-gilles35.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 5 312 ann. (2020) |
| Stankter | 256 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 09′ 14″ Norzh 1° 49′ 48″ Kornôg / 48.1539, -1.8300 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 34 m bihanañ 30 m — brasañ 96 m |
| Gorread | 20,72 km² |
| Sant-Jili-Roazhon ||
| kemmañ |
Sant-Jili-Roazhon (Saint-Gilles e galleg) zo ur gumun e Breizh e Kanton Meled e departamant Il-ha-Gwilen.

## Anv

* Erwan Vallerie ː Sancto Egidio, 1158.

## Ardamezioù

En glazur hadet gant flourdiliz en argant.
* Ardamezioù ar familh De Saint-Gilles (siell 1367).

## Istor
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 52 waz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, eleze 3,74% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911 ; daou anezhe a varvas d'an 22 a viz Eost 1914 en Emgann Rossignol e Belgia, er 1añ Rujumant Troadegiezh Drevadennel edont o-daou$^,$.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas eizh den eus ar gumun abalamour d'ar brezel.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas daou vilour.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Sant Jili.
* Penn ar groaz.
* Kroaz ar vered.
* Ar monumant.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù.
* Plakennoù ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudennoù.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2020

Niver a annezidi

## Tud
### Ardamezeg ar familhoù

* Aubert
* Aotrounez al lerc'h
* Peuliek a c'hwec'h pezh etre argant ha gul, e gab en glazur.
* Bouin
* Aotrounez Cacé
* En glazur e leon kudennek en aour, heuliet ouzh kab gant div houadan ivez en aour
* Milon
* Aotrounez Hallegre
* En argant e vrec'h ouzh dehoù gwisket ha maneget en gwad, o skorañ ur sparfell en sabel, iziliet en aour.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr)Lec'hienn web ar gumun

## Levrlennadur

* (fr)Michel Froger & Michel Pressensé : Armorial des communes des Côtes-d'Armor & Ille-et-Vilaine. 2008
* (fr)Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne
* (br)Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Monumant ar re - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Sant-Jili-ar-C'hozhvarc'had

Sant-Jili-ar-C'hozhvarc'had :
| An ti-kêr. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Saint-Gilles-Vieux-Marché |
| Bro istorel | Bro-Gernev |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Gwengamp |
| Kanton | Mur |
| Kod kumun | 22295 |
| Kod post | 22530 |
| Maer Amzer gefridi | Laurent Bertho 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | Loudieg Kumuniezh - Kreiz Breizh |
| Bro velestradurel | Bro Kreiz-Breizh |
| Lec'hienn Web | (fr)Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 342 ann. (2020) |
| Stankter | 16 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 14′ 38″ Norzh 2° 58′ 23″ Kornôg / 48.243888889, -2.973055556 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 200 m bihanañ 110 m — brasañ 311 m |
| Gorread | 21,95 km² |
| Sant-Jili-ar-C'hozhvarc'had ||
| kemmañ |
Sant-Jili-ar-C'hozhvarc'had a zo ur gumun eus Breizh, e Bro-Gernev hag e kanton Mur en Aodoù-an-Arvor.

## Anv

* Erwan Vallerie ː Vieulx Marche, 1536

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 45 gwaz hervez monumant ar re varv er gumun hag hervez monumant Santez-Anna-Wened ivez, eleze 4,27 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911, abalamour d'ar brezel; lazhet e voe unan anezhe e Rossignol e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914, soudard e oa er 1añ Rujumant Troadegiezh Trevadennel; lazhet e voe unan all e Boezinge e Flandrez Belgia d’an 22 a viz Ebrel 1915, soudard e oa er 74vet Rujumant Troadegiezh Tiriadel.

#### Eil Brezel-bed

* Mervel a reas dek den eus ar gumun abalamour d'ar brezel.

### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Indez-Sina

* Mervel a reas ur gward republikan eus ar gumun d’an 1 a viz Eost 1954 e Vinh-Loc en Tonkin er Viêtnam.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar peulvan.
* Ar c'hastell.
* Ur peulvan.
* Kastell Kelenneg.
* An iliz katolik kozh.
* An iliz katolik nevez.
* Ilizoù katolik Sant Jili.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudenn.
* Plakennoù ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr)Lec'hienn an ti-kêr
* (br)Sant-Jili-ar-C'hozhvarc'had war lec'hienn Geobreizh
* (fr)Pajenn Sant-Jili-ar-C'hozhvarc'had war lec'hienn an etrekumuniezh

## Notennoù ha daveoù

* ↑ (fr)Ouest-France
* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Le Pays de Loudéac et la Grande Guerre 1914-1918, Mémoire du Pays de Loudéac, Eil c'hwec'hmiziad 1995, pajenn 49
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Sant-Juluan-Gouwent

Sant-Juluan-Gouwent :
| Ar maerdi. ||
| Bro istorel | Bro-Naoned |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Liger-Atlantel |
| Arondisamant | Kastell-Briant-Ankiniz |
| Kanton | Sant-Juluan-Gouwent (pennlec'h) betek 2015, Kastell-Briant abaoe 2015 |
| Kod kumun | 44170 |
| Kod post | 44670 |
| Maer Amzer gefridi | Serge Héas 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Kumuniezh kumunioù Kastell-Briant - Derwal |
| Lec'hienn Web | www.saint-julien-de-vouvantes.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 959 ann. (2020) |
| Stankter | 37 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 38′ 33″ Norzh 1° 14′ 15″ Kornôg / 47.6425, -1.2375 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 68 m bihanañ 47 m — brasañ 99 m |
| Gorread | 25,6 km² |
| Sant-Juluan-Gouwent ||
| kemmañ |
Sant-Juluan-Gouwent$^,$$^,$ (Saint-Julien-de-Vouvantes e galleg) a zo ur gumun eus Breizh e Liger-Atlantel, e gevred ar vro.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Don emañ Sant-Juluan.

## Ardamezioù

* En glazur e gammell en aour hebiaet gant div flourdilizenn gevliv ; e gab en argant, karget gant teir brizhenn erminig en sabel.
* • Ger-ardamez : Proelium justum commisi

## Istor
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe kumun Sant-Juluan-Gouwent e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe Sant-Juluan da benn Kanton Sant-Juluan-Gouwent hag e Bann Kastell-Briant. E 1800 e voe lakaet en Arondisamant Kastell-Briant.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 68 gwaz ag ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,99% eus he foblañs e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas dek den ag ar gumun hervez monumant ar re varv.

#### Trevadennoù
##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur milour ag ar gumun d’ar 14 a viz Du 1959 hervez monumant ar re varv.

### XXI$^{vet}$ kantved

* Lakaet e voe ar gumun e Kanton Kastell-Briant pa voe diskaret Kanton Sant-Juluan-Gouwent e 2014.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sant Juluan, 1889"
* Talbenn.
* Diabarzh.
* Monumant ar re varv er vered, luc’hskeudenn. Dioueliet e voe d’an 28 a viz Mae 1922.
* Plakennoù ar re varv en iliz katolik.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv |
| Meurzh 2001 | Meurzh 2008 | Luc Crossouard |
| Meurzh 2008 | | Serge Héas |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Geriadur An Here, 1995, p. 1221.
* ↑ Roll skoueriekaet kumunioù Breizh, Ar Greizenn-enklask war Anvioù-lec'h, Servij ar Brezhoeg, Skol-Uhel ar Vro, 1998, (ISBN 2-86822-077-X), pp. 44 & 98.
* ↑ Geriadur Ménard, 2012, p. 1453.
* ↑ Saint-Julien-de-Vouvantes
* ↑ Aozer : Eugène Charron.
* ↑ (fr)Cassini - EHESS - Fichenn kumun Sant-Juluan
* ↑ (fr)Les soldats de Loire Inférieure - Monumant ar re varv
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Décret n° 2014-243 du 25 février 2014 portant délimitation des cantons dans le département de la Loire-Atlantique
* ↑ (fr)infobretagne.com
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Université de Lille
* ↑ (fr)Memorial Genweb