# Eizhbit

Ur pakad eizh bit eo a anver eizhbit en urzhiataerezh, da lavaret eo ul liesbit (byte e saozneg) 8 bit ennañ.

## Framm un eizhbit

Unanenn ar sifroù en niveriñ diazez daou eo ar bit : 2$^0$ = 1, kentañ talvoudegezh goude 0 er reizhiad daouredel (diazez 2). Pa ne c'hall ur bit bezañ kevatal nemet da 0 pe da 1 e c'hall un eizhbit kemer forzh pe dalvoudegezh etre 00000000 ha 11111111.
Ur pouez a roer da bep bit un eizhbit, hervez e c'halloud er reizhiad daouredel : ar bit gwanañ a dalvez 2$^0$, ar bit kreñvañ o vezañ an hini kentañ war an tu kleiz – ar bit muiañ pouez a reer anezhañ ; kement ha 2$^7$ eo e bouez. Bez' e c'heller treiñ pouez un eizhbit er reizhiad dekredel (diazez 10) hervez an daolenn amañ da heul :
Pouez ar bitoù en un eizhbit :
| | bit 8 | bit 7 | bit 6 | bit 5 | bit 4 | bit 3 | bit 2 | bit 1 |
| Pouez daouredel | 2$^7$ | 2$^6$ | 2$^5$ | 2$^4$ | 2$^3$ | 2$^2$ | 2$^1$ | 2$^0$ |
| Pouez dekredel | 128 | 64 | 32 | 16 | 8 | 4 | 2 | 1 |
* Diwar an daolenn-se e c'heller kendastum eo pouez an eizhbit 00000000 kement ha 0 er reizhiad dekredel, pa dalvez 11111111 kement ha 128 + 64 + 32 + 16 + 8 + 4 + 2 + 1 = 255.
* Ar chomlec'h 192.168.22.150 zo (128 + 64).(128 + 32 + 8).(16 + 4 + 2).(128 + 16 + 4 + 2) ; setu penaos e kaver an eizhbit :
| | bit 8 | bit 7 | bit 6 | bit 5 | bit 4 | bit 3 | bit 2 | bit 1 |
| | 128 | 64 | 32 | 16 | 8 | 4 | 2 | 1 |
| 192 | 1 | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 168 | 1 | 0 | 1 | 0 | 1 | 0 | 0 | 0 |
| 22 | 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | 1 | 1 | 0 |
| 150 | 1 | 0 | 0 | 1 | 0 | 1 | 1 | 0 |
Pa skrivit ar chomlec'h 192.168.22.150 en ho merdeer ez eo ar pevar eizhbit 11000000.10101000.00010110.10010110 a zo kaset d'ar gwazer.

## Treiñ un niver dekredel en un eizhbit

Ne c'haller treiñ nemet an niveroù dekredel etre 0 ha 255 en un eizhbit. Evit ober kement-se ez eo trawalc'h c'hoari gant pouez pep bit. Da skouer :
* Treiñ 247 :
       247 zo brasoc'h eget 128, neuze e vo 1 ar bit kentañ (ar bit muiañ pouez) ; chom a ra 247 - 128 = 119
       119 zo brasoc'h eget 64, neuze e vo 1 an eil bit ; chom a ra 119 - 64 = 55
       55 zo brasoc'h eget 32, neuze e vo 1 an trede bit ; chom a ra 55 - 32 = 23
       23 zo brasoc'h eget 16, neuze e vo 1 ar pevare bit ; chom a ra 23 - 16 = 7
       7 zo bihanoc'h eget 8, neuze e vo 0 ar pempvet bit
       7 zo brasoc'h eget 4, neuze e vo 1 ar c'hwec'hvet bit ; chom a ra 7 - 4 = 3
       3 zo brasoc'h eget 2, neuze e vo 1 ar seizhvet bit ; chom a ra 3 - 2 = 1
       1 zo kevatal da 1, neuze e vo 1 an eizhvet bit.
          > 1 1 1 1 0 1 1 1 eo an eizhbit a dalvez kement ha 247
          Aes eo gwiriañ : 128 + 64 + 32 + 16 + 4 + 2 + 1 = 247, pe : 255 - 8 (bit lakaet da 0) = 247.

## Implij an eizhbitoù

Mard eo ar bit elektron an hollved niverel ez eo an eizhbit an atom anezhañ. Implijet e vez war kement live a zo er stlenneg : en ho urzhiataer, en ardivink a zo etre ho urzhiataer hag ho rouedad pellgehenterezh, etre ar rouedad-se ha hini an Internet, betek e diabarzh urzhiataerioù bras a herberc'h Wikipedia evidoc'h. Setu amañ un nebeudig eus an traoù a dremen dre eizhbitoù en ho puhez niverel :
* Eñvor ho urzhiater zo mentet dre eizhbitoù
       Heñvel a-walc'h eo muzul an eñvorioù elektronek ouzh hini ar gorreadoù hag an dalc'hoù, nemet e krog dre kilo hag e kresk a-viliadoù : komzet e veze eus kilo-eizhbitoù (kE) e deroù ar stlenneg, 1 kE o talvezout 1024 eizhbit. Buan eo kresket dalc'h an eñvorioù, setu e voe kontet e mega-eizhbit (1 ME = 1024 kE), neuze e giga-eizhbit (1 GE = 1024 ME) ha bremañ e konter e tera-eizhbit (1 TE = 1024 GE). Bez' ez eus dija eñvorioù e Peta-eizhbit (1 PE = 1024 TE).
> Perak 1024 ha n'eo ket 1000 evel evit ar gorreadoù, da skouer ? Abalamour ma talvez 1024 kement ha 2$^{10}$, evel-just : daouredel da vat eo bed an urzhiataerezh betek-henn.
* Skrivañ a rit eizhbiteg
       An arouezennoù a skoit war ho touchennaoueg a vez enboneget dre eizhbitoù hervez an doare UTF-8 peurliesañ.
* Gwelet a rit eizhbitoù
       Dre eizhbitoù e vez boneget al livioù a welit war ho skramm. Ha c'hoant hoc'h eus da welet al liv orañjez dre eizhbitoù ? Setu : WWWWWWWWWWWW.
       Mar gallit sellet ouzh chadennoù skinwel dre ho urzhiataer ez eo abalamour ma teuont betek ennañ gant pep a chomlec'h IP — ha ma vez unan gant hoc'h ardivink ivez.
* Tremen a rit dre eizhbitoù
       Ar chomlec'hioù IP (Internet Protocol) e ya 4 eizhbit d'o sevel. Unan (da nebeutañ) zo en ho urzhiataer, hag evit lenn ar bajenn-mañ ez oc'h tremenet dre ret dre un ardivink 192.168.1.1 e chomlec'h dekredel, 11000000.10101000.00000001.00000001 en eizhbitoù.
* Komz a rit eizhbiteg
       Kement tra a rit gant ho pellgomz hezoug zo troet en eizhbitoù — ho mouezh zoken.
Ar bit (2$^0$) a oa e penn kentañ ar bed niverel ; buan eo deuet re bounner da embregiñ, alese krouadur an eizhbit (2$^3$). Setu an eizhbit deuet re bounner d'e dro, pa ne baouez ket an ezhommoù ag eñvor hag a dizh da greskiñ, setu emeur o klask sevel ur reizhiad nevez a vije diazezet war ar *c'hwezekbit (2$^4$) pe uheloc'h. Marteze ivez e tremenor d'ur reizhiad pevaredel pe uheloc'h.

## Notennoù

* ↑ ÉTIENNE Guy, Geriadur ar stlenneg, Preder, Plomelin, BZH, 1995 ISBN 978-2-901383-14-7