OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Blaenborthyn

Blaenborthyn zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Llandysul, e Kembre, e kreisteiz kontelezh Ceredigion, 97,2 km eus Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Den (Douar-ar-C'hreiz)

Ar ouenn denel e Douar-ar-C'hreiz savet gant J. R. R. Tolkien eo ar vibien-den, gourel pe benel, disheñvel diouzh gouenn an elfed, ar gorrien, an orked, pe gouennoù arall. Taolennet int evel tud marvel ha krouet goude an elfed. Int zo "pobloù dieub" e-touesk an ented hag ar gorrien, disheñvel ouzh an orked hag a zo ur bobl sklav.
Tolkien a arver an darempredoù etre an dud hag an elfed da ziorren temoù evel ar marv hag an divarvelezh. An istor skoueriusañ eo richenn Aragorn hag Arwen. Pa'z eo an hobbited ur ouenn a vev en un endro peoc'hus, klet ha war ar maez ec'h eo an dud boudoù liesseurt, eus tud vilen, fallakr ha digalon betek kadourien c'halloudus ha feal evel Faramir hag Aragorn ; mennet e oa Tolkien da sevel ur veurgan nevez hag a glotje gant ar mare a-vremañ evit ar Saozon. Skolveuridi o deus graet ereoù a bep doare etre tudennoù denel Douar-ar-C'hreiz ha tud wir Europa ar Grennamzer hag an Henamzer.

## Daveoù

* ↑ Straubhaar, Sandra Ballif :Men, Middle-earth, e The J. R. R. Tolkien Encyclopedia: Scholarship and Critical Assessment, pp.414–417, Routledge, 2013, (ISBN 978-0-415-96942-0)
# Den Haag

Den Haag (anvet ivez 's-Gravenhage) zo ur gêr e kornôg an Izelvroioù, m’emañ sez ar gouarnamant, daoust ma n’eo ket kêr-benn ar vro (Amsterdam an hini eo). Kêr-benn ar broviñs Zuid-Holland eo.
Annezet eo Den Haag gant 563.122 a dud (2023). E kêr emañ porzh kozh Scheveningen.
Den Haag hag an trowardroioù a ya d’ober, gant 700.000 a annezidi, unan eus kreizennoù pouezusañ ar Randstad, gant Amsterdam ha Rotterdam.
An anv Den Haag (skrivet gwechall «Die Haghe») eo an anv ofisiel koshañ. Ur stumm all zo da anv kêr : 's-Gravenhage («Liorzh an dug»), cheuc’hoc’h, zo en implij abaoe 1639. Savet e voe moarvat diwar skouer an anv 's-Hertogenbosch (anvet alies Den Bosch). Bremañ e vez implijet ar stumm Den Haag gant an ti-kêr, ha stummoù heñvel a gaver e yezhoù all : Den Haag en alamaneg, The Hague e saozneg, La Haye e galleg pe La Haya e spagnoleg.
E Den Haag emañ an Erste Kamer (Kambr gentañ) hag an Tweede Kamer (eil kambr), da lavaret an div gambr a ya d’ober parlamant an Izelvroioù. Eno ivez emañ burevioù ar vinistred ha lez-varn uhelañ ar vro. Eno emañ o chom ivez ar Rouanez Beatris. Kannatioù ar broioù all en em gav holl e Den Haag ha meur a ensavadur etrebroadel bras ivez (evel Europol pe al Lez-varn Etrebroadel. Daoust da se ez eo Amsterdam kêr-benn an Izelvroioù, hervez bonreizh ar stad.

## Livadurioù

* Ar Binnenhof e-tal ar Hofvijver, 1625

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec’hienn kêr Den Haag (nl)(en)

## Notennoù

* ↑ (nl)(en) Bevolking, lec'hienn ofisiel Den Haag (22 a viz Meurzh 2024)
# Den Harrow

Den Harrow, ganet Stefano Zandri d'ar 4 a viz Even 1962 e Nova Milanese, en Italia, zo ur c'haner italo disco. Savet eo bet e anv arzour gant ar broduerien Roberto Turatti ha Miki Chieregato diwar ar ger italianek denaro (arc'hant). Gant mouezh Tom Hooker eo bet savet an darn vrasañ eus e ganaouennoù brudetañ.

## Pladennoù bihan

* 1983 : To Meet Me (gant mouezh Chuck Rolando)
* 1983 : A Taste of Love (gant mouezh Chuck Rolando)
* 1984 : Mad Desire (gant mouezh Silver Pozzoli)
* 1985 : Bad Boy (gant mouezh Tom Hooker)
* 1985 : Future Brain (gant mouezh Tom Hooker)
* 1985 : Overpower / Broken Radio (gant mouezh Tom Hooker)
* 1986 : Charleston (gant mouezh Tom Hooker)
* 1986 : Catch the Fox (Caccia Alla Volpe) (gant mouezh Tom Hooker)
* 1987 : Day by Day (gant mouezh Tom Hooker)
* 1987 : Don't Break My Heart (gant mouezh Tom Hooker)
* 1987 : Tell Me Why (gant mouezh Tom Hooker)
* 1987 : Energy Rain
* 1988 : You Have a Way (gant mouezh Anthony James)
* 1988 : Born to Love (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1988 : Lies / I Wanna Go
* 1988 : My Time / You Have a Way (gant mouezh Anthony James)
* 1989 : Holiday Night (gant mouezh Anthony James)
* 1989 : Take Me Back (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1991 : Ocean (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1992 : All I Want Is You (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1992 : Real Big Love (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1993 : You and the Sunshine (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1993 : Take Me (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1994 : The Universe of Love (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1995 : I Need a Lover (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1995 : Tomorrow Is Another Day (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1996 : I Feel You (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1998 : Future Brain '98 (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1999 : Go Away
* 2001 : Don't Break My Heart (2001 Remixes) (gant mouezh Stefano Zandri)
* 2006 : Push Push (gant mouezh Stefano Zandri)

## Albomoù studio

* 1985 : Overpower (gant mouezh Tom Hooker)
* 1987 : Day by Day (gant mouezh Tom Hooker)
* 1988 : Lies (gant mouezh Anthony James)

## Dastumadoù

* 1989 : The Best Of (gant mouezhioù Tom Hooker hag Anthony James)
* 1999 : I Successi

## Dastumadoù gant kanaouennoù nevez

* 1996 : I, Den (gant mouezh Stefano Zandri)
* 1999 : Back from the Future (gant mouezh Stefano Zandri)

## Notennoù

* ↑ Youtube
# Den Loschbour

Den Loschbour (Luksembourgeg: Löschbur-Mann) eo an anv roet d'ur c'horf eskern Homo sapiens eus Krennoadvezh ar maen kavet e 1935 e Mullerthal, e kumun Waldbillig, e Luksembourg.
Al Loschbour-Mann en doa bevet 8000 vloaz 'zo, ar pezh a ra eus outañ ar c'horf eskern koshañ adkavet el Luksembourg

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ L’Homme de Loschbour dans Nature (fr). Mirdi Broadel an Istor Naturel (Luksembourg). Kavet : 28 a viz Du 2018.
# Den-bleiz

Un den-bleiz, pe ur bleiz-noz, pe bleiz-garv, a zo ur c'hrouadur mojennel, den diouzh an deiz ha bleiz diouzh an noz.

## Lennegezh
### Tud-bleiz brudet

* Bisklavred, barzhoneg gant Marie de France.
* Remus John Lupin, lesanvet Moony, a oa bet dantet gant Fenrir Greyback, er romantoù Harry Potter.

### Romantoù

* En 1859, Hughes-le-loup, gant Erckmann-Chatrian.
* Le Loup Garou gant Roger Vitrac, en 1938,
* Le loup-garou, Boris Vian, 1947
* Harry Potter, J. K. Rowling, 1997-2007

## Kanaouennoù

* Le bougalou du loup-garou, Carlos, 1975
* Werewolves of London gant Warren Zevon, da selaou http://www.youtube.com/watch?v=nhSc8qVMjKM |amañ

## Pennadoù kar

* Lycaon (roue Arkadia)
* den-marc'h

## Skeudennoù

* -460
* 1512
* 1574
* 1764-1767
* 1806
* 1942
* 2008
* 2009
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù

* ↑ Le lai de Bisclavret
# Den Cro-Magnon

Den Cro-Magnon :
| Klopenn unan eus an hiniennoù kavet e Cro-Magnon (Bro-C'hall) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Vertebrata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Isurzhad : | Haplorrhini |
| Danisurzhad : | Simiiformes |
| Uskerentiad : | Hominoidea |
| Kerentiad : | Hominidae |
| Iskerentiad : | Homininae |
| Meuriad : | Hominini |
| Genad : | Homo |
| Anv skiantel ||
| Homo sapiens Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Cro-Magnon zo anv ul lec'hienn henoniel, ha hini karrekaenn un den eus ar Ragistor kavet enni, bet roet dre astenn d’an dud vodern kentañ (Homo sapiens sapiens) en Europa an Henoadvezh diwezhañ ar Maen. Hogen, ar skiantourion a gav gwell gober gant ar pennger Tud vodern kentañ Europa evit komz anezhe, kentoc’h eget gant ar ger Cro-Magnon n’en deus statud taksonomek ebet dre ma ne ra dave na d’ur spesad pe isspesad, na da brantad pe sevenadur henoniel ebet. Karrekaenn goshañ un den Cro-Magnon bet kavet zo a vefe 43 000 bloaz hervez an amzeriatadur dre radiokarbon.
Peurliesañ e oa tud Cro-Magnon korfet-mat ha postek, hag ur c’higennadur kreñv a oa dezhe. Sonn a-walc’h e oa o zalioù ha moan o gwaregoù-abrant, ar pezh o disheñvela diouzh tud Neandertal. Un dremm berr ha ledan a oa dezhe. Hag, evel evit razh an dud vodern, e oa balog o elgezhioù. War-dro 1600 cm³ e oa dalc’had o c’hlopenn, da lavaret eo un tammig muioc’h eget hini an dud a-vremañ. Hogen, soñjal a reer e oa tud Cro-Magnon damheñvel ouzh ar re-mañ ha ne vefe ket kalz a ziforc’hioù hewel a-fet ment etreze.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Fernando Portugal

Fernando Portugal, pe Fernando de Portugal e portugaleg, zo anv meur a roue hag a briñs.

## Rouaned

* Fernando Iañ Portugal (1345 - 1383), roue Portugal hag an Algarves etre 1367 ha 1383.
* Fernando II Portugal (1816 - 1885), roue kenseurt Portugal hag an Algarves goude dimezet da Maria II Portugal.

## Priñsed
### XIIvet kantved

* Fernando Afonso de Portugal — bastard da Afonso Henriques

### XIIIvet kantved

* Fernando de Portugal pe de Borgonha (1188 - Noyon, 1233) ; Infant Portugal ha kont Flandrez etre 1212 ha 1233 dre zimeziñ d'ar gontez Jeanne de Constantinople.
* Fernando de Portugal, aotrou Serpa (1217-1246), trede bugel ar roue Alfonso II ;

### XVvet kantved

* Fernando Portugal (o Infante Santo) (1402 - 1443), mab da João Iañ ; gwenvidik kristen lidet d'ar 5 a viz Mezheven.
* Fernando Portugal (1433-1470), infant Portugal, kentañ dug Beja hag eil dug Viseu.
* Fernando Maria Luís de Bragança — mab da Maria II de Portugal
* Fernando de Portugal, Dug Viseu — Dug Beja ha Viseu, mab da Duarte Iañ.

### XVIvet kantved

* Fernando de Torres de Portugal y Mesía (Jaén, ? - Villardompardo, 1592), priñs spagnol ha besroue Perou (1584-1589).

### XIXvet kantved

* Fernando José de Portugal e Castro — kont ha markiz Aguiar
* Fernando Maria Luís de Saxe-Coburgo-Gota e Bragança (1846 — 1861), infant a Bortugal, mab da Maria II de Portugal ha Fernando II.

## Notennoù

* ↑ Nominis : Bienheureux Ferdinand de Portugal
# Fernando Redondo

Fernando Carlos Redondo Neri (lesanvet El Príncipe ) a zo bet ur c'hoarier mell-droad etrebroadel arc'hantinat, bet ganet d'ar 6 a viz Mezheven 1969 en Adrogué (Arc'hantina).
# Fernando de León

Fernando de León zo anv meur a zen eus rouantelezh León.

## Pennad kar

* Fernando
# Fernando VI

Fernando VI de Borbón, ganet e Madrid d'an 23 a viz Gwengolo 1713, marvet e Villaviciosa de Odón, d'an 10 a viz Eost 1759, lesanvet el Prudente pe el Justo, a oa roue Spagn adalek 1746 betek 1759. Pevare bugel Felipe V hag e bried María Luisa Gabriela de Saboya e oa.
Dimezet e voe da 16 vloaz en 1729, da Bárbara de Braganza.
# Fernando Lugo

Fernando Armindo Lugo Méndez (ganet d'an 30 a viz Mae 1950) zo ur politikour paragwaiat. Prezidant e vro eo bet eus miz Eost 2008 da viz Mezheven 2012.
# Fernando Maria Luís de Saxe-Coburgo-Gota e Bragança

Fernando Maria Luís de Saxe-Coburgo-Gota e Bragança (1846 — 1861), infant a Bortugal, a oa mab da Maria II de Portugal ha Fernando II. Mervel a reas da 15 vloaz. Evel e vreudeur Pedro V hag an infant João de Bragança, e voe tapet gant an tifoid.
# Fernando Pó

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Fernando Pó zo anv meur a dra:
* Fernão do Pó, pe Fernando Pó, moraer portugalat eus ar XVvet kantved;
* Enez Fernando Pó (hiriv Enez Bioko), dizoloet gant ar moraer.

## Lec'hioù all

* Fernando Po (Portugal) en Portugal,
* Fernando Po (Sierra Leone) en Sierra Leone.
# Fernando Silva

Fernando Ribeiro da Silva a zo bet ganet d'ar 4 a viz Eost 1950 e Portugal, ur c'hoarier echedoù portugalat eo.
Mestr Etrebroadel (FIDE) eo abaoe 1975. Gounezet en deus ar c'hampionad portugalat echedoù e 1975, 1976, 1977, 1981 ha 1987.
E renk Elo uhelañ a voe 2 385, e miz Gouere 1994.
2 357 edo e renk Elo d'ar 1añ a viz Mae 2011 .

## Liammoù diavaez

* E bartiennoù e Chessgames

## Notennoù ha daveoù

* ↑ E fichenn FIDE
# Charlotte-Rose de Caumont de La Force

Charlotte-Rose de Caumont de La Force, ganet en Guyenne en 1650 ha marvet en 1724, a oa ur romantourez c'hallek. Merc'h-vihan e oa da Jacques Nompar de Caumont, ha merc'h da François de Caumont La Force, markiz Castelmoron, ha da Marguerite de Viçose.

## He buhez

Kelennet e voe gant ar vatematikourez Marie Crous. Protestantez e oa, met treiñ a reas ouzh ar gatoligiezh e 1686, ma voe pansionet gant ar roue Loeiz XIV gant mil skoed. Dimezell e oa gant Madame de Guise, ha brudet e voe he spered hag he c'hoantiz el lez. Brudet e voe he c'harantezioù ivez, gant ar c'homediañcher Baron ha gant mab ar prezidant de Brion. En 1697 (47 vloaz e oa) e oa kement a drouz abalamour da se ma voe kaset da abati Gercy-en-Brie dindan boan da goll he fañsion. Eno e skrivas hec'h eñvorennoù, ar Pensées chrétiennes de défunte de Mlle de La Force.
Skrivañ a reas romantoù istorel ma kaved istorioù karantez, skrivet en un doare plijus.
Perzh a gemeras, war un dro gant Henriette-Julie de Murat, Marie-Catherine d'Aulnoy, Marie-Jeanne L'Héritier de Villandon ha Charles Perrault, en doug d'ar c'hontadennoù er XVIIvet kantved.
Romantoù a skrivas hag a voe diouzh ar c'hiz en Europa a-bezh en XVIIIvet kantved.
Perzh a gemeras en Akademiezh ar Ricovrati e Padova , en Italia.

## Oberennoù

-Romantoù istorel:
* l’Histoire secrète de Marie de Bourgogne (1694, 2 vol. in-12),
* l’Histoire secrète des amours de Henri IV, roi de Castille (1695),
* l’Histoire de Marguerite de Valois, reine de Navarre (1696),
* Gustave Vasa, histoire de Suède (Lyon, 1698, 2 vol. in-12) ;
* Histoire secrète de Catherine de Bourbon, duchesse, de Bar (Nancy, 1703, in-12), adembannet meur a wech gant titloù disheñvel
-Kontadennoù:
* Les Contes des Contes (1698)
* Les Contes des Fées.

## Levrlennadur

* Contes de Mademoiselle Lhéritier, Mademoiselle Bernard, Mademoiselle de la Force, Madame Durand, Madame d'Auneuil, Éd. Raymonde Robert, Honoré Champion, Collection Sources classiques, 2005 ISBN 9782745309808
# Charlotte-Aglaé d'Orléans

Charlotte-Aglaé d'Orléans (1700-1761), lesanvet Mademoiselle de Blois, hag anavezet evel Carlotta Aglae di Borbone-Orléans en italianeg, a oa ur briñsez c'hall, merc'h da rejant Bro-C'hall, Philippe d'Orléans (1674-1723) , hag a deuas da vout dugez Modena.

## He buhez

Ganet e oa e Pariz e miz Here 1700. Trede merc'h Philippe d'Orléans (1674-1723) ha Françoise Marie de Bourbon (1677-1749), e oa. Ne oa ket ur goantenn, met speredek e oa ha lemm he zeod. Karet e oa gant he zad, hogen savet fall e voe, dre lezober.
En ul lizher ganti, kaset da zug Richelieu, e tamall d'he zad bezañ bet darempredoù gwadorgedek ganti, dezhi da c'houzout digantañ piv e oa ar Mask houarn ; arvar zo diwar-benn gwirionded al lizher-se rak kemend-all a voe kontet diwar-benn he c'hoar Dugez Berry, a vije deuet da vout serc'h, hervez an istorour Jules Michelet, d'ar Rejant evit gouzout ar wirionez diwar-benn ar sekred-se.
E 1717, da 17 vloaz eta, he devoe un darempred gant dug Richelieu, petra bennak ma oa he c'heniterv Mademoiselle de Charolais en sell dazimeziñ dezhañ; kontet eo an istor en eñveronennoù baron Besenval.
E 1719 e voe bac'het an dug gant tad Charlotte dre m'en devoa kemeret perzh en irienn Cellamare: mont a reas-hi d'e welout d'e vac'h ha goulenn digant he zad pardoniñ dezhañ, dezho da zimeziñ. A-benn ar fin e teuas a-benn da lakaat dieubiñ an dug gant ma'z aje-eñ d'an harlu ha ma ne zimezje-hi ket dezhañ.
Ur pennadig e voe kaoz ivez d'he dimeziñ da roue Sardigna, hogen mont a reas an afer da fall. He mamm-gozh Elisabeth Charlotte von der Pfalz (1652-1722) an hini a voe kaoz, rak bet e oa o kontañ da Rouanez Sardigna, he merc'h-kaer, ne veze ket fur emzalc'h an danvez-pried. Ret e voe mont da lec'h all da glask fred eta.

## Dimeziñ he bugale

Aet e oa dug Modena, Rinaldo d'Este e-barzh an emglev etre ar Rejant gall ha Bro-Saoz, ha roet e oa bet dezhañ dorn Charlotte-Aglaé evit e vab Francesco III d'Este (1698-1780). E 1720 e voe graet an eured. Ur pikol argouroù he devoe, 1,8 milion a lurioù, savet evit an hanter gant he c'henderv roue, Loeiz XV dindan gulatoriezh ar Rejant.
Nav bugel he doe Charlotte-Aglaé :
* Alphonse (1723-1725), marvet da zaou vloaz ;
* François Constantin (1724-1725), marvet da ur bloaz ;
* Maria Teresa (1726-1754), a zimezas en 1744 da Louis Jean Marie de Bourbon, dug Pentevr (1725-1793) ;
* Ercole Rinaldo (1727-1803) ;
* Mathilde (1729-1803)
* Béatrice (1731-1736), marvet da bemp bloaz ;
* Marie Fortunée (Maria Fortunata) (1734-1803) a zimezas en 1759 da Louis-François de Bourbon, priñs Conti (1734-1814) (hag a zizimezas en 1775) ;
* Benoît Philippe (Benedetto Filippo) (1736-1751), marvet da 15 vloaz ;
* Marie Élisabeth (1741-1774).
Hir e kave Charlotte-Aglaé hec'h amzer e Modena, petra bennak ma teuas dug Richelieu d'he gwelout, hag eñ gwisket evel ur marc'hadour bale-bro. He seizh gwellañ a reas da guitaat an dugelezh, ha divec'hiet e voe an holl ouzh he gwelout o vont kuit. Siwazh dezhi, ne voe ket tomm an degemer el lez c'hall gant ar roue Loeiz XV, pan he redias da vevañ e Pariz, er sioulder, ha pell diouzh e lez.

## He marv

Mervel a reas e Pariz, e Palez al Luxembourg e 1761.
# Charlotte Augusta

Charlotte Augusta zo anv meur a briñsez:
* Charlotte Augusta Matilda (1766-1828)
* Charlotte Augusta Kembre (1796-1817)

## Pennadoù kar

* Charlotte
* Augusta
# Charlotte Amalie

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Charlotte Amalie zo un anv-badez alamanek, savet diwar an anvioù-badez Charlotte hag Amalie, hag un anv-lec'h.

## Tud

* Charlotte Amalie von Hessen-Barchfeld (1730–1801), dugez Sachsen-Meiningen
* Charlotte Amalie von Hessen-Kassel (1650–1714), rouanez Danmark ha Norge
* Charlotte Amalie von Hessen-Wanfried (1679 - 1722), priñsez Siebenbürgen
* Charlotte Amalie von Sachsen-Meiningen (1751–1827), dugez Sachsen-Gotha-Altenburg

## Lec'hioù

* Charlotte Amalie (Inizi Gwerc'h), kêrbenn an Inizi Gwerc'h Stadunanat, anvet diwar-lerc'h Charlotte Amalie von Hessen-Kassel
# Charlotte Amalie (Inizi Gwerc'h)

Charlotte Amalie eo kêrbenn an Inizi Gwerc'h Stadunanat er Mor Karib, en Enez Saint Thomas . 19 000 a dud a zo o chom enni.
Anvet eo kêr diwar-lerc'h Charlotte Amalie von Hessen-Kassel (1650–1714), pried Christian V Danmark.
# Charlotte Amalie von Hessen-Kassel

Charlotte Amalie von Hessen-Kassel (1650-1714), a oa ur briñsez alaman, pried da Christian V, roue Danmark, ha rouanez Danmark ha Norge dre he dimeziñ.

## He bugale

| Anv | Deiz ganedigezh | Marv |
| Frederik IV | 2 Here 1671 | 2 Here 1730 |
| Christian Vilhelm | 1 Kerzu 1672 | 25 Genver 1673 |
| Christian | 25 Meurzh1675 | 27 Mezheven 1695 |
| Sophie Hedevig Danmark | 28 Eost 1677 | 13 Meurzh 1735 |
| Charles | 26 Here 1680 | 8 June 1729 |
| Christiane Charlotte | 17 JGouhere 1683 | 17 Gouhere 1683 |
| Vilhelm | 21 C'hwevrer 1687 | 23 Du 1705 |

## Pennadoù kar

* Charlotte Amalie (Inizi Gwerc'h)
* Rouanezed Danmark
* Rouanezed Norge
# Charlotte Amalie von Hessen-Wanfried

Charlotte Amalie von Hessen-Wanfried (1679 en Wanfried - 1722 en Pariz) a oa merc'h d'al Landgrav Karl von Hessen-Wanfried.
Dimezet e voe d'ar priñs hungarat Ferenc II Rákóczi a vrezelas ouzh an Durked.
# Charlotte Augusta Kembre

Charlotte Augusta Kembre (1796-1817) a oa ur briñsez saoz, merc'h d'ar roue George IV ha da Caroline von Braunschweig-Wolfenbüttel (1768-1821), hag o bugel nemetañ.
Burzhudus e vije bet he ganedigezh. Fougeal a reas he zad, bloavezhioù goude, ne oa tostaet ouzh he mamm nemet teir gwech en o buhez. Nemet un toullad mizioù ne oa Charlotte Augusta pa zispartias he zud en ofisiel. Diwar neuze e viras he zad outi da welout he mamm nemet gwechig dre vare.
Klask a reas he zad he zreiñ a-enep d'he mamm, met atav e karas anezhi.

## Dimeziñ

Dimeziñ a reas d'an 2 a viz Mae 1816 d'ar priñs alaman Leopold von Sachsen-Coburg-Saalfeld, a zeuas da vout roue Belgia diwezhatoc'h.
Rouanez Bro-Saoz e oa Charlotte da vezañ, dre ma oa bugel nemetañ he zad. Met mervel a reas er gwentloù d'ar 6 a viz Du 1817, d'ur 21 bloaz, goude genel ur mab hag a varvas ivez.

## Pennadoù kar

* Charlotte
* Augusta
# Charlotte Augusta Matilda

Charlotte Augusta Matilda, pe Charlotte Hannover, pe Charlotte Württemberg (1766–1828), a oa ur briñsez saoz hag a voe Rouanez Württemberg.

## He zud

Pevare bugel ha merc'h kentañ ar roue saoz George III hag e bried alaman Charlotte von Mecklenburg-Strelitz e oa. Anv-badez he mamm a voe roet dezhi.

## Dimeziñ

Dimeziñ a reas e miz Mae 1797 e Londrez da Friedrich Iañ, mab da Friedrich II Eugen, Dug Württemberg ha d'e bried Sophia Dorothea von Brandenburg-Schwedt. E miz Kerzu 1797 e voe lakaet Friedrich da zug, evel Friedrich III .
Daou vab ha div verc'h en doa bet an dug a-raok eus e bried kentañ Auguste Karoline von Braunschweig-Wolfenbüttel (1764–1788), merc'h da Karl II Wilhelm Braunschweig-Wolfenbüttel hag Augusta Breizh-Veur (c'hoar henañ George III) ha Caroline von Braunschweig-Wolfenbüttel, pried da George IV pa ne oa nemet priñs Kembre.

### Bugel

Charlotte hag an Dug Friedrich n'o doe nemet ur bugel: ur verc'h marv-ganet e miz Ebrel 1798.

## Rouanez

Friedrich a deuas da vout Dilenner Württemberg e miz C'hwevrer 1803, ha goude roue Württemberg e miz Kerzu 1805

## Poltredoù

* An teir c'hoar ha priñsezed, Charlotte Augusta Matilda, Augusta Sophia ar Rouantelezh-Unanet, hag Elizabeth Breizh-Veur, gant Thomas Gainsborough e 1784.
* Charlotte Augusta Matilda, poltredet gant William Beechey e 1800.
* Charlotte en Rouanez Württemberg, e 1810.
# Ermitage

Ermitage zo un anv-lec'h gallek, hag a dalv kement ha peniti.

## Stumm all

* L'Hermitage a gaver ivez.

## Lec'hioù
### Bro-C'hall

* L'Ermitage d'Ahuillé e kumun Ahuillé en Mayenne.
* Ermitage Saint-Gerbold.
* Ermitage de saint Pancrace.
* Ermitage de Saint-Émilion.

### Rusia

* Mirdi ar Peniti, e Sant Petersbourg, anvet l'Hermitage e saozneg, l'Ermitage e galleg, Эрмитаж (Ermitaj), en ruseg.

## Gwini

* En Suis e lavarer l'Ermitage eus ar gwini anvet Marsanne.

## Pennad kar

* L'Hermitage
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Ermitaño Pelayo

Pelayo, pe Paio, pe Pelagio, a vije bet, hervez ar mojennoù, ur penitiour hag a veve war-dro ar bloaz 813 en ul lec'h anvet Solovio, en koad Libredón, el lec'h m'emañ iliz San Félix de Solovio e kêr Santiago de Compostela hiriv.