OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Kanton Gourin

Kanton Gourin :
| Lec'hiadur kanton Gourin e departamant Mor-Bihan ||
| Bro | Breizh |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Breizh |
| Departamant | Mor-Bihan |
| Arondisamant(où) | Arondisamant Pondi |
| Kod kanton | 56 02 |
| Pennlec'h | Gourin |
| Kuzulierien Amzer gefridi | Christian Derrien Ghislaine Langlet 2015-2021 |
| Stadegoù ||
| Poblañs | 33 189 ann. (2019) |
| Gorread | 1 031,28 km² |
| Stankter | 32 ann./km² |
| Adrannoù ||
| Kumunioù | 29 |
| kemmañ |
Kanton Gourin a zo ur rann velestradurel eus Frañs, e departamant ar Mor-Bihan hag e rannvro Breizh.

## Kumunioù
### Betek 2015

Kanton Gourin a yae 5 kumun d'ober anezhañ :
* Gourin;
* Langoned;
* Plourae;
* Roudoualleg;
* Ar Sent.

### Abaoe 2015

Kanton Gourin a ya 29 c'humun d'ober anezhañ :
* Gourin ;
* Berc'hed ;
* Berne ;
* Ar Faoued ;
* Ar Gemene ;
* Gwiskri ;
* An Ignol ;
* Kergrist ;
* Kernaskledenn ;
* Klegereg ;
* Ar C'hroesti ;
* Langoned ;
* Lannejenn ;
* Lanwelan ;
* Lokmac'hloù ;
* Malgeneg ;
* Mêlann ;
* Neulieg ;
* Persken ;
* Pleurdud ;
* Plourae ;
* Prizieg ;
* Roudoualleg ;
* Sant-Inan ;
* Sant-Karadeg-Tregonvael ;
* Sant-Tudal ;
* Seglian ;
* Ar Sent ;
* Silieg.

## Istor

Roll ar guzulierien departamant :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| 2021 | → bremañ | Dominique Guégan Dominique Le Niniven | | |
| 2015 | 2021 | Christian Derrien Ghislaine Langlet | MBP Kleiz-diseurt | Maer Langoned (abaoe 2001) |
| 2011 | 2015 | Christian Derrien | MBP | Maer Langoned (abaoe 2001) |
| 1985 | 2011 | Michel Morvant | RPR hag UMP da c'houde | Kargad kannadel - Maer Plourae (abaoe 1983) Prezidant Roue Morvan Kumuniezh Besprezidant ar C'huzul Departamant |
| 1979 | 1985 | M. Le Floch | UDF | |
| 1961 | 1979 | François Christien | MRP, CD da c'houde ha dehoù diseurt erziwezh | Labourer-douar Maer Plourae |
| 1955 | 1961 | Alexis-Joseph Kergaravat | SFIO | Rener skol Maer Gourin (1953-1960) |
| 1949 | 1955 | M. Le Calvez | Dehoù diseurt | |
| 1945 | 1949 | Jean Le Coutaller | SFIO | Skolaer Kannad (1945-1956) |
| 1937 | 1940 | Joseph Le Roux | Rad. | Embreger kozh Perc'henn e Gourin |
| 1919 | 1937 | Jean-Louis Kergaravat | Rad. | Maer Gourin |
| 1910 | 1919 | Paul Le Bouar | | Noter - Maer Gourin |
| 1885 | 1910 | Kont Joseph Rouxel de Lescouët | | Perc'henn kastell Troñjoli Maer Gourin |

## Daveoù

* (fr) INSEE, poblañs lezennel kantonioù ar Mor-Bihan, 2007

## Gwelet ivez

Kantonioù ar Mor-Bihan | Kumunioù ar Mor-Bihan
# Kanton Gourin (1790)

Krouet e voe Kanton Gourin e 1790. Ur rann velestradurel ha lezvarnel hag ur bastell-vro dilenn eus Bann ar Faoued e departamant ar Mor-Bihan e oa. Teir c'humun a oa ennañ:
* Ar Sent,
* Gourin (pennlec'h),
* Roudoualleg.
Dilamet e voe gant ar Goñvañsion e miz Even 1793 hag adsavet gant ar C'huzul-Ren hervez ar Vonreizh bet votet d'ar 26 a viz Here 1795. Brasaet e voe ar c'hanton dindan anv Kanton Gourin ivez, gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, Histoire de la Poste dans le Morbihan, Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 107
* ↑ Cassini - EHESS - Gourin - Fichenn ar gumun
# Kerzu

← Kerzu → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | | | | |
Daouzekvet ha diwezhañ miz ar bloaz eo Kerzu en Deiziadur gregorian. Ar mizioù du a vez graet eus miz Du ha miz Kerzu e brezhoneg. Un deiz ha tregont zo ennañ, unan eus ar mizioù hirañ eo eta.

## An anv

Dont a ra an anv eus "ker" ha "du": ar miz du-tre eo Kerzu. Kerdu a vez lavaret e rannyezh Treger. Anv ur c'hastell hag ur wazh e korn-bro Lokmikael-an-Traezh eo Kerdu ivez.

## E-pad ar miz

* D'an 8 e vez enoret ar Werc'hez Vari gant an Iliz katolik roman.
* An 21 eo deiz kentañ ar goañv en hantervoul norzh ; an deiz berrañ eus ar bloaz eo eno. A-raok an deiz-se e verra an deiz, war e lerc'h e hira goustad. En hantervoul su eo ar c'hontrol, an deiz hirañ eo ha penn-kentañ an hañv.
* D'ar 25 emañ Nedeleg, lidet gant ar gristenien evel deiz ganedigezh Jezuz-Krist.
* An 31 eo deiz diwezhañ ar bloaz, ha kustum eo an dud da lidañ dibenn ar bloaz kozh ha penn-kentañ an hini nevez.

## Krennlavaroù

* Tremenet gouel sant Andrev / Arit don ha hadit tev / Ha diwallit dirak al loened bev
* « Miz Kerzu, miz ar gouelioù / Eo miz ar gwadigennoù. »
* « Sant Nikolaz, berrañ devezh a zo er bloaz »
* « Gouel Nedeleg, paz ur c'hefeleg / Da zeiz kentañ ar bloaz, paz ur waz. »
* « Hañv-goañv betek Nedeleg / Diwar neuze 'vez goañv kalet / Ken e vezo bleuñv en haleg / Hag ac'hano goañv tenn / Ken ne savo bleuñv er spern-gwenn »
* « An hini n'en deus ket a gig da Nedeleg / A lazh ar c'hog pe e wreg. »
* « Da noz Nedeleg / Ne gousk den /'Met an touseg / Ha mab an den • N'eus nemet mab an den hag an touseg / Hag a gousk e noz an Nedeleg. »
* « Dre forzh kanañ Nouel ec'h erru an Nedeleg. »
* « Nedeleg ha gouel Yann / A laka ar bed etre div rann / Kala Ebrel ha gouel Mikeal / A laka e-leal. »
* « Erc'h kent Nedeleg / Teil d'ar segaleg. »
* « Nedeleg sec'h, Pask kailharek / 'Laka an arc'h da vezañ barrek / Hag an ozhac'h da vezañ bouzellek. »
* « Pa vez da Sul deiz Nedeleg / Hadañ da lin war ar garreg / Ha da brenañ ed gwerzh da gazeg. »
* « Pa vez loar wenn d'an Nedeleg / E vez lin mat e pep havreg. »
* « Ur gelienenn d'an Nedeleg / A zo koulz hag ur c'hefeleg. »
* « Kelien da Nedeleg, skorn da Bask »
* ↑ Andrev : 30 a viz Du.
* ↑ Lazhet e vez ar pemoc'h.
* ↑ Nikolaz : 06/12.
* ↑ Hiraat a ra an deiz.
# Kerzu 2007 e Breizh

Kronologiezh vloaziek evit Breizh
    2006 e Breizh - 2007 e Breizh - 2008 e Breizh
2007 e Breizh
    Genver - C'hwevrer - Meurzh - Ebrel - Mae - Mezheven
    Gouere - Eost - Gwengolo - Here - Du - Kerzu

## Yaou 6 a viz Kerzu

* Embannet o deus an daou strollad politikel breizhek Frankiz Breizh hag UDB e oant oc’h en em unaniñ.

## Gwener14 a viz Kerzu

* Un « teñzor » eus mare an Osismied, ennañ kantadoù a bezhioù moneiz eus 300 kent J.K., zo bet kavet e Lanniskad, pa oad o toullañ an douar e-ser al labourioù evit sevel hent meur Kreiz Breizh.
# Kerzhadeg al lorc'h

Kerzhadeg al lorc’h, a zo Gay Pride hec'h anv orin saoznek ("Lorc'h Heñvelrevel"), eo abadenn bennañ al luskad LGBT. Reiñ a ra da welout an dud heñvelrevel, divrevel, queer, treuzrevel, ha tud all hag a c’houlenn frankiz ha kevatalded etre an tuadurioù hag an identelezhioù revel.
Krouet eo bet da-heul emsavadegoù Stonewall er Stadoù-Unanet e 1969, ha bremañ e vez aozet bep bloaz e meur a vro dre ar bed, peurliesañ e miz Even, miz ar Lorc’h.
D'ar 27 a viz Kerzu 1970 e voe aozet Pride kentañ er bed e Chicago, ha goude-se unan all e San Francisco. En deiz war-lerc'h e voe aozet emvodoù brasoc'h e New York (anvet Christopher Street Liberation Day) hag e Los Angeles.
En Europa e voe aozet ar gerzhadeg kentañ d'an 29 a viz Ebrel 1972 ; bodañ a reas 200 den e Münster (Alamagn).
D’an deiz a hiviz e vez aozet kerzhadegoù e broioù eus an holl gevandirioù. Koulskoude e chom lec’hioù ma vez diaes, pe difennet, ober anezho, evel Rusia pe Turkia lec'h ma 'z eo difennet ar gerzhadeg abaoe 2014.

## Liammoù diavaez

* Lec’hienn ar C’herzhadegoù er Stad C’hall

## Daveoù

* ↑ Anv kinniget gant TermOfis.
* ↑ (en) Labor of Love: The Birth of San Francisco Pride, 1970-1980. glbthistory..
* ↑ (fr) De Stonewall à Paris, retour sur l'histoire des marches des Fiertés LGBT. CNEWS, 21/06/,2019..
* ↑ (fr) Marche des fiertés : les 7 plus grandes Pride du monde (2022).
* ↑ (fr) « L'homophobie ne concerne qu'une minorité en Russie ». L’Humanité (Even 2006).
* ↑ (fr) « Turquie : marche des fiertés éclair à Istanbul, des arrestations ». Ouest France (Even 2024).
# Kerzhout

Kerzhout zo un ober naturel ha boutin d'an holl loened garet ha troadet, fiñv ar c'horf pa lakaer an eil troad dirak egile, da vont war-raok, ha n'eo ket ken fonnus evel redek. Un ober ret eo d'an darn vrasañ eus an dud, d'al labourerien, d'ar chaseourien abaoe amzerioù koshañ ar ragistor. Un ober a blijadur eo ivez, hag ur sport eo deuet da vezañ.

## Yec'hed

Erbedet eo an ober gant ar vedisined abaoe pell, evel en Tacuinum Sanitatis.

## Gwenodennoù da gerzhout

* Llwybr Glyndŵr zo ur wenodenn a c'haller kerzhout warni a-dreuz Kembre.

## Kerzhout gant bizhier

Kerzhout gant bizhier zo ur c'hiz nevez, deuet eus an hanternoz. Kerzherien a vez gant bizhier houarnet.

## Pennadoù kar

* botoù
* pourmenadenn
* tro-vale
* redek
# Kerzhin-bod

Kerzhin-bod :
| Sorbus torminalis ||
| Rummatadur Cronquist ||
| Riezad : | Plantae |
| Skourrad : | Magnoliophyta |
| Kevrennad : | Magnoliopsida |
| Urzhad : | Rosales |
| Kerentiad : | Rosaceae |
| Genad : | Sorbus |
| Anv skiantel ||
| Sorbus torminalis Linnaeus, 1763 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Kerzhin-bod (Sorbus torminalis) a zo gwez eus 15 da 25 metrad uhelder dezhañ (betek 33 m war goadeg).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Kerzu 2006 e Breizh

Kronologiezh vloaziek evit Breizh
    2005 e Breizh - 2006 e Breizh - 2007 e Breizh
2006 e Breizh
    Genver - C'hwevrer - Meurzh - Ebrel - Mae - Mezheven
    Gouere - Eost - Gwengolo - Here - Du - Kerzu

## Lun 18 Kerzu

* Dalc'het eo bet ar webnoz kentañ, da lâret eo kentañ abadenn skinwel hollvrezhonek skignet war-eeun dre ar genrouedad. Ur seurt talk-show eo bet, aozet ha kaset en-dro gant ar c'hazetenner Lionel Buannig, pedet ma oa bet gantañ, e Lise Diwan Karaez, un toullad tud da zisplegañ o soñjoù, da eskemm ha da dabutal war amzer da zont ar brezhoneg. Ouzhpenn 1000 "gwiader" disheñvel" a zo bet o sellet ouzh an abadenn war-eeun. Brezhoweb.com
# Imola

Imola zo ur gumun italian e proviñs Bologna.
# Imhotep

Imhotep (henegipteg ii-m-ḥtp, *jā-im-ḥatāp da lâret eo "An hini a zeu e peoc'h") a oa ur gouizieg egiptat, hag a servije ar faraon Djoser, evel kañseller da vare an IIIde tierniezh hag a oa beleg bras doue an heol (Ra) en Heliopolis. Sellet e vez outañ evel ar c'hentañ ijinour, tisavour ha fizikour en istor zo anavet dre e anv. Roll klok e ditloù a oa : Kañseller faraon Goueled Egipt, an hin kentañ goude faraon Gorre Egipt, merour ar palez bras, noblañs dre hêrezh, beleg bras Heliopolis, saver, penn ar gilvizien, penn ar gizellerien ha saver listri bras. Imhotep a oa unan eus an nebeut tud vev a oa diskouezet war delwenn ur faraon. Emañ e-touez un dornad tud a oa lakaet e renk an doueed goude o marv en Henegipt. Emedo kreiz e gehelerezh e Menfis. Adalek ar c'hentañ c'hentañ marevezh etre e oa sellet outañ ive evel ur barzh hag ur prederour. Graet e veze anv eus e gomzoù e barzhonegoù : "Klevet em eus gerioù Imhotep hag Hordedef ...."
Abaoe an henamzer ne ouzer ket ken e-pelec'h emañ bez Imhotep ha n'eo ket bet adkavet c'hoazh, daoust d'ar strivoù a oa graet. Emeur a-du peurliesañ evit lavaret emañ e Sakkara.
* Delwennig eus Imhotep Mirdi al Louvre
* Skeudenn all eus ar memes delwennig

## Notennoù

* ↑ The Egyptian Building Mania, Acta Divrna, levrenn III, IVe embannadur, miz Genver 2004.
* ↑ William Osler, The Evolution of Modern Medicine, Kessinger Publishing 2004, p.12
* ↑ Barry J. Kemp, Ancient Egypt Routledge 2005, p.159
* ↑ The Harper's Lay, 2000 kent J.-K.
# Imogen Hassall

Imogen Hassall (1942-1980) a oa un aktourez saoz. Aktourez er c'hoariva e voe etre 1958 ha 1964, a-raok c'hoari e 33 film evit ar sinema hag ar skinwel etre 1965 ha 1970. E 1968, etre he fevare ha pempvet filmoù, e tistroas d'ar c'hoariva.
Mignonez e oa d'an aktourez Suzanna Leigh. En em lazhañ a reas dre lonkañ kachedoù, e karter Wimbledon, e Londrez, pa oa 38 vloaz.
# Imotz

Imotz (Imoz e spagnoleg) zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
# Impala

Impala :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Artiodactyla |
| Isurzhad : | Ruminantia |
| Kerentiad : | Bovidae |
| Iskerentiad : | Aepycerotinae |
| Genad : | Aepyceros |
| Anv skiantel ||
| Aepyceros melampus Lichtenstein, 1812 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
An impala (Aepyceros melampus) a zo un antilopenn eus Afrika.

## Rummatadur

Ar spesad nemetañ eus ar genad Aepyceros eo. Daou isspesad a zo : Aepyceros m. petersi hag Aepyceros m. melampus
# Impalaer

Impalaer zo un titl roet da lod renerien pe rieien, diwars titl an imperator a veze roet d'ar jeneraled kozh en Henroma pa oant bet trec'h war enebourien o bro.
Ar stêr "penn uhel-tre" zo bet hini penn ar riez roman pa oa aet ar Republik roman da get e kreiz ar Iañ kantved kent Jezus-Krist. Ar rieg mod-nevez a zlee kaout pep a ditl uhel : koñsul hag imperator (trec'her) hep ehan.
Augustus ("An hini benniget") zo bet gwelet evel ar c'hentañ impalaer roman, a renas eus 27 KJK betek e varv e 14 goude JK. Titloù all estreget impalaer hag augustus a yae gant hini an impalaer roman : kaesar ha prinkeps, met kavet e vez anvioù all e broioù henc'hresian : basileus, autokrat, sebastokrat.
E broioù slav e kaver tsar, diwar kaesar. En Iran (Persia gwechall) ez eus bet un Roue ar Roueed en Henamzer hag ur Shah e-pad mareoù an Istor modern ha kempredel.
Ne chom impalaer·ez ebet hiziv nemet e Japan ; mikado eo e ditl. Biskoazh n'eus bet kalz galloud gantañ, dre ma oa an holl c'halloudoù bedel gant ar shoguned, ha nebeutoc'h c'hoazh abaoe diwezh an Eil Brezel-Bed ha faezidigezh Japan e 1945.

## Roll ar broioù ma'z eus bet impalaerien o ren

| Alamagn  Aostria  Brazil  Bulgaria  Bro-C'hall Etiopia | Haiti  Henroma  India Iran Japan  Madagaskar | Mali  Maroko Mec'hiko Mongolia Perou  Republik Kreizafrikan | Rusia  Serbia  Sina Spagn Tibet Turkia |
# Imitation ar Verc’hes Vari

Imitation ar Verc’hes Vari zo ul levr brezhonek embannet e 1836, anezhañ un droidigezh diwar skrid gallek Alexandre-Joseph de Rouville, anvet ivez Abbé d'Hérouville, graet gant G*** L*** (Guillaume Le Lez).

## Notennoù

* ↑ Wikimammenn
# Herguijuela de Ciudad Rodrigo

Herguijuela de Ciudad Rodrigo zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Salamanca, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Herguijuela de la Sierra

Herguijuela de la Sierra zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Salamanca, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Heribert Barrera

Heribert Barrera i Costa (ganet e Barcelona d'ar 6 a viz Gouere 1917 ha marv e Barcelona d'ar 27 a viz Eost 2011) a oa ur c'helenner kimiezh hag ur politikour katalan.
Ezel eus ar strollad Esquerra Republicana de Catalunya e oa. Ranket en doa kuitaat e vro e 1939, goude trec'h Franco war ar Republikaned e Brezel diabarzh Spagn. Kentañ prezidant Parlamant emren Katalonia e voe goude marv Franco, etre 1980 ha 1984.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (ca) Mor l'històric Heribert Barrera, el primer president del Parlament restaurat, kazetenn Ara, 27 d'agost de 2011.
# Heribert Laon

Heribert Laon, pe Caribert, ganet a-raok 696 ha marvet en Ebrel 747, a oa kont Laon.
Tad e oa d'ar rouanez frank Berta, pe Bertrada, anvet ivez Bertrada Laon, pe Bertrada an Droadegez, a zimezas da Pepin Grenn.
En 721, e sinas gant e vamm, Bertrada Prüm, akta diazezañ abati Prüm, ha ganti c'hoazh un donezon da abati Echternach.
Hervez un akta all sinet gant e verc'h hag e vab-kaer e varvas a-raok 762.

## E lignez

Dianav eo e dad. Soñjal a rae da lod e oa ur c'hont Martin, , breur da Pepin Herstal, met n'eus ket bet eus ar Martin-se biskoazh, krouet dre fallgompren ur skrid kozh. Pe e oa ur Robertad (unan eus konted Laon), pe un Hugobertiad. Dimezet e vije bet da Gisela Akitania.
En 744 e timezas e verc'h Bertrada Laon da Pepin ar Berr a voe anvet da roue ar Franked.

## Liammoù diavaez

* Charibertus, kont Laon
# Hergnies

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | Hergnies |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Hergnies en Arondisamant Valenciennes | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Norzh |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Valenciennes |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération de Valenciennes Métropole |
| Kanton | Condé-sur-l'Escaut |
| Kod INSEE | 59301 |
| Kod-post | 59199 |
| Maer | Jacques Schneider |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 10,75 km² |
| Led | 50° 28' 30" Norzh |
| Hed | 03° 31' 23" Reter |
| Uhelder kreiz | 20 m |
| Uhelder bihanañ | 14 m |
| Uhelder brasañ | 39 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 4 231 (2007) |
| Stankter | 393 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | Hergnies |
Hergnies a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Saint Amand.

## Douaroniezh

* War an harzoù gant Belgia, stok ouzh kêr Pérulwez emañ Hergnies.

## Loened

* Ur ouenn yer anvet Hergnies.

## Dave ha notennoù

* ↑ Cassini hag EBSSA
# Herguijuela (Cáceres)

Herguijuela zo ur gumun e proviñs Cáceres, en Extremadura.
# Hergé

Hergé eo anv-arzour Georges Prosper Remi (distaget:), a zo ur saver bannoù-treset gallek eus Belgia, anavezet dre ar bed-holl evit bezañ oberour Troioù-kaer Tintin ha Milou (Les aventures de Tintin et Milou e galleg). Ganet eo d’an 22 a viz Mae 1907 en Etterbeek ha marvet d'an 3 a viz Meurzh 1983 e Woluwe-Saint-Lambert (Belgia). Dont a ra e anv-pluenn eus pennlizherennoù e anv – Georges Remi – eilpennet: GR > RG > Hergé. E zoare-tresañ a vez graet al linenn sklaer anezhañ, bet roet lañs gantañ. Abaoe e varv e vez lakaet da vezañ unan eus pennañ arzourien an XX$^{vet}$ kantved.

## Liammoù diavaez

* (en) (fr) (de) (ja) Lec'hienn ofisiel
* (en) Buhezskrid Hergé war À la découverte de Tintin
* (en) (fr) Hergé
* Hergé - poltred ha hed-buhez berr war Tintinologist.org
# Herguijuela

Herguijuela zo anv meur a gumun e Spagn.

## En proviñs Salamanca

* Herguijuela de Ciudad Rodrigo
* Herguijuela de la Sierra
* Herguijuela del Campo.
# Herguijuela del Campo

Herguijuela del Campo zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Salamanca, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Heribert

Heribert zo un anv-badez alamanek, kar d'an anv Herbert.

## Gerdarzh

Un adstumm eo d'an anv Charibert.

## Tud
### Sent

* Heribert Köln († 1021), arc'heskob Köln, ha sant

### Konted

* Heribert Laon, pe Caribert (war-dro 696 -747), kont Laon.
* Heribert I (Vermandois) († 900/907)
* Heribert II (Vermandois) († 943)

### Tud all

* Heribert Adam
* Heribert Barrera‎, politikour katalan
* Heribert Beissel
* Heribert Bruchhagen
* Heribert Illig
* Heribert von Larisch (1894-1953)
* Heribert Mühlen
* Heribert Rech (* 1950), politikour alaman
* Heribert Rosweyde
* Heribert Weber (* 1955), melldroader aostrian
* Heribert Purreiter (1954–2004), politikour alaman

## Pennad kar

* Aribert
# Freya

Freya, Freia pe Freyja ("an itron" e norseg) eo anv doueez vanir ar vuhez hag an eured er wengelouriezh lec'hlennat. An eil doueez eo er panteon goude Frigg ; alies e vez droukvesket an div hiziv an deiz. Damheñvel eo-hi ouzh Venus, doueez ar romaned, hag Afrodite eus an Olympos.

## An anv

Gant ar skalded (barzhed Lec'hlenn) e veze taolennet an doueez gant meur a gKenningar (lesanvioù). En o zouesk: Mardöll, Menglada, Hörn, Gefn, Sýr ha Vanadís. He moranv Gefn a laka war wel ul liamm gant an doueez Gefjon. Hogen disheñvel eo-hi diouzh an doueez Frija (henalamaneg Friia, Frea) a zo an aes Frigg.
Freya zo unan eus ar Vanir, unan eus an div ouenn doueed er wengelouriezh lec'hlennat. He breur eo Frey, he zad Njörd, doue ar mor, he mamm Skadi, plac'h Thiazi ar ramz. He gwaz eo Óðr ha gantañ he devoe div verc'h, Hnoss ha Gersimi (anvioù hag a dalvez o-daou kement ha "teñzor"). Freya a vez taolennet evel "an hini brudetañ e-touesk ar doueezed" (Gylfaginning, Chab. 23).
# Friad

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Ur friad zo
* pe un taol war ar fri, roet gant an dorn peurvuiañ
* pe ur c'hleñved, pa vez ar fri o verañ, gwelout sifern
* pe un taol fall, ur c'hastiz, ur c'holl, a ra poan, evel un taol war ar fri, gwelout
** pe kastiz
** pe freuz-stal
* pe ur sac'had, un tortad, war-lerc'h evañ re, pe lonkañ.
# Freystrop

Freystrop zo ur gumuniezh e kontelezh Sir Benfro, Kembre, 227,6 km eus Kerdiz E 2011 e oa poblet gant 607 a dud, ha 84 anezho (13,8%) a oa kembraegerien..

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics. Kavet : 2014-04-09.
# Fri

Ar fri zo ul lodenn eus ar penn, e-kreiz an dremm, etre an divjod, hag a-us d'ar genoù. Ennañ emañ organ ar c'hwesha.
Gantan olifant e teu da vezañ trompilh, hag eservij da dapout boued ha d'e gasbetek e c'henoù, da gemer dour da strinkañ warnañ e-unan.

## Frioù

* fri-butun: den a vutun o lakaat butun en e fri
* fri korloko: fri bras
* fri togn: fri berr, sonn an toulloù anezhañ
* fri vi pig: ur fri gant pikoù panez (lavaret da Michel al Louz, eus Plouigno, gant e vamm gozh)

## Frioù lennegel

* Fri Kleopatra, a zo bet skrivet diwar he fenn, pe gentoc'h diwar he fri: « Fri Kleopatra : ma vije bet berroc'h, dremm ar bed a vije bet kemmet. » - Blaise Pascal
* « Pennad ar fri » e-barzh ar pezh Cyrano de Bergerac gant Edmond Rostand (arvest I, diviz 4), embannet en 1898.
* An danevell « Ar fri » gant Nikolai Gogol (Les Arabesques, 1835) ma weler un den o koll e fri.
* Fri un olifant n'eo ket evit c'hwesha eo
* Ar frioù chas zo kizidik ouzh ar c'hwezh
* Togn eo fri ar bradypus.

## Pennad kar

* Friad
* Frieg
# Frevo

Ar frevo zo un doare sonerezh hag un dañs eus stad Pernambuco, e Brazil, er rannvro Nordeste. Un dañs ouesk eo, stag ouzh ar c'harnaval, graet gant un disglavier.
# Freyburg

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Freyburg zo un anv-lec'h alamanek, skrivet ivez Freiburg.

## Alamagn

* Freyburg (Unstrut), e Sachsen-Anhalt,

## Stadoù-Unanet

* Freyburg, en Ohio
* Freyburg, en Texas

## Pennadoù kar

* Freiberg
* Freiburg
* Freyberg
* Friberg
* Fribourg
# Freyr

Freyr, (henalamaneg uhel: frô, goude frôjo, frouwo, goteg: frauja, hensaozneg frēa), a za eus ur wrizenn proto-germaneg *Fraujaz pe *Frauwaz "Aotrou", hag e gevatal benel *Frawjō "Itron". Sur a-walc'h e oa implijet ar ger-mañ evit diwall diouzh lavaret anv gwir an doue (un droukpedenn e vije), evel e vez gwelet er bibl gant anv YHWH a zo anvet Adonai hag a dalva "Aotrou". Eñ a ren ar glaveier ha skedoù an heol.

## Freyr en Ynglingasaga

Marteze eo hañval Freyr ouzh Yngvi pe Yngvi-Freyr, a za war wel en Ynglingasaga evel ozhac'h ar rouaned svedat ha tad Fjölnirs.
An anv Yngvi a za eus ar meuriad Ingaevonen. Ar ger kevrennek Yngvi-Freyr a dalva neuze Ingwia-fraujaz "Aotrou an ingaevoned". Un delwenn a skeudenna Freyr a zo e Rällinge (Sveden).
* ↑ Snorri Sturluson (1838). [runeberg.org Ynglinga-Saga].
# Frezenneg riotus

Frezenneg riotus :
| Ur frezenneg riotus. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Kerentiad : | Scolopacidae |
| Genad : | Philomachus |
| Anv skiantel ||
| Philomachus pugnax Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar frezenneg riotus a zo un evn hirc'harek, Philomachus pugnax an anv skiantel anezhañ.
Ar spesad nemetañ eo er genad Philomachus.

## Annez

Bevañ a ra en hanternoz Eurazia.

## Rummatadur

Diouzh an evnoniourien e vez renket ar frezenneg riotus en urzhiad Charadriiformes pe Ciconiiformes.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Daveennoù

* ↑ Philomachus pugnax war al lec'hienn Avibase.