OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Qobustan

Qobustan zo ur rayon eus Azerbaidjan, e reter ar vro. Eus 1930 da 1943 hag eus 1960 da 1990 e oa stag ouzh rayon Şamaxı.
g • ka • ke Rannoù melestradurel Azerbaidjan :
| Rayonoù | Abşeron · Ağcabədi · Ağdam · Ağdaş · Ağstafa · Ağsu · Astara · Babək · Balakən · Bərdə · Beyləqan · Biləsuvar · Cəbrayıl · Cəlilabad · Culfa · Daşkəsən · Füzuli · Gədəbəy · Goranboy · Göyçay · Göygöl · Hacıqabul · İmişli · İsmayıllı · Kəlbəcər · Kəngərli · Kürdəmir · Laçın · Lənkəran · Lerik · Masallı · Neftçala · Oğuz · Ordubad · Qax · Qazax · Qəbələ · Qobustan · Quba · Qubadlı · Qusar · Saatlı · Sabirabad · Salyan · Samux · Sədərək · Siyəzən · Şabran · Şahbuz · Şamaxı · Şəki · Şəmkir · Şərur · Şuşa · Tərtər · Tovuz · Ucar · Xaçmaz · Xızı · Xocalı · Xocavənd · Yardımlı · Yevlax · Zaqatala · Zəngilan · Zərdab |
| Kêrioù | Bakı · Gəncə · Lənkəran · Mingəçevir · Naftalan · Naxçıvan · Sumqayıt · Şəki · Şirvan · Şuşa · Xankəndi · Yevlax |
# Qop

Naontekvet lizherenn meur a abjad semitek eo qop(h) (marmouz), en o zouez al lizherennegoù fenisek aramaek, hebraek (ק), siriek (ܩ) hag arabek (ق).
Dont a ra hec'h anv diwar ar fed ma oa heñvel he stumm orin ouzh hini ur marmouz gant ul lost.
Distaget e veze (LFE) [kˁ] er penn-kentañ.Bremañ, avat, e vez distaget [q] en arabeg ha [k] en hebraeg unvan a-vremañ.
Diwar stumm al lizherenn fenisek-mañ e oa bet diorroet al lizherennoù gresianek qoppa Ϙ, estruskek , latin Q .
Hervez ar reizhiad niverenniñ hebraek gematria e talvez al lizherenn-mañ 100.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Qiu Xiaolong

Qiu Xiaolong (|裘小龙); bet ganet e Shanghai, Sina e 1953, a zo ur barzh saozneger, un troour, ur skrivagner romantoù polis, ur skridvarner hag ur c'helenner skol-veur. Emañ o vevañ e Saint Louis, Missouri, gant e wreg Wang Lijun hag o merc'h Julia Qiu.
Deuet oa da Stadoù-Unanet Amerika e 1988 evit skrivañ ul levr diwar-benn T. S. Eliot. Goude darvoudoù plasenn Tiananmen e 1989 e voe meneget gant ur gelaouenn e stourm evit sevel arc'hant evit sikour ar studierien sinaat er Stadoù-Unanet. Ne blijas ket se d'ar gouarnamant sinaat ha dibab a reas Qiu Xialong chom er Stadoù-Unanet.
Embannet en deus nav istor polis hag a c'hoarvez e Shanghai er bloavezhioù 1990 pa oa Republik Pobl Sina o vevañ kemmoù divent. En o-zouez Death of a Red Heroine a c'hounezas an Anthony Award evit ar gwellañ romant kentañ e 2001. En holl levrioù polis e kaver ar penn-enseller Chen Cao, ur poliser barzh hag onest. Met Sina a-vremañ eo danvez pennañ al levrioù. Kavet e vez e pep levr arroudennoù a varzhoniezh kozh hag a-vremañ, re all tennet diouzh preder Konfusius, selloù war keginerezh Sina, an tisavouriezh, an istor, ar politikerezh, studi ar plant, ar brederouriezh koulz ha war an doare da ren enklaskoù diwar-benn torfedoù.

## Oberennoù
### Istorioù an enseller Chen

* Death of a Red Heroine (2000)
* A Loyal Character Dancer (2002)
* When Red Is Black (2004)
* A Case of Two Cities (2006)
* Red Mandarin Dress (2007)
* The Mao Case (2009)
* Don't Cry, Tai Lake (2012)
* Enigma of China (2013)
* Shanghai Redemption (2013)

### Levrioù all

* Lines Around China (barzhonegoù) (2003)
* Years of Red Dust (2010)

### Barzhonegoù troet

* Treasury of Chinese Love Poems (2003)
* Evoking T'ang (2007)

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel
* Oberennoù Qiu Xiaolong e galleg
# Qinghai

Qinghai (e sinaeg : 青海, Mor glas) zo ur proviñs eus Republik Pobl Sina, e kornôg ar vro. Klotañ a ra gant an darn vrasañ eus proviñs Amdo, ur proviñs istorel eus Tibet.
g • ka • ke Proviñsoù ha tiriadoù Sina :
| Proviñsoù | Anhui · Fujian · Gansu · Guangdong · Guizhou · Hainan · Hebei · Heilongjiang · Henan · Hubei · Hunan · Jiangsu · Jiangxi · Jilin · Liaoning · Qinghai · Shaanxi · Shandong · Shanxi · Sichuan · Yunnan · Zhejiang |
| Rannvroioù emren | Guangxi · Mongolia an Diabarzh · Ningxia · Xinjiang · Xizang (Tibet) |
| Munisipaliezhioù | Beijing · Chongqing · Shanghai · Tianjin |
| Gant statud ispisial | Hongkong · Macau |
# Qoppa (lizherenn)

Ul lizherenn c’hresianek kozh ha na vez ket implijet ken eo qoppa (Ϙ, ϙ) hag a dalvez 90 hervez ar sistem niverenniñ gresianek. Pa vez implijet c’hoazh al lizherenn-mañ evel niverenn e vez implijet ur stumm ispisial: Ϟ ϟ.
Diorroet e oa bet diwar patrom al lizherenn fenisek qof (LFE [q]) . War-lerc'h e oa bet diorroet ivez al lizherennoù latin Q ([kw]) ha kirillek a-gozh Ҁ, ҁ diwar al lizherenn c'hresianek-mañ d'he zro.

## Gwelet ivez

* Lizherenneg ar gresianeg
* Treuzlizherennadur gresianek
# Proviñs Bergamo

Proviñs Bergamo zo ur broviñs en Italia, e rannvro Lombardia, ha Bergamo eo he c'hêr-benn.

## Kumunioù pennañ Proviñs Bergamo

* 243 c'humun zo er broviñs, ma'z eo an drede evit an niver a gumunioù, war-lerc'h metropol Torino ha proviñs Cuneo, hag an eizhvet evit ar boblañs. Setu amañ ar c'humunioù pobletañ.
| KumunAnnezidi Bergamo 120 423 Treviglio 30 669 Seriate 25 109 Dalmine 23 221 Romano di Lombardia 20 548 Albino 17 492 Caravaggio 16 085 Alzano Lombardo 13 393 | KumunAnnezidi Stezzano 13 331 Osio Sotto 12 460 Ponte San Pietro 11 456 Nembro 11 194 Cologno al Serio 11 026 Treviolo 10 855 Martinengo 10 744 Castelli Calepio 10 400 | Kartenn ar c'humunioù |

## Dave ha notennoù

* 1 2 (it) 'ISTAT'. Kavet : 08 Gwengolo 2022.
# Proviñs Brindisi

Proviñs Brindisi zo unan eus proviñsoù rannvro Puglia, en Italia, ha kêr Brindisi eo ar pennlec'h anezhi. 20 kumun zo enni.
# Proviñs Benevento

Proviñs Benevento zo ur broviñs en Italia, e rannvro Campania, ha Benevento eo he c'hêrbenn . 262 413 a dud a oa o chom enni e Kerzu 2022.

## Kumunioù pennañ Proviñs Benevento

| Kumun | Poblañs (2022) |
| Benevento | 62 940 |
| Montesarchio | 12 902 |
| Sant'Agata de' Goti | 10 188 |
| San Giorgio del Sannio | 9 692 |
| Airola | 8 085 |
| Telese Terme | 7 612 |
| Apice | 5 310 |
| Guardia Sanframondi | 4 599 |
| Morcone | 4 499 |
| San Bartolomeo in Galdo | 4 395 |

## Notennoù

* ↑ (it) ISTAT
# Proviñs Brescia

Proviñs Brescia :
| Lec'hiadur en Italia ||
| Stad | Italia |
| Rannvro | Lombardia |
| Yezh ofisiel | Italianeg |
| Kêr-benn | Brescia |
| Berradur | BS |
| Prezidant ar broviñs (presidente) | Daniele Molgora (PdL-Lega Nord) |
| Gorread | 4 783 km² |
| Poblañs -Stankter | 1 228 784 (11.2008) 250 a./km² |
| Lec'hienn | Pr. Brescia |
Proviñs Brescia zo ur proviñs eus Lombardia, en Italia, ha kêr Brescia eo ar pennlec'h.

## Istor

Republik Brescia a voe savet eno e 1797.

## Kumunioù Proviñs Brescia

206 kumun zo er broviñs.

### Kumunioù pennañ Proviñs Brescia

* Andon : Istat, 31.03.2008
| Renk | Kumun | Annezidi | Gorread (km²) | Stankter (ann/km²) | Uhelder (m) |
| 1° | Brescia | 189.564 | 90,68 | 2092 | 149 |
| 2° | Desenzano del Garda | 26.737 | 60,1 | 443 | 67 |
| 3° | Lumezzane | 23.956 | 31 | 773 | 457 |
| 4° | Montichiari | 22.006 | 89 | 247 | 108 |
| 5° | Palazzolo sull'Oglio | 19.226 | 23,06 | 833 | 166 |
| 6° | Chiari | 18.404 | 38 | 483 | 145 |
| 7° | Ghedi | 17.800 | 60 | 296 | 85 |
| 8° | Rovato | 16.900 | 26,1 | 642 | 192 |
| 9° | Gussago | 16.239 | 25 | 647 | 190 |
| 10° | Travagliato | 15.781 | 17 | 744 | 85 |
Patrom:Proviñsoù Lombardia
# Proviñs Bari

Proviñs Bari a oa ur brovins italian e rannvro Puglia betek 2014, hag a deuas da vezañ Meurgêr Bari e Genver 2015.
# Proviñs Bologna

Proviñs Bologna a oa ur broviñs eus Italia, e rannvro Emilia-Romagna, ha kêr Bologna e oa ar gêr-benn anezhi. War-dro 944 297 a dud zo o chom enni. 60 kumun zo.
Abaoe 2015 eo deuet da vezañ Meurgêr Bologna.

## Kumunioù

* Alto Reno Terme
* Anzola dell'Emilia
* Argelato
* Baricella
* Bentivoglio
* Bologna
* Borgo Tossignano
* Budrio
* Calderara di Reno
* Camugnano
* Casalecchio di Reno
* Casalfiumanese
* Castel d'Aiano
* Castel del Rio
* Castel di Casio
* Castel Guelfo di Bologna
* Castel Maggiore
* Castel San Pietro Terme
* Castello d'Argile
* Castenaso
* Castiglione dei Pepoli
* Crevalcore
* Dozza
* Fontanelice
* Gaggio Montano
* Galliera
* Granarolo dell'Emilia
* Grizzana Morandi
* Imola
* Lizzano in Belvedere
* Loiano
* Malalbergo
* Marzabotto
* Medicina
* Minerbio
* Molinella
* Monghidoro
* Monte San Pietro
* Monterenzio
* Monzuno
* Mordano
* Ozzano dell'Emilia
* Pianoro
* Pieve di Cento
* Sala Bolognese
* San Benedetto Val di Sambro
* San Giorgio di Piano
* San Giovanni in Persiceto
* San Lazzaro di Savena
* San Pietro in Casale
* Sant'Agata Bolognese
* Sasso Marconi
* Valsamoggia
* Vergato
* Zola Predosa

## Notennoù

* ↑ (it) LEGGE 7 aprile 2014, n. 56. Disposizioni sulle città metropolitane, sulle province, sulle unioni e fusioni di comuni.
# Proviñs Barletta-Andria-Trani

Proviñs Barletta-Andria-Trani zo unan eus proviñsoù rannvro Puglia, en Italia, ha teir c'hêr : Barletta, Andria ha Trani eo ar pennlec'hioù anezhi. Da 378 251 a dud e save ar boblañs d'an {31 a viz Mae 2022.
E 2004 e voe krouet ar broviñs, dek kumun enni : Andria, Barletta, Bisceglie, Canosa di Puglia, Margherita di Savoia, Minervino Murge, San Ferdinando di Puglia, Spinazzola, Trani, ha Trinitapoli.

## Notennoù

* ↑ (it) 'ISTAT'. Kavet : 08 Gwengolo 2022.
# Proviñs Belluno

Proviñs Belluno :
| Lec'hiadur en Italia ||
| Stad | Italia |
| Rannvro | Veneto |
| Yezh ofisiel | Italianeg |
| Kêr-benn | Belluno |
| Berradur | BL |
| Prezidant ar broviñs (presidente) | Gianpaolo Bottacin (Lega Nord) |
| Gorread | 3 678 km² |
| Poblañs -Stankter | 214 026 (31.08.2008) 58,2 a./km² |
| Lec'hienn | Pr. Belluno |
Proviñs Belluno zo unan eus 7 proviñs rannvro Veneto, en Italia, ha kêr Belluno eo ar pennlec'h anezhi. Setu amañ listenn an 69 c'humun eus ar broviñs.
| Agordo Alano di Piave Alleghe Arsiè Auronzo di Cadore Bellune Borca di Cadore Calalzo di Cadore Canale d'Agordo Castellavazzo Cencenighe Agordino Cesiomaggiore | Chies d'Alpago Cibiana di Cadore Colle Santa Lucia Comelico Superiore Cortina d'Ampezzo Danta di Cadore Domegge di Cadore Falcade Farra d'Alpago Feltre Fonzaso Forno di Zoldo | Gosaldo La Valle Agordina Lamon Lentiai Limana Livinallongo del Col di Lana Longarone Lorenzago di Cadore Lozzo di Cadore Mel Ospitale di Cadore Pedavena | Perarolo di Cadore Pieve d'Alpago Pieve di Cadore Ponte nelle Alpi Puos d'Alpago Quero Rivamonte Agordino Rocca Pietore San Gregorio nelle Alpi San Nicolò di Comelico San Pietro di Cadore San Tomaso Agordino | San Vito di Cadore Santa Giustina Santo Stefano di Cadore Sappada Sedico Selva di Cadore Seren del Grappa Sospirolo Soverzene Sovramonte Taibon Agordino Tambre | Trichiana Vallada Agordina Valle di Cadore Vas Vigo di Cadore Vodo di Cadore Voltago Agordino Zoldo Alto Zoppè di Cadore |

## Skeudennoù

* Belluno
* Scorcio sul Duomo di Feltre
* Corso Italia e Cortina d'Ampezzo
* Kastell Zumelle e Mel
* Al lenn Lago di Misurina
* Arabba, kumun Livinallongo del Col di Lana
* Rifugio Locatelli, Tre Cime di Lavaredo
# Proviñs Biella

Proviñs Biella :
| Skoed-ardamez | |
| Lec'hiadur en Italia | |
| Stad | Italia |
| Rannvro | Piemonte |
| Yezh ofisiel | Italianeg |
| Kêr-benn | Biella |
| Berradur | BI |
| Prezidant ar broviñs (presidente) | Roberto Simonetti |
| Gorread | 913 km² |
| Poblañs -Stankter | 178 870 (30.06.2016) 195 a./km² |
| Lec'hienn | Proviñs Biella |
Proviñs Biella zo unan eus proviñsoù rannvro Piemont, en Italia, ha kêr Biella eo ar pennlec'h anezhi. 79 kumun zo enni.
# Proviñs Brandenburg

Proviñs Brandenburg (a zo Provinz Brandenburg en alamaneg) zo ur broviñs kozh e Rouantelezh Prusia (Königreich Preußen en alamaneg), ha goude e-barzh Stad dieub Prusia ( Freistaat Preußen en alamaneg).

## Kêrbennoù

Potsdam e oa ar gêr-benn anezhi, a-raok ma voe lakaet e kêr Berlin en 1827. En 1843 e voe adlakaet e Potsdam, hag en 1918 e Charlottenburg (a zo enteuzet e Berlin abaoe 1920).
# Pocapaglia

Pocapaglia (Pocapaja e piemonteg) zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
# Pocenia

Pocenia zo ur gumun eus proviñs Udine, e Friuli-Venezia Giulia en Italia.
# Poc'hêr

Poc'hêr (Poher e galleg) zo ur rannvro istorel e Breizh, en-dro da Garaez, ha gwechall ur rouantelezh vrezhon.

## Istor

En IX$^{vet}$ kantved (840 : Poucaer ; 871 : Poucher) e oa anezhi ur briñselezh e-kreiz kornôg Breizh, en-dro da Garaez, ar gêr a voe savet e-lec'h keoded galian-ha-roman Vorgium, goude ma oa aet beli an impalaeriezh roman da get.
Kavet e vez an anv koshañ Poucaer, deveret eus Pagus (latin evit pastell-vro), ha kaer (ger keltiek ha brezhonek-kozh evit ur gêr mogeriet, deuet eus ar ger latin castra ). E-kreiz ar Grennamzer ne oa mui ar gêr-gloz nemet un drev eus ar barrez vras a oa Plougêr hec'h anv (Plebs Kaer > Plou Kaer > Plougêr). Sant Pêr, an abostol, an hini e oa patron iliz Plougêr, ma c 'heller krediñ eo el lec'h-se e oa kreiz ar barrez kentidik, ha Karaez, Plonevell, Kerglof, ar Vouster ha Trefrin trevioù anezhi. Un drev eus ar barrez-se e oa Karaez, gant un iliz-trev dediet da sant Treveur.
Ma n'eus ket kalz a deulioù istorel-rik evit e brouiñ ez eus roudoù eus ur penn-bras, pe ur mac'htiern, anvet Konveur (Conomorus e latin) a oa ar c'hi e loen-arouez (Kon + meur) hag e oa o ren war ar gêr mogeriet ha tro-war-dro. An anv-se eo ar memes hini ha Cynvawr e hengembraeg. Neuz ur Barv-Glas a zo bet roet dezhañ gant ar mojennoù ha lazhet en defe meur a wreg dezhañ pa oant dougerezed gant aon na vije muntret gant e vab da zont, evel mojenn Kronos en Hellaz kozh. Lazhet en doa Santez Trifin, e wreg diwezhañ, koulz hag e vab nevez, Treveur dre e zibennañ. Neuze e vije bet graet ur burzhud gant sant Gweltaz en ur adlakaat ar penn en e lec'h. Mont a reas ar bugel d'ober an heg gant e dad en ur stlepel un dornad douar warnañ. Marvet e vije bet Konveur raktal, lazhet gant dorn Doue a-hervez.
Un den anvet Konveur zo bet meneget meur a wech gant Gregor Teurgn evel ur priñs brezhon en doa roet repu da Vakliav, hemañ breur da C'hanaoù, kont Breizh hag argaset gantañ. Ouzhpenn-se e sav enep-krenn d'ar Franked pa zegemer Kram a glask didronañ e vreur, ar roue frank Klotar III. Anv zo eus Konveur (Konveured all?) e buhezioù sent zo, darn anezho savet en tu all da Vor Breizh.
En IXvet kantved, e 871 da lavarout mat, e weler un titl rouez a-walc'h d'ar mare-se roet da Yezekael, hini princeps Poucher (Priñs Poc'hêr). En XI$^{vet}$ kantved edo Bernard, beskont Poc'hêr, o reiñ douaroù da Abati Kroaz Santel Kemperle, evel m'o doa graet konted Kerne e penn ar c'hantved a-raok ma oant aet konted da duged Breizh (e 1066 gant Hoel III.

## XX$^{vet}$ kantved

Ijinet eo bet ar ger Kreiz Breizh a gemer alies lec'h an anv istorel Poc'hêr.

## Levrlennadur

* Joëlle Quaghebeur, La Cornouaille du IXè au XIè siècle : Mémoire, pouvoirs, noblesse. Quimper : Société archéologique du Finistère, 2001.

## Sellet ivez

* Kumuniezh kumunioù ar Poc'hêr
* Kledenn-Poc'hêr
# Pocahontas

Pocahontas, ganet Matoaka, ha lesanvet Amonute, e-tro 1596 hag aet da Anaon e miz Meurzh 1617 a oa un amerindianez. Brudet e voe dre vezañ tost da drevadennerien Jamestown, e Virginia.
Merc'h e oa da Bowhatan, ur penn meuriad eus ur rouedad meuriadoù Indianed e rannvro Tsenacommacah, war aod Virginia. Saveteet he devoa buhez an trevadenner saoz John Smith e 1607, pa oa bet prizoniet gant he meuriad. Lakaet he devoa he fenn a-us hini Smith pa oa he zad o vont d'e lazhañ.
# Pocahontas (film, 1995)

Pocahontas a zo ur film tresadennoù-bev hir saoznek, sevenet gant an daou filmaozer stadunanat Mike Gabriel (1954-) hag Eric Goldberg (1955-).
Produet gant Walt Disney Feature Animation e voe skignet gant Walt Disney Pictures, evit ar wech kentañ, d'ar 15 a viz Mezheven 1995 e New York (Stadoù-Unanet Amerika). Trivet film bevaat ha tregont ar Studioioù Disney e oa, war-lerc'h The Lion King (e miz Mae 1994) hag a-raok The Hunchback of Notre Dame (e miz Mezheven 1996).

## Mouezhioù orin

| Tudenn | Aktour(ez) |
| Pocahontas | Irene Bedard (komz) Judy Kuhn (kan) |
| John Smith | Mel Gibson |
| an Aotrou Gouarnour Ratcliffe/Wiggins | David Ogden Stiers |
| Meeko | John Kassir |
| Chief Powhatan | Russell Means (komz) Jim Cummings (kan) |
| Thomas | Christian Bale |
| mamm-gozh Willow | Linda Hunt |
| Percy | Danny Mann |
| Ben | Billy Connolly |
| Lon | Joe Baker |
| Flit | Frank Welker |
| Nakoma | Michelle St. John |
| Kocoum | James Apaumut Fall |
| Kekata | Gordon Tootoosis (komz) Jim Cummings (kan) |

## Liammoù diavaez

* (en) Pocahontas war Internet Movie Database.
* (en) Tañvadenn ofisiel ar film.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Ur vunutenn ha pevar-ugent e bad.
* ↑ Kentaenn.
# Péter Lékó

Péter Lékó a zo bet ganet d'an 8 a viz Gwengolo 1979 e Subotica, Yougoslavia.
Mestrc'hoarier echedoù hungarat.
Mestr Meur Etrebroadel abaoe 1994. Renket eo e-mesk an dek c'hoarier gwellañ c'hoarier ag ar bed abaoe 1999.
E 2002 e voe trec'h e tournamant an danvezioù-kampion e Dortmund (Alamagn): c'hoari a reas neuze a-enep da Vladimir Kramnik evit titl kampion ar bed e Brissago (Suis) e miz Here 2004. Gant 7-7 ez echuas ar match: Kramnik a viras e ditl.
E kampionad ar bed (FIDE) 2005 e voe 5ved.
D'ar 1añ a viz Here 2006, edo 8vet c'hoarier bedel gant ur renk Elo a 2741.

## Liammoù diavaez

* (en)E c'hoari e Chessgames
* (en) 25 lec'hiadenn a-bouez ag e bartiennoù
* (en) All Lékó Games
* (en) Lec'hienn ofisiel kampionad bedel an echedoù e 2004
# Pétition d'un viveur malgré lui

Pétition d'un viveur malgré lui zo un danevell c'hallek gant ar skrivagner gall Guy de Maupassant e 1882.

## Istor

Kentañ ma voe embannet a voe er pemdezieg Gil Blas, d'an 12 a viz Genver 1882, ha sinet Maufrigneuse, evel ma oa kustum an oberour d'ober.
Adimplijet e voe danvez an danevell da sevel Une passion, e Gil Blas an 22 a viz Eost 1882.

## Liamm

* Lenn an danevell e Wikisource.
| Lec'hioù | Étretat • Yvetot • Rouen • Pariz • Maison Fournaise • La Grenouillère • Auberge du Cygne • Plombières-les-Bains • Gérardmer |
| Mignoned | Louis Bouilhet • Paul Bourget • Alexandre Dumas (mab) • Gustave Flaubert • Henri Gervex • Edmond de Goncourt • Jules de Goncourt • Louis Legrand • Alfred Le Poittevin • Hippolyte Taine • Ivan Tourgeniev • Émile Zola |
| Romantoù | Une vie • Bel-Ami • Pierre et Jean • Mont-Oriol • Fort comme la mort • Notre cœur |
| Dastumadoù pennadoù | Au soleil • Sur l'eau • La vie errante Pennadoù ha n'int ket bet adkemeret en dastumadoù : La patrie de Colomba • Le monastère de Corbara • Les bandits corses • Aux eaux • En Bretagne • Au Creusot • Venise • Ischia • La Sicile • Pêcheuses et guerrières |
| Danevelloù Guy de Maupassant | À vendre • L'Abandonné • Boule de suif • Châli • Garçon, un bock !... • Le Horla • Le Lit 29 • Mademoiselle Fifi • La Maison Tellier • Le Mal d'André • La Mère aux monstres • La Mère Sauvage • Mon oncle Jules • Le Pain maudit • La Parure • La Rempailleuse • Rosalie Prudent • Un fils • |
| Dastumadoù danevelloù | La Maison Tellier (1881) • Mademoiselle Fifi (1882) • Contes de la bécasse (1883) • Clair de lune (1883) • Miss Harriet (1884) • Les Sœurs Rondoli (1884) • Yvette (1884) • Contes du jour et de la nuit (1885) • Monsieur Parent (1885) • Toine (1886) • La Petite Roque (1886) • Le Horla (1887) • Le Rosier de madame Husson (1888) • La Main gauche (1889) • L'Inutile Beauté (1890) • Le Père Milon (1900) • Le Colporteur (1900) • Misti (1912) • |
| Danevelloù bet lakaet e brezhoneg : | Mon oncle Jules • La Folle • Rosalie Prudent • Au bois • Les Sabots • L'Aveu • Clochette • La Mère aux monstres • |
| C'hoariva | Histoire du vieux temps • Une répétition • Musotte • La paix du ménage • À la feuille de rose, maison turque • |
# Pêr-Mari Lec'hvien

Pêr-Mari Lec'hvien (1885-1944) a oa ur beleg breizhat, ganet e Plaeraneg (Goueloù).
Beleget e voe e miz Gouere 1914 ha goude-se ez eas d'an talbenn ha kemer perzh er Brezel-bed kentañ evel klañvdiour hag aluzener ur batailhon. Goude ar brezel e voe, tro-ha-tro, kure e Ploueg-ar-Mor, aluzener seurezed ar Groaz e Landreger, person Treglañviz ha person Kemper-Gwezhenneg. Sekretour ar Bleun-Brug e voe evit Treger-Goueloù-Kerne, ha lakaat a rae ar vugale da zeskiñ ar c'hatekiz e brezhoneg. Muntret e voe gant stourmerien eus ar Rezistañs d'an 10 a viz Eost 1944.
Eontr e oa da Job Lec'hvien, ar beleg a droas meur a levrenn eus ar Bibl e brezhoneg.
Brud a oa er c'hanton e oa bet graet ar muntr gant ur paotr yaouank eus an FTP (renet gant ar PCF) hag a skrivas e eñvorennoù goude$^,$.

## Skridoù

* War hent ar ger. Istor tri brizonier breizat e-pad ar brezel bras 1914-1918 skrivet gant unan anê (embannet a bennadoù er gazetenn Breiz e 1928 hag e stumm ul levrig)
* Ofis Sant Erwan, oferenn ha gousperou, moullet gant Breiz, 1930
* Ofis nevez ar Galon-Sakr, moullet gant Breiz, 1930
* Ofis Jezuz-Krist roue ar bed, moullet gant Breiz, 1930
* Ofis ar Pantekost, moullet gant Breiz, 1931
* Hent ar Groaz, moullet gant Breiz, 1932

## Levrlennadur

* L'abbé Pierre-Marie Lec'hvien (1885-1944), gant an aotrou Henri Poisson, 1959, 110 p.

## Liammoù diavaez

* http://www.argedour.bzh/1914-1918-ces-pretres-bretons-heros-oublies-5496172/
* Indésirable Désiré, gant Désiré Camus, skeudennet gant Malo Louarn, Skol Vreizh, 12 .

## Notennoù

* ↑ Réseau Jord
* ↑ https://web.archive.org/web/20211019215853/https://www.letelegramme.fr/ar/viewarticle1024.php?aaaammjj=20070327&article=20070327-532455&type=ar#WJUImYtCXP1oQLEW.99
# Péruwelz

Péruwelz zo ur gêr e Belgia e Proviñs Hainaut.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Pêcheur d'Islande (film, 1916)

Pêcheur d'Islande zo ur film mut gall, sevenet e gwenn ha du gant ar filmaozour gall Henri Pouctal e 1915.
Tri doare all a oa bet savet e 1924 gant Jacques de Baroncelli, e 1933 gant Pierre Guerlais hag e 1958 gant Pierre Schoendoerffer.

## Fichenn deknikel

* Doare : Drama
* Senario : Henri Pouctal, diwar ar romant Pêcheur d'Islande (1886) gant Pierre Loti
* Produour : Le Film d'Art (Pariz)
* Skeudenniñ : Louis Chaix
* Sonerezh : Henri Pouctal
* Prantad filmañ :
* Lec'hioù filmañ : Pempoull
* Deiziad dont er-maez : 1916
* Padelezh : .

## An danvez

Merc'h ur paramantour eo Gaud Mevel ha desavet eo bet e Pariz. Kouezhañ a ra-hi e karantez gant ar moraer Yann Gaos a gav gwelloc'h chom hep mont pelloc'h ganti abalamour m'eo re zisheñvel renk an eil diouzh renk egile. Koulskoude, kenkent ha klevet gantañ ez eo rivinet Gaud e timez dezhi. Un nebeud deizioù war-lerc'h ez a da vorueta da Island hep gouzout ne zistroio ket da Bempoull biken...

## Roll ar gomedianed

* Andrée Lyonel :
* Romuald Joubé :
* Camille Bert :
* Berthe Jalabert :
* Lise Laurent :
# Pêr-Vari

Pêr-Vari pe Pêr-Mari zo un anv-badez kevrennek brezhonek deveret eus Pêr ha Mari.

## Tud

* Pêr-Mari Lec'hvien (1885-1944), skrivagner
* Per-Mari Mevel (1915-1983), saver kannaouennoù
* Pêr-Vari Kerloc'h (1952), drouiz

## Gwelet ivez

* Pierre-Marie
# Pétrola

Pétrola zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Albacete, e Kumuniezh emren Kastilha-La Mancha.
# Pétronille

Pétronille zo un anv-badez gallek, a orin latin.

## Gerdarzh

Dont a ra eus an anv latin Petronilla, deuet eus an anv-tiegezh Petronius, deuet marteze eus Petrus, anv latin an abostol Pêr. Hervez ur vojenn e vefe bet anv Petronilla merc'h an abostol.

## Adstummoù

Pernelle, Péronnelle, Peronnelle.

## Yezhoù all

* Parnel e saozneg
* Peironela, en aragoneg
* Pernilla, e svedeg,
* Pernille, e daneg ha norgeeg,
* Peronella, e katalaneg
* Petronella, en izelvroeg hag e saozneg.
* Petronia, e latin.
* Petronila, e spagnoleg
* Petronilla, e latin hag en italianeg.

## Tud

* Santez Petronilla, gwerc'hez ha merzherez eus ar Iañ kantved, lidet d'an 31 a viz Mae.
* Pétronille de Chemillé, pe Pétronille de Craon (XIvet kantved - 1149), kentañ abadez Fontevraud.
* Petronila Akitania, c'hoar da Eleonor Akitania.
* Petronila Aragon (Huesca, 1136 - Barcelona, 1173), rouanez Aragon.
* Petronila Bigorra (1184 – 1251), kontez Bigorra.
* Petronilla Paolini Massimi (Tagliacozzo, 1663 – Roma, 1726), barzhez italian.
* Petronella Melusina von der Schulenburg, kontez Walsingham (1693, Hannover - 1778, Londrez) , kontez alaman-saoz, serc'h d'ar roue George Iañ.
* Petronella Johanna de Timmerman (1723, Middelburg – 1786, Utrecht), barzhez izelvroek.
* Petronella Woesthoven (1760–1830), barzhez izelvroek.
* Alexandrine Petronella Francina Tinne (1835 – 1869) , ergerzherez izelvroat en Afrika.

## Lennegezh

* Pétronille, romant gant Amélie Nothomb, en 2014.

## Kanaouennoù

* Hej, sa Petronella, kanaouenn svedek evit ar vugale.

## Lec'hioù

* Sainte-Pétronille, e Kebek.

## Notennoù

* ↑ http://www.etymonline.com/index.php?term=Petronilla
* ↑ Patrom:Ouvrage
* ↑ http://www.behindthename.com/name/parnel