OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# 784

Diwar-benn bloavezh 784 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 784

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 784
# 785

Diwar-benn bloavezh 785 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 785

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 785
# Baza

Baza zo un anv spagnolek, hag anv daou dra:

## kumunioù

* Baza (Granada),e proviñs Granada, e Spagn;
* Cortes de Baza

## un evn

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Baza (evn)

Baza :
| Ur baza-kuch (Aviceda subcristata). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Accipitriformes |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Aviceda |
| Anv skiantel ||
| Aviceda Swainson, 1836 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar bazaed eo an evned-preizh a ya d'ober ar genad Aviceda, krouet e 1836 gant an evnoniour saoz William Swainson (1789-1855).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Pemp spesad a ya d'ober ar genad :
* ar baza Afrika (Aviceda cuculoides)
** A. c. batesi, cuculoides ha verreauxii,
* ar baza Jerdon (Aviceda jerdoni)
** A. j. borneensis, celebensis, ceylonensis, jerdoni ha magnirostris,
* ar baza du (Aviceda leuphotes)
** A. l. andamanica, syama ha leuphotes,
* ar baza Madagaskar (Aviceda madagascariensis),
* ar baza-kuch (Aviceda subcristata)
** A. s. bismarckii, coultasi, gurneyi, megala, obscura, pallida, reinwardtii, rufa, stenozona, stresemanni, subcristata, timorlaoensis ha waigeuensis.
Pevar isspesad warn-ugent (24) en holl.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Accipitridae/Aviceda (lennet e-barzh d'an 10 a viz C'hwevrer 2017).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Bayárcal

Bayárcal a zo ur gumun e proviñs Almería en Andalouzia, e Spagn.
# Baz

Baz a zo ur ger brezhonek a gaver:
* en anv Enez-Vaz, e Bro-Leon,
* e Bourc'h-Baz, e-kichen Gwenrann, e Bro-Naoned,
* ul lec’h ma vez bas an dour er mor eo ivez ; sellit ouzh bazenn (mor).

## Gwelet ivez

* bas, ur pennad disheñvelout all.
# Baza-kuch

Baza-kuch :
| Ur baza-kuch, luc'hskeudennet e Kobble Creek (Queensland, Aostralia). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Accipitriformes |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Aviceda |
| Anv skiantel ||
| Aviceda subcristata (Gould, 1838) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar baza-kuch (liester : bazaed-kuch) a zo ur spesad evned-preizh, Aviceda subcristata an anv skiantel anezhañ.
Anvet e voe Lepidogenys subcristatus (kentanv) da gentañ-penn (e 1838) gant an evnoniour saoz John Gould (1804-1881).

## Boued

Bevañ a ra diwar fasmed koulz ha diwar amprevaned bras all, evned bihan, frouezh ha saorianed.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver an trizek isspesad anezhañ :
* Aviceda subcristata bismarckii, en enezeg Bismarck,
* A. s. coultasi, en inizi an Amiraliezh,
* A. s. gurneyi, en inizi Salomon,
* A. s. megala, e reter Ginea Nevez,
* A. s. obscura, e Biak (er-maez da hanternoz Ginea Nevez),
* A. s. pallida, en inizi Kai ha Seram Laut (Su Molukez),
* A. s. reinwardtii, en inizi Ambon, Boano, Haruku ha Seram (Su Molukez),
* A. s. rufa, en inizi Bacan, Dagasuli, Halmahera, Morotai, Obi, Ternate ha Tidore (kreiz ha hanternoz Molukez),
* A. s. stenozona, en inizi Aruha kornôg Ginea Nevez,
* A. s. stresemanni, e Buru (kreiz Molukez),
* A. s. subcristata, (Gould, 1838), e hanternoz ha reter Aostralia,
* A. s. timorlaoensis, en inizi bihan ar Sounda,
* A. s. waigeuensis, en enez Waigeo (er-maez da gornôg Ginea Nevez).

## Liammoù diavaez

* (en) Aviceda subcristata war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Aviceda subcristata war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Studiet gant TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Aviceda subcristata.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Baza Madagaskar

Baza Madagaskar :
| Bazaed Madagaskar, tresadenn gant Keulemans (1868). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Accipitriformes |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Aviceda |
| Anv skiantel ||
| Aviceda madagascariensis (Smith, 1834) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar baza Madagaskar (liester : bazaed Madagaskar) a zo ur spesad evned-preizh deiz, Aviceda madagascariensis an anv skiantel anezhañ.
Anvet e voe Pernis Madagascariensis (kentanv) da gentañ-penn (e 1834) gant al loenoniour skosat Andrew Smith (1797-1872).

## Boued

Bevañ a ra diwar amprevaned, glazarded ha mellkeineged bihan all.

## Annez

Brosezat eo ar spesad e Madagaskar.

## Liammoù diavaez

* (en) Aviceda madagascariensis war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Aviceda madagascariensis war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Studiet gant TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Aviceda madagascariensis.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Baza Jerdon

Baza Jerdon :
| Ur baza Jerdon. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Accipitriformes |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Aviceda |
| Anv skiantel ||
| Aviceda jerdoni (Blyth, 1842) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar baza Jerdon (liester : bazaed Jerdon) a zo ur spesad evned-preizh, Aviceda jerdoni an anv skiantel anezhañ.
Anvet e voe Pernis Jerdoni (kentanv) da gentañ-penn (e 1842) gant al loenoniour saoz Edward Blyth (1810-1873) da zougen bri d'ar skiantour breizhveuriat Thomas Caverhill Jerdon (1811-1872). Hemañ ziwezhañ a voe e-touez kentañ evnoniourien, o teskrivañ un toullad mat a spesadoù laboused eus India peurgetket.

## Boued

Bevañ a ra diwar akridi, glazarded hag amprevaned bras.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver ar pemp isspesad anezhañ en Azia ar Gevred :
* Aviceda jerdoni borneensis, e Borneo,
* A. j. celebensis, en inizi Sulawesi, Banggai ha Sula,
* A. j. ceylonensis, e mervent India ha Sri Lanka,
* A. j. jerdoni, (Blyth, 1842), eus hanternoz India da greisteiz Sina, Myanmar hag Indez-Sina, Sumatera,
* A. j. magnirostris, e Filipinez.

## Liammoù diavaez

* (en) Aviceda jerdoni war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Aviceda jerdoni war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Studiet gant TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Aviceda jerdoni.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Bazaine

Bazaine zo un anv-tiegezh gallek.
Anaout a reer meur a C'hall brudet en anv-se:
* Pierre-Dominique Bazaine (1786-1838), ijinour ha matematikour
* Pierre-Dominique Bazaine (1809-1893), ijinour
* François Achille Bazaine (1811 - 1888), marichal, faezhet e Sedan e 1870
* Georges Albert Bazaine-Hayter (1843 - 1914), jeneral
* Jean Bazaine (1904-2001), livour

## Pennadoù-kar

* Bazin
* Basin
# Baza Afrika

Baza Afrika :
| Aviceda cuculoides verreauxii, tresadenn gant Keulemans (1884). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Accipitriformes |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Aviceda |
| Anv skiantel ||
| Aviceda cuculoides Swainson, 1837 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar baza Afrika (liester : bazaed Afrika) a zo ur spesad evned-preizh, Aviceda cuculoides an anv skiantel anezhañ.

## Boued

Bevañ a ra diwar amprevaned ha stlejviled dreist-holl.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver an tri isspesad anezhañ en Afrika issahara :
* Aviceda cuculoides batesi, eus Sierra Leone da Ouganda ha hanternoz Angola,
* A. c. cuculoides, Swainson, 1837, eus Senegal da vervent Etiopia ha hanternoz Republik Demokratel Kongo,
* A. c. verreauxii, eus reter Angola da Ouganda ha Suafrika.

## Liammoù diavaez

* (en) Aviceda cuculoides war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Aviceda cuculoides war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Studiet gant TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Aviceda cuculoides.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Baza du

Baza du :
| Ur baza du. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Accipitriformes |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Aviceda |
| Anv skiantel ||
| Aviceda leuphotes (Dumont, 1820) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar baza du (liester : bazaed du) a zo ur spesad evned-preizh bihan, Aviceda leuphotes an anv skiantel anezhañ.
Anvet e voe Falco leuphotes (kentanv) da gentañ-penn (e 1820) gant an evnoniour gall Charles Henri Frédéric Dumont de Sainte-Croix (1758-1830).

## Boued

Bevañ a ra diwar amprevaned dreist-holl.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver an tri isspesad anezhañ :
* Aviceda leuphotes andamanica, en Inizi Andaman,
* A. l. leuphotes, (Dumont, 1820), eus mervent India da greisteiz Myanmar ha kornôg Thailand,
* A. l. syama, eus kreiz menezioù Himalaya da greisteiz Sina ha hanternoz Myanmar.

## Liammoù diavaez

* (en) Aviceda leuphotes war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Aviceda leuphotes war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Studiet gant TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Aviceda leuphotes.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Anumara forbesi

Anumara forbesi :
| En arvar (EN) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Icteridae |
| Anv skiantel ||
| Anumara Powell, Barker, Lanyon, Burns, Klicka & Lovette, 2014 ||
| Anv skiantel ||
| Anumara forbesi (P.L.Sclater, 1886) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Anumara forbesi (Curaeus forbesi kent) a zo ur spesad golvaneged rouez eus ar c'herentiad Icteridae. Ar spesad nemetañ er genad Anumara an hini eo.
Anvet e voe Agelaeus forbesi (kentanv) da gentañ-penn (e 1886) gant al loenoniour saoz Philip Lutley Sclater (1829-1913) : dougen a ra anv al loenoniour breizhveuriat William Alexander Forbes (1855-1883).

## Annez

Emañ brosezat ar spesad e reter Brazil.

## Rummatadur

Diblaset e oa bet ar spedad forbesi eus ar genad Curaeus d'ober an hini Anumara e-unan-penn.

## Liammoù diavaez

* (en) Curaeus forbesi war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Curaeus forbesi war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Anumara forbesi.
* ↑ Alexis F.L.A. Powell, F. Keith Barker, Scott M. Lanyon, Kevin J. Burns, John Klicka & Irby J. Lovette, A comprehensive species-level molecular phylogeny of the New World blackbirds (Icteridae), Molecular Phylogenetics and Evolution, miz C'hwevrer 2014, 71: 94-112.
# Anunaasika

* Sinoù diakritek
* Sin diakritek
* Tired lemm ( ˊ )
* Tired lemm doubl ( ˝ )
* Tired boud ( ˋ )
* Breve ( ˘ )
* Karon / háček ( ˇ )
* lostig ( ¸ )
* Tired kognek ( ˆ )
* Daouboent ( ¨ )
* Pik ( · )
* Anunaasika ( ˙ )
* Anusvaara (  ̣ )
* Krogig / Dấu hỏi (  ̉ )
* Makron ( ˉ )
* Ogonek ( ˛ )
* Ront / kroužek ( ˚ )
* Spiritus asper ( ʽ )
* Spiritus lenis (  ʼ )
* Merkoù all implijet a-wechoù evel sinoù diakritek
* Skrab ( ’ )
* Barennig serzh ( | )
* Daoubik ( : )
* Virgulenn ( , )
* Barrennig ( ˗ )
* Tildenn ( ˜ )
* Titlo (  ҃ )
* Poent kreiz ( l·l )
Anunaasika (anunāsika), anvet ivez chandrabindu eo anv ur sin diakritek bet diorroet evit bezañ implijet gant an doare-skrivañ devanagari, gantañ stumm ur pik a-us da hanterenn izelañ ul loarig, da skouer:
मँ
Talvezout a ra evit merkañ e vez distaget ur vogalenn dre ar fri.
# Anura

Anura :
| Huia masonii ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Amphibia |
| Urzhad : | Anura |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Anura a zo un urzhiad e rummatadur an divelfenneged.
Ennañ emañ an divelfenneged besk, evel ar gleskered pe an tousegi.

## Kerentiadoù

* Isurzhiad Archaeobatrachia:
** Ascaphidae
** Bombinatoridae
** Discoglossidae
** Leiopelmatidae
* Isurzhiad Mesobatrachia :
** Megophryidae
** Pelobatidae
** Pelodytidae
** Pipidae
** Rhinophrynidae
** Scaphiopodidae
* Isurzhiad Neobatrachia :
** Allophrynidae
** Amphignathodontidae
** Arthroleptidae
** Brachycephalidae
** Bufonidae
** Centrolenidae
** Dendrobatidae
** Heleophrynidae
** Hemisotidae
** Hylidae
** Hyperoliidae
** Leptodactylidae
** Limnodynastidae
** Mantellidae
** Microhylidae
** Myobatrachidae
** Petropedetidae
** Ranidae
** Rhacophoridae
** Rhinodermatidae
** Sooglossidae
** Strabomantidae.
# Anue

Anue zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
# António de Oliveira Salazar

António de Oliveira Salazar, ganet d'an 28 a viz Ebrel 1889 ha marvet d'ar 27 a viz Gouhere 1970, a oa ur politikour hag ekonomour eus Portugal. Bez e voe kentañ ministr Portugal etre 1932 ha 1968. Salazar en devoa savet hag a voe e penn an Estado Novo (ar "Stad Nevez"), ur ren hollveliek a renas war ar vro betek 1974.
Goude taol-stad an 28 a viz Mae 1926, Salazar a grog gant ar vuhez politikel. Harper ar prezidant Óscar Carmona, da gentañ evel maodiern an arc'hant ha goude-se evel kentañ ministr. Enebet ouzh an demokratelezh, ar gomunouriezh, ar sokialouriezh, an anarkouriezh hag ar frankizouriezh, sevel a reas un ideologiezh mirour ha broadelour.
E-pad Brezel Spagn e savas a-du gant Franco, hag eveltañ e-pad an Eil Brezel-bed e chomo neptu. Alies e vezont keñveriet dre o doare ideologiezh ha padelezh o ren.
# Anubis

Anubis (henc'hresianeg : Ἄνουβις) eo anv a orin henc'hresianek un doue e benn aourgi liammet gant ar balzamegekadur hag ar vuhez er bed all e relijion Henegipt. En henegipteg e veze anvet Inpu (skrivet a-wezhioù Anup, Anpu, Ienpw). Hervez un dreuzskrivadenn akkadek e lizheroù Amarna e oa distaget anv Anubis evel Anapa Ar meneg koshañ anezhañ a gaver e testennoù piramidennoù an Henimpalaeriezh ma oa liammet gant interamant ar faraoned. D'ar mare-hont e oa Anubis doue pouezusañ ar re varv met kemeret e voe e lec'h e-doug ar grennimpalaeriezh gant Osiris.
Anvioù all en deus, a zo stag ouzh e roll el lidoù-kañv, evel hennezh hag a zo e lein ar menez, a bouez war e roll gwareziñ ar re varv hag o bezioù, hag an titl Hennezh hag a zo el lec'h ma saver ar balzamegennoù, a laka ar pouez war al lidoù a dalveze da brientiñ ar vuhez goude ar marv. Evel kalz doueed all eus Henegipt en doa Anubis perzhioù disheñvel e kenarroudennoù liesseurt, ha dibunadeg foran ebet ne veze graet en Henegipt da skouer hep ur skeudenn eus Anubis douget dirazi.
Graet e vez Anpout eus gwreg Anubis, hag an doueez Kebec'het eoa o merc'h.

## Notennoù

* ↑ Charles Russell Coulter, Patricia Turner, Encyclopedia of ancient deities,Sammy Northam Rocks, 2000, p. 58 (ISBN 0786403179)
* ↑ The Gods of Ancient Egypt - Anubis
* ↑ The Tell Amarna Tablets
* 1 2 Wilkinson, Richard H. (2003). The complete gods and goddesses of ancient Egypt. London : Thames & Hudson. 188–190 p. ISBN 0-500-05120-8.
* ↑ Charles Freeman, The Legacy of Ancient Egypt, Facts on File, Inc., 1997. p.91
# António Ramalho Eanes

António Ramalho Eanes (distaget [ɐ̃ˈtɔniu ʁɐˈmaʎu iˈɐnɨʃ] e portugaleg), ganet d'ar 25 a viz Genver 1955, zo ur jeneral hag ur politiker portugalat. Prezidant Portugal e voe eus 1976 da 1986.
| En e raok: Francisco da Costa Gomes | Prezidant Portugal 1976 – 1986 | War e lerc'h: Mário Soares |
# Antônio Pizzonia

Antônio Reginaldo Pizzonia Júnior (bet ganet d'an 11 a viz Gwengolo 1980 e Manaus) a zo ur blenier redadegoù kirri brazilian a red en Andur e WEC. Redet en deus ivez e Formulenn 1, e 2003 gant Jaguar hag e-pad an daou vloaz war-lerc'h o erlec'hiañ blenierien gloazet Williams.
# Antônio Frederico de Castro Alves

Antônio Frederico de Castro Alves, ganet e Curralinho (adanvet "Castro Alves" e 1900), Cachoeira, Bahia, e 1847 ha marvet en Rio de Janeiro e 1871), zo ur barzh romantel ha republikan brazilian eus an XIX$^{vet}$ kantved, hag a skrivas a-enep ar sklaverezh.

## E vuhez

Mab e oa da Antônio José Alves, ur mezeg, ha da Clélia Brasília da Silva Castro, merc'h da José Antônio da Silva Castro (lesanvet "Periquitão"), a en em gannas e 1821-1823 da goulz Seziz Salvador.
En 1853 e voe skoliet e-barzh ar c'h-Colégio Sebrão, renet gant Abílio César Borges, Baron Macaúbas. Eno e teuas da vout mignon da Ruy Barbosa.
En 1862 e krogas gant studioù war ar Gwir e Skol-veur Recife. D'ar mare-se eo e stagas da skrivañ e varzhonegoù kentañ, Os Escravos hag A Cachoeira de Paulo Afonso.
E 1866 e varvas e dad. ur pennad goude e reas anaoudegezh gant an aktourez portugalat Eugénia Câmara a voe serc'h dezhañ
E 1867 e kuitaas Recife da zistreiñ da Bahía, ma skrivas Gonzaga. Alese ez eas da Rio de Janeiro, ma reas anaoudegezh gant José de Alencar, Francisco Otaviano ha Machado de Assis.
Diwezhatoc'h ez eas da chom da São Paulo ma en em vode politikourien ha skrivagnerien a bouez, evel Rui Barbosa, Joaquim Nabuco, Rodrigues Alves, Afonso Pena ha Bias Fortes.
E deroù liz Du 1868 e oa aet da chaseal e trowardroioù kêr, pa voe gloazet e droad gant un tenn, ma voe ranket troc'hañ e droad kleiz outañ.

## Oberennoù
### Barzhoniezh

* O Navio Negreiro, 1869 (adembannet el levr Os Escravos)
* Patrom:Livro digitalizado, 1870
* A Cachoeira de Paulo Afonso, 1876
* Os Escravos, 1883
* Hinos do Equador, en e Obras Completas (1921)
* Vozes D'África.
* 1870 Espumas Flutuantes.

### C'hoariva

* Gonzaga ou a Revolução de Minas, 1875

### Barzhoniezh

* A Um Coração
* Amar e ser amado
* A Eugênia Câmara, skrivet d'e serc'h
* O povo ao poder
* Fé, esperança e caridade
* Deusa incruenta

## Liamm diavaez

* "El navío negrero" barzhoneg gant Castro Alves
* Skridoù Castro Alves (Wikimammenn e portugaleg)
* Buhez Castro Alves (pt)
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Arakaneg

Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr ar yezhoù burmek ar su eo an arakaneg (arakan, magh(i), yakan pe mash) komzet gant tro-dro da 2.083.000 den en holl e Arakan e Myanmar (1.875.000 den e 1993), Bangladesh (185.000 den e 1993, pe 1% eus ar boblañs), India (24.000 den e 1997) ha marteze ivez e Sina.
Div rannyezh pennañ ez eus:
* Marmeg (marma pe morma)
* Rakineg (rakhine, rakhain pe yakhain)

## Gwelet ivez

* Yezhoù tibetek-burmek
* Yezhoù burmek
# Araknidouriezh

Ober a reer araknidouriezh eus ar skourr eus al loenoniezh gouestlet da studi ar gevrennad Arachnida (falc'heged, kevnid, kruged, Pseudoscorpionida, hag all).
Plediñ a ra an isskourr kevnidouriezh gant ar c'hevnid.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Martial Ménard, Dictionnaire français-breton, Éditions Palantines, 2012, pajenn 94a.
# Arak (Iran)

Arak (perseg: اراک) a zo ur gêr e proviñs Varsaki en Iran. Poblet eo gant 537 000 a dud (e 2011).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Arak (evaj)

    Arabat droukveskañ gant arrack.
An arak (ha n'eo ket arrack) pe arac pe arack (arabeg : عرق araq,) a zo un died alkoolek (40-63%) treuzwelus, graet diwar lambig rezin ha greun aniz-dous. Tost eo ar blaz anezhi ouzh hini an ouzo, ar rakı hag ar pastis (met regalis a zo er pastis).
Gallout a ra bezañ mesket gant 1/2 ou 2/3 dour. Gwenn e teu da vezañ an evaj neuze.

## Broioù

* Er Reter-Nesañ ne vez produet hag evet nemet e Liban, Siria, Jordania, Palestina, Turkia, Iran hag Israel abalamour da strishaennoù an Islam.
# Araitz

Araitz (Araiz hervez ar stumm spagnolek, diofisiel) zo ur gumun e gwalarn Nafarroa, en Euskal Herria. A-stok emañ ouzh Gipuzkoa.
Pemp "kuzul" zo enni: Azkarate, Gaínza, Inza, Uztegi hag Arriba-Atallo (ennañ an daou garter Atallo hag Arriba).
# Arakil

Arakil ( Araquil hervez ar stumm spagnolek ofisiel) zo ur gumun e gwalarn Nafarroa en Euskal Herria.
Krouet e voe en 1857 dre gendeuziñ Aizcorbe, Ekai, Etxarren, Etxeberri, Egiarreta, Errotz, Irurtzun, Izurdiaga, Murguindueta, Satrustegi, Urritzola, Ihabar ha Zuatzu.
En 1996 en em zistagas Irurtzun .

## Kuzulioù

Enni emañ ar c'huzulioù-mañ (anezho kêriadennoù damemren) :
* Ekai
* Etxarren
* Etxeberri
* Egiarreta
* Errotz
* Izurdiaga
* Satrustegi
* Urritzola
* Hiriberri
* Ihabar
* Zuatzu
# Arak

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Arak a c'hell bezañ:
* Arak, ur gêr en Iran
* Arak, un evaj eus ar Reter Nesañ
* Arak (comis), bannoù-treset embannet gant DC Comics

## Gwelet ivez

* Arrack
# Arakaldo

Arakaldo zo ur gumun eus Bizkaia en Euskal Herria.
# Arahal

Arahal zo ur gumun e Spagn e proviñs Sevilla, en Andalouzia.
# Arallrevelezh

Un identelezh (pe stad-den) revel eo an arallrevelezh o tennañ d'un den hag a en em sant dedennet ez-reizhel ha/pe ez-karantezel gant tud eus ar rev disheñvel diouzh e/hec'h hini. Un doare unrevelezh an hini o neuze.
Krouet e oa bet an nevezc'her heterosexuel nebeut war-lerc'h ma oa bet krouet an termen homosexuell ha diwar an hevelep patrom oc'h implijout ar rakger latin hetero- ("arall"). Implijet e oa bet an termen heterosexuel evit ar wezh kentañ dre skrid e 1869.
En un doare ledan ez eo hennezh identelezh revel an darn vrasañ eus an dud dre ar bed. Mar seller pishoc'h avat, o tiskontañ an holl dud hag a lârfe int arallrevel met o devez pratikoù reizhel gant tud eus an hevelep rev ur wezh dre vare e tiskenn kalz an niver a dud hag a vefe arallrevel da vat.

## Gwelet ivez

* Banniel an arallrevelezh
* Revelezh denel
* Tuadur reizhel
* Divrevelezh
* Hollrevelezh
* Heñvelrevelezh
* Unrevelezh
* Anrevelezh
# Appiano Gentile

Appiano Gentile zo ur gumun en Italia e Proviñs Como, e rannvro Lombardia.
# Appignano

Appignano zo ur gumun eus Italia e proviñs Macerata, e rannvro Marche.
# Appalachoù

    Arabat droukveskañ gant Apalached
An Appalachoù (saozneg : Appalachian Mountains, Appalachians) zo un aradennad menezioù e reter Norzhamerika hag en en astenn eus an Douar-Nevez (Kanada) en norzh da greiz Stad Alabama (er Stadoù-Unanet) er su war-hed un 2 000 km bennak. Menez Mitchell (2 037 m), e North Carolina, eo ar beg uhelañ.
Emañ an Appalachoù etre plaenenn aod ar Meurvor Atlantel er reter ha diazad ar Mississippi hag al Lennoù Meur er c'hornaoueg. Ul lec'h greantel bras e oa bet gant ar vetalouriezh hag an eztennañ glaou met war ziskar emañ ar greanterezh-se.
* ██ Appalachoù
* Linville Gorge
a vo kavet e Wikimedia Commons.