# Moskoviom

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Ar moskoviom zo un elfenn gimiek kevanaozet gant mab-den ; 115 eo he niver atomek ha Mc he arouez. Skinoberiek-kenañ eo. War-dro 0,65 eilenn hepken eo hanter-vuhez an izotop stabilañ a anavezer, $^{290}$Mc. E taolenn drovezhiek an elfennoù emañ er strollad 15, an drovezh 7 hag ar bloc'h p, hini an elfennoù ez eo ns$^2$ np$^{1–6}$ o aozadur elektronek.

## Istor

En Ensavadur Unvanet an Enklaskoù Nukleel (Joint Institute for Nuclear Research, JNJR ; ruseg : Объединённый институт ядерных исследований, ОИЯИ) e Dubna (Oblast Moskov) e voe kevanaozet e miz Eost ar bloaz 2003 dre genlabour ur skipailh rusian, renet gant ar c'helenner Youri Oganessian (ganet e 1933) hag unan stadunanat el Lawrence Livermore National Laboratory e Livermore (Kalifornia). D'an 2 a viz C'hwevrer 2004 ez embannas an enklaskerien o devoa skinataet amerikiom-243 gant ionoù kalkiom-48 ha bet peder atomenn eus un elfenn nevez, dre an izotopoù $_{\ 115}^{287}\operatorname {[?]}$ ha $_{\ 115}^{288}\operatorname {[?]}$ ; goude ur 100 ms e tigevanjont en ur ezteurel rannoùigoù alfa ha treiñ da izotopoù nihoniom, $_{\ 113}^{283}\operatorname {Nh}$ ha $_{\ 113}^{284}\operatorname {Nh}$. E 2009-10 e voe kavet an izotopoù Mc-289 hag Mc-290 dre zigevanidigezh an Tenness, $^{293}$Ts ha $^{294}$Ts ; diwezhatoc'h e voe kevanaozet an izotop $^{289}$Mc ivez, war-eeun ar wech-se.
E 2011 e voe ensellet al labourioù-se gant an International Union of Pure and Applied Chemistry (IUPAC) hag an International Union of Pure and Applied Physics (IUPAP), na gadarnjont ket ar gavadenn. Goude danevelloù all bet embannet gant SUA e 2015 e voe anzavet ar gavadenn gant an IUPAC, hag aotreet e voe an enklaskerien da ginnig un anv evit an elfenn nevez. E miz Mezheven 2016 e voe moskoviom an anv ofisiel, en enor da Oblast Moskov.

## Perzhioù

Ne ouzer netra a-zivout an elfenn $_{115}$Mc er-maez eus he aozadur elektronek.
E taolenn drovezhiek an elfennoù emañ er strollad 15, hini ar pniktogenoù : $_7$N, $_{15}$P, $_{33}$As, $_{51}$Sb ha $_{83}$Bi.
* Eus an henc'hresianeg πνίγειν pnigein "mougañ" e teu an anv pniktogen abalamour ma seblant perzhioù an nitrogen mougañ a-feur ma tiskenner er strollad 15 eus an drovezh 1 d'an hini 7, daoust da aozadur elektronek an elfennoù-se bezañ ns$^2$ np$^3$ bepred.

## Izotopoù

Pevar izotop eus $_{115}$Mc zo bet kavet.

### A-zivout ar bann "Digevanañ"

* α a dalvez ez eztaol an elfenn ur rannig alfa (kraoñell $_2$He) en ur zigevaniñ.
| Atomenn | Z | N | Tolz atomek | 1/2 vuhez | Digevanañ | Disoc'h |
| $^{287}$Mc | 115 | 172 | 287,19070 | 37 ms | α | $^{283}$Nh |
| $^{288}$Mc | 115 | 173 | 288,19724 | 164 ms | α | $^{284}$Nh |
| $^{289}$Mc | 115 | 174 | 289,19363 | 330 ms | α | $^{285}$Nh |
| $^{290}$Mc | 115 | 175 | 290,19598 | 650 ms ? | α | $^{286}$Nh |
| ↑ N'eo ket bet kevanaozet war-eeun : eus zigevaniñ $^{293}$Ts e teu. ↑ Eus zigevaniñ $^{294}$Ts e teu. |||||||

## Notennoù

* ↑ Diouganet hervez hini ar bismut.
* ↑ (en) 'JNJR'. Kavet : 28 Meurzh 2021.
* ↑ (en) 'IUPAC'. Kavet : 28 Meurzh 2021.
* ↑ (en) 'Nuclear Data Center –'. Kavet : 28 Meurzh 2021.
* Kimiezh | Elfennoù kimiek
* Rolloù hervez an arouez ~ hervez an anv •
* Taolenn beriodek
* Taolennoù an izotopoù rannet ~ klok
* Dmitriy Mendeleyev • Ernest Rutherford