OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Sebastianu Dalzeto

Sebastianu Dalzeto eo anv-pluenn Sebastianu Nicolai (Bastia, 1875 - Ville-di-Petrabugnu, 1963), ur skrivagner eus Korsika, e korseg hag e galleg.
Goude bezañ bet en arme c'hall hag o labourat e melestradurezh an trevadennoù gall e tistroas da Gorsika. E Bastia e labouras evel kazetenner. Kenlabourat a reas gant L'Annu Corsu, A Muvra, U Muntese... Bez' e voe unan eus ar re a savas ar gazetenn gomunour Corse Rouge. Sevel a reas barzhonegoù ha romantoù e galleg, awenet gant Korsika, ha gantañ e voe savet ar romant kentañ e korseg, Pesciu Anguilla, e 1930.

## Oberennoù
### e galleg

* Les Virulentes, barzhonegoù, 1917
* Poèmes d'Amour et de Révolte, 1919
* La Terre délivrée, romant, 1920
* Notre maquis, romant, 1922
* Soprana, Héros corse, romant, 1923
* La Canonica, roman cyrnéen de l'ère des martyrs, 1924
* Ponte Novo, romant, 1926
* Gallone ou l'Honneur corse, romant, 1928
* Mystiques et Profanes, 1950

### e korseg

* Pesciu Anguilla, romant, 1930
* A Sposata, 1933
* Filidatu e Filimonda, 1963

## Liammoù diavaez

* (co) 140 anni fà nascia Sebastianu Dalzeto - A Piazzetta
* (fr) Pépé l'Anguille - Éditions Fédérop
# Sebastiano Ricci

Sebastiano Ricci, ganet d'ar 1añ a viz Eost 1659 e Belluna, en Veneto, ha marvet d'ar 15 a viz Mae 1734 e Venezia, zo ul livour barok italian eus dibenn ar XVIIvet kantved, desket e Venezia.
Labourat a reas e meur a gêr en Italia, hag ivez e Londrez, en Izelvroioù hag e Pariz. E 1718 e voe degemeret en Akademiezh al liverezh e Pariz. Eñ an hini a gasas ar varokelezh da Vro-Saoz pan eas di da chom, entre 1712 ha 1716.

## E vuhez

Mab e oa da Livio hag Andreana, ha badezet e voe e Bellune d'ar 1añ a viz Eost 1659. En 1671 e vije bet o teskiñ ar vicher e Venezia gant Federico Cervelli. Hervez Tomaso Temanza (1705 - 1789), e vije bet Sebastiano Mazzoni e vestr kentañ. Moarvat e oa bet gant Cervelli da gentañ, ha gant Mazzoni goude.
Labourat a rae Sebastiano Ricci er Rialto en 1678 en ur stal vihan, ha lardet en dije ur plac'h yaouank. Evit chom hep dimeziñ dezhi en dije klasket reiñ kontamm dezhi hep na vije marvet. Bac'het e voe ha divac'het a drugarez d'un den a renk uhel, eus an tiegezh Pisani moarvat. Neuze ec'h eas da gêr Bologna da chom. Eno e oa o chom e parrez Sant Vikael, er Mercato di Mezzo, pa voe urzhiet outañ, d'an 28 a viz Gwengolo 1682, un « Dibennañ Sant Yann Vadezour», evit chapel kenvreudeuriezh Sant Yann.
D'an 9 a viz Kerzu 1685 e reas kontrad gant kont San Secondo Parmense, e-tal Parma, da glinkañ chapel Gwerc'hez Serraglio, echuet gantañ dorn-ha-dorn gant Ferdinando Bibiena en miz Here 1687, gopret gant 4482 lur italian.
En 1686 e livas ur « Pietà » urzhiet gant an dug Ranuccio Farnese.

### En Bro-Saoz

En 1711 eo marteze e kuitaas Roma.

## Roll e livadurioù

* Gwelout Roll livadurioù Sebastiano Ricci.

## Levrlennadur

* Aldo Rizzi, Sebastiano Ricci disegnatore, Electa - Milano 1975
* Aldo Rizzi. Sebastiano Ricci, Electa - Milano 1989
* Luigi Lanzi, « Storia pittorica dell'Italia », Bassano, 1789
* Joachim von Derschau, « Sebastiano Ricci », Heidelberg, 1922
* Vittorio Moschini, « La pittura italiana del Settecento », Milano, 1931. ISBN 8-88747-833-3
* Roberto Longhi, « Viatico per cinque secoli di pittura veneta », Firenze, 1946
* Giuseppe Delogu, « La pittura veneziana dal XIV al XVIII secolo », Venezia, 1958
* Ettore Arslan, « Contributo a Sebastiano Ricci e ad Antonio Francesco Peruzzini », Torino, 1959
* Rodolfo Pallucchini, « La pittura veneziana del Settecento », Venezia - Roma, 1960.
* Rudolf Wittkower, « Arte e architettura in Italia, 1600 - 1750 », Torino, 1965. ISBN 8-80613-241-5
* Giulio Carlo Argan, « Storia dell'arte italiana », Firenze, 1968
* Jeffery Daniels, « L'opera completa di Sebastiano Ricci », Milano, 1976. ISBN 8-80429-091-9

## Liammoù diavaez

* (en) Artcyclopedia
* (de) webkatalog.de
# Sebastian Kurz

Sebastian Kurz, ganet d'ar 27 a viz Eost 1986, zo ur politikour aostrian. Penn ar strollad Österreichische Volkspartei (ÖVP) ha kañseller kevreadel ar vro eo bet eus an 18 a viz Kerzu 2017 betek an 11 a viz Here 2021. Etre 2014 ha 2017 e oa ministr evit Europa, evit an degemer hag an aferioù estren (Bundesministerium für Europa, Integration und Äußeres).
# Sverker

Sverker zo un anv-badez svedek.

## Rouaned

* Sverker Iañ Sveden (Sverker den äldre), pe Sverder an Henañ (1130-1156)
* Sverker II Sveden (Sverker den yngre), pe Sverder ar Yaouankañ 1196-1208

## Tud all

* Sverker Åström, diplomat, bet kannad e Bro-C'hall
* Sverker Göranson, jeneral svedat
# Svetlana Allilouyeva

Svetlana Iosifovna Allilouyeva (rusianeg: Светла́на Ио́сифовна Аллилу́ева; jorjieg: სვეტლანა ალილუევა), anavezet diwezhatoc'h evel Lana Peters war-lerc'h he dimeziñ gant un arkitektour amerikan, a oa merc'h da Jozef Stalin, anezhi ar bugel yaouankañ hag ar verc'h nemeti en devoa bet gant e eil gwreg Nadejda Allilouyeva. Ganet e oa bet d'an 28 a viz C'hwevrer 1926 hag aet da Anaon d'an 22 a viz Du 2011. Mont kuit a reas da SUA e 1967. Distreiñ a reas d'an URSS e 1987.
# Svetlana Kharitonova

Svetlana Nikolayevna Kharitonova (rusianeg: Светлана Николаевна Харитонова), ganet d'an 30 a viz Genver 1932 e Moskov hag aet da Anaon d'an 8 a viz Genver 2012 e Moskov ivez, a oa un aktourez rusian. Gwelet eo bet en un 50 film bennak etre 1955 ha 1991.
Kentañ gwreg an aktour Leonid Kharitonov e oa bet.

## Liammoù diavez

* Svetlana Kharitonova war IMDb
# Svoboda (strollad politikel)

Svoboda (Frankiz), berradur Unvaniezh an holl Ukrainiz "Frankiz" pe en ukraineg: Всеукраїнське об'єднання «Свобода», romanekadur: Vseukrainske obiednannia "Svoboda") zo ur strollad politikel dreistbroadelour eus Ukraina. Penn ar strollad eo Oleh Tyahnybok abaoe 2004.
Araozañ e oa bet ar Strollad Sokial-Broadelour eus Ukraina savet ha dikslêriet end-ofisiel evel strollad politikel e miz Here 1995.
# Sverigedemokraterna

Sverigedemokraterna (Demokrated Sveden), berraet en SD, zo ur strollad politikel broadelour ha poblelour eus Sveden. E 1988 e voe savet ar strollad eus an tu dehoù pellañ a embann bezañ mirour sokial gant un diazez broadelour. Eus un tu ez eo mirour, eus an tu all eo enebet krenn ouzh an enbroidi. Ar strollad a zo brudet evit e selloù enep enbroidi nemetken. Jimmie Åkesson eo penn ar strollad abaoe 2005.
# Svichtov

Svichtov (bulgareg: Свищов,Svištov) zo ur gêr en hanternoz Bulgaria, war lez dehoù an Danav. Sistova e oa hec'h anv da vare an Impalaeriezh otoman.

## Douaroniezh

Emañ er c'hreisteiz d'an Danav. Al lec'h-se a gas etrezek traoñienn ar Maritsa ha Mor Aegeos.

## Istor

Abalamour ma oa pouezus al lec'h-se evit ar pezh a sell strategiezh, e-kreiz traoñienn an Danav etre an Dorioù Houarn hag ar Mor Du, e oa bet savet gant ar Romaned kêr Novæ, war 44 hektar, hervez Dekred an Douar Vespasian d'ar 26 a viz Here 69. E-kichen Svichtov edo Novæ.
# Sverre Sigurdsson

Sverre Sigurdsson (Sverrir Sigurðarson e norseg), ganet war-dro 1145/1151 ha marvet e 1202, a oa Roue Norge adal 1184 betek 1202.
Dimezet e oa da Margareta Eriksdotter, merc'h da Erik IX, Roue Sveden. Ur verc'h o doe, Kristina Sverresdotter.
# Svetozar Gligorić

Svetozar Gligorić (Светозар Глигорић) a zo bet ganet d'an 2 a viz C'hwevrer 1923 e Beograd (Serbia).
Mestrc'hoarier echedoù yougoslaviat.
Dont a reas da vout Mestr Etrebroadel e 1950 ha Mestr Meur Etrebroadel e 1951.
Mestr Meur Etrebroadel eo.
2447 eo e renk Elo.

## Buhez

Paour e oa e familh. Ar c'hentañ gwezh ma welas tud o c'hoariñ echedoù a oa en un davarn nepell eus e di. Unnek vloaz edo pa grogas gant ar c'hoari, bet kelennet dezhañ gant un den kemeret da bañsionour gant e vamm (marvet oa e dad). Abalamour d'an diouer ag argant, rankout a reas kempenn ur c'hoari e-unan gant stouvoù boutailhoù gwin. Mat en em dennas eus e studi war an danvezioù boutin ha war ar sportoù, pezh a dalvas dezhañ bout pedet da gemer perzh e anv e skol d'ur gouel evit deiz-ha-bloaz ar priñs Pêr hag a zeuas da vout ar Roue Pêr II eus Yougoslavia.
Ur partizan e voe er Rezistañs en e vro e-pad an Eil brezel bed. Dre zegouezh en em gavas gant un ofisour hag a oa c'hoariour ivez: divizet e voe e dennañ ag al linennoù kentañ.
Labourat a reas evel kazetennour hag aozer tournamantoù echedoù e-pad meur a vloaz goude an Eil brezel bed. Derc'hel a reas da vont war-raok gant e c'hoari an echedoù. Dont a reas da vout Mestr Etreboadel e 1950 ha Mestr Meur Etrebroadel e 1951. C'hoariour a-vicher e teuas da vout ivez. Goude bout bet tapet e 60 vloaz e talc'has da c'hoari en tournamantoù.

## Oberenn skrivet

* Svetozar Gligorić, I Play Against Pieces, Batsford, 2002.

## Ul levr diwar e benn

* David N. L. Levy, The Chess of Gligoric, World Publishing, 1972.

## Liammoù diavaez

* E fichenn FIDE
* E bartiennoù
# Norrland

Norrland a zo unan eus 3 rannvro istorel Sveden. N'he deus tamm perzh melestradurel ebet. 9 froviñs istorel (landskap) a ya d'ober ar rannvro : Gästrikland, Medelpad, Ångermanland, Hälsingland, Jämtland, Härjedalen, Västerbotten, Norrbotten ha Lappland, da lavaret eo war-dro 59% eus gorread Sveden.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Norrbotten

Norrbotten zo ur broviñs eus Sveden (landskap e svedeg), e hanternoz ar vro, e rannvro Norrland.
Er c’hornôg da broviñs Norrbotten emañ proviñs Lappland, er reter emañ Finland hag er c’hreisteiz emañ proviñs Västerbotten. Luleå eo ar gêr vrasañ.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Norrköping

Norrköping (distaget [ˈnɔrːˈɕøːpɪŋ] e svedeg) zo ur gêr eus Sveden, e reter ar vro, e proviñs Östergötland. E 2010 e oa 87 247 a dud o chom enni, ar pezh a rae da Norrköping bezañ an dekvet kêr vrasañ e Sveden.
Emañ war ribl ar Motala ström, e goueled un tammig aber war aod ar Mor Baltel. Kresket eo buan, gant he forzh-mor ha gant al labour gwiadiñ a oa pouezus e kêr gwechall.
Ur gêr gozh eo, pa gaver roud anezhi, er skridoù adalek an XII$^{vet}$ kantved, met ne chom netra eus ar Grennamzer rak devet e oa bet meur a wech e-pad brezelioù, evel Brezel Bras an Hanternoz.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec’hienn kumun Norrköping (sv) (fi)
# Noron-l'Abbaye

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | Noron-l'Abbaye |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Noron-l'Abbaye en Arondisamant Caen | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Caen |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du pays de Falaise |
| Kanton | Falaise-Norzh |
| Kod INSEE | 14467 |
| Kod post | 14700 |
| Maer | Claude Poussard (digostezenn) |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 7,62 km² |
| Led | 48° 53' 41" Norzh |
| Hed | 00° 14' 41" Kornôg |
| Uhelder kreiz | 180 m |
| Uhelder bihanañ | 154 m |
| Uhelder brasañ | 187 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 229 (2008) |
| Stankter | 39 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Noron-l'Abbaye a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* 1920: Noron a zo anvet Noron-l'Abbaye.
* Eil brezel-bed, 1944: mervel a reas tri den nann-soudard e Noron e mizioù Gouere hag Eost abalamour d'ar brezel, unan anezhe a-gaoz d'ur vombezadeg, unan all a voe lazhet gant tennoù kanol, an trede hini a voe fuzuilhet gant an Alamaned.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Saint Cyr et Sainte Juliette hag ar presbital.
* Maner ar Jageolet, XV$^{vet}$ kantved

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Ante emañ Noron-l'Abbaye.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2008

Niver a annezidi

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| Meurzh 2008 | → bremañ | Claude Poussard | digostezenn | |
| 1995 | Meurzh 2008 | Daniel Martin | | Labourer-douar |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ Skeudennoù - Clochers de France
# Norrent-Fontes

Kumunioù Frañs :
| Anv | Norrent-Fontes |
| Skoed | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Arondisamant Béthune |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Artois-Lys |
| Kanton | Pennlec'h Kanton Norrent-Fontes |
| Kod INSEE | 62620 |
| Kod post | 62120 |
| Maer | Marc Boulnois |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 5,7 km² |
| Led | 50° 35' 19" Norzh |
| Hed | 02° 24' 29" Reter |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 19 m |
| Uhelder brasañ | 63 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 1 433 (2007) |
| Stankter | 251 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Norrent-Fontes a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall). Pennlec'h Kanton Norrent-Fontes eo.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Eil Brezel-bed: savet e voe un diazlec'h fuc'helloù V1 d'an Alamaned er gumun.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Cassini hag EBSSA
# Nort-Leulinghem

Kumunioù Frañs :
| Anv | Nort-Leulinghem |
| Skoed | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Saint-Omer |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de la Région d'Audruicq |
| Kanton | Ardres |
| Kod INSEE | 62622 |
| Kod post | 62890 |
| Maer | Gérard Lecocq |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 3,45 km² |
| Led | 50° 48' 02" Norzh |
| Hed | 02° 05' 37" Reter |
| Uhelder kreiz | 50 m |
| Uhelder bihanañ | 41 m |
| Uhelder brasañ | 116 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 200 (2007) |
| Stankter | 57 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Nort-Leulinghem a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).

## Monumantoù ha traoù heverk
### Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun: Nort-Leulinghem Churchyard

| Bro | Niver a soudarded |
| Rouantelezh-Unanet | 2 |
| Hollad | 2 |
Mervel a rejont e miz Genver 1916 e-pad ar Brezel-bed kentañ.

## Dave ha notennoù

* ↑ WW1 cemeteries
* ↑ Cassini hag EBSSA
# Norrey-en-Auge

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | Norrey-en-Auge |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Norrey-en-Auge e Kanton Morteaux-Coulibœuf hag en Arondisamant Caen | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | Auge |
| Arondisamant | Caen |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du Pays de Falaise |
| Kanton | Morteaux-Coulibœuf |
| Kod INSEE | 14469 |
| Kod post | 14620 |
| Maer | Jean Chatel (digostezenn) |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 8,86 km² |
| Led | 48° 54' 49" Norzh |
| Hed | 00° 00' 54" Kornôg |
| Uhelder kreiz | 65 m |
| Uhelder bihanañ | 60 m |
| Uhelder brasañ | 151 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 102 (2008) |
| Stankter | 12 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Norrey-en-Auge a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Eil brezel-bed, 1944: mervel a reas pemp den nann-soudard e Norrey e mizioù Gouere hag Eost abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Santez Anna.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2008

Niver a annezidi

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| 1971 | | Jean Chatel | digostezenn | Labourer-douar |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Mémorial des victimes civiles en Normandie
# Rotterdam

Rotterdam eo an eil kêr vrasañ en Izelvroioù, e proviñs Zuid-Holland. War-dro 600 000 a dud zo o chom enni.
Porzh brasañ Europa eo Rotterdam, en aber unan eus brec’hioù ar stêr Maas (Meuse).
Al lenneg hag an doueoniour Erasmus a oa bet ganet e Rotterdam e 1466.

## Liammoù diavaez

* www.rotterdam.nl
# Rottweiler

Ar rottweiler a zo ur c'hi eus Alamagn. Ur c'hi-deñved e oa, a raok dont da vezañ ur c'hi-gward.
# Rotzo

Rotzo a zo ur gumun eus Italia, e Proviñs Vicenza, e rannvro Veneto.
# Rouaned Asturiez

Trizek roue a renas e Rouantelezh Asturiez ha Pelayo e voe an hini kentañ, goude ma'z eo Alfonso Iañ Asturiez an hini kentañ a embannas bezañ roue. Ne vez ket kontet Nepociano e-touez ar rouaned peurliesañ, panevet da se e vije bet pevarzek roue.

## Rouaned Asturiez

| Anv | Adalek | Betek | Pried |
| Pelayo Asturiez | 718 | 737 | Gaudiosa |
| Favila (pe Fáfila) | 737 | 739 | Froliuba |
| Alfonso Iañ, lesanvet el Católico * | 739 | 757 | Ermesinda |
| Fruela Iañ | 757 | 768 | Munia Araba |
| Aurelio | 768 | 774 |
| Silo | 774 | 783 | Adosinda |
| Mauregato | 783 | 789 |
| Bermudo Iañ, lesanvet El Diácono | 789 | 791 |
| Alfonso II, lesanvet el Casto | 791 | 842 |
| Nepociano | 842 | 842 |
| Ramiro Iañ | 842 | 850 |
| Ordoño Iañ ** | 850 | 866 | |
| Alfonso III el Magno | 866 | 910 | Jimena Asturiez |
| Fruela II *** | 910 | 925 | Nomilia Ximenes |

### Goude marv Alfonso III

Pa varvas Alfonso III e rannas e rouantelezhioù etre e dri mab:
* Rouantelezh León evit Garcia
* Rouantelezh Galiza evit Ordoño
* Rouantelezh Asturiez evit Fruela.
# Rottofreno

Rottofreno zo ur gumun eus Italia, e proviñs Piacenza, e rannvro Emilia-Romagna.
# Rottum

Rottum eo anv ur strollad teir enezenn izelvroat didud a zo en Inizi Friz ar C'hornôg, etre Mor an Hanternoz ha mor Wadden. An teir enezenn o vezañ Rottumerplaat, Rottumeroog ha Zuiderduintjes. Stag int ouzh kumun Eemsmond, e proviñs Groningen
# Rottweil

Rottweil zo ur gêr gozh e Baden-Württemberg, en Alamagn, ar gêr goshañ el Land-se. Emañ war-dro 90 kilometr er c'hreisteiz diouzh Stuttgart. En amzer ar Romaned e veze graet Arae Flaviae anezhi hag unan eus kreñvlec'hioù roman Germania Superior e oa.
Eno emañ kavell ar ouenn chas Rottweiler.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Thérèse Clément

Thérèse Clément (1889-1984) a oa ul livourez c'hall.

## Un nebeud oberennoù

* "Ouf Kameled" (Anse de Camaret)
* "Sant-Servan" (Saint Servan)
* "Porzh Konk-Kerne" (Le port de Concarneau)

## Levrlennadur

* Peintres des Côtes de Bretagne, 3. De la rade de Brest au pays bigouden, Léo Kerlo ha Jacqueline Duroc, Chasse-Marée, 2005, 224 p., ISBN 9782914208734
# Thérèse Peltier

Thérèse Peltier, bet ganet Marie Thérèse Juliette Cochet d'ar 26 a viz Gwengolo 1873 en Orléans ha marvet d'an 18 a viz C'hwevrer 1926 e Pariz, a oa ur gizellerez ha nijerez c'hall. Brudet eo evit bezañ bet ar vaouez kentañ o tibradañ war bourzh un nijerez e miz Gouere 1908, hag al levierez kentañ.
Merc'h ul likorour e oa Thérèse Cochet. D'an 18 a viz Kerzu 1893 e timezas gant Alfred Peltier, ur mezeg er morlu a-raok dezhañ bezañ anvet e Pariz. Eno e heulias-hi kentelioù kizellerezh, hag e 1907 e voe deroet dezhi Priz ar c'hizellerezh gant an Union des Femmes Peintres et Sculpteurs.
En nevezamzer 1908 ez eas gant e vignon kozh ar c'hizeller ha nijer Léon Delagrange (1872–1910) da Italia, ma nijas gantañ d'an 8 a viz Gouere e Torino a-hed 200 metr ; dre-se e voe Thérèse Peltier an dreizhiadez kentañ war bourzh un nijerez. Nebeut goude e kemeras kentelioù leviañ digant Delagrange, neuze e voe-hi ar vaouez kentañ o teskiñ kas un nijerez. Goude un nebeud kentelioù e voe lezet da nijal en he unan en Issy-les-Moulineaux (Hauts-de-Seine hiziv) e miz Gwengolo ; al levierez kentañ e voe neuze. Ned eas ket pelloc'h avat rak mantret e voe a-c'houde marv he mignon d'ar 4 a viz Genver 1910 pa dorras askell e nijerez Blériot XI.
Biskoazh ne dapas he breved levierez, hag ankaouaet e oa pa varvas e Pariz e 1926.

## Levrlennadur

* (fr) MARCK, Bernard : Elles ont conquis le ciel – 100 femmes qui ont fait l'histoire de l'aviation et de l'espace, Arthaud, 2009 (ISBN 978-2-7003-0121-2)
* (fr) MARCK, Bernard : Histoire de l'aviation, Flammarion, 2012 (ISBN 978-2-08-128010-6)
* (en) LEBOW, Eileen F. : Before Amelia – Women Pilots in the Early Days of Aviation, Potomac Books, 2003 (ISBN 978-1-57488-532-3)

## Liammoù diavaez

* (fr) 'Mémoires de la Société d'agriculture, sciences, belles-lettres et arts d'Orléans'. Kavet : 24 Mezheven 2019.
* (fr) 'L'Aérophile, 1908. Kavet : 24 Mezheven 2019.
* (fr) 'Les femmes et l'aéronautique'. Kavet : 24 Mezheven 2019.
* (fr) 'Air Charter Service'. Kavet : 24 Mezheven 2019.
* (en) 'Lawrence Hargrave – The Pioneers'. Kavet : 24 Mezheven 2019.
# Thérèse de Moëllien

Kenitervez da Armand Tuffin de La Rouërie oa Thérèse de Moëllien. Sikouret he deus anezhañ en e stourm evit difenn gwirioù Breizh. Ganet eo bet d'ar 14 a viz Gouere 1759 e Roazhon. Dibennet eo bet d'an 18 a viz Mezheven 1793 e Pariz.
Savet eo bet e Felger gant he zad-kozh, kont a vBélinaye. Pa grogas Markiz ar Roueri da sevel e irienn, e skoazellas anezhañ gant gred diouzhtu. Pa voe aet he c'henderv da Anaon e La Guyomarais d'an 30 a viz Genver 1973 e tevas listennad nemeti izili an irienn a oa en he c'herz. Savetaet he dije kalzik buhezioù oc'h ober kement-se. Harzet e voe e Felger d'ar 25 a viz Meurzh 1793. Kaset e voe da Roazhon ha da Bariz goude. E-kerzh ar prosez ne nac'has ket he liammoù gant an irienn. Kondaonet e voe da vezañ dibennet.

## Levrlennadur

* Mille Bretons Dictionnaire biographique gant Jean-Loup Avril, embannet gant Les Portes du Large e 2002 ; ISBN 2-914612-07-9.

## Liamm diavaez

* Thérèse de Moëlien, dite "l'amazone de la chouannerie", Société d'Histoire et d'Archéologie du Pays de Fougères
# Ti'i Paulo

Ti'i Paulo a zo ur rugbier samoat ganet e Christchurch (Zeland-Nevez) d'an 13 a viz Genver 1983. C'hoari a ra er renk gentañ evit ASM Clermont Auvergne abaoe 2010.

## Kluboù

* 2004-2005. Canterbury RFU
* 2006-2007. Tasman RFU
* 2007-2008. Crusaders
* 2008-2009. Canterbury RFU
* 2009-2010. Crusaders
* 2010-2011. ASM Clermont Auvergne
# Ti-Tè

Ti-Tè, pe Titè (kreoleg ; Îles de la Petite-Terre e galleg), a zo un enezegig didud, enni div enezennig, stag ent-melestradurel ouzh kumun Dézirad en enezeg Gwadeloup. E dalc'h ar Frañs emañ, hag ur mirva naturel broadel eo abaoe 1998.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr) Lec'hienn ofisiel ar Mirva
# Thérèse

Thérèse zo un anv-badez gallek, Tereza e brezhoneg.

## Yezhoù all

* Tareixa e galizeg
* Teresa, en italianeg ha spagnoleg
* Térésa, e portugaleg
* Teresia, e latin ha svedeg
* Tereza e brezhoneg
* Therese en alamaneg
* Thérèse e galleg
* Theresia

## Tud
### Sentezed

* Thérèse Martin (1873-1897), leanez c'hall, santez ha doktorez an Iliz

### Priñsezed

* Therese Mathilde von Mecklenburg-Strelitz(1773–1839), c'hoar d'ar rouanez Luise, pried da Karl Alexanders von Thurn und Taxis
* Therese von Sachsen-Hildburghausen (1792–1854), rouanez Bavaria

## Tud ordinal

* Thérèse Clément (1889-1984), livourez c'hall.

### Lennegezh

* Thérèse Raquin, gant Emile Zola.
* Therese Fabiani e Therese. Chronik eines Frauenlebens, romant e 1928 gant Arthur Schnitzler.
* Thérèse Desqueyroux, gant François Mauriac.

## Pennadoù kar

* Tracy
# Thésée (Loir-et-Cher)

Thésée (Loir-et-Cher) :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Kod kumun | 41258 |
| Kod post | 41140 |
| Maer Amzer gefridi | |
| Lec'hienn web | http://www.communedethesee.com |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 153 ann. (2020) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ m — brasañ m |
| Gorread | km² |
| kemmañ |
Thésée a zo ur gumun e departamant Loir-et-Cher, e rannvro Centre-Val de Loire.

## Douaroniezh

17,61 km2 eo gorread ar gumun.

## Poblañs

War-dro 1 167 a dud a zo o chom eno e 2016.

## Melestradurezh

E 2014 e voe addilennet Daniel Charluteau da vaer.

## Notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Thésée

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Thésée eo anv gallek an haroz hellazat Theseüs.
* Thésée trajedienn war gan gant Jean-Baptiste Lully e 1675.
* Thésée romant gallek gant André Gide e1947.
* Thésée, kumun c'hall e Loir-et-Cher.

## Listri

Thésée a oa anv daou lestr eus ar morlu gall :
* Thésée, savet e Brest e 1758 ;
* Thésée, savet e Rochefort e 1790.

## Pennadoù kar

* Lestr Theseüs,
* Teseo, c'hoarigan gant Georg Friedrich Händel.
# Skubellenn

Ur skubellenn pe balaenn zo ur benveg da naetaat leur un ti pe ur sal, anezhi ur broust hag un troad hirik, d'an implijer da chom en e sav.

## Sorserezed

Benveg ar sorserezed, evel ar befana italian, eo ar skubellenn.