# Gwez-kachou

Gwez-kachou :
| barr ha frouezh ur wezenn-gachou ||
| Rummatadur Cronquist ||
| Riezad : | Plantae |
| Skourrad : | Magnoliophyta |
| Kevrennad : | Magnoliopsida |
| Urzhad : | Fabales |
| Kerentiad : | Fabaceae |
| Genad : | Acacia |
| Anv skiantel ||
| Acacia catechu (L.f.) Willd., 1806 ||
| Pelec'h e vez kavet ||
| Eus Pakistan betek Indonezia ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar gwez-kachou (Acacia catechu) zo gwez eus kerentiad ar Fabaceae a orin eus Azia hag a gaver eus ar Pakistan betek Indonezia. Gallout a reont kreskiñ betek 15 metr uhelder. En India ez eus bet anavezet tri seurtad: Acacia catechu, Acacia catechuoides hag Acacia sundra. Kavet e vez ar gwez-kachou e meteier etre 0 ha 1 500 m, gant ur wrez keitat etre 32° ha 39 °C, ha glaveier keitat etre 500 ha 2000 mm.

## Deskrivadenn

Kalz a givij hag a flavonoidoù a gaver e koad ar gwez-se.
Dizeil e vez A. catechu e-pad ur pennadig e-pad ar c'houlz-amzer tomm. E norzh India e kollont o deil war-dro miz C'hwevrer. Delioù nevez a vount adalek diwezh miz Ebrel pe e miz Mae. Diwan a ra ar bleuñv er memes koulz hag an deil nevez. E bleuñv e chom ar gwez betek miz Gouere pe miz Eost.
Kreskiñ a ra buan ar c'hlor. Degouezh a reont en o ment e miz Gwengolo pe e miz Here.Treiñ a ra o liv eus glas da glas-arruz ha goude se da c'hell. Azviñ a reont adalek diwezh miz Du betek deroù miz Genver. Kouezhañ a ra ar c'hlor nepell goude bezañ azvet. Kregiñ a ra e miz Genver hag e kendalc'h er mizioù goude. Lod eus ar c'hlor a chom er gwez betek miz Here goude, d'ar c'houlz-se avat eo aet an had da fall abalamour d'an amprevaned. Kaset e vez an had gant an avel hag e tiwanont pa zistro ar monson.

## Gounezerezh

Gounezet e vez ar gwez-kachou evit o c'hoad ruz-teñval. Produet e vez war-dro 6000-9000 tonenn bep bloaz, en India dreist-holl (gant ur produadur bihanoc'h e Pakistan, Bangladesh, Myanmar hag e Thailand. Ar Pakistan eo an enporzhier pennañ.
Diwar ar c'hoad e vez fardet ul livadur gell arruz, a vez implijet evit kivijañ ar c'hroc'henoù. Implijet e veze ivez gwezhall evit kachouañ gouelioù ar bigi, da lâret eo o intrañ gant an danvez-se evit o gwareziñ a-enep an amzer hag al louedadur.
Ar c'hivij tennet eus ar gwez-kachou zo implijet en India abaoe deroù an istor. Ur skrivagner europat a venegas A. catechu evit ar wezh kentañ e 1514. Ober a rae ‘cacho’ anezhañ ha disklêriañ a rae e veze ezporzhiet eus Cambay da Valaka. Implijet eo en Europa adalek ar XVIIvet kantved. Adalek deroù an XIXvet kantved e veze implijet kalz e Bro-C'hall hag en doa un dalvoudegezh ekonomikel bras a-walc'h. Ar c'hentañ kementadoù kivij a zegouezhas en Europa a oa bet adezporzhiet eus Bro-Japan hag a veze anvet ‘terra japonica’ rak krediñ a raed e oa ur seurt douar pe ur maenad.

## Apotikerezh

* Perzhioù : startaus, enep bakteri ha kement zo.
Implijet e vez evit pareañ an tanavenn, ar paz, ar bronkezfo hag ar c'hudennoù ezmoriñ. En India e vez chaoket an delioù evit terriñ an naon.

## Anvioù skiantel all

Kavout a reer anvioù all er skridoù skiantel.
* Acacia catechu (L. f.) Willd. var. catechuoides (Roxb.)Prain
* Acacia catechuoides (Roxb.) Benth.
* Acacia sundra (Roxb.) Bedd.
* Acacia wallichiana DC.
* Mimosa catechu L. f$^,$$^,$$^,$.
* Mimosa catechuoides Roxb.

## Notennoù

* ↑ Aozadur ar Boued hag al Labour-Douar eus ar Broadoù Unanet
* ↑ AgroForestryTree Database
* 1 2 Chakrabarty T, Gangopadhyay M (1996) The genus Acacia. J. Econ. Taxon Bot. 20: 599-633
* 1 2 Nielsen, I. (1985) Flora of Thailand, Vol 4 Part 2. Mimosaceae. In: T. Smithinans
* 1 2 Sanjappa, M. (1992) Legumes of India. Dehra Dun: Bishen Singh Mahendra...
* ↑ Nielsen, I.C. (1992) Flora Malesiana, Series I Vol II Part I Mimosaceae
* ↑ Wu, T.L. (1988) Mimososoideae. In: Fl. Reip. Pop. Sinicae, 39 (Leguminosae 1)
* ↑ Sanjappa, M. (1992) Legumes of India. Dehra Dun: Bishen Singh Mahendra

## Levrlennadur

* Sanjappa, M. (1992) Legumes of India. Dehra Dun: Bishen Singh Mahendra...
* Polhill, R, M. (1990) Legumineuses. In: Flore des Mascareignes, Vol 80. J. Bosser et a
* Nielsen, I. (1985) Flora of Thailand, Vol 4 Part 2. Mimosaceae. In: T. Smithinans
* Ali, S.I. (1973) Flora of Pakistan, No. 36. Mimosaceae. Karachi: Univ. of Karachi
* Nielsen, I.C. (1992) Flora Malesiana, Series I Vol II Part I Mimosaceae.
* Walker, E.H. (1976) Flora of Okinawa and S. Ryukyu islands. Washing. Smithson. Inst
* Ohashi, H. (1979) Leguminosae In: Hara & Williams: EnumerationFlwingPl. Nepal2: 103-
* Wu, T.L. (1988) Mimososoideae. In: Fl. Reip. Pop. Sinicae, 39 (Leguminosae 1)
* Chakrabarty T, Gangopadhyay M (1996) The genus Acacia. J. Econ. Taxon Bot. 20: 599-633
* Wiersema, J.H. et al. (1990) Legume Nomenclature USDA Germplasm Sys. USDA Tech. Bull. 1757
* Grierson, A.J.C. & Long, D.G. (1987) Flora of Bhutan, Vol. 1. (Part 3). Edinburgh: RBG
* Hotta, M et al (1989) Sekai Yuhyou-shokubutu (Useful Pls. of World) Heibonsha. Tokyo
* Mitsuhashi, H (1988) Illustrated Medicinal Plants of the World. Hokuryukan. Tokyo.
* Khatun, R.B. (1987) Tree Legumes of Bangladesh
* Heald, J. (1992) Specimen in Herb. Royal Botanic Gardens, Kew.
* Gamble, J.S. (1918) Flora of the Presidency of Madras, Vol. 1. (Parts 2-3) 1918-19
* Chen, T.C. (1988) Flora Reipubl. Popular Sin. Vol. 39. Science Press. Beijing
* Huang, T.C. & Ohashi, H. (1993) Leguminosae. In Flora of Taiwan, 2nd Ed. 3: 148-421. Taipei, Tai
* Singh, N.P. (1988) Flora of Eastern Karnataka Vol. 1
* Nair, N.C. & Henry, A.N. (1983) Flora of Tamil Nadu, India Vol. 1
* Shetty, B.V. & Singh, V. (1987) Flora of Rajasthan Vol. 1. Flora of India Series 2
* Hajra, P.K. et al. (1996) Materials for the Flora of Arunachal Pradesh Vol. 1
* Kothari, M.J. & Moorthy, S. (1993) Flora of Raigad District, Maharashtra State
* Chowdhery, H.J. & Wadhwa, B.M. (1984) Flora of Himachal Pradesh Vol. 1
* Sanjappa, M. (2000) Checklist of the Leguminosae in South Asia. Typescript
* Shrestha, K.K. (1998) Revised checklist of the Legumes of Nepal (manuscript)
* Varma, S.K. (1981) Flora of Bhagalpur. Dicotyledons
* Maheshwari, J.K. (1963) The Flora of Delhi
* Kumar, S. (2000) .. Leguminosae of Haryana. Indian J. Forest. Addit Ser. 11
* Sharma, M. (1990) Punjab Plants Check-list
* Pullaiah, T. & Yesoda, N. (1989) Flora of Anantapur District (Andhra Pradesh, India)
* Sharma, A.K. & Dhakre, J.S. (1995) Flora of Agra District. Botanical Survey of India, Calcutta.
* Sharma, B.M. & Kachroo, P. (1979) Flora of Jammu & Plants of Neibourhood, Vol. 1.
* Hajra, P.K. & Jain, S.K. (1996) Botany of Kaziranga & Manas. Dehra Dun.
* Roy, G.P. et al. (1992) Flora of Madhya Pradesh (Chhatarpur & Damoh). New Delhi.
* Sikdar, J.K. & Ghosh, R.B. (1981) J. Econ. Taxon. Bot. 4: 224-229. A taxonomic...
* Bojer, W. (1837) Hortus Mauritianus ou Enumeration des Plants... l'ile Maurice
* Huang, T.C. & Ohashi, H. (1977) In: Li, H.L. et al. (Eds.) Flora of Taiwan, Vol. 3: 148-421.
* Pullaiah, T. & Ramamurthy, K.S. (2001) Flora of Eastern Ghats Vol. 2

## Liammoù diavaez

* GRIN 803
* ITIS 506363