OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Rhita Gawr

Rhita Gawr (pe Rhudda Gawr, ar ramz ruz) zo un haroz eus mojennoù Kembre. Graet e vantell gant barvioù rouaned. Goulenn barv ar roue Arzhur a reas, met nac'h reiñ blev e c'hroñj a reas ar roue, ma voe emgann war ar Ouezva.
Kontañ a reer edo Rhita Gawr o chom war ar Ouezva ( Yr Wyddfa) hag eo bet beziet war benn Aran Benllyn, e-kichenik Llyn Tegid e Penllyn war-lerc'h ma voe lazhet gant Arzhur.

## Levrioù

* T. Gwynn Jones, Welsh Folklore and Folk-custom (D. S. Brewer, 1930 ; adargraffiad 1979)
* Thomas, Dafydd Whiteside, Chwedlau a choelion godre'r Wyddfa (Gwasg Gwynedd, 1998) ISBN 0860741559
# Rhiwabon

Rhiwabon (Ruabon e saozneg) zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh e kontelezh Wrecsam, e biz Kembre. Dont a ra an anv "Rhiwabon" eus "Rhiw Fabon", savet gant "rhiw" (run, torgenn) ha "Mabon", ur sant kembreat enoret en iliz-parrez gwechall.
E 2011 e oa poblet gant 4 274 a dud, ha 541 anezho (13,2%) a oa kembraegerien.

## Notennoù

* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics. Kavet : 2014-04-09.
# Stêr Derwent

Meur a Stêr Derwent (River Derwent e saozneg) zo er bed.

## Gerdarzh

Eus an anv Derwent, diwar an anv latin Derventio, a orin brezhonek (pe predenek), hag a dalvezfe derv, nemet ... dont a rafe eus ur ger kar d'an anv dour (evel anvioù all evel Dora, Dordogne, Dore, Douro, Durance).

## Stêrioù
### Bro-Saoz

* Stêr Derwent (Cumbria) el Lake District (niv. 2)
* Stêr Derwent (Derbyshire)
* Stêr Derwent (Northumberland), etre kontelezh Durham ha Northumberland; (niv. 1)
* Stêr Derwent (Yorkshire) (niv. 3)

### Aostralia

* Stêr Derwent (Tasmania)
* Stêr Derwent (South Australia) a dreuz ar Birdsville Track e Mungeranie el Lake Eyre Basin
# Stêr Flint

Ar Stêr Flint, pe Flint River e saozneg, zo anv meur a stêr.

## Jamaika

* Flint River (Hanover, Jamaica)
* Flint River (St. Mary, Jamaica)

## Stadoù-Unanet

* Flint River (Alabama)
* Flint River (Georgia)
* Flint River (Iowa)
* Flint River (Michigan)

## Pennad kar

* Flint
# Stêr Ewenni

Ar stêr Ewenni (Afon Ewenni e kembraeg) zo ur stêr eus kreisteiz Kembre, e Bro Morgannwg, a dremen dre Pencoed hag Ewenni, tost da gastell Ogwr, a-raok kemberiñ gant ar stêr Ogwr, a ya da aberiñ nepell er Mor Havren en Aberogwr, e-kichen Merthyr Mawr. Ar stêr Alun (Ewenni) zo adstêr dezhi.

## Istor

Aventio eo an anv latin a zo roet gant Disanv Ravenna, 108$_{28}$.
Er bloavezhioù 1970 e voe eeunaet he red er pradeier evit aesaat ar vuhez da dud al labouradeg Ford nepell, a veze dindan an dour pa veze dour bras.

## Liammoù diavaez

* www.geograph.co.uk : Skeudennoù eus ar stêr Ewenni
# Stêr Futaleufú

Ar Stêr Futaleufú zo ur stêr e Patagonia Arc'hantina, hag a ya da Chile da aberiñ er Meurvor Habask.

## Red

Eieniñ a ra ar Stêr Futaleufú en Arc'hantina, e lein an Andoù, hogen en tu kornôk, e Departamant Futaleufú, e proviñs Chubut. Tremen a ra e Chile, ma'z eo anvet Río Grande da gentañ, treuziñ a ra Rannvro Los Lagos hag en em deurel el Lenn Yelcho. Pa deu er-maez eus al lenn, ez eo anvet bremañ Río Yelcho, ha mont da aberiñ da Ensenada Chaitén, er pleg-mor Corcovado. Ar Futaleufú-Yelcho a zo 246 km hed dezhi : 40 km anezho evit ar río Yelcho, goude deuet e-maez al Lenn Yelcho.

## Adstêrioù

En Arc'hantina, war he lez kleiz e teu ar Río Corintos, hag a zo kemberet ennañ ar río Percey, ur stêr hag a dreuz kêr Drevelín.

## Skeudennoù

* Labouradeg tredan
* Erc'heg a-us d'ar Stêr Futaleufú
* Ar Futaleufú en Arc'hantina, a-raok erruout e Chile
* Cajón del Infierno

## Gwelout ivez

* Stêrioù Chile
# Stêr Derwent (Cumbria)

Ar stêr Derwent a red e Cumbria e hanternoz Bro-Saoz
# Stêr Derwent (Derbyshire)

An Derwent zo ur stêr e Derbyshire, e Bro-Saoz, dezhi 106 km hed, hag adstêr d'an Trent, ha tremen a ra dre ar Peak District.
# Stêr Des Moines

Ar Stêr Des Moines zo ur stêr en Iowa, e SUA, adstêr d'ar Mississippi. Emañ kêr Des Moines, kêr-benn Iowa, war he lez, e kember ar stêr Raccoon.
# Stêr Diguillín

Ar stêr Diguillín e Chile zo un adstêr d'ar stêr Itata.
Eieniñ a ra en Nevados de Chillán, ha redek 102 km war-du ar c'hornôg, ha treuziñ kumunioù Pinto, El Carmen, San Ignacio (Chile), Pemuco, Bulnes ha Quillón.
# Stêr Eume

Ar stêr Eume zo ur stêr eus Galiza, 80 km hed dezhi. Eieniñ a ra er Serra do Xistral e parrez Balsa, e kumun Muras, e proviñs Lugo.
Mont a ra war ledanaat o tostaat ouzh an aod hag un enezenn zo enni pa vez izelvor, anvet As Croas. Er Ría de Ares, er Golfo Ártabro emañ hec'h aber entre Pontedeume ha Cabanas a bep tu dezhi.
# Stêr Fuerte

Ar stêr Fuerte ( Río Fuerte e spagnoleg) zo ur stêr a red dre Chihuahua (Sierra Tarahumara) ha gwalarn stad Sinaloa (Valle del Fuerte) e Mec'hiko.
C'hoarvezout a ra eus kember ar stêrioù Verde hag Urique. Tremen a ra dre El Fuerte, hag ur stankell a zo dreisti eno, ha tost da gêr Los Mochis. Dour ar stêr a vez implijet sof-kont evit al labour-douar en hanternoz Sinaloa, ha kreisteiz Sonora. Plantadegoù bras zo a bep tu d'ar stêr, ha gounezet e vez mangez ha frouezh all kaset da SUA.
# San Salvatore

San Salvatore zo anv meur a lec'h.

## Italia
### Kumunioù

* San Salvatore di Fitalia, e Meurgêr Messina
* San Salvatore Monferrato, e proviñs Alessandria
* San Salvatore Telesino, e proviñs Benevento

### Frazioni

* San Salvatore, e Malnate e proviñs Varese
* San Salvatore, e Montecarlo e proviñs Lucca
* San Salvatore, e Sospiro e proviñs Cremona
* San Salvatore di Sinis – e Cabras e proviñs Oristano e Sardigna
* San Salvatore, pennlec'h Cogorno e Meurgêr Genova
* San Salvatore, e Ripatransone e proviñs Ascoli
* San Salvatore, e Roccavaldina e Meurgêr Messina

### Lec'hioù all

* San Salvatore, karter e Caltanissetta
* San Salvatore, kêriadenn (n'eo ket ur frazione) e Casoria e Meurgêr Napoli
# San Salvatore Telesino

San Salvatore Telesino zo ur gumun en Italia, e proviñs Benevento, e rannvro Campania.
# San Salvatore di Fitalia

San Salvatore di Fitalia zo ur gumun italian e meurgêr Messina e Sikilia.
# San Salvo

San Salvo zo ur gumun en Italia, e proviñs Chieti, e rannvro Abruzzo.
# San Salvador (Valladolid)

San Salvador zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Valladolid, en Kastilha ha León.
# San Salvador de Jujuy

San Salvador de Jujuy zo ur gêr e gwalarn Bro-Arc'hantina, ha kêr-benn proviñs Jujuy, e su ar broviñs, e kember ar stêrioù Río Grande ha Xibi Xibi (Río Chico). 265.249 annezad a oa e 2010. Lesanvet eo « La Tacita de Plata ».
# San Sebastiano

San Sebastiano zo un anv-lec'h italianek.

## Gerdarzh

Savet eo anv diwar hini ar Sant Sebastian, merzheriet e Roma.

## Lec'hioù

* San Sebastiano al Vesuvio e proviñs Naplez en Campania.
* San Sebastiano Curone e Proviñs Alessandria e Piemonte.
* San Sebastiano da Po e proviñs Torino e Piemonte.

## Pennadoù kar

* San
* Sebastiano
* San Sebastián, er broioù spagnolek
* Sant-Sebastian-an-Enk, e Breizh
* Saint-Sébastien, er broioù gallek
* São Sebastião
* Sankt Sebastian
# San Sebastiano Curone

San Sebastiano Curone zo ur gumun en Italia, e Piemonte, e proviñs Alessandria.
# San Salvador (kêr)

    Evit sterioù all an anv San Salvador, gwelit ar pennad San Salvador.
San Salvador eo kêr-benn bro El Salvador. Kêr vrasañ ar vro eo ivez hag eil brasañ kêr Kreizamerika. 316 090 a dud a oa o chom e kêr e 2007 hag 1 566 629 a annezidi en tolpad kêr.

## Liammoù diavaez

* (es) Lec'hienn ofisiel kêr San Salvador
* (es) Lec'hioù touristel Salvador
# San Salvatore Monferrato

San Salvatore Monferrato (San Salvator e piemonteg) zo ur gumun en Italia, e Piemonte, e proviñs Alessandria.
# The A-Team (film)

The A-Team zo ur film stadunanat embannet e 2010 ha diazezet war ar stirad skinwel eus ar bloavezhioù 1980 gant ar memes anv krouet gant Frank Lupo ha Stephen J. Cannell. Kenskrivet gant Brian Bloom ha Skip Woods ha sevenet eo gant Joe Carnahan. Aktourien ar film eo Liam Neeson, Bradley Cooper, Quinton Jackson, Sharlto Copley, Jessica Biel, Patrick Wilson ha Brian Bloom. Kavout a reer ivez Dirk Benedict ha Dwight Schultz eus ar stirad skinwel diazez en ur c'hameo. Ar film a gont istor an "A-Team", un unvez nerzhioù ispisial a zo bet toullbac'het evit un torfed n'o devoa ket sevenet. Tec'het int ha klask a reont prouiñ int digablus. Ar film zo bet produet gant Stephen J. Cannell, Ridley Scott ha Tony Scott. Embanet eo bet ar film er sinema d'an 11 a viz Even 2010 gant 20th Century Fox.
Ar film a oa bet labouret warnañ abaoe kreiz ar bloavezhioù 1990. Meur a skrivagner ha meur a senario a oa bet met chomet eo diechu. Ur wech embannet, ar film zo bet burutellet etre kement a-fed arc'hant rastellet er box office gant $177 milion evit ur vouejedenn a $110 milion.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel
* The A-Team war IMDb
* The A-Team war Rotten Tomatoes
# The Adventure of the Blue Carbuncle

The Adventure of the Blue Carbuncle ("Tro-gaer ar Skarbouklenn C'hlas") zo unan eus ar 56 danevell savet diwar-benn avanturioù Sherlock Holmes gant Arthur Conan Doyle, hag ar seizhvet en dastumad The Adventures of Sherlock Holmes. Kentañ ma voe embannet a oa e miz Genver 1892, e Strand Magazine, skeudennaouet gant Sidney Paget (1860 - 1908).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# The Adventures of Sherlock Holmes

The Adventures of Sherlock Holmes zo un dastumad daouzek danevell gant Arthur Conan Doyle e 1892. Embannet e oant bet da gentañ er gelaouenn The Strand Magazine.

## An istorioù en urzh al levr

| Titl | Embann | Istor | Daveoù |
| A Scandal in Bohemia | Gouhere 1891 | Roue Bohemia a c'hopra Holmes da adkemer ur poltred anezhañ a-gevret a zo e dalc'h ar ganerez Irene Adler. | op. cit. p. 5 |
| The Red-Headed League | Eost 1891 | Jabez Wilson en deus kavet labour abalamour d'e vlev ruz, ha bemdez e rank adskrivañ an Encyclopædia Britannica. | p. 41 |
| A Case of Identity | Gwengolo 1891 | Dimezet eo Mary Sutherland da Hosmer Angel. | p. 74 |
| The Boscombe Valley Mystery | Here 1891 | Inspector Lestrade a c'houlenn sikour digant Holmes goude muntr Charles McCarthy. | p. 101 |
| The Five Orange Pips | Du 1891 | John Openshaw a gont da Holmes e oa marvet e eontr e 1883 goude resev ul lizher ma oa skrivet K.K.K. warnañ ha pemp splusenn orañjez ennañ. | p. 133 |
| The Man with the Twisted Lip | Kerzu 1891 | Neville St. Clair zo aet diwar wel. | p. 159 |
| The Adventure of the Blue Carbuncle | Genver 1892 | Ar Skarbouklenn C'hlas zo bet laeret en ul leti. | p. 197 |
| The Adventure of the Speckled Band | C'hwevrer 1892 | Helen Stoner a gav dezhi emañ he leztad o klask he lazhañ. | p. 227 |
| The Adventure of the Engineer's Thumb | Meurzh 1892 | An ijinour Victor Hatherley zo bet o welout ar mezeg Watson goude ma'z eo bet troc'het e viz-meud gant ur vouc'hal-giger. | p. 264 |
| The Adventure of the Noble Bachelor | Ebrel 1892 | Lord Robert St. Simon, nevez eureudet da Hatty Doran, zo redet he fried kuit da zeiz o eured. | p. 291 |
| The Adventure of the Beryl Coronet | Mae 1892 | Ur banker a c'houlenn digant Holmes klask perak eo bet gwallaozet ar Beryl Coronet fiziet ennañ. | p. 319 |
| The Adventure of the Copper Beeches | Mezheven 1892 | Violet Hunter zo deuet da-gaout Holmes abalamour d'al labour iskis a zo bet kinniget dezhi. | p. 351 |

## Levrlennadur

* (en) Doyle, Arthur Conan (2004). Klinger, Leslie (ed.). The New Annotated Sherlock Holmes. Volume I. New York: W.W. Norton. (ISBN 978-0-393-05916-8)
# The A Team

The A Team a zo ur bladennig un titl warni (single) enrollet gant ar c'haner-sonaozer saoz Ed Sheeran ha deuet e-maez d'an 12 a viz Mezheven 2011.

## Gwerzhioù

Gwerzhet en devoa Ed Sheeran 800 000 skouerenn eus e bladennig e Rouantelezh-Unanet e 2011.

## Renkadur

| Aostralia | 2 |
| Belgia ( Flandrez) | 6 |
| Iwerzhon | 3 |
| Izelvroioù | 2 |
| Kanada | 29 |
| Norvegia | 5 |
| Rouantelezh-Unanet | 3 |
| Stadoù-Unanet | 16 |
| Zeland-Nevez | 3 |

## Testeniekadurioù

| Aostralia | 4xplatin |
| Zeland-Nevez | Aour |

## Notennoù ha daveennoù

* 1 2 (es) Biografía de Ed Sheeran el lec'hienn coveralia música.
# The Abyss

The Abyss zo ur film skiant-faltazi stadunanat eus 1989 skrivet ha filmaozet gant James Cameron ha gant Ed Harris, Mary Elizabeth Mastrantonio, ha Michael Biehn. Ul lestr-spluj stadunanat a ya d'ar strad er Mor Karib, ur strollad sikour stadunanat a zo savet hag a genlabour gant labourerien ur savenn tireoul. Kevezadeg zo gant ur skipailh Soviediz a glask furchal al lestr-spluj en donder. E deun ar mor e kavont un dra dic'hortoz.
Ar film a oa bet embannet d'an 9 a viz Eost 1989, degemret mat e oa bet ha rastellet en doa 90 milion a zollaroù. Lakaet e oa bet e anv evit pevar Academy Awards ha gounezet en doa unan evit Best Visual Effects.
# The Adventure of the Noble Bachelor

The Adventure of the Noble Bachelor zo un danevell gant Arthur Conan Doyle, hag unan eus avanturioù Sherlock Holmes. Un denjentil zo aet kuit e wreg digantañ e-kreiz ar pred eured.

### Liammoù diavaez

* (en) The Adventure of the Noble Bachelor, skrid orin saoznek e Wikisource
* (fr) Un aristocrate célibataire, troidigezh c'hallek gant skeudennoù gant Sidney Paget, e-levr digoust.
# The Adventures of Ichabod and Mr. Toad

The Adventures of Ichabod and Mr. Toad a zo ur film saoznek, sevenet gant an tri filmaozer stadunanat James Algar (1912-1998), Clyde Geronimi (1901-1989) ha Jack Kinney (1909-1992). Unnekvet film bevaat ar Studioioù Disney e oa, war-lerc'h Melody Time (e miz Mae 1948) hag a-raok Cinderella (e miz C'hwevrer 1950).

## Fichenn deknikel

* Doare : Tresadennoù-bev, liv,
* Skoazellerien-sevener :
* Senario :
* Kevredadoù produiñ : Walt Disney Pictures ha Walt Disney Productions,
* Produour : Walt Disney,
* Sonerezh :
* Kevredad dasparzhañ : RKO Radio Pictures,
* Frammer :
* Deiziad dont e-maez :
* Pad : 68'.
# The Adventures of Rin Tin Tin

The Adventures of Rin Tin Tin, Avanturioù Rin Tin Tin a zo ur stirad skinwel amerikan evit ar vugale e gwenn ha du krouet gant Lee Duncan. Ennañ 164 rann 25 munutenn pep hini renket e 5 koulzad. Ne oa ket bras budjed ar stirad.
Skignet eo bet da gentañ etre miz Here 1954 a miz Mae 1959 gant rouedad ABC (American Broadcasting Company). E Frañs e voe skignet ar stirad adalek ar 16 a viz C'hwevrer 1958 war sur RTF Télévision.
An div dudenn bennañ a zo Rusty, c'hoariet gant Lee Aaker, emzivad goude ma voe bet lazhet e dud gant Indianed ha savet gant soudarded ur post eus an US Cavalry (101vet rejimant) anvet Fort Apache abaoe hag e gi Rin Tin Tin. Aotreet da chom er post (Rusty a zo "korporal a enor") e sikouront ar soudarded da virout ar peoc'h en tro-war-droioù. Tremen a ra an traoù e dibenn an XIXvet kantved.

## Tudennoù hag aktourien

* Lee Aaker azo Korporal Rusty "Kompagnunezh B"
* James Brown a zo Lt. Ripley 'Rip' Masters
* Rin Tin Tin IV/Flame, Jr. a zo Rin Tin Tin
* Joe Sawyer a zo Sgt. Biff O'Hara
* Rand Brooks a zo Korporal Randy Boone
* William Forrest a zo Major Swanson
* Hal Hopper a zo Korporal Clark
* Harry Strang a zo ar Sheriff
* Dean Fredericks a zo Komawi
* Mildred von Hollena zo Mrs. Barrington
* George Keymas a zo Black Billy
* Ralph Moody a zo Silas Gunn
* Tom McKee a zo Kabiten Davis
* William Fawcett a zo Captain Longey
* Morris Ankrum a zo Red Eagle (penn indian)
* Lane Bradford a zo Barrows
* Ernest Sarracino a zo Hamid Bey
* Jack Littlefielda zo Karl
* Dehl Berti a zo Katawa
* Bill Hale a zo Cole Hogarth
* Steven Ritch a zo Lone Hawk
* Lee Roberts a zo Aaron Depew
* Larry Chance a zo Apache Jack
* Charles Stevens a zo Geronimo
* Gordon Richards a zo Hubert Twombly
* Pierre Watkin a zo al loen-vezeg
* Tommy Farrell a zo ar c'halvez
* Harry Hickoxa zo John Carter
* Andy Clyde a zo Homer Tubbs
* Ed Hinton a zo Seth Ramsey
* Patrick Whyte a zo McKenzie
* Stanley Andrews a zo Ed Whitmore
* Abel Fernandez a zo O-ye-tza
* Louis Lettieri a zo Chief Pokiwah
* Jan Arvan a zo Chief Running Horse
* William Henry a zo Bill Anderson
# The Adventures of Tom Sawyer

The Adventures of Tom Sawyer zo ur romant saoznek gant ar skrivagner stadunanat Mark Twain e 1876.

## Ar romant

Tom Sawyer (diwar Thomas Sawyer, e wir anv) zo ur paotr yaouank a zo o chom en ur gêrig war lez ar stêr Mississippi, e ti e voereb Polly.
Mont a ra d'ar skol, met n'eo ket skoliad gwall vat. Ur plac'hig a blij dezhañ, Becky thatcher, merc'h d'ar barner.
Ur mignon en deus, Huck Finn.

## Romantoù all

Adkavout a reer Tom e tri romant all gant Mark Twain :
* Adventures of Huckleberry Finn (1884),
* Tom Sawyer Abroad (1894)
* ha Tom Sawyer, Detective (1896).
# Sant Vicenç de Castellet

Sant Vicenç de Castellet zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Vicenç dels Horts

Sant Vicenç dels Horts zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Vicenç de Torelló

Sant Vicenç de Torelló zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Visant hag an Inizi Granadinas

Sant Visant hag an Inizi Granadinas, Saint Vincent and the Grenadines e saozneg, ha Sant-Visant hag ar Grenadinez e brezhoneg, zo ur stad er Mor Karib, anezhi meur a enezenn. Kingstown eo ar gêr-benn.
Unan eus enezegi Inizi an Avel (Antilhez) int.
En hanternoz dezhi emañ Saint Lucia hag er c'hreisteiz emañ Grenada, hag er sav-heol Barbados.

## An inizi

Setu an inizi pouezusañ:
* Enez Sant Visant eo an enezenn vrasañ,
* ur chapeledad inizi bihanoc'h zo er c'hreisteiz dezhi, ar Granadinas, ha sed ar re vrasañ anezho:
** Bequia,
** Baliceaux,
** Mustique,
** Canouan,
** Mayreau,
** Tobago Cays,
** Union
** Petit Saint Vincent, an hini dostañ eus enezenn Grenada.

## Istor

* Kentañ brezel karib
* Eil brezel karib

## Daveennoù

* ↑ Kartenn ar bed: ar Stadoù, Ti-embann ar Skolioù brezhonek, 1999; Geriadur an Here; Atlas Breizh, "kartenn bolitikel ar bed", Coop Breizh, 2011, p. 30.
Antigua ha Barbuda • Bahamas • Barbados • Belize • Costa Rica • Dominica • Republik Dominikan • Grenada • Guatemala • Haiti • Honduras • Jamaika • Kanada • Kuba • Mec'hiko • Nicaragua • Panamá • Saint Kitts ha Nevis • Santez Lusia • Sant-Visant hag ar Grenadinez • El Salvador • Stadoù-Unanet Amerika • Trinidad ha Tobago
Tiriadoù dalc'het Danmark : Greunland  Frañs : Clipperton • Gwadeloup • Martinik • Saint-Barthélemy • Saint-Martin • Sant-Pêr-ha-Mikelon  Izelvroioù : Aruba • Bonaire • Curaçao • Saba • Sint Eustatius • Sint Maarten Rouantelezh-Unanet : Anguilla • Bermuda • Inizi Gwerc'h Breizh-Veur • Inizi Cayman • Montserrat • Turks ha Caicos
# Sant Yann

Sant Yann eo an anv brezhonek a reer
* eus meur a sant enoret gant a bep seurt ilizoù kristen; en o zouez emañ:
** Yann ar Badezour, Iañ kantved (ganet er bloaz 8);
** Yann an Avielour, Iañ kantved
** Yann Iañ (470 -526), pab italian,
** Yann Diarc'hen (1280-1349); ganet e Sant-Nouga, e Leon, sant breizhat;
** Yann an Aluzener, lidet d'an 23 a viz Genver, pe a viz Du e reter Europa
** Yann Bosco, sant italian
** Yann Brébeuf
** Yann Cassien
** Yann Capistran
** Yann Krizostom
** Yann Klimak
** Yann ar Groaz, ur sant spagnol a oa Juan de Yepes e wir anv,
** Yann Damasken
** Yann Doue
** Yann Efeza
** Yann Eudes
** Yann de Lalande
** Yann Matha
** Yann Nepomuken
** Yann Sant-Tomas
* diwar an anv-se ez eus bet anvet meur a lec'h e Breizh, klask Sant-Yann
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Sant Yann-Vadezour (Caravaggio)

Sant Yann-Vadezour zo un anv roet da 8 livadur, da nebeutañ, diwar zorn al livour barok italian Michelangelo Merisi da Caravaggio (1571-1610), livadurioù anvet ivez Yann er Gouelec'h.

## An 8 taolenn

* Yann ar Badezour, Toledo, Spagn
* Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout), Musei Capitolini, Roma,
* Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout), Doria Pamphili Gallery, Roma
* Yann ar Badezour, Galleria Nazionale d'Arte Antica, Roma,
* Yann ar Badezour, Kansas City, Missouri
* Yann ar Badezour e-tal ar feunteun, Collezione Bonelli, Valletta
* Yann ar Badezour, Galleria Borghese, Roma
* Yann ar Badezour, München (n'eur ket peursur e vije bet graet gantañ)

## Taolennoù all

Met ouzhpenn an 8-se zo bet gouestlet d'ar Badezour. Anaout a reer:
* ur Gwerc'hez Vari gant ar C'hrist ha Yann
* Dibennidigezh Sant Yann

## Ar vojenn

* Gwelout ar pennad Yann ar Badezour
Istor Sant Yann Vadezour zo kontet en Aviel. Kenderv e oa da Jezuz, ha galvet e oa gant Doue da brientiñ an hent a-benn donedigezh ar Mesiaz. Bevañ a rae e gouelec'h Judea etre Jeruzalem hag ar Mor Marv, e zilhad a oa blev kañval, ur gouriz lêr en e zargreiz; hag e gig a oa kilheien-raden ha mel gouez". Gantañ e voe badezet Jezuz. Lazhet e voe gant ar roue Herodez war goulenn e verc'h-kaer Herodiaz.
Diskouezet eo bet Yann-Vadezour alies en arz kristen, gantañ e skudell, e groaz, e oan, hag e groc'hen kañval.
* Ar skeudenn anavezetañ ha brudetañ eo hini badeziant Jezuz.
* A-wechoù e weler ar mabig Yann gant ar Mabig Jezuz, war un dro gant ar Werc'hez Vari, mamm Jezuz, a-wechoù ivez ouzhpenn gant mamm Yann, santez Elesbed.
* Yann en e-unan er gouelec'h n'eo ket ken anavezet. Gant Caravaggio avat e vez diskouezet atav evel ur c'hrennard, en e-unan er gouelec'h. Diazezet eo war linennoù Aviel Lukaz ma lavar Lukaz : "kreskiñ a reas ar bugel ha kreñvaat e spered, ha chom er gouelec'h betek an deiz ma en em ziskulias da Israel".

## Yann ar Badezour, Galleria Borghese, Roma

Dizemglev zo da c'houzout pegoulz e oa bet livet Sant Yann-Vadezour ar Galleria Borghese : pell amzer e voe soñjet e oa bet prenet gant ar c'hardinal Scipione Borghese etre mare e zonedigezh da Roma e 1605 ha tec'hadenn Caravaggio eus kêr e 1606, met hervez Roberto Longhi e voe livet e-kerzh ma oa an arzour e Sikilia, goude 1608.

## Skeudennaoueg

* 1. “Yann-Vadezour", Toledo (Spagn), Mirdi an Iliz-veur.
* 2. Sant Yann-Vadezour pe Paotr yaouank gant ur maout, (1597-1598), Musei Capitolini, Roma
* 6. Yann ar Badezour e-tal ar Feunteun, Dastumad Bonelli, Valletta
# Sant Vicenç de Montalt

Sant Vicenç de Montalt zo ur gumun e proviñs Barcelona e Katalonia.
# Sant Yann-Vadezour (Paotr yaouank gant ur Maout)

    Gwelout ivez: Sant Yann-Vadezour (Caravaggio)‎.
Sant Yann-Vadezour, anv 8 taolenn en holl gant Caravaggio, eo anv an div daolenn anvet ivez Paotr yaouank gant ur Maout, a c'haller gwelout er Musei Capitolini, e Roma evit an eil, hag en Doria Pamphili Gallery e Roma evit eben. Tost peurheñvel eo an daou livadur, o-daou gant Caravaggio, hervez a greder.
Un tamm mesk a voe e bedig anaoudeien binvidik Roma, e 1602, gant livadur Cupido (anavezet evel Amor Vincit Omnia en deiz a hiriv), graet evit an arc'hanter meur Vincenzo Giustiniani, skoazeller meur a arzour. Er memes bloavezh e oa bet urzhiet ul livadur gant Ciriaco Mattei, un arc'hanter meur all, en doa ur breur anvet Asdrubale a oa kamarad da Garavaggio, ha goulennet en doa un daolenn en enor da anv-badez e vab henañ Yann-Vadezour. pe e vije war c'houlenn Mattei (kement-se a c'hallfe bezañ, met prouenn ebet n'eus ganeomp) pe ne vije ket eo ar memes paotr a gemeras da batrom evel evit Amor Giustiniani.
Ar patrom evit Amor Vincit a oa ur paotr Cecco, mevel Caravaggio, ha marteze e ziskibl ivez.
E 1601-1602 edo Caravaggio o vevañ hag o livañ e palez an tiegezh Mattei, ha gantañ labour e-leizh war ar stern evit pinvidien war-lerc'h ar berzh en doa graet gant e liverezh e chapel Contarelli ma en devoa lakaet war wel, e 1600 , Merzherinti Sant Vazhev ha Galvidigezh Sant Vazhev. Ur prantad labourus e voe e buhez al livour.
# Santa

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Santa (santez e brezhoneg) zo ur ger hag a gaver stank e lec'hanvadurezh ar broioù italianek, okitanek, portugalek, ha spagnolek dre vras.
* Santa Bárbara, anv meur a lec'h
* Santa Brigida
* Santa Catarina
* Santa Comba, kumun e Galiza
* Santa Cristina
* Santa Cruz
* Santa Domenica
* Santa Fe, anv meur a lec'h
* Santa Lucia
* Santa Maria, anv meur a lec'h e meur a vro
* Santa Paolina
* Santa Sofia
* Santa Vittoria

## Lec'hioù

* Santa (Filipinez), kumun e Filipinez
* Santa (Perou), kêr e Perou
* Proviñs Santa, proviñs e Perou
* Distrig Santa, distrig e Perou
* Río Santa, stêr e Perou