OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Buena Vista Social Club at Carnegie Hall

Buena Vista Social Club at Carnegie Hall zo un albomad div bladenn enrollet e 1998 hag embannet e 2008, diwar ur sonadeg graet e 1998 hag a weler darnoù anezhi er film Buena Vista Social Club (film), savet gant Win Wenders.

## Kanaouennoù an albom
### Pladenn gentañ

* Chan Chan - 4:45
* De Camino a la Vereda – 4:58
* El Cuarto de Tula – 8:00
* La Engañadora – 2:44
* Buena Vista Social Club – 5:59
* Dos Gardenias – 4:23 (Isolina Carrillo)
* Quizás, Quizás – 3:47
* Veinte Años – 4:06 (María Teresa Vera)

### Eil pladenn

* Orgullecida – 3:23
* ¿Y Tú Qué Has Hecho? – 3:33
* Siboney – 2:32 (Ernesto Lecuona)
* Mandinga – 5:29
* Almendra – 5:49
* El Carretero – 5:38 (Guillermo Portabales)
* Candela – 7:00 (Faustino Oramas)
* Silencio - 4:55 (Rafael Hernández Marín)

## Ar sonerien ha kanerien

* Compay Segundo, o kanañ hag o seniñ gitar
* Ibrahim Ferrer, o kanañ
* Pio Leyva, o kanañ
* Omara Portuondo, o kanañ
* Eliades Ochoa, o kanañ hag o seniñ gitar
* Rubén González, o seniñ piano.
* Barbarito Torres, o seniñ laoud.

## Notennoù

* ↑ http://www.allmusic.com/album/at-carnegie-hall-mw0000798205
# Buena Fe (daouad)

Mala Fe zo un daouad kanerien eus Cuba, savet en 1999 e proviñs Guantánamo

## An izili

* Israel Rojas Fiel, kaner ha saver sonioù;
* Yoel Martínez Rodríguez, kaner ha gitarour.

## Pladennoù

E 2013 o deus graet o seizhvet pladenn:
* Déjame entrar (2001),
* Arsenal (2003),
* Corazonero (2004),
* Presagios (2006),
* Catalejo (2008),
* Pi es 3,14 (2010)
* Dial (2013).

## Liammoù diavaez

* Buena Fe (La otra orilla) - YouTube
# Buena Vista

Buena Vista (gwel brav e brezhoneg) zo un anv-lec'h spagnolek hag a gaver e meur a vro.

## Yezhoù all

* Boa Vista, e portugaleg
* Bellevue, e galleg

## Lec'hioù
### Stadoù-Unanet

* Buena Vista (Virginia)
* Buena Vista (Georgia)
* Buena Vista (Michigan)
* Buena Vista (Colorado)
* Lake Buena Vista e Florida
* Buena Vista (Kalifornia)
* North Buena Vista en Iowa

### Paraguay

* Buena Vista (Paraguay), distrig e departamant Caazapá

### Perou

* Buena Vista Alta (distrig), distrig e proviñs Casma

## Pennadoù kar a bell hag a dost

* Buenavista
* Boavista
* Boa Vista
* Buena Vista Social Club
# Buenache de Alarcón

Buenache de Alarcón zo ur gumun eus Proviñs Cuenca e Spagn.
# Buena Fe

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Buena Fe zo un anv spagnolek, hag a dalv kement ha feiz vat.
* Buena Fe (daouad), daouad kanerien eus Kuba;
* Buena Fe (kêr), kêr eus Ecuador, e Proviñs Los Ríos.

## Pennadoù kar

* Santa Fe
# Buena Vista Social Club (albom)

Buena Vista Social Club zo ur bladenn gant ul laz sonerien guban e 1997.

## Ar c'hanaouennoù

* Chan Chan – 4:16 (savet gant Compay Segundo e 1987)
* De Camino a La Vereda – 5:03
* El Cuarto de Tula – 7:27 . Kanet gant Eliades Ochoa, Ibrahim Ferrer ha Manuel "Puntillita" Licea.
* Pueblo Nuevo – 6:05, un hir a bezh sonerezh ma tiskouel ar pianoour Rubén González e ampartiz chomet bev-buhezek.
* Dos Gardenias – 3:02 . Kanet gant Ibrahim Ferrer
* ¿Y Tú Qué Has Hecho? – 3:13
* Veinte Años – 3:29 (savet gant María Teresa Vera) Kanet gant Omara Portuondo.
* El Carretero – 3:28
* Candela – 5:27
* Amor de Loca Juventud – 3:21
* Orgullecida – 3:18
* Murmullo – 3:50
* Buena Vista Social Club – 4:50
* La Bayamesa – 2:54 (kan broadel Kuba)

## Kanaouennoù all

Daoust ma vezont klevet e-pad ar film, ne gaver ket
* Silencio
* Chattanooga Choo Choo
* Black Bottom
* Canto Siboney
* Cienfuegos, a glever er bladenn Buena Vista Social Club Presents: Ibrahim Ferrer
* Begin the Beguine
* Mandinga (Bilongo)
* Chanchullo
* Guateque Campesino
* Nuestra Ultima Cita
* Quizás, quizás, quizás war an albom.

## Ar sonerien ha kanerien

* Compay Segundo, o kanañ hag o seniñ gitar
* Ibrahim Ferrer, o kanañ
* Pio Leyva, o kanañ
* Omara Portuondo, o kanañ
* Eliades Ochoa, o kanañ hag o seniñ gitar
* Rubén González, o seniñ piano.
* Barbarito Torres
Diwar brud ar bladenn e voe aozet abadennoù dre ar bed.

## Liamm diavaez

* An albom : https://www.youtube.com/watch?v=JNYOVEXJBBM
# Bloavezhioù 1080
### Darvoudoù

* 1080
** Ar roue Alfonso VI Kastilha a laka al lid roman da dalvezout en ilizoù katolik e plas al lid mozarabek.
* 1087
** Mont a ra Gwilherm II da roue Bro-Saoz.
** Sevel a ra an Impalaer Horikawa war dron Japan.
** Relegoù Sant Nikolaz zo kaset da v-Bari
# Callithrix melanura

Callithrix melanura :
| Callithrix melanura. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Cebidae |
| Genad : | Callithrix |
| Anv skiantel ||
| Callithrix melanura (É. Geoffroy, 1812) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Callithrix melanura (pe Mico melanurus) a zo ur spesad primated eus kerentiad ar Cebidae.

## Doareoù pennañ

Ur pevarzroadeg-deiz an hini eo.

## Boued

Bevañ a ra al loen diwar amprevaned, frouezh hag ar gom a ver diouzh rusk gwez 'zo.

## Annez

Kavout a reer al loen e kreiz Suamerika : reter Bolivia, mervent Brazil, hanternoz Paraguay.

## Rummatadur

Renket eo en isgenad Callithrix (Mico).

## Liammoù diavaez

* Callithrix (Mico) melanura war al lec'hienn Mammal Species of the World.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus al loen anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
# Callithrix kuhlii

Callithrix kuhlii :
| Callithrix kuhlii, luc'hskeudennet e zoo Blank Park (Des Moines, SUA). Tost en arvar (NT) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Cebidae |
| Genad : | Callithrix |
| Anv skiantel ||
| Callithrix kuhlii (Coimbra-Filho, 1985) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Callithrix kuhlii a zo ur spesad primated eus kerentiad ar Cebidae.
Dont a ra e anv eus hini al loenoniour alaman Heinrich Kuhl (1797-1821), bet eiler Coenraad Jacob Temminck (1778-1858) e muzeom Leiden (Izelvroioù).

## Doareoù pennañ

Ur pevarzroadeg-deiz an hini eo.

## Boued

Bevañ a ra al loen diwar frouezh, nektar hag ar gom a ver diouzh rusk gwez 'zo.

## Annez

Bevañ a ra al loen e koadegi trovanel hag istrovanel reter Brazil.

## Rummatadur

Renket eo en isgenad Callithrix (Callithrix).

## Liammoù diavaez

* Callithrix (Callithrix) kuhlii war al lec'hienn Mammal Species of the World.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus al loen anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
# Callithrix nigriceps

Callithrix nigriceps :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Cebidae |
| Genad : | Callithrix |
| Anv skiantel ||
| Callithrix nigriceps Ferrari & Lopes, 1992 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Callithrix nigriceps (pe Mico nigriceps) a zo ur spesad primated eus kerentiad ar Cebidae.
Lakaet eo en arvar en abeg da savadur an hent BR-230 ("Rodovia Transamazônica") a gaso eus Perou d'ar Meurvor Atlantel (e Cabedelo) o treuziñ Amazonia a-bezh.

## Doareoù pennañ

Ur pevarzroadeg-deiz an hini eo.

## Boued

Bevañ a ra al loen diwar amprevaned ha frouezh kement ha diwar ar gom a ver diouzh rusk gwez 'zo.

## Annez

Daremprediñ a ra un dachennig er reter da Humaitá e stad Amazonas (Brazil), ma plij ar c'hoadegi trovanel gleb dezhañ.

## Rummatadur

Renket eo en isgenad Callithrix (Mico).

## Liammoù diavaez

* Callithrix (Mico) nigriceps war al lec'hienn Mammal Species of the World.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus al loen anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
# Callithrix penicillata

Callithrix penicillata :
| Callithrix penicillata. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Cebidae |
| Genad : | Callithrix |
| Anv skiantel ||
| Callithrix penicillata (É. Geoffroy, 1812) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Callithrix penicillata a zo ur spesad primated eus kerentiad ar Cebidae.

## Boued

Bevañ a ra al loen diwar amprevaned ha frouezh, ha dreist-holl diwar ar gom a ver diouzh rusk gwez 'zo.

## Annez

Bevañ a ra e kreiz-reter Brazil, en un takad hag a ya eus Bahia da bParaná ha betek Goiás zoken.

## Rummatadur

Renket eo en isgenad Callithrix (Callithrix).

## Liammoù diavaez

* Callithrix (Callithrix) penicillata war al lec'hienn Mammal Species of the World.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus al loen anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
# Callithrix saterei

Callithrix saterei :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Cebidae |
| Genad : | Callithrix |
| Anv skiantel ||
| Callithrix saterei Silva & Noronha, 1998 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Callithrix saterei (pe Mico saterei) a zo ur spesad primated eus kerentiad ar Cebidae.
Kavet e voe ar spesad gant ar skiantour braziliat Marc van Roosmalen (1947-), un arbennigour war ar primated, hag anvet gant José de Sousa e Silva Júnior ha Maurício de Almeida Noronha.

## Doareoù pennañ

Ur pevarzroadeg-deiz an hini eo.

## Boued

Bevañ a ra al loen diwar amprevaned ha frouezh kement ha diwar ar gom a ver diouzh rusk gwez 'zo.

## Annez

Brosezat eo e gwalarn Brazil, en un takad etre ar stêrioù Rio Abacaxis ha Canumã.

## Rummatadur

Renket eo en isgenad Callithrix (Mico).

## Liammoù diavaez

* Callithrix (Mico) saterei war al lec'hienn Mammal Species of the World.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus al loen anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
# Callithrix manicorensis

Callithrix manicorensis :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Cebidae |
| Genad : | Callithrix |
| Anv skiantel ||
| Callithrix manicorensis van Roosmalen, van Roosmalen, Mittermeier & Rylands, 2000 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Callithrix manicorensis (pe Mico manicorensis) a zo ur spesad primated eus kerentiad ar Cebidae.
Kavet e voe e kichen Rio Madeira, nepell diouzh Manaus (Amazonas, Brazil).

## Doareoù pennañ

Ur pevarzroadeg-deiz an hini eo.

## Boued

Bevañ a ra al loen diwar amprevaned ha frouezh kement ha diwar ar gom a ver diouzh rusk gwez 'zo.

## Annez

Emañ brosezat al loen e gwalarn Brazil.

## Rummatadur

Renket eo en isgenad Callithrix (Mico).

## Liammoù diavaez

* Callithrix (Mico) manicorensis war al lec'hienn Mammal Species of the World.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus al loen anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
# Callithrix mauesi

Callithrix mauesi :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Cebidae |
| Genad : | Callithrix |
| Anv skiantel ||
| Callithrix mauesi Mittermeier, Schwarz & Ayres, 1992 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Callithrix mauesi ( pe Mico mauesi) a zo ur spesad primated eus kerentiad ar Cebidae.

## Doareoù pennañ

Ur pevarzroadeg-deiz an hini eo.

## Boued

Bevañ a ra al loen diwar amprevaned ha frouezh kement ha diwar ar gom a ver diouzh rusk gwez 'zo.

## Annez

Ne gaver al loen nemet war glannoù kornôg Rio Maués Açu, e stad Amazonas (Brazil), ma plij ar c'hoadegi trovanel gleb stank dezhañ.

## Rummatadur

Renket eo en isgenad Callithrix (Mico).

## Liammoù diavaez

* Callithrix (Mico) mauesi war al lec'hienn Mammal Species of the World.
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus al loen anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
# Callitrichidae

Callitrichidae zo ur c'herentiad primated bihan eus ar Bed Nevez, ennañ ar ouistitied hag an tamarined.
# Asam

Asam (অসম [asam] en asameg, yezh pennañ ar vro), pe Assam diwar skouer ar saozneg, zo unan eus stadoù India. Tremen 26 milion a annezidi zo en Asam (2001), war ur gorread 78 438 km². Guwahati eo kêr vrasañ Asam met Dispur, e tolpad-kêrioù Guwahati, eo ar gêr-benn. An div yezh pennañ komzet er stad eo an asameg hag ar banglaeg (bengali); yezhoù all a vez kaozeet eno ivez evel ar yezhoù bodek, anezho yezhoù tibetek komzet ivez e Bhoutan.
En-dro da Asam emañ stadoù Arunachal Pradesh, Nagaland, Manipur, Mizoram ha Tripura en hanternoz hag er reter, Meghalaya er c'hreisteiz ha Kornôg Bengal er c'hornôg. Harzoù en deus ivez gant Bhoutan er gwalarn ha Bangladesh er mervent.
Brudet eo plantadegoù te Asam.

## Istor

E 1826 hepken e voe aloubet Asam gant ar Saozon ha staget ouzh ar peurrest eus India.
Pa voe rannet Pakistan hag India, div stad nevez dizalc'h diouzh Breizh-Veur, e c'holoe Asam an holl douaroù a oa e biz India, etre Pakistan ar Reter (Bangladesh bremañ), Sina ha Birmania. Tamm-ha-tamm, a-hed ar bloavezhioù, e voe krouet stadoù bihan all er reter, diwar-goust Asam. Ar wech diwezhañ ma oa bet rannet Asam a oa e 1972, pa oa bet krouet stad Meghalaya, en-dro da gêr Shillong a oa kêr-benn Asam betek neuze. Dispur a zeuas da vezañ kêr-benn nevez stad Asam.
Abaoe 1979 ez eus un emsavadeg kaset war-raok gant ar United Liberation Front of Asom (ULFA), ur strollad a stourm gant armoù da c'houlenn dizalc'hiezh Asam diouzh India.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel gouarnamant Asam (e saozneg)
# Ascea

Ascea zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
# Asameg

Ur yezh indez-aryek eo an asameg (অসমীয়া ôsômīyā) komzet gant tro-dro da 20 milion people a dud e Asam e biz India e-lech m'emañ ar yezh ofisiel. Komzet e vez ivez e lec'hioù zo eus Arunachal Pradesh hag ivez e Bhoutan ha Bangladesh.
Skrivet e vez gant ar skritur banglaek gant un nebeud kemmoù.
Peder rannyezh pennañ zo:
* hini ar reter;
* hini ar c'hreiz
* ar c'hamroupeh (kamrupi)
* ar goalparieg (goalparia)

## Gwelet ivez

* Roll yezhoù ofisiel India

## Notennoù

* ↑ Bara, Mahendra (1981), The Evolution of the Assamese Script, Jorhat, Assam: Asam Sahitya Sabha

## Liammoù diavaez:

* Roots and strings of the Assames language
* Ethnologue
# Asaneg

Ur yezh yenisek e oa an asaneg. Komzet e oa e kreiz Siberia hag aet da get eo e-pad an XIX$^{vet}$ kantved, erlec'hiet gant ar ruseg. Tost ouzh ar c'hotteg e oa hag hervez yezhonourien'zo ne oa nemet ur rannyezh anezhañ.

## Gwelet ivez

Yezhoù yenisek
Yezhoù Rusia
# Asaph

Asaph, pe Asa, a oa ur sant brezhon, en hanternoz Kembre ar VIvet kantved, hag eil eskob Llanelwy war-lerc'h Kentigern.

## Istor

N'eus bet savet buhezskrid ebet dezhañ. Met kaoz zo anezhañ e buhezskrid Sant Kentigern, eskob ha sant meur Glasc'ho, un danevell savet gant Jocelyn of Furness.
Hervez Bonedd y Saint e oa mab da Sawyl Penuchel, roue Rouantelezh Ar Pek en Hanternoz Kozh. Bugel e oa c'hoazh pa voe rediet da dec'hout eus e vro gant e dad.
El lec'hanvadurezh e kaver roud eus e wezenn-onn, e iliz, e feunteun, e draonienn, Onnen Asa, Ffynnon Asa, Llanasa, Pantasa, lec'hioù nepell diouzh Holywell e Tegeingl (Sir y Fflint). Kement-se a ziskouezfe e oa peniti ar sant en ardremez.
Mont a reas da-heul Sant Kentigern (Cyndeyrn e kembraeg, pe Mungo e brezhoneg Strat Clut) ha goude-se da eskob Llanelwy pa zistroas Kentigern da Strat Clut, goude emgann Arfderydd, e 573, hervez ar buhezskrid.
Diazezet en doa manati Llanasa e Powys hag ennañ e varvas e 601.

## Kehelerezh

Enoret e vez d'ar 1añ a viz Mae.

## Lec'hanvadurezh

Lavaret ez eus bet e oa e anv en anv Plouha (Plou-Asa?), met n'eus na prouenn nag emglev war gement-se. Straedoù en e anv avat zo e meur a lec'h:
* Brockley, South East London,
* Christchurch, Zeland Nevez,
* Bala Cynwyd, Pennsylvania
* Alexandria, Virginia

## Levrlennadur

* Attwater, Donald and Catherine Rachel John. The Penguin Dictionary of Saints. 3rd edition. New York: Penguin Books, 1993. ISBN 0-14-051312-4.
# Asansol

Asansol (bengaleg: আসানসোল) a zo ur gêr veur e stad Vengal ar C'hornôg en India. Poblet eo gant 1 067 000 a dud (e 2001).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Ascanio Sforza

Ascanio Maria Sforza Visconti (1455-1505) a oa ur c'hardinal italian hag un diplomat. Perzh a gemeras e dilennidigezh Rodrigo Borgia da bab.
# Asakeg

Ur yezh kouchitek eus isskourr yezhoù kouchitek ar su eo ar asakeg (aasáx) komzet gwechall e norzh Tanzania nepell diouzh ar Vasaied. Da get e vefe aet e reter ar stepenn Vasaiat met komzet e vefe c'hoazh gant 350 a dud e kreiz he zachenn.

## Gwelet ivez

* Yezhoù kouchitek
* Yezhoù afrez-aziatek
# Asanteg

Ur yezh kwaek eus skourr ar yezhoù akanek eo an asanteg (ashanti) komzet e Ghana.
Tost-tre eo d'an akwapemeg ha d'ar fanteg ha peurliesañ e vez renket evel ur rannyezh eus an akaneg evelte ivez.

## Gwelet ivez

* Yezhoù akanek
# Atella (Potenza)

Atella a zo ur gumun en Italia e proviñs Potenza hag e rannvro Basilicata.
# Ateles hybridus

Ateles hybridus :
| Ateles hybridus. En arvar bras (CR) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Atelidae |
| Genad : | Ateles |
| Anv skiantel ||
| Ateles hybridus I. Geoffroy, 1829 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ateles hybridus a zo ur spesad primated eus kerentiad an Atelidae.

## Annez

Brosezat eo al loen e gwalarn Suamerika (Kolombia ha Venezuela).

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Atelidae

Atelidae :
| Atelidae ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| Kerentiad : | Atelidae |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Atelidae a zo ur rummatadur primated brosezat e Kreiz ha Suamerika.

## Spesadoù
### Iskerentiad Alouattinae

* Genad Alouatta,
** Alouatta palliata
*** Alouatta coibensis
*** Alouatta palliata
*** Alouatta pigra
** Alouatta seniculus
*** Alouatta arctoidea
*** Alouatta belzebul
*** Alouatta discolor
*** Alouatta guariba
*** Alouatta juara
*** Alouatta macconnelli
*** Alouatta nigerrima
*** Alouatta puruensis
*** Alouatta sara
*** Alouatta seniculus
*** Alouatta ululata
** Alouatta caraya
*** Alouatta caraya

### Iskerentiad Atelinae

* Genad Ateles,
** Ateles paniscus
** Ateles belzebuth
** Ateles chamek
** Ateles hybridus
** Ateles marginatus
** Ateles fusciceps
** Ateles geoffroyi
* Genad Brachyteles,
** Brachyteles arachnoides
** Brachyteles hypoxanthus
* Genad Lagothrix,
** Lagothrix lagotricha
** Lagothrix cana
** Lagothrix lugens
** Lagothrix poeppigii
* Genad Oreonax
** Oreonax flavicauda
# Atella

Atella zo un anv-lec'h italianek.

## Kumunioù

* Atella, e proviñs Potenza
* Atella di Napoli, kumun gozh e proviñs Napoli
* Orta di Atella, e proviñs Caserta

## Lec'hioù all

* Atella, kêr henroman e Campania.
# Atelornis

Atelornis :
| Atelornis pittoides. ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Coraciiformes |
| Kerentiad : | Brachypteraciidae |
| Anv skiantel ||
| Atelornis Pucheran, 1846 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
a vo kavet e Wikimedia Commons.
Atelornis a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1846 gant an evnoniour gall Jacques Pucheran (1817-1895).

## Spesadoù

Daou spesad koraged-douar a ya d'ober ar genad :
* Atelornis crossleyi,
* Atelornis pittoides.
Brosezat int e Madagaskar.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Brachypteraciidae/Atelornis (lennet e-barzh d'an 9 a viz Meurzh 2022).
# Atelerix

Atelerix :
| Atelerix albiventris ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Erinaceomorpha |
| Kerentiad : | Erinaceidae |
| Genad : | Atelerix |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Atelerix a zo ur genad e rummatadur ar bronneged.

## Spesadoù

4 spesad heureuchined afrikan zo ennañ :
* Heureuchin Norzhafrika (Atelerix algirus)
* Heureuchin Suafrika (Atelerix frontalis)
* Heureuchin Somalia (Atelerix sclateri)
* Heureuchin kof gwenn (Atelerix albiventris)
# Ateleta

Ateleta zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
# Aten (henamzer)

Ur geoded eus Henc'hres e oa Aten. Kêr-benn Gres a-vremañ eo ivez. Graet e vez kavell an demokratelezh anezhi, dre ma oa bet staliet ur mont-en-dro demokratel evit ul lodenn eus ar boblañs er Vvet kantved kent J-K. Brudet eo evit he ferzh en istor Henc'hres, evit hec'h oberennoù arzel hag evit skridoù pe brezegennoù he folitikerien, he frederourien, istourourien, saverien pezhioù-c'hoari, hag all. Er Vvet ha IVe kantvedoù kent J-K e oa en em gavet div wech e penn ur vorimpalaeriezh.
# Butz

Butz a oa ur gumun eus departamant Ardennes e Bro-C'hall.

## Istor

* E 1828 e voe kendeuzet kumunioù Balaives ha Butz d’ober kumun Balaives-et-Butz.

## Dave ha notennoù

* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
# Buy-to-play

Buy-to-play (berraet en B2P) zo un doare gwerzhañ c'hoarioù video lec'h ma ne c'heller c'hoari nemet goude bezañ prenet ar c'hoari. Disheñvel eo diouzh ar stumme Free-to-play.
# Buttrio

Buttrio (Buri e friouleg) zo ur gumun eus proviñs Udine e Friuli-Venezia Giulia.
# Buzz Aldrin

Buzz Aldrin (ganet Edwin Eugene Aldrin, Jr. d'an 20 a viz Genver 1930, e Glen Ridge, New Jersey) a zo bet un astraer amerikan. Sturier ar modul-loar e oa e-kerzh ar gefridi Apollo 11 eus ar Programm Apollo. An eil den eo bet o kerzhet war al Loar, war-lerc'h e genveajer Neil Armstrong, a oa komandant bourzh, d’an 21 a viz Gouhere 1969.

## Kefridioù all en egor

* Gemini 12 (11 a viz Du 1966 – 15 a viz Du 1966)

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel
* Pajenn vuhezskrid Buzz Aldrin war lec'hienn an NASA
# Buxton

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Buxton zo un anv saoznek hag a gaver e meur a vro.

## Lec'hioù
### Aostralia

* Buxton (Victoria)
* Buxton (New South Wales)

### Bulgaria

* Buxton (Sofia), karter

### Kanada

* South Buxton (Ontario)
* Buxton National Historic Site and Museum, Ontario

### Guyana

* Buxton (Guyana)

### Jamaika

* Buxton (Jamaika), e Trelawny

### Seychelles

* Mont Buxton

### Bro-Saoz

* Buxton (Derbyshire)
* Buxton (Norfolk)

### SUA

* Buxton (Iowa)
* Buxton (Kansas)
* Buxton (Maine)
* Buxton (Montana)
* Buxton (North Carolina)
* Buxton (North Dakota)
* Buxton (Oregon)
* Buxton Park Arboretum, Indianola, Iowa
# Buxton (Derbyshire)

Buxton zo ur gêr eus Derbyshire, en East Midlands, e Bro-Saoz.

## Istor

War-dro 79 e voe savet kibelldioù gant ar Romaned eno p'o doa kavet eien dour tomm. Aquae Arnemetiae e oa anvet ar gêr krouet ganto

## Anv

* Aquae Arnemetiae
Dizanv Ravenna 106$_{57}$ : AQUIS ARNEMEZA / ARNEMEYA stumm reizhet : AQUAE ARNEMETIAE
Dourioù (tomm) sakr, pe eien dirak ar c'hev sakr - aquae = gwrizienn enni *av- = dour - Arnemetia = are, dirak + nemet = sakr + -ae = lies
* Buxton :
Buchestane c. 1100; Bucstanes 1230, 1251; Bucstones, 1287. : ur roc'hell, ur mein gant stumm ur skirienn, ur mein kromm, pe ur mein e-lech e vez gwelet kirvi.

## Levrlennadur

* Eilert Ekwall : The Concise Oxford Dictionary of English Place-Names. Clarendon Press. Oxford. 1936 ... 1980
* A.L.F. Rivet & Colin Smith : The Place-Names of Roman Britain. B.T. Batsford Ltd. London. 1979 - 1982
* A.D. Mills : Oxford Dictionary of British Place Names. Oxford University Press. 1991 ... 2003

## Liammoù diavez

* http://roman-britain.co.uk/places/buxton.htm
* https://en.wikipedia.org/wiki/Arnemetia
* http://www.arbre-celtique.com/encyclopedie/aquae-arnemetiae-buxton-6055.htm