OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Merienaer

Merienaerien :
| Tamandua mexicana ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Usurzhad : | Xenarthra |
| Urzhad : | Pilosa |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar merienaerien zo bronneged amprevanetaer rummataet en urzhiad Pilosa, asambles gant al lezireged.
Bevañ a reont en Amerika.

## Spesadoù

Pevar spesad merienaerien zo :
* Kerentiad Cyclopedidae
** ar merienaer korr Cyclopes didactylus
* Kerentiad Myrmecophagidae
** an tamanduaed Tamandua mexicana ha Tamandua tetradactyla
** ar merienaer meur Myrmecophaga tridactyla
Loened all zo anvet merienaer daoust dezho bezañ en un takson all, evel ar merienaer godellek eus Aostralia da skouer.
# Merindad de Cuesta Urria

Merindad de Cuesta Urria zo ur gumun e Spagn e proviñs Burgos .
# Merindad de Montija

Merindad de Montija zo ur gumun e Spagn e proviñs Burgos .
# Merindad

    Evit implijoù all, gwelet Merindad (disheñvelout).
Ur merindad zo ur rann velestradurel eus hanternoz Spagn, e Kastilha ha Nafarroa en XIIvet kantved, en-dro d'ur gêr vras, dindan galloud ur merino, anezhañ un doare gouarnour anvet gant ar roue, hini Kastilha pe Nafarroa, da gas en-dro ar velestradurezh hag ar justis.
Ur velestradurezh etre galloud ar roue, en un tu, ha hini ar c'hêrioù pe an aotrouien, en tu all, e oa ar merindad.

## Istor

* Gwelout Merindadoù Nafarroa.

## Lec'hanvadurezh

E proviñs Burgos emañ ar c'humunioù-mañ:
* Merindad de Cuesta Urria
* Merindad de Montija
* Merindad de Río Ubierna
* Merindad de Sotoscueva
* Merindad de Valdeporres
* Merindad de Valdivielso
* Villarcayo de Merindad de Castilla la Vieja
# Merienaer korr

Merienaer korr :
| Ur merienaer korr plouzet Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Usurzhad : | Xenarthra |
| Urzhad : | Pilosa |
| Kerentiad : | Cyclopedidae |
| Genad : | Cyclopes |
| Anv skiantel ||
| Cyclopes didactylus Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar merienaer korr (Cyclopes didactylus) a zo ur bronneg amprevanetaer hag a vev e Kreiz ha Suamerika.

## Doareoù pennañ

Keit eo e gorf hag e lost, gant un hirder war-dro 20 cm pep hini. Etre 150 ha 300 g eo e bouez. Arc'hantek eo e vlevenn, gant ur roudenn zu war e gof. Moal eo penn e lost.
Bevañ a ra er gwez dreist-holl hag azasaet eo e gorf ouzh ar vuhez-se: tapout a ra krog er brankoù gant e skilfoù hag e lost. En em vagañ a ra diwar merien.

## Rummatadur

Ar spesad nemetañ eo er genad Cyclopes hag er c'herentiad Cyclopedidae.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Merienaer meur

Merienaer meur :
| Tost en arvar (NT) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Usurzhad : | Xenarthra |
| Urzhad : | Pilosa |
| Kerentiad : | Myrmecophagidae |
| Genad : | Myrmecophaga |
| Anv skiantel ||
| Myrmecophaga tridactyla Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar merienaer meur (Myrmecophaga tridactyla) a zo ur bronneg amprevanetaer hag a vev e Kreiz ha Suamerika.

## Doareoù pennañ

Etre 1 ha 2 m eo hirder e gorf, gant ul lost war-dro 80 cm. Etre 20 ha 40 kg eo e bouez. Bihan eo e fas, e zaoulagad hag e zivskouarn. Stumm un duellenn zo gant e voj hir.
War-dro 25 km² eo e diriad. Kousket a ra war an douar, en un toull pe dindan brousgwez, e benn hag e gorf goloet gant e lost.
Distrujañ a ra ar c'hrugelloù merien pe merien-gwenn gant skilfoù e bavioù a-raok ha dastum e breizhoù gant e deod 60 cm. Goloet eo e deod gant drein bihan ha halv pegus.

## Rummatadur

Ar spesad nemetañ eo er genad Myrmecophaga.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Merienoniezh

Ar verienoniezh zo ur skiant entomologel hag a studi merien.
# Merindad (disheñvelout)

Merindad zo ur ger spagnolek a vez lavaret eus meur a dra:
* en istor, ar Merindad, zo ur rann velestradurel eus ar vro, e Kastilha ha Nafarroa en XIIvet kantved, en-dro d'ur gêr vras;
* Merindades de Navarra a vez lavaret eus merindadoù Nafarroa hiziv;
* Las Merindades zo anv ur c'homark en hanternoz proviñs Burgos e Spagn.
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Merienaer godellek

Merienaer godellek :
| En arvar (EN) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Dasyuromorphia |
| Kerentiad : | Myrmecobiidae |
| Genad : | Myrmecobius |
| Anv skiantel ||
| Myrmecobius fasciatus Waterhouse, 1836 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar merienaer godellek, pe numbat, (Myrmecobius fasciatus) a zo ur godelleg amprevanetaer hag a vev e kornôg Aostralia.

## Doareoù pennañ

En em vagañ a ra diwar merien-gwenn ha, raloc'h, diwar merien. Faoutañ a ra ar grugell gant skilfoù e bavioù a-raok ha sunañ an amprevaned gant e deod 10 cm.
Bevañ a ra en e-unan hag argas a ra ar merienaerien all diouzh e diriad.
52 zant bihan-bihan zo en e c'henoù. War-dro 25 cm eo hirder e gorf ha 20 cm hini e lost. E bouez zo etre 300 ha 700 g.
Ar re vihan a chom stag ouzh bronnoù ar vamm e-pad 4 miz.

## Rummatadur

Ar spesad nemetañ eo er c'herentiad Myrmecobiidae.
# Lady Gregory

Isabella Augusta Gregory, pe Lady Gregory, ganet d'ar 15 a viz Meurzh 1852 ha marvet d'an 22 a viz Mae 1932, zo ur skrivagnerez iwerzhonat evit ar c'hoariva.
Gant William Butler Yeats hag arzourien all e savas an 'Irish Literary Theatre ha C'hoariva an abati, hag e skrivas pezhioù berr evit an daou di-se. Lakaat a reas embann dastumadoù kontadennoù keltiek.

## Liammoù diavaez

* Visions and Beliefs in the West of Ireland
* Our Irish Theatre
# Lady Jane Douglas

Lady Jane Douglas pe Jane Steuart (17 Meurzh 1698 – 21 Du 1753) a oa ur Skosadez a ouenn uhel. Dimeziñ e kuzh a reas ha genel gevelled en estrenvro pa oa 50 vloaz, ha reuz a voe abalamour d'an hêrezh rak int-i a oa da gaout ar madoù. Digredus e oa bet kavet ar ganidigezhioù-se, ha prosez a voe e teir bro.

## He buhez

Lady Jane Douglas a oa merc'h da James Douglas, Eil Markiz Douglas, ha c'hoar nemeti Archibald Douglas, trede markiz ha kentañ dug Douglas. Merc'h-vihan e oa da Robert Kerr, kentañ markiz Lothian.
Pa oa 22 e strivas Dugez Queensberry d'he dimeziñ da Francis Scott, eil Dug Buccleuch dre e zimeziñ, d'ur Jane Douglas all, ha honnezh a oa merc'h da James Douglas, eil Dug Queensberry ha c'hoar-gaer an Dugez.
Meur a gont hag a zug a glaskas dimeziñ d'ar Jane Douglas-se met kaset e voent da stoupa. Bevañ a c'hallas gant skoazell he breur, ha daoust da se e savas karantez etrezi hag un ofiser diarc'hant, ar c'horonal John Steuart of Grandtully. Daou vloaz goude e klevas brud eus gwall emzalc'h an ofiser, ma nac'has e welout ken. A-benn dek vloaz e komprenas e oa gaou ar vrud fall, ma timezas dezhañ en 1746 en Drumsheugh hep kas keloù ebet d'he breur.
War-dro hanter ar bloaz 1748 ec'h embannas e oa dimezet ha dougerez, hag o c'hortoz gevelled. Genel a reas anezho en Pariz, ma oa tec'het an daou bried, gant aon rak o dle o devoa da baeañ. Unan eus he bugale a dlee kaout an hêrezh, met lod a grede he devoa advabet he gugale e-lec'h o genel. E 1753 e varvas e Dinedin, hag ur bugel dezhi ivez
# Lady D'Arbanville

Lady D'Arbanville zo titl ur ganaouenn saoznek gant ar c'haner saoz Cat Stevens. 3:15 he fadelezh ez eo kentañ kanaouenn an albom Mona Bone Jakon, a-raok Maybe You're Right.
Deuet e-maez e miz Ebrel 1970 e oa bet savet gant Cat Stevens evit e zousig, an aktourez stadunanat Patti D'Arbanville.

## Liamm diavaez

* filmig ar ganaouenn
# Ladon (stêr)

Al Ladon (Λάδωνας / Ládonas e gresianeg) zo ur stêr hag a red dre Arkadia.

## Ar stêr

Emañ eienenn al Ladon war ar Menez Aroania, e-kichenik kêriadenn Kastriá, er c'hornog da gêr Tripoli, en Arkadia. Adstêr eo d'an Alfeios, 3 km er gevred da gêriadenn Tripotamia. a ya da aberiñ er Mor Enezek.
Meneget eo an anv e Teogonia ar barzh Hesiodos ha gant Paosanias ar Beajour.

## An doue-stêr

Lakaet eo da dad div verc'h:
* Metope, a vo pried Asopos ( a zo anv pemp doue-stêr)
* Dafne, a vo karet gant Apollon. Koulskoude eo kontet Dafne da vezañ ivez merc'h d'un doue-stêr all, Peneios.
Hervez Ovidius e oa tad ivez da Sirinks, un hamadriadez a voe troet da raosklenn evit tec'hel rak an doue Pan, ha hennezh a reas ur fleüt anezhi.
Pa voe gwallet an doueez Demeter gant he breur Poseidon en em walc'has e dour Ladon .
# Ladrillar

Ladrillar zo ur gumun eus proviñs Cáceres, en Extremadura, e Spagn. An niver annezidi zo 191 (2023).
# Ladon

Ladon zo un anv hag a ra dave da veur a dra.

## Mojennoù Henc'hres

Ladon pe Ladonas (Henc'hresianeg : Λάδωνας Ládonas) zo un anv hag a gaver e mojennoù Henc'hres.
* Ladon, un aerouant hag a ziwalle avaloù-aour liorzh an Hesperidezed,
* Ladon, un doue-stêr hag a rede dre Arkadia.

## Stêr

* Al Ladon (stêr), ur stêr e Gres.

## Anv-lec'h

* Ladon, ur gumun eus an departamant gall Loiret.
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Ladon (aerouant)

Ladon (henc'hresianeg: Λάδων / Ládôn) zo anv un aerouant hag a ziwalle liorzh an Hesperidezed hag a voe lazhet gant Herakles pa deuas d'ober e droiad preizhata diwar-goust ar maouezed -se.
# Lady

Lady zo un titl saoznek roet da vaouezed zo, kevatal gant itron. Sterioù disheñvel a c'hall kaout hervez ar mareoù hag ar broioù.
E Breizh-Veur e vez roet an titl-se da vaouezed a renk uhel, ha "Lord" eo he c'hevatal evit ar baotred. Gallout a ra bezañ ur vaouez a noblañs, pe gwreg ur paotr a noblañs pe e verc'h. E broioù afrikan zo izili eus Kenglad ar Broadoù e vez implijet ivez evit maouezed a renk uhel.
E saozneg a-vremañ eo ivez un titl roet da forzh peseurt maouez evit bezañ seven, evel itron e brezhoneg, ha "gentleman" eo he c'hontrol. Implijet e vez e troioù-lavar saoznek evel ladies and gentlemen ("Itronezed hag Aotrouien"). Ur skouer all : "Ladies" ha "Gentlemen" a vez skrivet war dorioù ar privezioù foran er broioù saoznek. Er relijion e vez graet gant "Our Lady" (hon Itron) evit treiñ al latin Domina Nostra, da lavaret eo Itron Varia. Er Stadoù-Unanet e vez roet ent-ofisiel an titl a "First Lady" (Itron gentañ) da wreg prezidant ar vro.

## Gerdarzh

Dont a ra eus ar ger saoznek kozh hlǣfdige. Al lodenn gentañ zo ur stumm kemmet eus hlāf, saozneg evit « loaf » (torzh), a adkaver e-barzh hlāford ma zeu « lord » (aotroù) anezhañ. An eil lodenn a zeufe, a-hervez, eus ar wrizienn dig-, « merat », neuze ar « vererez ». Ober a ra ar gerdarzh-mañ dave d'an donezon boued hag a veze unan eus dleadoù an noblañs er c'hevredigezhoù europat kozh. Mager e sujidi eo skeudenn hengounel an Aotroù.

## Gwelout ivez
### En istor

* Lady Jane, anv meur a vaouez
* Lady Jersey, anv meur a vaouez
* Lady Rich (1563-1610), kontez saoz, muzenn meur a varzh
* Lady Jane Douglas (1698-1753), Skosadez a ouenn uhel
* Lady Randolph (1854-1921), kanerez stadunanat, mamm d'ar politikour saoz Winston Churchill
* Lady Mond, Breizhadez paour aet da binvidik
* Lady Di, lesanv Diana Spencer (1961-1997), priñsez saoz

### En arzoù

* The Lady of Shalott, ur varzhoneg vrudet
* Lady Makbez, un dudenn eus Makbez
* Lady Guest (1812-1895), un droerez saoz
* Lady Gregory (1852-1932), ur skrivagnerez iwerzhonat
* Lady Day, lesanv ar ganerez stadunanat Billie Holiday (1915-1959)
* Lady, anv ar giez e tresadenn-vev Disney Lady and the Tramp
* Lady D'Arbanville, ur ganaouenn gant Cat Stevens
* Lady Gaga, ur ganerez stadunanat

## Pennadoù kar

* Itron
* Milady
* Lord
* Dame
* Sir
# Lady Gaga

Stefani Joanne Angelina Germanotta (ganet d'an 28 a viz Meurzh 1986), brudet dre he anv micher Lady Gaga, zo ur ganerez, skrivagnerez pozioù hag aktourez stadunanat. Brud bras a zo tro-dro dezhi dre he zoare gwiskañ hag he labourioù feukus.

## Buhezskrid

Hi a lavar eo bet levezonet kalz gant tud veur ar sonerezh pop evel David Bowie ha Madonna. Brudet eo Lady Gaga evit ur seurt follentez a vez gwelet e-barzh he c'hlipoù video. An arzourez gentañ eo a oa deuet a-benn da dizhout ur miliard a sellerien war YouTube gant tri c'hlip (Bad romance, Poker Face ha Just Dance).
Abaoe he yaouankiz primañ he deus klasket Lady Gaga ober he red-micher hini un arzourez met ne ouie ket ma he doa c'hoant da vezañ un dañsourez, ur ganerez pe ur c'hoarierez.Hi a zo ar personelezh brudetañ eus ar rouedad "Twitter". Lady Gaga zo englouestlet e-barzh kalz a aozadurioù madobererezh. Goude ar c'hren-douar a oa c'hoarvezet e Haiti e 2010, he doa roet Lady Gaga ur sonadeg bras hag an holl c'hounidoù a oa bet profet evit adsevel Haiti. Ar sonadeg a oa bet graet d'ar 24 a viz Genver.

## Albomoù

Savet he deus tri albom.
* 2008 : The Fame
* 2009 : The Fame Monster
* 2011 : Born This Way
* 2013 : Artpop
* 2014 : Cheek to cheek (with Tony Bennett)
* 2016 : Joanne
* 2020 : Chromatica
* 2024 : Harlequin
E miz Du 2010, Lady Gaga he doa gwerzhet 70 milion a bladennoù e-barzh ar bed, en o zouez 17 million a albomoù ha 53 million a single.

## Liammoù

* Lady Gaga Official Website
* Lady Gaga Official Twitter
* Lady Gaga Official Facebook
* Lady Gaga Song Lyrics
* Lady Gaga Official MySpace
* Lady Gaga Official Youtube Channel
# Lady Jane

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Lady Jane zo anv meur a vaouez ha meur a dra.

## Tud

* Lady Jane Grey (1537–1554), plac'h 16 vloaz a voe rouanez Bro-Saoz e-pad 9 deiz en 1553,
* Lady Jane Seymour (skrivagnerez) (c.1541 – 1561), ur skrivagnerez saoznek
* Lady Jane Ruthven, a oa un dimezell-a-enor skosat, e lez Sveden er XVIIvet kanved
* Lady Jane Douglas,

## Oberennoù

* John Thomas and Lady Jane, romant saoznek gant D. H. Lawrence, en 1927.
* Lady Jane, ur ganaouenn saoznek gant The Rolling Stones, savet e 1966 gant Mick Jagger ha Keith Richards
* Lady Jane (film 1986), ur film e 1986.
# Marie-Anne Le Minor

Marie-Anne Le Minor (ganet d’ar 29 a viz Genver 1901 e Plonevez-Porzhe ha marvet e 1984), a oa ur penn-embregerezh breizhat.

## Levrlennadur

* Armel Morgant, Le Minor, Coop Breizh, 2012

## Liammoù

* http://www.leminor.com/
# Marie-Anne Praud de La Nicollière

Marie-Anne Praud de La Nicollière, ganet d'ar 4 C'hwevrer 1838 e Machikoul ha marvet d'ar 26 Du 1905 e Naoned, a oa ur skrivagnerez vreizhat c'hallek hag a implijas meur a anv-pluenn evit sinañ he oberennoù : Gabrielle d’Éthampes, Anna Templier, Marie de Ruays ha Madeleine Boffrand

## Oberennoù
### Gabrielle d'Éthampes

* Fleurs de Bretagne - 1
** Les Enfants nantais
** L'Hermine du roi Conan
** Nominoë
** La Fille du Barde
** L'Oiseau du bon Dieu
** Le poids d'une couronne
* Fleurs de Bretagne - 2
** Marie la Muette
** Le Fuseau bénit
** L'aumônière de Françoise
** La petite Brette

   #### E brezhoneg

       Er gelaouenn Feiz ha Breiz e voe embannet un nebeut troidigezhioù.
      * An daou vreur euz an Naonet e 1869, troet gant Gabriel Morvan diwar Les Enfants nantais.
      * Labousik Doue e 1871, troet gant Goulven Morvan diwar L'Oiseau du bon Dieu.
      * Pouez eur Gurunen e 1871, troet gant Goulven Morvan diwar Le poids d'une couronne.
      * Mari ar vudez e 1871, troet gant Goulven Morvan diwar Marie la Muette.
      * An inkin benniget e 1870, troet gant Goulven Morvan diwar Le Fuseau bénit.
      * Aluzennou Franseza a Amboaz e 1872, troet gant Goulven Morvan diwar L'aumônière de Françoise.
      * Brettik e 1871, troet gant Goulven Morvan diwar La petite Brette.

## Notennoù

* ↑ Fleurs de Bretagne - 1
* ↑ Fleurs de Bretagne - 2
# Maricao (Puerto Rico)

Maricao zo ur gumun eus Puerto Rico.

## Liamm diavaez

* Festival e Maricao
# Marie-Anne de Mailly-Nesle

Marie-Anne de Mailly-Nesle (Pariz, 5 a viz Here 1717-8 a viz Kerzu 1744), markizez La Tournelle ha dugez Châteauroux, hag unan eus ar c'hoarezed de Nesle, a oa serc'h d'ar roue gall Loeiz XV.
# Marie-Angélique Duchemin

Marie-Angélique Duchemin, ganet d'an 20 a viz Genver 1772 e Dinan ha marvet d'an 13 a viz Gouere 1859 e Pariz, a oa ur vrezelourez c'hall hag ar vaouez kentañ bet medalennet ent-ofisiel gant al Lejion a Enor d'ar 15 aviz Eost 1851.

## Daveoù ha notennoù

* ↑ (fr) "Le destin exemplaire de la première femme à devenir chevalier de la Légion d'honneur" - Mirdi an Arme
# Marie-Anne de La Trémoille

Marie-Anne de La Trémoille, ganet e 1642 e Bariz ha marvet d'ar 5 a viz Kerzu 1722 e Roma, a oa ur briñsez c'hall e servij pried roue Spagn Felipe V.
# Maricao

Maricao zo anv meur a lec'h e Puerto Rico.
* Maricao (Puerto Rico), kumun,
* Maricao (Vega Alta), karter e kumun Vega Alta,
* ar Stêr Maricao (Río Maricao e spagnoleg)
# Marie

Marie zo un anv-badez gallek, tchekek hag alamanek. Dont a ra eus an anv latin Maria.

## Anvioù deveret

Kalz anvioù deveret zo :
* Marie-Anne,
* Marie-Claude,
* Marie-Élisabeth,
* Marie-Françoise,
* Marie-Henriette,
* Marie-Isabelle,
* Marie-Jeanne,
* Marie-Louise,
* Marie-Paule,
* Marie-Pierre,
* Marie-Renée,
* Marie-Thérèse,
* Manon, Marianne, Marielle, Mariette, Marilise, Marion, Maryse, ha re all.

## Yezhoù all

* Mari, e brezhoneg,
* Mary, e saozneg,
* Maria, en italianeg ha portugaleg,
* María, e spagnoleg,

## Paotred

* Jean-Marie eo an anv anavezetañ, met François-Marie, Joseph-Marie, Louis-Marie, Pierre-Marie, Yves-Marie, ha re all zo ivez.

## Tud

Un anv-badez stank eo bet, rouesaet un tamm.

### Rouanezed ha priñsezed

* Marie de Clèves, anv meur a briñsez alaman
* Marie de France, anv meur a briñsez c'hall
* Marie d'Orléans, anv meur a briñsez c'hall
* Marie von Hessen-Kassel, anv meur a briñsez alaman
* Marie Prusia, anv meur a briñsez prusian
* Marie von Sachsen, anv meur a briñsez alaman

#### XIIvet kantved-XVIIIvet kantved

* Marie de France (barzhez), barzhez c'hallek en XII$^{vet}$ kantved
* Marie de Bretagne, pe Mari Breizh (1446-1511)
* Marie von Brandenburg-Kulmbach (1519-1567)
* Marie Eleonore von Jülich-Kleve-Berg (1550-1608)
* Marie de Médicis, anv gallekaet Maria de' Medici (1575-1642), priñsez italian ha rouanez c'hall er XVII$^{vet}$ kantved
* Marie Leczinska, anv gallekaet Maria Leszczyńska, priñsez polonat ha rouanez c'hall en XVIIIvet kantved, pried d'ar roue gall Loeiz XV
** he merc'h Marie-Adélaïde de France (1732-1800),
* Marie-Antoinette Bro-C'hall, priñsez aostrian ha rouanez c'hall, dibennet en XVIII$^{vet}$ kantved

#### XIXvet-XXvet kantved

* Marie von Württemberg (1784–1844)
* Marie von Hessen-Darmstadt, pe Marija Alexandrowna e ruseg, (1824-1880), priñsez alaman hag impalaerez Rusia

### Tud all

* Marie de Rabutin-Chantal, anavezet evel markizez Sévigné, skrivagnerez c'hallek
* Louis-Marie Grignion de Montfort, sant breizhat
* Joseph Marie Jacquard, ijinour gall
* Marie Marvingt (1875-1963), sportourez ha nijerez c'hall
* Marie Curie, fizikourez c'hall
* Marie Laurencin, livourez c'hall
* Marie Déa (1912-1992), aktourez (c'hoariva, sinema ha skinwel) c'hall
* Marie Trintignant, aktourez c'hall muntret
* Marie Seznec Martinez, stilourez
* Marie Spartali Stillman, arzourez
* Marie-Georges Buffet, politikourez c'hall
* Selena Marie Gomez, aktourez ha kanerez stadunanat

### Anv-tiegezh

Un anv-tiegezh stank a-walc'h eo e kornôg Normandi.
* Michelle Alliot-Marie, politikourez c'hall
* Thierry Marie, marc'hhouarner gall
* Rose Marie (1923-2017), aktourez stadunanat

## Lec'hanvadurezh

* Gwelout Sainte-Marie
* Marie, kumun c'hall en Alpes-Maritimes
* Marie-Galante, enezenn c'hall en Antilhez

## Pennadoù kar

* Mari
* Marie-Antoinette
* Mary
* Maria
* María
# Marie-Anne

Marie-Anne, pe a-wechoù Marie Anne, pe Marianne, pe Mariane, zo un anv-badez gallek, a gaver a-wechoù e yezhoù all.

## Istor

Savet eo an anv diwar stagañ an daou anv-badez gallek Marie hag Anne, daou anv boutin a-walc'h er broioù kristen betek hon amzer, anv ar Werc'hez Vari hag he mamm, ha daou anv roueel dre ma'z int bet anvioù meur a rouanez er rouantelezh c'hall : Marie de Médicis, Anne d'Autriche dreist-holl, Marie-Antoinette ivez, hep kontañ ar ribitailh priñsezed.
Evit doare e oa stank ar merc'hed anvet Marianne e dibenn an XVIIIvet kantved e-touez ar bobl vunut, ha dreist-holl war a seblant e-touez ar merc'hed diwar ar maez deuet da labourat e kêr evel mitizhien e ti ar vourc'hizien.

## Yezhoù all

* Maria Anna, en italianeg
* Maria Ana, ha Mariana, e portugaleg ha spagnoleg
* Mary Ann e saozneg
* Mariana, e tchekeg, hag ivez: Marjánka, Márinka, Riana, Marka, Marina, Májinka
* Marianne a gaver ivez e galleg, hag en alamaneg

## Tud
### Tud uhel

* Marie-Anne d'Autriche, pe Maria Anna Aostria, anv meur a briñsez
* Marie-Anne de Bavière, pe Maria-Anna Bavaria, anv meur a briñsez
* Marie Anne de Bourbon, anv meur a briñsez c'hall
* Marie-Anne d'Espagne, pe Maria Anna Spagn, anv meur a briñsez
* Marie Anne Mancini, pe Maria Anna Mancini (1649 -1714), nizez d'ar c'hardinal Mazarin.
* Marie-Anne de Mailly-Nesle, dugez c'hall

### Tud ordinal

* Marie-Anne-Christine Quinault, aktorez c'hall er XVIIvet kantved
* Marie-Anne Isler-Béguin, politikourez c'hall
* Marie-Anne de Camargo, korollererez velgiat en XVIIIvet kantved
* Marie-Anne Botot Dangeville, aktorez c'hall en XVIIIvet kantved
* Marie-Anne Robert, skrivagnerez c'hall en XVIIIvet kantved
* Marie-Anne Le Minor (1901-1984), kannadourez ar c'hiz vigoudenn

## Traoù all

* Marianne, anv mojennel ar Republik C'hall.

## Pennadoù kar

* Marianna
* Maria Ana
# Marie-Antoinette Aostria

Marie-Antoinette Aostria (Vienna, 2 a viz Du 1755 - Pariz, 16 a viz Here 1793), Maria Antonia Anna Josepha Johanna Habsburg-Lorraine hec'h anv klok, a oa ur briñsez impalaerel aostrian, arc'hdugez Aostria, priñsez Hungaria ha Bohemia, dimezet d'an daofin gall Loeiz a voe roue Bro-C'hall goude-se, ha dre-se daofinez Bro-C'hall ha rouanez Bro-C'hall goude. Dibennet e voe e-kerzh an Dispac'h gall. Lesanvet e voe « l’Autrichienne » kenkent hag erruet e lez Bro-C'hall, « Madame Déficit » goude, ha « Madame Véto » diwezhatoc'h.

## Buhez

Merc'h e oa da Frañsez Iañ an Impalaeriezh Santel ha d’e bried an impalaerez Maria Theresia.
C'hoar e oa d'an impalaerien santel Joseph II ha Leopold II, a renas o-daou, an eil war-lerc'h egile.

## Levrioù

* Marie-Antoinette, romant he buhez gant Stefan Zweig
* Marie-Antoinette gant Antonia Fraser, Flammarion, Paris, 2006
* Marie-Antoinette, gant André Castelot, Librairie académique Perrin, Paris, 1962
* Marie-Antoinette. La captivité et la mort, gant G. Lenotre, Librairie académique Perrin, Paris 1908
* Journal de Léonard, coiffeur de Marie-Antoinette gant Léonard Autié, Les éditeurs libres, Paris, 2007
* Marie-Antoinette, buhezskrid gant Stefan Zweig.

## Filmoù

* Marie Antoinette - ur film stadunanat renet gant W.S. Van Dyke e 1938, ha Norma Shearer eo ar rouanez;
* Marie Antoinette - ur film stadunanat renet gant Sofia Coppola e 2006, ha Kirsten Dunst en rouanez.
# Los Payos

Los Payos a oa ul laz sonerien andalous ma sone tri mignon eus kêr Sevilla, Eduardo Rodríguez Rodway (1945), Luis Moreno Salguero (1945) ha José Moreno Hurtado Josele (1944).
En 1969 e voe embannet ar ganaouenn María Isabel, a deuas da vout kanaouenn an hañv, hag a reas berzh bras.
En 1971 e rejont o LP nemetañ, Lo mejor de Los Payos, met ne rejont ket biken un taol ken kaer evel hini María Isabel.

## Pladennoù
### Pladennoù bihan

* Como Un Adiós (1968)
* Adiós, Angelina (1968). Diwar Bob Dylan.
* María Isabel (1969)
* Pequeña Anita (1969)
* Señor Doctor (1970)
* Un Tipo Raro (1970)
* La Paz, El Cielo y Las Estrellas (1971)
* Vuelve Junto a Mí (1972)

### Kendastumadoù

* Lo Mejor de Los Payos (1971)
* Grandes Éxitos (1973)
* Los Payos (Yerbabuena. Todas sus grabaciones) (2000). Hollad o oberenn.
# Los Pozuelos de Calatrava

Los Pozuelos de Calatrava zo ur gumun e proviñs Ciudad Real, e Kastilha-La Mancha.
# Los Ríos

Los Ríos zo un anv-lec'h spagnolek.
* Proviñs Los Ríos, en Ecuador.
* Rannvro Los Ríos, e Chile.

## Pennad kar

* Ríos