OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Tomografiez jedet

An empenn, an eskern, kest ar brusk pe an tor vez studiet gant ur skanner tomografiez jedet
Klask a ra direizhderioù n'int ket gwelus war radiofiezioù boutin pe gant ekografiezioù.
Aotren a ra :
Da lakaat war wel bilimadurioù, flusoù gwad, gwerblennoù, krangennoù, nozel, yuzh.
Da lec'hiañ resis benvegennoù-korf.
Da spisaat treug ur wazhenn.
Ar Skanner Tomografiez Jedet
Implijet e vez ar bannoù-X gant ar skanner tomografiez jedet. Savet e vez skeudennoù eus korf ar c'hlanvourion e darnoù tanav gant ur gorzenn bannoù-X a boltrej ar c'hlañvour. N'eo ket a-varv ar gorzenn bannoù-X met treiñ a ra en-dro d'ar c'hlañvour, e-barzh kelc'h ar vekanik-skann. A-drugarez d'un urzhiater galloudus-tre e vez jedet ha graet skeudennoù eus diabarzh korf ar c'hlañvour. Da c'houde e vez moulet ar skeudennoù-se war ur film a-benn bezañ studiet. Ar peurliesañ e vez strinkellet un dourel iodet er c'hlanvour a-benn gwellaat doare ar skeudennoù. Ar produ iodet a c'hall bezañ strinkellet dre ar wazh, lonket pe lakaet dre ar fraezh.
Ar vekanik a zo lodennet gant ur c'helc'h emañ ar gorzhenn bannoù-X en e-varzh hag ur gouskedenn a vo astennet warni ar c'hlanvour, hag a vo lakaet e kreiz ar c'helc'h.
# Tomos

Tomos zo un anv-badez kembraek, a orin hebreek, Tomaz e brezhoneg.

## Tud

* Tomos Glyn Cothi, pe Thomas Evans , barzh,
* Tomos ap Dafydd Pennant (c. 1480 - c.1515/22) abad Abaty Dinas Basing e Sir Fflint .
* Tomos Prys Bardd (war-dro 1564 ? - ...) soudard ha morlaer

### Anv-tiegezh

* Angharad Tomos (1958 -), skrivagnerez kembraek

## Lennegezh

* Gwen Tomos romant kembraek e 1894 gant Daniel Owen

## Skinwel

* Tomos a'i Ffrindiau, abadenn skinwel

## Bier

* Tomos Watkin Bragdy Cymreig, kompagnuezh bresañ bier en Llandeilo ...

## Evn

* Titw Tomos Las, un evn a zo kalvennig c'hlas e anv brezhonek.
# Tomás Luis de Victoria

Tomás Luis de Victoria, a-wechoù Tommaso Ludovico da Vittoria evel en doare italianek, bet ganet e Sanchidrián (en Impalaeriezh trevadennel Spagn d'ar mare-se) war-dro 1548 hag aet da Anaon d'ar 27 a viz Eost 1611 e Madrid (en Impalaeriezh trevadennel Spagn), a oa ur beleg katolik deuet da vezañ brudetañ sonaozour ar XVI$^{vet}$ kantved e Spagn.

## E vuhez

War-dro seizh pe eizh vloaz e oa kolist e laz-kanañ iliz-veur kêr Ávila.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Tomsk

Tomsk (Томск e rusianeg) zo ur gêr eus eus Rusia, e mervent Siberia. Poblet eo gant 564 910 a dud (2015). Kêr-benn Oblast Tomsk eo. Emañ war lez ar stêr Tom, nepell diouzh kêr Seversk, a zo brudet abalamour ma vez eztennet plutoniom en he zrowardroioù.
Unan eus kêrioù koshañ Siberia eo Tomsk: e 2004 e oa bet lidet he 400 vloaz. Dre ma'z eo ur gêr gozh e kaver enni skolioù-meur ha kreizennoù enklask. Un aerborzh a zo ivez.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Ti-kêr Tomsk
* Подробная карта Томской области
* Сайт города Томска
# Tommelise

Tommelise zo ur gontadenn danek gant Hans Christian Andersen (1805–1875). En em gavout a ra gant tousegi, c'hwiled-derv, ha gozed, ha kavout a ra ur priñs a-vent ganti.

## Gerdarzh

Dont a ra an anv Tomelise eus ar ger danek tommel, meud. Evit an anv Maia, roet dezhi e fin ar gontadenn, a deu eus ar romant danek En Hverdags-Historie, gant Thomasine Gyllembourg, e 1828.

## Yezhoù all

* Mignolina, en italianeg
* Patufeta, e katalaneg
* Poucette, e galleg, diwar pouce, meud
* Polegarzinha, e portugaleg, diwar polegar, meud
* Pulgarcita, e spagnoleg, diwar pulgar, meud. A-wechoù Almendrita
* Thumbelina, e saozneg, diwar thumb, meud

## Istor

Kentañ ma voe embannet a voe en ul levrig gant an embannadurioù C. A. Reitzel d'ar 16 a viz Kerzu 1835 e Kopenhagen e Danmark, war un dro gant div gontadenn all.

## Ar gontadenn

Ur vaouez a bed Doue da gaout ur bugel. Klevet eo gant ur sorserez, hag a zegas ur c'hreunenn dezhi. Hag ar vaouez d'he lakaat en douar. Dont a ra ur vleunienn, hag enni ur plac'hig, a voe anvet "Meudezig.
Un noz e teuas un touseg dre ar prenestr hag a dapas bugel ha kavell hag a gasas anezho d'ar c'heun...

## Arouez

Arouez ar vent a gaver e meur a gontadenn: Meudig, Tom Thumb, Perig ar Meud, Gulliver gant Jonathan Swift, pe Meister Flak gant E.T.A. Hoffmann. El levr Alis e Bro ar Marzhoù ivez e teu Alis da vezañ bihanik goude evañ ur vuredad.

## Embannadurioù

* The Strange Adventures of Little Maia, e-barzh The Olive Fairy Book gant Andrew Lang e 1907.

## Liammoù diavaez

* Skrid divyezhek spagnolek ha danek : .
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Tomoe

An tomoe (巴) zo un arouez japanat, hag a gaved gwechall en ardamezioù, hag a denn d'an triskell. Doare ur magatama zo dezhañ. Ar mitsutomoe zo ur stumm boas anezhañ, gant tri magatama troiellek.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Tomoe Gozen

Tomoe Gozen a oa ur vaouez samourai e diwezh ar Marevezh Heian en XII$^{vet}$ kantved e Japan.
Dimezet e oa gant Minamoto no Yoshinaka, met ne chome ket er gêr da c'hortoz he gwaz, pell alese. E heuliañ a rae war an tachennoù-emgann ha kemer a rae perzh er c'hadoù.
Gant daou gleze, a oa brient ur samourai, hag un naginata (un doare falc'h japanaat) e veze o stourm war varc'h hag o tiwall he gwaz diouzh e enebourien. Anzavet e veze he nerzh hag e c'halonegezh gant an holl gadourien (bushi), kamaladed pe get.
He gwaz, Minamoto no Yoshinaka, breur Yoritomo ha Yoshitune, a oa ur jeneral lemm. Dre ma oa lemm betek re hervez e vreudeur e voe muntret ganto.
Goude kement-se, Tomoe Gozen a baouezas d'en em gannañ hag a yeas da leanez voudaat. Krog e voe ar vojenn d'en em ledañ ha lakaet e voe e buhez da bezhioù-c'hoari Nô.
Tomoe Gozen a vez adkaet alies e-kerzh gouel Jidaï Matsuri e Kyōto d'an 22 a viz Here.

## Daveoù

* (en) Stephen Turnbull, Samurai Women 1184-1877, Osprey Publishing, 2012 (ISBN 978-1-78096-333-4)
* (en) Szczepanski, Kallie, A Long History of Japanese Women Warriors, ThoughtCo, 25 Eost 2020
# Tomás O'Horan

Tomás Antonio O'Horán y Argüello (San Francisco de Campeche, 1776-1848) a oa un alvokad mec'hikan (mec'hikan goude brezel dizalc'hiezh Mec'hiko) ha politiker republikan.
Mab e oa da John O'Horan eus Kontelezh Corcaigh en Iwerzhon ha María Gertrudis de Argüello y Monte, eus Campeche. Deuet e oa John da Yucatán dre an Inizi Kanariez.
# Theodor Fontane

Theodor Fontane, pe Heinrich Theodor Fontane (ganet d'an 30 a viz Kerzu 1819 e Neuruppin, marvet d'an 20 a viz Gwengolo 1898 e Berlin) a oa ur skrivagner alaman, a oa orin e familh e kreisteiz Bro-C'hall.
Da gentañ e voe apotiker, evit plijout d'e dad. E 1849 e tilezas ar vicher-se ha kregiñ da labourat evel kazetenner en Dresdner Zeitung. Skrivañ a reas danevelloù-beaj, romantoù-kazetenn, barzhonegoù ha pennadoù skridvarnerezh. E oberenn anavezetañ eo ar romant Effi Briest, embannet e 1896. Ur romant all, L'Adultera, zo bet lakaet e brezhoneg.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Theodor Mommsen

Christian Matthias Theodor Mommsen (ganet d'an 30 a viz Du 1817 e Garding ha marvet d'ar 1añ a viz Du 1903 e Charlottenburg) a oa ur skrivagner hag istorour alaman.
Sellet a reer outañ evel unan eus an istorourien bouezusañ en XIX$^{vet}$ kantved hag unan eus ar gwellañ arbennigourien war istor Henroma. E-touez e gantadoù a skridoù eo brudet, dreist-holl, e bezh mell Istor Roma (Römische Geschichte) e teir levrenn (1854-1855). Evit se e oa aet gantañ priz Nobel al lennegezh e 1902.
Ezel e voe Theodor Mommsen, etre 1881 ha 1884, eus ar parlamant alaman anvet Reichstag.
E 1867 e voe anvet da ezel a enor en Akademiezh Hungaria ar Skiantoù.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Theodor Galle

Theodor Galle (miz Gouere 1571 e Antwerpen - miz Kerzu 1633 e Antwerpen) a oa un engraver flamank, o tont eus ur familh engraverien.

## Buhez hag oberenn

Mab da Philip Galle ha breur Cornelius Galle gozh e oa. Stummet e voe e Roma, eno e tresas ar savadurioù kozh. An holl oberennoù-se a zastumas en e levr Imagines ex antiquis marmoribus, numismatibus et gemmis expressae, d'e heul e kaver un dastumad engravadurioù diazezet war e dresadennoù anvet Speculum illustrium virginae, ha Buhez Maria.
E-karg e voe eus ul lodenn eus an engravadurioù a gaver e-barzh Nova reperta, embannet gant Jan Galle diwar oberennoù Jan van der Straet.

## Levrlennadur

* The new Hollstein Dutch & Flemish etchings, engravings and woodcuts (1450 - 1700), Sound and Vision publishers, Rotterdam, 2001
# Theodor Hosemann

Friedrich Wilhelm Heinrich Theodor Hosemann, ganet d'ar 24 a viz Gwengolo 1807 e Brandenburg an der Havel hag aet da Anaon d'ar 15 a viz Here 1875 e Berlin, oa oa ul livour, tresour ha ludresadenner a orin alaman.
Hosemann a oa mab un ofisour eus al Lu Prusian dre-se e fiñvas kalzig pa oa yaouank, betek an oad a 12 vloaz. Bez e voe o labourat en embregerezh skeudennaouiñ Arnz & Winckelmann e Düsseldorf. Goude-se e voe treser, paeet 200 Thaler bep bloaz. D'ar memes mare e klaske bezañ degemeret er Kunstakademie Düsseldorf (skol an arzoù-kaer).
* Tennet eus Wien wie es ist gant Gross-Hoffinger
* Evit taolenniñ ar varzhoneg Die Heinzelmännchen gant Kopisch
* Berliner Eckensteher tennet eus Berlin wie es ist
* Adal Münchhausen levr gant Bürger
* Abadenn skeudennaouiñ adal al levr Berlin wie es ist
# Theodor de Bry

Theodor de Bry (1528 e Liège – 27 a viz Meurzh 1598 e Frankfurt am Main) a oa un treser, engraver hag embanner. Brudet eo, evel e vab Johann Theodor de Bry (1561-1623) dre ma lakjont embann Peregrinationes in Indiam orientalem et Indiam occidentalem, ma lenner rentaoù-kont ar beajoù kentañ da Amerika.
Kazi sur e teskas gant e dad, an orfebour Thiry de Bry yaouank. Martez e rankas tec'hout kuit eus Liège ha mont da Straßburg dre ma oa gwelet evel un disivouder ha dre ma oa bet lamet holl e vadoù digantañ. Soñjal a reer en em stalias e Straßburg e 1560. Ur gêr a-bouez e oa a-zivout diorren an arzoù (engraviñ ha orfeberezh dreist-holl), hag eno e veze degemeret an holl re a veze heskinet abalamour d'o c'hredennoù. Eno ivez e timezas gant Catherine Esslinger.
E Londrez edo etre 1587 ha 1588, ha goude-s en em stalias da vat e Frankfurt.

## E oberenn

* Peregrinationes in Indiam orientalem et Indiam occidentalem, Frankfurt am Main, 1590-1634

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Theodor de Bry: buhez hag oberennoù
* Dastumadegoù skol-veur Liège
* An Azginivelezh e Liège
* Theodor de Bry hag e Beregrinationes in Indiam orientalem et Indiam occidentalem
* Taolenn Peregrinationes in Indiam orientalem et Indiam occidentalem e latin hag en alamaneg
* Peregrinationes in Indiam orientalem et Indiam occidentalem
* Roanoke e «Virginia» diwar Peregrinationes in Indiam orientalem et Indiam occidentalem
* Engravadurioù Theodor de Bry
* Roll dourlivadurioù John White hag engravadurioù Theodor de Bry
# Theodor Busse

Ernst Hermann August Theodor Busse, ganet d'ar 15 a viz Kerzu 1897 hag aet da Anaon d'an 21 a viz Here 1986, a oa un ofiser alaman e-pad ar C'hentañ hag an Eil Brezel-bed.

## Buhez

Busse, genidik a Frankfurt (Oder), a oa emezelet e lu an Impalaeriezh alaman evel skoliad ofiser e 1915. Diplomet ha degemeret er servij e voe e miz C'hwevrer 1917. Enoret e voe gant ar groaz houarn gant klezeier eus an urzhiad Hohenzollern. Goude an arsav-brezel e voe degemeret evel unan eus an 2000 ofiser degemeret er Reichswehr. Pignat a reas gant ar renkoù goustadik, betek bezañ un ofiser e penn uhelañ al lu e miz Ebrel 1939. Kregiñ a reas ur stummadur e miz Eost. Ar stummadur a bade etre ar 1añ a viz Here 1939 ha an 30 a viz Gwengolo 1940. Etre 1940 ha 1942 e oa penn ofiser an obererezhioù evit ar Jeneral (ha goude-se Generalfeldmarschall) Erich von Manstein en 11vet lu war Talbenn ar Reter.
Chomet e oa e servij von Manstein etre 1942 ha 1943 evel Penn an oberiadurioù e Strollad Arme an Don. Etre 1943 ha 1944 e oa unan eus pennoù uhelañ ar Strollad Arme Su. O vezañ e servij ar Strollad Arme Su e voe enoret gant Kroaz marc'heg ar Groaz houarn d'an 30 a viz Genver 1944. Chomet e oa nebeut amzer en adarmead a-raok bezañ kefridiet evel penn uhel ar 121vet divizion troadegiezh. E miz Gouhere 1944 e oa e penn ar 1añ Korf Arme.
E-pad pemp miz diwezhañ ar brezel, Busse a oa e penn an 9vet lu alaman a oa e Strollad Arme ar Vistula. Gant ma oa ar soviediz o kenderc'hel da aloubiñ Alamagn, stourmet en devoa evit difenn ar gêr-benn e-pad Emgann Berlin. An tu a voe dezhañ da vezañ diazez an difenn e-penn an 9vet lu e-pad Emgann Seelow hag Emgann an Oder-Neisse.
Gant ma oa Busse e penn an 9vet lu abaoe an 21 a viz Genver 1945, ne oa ket bet anzavet ent-ofisiel. Ar boaz a oa evit ar pennoù uhel e stummadur da gaout ur mare a 6 miz test a-raok bezañ lakaet e post en gwirionez. Dre ma oa kodianet Alamagn a-raok ar 6 miz ne voe ket titlet biken.
# Theodor Eicke

Theodor Eicke (17 Here 1892 – 26 C'hwevrer 1943) a voe un amaezhiad eus an SS ha penn ur rann ag ar Waffen SS en Trede Reich. Unan ag ar re giriekañ evit diorren kampoù-bac'h e oa. Eicke a servijas evel eil komandant kamp Dachau etre Mezheven 1933 ha Gouhere 1934, hag a-gevret gant Michael Lippert e voe erouner Nozvezh an Hirgontilli a echuas gant lazhadenn penn an SA, Ernst Röhm, e 1934. Derc'hel a reas da ziorren reizhiad ar c'hampoù-bac'h evel Enseller Kampoù Bac'h kentañ.
E 1939 e teuas da vout komandant ar Rann SS Totenkopf er Waffen-SS, o ren ar rann e-pad an Eil Brezel-bed davet talbenn ar c'hornôg hag ar reter. Eicke a voe lazhet d'ar 26 C'hwevrer 1943, pa voe diskaret e garr-nij e-kerzh Trede Emgann Kharkov.
# Theodor Kittelsen

Theodor Severin Kittelsen (27 a viz Ebrel 1857 – 21 a viz Genver 1914) a oa ul livour ha skeudennour norvegian hag unan a garetañ arzourion ar vro. Deuet e oa da vout brudet evit bout livet gweledvaoù Norvegia ha savet skeudennadurioù marvailhoù ha mojennoù ar vro. Brudet eo dreist-holl evit an trolled ha boudoù mojennel treset gantañ.
Peurliesañ e vez lakaet an oberennoù livet gantañ er stil nevezromantelour pe el livañ eeunek.

## Levrioù skeudennaouet gant Kittelsen

* Fra Livet i de smaa Forholde I-II (1889-1890)
* Fra Lofoten I-II (1890-1891)
* Troldskab (1892)
* Glemmebogen (1892)
* Har dyrene Sjæl? (1894)
* Kludesamleren (1894)
* Im Thierstaate (1896)
* Ordsprog (1898)
* Svartedauen (1900)
* Billeder og Ord (1901)
* Folk og trold. Minder og drømme (1911)
* Soria Moria slot (1911)
* Løgn og forbandet digt (1912)
* Heimskringla (1914)

## Oberennoù

* Nøkken, 1887-92 (Niksenn)
* Ekko 1888. (Heklev)
* Huldra forsvant (Ar voudig a steuzias)
* Hakkespett, 1912 (Kazeg-koad)
* Kornstaur i måneskinn, ca. 1900
* Trollet som grunner på hvor gammelt det er, 1911 (An troll en em c'houlenn pe oad eo)
* Det rusler og tusler rasler og tasler, 1900
* Skogtroll, 1906 (Troll ar c'hoad)
* En uheldig bjørnejakt. (An Arzha Dichañsus)
* Kvitebjorn - Kong Valemon .1912 (Ar Roue Arzh Gwenn)
* Op under Fjeldet toner en Lur .1900 (E Lein an Torgennoù e tasson ur Gleronadenn)
* noekken som hvit hest .1909
* Juletroll .1907 (Troll Jule)
* 12 villender .1897 (An 12 Houad Gouez)
* Streik .1879 (Diskrog-labour)
* Gutt på hvit hest (Paotr war ur Jav Gwenn)

## Kittelsen hag an issevenadur Black Metal

Adimplijet ez eus bet livadurioù ha skeudennadurioù savet gantañ gant strolladoù Black Metal (pe Folk Metal) zo (Satyricon, Empyrium, Otyg…) evit skeudenniñ o fladennoù. An hani en deus graet an implij stankañ anezhe eo Burzum (Dreist-holl re Svartedauen – Ar Marv Du –) evit pladennoù evel Hvis Lyset Tar Oss ha Filosofem.
# Tecciztecatl

E Mitologiezh an Azteked e oa Tecciztecatl doue al lorc'h, deuet da vezañ un doue eus al Loar, an "den el loar". Tēcciztēcatl, distaget /teːk.sis.ˈteː.kat͡ɬ/, a dalvez e yezh an Azteked kement ha "den eus Tēcciztlān", un anv lec'h hag a dalvez "Plasenn ar grogenn vras", eus tēcciztli pe "krogenn-vras" ; anvet ivez Tecuciztecatl, pe Teucciztecatl, eus ar stumm tēucciztli. Mab e oa da Dlaloc, doue ar glav, ha da Chalchiuhtlicue, doueez ar stêrioù hag al lennoù. En Tonalpohualli, deiziadur an Azteked, e tiwall ar c'hwec'hvet rummad triwec'h devezh anvet Miquiztli « marv ».
Krediñ a rae an Azteked e oant o vevañ en ur bed a oa en e benn rummadoù doueed eus an Heol. Ar pempvet e oa an hini diwezhañ, anvet Tonatiuh. Marvet e oa an tri c'hentañ abalamour da varradoù-amzer, jagoared pe glav-pil. Beuzet e oa ar pevare gant un dic'hlann pa droas an dud e pesked hag a lammas er mor. Goude marv ar pevare heol, an Azteked a grede e oa en em dolpet an doueed da zivizout peseurt doue a vefe an heol kentañ. Savet e oa un tantad gante da aberzhiñ an hini en em ginnigfe. Daou zoue – Nanahuatzin ha Tecciztecatl – o doa c'hoant da gaout an enor-se. Nanahuatzin, un doue paour, a oa choazet rak forzh penaos e c'halled tremen heptañ. Tecciztecatl lorc'hus an tamm anezhañ a c'houlennas groñs kaout an enor-se, met d'ar ar mare diwezhañ e chomas da dortal. Nanahuatzin a ziskouezas muioc'h a galon hag a lampas en tan. Tecciztecatl, kavet kalonegezh d'e dro, a heulias Nanahuatzin, ha daou heol disheñvel a lugernas er memes mare en oabl. Droug a savas en doueed rak Tecciztecatl, pinvidik ha leun a lorc'h, en doa heuliet Nanahuatzin, un doue uvel, ha teurel a rejont ur c'honifl ouzh penn Tecciztecatl da gastizañ anezhañ en abeg d'e laoskentez. Chom a reas roud ar c'honifl war e zremm, ar pezh a lakaas sked Tecciztecatl da zigreskiñ kement ha ken bihan ne c'halled e weled nemet da noz, deuet e oa da vezan al Loar.
E skeudennoù zo e touge Tecciztecatl ur pikol krogenn wenn gantañ war e gein, tēucciztli e Nahouatleg, a aroueze al Loar hec'h-unan. E skeudennoù all en doa eskell ur valafenn.

## Notennoù

* ↑ Adela Fernández, Dioses Prehispánicos de México, mitos y deidades del panteón náhuatl, Mexico, 1998, ISBN:968-38-0306-7.
* ↑ Otilia Meza, El Mundo Mágico de los Dioses del Anáhuac, Mexico, 1981, p.135 -142, ISBN968-35-0093-5

## Levrlennadur

* Mary Miller (istorourez an arzoù), Karl Taube, The Gods and Symbols of Ancient Mexico and the Maya, Thames and Hudson, London, 1993, ISBN:0-500-05068-6 diellaouet eno
# Ted Bundy

Theodore Robert Bundy, ganet Theodore Robert Cowell d'ar 24 a viz Du 1946 ha lazhet d'ar 24 a viz Genver 1989, a oa ul lazher a steudad, skraper, gwaller, laer, nekrofil en devoa taget ha muntret meur a vaouez yaouank er bloavezhioù 1970 ha marteze goude-se. Nebeut amzer a-raok bezañ lakaet d'ar marv ha goude un degad a vloavezhioù o nac'hañ, en devoa kofesaet 30 muntr bet sevenet e seizh stad etre 1974 ha 1978. An niver gwirion a zo dianav hag a c'hellfe bezañ uheloc'h. Lakaet eo bet d'ar marv dre gador-dredan e 1989.

## Gouzañverezed
### 1974

Washington, Oregon
* 4 a viz Genver: Karen Sparks (a-wechoù hevelebekaet gant Joni Lenz el lennegezh) (18 vloaz): Bazataet ha gwallet en he gwele pa oa o kousket, manet bev
* 1 añ a viz C'hwevrer: Lynda Ann Healy (21): bazataet pa oa o kousket ha skrapet; klopenn ha gaved adkavet en Taylor Mountain
* 12 a viz Meurzh: Donna Gail Manson (19): Skrapet pa oa o vale war-zu ur sonadeg en Evergreen State College; ar c'horf stlapet (hervez Bundy) en Taylor Mountain, chomet kollet abaoe
* 17 a viz Ebrel: Susan Elaine Rancourt (18): steuziet goude un emvod er Central Washington State College; klopenn ha gaved adkavet en Taylor Mountain
* 6 a viz Mae: Roberta Kathleen Parks (22): steuziet en Oregon State University e Corvallis; klopenn ha gaved adkavet en Taylor Mountain
* 1añ a viz Even: Brenda Carol Ball (22): steuziet goude bezañ kuitaet an davarn Flame Tavern e Burien; klopenn ha gaved adkavet en Taylor Mountain
* 11 a viz Even: Georgann (faziet alies gant ar stumm "Georgeann") Hawkins (18): skrapet er straed a-dreñv ar Sorority House, UW; eskern adkavet hag hervez Bundy e oa reoù Hawkins en Issaquah
* 14 a viz Gouhere: Janice Ann Ott (23): skrapet er park Lake Sammamish State Park e-pad an deiz; eskern adkavet en Issaquah
* 14 a viz Gouhere: Denise Marie Naslund (19): skrapet peder eurvezh goude skrapadenn Ott er memes park; eskern adkavet en Issaquah
# Teatro bufo cubano

An Teatro bufo cubano zo un doare c'hoariva poblek e Kuba en eil hanterenn an XIX$^{vet}$ kantved.

## Liammoù diavaez

* (es) Cuba Tesoro
# Teba

Teba zo ur gumun eus Spagn e proviñs Málaga.
# Tec

An Tec zo ur stêr eus Vallespir, e Katalonia an Hanternoz hag a ziskenn eus ar Pireneoù hag a red a gornôg da reter .

## Kumunioù treuzet

* Prats de Molló i la Presta
* El Tec
* Arles de Tec
* Els Banys d'Arles
* Ceret
* Morellàs
* El Voló
* Brullà
* Ortafà
* Elna, ma ya da aberiñ er Mor Kreizdouar.
# Teca Calazans

Terezinha João Calazans (Teca Calazans) (Vitória (Espírito Santo), 20 a viz Here 1940) zo sonerez, kanerez ha sonaozourez vrazilat. Señiñ a ra gitar ha berimbau.
Savet e voe e Recife, eno e teskas seniñ biolin ha troet e oa gant sonerezh ar vro, Pernambuco.

## Aktourez

Aktourez eo bet adalek 1964 en ur strollad c'hoariva gant Geraldo Azevedo ha Naná Vasconcelos hag e Rio de Janeiro adalek 1968.

## Kanerez

Da Vro-C'hall ez eas e 1970, ma chomas 10 vloaz. Distreiñ a reas da Vrazil betek 1989. Abaoe emañ o chom e Bro-C'hall.

## Pladennoù

Un 20 pladenn bennak he deus enrollet.
* Aquela rosa/Cirandas - Mocambo/Rozenblit (Compacto simples)
* Musiques et chants du Brésil (LP e CD)
* Caminho das águas (LP)
* Cadê o povo? (LP)
* Desafio de viola (LP)
* Jardin exotique (LP)
* Povo daqui - EMI (LP)
* Eu não sou dois - EMI (LP)
* Teca Calazans - EMI (LP)
* Mário 300, 350 (LP e CD)
* Mina do mar
* Villa-Lobos: serestas e canções
* O samba dos bambas
* Firoliu
* Pizindin: 100 anos de Pixinguinha
* Intuição
* Teca Calazans canta Villa-Lobos
* De cara nova
* Alma de Tupi

## Liammoù diavaez

* (fr) Lec'hienn ofisiel ar ganerez
* Clique Music
# Techenaweg

Ur yezh tchadek eus isskourr ar yezhoù badek eo an techenaweg (techenawa) komzet gwechall e Jigawa e Nigeria.
Ur yezh varv an hini eo.

## Gwelet ivez

* Yezhoù tchadek ar c'hornôg
* Yezhoù tchadek ar c'hornôg B
* Yezhoù afrez-aziatek
* Yezhoù Nigeria
* Porched ar yezhoù hag ar skriturioùAdkavit pennadoù Wikipedia a denn d'ar yezhoù.
* Krogit e-barzh ! Un danvez pennad eo ar pennad-mañ diwar-benn ur yezh dchadek eus ar c'hornôk ha labour zo d'ober c'hoazh a-raok e beurechuiñ. Gallout a rit skoazellañ Wikipedia dre glokaat anezhañ.
* Krogit e-barzh ! Un danvez pennad eo ar pennad-mañ diwar-benn Nigeria ha labour zo d'ober c'hoazh a-raok e beurechuiñ. Gallout a rit skoazellañ Wikipedia dre glokaat anezhañ.
# Tecwyn

Tecwyn a oa ur sant brezhon er VIvet kantved, e Rouantelezh Gwynedd, en hanternoz Kembre.
Gantañ e vije bet savet iliz Llandecwyn, e-kichen Llanfihangel y Traethau en Ardudwy, e Gwynedd.
Mab e vije bet da Ithel Hael (pe Ithael Hael). Div listenn zo eus bugale Ithel. En hini gentañ eo meneget ar sent Tanwg, Gredifael, ha Fflewyn, a zo stag o anv eus Gwynedd. Hervez al listenn all e vije breur da'r sent Fflewyn, Tegai, Trillo, Twrog, Llechid, ha Baglan.
A-hervez e vije deuet eus Breizh gant sant Cadfan hag Emyr Llydaw da sevel Llandecwyn.
Ur groaz keltiek kozh a voe kavet e 1879 pa vez diskaret an iliz d'ober unan nevez en he lec'h.
Lidet e vez Tecwyn d'ar 14 a viz Gwengolo.

## Levrlennadur

* Breverton, T. D. (2001). The Book of Welsh Saints. Cyhoeddiadau Glyndŵr.

## Pennadoù kar

* Tecwyn Ifan
# Tecwyn Ifan

Tecwyn Ifan, ganet e 1952 e Glanaman, zo ur c'haner kembraek. Brud a dapas gant ar c'han "Y Dref Wen" (Sain) e 1977. Sevel a ra e ganaouennoù, ton ha son, peurliesañ. Kaoz a vez gantañ eus Kembre hag ar Vro Gembraek hag eus Indianed Amerika.

## Pladennoù

* Y Dref Wen (Sain), 1977
* Dof Yn Ôl (Sain), 1978
* Goleuni Yn Yr Hwyr (Sain), 1979
* Edrych I’r Gorwel (Sain), 1981
* Herio’r Oriau Du (Sain), 1983
* Stesion Strata (Sain), 1990
* Y Goreuon (Sain), 1995
* Sarita (Sain), 1997
* Wybren Las (Sain), 2005
* Llwybrau Gwyn (Sain), 2012

## Notennoù

* ↑ Lec'hienn ar BBC
# Tremeirchion

Tremeirchion zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh e kontelezh Sir Ddinbych, e Kembre, 225 km eus Kerdiz. E 2011 e oa poblet gant 690 a dud, ha 221 anezho (32%) a oa kembraegerien.
* Iliz Corpus Christi
* Iliz Corpus Christi
* Ur wezenn-ivin 800 vloaz
* Diabarzh an iliz
* Bez Dafydd ap Hywel ap Madog

## Daveoù

* ↑ Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011 Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics)