# Ar Roc'h-Derrien

ar Roc'h-Derrien :
| Tiez kozh e kreiz-kêr. ||
| Anv gallek (ofisiel) | La Roche-Derrien |
| Bro istorel | Bro-Dreger |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Lannuon |
| Kanton | ar Roc'h-Derrien (betek 2015) Landreger (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 22264 |
| Kod post | 22450 |
| Maer Amzer gefridi | Jean-Louis Éven 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Lannuon-Treger Kumuniezh |
| Bro velestradurel | Bro Treger-Goueloù |
| Lec'hienn Web | (fr)Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 075 ann. (2016) |
| Stankter | 1 428 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 44′ 50″ Norzh 3° 15′ 30″ Kornôg / 48.7472222222222, -3.2583333333333 |
| Uhelderioù | bihanañ 2 m — brasañ 60 m |
| Gorread | 1,87 km² |
| ar Roc'h-Derrien ||
| kemmañ |
Ar Roc'h-Derrien, pe ar Roc'h pe c’hoazh Kêr ar Roc'h evel ma lavarer er vro, a oa ur gumun eus Breizh e Treger e departamant Aodoù-an-Arvor. Penn kanton e oa betek 2015. Ur Roc'hard a vez lavaret eus un den eus ar barrez. Emañ e kumun Roc'h-ar-Yeodi hiziviken.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Yeodi emañ ar Roc'h-Derrien.Gwel-meur. 2003
* Gweled ledan Penn ar Pont, en tu an dour dous
* Penn ar Pont, war zu krec'h (dour dous)
* Penn ar Pont. Tu traoñ, en tu an dour sall
* Gwelet ledan, tennet eus aod Langoad

### Kumunioù amezek
## Dezougen

* Ar porzh-houarn.
* Ar pont hent-houarn dreist d'ar Yeodi er Roc'h-Derrien (1905). Bet tarzhet gant ar rezistanted e fin an Eil brezel-bed. Bet dismantret da vat war dro 1956.
* War al linenn hent-houarn Pempoull Gwengamp, bet serret e miz Mae 1939, emañ ar Roc'h.

## Anv

* Marteville & Varin (1843) : Rupes Deriani pe Rocha-Derieni ... (gant un r nemetken betek 1450)
* B. Jollivet (1859) : Rupes-Deriani, pe Rocha-Derieni, stummoù skrivet kavet e Dom Morice).
* Marie Charant (1952) : " la Roche-Jaudi, la Roche-Derrien était antérieure au XIè siècle...".
* Régis de Saint-Jouan (1990) : "castrum de rupe, war dro 165; La Roche Derian, 1405; la Rochederien, 1434; Rocha Deryani, 1444".
* Ar Roc'h a zo bet lesanvet eo "Kapital Stoup" dre ar vro tro war dro en eus produet lin, kaset er gêr evit bezañ kivijet.

## Ardamezioù

* En argant e leon en gul.

## Brezhoneg
### Ar Brezoneg er Skol

* 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.

### Ya d'ar brezhoneg

D’an 21 a viz Meurzh 2018 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun.

### Tunodo

* An Tunodo, ul luc'haj hag a oa gant toerien ha pilhaouerien ar Roc'h.

## Istor

* Ar Roc'h-Derrien a zo ul lodenn bet disrannet diouzh Peurid-ar-Roc'h. Eskopti Landreger.

### XIV$^{vet}$ kantved

* Emgann ar Roc'h-Derrien e 1347, etre harperien Jean de Monfort, breur d'an dug Yann III, skoazellet gant ar Saozon, ha re Charlez Bleaz, skoazellet gant ar Frañsizien.
* Emgann ar Roc'h-Derrien e-kerzh Brezel Hêrezh Breizh
* Fin emgann Ar Roc'h. Munud ar werenn-livet.
* Fin emgann Ar Roc'h. Pilet ha gloazet, Charlez Bleiz a ro e c'hleze da Roperzh ar C'hastell, ur marc'heg eus an tu enep.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 49 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 4 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil Brezel-bed

* Kemeret e voe 22 300 Lur en ti-post, gant pevar ezel eus ar Rezistañs moarvat, d’an 30 a viz Mae 1944, hervez danevell sizhuniek Titouroù Hollek Sant-Brieg.
* Mervel a reas nav den eus ar gumun abalamour d'ar brezel.

#### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur soudard eus ar gumun d'an 20 a viz Ebrel 1960.

### XXI$^{vet}$ kantved

* Kendeuzet e oa bet gant teir c'humun all d'ar 1añ a viz Genver 2019 d'ober ur gumun nevez : Roc'h-ar-Yeodi.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz hag ar maerdi
* Plas kêr, war zu ar reter
* Plas kêr, war zu ar c'hornog
* Penn ar Pont, en tu krec'h (dour dous)
* Archerdi kozh

### Iliz katolik santez Katell

* Tour hag an nor veur, war ar c'huzh-heol.
* Talbenn en aer vat
* Talbenn en aer enep
* An ograou
* Ar Roc'h-Derrien. Iliz santez Katell. Ar piñsin
* An aoter
* Itron-Varia Druez

### Chapel Itron-Varia a Druez

* Chapel Itron Varia Druez, penn-kentañ XX$^{vet}$ kantved
* Chapel Itron-Varia a Druez, 1988

### Chapel Sant-Yann

* Chapel Sant Yann Chapel Sant Yann.

### Chapel ar C'halvar

* Moudenn ar c'hastell war ar C'hadastr, m'emañ chapel ar C'halvar
* Moudenn ar C'halvar, 1990
* Chapel ar C'halvar, gwelet eus tour an iliz
* Chapel ar C'halvar war voudenn ar c'hastell
* Skalieroù

### Tiez kozh e kreiz-kêr

* Leurgêr diouzh noz
* Leurgêr diouzh noz
* Ar monumant.
* Monumant ar re varv dirak ar maerdi, luc’hskeudenn ha kartenn-bost. E 1922 e voe dioueliet.
* Taolenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Poblañs
### Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

### Tud bet ganet eno

* Narsis Kelien, barzh ha gwerinoniour brezhonek 27 a viz Mezheven 1848.
* Yann Druilhenn, klasker-bara brudet.
* May Charant, leanez, kannadez ar Groaz-Ruz e-kerzh an Eil brezel-bed, he deus skrivet ul levr war istor Ar Roc'h-Derien, embannet e 1952.
* Alan an Diuzet, skrivagner brezhonek 16 a viz Eost 1900.
* Narsis Kelien
* Yann Druilhenn

## Pennadoù kar

* Hengoad,
* Peurid-ar-Roc'h,
* Pouldouran,
* Roc'h-ar-Yeodi.

### Ardamezeg ar familhoù

| Kersalioù | |
| Charlez Bleaz | |
| Beltram Gwesklen | |
| Sant Pern | |
| Amart ar Wern | |
| Kerbourig | |
| Rolland Taillard eus parrez Goudelin; konestabl ar Roc'h-Derrien ha Gwengamp; graet prizonier e-kerzh emgann ar Roc'h, da heul Charlez Bleaz, hag aet gantañ da Vro-Saoz; sinet en eus emglev Gwenrann 1381. | En erminoù, e femp gwerziden en gul gwifrellet |
* Kersaliou
* Charlez Bleaz, dug Breizh
* Beltram Gwesklen
* Sant Pern
* Amat ar Wern
* Kerbourig

## Levrlennadur

* (fr) Marie Carant: La Roche-Derrien; son histoire. Les Presses Bretonnes, Sant-Brieg, 1952
* (fr) Ernest Le Barzic : La Roche-Derrien. 1957
* (fr) Georges et Marie-Louise Le Fell : La Roche-Derrien de nos jours aux origines. Anagrammes. Here 2007 ; Embannadur nevez, klokaet ha reizhet. Embannet ganto o-unan. 2012.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr) Lec'hienn ofisiel ar gumun
* (fr) Infobretagne
* (br) Ar Roc'h war lec'hienn Geobreizh

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Marsel Guieysse, La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle, pajenn 266, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936
* 1 2 (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Éric Rondel, En attendant le Débarquement en Bretagne du 15 août 1943 au 6 juin 1944, pajennoù 268 ha 269, Dastumadenn Guerres et Conflits, Embannadurioù Astoure, Pleherel, 2011
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Recueil des actes administratifs spécial n°91,‎ 29 Here 2018
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Université de Lille
* ↑ (fr)Memorial Genweb