OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# 30 Genver

← Genver → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | | | | |

## Darvoudoù

* 1649 : dibennet eo ar roue Charlez Iañ (Bro-Saoz).
* 1933 : Adolf Hitler aet da gañseller en Alamagn.
* 1943 : Krouet ar Milis gall dre ul lezenn, embannet gant gouarnamant Vichy
* 1969 : sonadegig (42 vunutenn) gant ar strollad The Beatles war doenn savadur Apple Records e Londrez.
* 1972 : Bloody Sunday : soudarded eus lu ar Rouantelezh Unanet a denn war ur vanifestadeg evit ar gwirioù keodedel hag a lazh tud e Derry e Norzhiwerzhon.
* 2011 : mont a ra skipailh mell-dorn (paotred) Bro-C'hall da gampion ar bed evit ar pedervet gwech, e Malmö (Sveden).

## Ganedigezhioù

| Félix Faure | Franklin Delano Roosevelt |
* 1781 : Adelbert von Chamisso, barzh, louzawour ha skrivagner alamanek.
* 1841 : Félix Faure, Prezidant ar Republik e Frañs.
* 1882 : Franklin D. Roosevelt, Prezidant Stadoù Unanet Amerika.
* 1886 : Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, skrivagner galizek.
* 1903 : Frañsez Debauvais, politikour breizhat.
* 1916 : Antonio Apaeicio, skrivagner spagnol.
* 1937 : Boris Spassky, mestrc'hoarier echedoù soviedat-gall.
* 1969 : Alexei Dreiev, meurc'hoarier echedoù rusian.
* 1974 : Christian Bale, aktour saoz.
* 1980 : Katell Quillévéré, dilhataerez, filmaozerez saverez senario c'hall.
* 1980 : Kaaris, rapper gall.

## Marvioù

* Mohandas Karamchand Gandhi e 1942
* 1793 : Armand Tuffin ar Roueri, brogarour breton.
* 1858 : Coenraad Jacob Temminck, loenoniour izelvroat.
* 1889 : en em lazhet Rudolf Aostria-Hungaria, mab pennhêr Impalaer Aostria, gant e serc'h e Mayerling, Aostria.
* 1909 : Anna Mezmeur, leanez, istorourez, troourez ha skrivagnerez vrezhonek.
* 1948 : Mohandas Karamchand Gandhi, prederour ha politikour indian.

## Lidoù

* Deiziadur henroman : III ante calendas Februarias = III$^{vet}$ deiz kent In C'hwevrer. Deiz ha bloaz dedi Aoter Peoc'h Augustae.
* Katoliked:
** Sent an deiz :
*** santez Batilda (VII$^{vet}$ kantved).
** E Breizh:
** santez Vinvella.
# 30 Gouere

← Gouere → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | | | | |

## Darvoudoù

* 1955 : gounezet eo Tro Bro-C'hall gant ar reder breizhat Louison Bobet.
* 1980 : dont a ra enezeg an Hebridez Nevez da vezañ stad dizalc'h Vanuatu.

## Ganedigezhioù

* 1818 : Emily Brontë, skrivagnerez saoz.
* 1860 : Émile Jourdan, livour breizhat
* 1863 : Henry Ford, greanter stadunanat, saver kirri.
* 1885 : Tenenan Gouriou, skrivagner brezhonek.
* 1898 : Henry Moore, kizellour saoz
* 1945 : Patrick Modiano, skrivagner gall.
* 1946 : Roberto Cosulich, mestrc'hoarier echedoù italian († marteze e-pad kren-douar 1980 e Lima (Perou)).
* 1948 : Jean Reno, aktour gall, e Casablanca.
* 1958 : Kate Bush, kanerez saoz.
* 1992 : Fabiano Caruana, mestrc'hoarier echedoù italian hag amerikan.

## Marvioù

* Otto von Bismarck
* 1870 : Aasmund Olavsson Vinje, kazetenner ha barzh eus Norvegia.
* 1898 : Otto von Bismarck, kañseller alaman.
* 1988 : Anne-Marie Cazalis, skrivagnerez c'hall.
* 1997 : Bao Dai, Impalaer diwezhañ ar Viêt Nam.
* 2005 : Wim Duisenberg, politikour izelvroat.
* 2007 : Michelangelo Antonioni, filmaozer italian.
* 2007 : Ingmar Bergman, filmaozer svedat.
* 2011 : Pêr Denez, emsaver, yezhour ha skrivagner brezhonek.
* 2012 : Maeve Binchy, skrivagnerez saoznek eus Iwerzhon.
* 2020 : Lee Teng-hui, bet prezidant Taiwan (1988-2000).

## Lidoù

* Vanuatu : gouel an dizalc'hiezh.
# 30 Gwengolo

← Gwengolo → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | | | | | |

## Darvoudoù

* 1342 : emgann Montroulez etre kostezenn Charlez Bleaz ha kostezenn Yann Moñforzh.
* 1399: Henry IV a ya da roue Bro-Saoz.
* 1813: Emgann Barbula, Simon Bolivar a drec'h Santiago Bobadilla.
* 1938: dibenn kendiviz München.
* 1945: eil tro an dilennadegoù kanton e Frañs.
* 1966 : Botswana dizalc'h diouzh Breizh-Veur.

## Ganedigezhioù

* 1227 : Nikolaz IV, pab.
* 1679 : Jacques Cassard, kabiten fourgadenn ha kourser breizhat (ha gall).
* 1732 : Jacques Necker, politikour gall ganet e Suis, ministr roue Bro-C'hall.
* 1835 : Tommaso Salvadori, loenoniour hag evnoniour italian.
* 1870 : Jean-Baptiste Perrin, fizikour gall, Priz Nobel ar Fizik e 1926.
* 1924 : Truman Capote, skrivagner stadunanat.
* 1928 : Elie Wiesel, skrivagner amerikan bet ganet e Roumania, Priz Nobel ar Peoc'h.
* 1954 : Barbara Trzetrzelewska, kanerez-sonaozerez poloniat.
* 1968 : Monica Bellucci, aktorez italian.
* 1975 : Marion Cotillard, aktorez c'hall.

## Marvioù

* 420 : sant Yerom, troer ar Bibl e latin.
* 1246 : Yaroslav II Rusia.
* 1891 : Georges Boulanger, jeneral ha politkour gall.
* 1897 : Tereza Lisieux (Santez Tereza), leanez ha santez katolik.
* 1931 : Ernest de Chamaillard, livour breizhat.
* 1944 : Paul Ladmirault, sonaozour breizhat (ha gall).
* 1955 : James Dean, aktor stadunanat.
* 1985 : Simone Signoret, aktourez c'hall.
* 1990 : Patrick White, skrivagner aostralian, Priz Nobel al Lennegezh e 1973.
* 1994 : Henri Pollès, skrivagner gall, romantour, barzh ha saver esaeoù.
* 2020 : Quino (Joaquín Salvador Lavado Tejón), treser bannoù-treset eus Arc'hantina.
* 2020 : Emyr Humphreys, skrivagner kembreat.

## Lidoù

Sant an deiz : Sant Louri anvet ivez Sant Leri, beleg ha penitiour brezhon e koad Porc'hoed († VIIvet kantved)
* Iliz katolik roman
** Sant Gregor ar Sklerijenner, abostol kentañ Armenia
** Sant Jerom, beleg ha doktor an Iliz
* Deiz an Dizalc'hidigezh (Botswana)
* Devezh Etrebroadel an Treiñ, abaoe 1991
# 30 Here

← Here → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | | | | |
Sant an deiz : Sant Follan

## Darvoudoù

* 1564 : sinet eo Feur-emglev Lausanne.
* 1918 : sinet eo Arsav-brezel Moudros e Lemnos.
* 1922 : bet fiziet e Benito Mussolini ar gefridi da sevel ur gouarnamant nevez.
* 1938 : spontañ a ra Orson Welles Stadoù-Unanet Amerika o skignañ The War of the Worlds dre rouedad skingomz ar CBS.
* 1947 : krouidigezh ar General Agreement on Tariffs and Trade (GATT).
* 2005 : kentañ bannadenn ar film tresadennoù-bev Chicken Little e Los Angeles (Stadoù-Unanet Amerika).

## Ganedigezhioù

| André Chénier | Fiodor Mic'hailovitch Dostoievski |
* 1762 : André Chénier (André Marie de Chénier), barzh gall.
* 1821 : Fiodor Dostoievski, skrivagner rusian.
* 1839 : Alfred Sisley, livour saoz.
* 1857 : Georges Gilles de la Tourette, medisin gall arbennigour war an nervoniezh.
* 1871 : Paul Valéry, barzh, prederour ha skrivagner gall.
* 1873 : Francisco Indalecio Madero, politikour aet da brezidant Mec'hiko.
* 1882 : Oldřich Duras, mestrc'hoarier echedoù tchek.
* 1894 : Jean Rostand, akademiad, bevoniour, istorour ar skiantoù ha skrivagner gall.
* 1913 : Joseph Lemarchand (anv-pluenn : Jean Sullivan), beleg ha romantour.
* 1917 : Maurice Trintignant, blenier redadegoù kirri.
* 1931 : Milko Bobotsov, mestrc'hoarier echedoù bulgar.
* 1932 : Louis Malle, filmaozer gall.
* 1960 : Diego Maradona, melldroader etrebroadel ha gourdoner arc'hantinat.
* 1976 : Xie Jun, mestrc'hoarierez echedoù sinaat.
* 1986 : Bart Michiels, mestrc'hoarier echedoù belgiat.

## Marvioù

* 235 : Pontianus, pab.
* 1611 : Karl IX, roue Sveden.
* 1787 : Ferdinando Galiani, armerzhour italian.
* 1910 : Henri Dunant, diazezer Luskad Etrebroadel ar Groaz Ruz hag ar C'hreskloar Ruz.
* 1923 : Andrew Bonar Law, Kentañ mimnistr ar Rouantelezh Unanet.
* 1944 : Paul Ladmirault, sonaozer breizhat.
* 2009 : Claude Lévi-Strauss, denoniour gall.

## Lidoù

* Iliz katolik roman
** sant Suliav, abad kembreat, penitiour e Kernev-Veur, abad Sant-Suliav. Enoret ivez e Sizun hag e Tresigne (? 606);
** sant Flour, abostol Bro Narbonna hag Akwitania, marvet e Saint-Flour (Cantal) (2il kantved);
** sant Marsel, kantener el lu roman, merzheriet e dibenn an 3e kantved;
** sant Follan, manac'h iwerzhonat marvet e Belgia (7vet kantved).
# 30 Mae

← Mae → :
| 1añ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | | | | |

## Darvoudoù

* 1431 : kondaonet eo Janed Ark d’ar marv gant he barnerien e Rouan, ha devet eo ez-vev en un tantad.
* 1814 : dre sinadur Emglev Pariz eo lakaet harzoù Frañs da vezañ heñvel ouzh ar re a oa ganti e 1792. Kaset eo Napoleon I en harlu da enez Elba.
* 1871 : echu gant emsavadeg Kumun Pariz.
* 1913 : dibenn Brezel kentañ ar Balkanioù gant sinadur un emglev a beoc’h e Londrez. Dont a ra Albania da vezañ ur stad dizalc’h.
* 1965 : mont a ra ar maout gant Football Klub Naoned e Kampionad mell-droad Frañs evit ar wech kentañ.
* 1967 : en em zisrannañ a ra Biafra diouzh Nigeria.
* 1968 : divodadeg Kambr ar Gannaded e Frañs. Manifestadeg ramzel eus an tu dehou war ar Champs-Élysées.

## Ganedigezhioù

* 1814 : Mic'hail Bakounin, anarkour rusian.
* 1845 : Amadeo Iañ, roue Spagn.
* 1907 : Germaine Tillion, etnologourez ha rezistantez c'hall.
* 1908 : Louis Daquin, filmaozer ha saver senario gall.
* 1909 : Benny Goodman, soner jazz amerikan c'hoarier saksofon, treujenn-gaol ha pennsoner.
* 1927 : Clint Walker, aktour ha kaner stadunanat.

## Marvioù

* 1593 : Christopher Marlowe, skrivagner saoz.
* 1640 : Pieter Pauwel Rubens, livour flandrezat.
* 1778 : Voltaire, skrivagner ha prederour gallek.
* 1878 : Frañsez-Mari Beleg, troour brezhonek.
* 1906 : Michael Davitt (Mícheál Mac Dáibhéid), politikour iwerzhonat, saver al Land League.
* 1960 : Boris Pasternak, barzh ha skrivagner rusian, kinniget dezhañ Priz Nobel al Lennegezh (nac’het gantañ).
* 1961 : Rafael Trujillo, prezidant ar Republik Dominikan.
* 1964 : Reun Kreston, tudoniour ha livour breizhat, diazezer al luskad Unvaniez ar Seiz Breur.
* 1965 : Charles Chassé, arzvarnour, buhezskriver ha skrivagner breizhat.
* 1975 : Michel Simon, aktour suis.
* 1992 : Karl Carstens, prezidant Republik Kevreadel Alamagn.

## Lidoù

* Devezh ar vro en Inizi Kanariez
# San Giorgio Bigarello

San Giorgio Bigarello (San Sòrs Bigarèl e lombardeg) zo ur gumun eus Italia, e proviñs Lecco, e rannvro Lombardia.

## Istor

Krouet eo bet d'ar 1añ a viz Genver 2019, en ur vodañ kumunioù San Giorgio di Mantova ha Bigarello.

## Notennoù

* ↑ (it) Fusione riuscita nell’hinterland: la Grande Mantova amplia i confini , "Gazzetta di Montova" 10 Gouere 2018
# San Giacomo Filippo

San Giacomo Filippo zo ur gumun eus Italia, e proviñs Sondrio e Lombardia.
# San Giacomo degli Schiavoni

San Giacomo degli Schiavoni zo ur gumun en Italia, e proviñs Campobasso, e rannvro Molise.
# San Giacomo delle Segnate

San Giacomo delle Segnate zo ur gumun en Italia, e Proviñs Mantova ha rannvro Lombardia.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# San Gimignano

San Gimignano zo ur gumun en Italia, e proviñs Siena ha rannvro Toskana.
# San Gillio

San Gillio zo ur gumun italian, e meurgêr Torino ha rannvro Piemonte.
# San Ginesio

San Ginesio zo ur gêr eus Italia e proviñs Macerata e rannvro ar Marche, e kreiz Italia.
# San Giacomo Vercellese

San Giacomo Vercellese zo ur gumun en Italia, e proviñs Vercelli, e rannvro Piemonte.
# San Giorgio

San Giorgiozo anv meur a gumun en Italia, ha meur a lec'h.

## Kumunioù

* San Giorgio a Cremano, e Meurgêr Napoli,
* San Giorgio Albanese, e proviñs Cosenza, e Calabria.
* San Giorgio Canavese, e proviñs Torino, e Piemonte.
* San Giorgio della Richinvelda, e proviñs Pordenone,
* San Giorgio del Sannio, e proviñs Benevento
* San Giorgio Bigarello, kumun eus proviñs Mantova, e Lombardia
* San Giorgio di Nogaro, kumun eus proviñs Udine, e Friuli-Venezia Giulia
* San Giorgio La Molara, e proviñs Benevento,
* San Giorgio Lucano, e proviñs Matera ,
* San Giorgio Monferrato, e proviñs Alessandria, e Piemonte,
* San Giorgio Scarampi, e proviñs Asti, e Piemonte.
* San Giorgio su Legnano, e meurgêr Milano, e Lombardia.
* Castel San Giorgio, e proviñs Salerno, e Campania.
* Monforte San Giorgio, e Meurgêr Messina, e Sikilia.
* Torre San Giorgio, e proviñs Cuneo, e Piemonte.
* Porto San Giorgio, kumun e proviñs Fermo

## Enezenn

* San Giorgio Maggiore, pe Isola di San Giorgio Maggiore, enezennig e Venezia, en Italia, dirak ar piazza San Marco.
# San Giorgio Albanese

San Giorgio Albanese a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cosenza, e rannvro Calabria.
Dont a ra an anv Albanese eus an albanegerien o doa kuitaet Albania da zont d'en staliañ e Calabria er XV$^{vet}$ kantved. Betek bremañ e vez kaozeet ur rannyezh albanek gant o diskennidi anvet Arbëresh. Er yezh-se e reer Mbuzati eus ar gumun.
# Th (lizherenn)

Ul lizherenn e yezhoù zo, hag un divc'hrafenn latin eo Th, th.

## Son er yezhoù keltiek

Implijet e vez gant ar c'hembraeg hag ar c'herneveureg evit skrivañ ar son kensonennel [θ].

### E brezhoneg

Degemeret e vez evel lizherenn e brezhoneg da dreuzkrivañ al lizherenn c'hresianek Θ, θ.

## En albaneg

Implijet e vez gant an albaneg evit skrivañ ar son kensonennel [θ] ivez.

## E saozneg

E saozneg e vez implijet ivez da aroueziañ
* ar son divouezh [θ] (evel er ger thief)
* hag ar son mouezhiet [ð] (evel er ger though).

## E zouloueg

E zouloueg e vez implijet evit skrivañ ar son [tʰ], da lâret eo un t distaget dre c'hwezhañ.

## Pennad kar

* Politikerezh ofisiel: penaos treuzskrivañ an anvioù divoutin gresianek kozh ha modern.
| Lizherennoù gant diakritikoù : | Áá · Ää · Åå · Ćć · Čč · Éé · Łł · Ññ · N̈n̈ · Óó · Öö · Øø · Šš · Úú · Üü · Žž |
| Digramoù : | Ch · C'h · Dd · Dz · Ǆ · Dx · Gb · IJ · Kp · LJ · LL · Mb · Mp · Nd · Ng · NJ · Nk · Ns · Nt · Nz · Ȣ · Sh · Th |
| Trigramoù : | Dzs Ngb Nkp Sch Tsh |
| Lizherennoù ispisial : | Ææ · ɑ · Ɓɓ · Ↄↄ · Ɗɗ · Ðð · Ðđ · Ðɖ · Ɛɛ · Ʒʒ · Ə · Ǝǝ · Ƒƒ · Ɠɠ · Ɣɣ · Ȝȝ · Ƴƴ · Ƣƣ · Ħħ · Ⱶⱶ · Ƕƕ · ĸ · Ŋŋ · Œœ · Ɔɔ · Ɽɽ · Ȣȣ · ſ · ß · Ʃʃ · Ʋʋ · Ɯɯ · Ⅎⅎ · Ȥȥ · Þþ · Ƿƿ · Ƨƨ · Ƽƽ · Ƅƅ |
# Texel

Texel (Tessel e rannyezh an enezenn, Teksel e frizeg ar c'hornôg) zo un enezenn hag ur gumun e proviñs Norzh Holland en Izelvroioù. Ar vrasañ eus Inizi Friz eo, e Mor Wadden, hag ar gornokañ eus an enezeg a dap, war-zu ar reter, betek Danmark. An enezenn dostañ er reter eo Vlieland, e Bro-Friz.
# Tez

An tez zo ur muzul hirder kozh, kement ha c'hwec'h troatad, war-dro ur metr ha daou gantimetr ha pevar-ugent (1,82 m) .
Brasoc'h eget ar walenn e oa an tez. Implijet e veze e bro-C'hall ha portugal, ma vezze laret toesa ([tuˈezɐ]), hag en Amerika, e Louiziana c'hall ha Kebek, hag e Brazil.
En 1793 e voe echuet gant ar muzuloù kozh er stad c'hall, ha kemeret ar metr en o lec'h.
# Tezenn

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Meur a ster a ya gant tezenn, ur ger tennet eus ar galleg diwar ar gresianeg θέσις (thesis), da lâret eo ar pezh a vez kinniget evel bezañ ur mennozh pe un hollad mennozhioù arguzennet mui pe vui.

## Kinnig ur mennozh arguzennet (e tachennoù an Istor hag ar Brederouriezh

Un istorour pe ur prederour pe urskiantour a sav mennozhioù, arguzennoù, martezeadennoù a laka war wel dre ar skrid pe dre ar gomz. Evel-se e c'hell e genvreudeur dibouezañ e dezennoù, ober burutelladennoù pe gas muioc'h a zour da vilin ar c'hinniger. Un dezenn war ur c'hraf a dlee bezañ berr a-walc'h .

## Un destenn hir a-walc'h evit prouin e varregezh er skol-veur

E Bro-C'hall eo an dezenn ul labour dre skrid hir a dlee bezañ kinniget d'ur juri evit tapout ur saviad er skol-veurioù pe er skolioù-uhel. An dezenn evit tapout an doktorelezh a zo an hini anavezetañ. Div rumm tezennoù ar skol-veur a zo : tezennoù evit doktorelezh an trede sikl ha tezennoù evit an doktorelezh-stad. Er Skol ar C'hartaoù e vez savet ha soutenet tezennoù gant ar studierien evit tapout diplom ar C'hartaoù. E broioù zo e vez graet gan ar ger thesis ha gerioù nes evit labourioù skolveuriek peurheñvel zo, met graet e vez ivez gant dissertation ha gerioù nes e SUA da skouer.

## Liammoù diavaez

* (fr) SUDOC - Recherches bibliographiques sur les collections des bibliothèques universitaires françaises
Patrom:Portal:Prederouriezh
# Teñzor Run ar Gov

Teñzor Run ar Gov zo un danevell vrezhonek gant Fañch Peru, embannet en ul levr e 1988 gant Skol Vreizh.
Da gentañ e oa bet embannet a dammoù e Pobl Vreizh e 1987-1988. Embannet e voe al levr gant tresadennoù diwar zorn Ifig Troadeg e 1988. Adembannet e voe e 2014.
# Tezcatlipoca

Tezcatlipoca (Tezcatlipōca e nahouatleg klasel /teskatɬiˈpoːka/) a oa unan eus doueed pennañ an Azteked. Unan eus pevar mab Ometecuhtli ha Omecihuatl e oa. Doue ar brovidañs eo. Liammet eo ouzh a bep seurt meiziadoù, en o mesk an oabl diouzh an noz, avelioù an noz, ar barroù-korc'hwezh, an norzh, an douar, an obsidian, an eneberezh, an dizunvaniezh, ar riegezh, an divinerezh, an temptadur, ar jagoared, ar sorserezh, ar gaerded, ar brezel, hag ar stourm etre an dud. Troet e vez e anv alies e nahouatleg gant "Melezour a zivoged" abalamour d'e liamm ouzh an obsidian, an danvez a dalveze da sevel melezourioù e Mezoamerika hag a veze implijet evit lidoù chamanek hag an diouganerezh. Un tilsam all liammet ouzh Tezcatlipoca a oa ur c'hant douget war ar bruched. Kizellet e oa an tilsam-se e krogenn un ourmelenn ha gwelet e vez war brusk Huitzilopochtli ha Tezcatlipoca e skeudennoù ar c'hodices. An Toxcatl, lidet e miz Mae, e oa e ouel pennañ.
Kalz anvioù all en deus zo deuet eus tuioù disheñvel e zoueelezh : Titlacauan ("E sklaved omp"), Ipalnemoani ("Hemañ a laka ac'hanom da vevañ"), Necoc Yaotl ("Enebour an daou du"), Tloque Nahuaque ("Aotrou ar pezh zo tost ha nes") ha Yohualli Èhecatl ("Noz, Avel"), Ome Acatl ("Div raosklenn"), Ilhuicahua Tlalticpaque ("Perc'henn an oabl hag an Douar").
Da gustum e vez treset gant ur merk du ha melen livet a-dreuz e zremm. Diskouezet e vez alies gant ur melezour obsidian, un askorn pe un naer, e-lec'h e droad dehou, rak er mojennoù diwar-benn krouidigezh ar bed e koll e droad oc'h en em gannañ ouzh euzhvil an Douar. A-wezhioù e veze diskouezet ar melezour war e vrusk, hag a-wezhioù e save moged diwarnañ. nagual Tezcatlipoca e oa ar jagoar ha dindan stumm ar jagoar e oa an doue Tepeyollotl ("Kalon menez"). E kalander an Azteked, an Tonalpohualli e oa patrom an trecena 1 Ocelotl ("1 Jagoar"). Patrom an deizioù a zouge an anv Acatl ("raosklenn") e oa ivez.

## Notennoù

* ↑ Evit un diviz diwar-benn an doareoù da zisplegañ anv Tezcatlipoca, lenn Olivier (2003) pp. 14-15.
* ↑ See and Be Seen: ('Smoking') Mirrors. Mexicolore.co.uk (2013-04-16).
* ↑ Personified knives. www.mexicolore.co.uk.
* ↑ Patrom:Webarchive
* ↑ Dont a ra an anv-se eus deizad e zeiz-ha-bloaz hervez kalander an Azteked. "Div raosklenn", zo kentañ devezh ar bloaz ivez evit an Azteked. Skrivet eo Omecatl a-wezhioù
* ↑ Evit ur renabl eus anvioù Tezcatlipoca hag o ster, lenn Olivier (2003) pennad 1.
* ↑ Taube & Miller 1993 p. 164
# Tezze sul Brenta

Tezze sul Brenta zo ur gumun en Italia, e Proviñs Vicenza, e rannvro Veneto.
# Thaba-Tseka (distrig)

Thaba-Tseka zo un distrig eus Lesotho.

## Daveenn

* ↑ Disoc'hoù niveradeg 2006
g • ka • ke Distrigoù Lesotho :
| Distrigoù | Berea · Butha-Buthe · Leribe · Mafeteng · Maseru · Mohale's Hoek · Mokhotlong · Qacha's Nek · Quthing · Thaba-Tseka |
# Teyateyaneng

Teyateyaneng eo eil kêr vrasañ rouantelezh Lesotho ha pennlec'h distrig Berea.
Emañ 40 km en norzh da vMaseru, kêrbenn ar vro. War-dro 75 000 den zo o chom enni.
# Rosal de la Frontera

Rosal de la Frontera zo ur gumun e proviñs Huelva en Andalouzia.
# Rosalejo

Rosalejo zo ur gumun eus proviñs Cáceres, en Extremadura, e Spagn. An niver annezidi zo 1 326 (2023).
# Rosa Silverio

Rosa Silverio, ganet e 1978 e Santiago de los Caballeros, zo ur varzhez dominikan, deuet da chom da Spagn.

## Oberennoù

* 2005 – Desnuda, barzhonegoù. Editora Cole. Santo Domingo, R.D.
* 2002 - De vuelta a casa, barzhonegoù. Editora Centenario. Santo Domingo, R.D.
* 2007 - Rosa íntima, barzhonegoù. Editorial Santuario.
* 2010 - Selección poética, barzhonegoù.
* 2012 - Arma letal. La destrucción de las palabras. Premio Nacional de Poesía 2011 de la República Dominicana
* 2012 - A los delincuentes hay que matarlos. Prisa Ediciones.
* 2014 - Matar al padre, barzhonegoù. Huerga & Fierro Editores.
* 2016 - Mujer de lámpara encendida, barzhonegou. Huerga & Fierro Editores.
# Rosalind

Rosalind zo un anv-badez saoznek.

## Yezhoù all

* Rosalinda, en italianeg ha spagnoleg.

## Tud

* Rosalind Chao (1959-), aktourez sinaat-stadunanat
* Rosalind Franklin (1920-1958), skiantourez saoz
* Rosalind Hurthouse, prederourez nevezzelandat.
* Rosalind Russell (1907 – 1976), aktourez stadunanat
* Rosalind Hamilton, Dugez Abercorn, dugez saoz ha mamm-guñv da Diana Spencer.

## Lennegezh

* Rosalind er pezh As You Like It gant William Shakespeare.

## Lec'hanvadurezh

* Rosalind (Alberta), ur gêriadenn en Alberta, e Kanada.

## Pennadoù kar

* Rosalinda
* Rosa
# Rosalie Loveling

Rosalie Loveling (Nevele, Belgia, 1834 - Nevele, 1875), a oa ur skrivagnerez flandrezat. Merc'h e oa da Anton Loveling ha Marie Comparé. Gant he c'hoar Virginie Loveling, skrivagnerez evelti, e oa levezonet gant ar barzh alamanek Klaus Groth.
Embann a reas Gedichten (1870) ha Novellen (1874), savet o kenlabourat gant he c'hoar.
# Rosalinda

Rosalinda zo un anv-badez italianek ha spagnolek, a vije a orin germanek, hag a vez roet d'ar merc'hed.

## Gerdarzh

Dont a ra eus an anv germanek Roslindis, diwar hroth, klod, ha linta, skoed koad-tilh, komprenet evel skoed klodus.
Alies e kreder e teu eus an daou anv-badez Rosa ha Linda.

## Eilstummoù

* Rosolinda, Linda, evit ar merc'hed.
* Rosalindo, Rosolindo, evit ar baotred

## Yezhoù all

* Rozalinda, en hungareg ha poloneg
* Rosalinde e galleg hag en alamaneg
* Rosalind e saozneg

## Santez

* Santez Rosalinda, a vije bet ul leanez alaman, met n'eus roud asur ebet anezhi, daoust da se e vez lidet d'an 12 a viz Kerzu.

## Tud

* Rosalinde Bonnet (1978-), tresourez c'hall
* Rosalinda Celentano, aktourez italian, merc'h d'ar c'haner Adriano Celentano.
* Rosalinda von Ossietzky-Palm, peoc'helourez alaman.

## Skinwel

* Rosalinda (telenovela), un telenovela mec'hikan, gant Thalía
** Rosalinda (filmoù skinwel filipinezat), un heuliad filmoù skinwel filipinezat savet diwar an telenovela mec'hikan
** Rosalinda (kan), ur ganaouenn gant Thalía en hec'h albom Arrasando.

## Pennadoù kar

* Rosa
* Linda
* Rosalind
* Rosalinde