OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Herri IV

Herri IV zo un anv bet roet da veur a roue be briñs en Europa :
* Herri IV, impalaer roman ha german (1050–1106),
* Herri IV, dug Karintia (1122-1124)
* Herri IV, lesanvet Herri Reizh, dug Wrocław (1270-1290) ha dug Kraków (1288-1290).
* Herri IV a Żagań, lesanvet Herri Feal, (1309-1342)
* Herri IV, roue Bro-Saoz (1399–1413)
* Herri IV, roue Kastilha (1454–1474)
* Herri IV, roue Bro-C'hall (1589–1610)
* Herri IV Avaogour (~1280 - 1334), aotrou Avaogour e kontelezh kozh Goueloù

## Levrioù

* Henry IV zo ur pezh-c'hoari gant William Shakespeare,
* Enrico IV zo ur pezh-c'hoari gant Luigi Pirandello.

## Mell-divell

* ar "gourhent Henri-IV" zo ul lodenn eus ar gourhentoù 73 ha 573 etre kêr Kebek ha Saint-Gabriel-de-Valcartier, e Bro-Gebek,
* Al lise Henri-IV, e Pariz, en Bro-C'hall.

## Pennadoù kar

* Herri III
* Herri V
# Herri IV (Bro-Saoz)

Herri IV (15 a viz Ebrel 1367 - 20 a viz Meurzh 1413), lesanvet Henry Bolingbroke, a voe roue Bro-Saoz etre 1399 ha 1413.
Mab e oa da Yann Gent ha Gwenn Lancaster.

## Dimezioù ha bugale

Div wech e timezas:
* e 1381 da Mary de Bohun, e ti Mary, e Rochford Hall, Essex. C'hwech bugel o doe:
** Herri V (1386–1422)
** Thomas of Lancaster, 1añ Dug Clarence (1388–1421)
** John of Lancaster, 1añ Dug Bedford (1389–1435)
** Humphrey of Lancaster, 1añ Dug Gloucester (1390–1447)
** Blanche of England (1392–1409) dimezet e 1402 da Louis III, Elector Palatine
** Philippa Bro-Saoz (1394–1430) dimezet e 1406 da Erik Pomerania, roue Unvaniezh Kalmar ( Danmark, Norge ha Sveden).
Mervel a reas Mary e 1394.
* E 1403, e Winchester, ec'h addimezas Herri da Janed Navarra, merc'h da Charles d'Évreux, Roue Navarra, intañvez Yann V (dug Breizh), bet peder merc'h ha pevar mab dezhi, met eus an eured gant roue Bro-Saoz ne voe bugel ebet.
| En e raok: Richarzh II | Roue Bro-Saoz 1399 – 1413 | War e lerc'h: Herri V |
# Herri Iañ

Meur a Herri Iañ zo bet

## X$^{vet}$ kantved

* Herri Iañ Germania (876–936), lesanvet an Evnetaer, dug Saks adalek 912, roue Frankia ar Reter adalek 919.
* Herri Iañ, dug Bavaria (c. 920–955).

## XI$^{vet}$ kantved

* Herri II, Impalaer Santel (972–1024), a vez graet "Herri Iañ" anezhañ gant istorourien zo abalamour ma ne anavezont ket Herri an Evnetaer evel Impalaer Santel.
* Herri Iañ Aostria, marvet e 1018.
* Herri Iañ, roue Bro-C'hall (1031–1060).
* Herri Iañ, roue Bro-Saoz (1068–1135).

## XII$^{vet}$ kantved

* Herri Iañ Champagn (marvet e 1181).
* Henryk Barvek, pe Herri Iañ, dug Pologn (1163–1238).
* Herri Iañ Jeruzalem a oa ivez Herri II Champagn (1166–1197).
* Herri Flandrez a oa ivez Herri Iañ Konstantinopolis (1174–1216).

## XIII$^{vet}$ kantved

* Herri Iañ Kastilha (1204–1217).
* Herri Iañ Navarra (wd. 1244 – 1274)
* Herri Iañ, dug Brabant (war-dro 1165–1235).
* Herri Iañ Kiprenez, "an Tev" (1217–1253).

## XVI$^{vet}$ kantved

* Herri Iañ Portugal (1512–1580).
* Herri Iañ Montmorency (1534–1614).
* Herri Iañ, dug Guise (1550–1558).
* Herri Iañ Bourbon, Priñs Condé (1552–1588)

## Gwelet ivez

* Herri
* Herri II
# Herri IV Kastilha

Herri IV Kastilha, pe Enrique IV e spagnoleg, ganet e Valladolid e 1425 ha marvet e Madrid e 1474, a oa roue Kastilha e-pad ugent vloaz, adalek 1454 betek e varv e 1474.
Mab e oa da Juan II Kastilha ha de bried kentañ María de Aragón, ha hantervreur e oa da Izabel ar Gatolikez, merc'h da Izabel Portugal (rouanez Kastilha).

### Div eured
#### Kentañ eured

D'e bemzek vloaz e timezas d'ar briñsez Blanca II Navarra, a oa merc'h d'ar rouanez Blanca Iañ Navarra ha Juan II Aragon.
# Herri Iañ, dug Guise

Herri Iañ, 3$^e$ dug Guise, lesanvet le Balafré (Joinville, 31 a viz Kerzu 1550 - Bleaz, 23 a viz Kerzu 1588), a oa mab henañ Frañsez Loren, eil dug Guise, hag e bried Anna d'Este.
E penn ar gostezenn gatolik e oa Herri en amzer ar Brezelioù a relijion e bro-C'hall, a-enep ar gostezenn brotestant. E 1572 e kemeras perzh e lazhadeg Gouel Sant Berteleme. Aon en doa ar roue gall e vije bet Guise o klask kemer e gurunenn digantañ ha klask a reas an tu da gaout an dizober anezhañ.

## E varv

Lazhet e voe war urzh ar roue gall Herri III e kastell Bleaz.
# Kemened

Ur gemened a oa, e Breizh er Grennamzer, un tamm douar a oa bet fiziet en un aotrou. En testennoù kozh e veze troet ar ger brezhonek-se gant ar ger latin commendatio. Moarvat eo kar d’ar verb brezhonek « kemenn ».
Ne gaver ket ar ger-se ken e brezhoneg bremañ, nemet en un nebeud anvioù-lec’h evel Kemeneven pe ar Gemene. E meur a gorn eus Breizh e oa kemenedoù avat. E Diellevr Redon e veneger unan a oa en-dro da Josilin. En un akta eus 1208 e reer anv, e Kerne-Izel, eus « pemp parrez ar Gemened : Pluguen, Ploveilh, Plogastell, Ploneiz ha Penharz ». Un tamm brud o deus bet, en istor, Kemened Gwegan en-dro d’ar pezh zo anvet ar Gemene bremañ, Kemened-Hevoù («Kemened-Heboe») e korn-bro an Henbont, ha Kemened-Ili e-kreiz Bro-Leon.
E Kembre e oa un dra heñvel ivez er Grennamzer, anvet cwmwd.

## Levrlennadur

* Seigneurs et Seigneuries du Kemenet Heboe, Job Jaffre, Dalc’homp Soñj, 1986
* Recherches sur les origines du Kemenet de Cornouaille (IXe-XIe siècles), Jean-Paul Soubigou, Annales de Bretagne et des Pays de l'Ouest, 2008, N° 1, t. 115, pp. 99-118 (lenn enlinenn).
* Les Pagi bretons médiévaux, Bernard Tanguy, Bulletin de la Société Archéologique du Finistère (BSAF) t. CXXX, 2001, pp. 393-394
* La Bretagne féodale XIe-XIIIe siècle, A.Chédeville ha NY. Tonnerre, embannadurioù Ouest-France, 1987, pp. 118-170
# Kemened-Ili

Kemened Ili a oa ur gemened er Grennamzer e Bro-Leon. Un arriagonded eo bet hag e oa he fennlec'h e Tregaranteg.
En arriagonded Kemened Ili e oa ar parrezioù-mañ : Broenou, Elestreg (ar Folgoad bremañ), Goulc'hen, Gwineventer ha trevioù Sant-Derc'hen ha Sant-Servez, Gwiseni ha trev Sant-Fregan, Kerlouan, Kerniliz ha trev Lannarvili, Kernouez, Landeda, Lanneured, Lanniliz, Lesneven, Plouzeniel ha trevioù Sant-Meven ha Tremaouezan, Plouedern, Plougerne ha trev Tremenac'h, Plouider, Plouneour-Traezh ha trev Brignogan, Trelez, Tregaranteg.

## Notennoù

* ↑ Albert Le Grand, La vie des Saints de la Bretagne-Armorique p. 215
# Kemener (anv-tiegezh)

Kemener hag ar C'hemener zo anvioù-tiegezh brezhonek a zeu eus ur vicher : ar c'hemener. E marilh ar boblañs gallek e vez skrivet Quémener, Quemener, Quénémer, Quémeneur, Quemeneur, Quéméneur pe c'hoazh Le Quémener, Le Quéméner, Le Quémeneur.

## Anvioù-tiegezh kar e yezhoù all

* Taylor e saozneg
* Schneider ha Schroeder en alamaneg
* Snijder e nederlandeg
* Sastre e spagnoleg

## Tud brudet

* Pierre Quéméneur (1877-1923), den a afer ha politikour dianket, ar pezh a grogo an afer Seznec
* J. S. Quémeneur, anv-pluenn Jean Seignard (1922-2016), saver romantoù-polis
* Frañsez ar C'hemener (1924-2009), beleg, rener hag alunezer Ti ar Vretoned e Pariz
* Yann-Bêr Kemener (1950-), bet kelenner war an alamaneg hag ar brezhoneg, saver levrioù brezhonek : hentennoù, yaouankiz ha romantoù
* Yann-Fañch Kemener (1957-2019), kaner kan-ha-diskan ha dastumer sonioù-pobl
* Nicolas Quemener (g. e 1964), soner
* Perrig Quéméneur (g. e 1984), marc'hhouarner
* Ronan Quemener (g. e 1988), diwaller hoke war skorn
* Hervé Quéméner, kazetenner ha skrivagner

## Sonerezh

* « La Complainte de Jean Quémeneur », ur c'han martolod gallek.
# Kemeneven

Kemeneven :
| Ti-gar Kemeneven. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Quéménéven |
| Bro istorel | Kernev |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Penn-ar-Bed |
| Arondisamant | Kastellin |
| Kanton | Kastellin (betek 2015) Kraozon (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 29229 |
| Kod post | 29180 |
| Maer Amzer gefridi | Erwan Crouan 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Kemper Breizh ar C'hornôg |
| Bro velestradurel | Bro Gerne |
| Lec'hienn Web | (fr) quemeneven.bzh |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 112 ann. (2020) |
| Stankter | 39 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 06′ 53″ Norzh 4° 07′ 14″ Kornôg / 48.114722, -4.120556 |
| Uhelderioù | bihanañ 52 m — brasañ 280 m |
| Gorread | 28,21 km² |
| Kemeneven ||
| kemmañ |
Kemeneven a zo ur gumun eus Bro C'hlazig e kanton Kraozon, e departamant Penn-ar-Bed, e kornôg Breizh.

## Douaroniezh

* War lez ar Stêr Deir emañ Kemeneven.
* Emañ e su d'ar menez Du hag emañ Koad an Dug e mervent d'ar vourc'h.

### Kumunioù amezek
## Brezhoneg
### Ar Brezoneg er Skol

* 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.
* Votet eo bet ar garta Ya d'ar brezhoneg a live 1 gant Kuzul-kêr Kemeneven d'ar 6 a viz Gouere 2017.

## Istor
### XVII$^{vet}$ kantved

* Nac'het e voe an distaoliadeg roueel e miz C'hwevrer 1676 ouzh tri den eus Kemeneven, Guillaume Le Quéau, Germain Balbouët hag Ovarnay (hemañ a voe lakaet da varv), goude Emsavadeg ar Bonedoù ruz .

### Dispac'h Gall

* Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe graet al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Le Gall e anv, ha gant ur c'hure anvet Coatmen.

### XX$^{vet}$ kantved
##### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 89 gwaz eus ar gumun, da lâret eo 4,75% eus ar boblañs e 1911, abalamour d'ar brezel.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas 23 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.
* Maner Trefry e Kemeneven a voe implijet e-pad ar brezel dre ma oa ul lec'h evit sikour nijerien ar Re Gevredet da achapiñ. Césaire de Poulpiquet ha Geneviève de Poulpiquet a oa perc'henned ar maner ha kemer a raent perzh er rouedad Pat Line.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Chapel Intron Varia ar Gergoad.
* Monumant ar re varv er vourc’h, luc'hskeudenn.
* Monumant ar re varv er Gergoad, luc'hskeudenn.

## Poblañs
### Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr) quemeneven.bzh, lec'hienn ofisiel ar gumun
* (br) Kemeneven war lec'hienn Geobreizh

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Marsel Guieysse, La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle, pajenn 265, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936
* ↑ Arthur Le Moyne de La Borderie, La Révolte du Papier Timbré advenue en Bretagne en 1675, adembannet e Les Bonnets Rouges, Union Générale d'Éditions (dastumadeg 10/18), Pariz, 1975 (e galleg)
* ↑ Kristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 44
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
* ↑ Memorial Genweb
# Kemener-dour

Kemener-dour :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Arthropoda |
| Kevrennad : | Insecta |
| Urzhad : | Hemiptera |
| Kerentiad : | Gerriadae |
| Genad : | Gerris |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar c'hemener-dour a zo un amprevan bihan a c'hell fiñval war an dour. War al lennoù, ar stêrioù bihan pe ar gwazhioù e vez kavet. An anv skiantel eo Gerris. Graet e vez "araignée d'eau" anezhañ (kevnidenn-zour) e galleg peurliesañ.
# Giustenice

Giustenice zo ur gumun en Italia, e proviñs Savona ha rannvro Liguria.
# Givenchy-en-Gohelle

Givenchy-en-Gohelle :
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Arondisamant | Lens |
| Kanton | Liévin |
| Kod kumun | 62371 |
| Kod post | 62580 |
| Maer Amzer gefridi | Pierre Sénéchal 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communaupole de Lens-Liévin |
| Lec'hienn web | http://www.mairie-de-givenchy.com, https://www.givenchy-en-gohelle.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 2 003 ann. (2020) |
| Stankter | 337 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 48 m — brasañ 148 m |
| Gorread | 5,95 km² |
| kemmañ |
Givenchy-en-Gohelle a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Rivinoù ar gêriadenn, luc'hskeudenn alaman, 1914
* Brezel-bed kentañ: distrujet razh e voe ar gêriadenn e 1914. Kemeret e voe Givenchy-en-Gohelle gant 2vet Rann-lu Kanada d'ar 17 a viz Ebrel 1917. Chom a reas e dalc'h ar Re Gevredet betek dibenn ar brezel roet e voe ar Groaz Brezel 1914-1918 d'ar gumun e 1920

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar monumant kanadian:
* Emgann Krec'h Vimy, monumant d'al Lu kanadian e Givenchy-en-Gohelle
* Bered ar C'hommonwealth:Givenchy-en-Gohelle Canadian Cemetery
| Bro | Niver a soudarded |
| Kanada | 144 |
| Rouantelezh-Unanet | 10 |
| Hollad | 154 |
Ur vered ag ar Brezel bed kentañ eo. Krouet e voe gant lu Kanada e miz Meurzh 1917; implijet e voe betek miz Mae 1917.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad |
| Meurzh 2008 | 2014 | Robert Mieloch | Strollad Sokialour Gall |
| Meurzh 2001 | 2008 | Robert Mieloch | Strollad Sokialour Gall |
| Even 1995 | 2001 | Robert Mieloch | Strollad Sokialour Gall |
| C'hwevrer 1989 | 1995 | Robert Mieloch | Strollad Sokialour Gall |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* 1 2 WW1 Cemeteries
* ↑ Pages 14-18
* ↑ Cassini hag EBSSA
# Givenchy-le-Noble

Kumunioù Frañs :
| Anv | Givenchy-le-Noble |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Arras |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Deux Sources |
| Kanton | Avesnes-le-Comte |
| Kod INSEE | 62372 |
| Kod post | 62810 |
| Maer | Jean Monchy |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 2,52 km² |
| Led | 50° 18' 08" Norzh |
| Hed | 02° 09' 50" Reter |
| Uhelder kreiz | 125 m |
| Uhelder bihanañ | 120 m |
| Uhelder brasañ | 147 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 142 (2007) |
| Stankter | 56 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Givenchy-le-Noble a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).

## Monumantoù ha traoù heverk

* Kastell Givenchy, bet savet e 1716
* Alez tilh, 1850

## Dave ha notennoù

* ↑ Cassini hag EBSSA
# Givenchy-lès-la-Bassée

Kumunioù Frañs :
| Anv | Givenchy-lès-la-Bassée |
| Skoed | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Arondisamant Béthune |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération de l'Artois |
| Kanton | Douvrin |
| Kod INSEE | 62373 |
| Kod post | 62149 |
| Maer | Jacques Herbaut |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 3,89 km² |
| Led | 50° 31' 46" Norzh |
| Hed | 02° 45' 31" Reter |
| Uhelder kreiz | 27 m |
| Uhelder bihanañ | 19 m |
| Uhelder brasañ | 31 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 843 (2007) |
| Stankter | 216 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Givenchy-lès-la-Bassée a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Brezel-bed kentañ: emgannoù e miz Here 1914; roet e voe ar Groaz Brezel 1914-1918 d'ar gumun e 1920

## Dave ha notennoù

* ↑ Pages 14-18
* ↑ Cassini hag EBSSA
# Giustino

Giustino zo ur gumun en Italia, e proviñs Trento ha rannvro emren Trentino-Alto Adige.
# Giusvalla

Giusvalla zo ur gumun en Italia, e proviñs Savona ha rannvro Liguria.
# Giverny

Giverny zo ur gumun eus Normandi, en departamant Eure, e kember ar stêrioù Seine hag Epte. Brudet eo bet al livour gall Claude Monet (1840-1926).

### Giverny livet gant Claude Monet

| Anv | Date | Ment | Lec'h-diskouez |
| Coucher du Soleil à Giverny (Kuzh-heol e Giverny) | 1883 | | amresis |
| Entrée de Giverny en hiver, soleil couchant (Giverny e beg ar goañv, da guzh-heol) | 1885 | 65 × 81 cm | Dastumad prevez |
| Paysage d'hiver au val de Falaise (Giverny) (W975) | 1885 | 65 × 81 cm | Dastumad prevez |
| Dans le bois de Giverny, Blanche Hoshedé à son chevalet avec Suzanne lisant (E koad Giverny) | 1885 | 91 × 98 cm | Musée d'art du comté de Los Angeles |
| Champ de coquelicots dans un creux près de Giverny | 1885 | Patrom:Dunité | Musée des beaux-arts de Boston |
| Champ de coquelicots à Giverny | 1885 | 60 × 73 cm | Musée des beaux-arts de Virginie, Richmond (Virginie) |
| Meules à Giverny | 1886 | 60 × 81 cm | Mirdi ar Peniti, Sant-Petersbourg |
| En Norvégienne. La barque à Giverny | 1887 | Patrom:Dunité | Mirdi Orsay, Pariz |
| La Barque | 1887 | 146 × 133 cm | Mirdi Marmottan, Pariz |
| Sous les peupliers, effet de soleil | 1887 | 74× 93 cm | Staatsgalerie (Stuttgart) |
| Peupliers à Giverny | 1888 | 93 × 74 cm | Museum of Modern Art (New York) |
| Courbe de l'Epte | 1888 | | Philadelphia Museum of Art |
| Le Pré à Giverny, soleil levant | 1888 | | Mirdi ar Peniti (Saint-Pétersbourg) |
| Canoé sur l'Epte | 1890 | 133 × 145 cm | São Paulo Museum of Art |
| Champ d'avoine aux coquelicots | vers 1890 | 65 × 92 cm | Musée d'art moderne et contemporain de Strasbourg |
| Champ de coquelicots à Giverny | 1891 | 61 × 96 cm | Institut d'art de Chicago |
| Prairie à Giverny | 1894 | 73 × 92 cm | Musée d'art de l'université de Princeton |
| Jeunes femmes de Giverny, effets de soleil | 1894 | | Musée d'Israël (Jérusalem) |
| Inondation à Giverny | 1896 | | Ny Carlsberg Glyptotek, Copenhague |
| La Seine à Giverny | 1897 | Patrom:Dunité | National Gallery of Art, Washington |
| Matin sur la Seine, beau temps (Beurevezh amzer gaer war ar Saena) | 1897 | 89 × 92 cm | Whitehouse, Washington |
| Bras de Seine près de Giverny | 1897 | 73 × 93 cm | Mirdi Orsay, Paris |
| Bras de Seine près de Giverny | 1897 | 81 × 92 cm | Mirdi Arzoù-kaer Boston |
| Matin sur la Seine (W1499) (Mintin war ar Saena) | 1898 | 73 × 91 cm | Mirdi Arz ar C'hornôg (Tokyo) |
En 1992, digoret Terra Foundation for American Art inaugure le musée d'art américain qui devient le musée des impressionnismes Giverny en 2009.
En 1996 e voe gweladennet Giverny gant Hillary Clinton, ha hi pried Prezidant SUA, hag en 2007 gant impalaer Japon.

## Levrlennadur

* Katherine M. Bourguignon (ed), Impressionist Giverny. A Colony of Artists, 1885-1915 (Giverny: Terra Foundation for American Art, 2007).
# Givoletto

Givoletto zo ur gumun italian, e meurgêr Torino ha rannvro Piemonte.
# Giusy Parrino

Giusy Parrino a zo bet ganet d'an 11 a viz Genver 1973. Ur vestrc'hoarierez echedoù italian eo.
He 'zo bet Kampionez Italia e 1993.
# Jurbise

Jurbise :
| Banniel | |
| Skoed | |
| Lec’hiadur Jurbise en Arondisamant Mons hag e Proviñs Hainaut | |
| Riez | Belgia |
| Kumuniezh | Kumuniezh c'hall |
| Rannvro | Wallonia |
| Proviñs | Hainaut |
| Arondisamant | Mons |
| ins | 53044 |
| Kumunioù-Kod post | 7050 7050 7050 7050 7050 7050 |
| Kumunioù strollet | Jurbise Erbaut Erbisœul Herchies Masnuy-Saint-Jean Masnuy-Saint-Pierre |
| Kod pellgomz | 065 |
| Maer | Jacqueline Galant (Strollad Sokialour) |
| Gorread | 57,86 km² |
| Hed | 03° 54' .." Reter |
| Led | 50° 32' .." Norzh |
| Uhelder | .. m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 9 695 (01.01.2007) |
| Stankter | 168 a./km² |
| Lec'hienn | www.jurbise.be |
Lens (e pikardeg: Djurbize, en izelvroeg: Jurbeke) a zo ur gumun eus Belgia e Proviñs Hainaut.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Jurisdicción de Lara

Jurisdicción de Lara zo ur gumun e Spagn, e proviñs Burgos.
# Jurassic Park (film)

Jurassic Park zo ur film skiant-faltazi sevenet e 1993 gant Steven Spielberg, diwar ar romant Jurassic park savet gant Michael Crichton e 1990 hag a reas berzh. C'hoarvez a ra an darvoudoù war un enezenn faltaziek e-maez Costa Rica, Isla Nublar, ma sav skiantourien un dachenn c'hoarioù gant dinosaored gwirion klonet diwar TDN. John Hammond (Richard Attenborough), PPR hag ijiner an dachenn, a bed ur strollad skiantourien, c'hoariet gant Sam Neill, Jeff Goldblum ha Laura Dern hag un avokad (c'hoariet gant Martin Ferrero), da weladenniñ an dachenn evit kaout an aotre da zigeriñ anezhañ d'an holl a-benn lakaat touristed da zont buan. Koulskoude un esae laeroñsi gant ijinour urzhiataerezh an dachenn, en deus laeret kellidoù dinosaored evit o gwerzhañ, a ro an tu d'an dinosaored da dec'het diouzh o c'hlozioù tredanaet. Ret eo d'an avokad, d'an tri skiantour ha d'un nebeud teknikourien klask chom bev. An avantur zo lakaet da vezañ dramatekoc'h c'hoazh gant bezañs daou vugel yaouank tener, bugale vihan ar PPR en deus bet c'hoant d'o lakaat da zont da welet e oberenn daoust ma ne oa ket bet prouet c'hoazh e oa asur surentez an dachenn.

## Gwelet ivez
### Levrlennadur

* Jean Desobrie, Rencontre avec des films remarquables, Viroflay, Roger, 1994.
* Jean-Marc Elsholz, « Jurassic Park : nous sommes dans la merde! » in Positif 479 (miz Genver 2001) : 89-92.
* Pascal Hachet, Dinosaures sur le divan : Psychanalyse de Jurassic Park, Paris, Aubier, 1998, 160 pages.
* Jean Segura, Les Dinosaures ressuscités de Jurassic Park, miz Here 1993, enlinenn amañ.

### Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel ar film e saozneg
# Jurisdicción de San Zadornil

Jurisdicción de San Zadornil zo ur gumun e Spagn, e proviñs Burgos.
# Jurji Zaydan

Jurji Zaydan (جرجي زيدان en arabeg), ganet e Beirout d'ar 14 a viz Kerzu 1861 ha marvet e Kaero d'an 22 a viz Gouere 1914, a oa ur skrivagner hag ur barzh arabek libanat eus an Nahda. Embann a reas e-leizh a skridoù, levrioù istor, barzhonegoù, romantoù ha sevel a reas ar gelaouenn Al-Hilal.
E bal, evel skrivagner da vare an Nahda, e oa lakaat an Arabed da c'houzout hiroc'h war o istor. Sellet a reer outañ evel unan eus diazezerien ar vroadelouriezh arab.

## E vuhez

Jurjī Zaydān a voe ganet en ur familh tudigoù kristen eus Liban, ken ma rankas paouez gant ar skol da unnek vloaz da sikour e dad gant e breti. Met deskiñ a reas lenn ha skrivañ, ha saozneg, ha d'an oad a 20 vloaz, e 1881 e voe degemeret er Syrian Protestant College da studiañ medisinerezh.
Da 24 bloaz ez eas da Ejipt. E-pad e studioù en doa graet anaoudegezh gant frañmasoned hag e 1899 e embannas e levr kentañ Ta'rikh al-Masuniya al-Amm ("Istor hollek ar frañmasoned") e Kaero, pa oa deuet da vezañ unan anezho. E 1892 e savas ar mizieg al-Hilāl ("ar greskenn loar"), ma rae anv eus modernelezh, eus skiantoù, istor, lennegezh. Derc'hel a ra ar gelaouenn-se da zont er-maez betek bremañ en Ejipt.
Mervel a reas e 1914 ha lezel war e lerc'h 23 romant, ur bern pennadoù hag ur gelaouenn anavezet dre an holl vroioù arabek ha pelloc'h. Unan eus pouezusañ skrivagnerien arabek e vare e voe ha levezoniñ a reas skrivagnerien evel Taha Hussein, Naguib Mahfouz pe Fadwa Tuqan.

## Un nebeud oberennoù

* Tarīkh al-tamaddun al-islāmī (Istor ar sevenadur islamek), 5 levrenn, 1901-1906
* Tarikh Adab al-lugha al-'Arabiya (Istor lennegezh ar yezh arabek), 4 levrenn, 1910-1913
* Tarīkh al-masūniyya al-ʿāmm (Istor hollek ar frañmasoned), Kaero, 1889
* al-Tarīkh al-ʿāmm (Istor hollek), Kaero, 1890
* Tarīkh al-Yunān wa l-Romān (Istor ar C'hresianed hag ar Romaned), Kaero 1899
* Tarīkh Ingīltīrā (Istor Bro-Saoz), Kaero, 1899
* Qabla l-Islām (A-raok an Islam), Kaero, 1907
hag ouzhpenn ugent romant istorel, lod anezho troet nevez zo e galleg hag e saozneg, evel
* Saladin et les Assassins (troet gant Jean-Marie Lesage), Paris Méditerranée, 2003, 330 p. (ISBN 2-84272-180-2)
* La bataille de Poitiers (troet gant Jean-Marie Lesage), Non Lieu, 2011, 325 p. (ISBN 978-2-35270-094-4)
* La Demoiselle de Kairouan (troet gant Nadia Ramzi), AlterEdit, 2005, 312 p. (ISBN 978-2-84633-057-2)

## Levrlennadur

* Philipp, Thomas : The role of Jurji Zaidan in the intellectual development of the Arab Nahda, Ann Arbor 1971
* Philipp, Thomas : Jurji Zaidan and the Foundations of Arab Nationalism, New York: Syracuse University Press, 2014.
* Dupont, Anne-Laure : Ğurğī Zaydān (1861-1914), Ecrivain réformiste et témoin de la Renaissance arabe, Damask, Institut Français du Proche-Orient, 2006, 760 p.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Internet Archive
* The Zaidan Foundation