# Gras-Gwengamp

Gras :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Grâces |
| Bro istorel | Bro-Dreger |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Gwengamp |
| Kanton | Gwengamp |
| Kod kumun | 22067 |
| Kod post | 22200 |
| Maer Amzer gefridi | Yannick Le Goff 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | Gwengamp-Pempoull Arvor-Argoad Tolpad-kêrioù |
| Bro velestradurel | Bro Gwengamp |
| Lec'hienn Web | (fr)Ti-kêr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 2 548 ann. (2020) |
| Stankter | 181 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 33′ 24″ Norzh 3° 11′ 01″ Kornôg / 48.5566666667, -3.18361111111 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 100 m bihanañ 67 m — brasañ 188 m |
| Gorread | 14,07 km² |
| Gras ||
| kemmañ |
Gras-Gwengamp a zo ur gumun eus Bro Dreger e kanton Gwengamp, e departamant Aodoù-an-Arvor, e hanternoz Breizh.

## Douaroniezh

An Trev a dremen dre C'hras (lez kleiz). Kumunioù amezek : Plouizi; Gwengamp; Plouvagor; Koadoud; Mousteruz

## Anv

* Bernard Tanguy (1992) : "Grace, 1588; Nostre-Dame de Grace, 1713; en breton : Gras".
* A-raok 1794 e oa anvet Lokmikael Plouizi(daveoù, mar plij).

## Istor

* Marteville & Varin (1843) : "commune formée de l'ancienne trêve de Plouisy réunie à Saint-Michel-lès-Guingamp, également trève de cette dernière paroisse; aujourd'hui succursale".
Jakez II, roue Bro-Saoz, a zo deut da chom er c'hastell Keranno, e 1692, goude e oa bet trec'het evit an eil gwech goude emgann ar Boyne. Gras a zo bet unanet da Wengamp e 1790, da heul an drev Sant-Mikael.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 60 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,40% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911 ; mervel a reas ur c’horporal eus ar gumun e Maissin e Belgia d’an 22 a viz Eost 1914, e penn- kentañ ar brezel, en 19vet Rujumant Troadegiezh e oa.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas seitek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

#### Brezelioù didrevadennañ

* Mervel a reas ur soudard hag ur c’horporal.

##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas ur serjant eus ar gumun d'an 9 a viz Gouhere 1959 e Géryville.

## Monumantoù ha traoù heverk
#### Diavaez an iliz

* Korn war mervent
* Dor veur an tour
* Dor kreisteiz
* Skoed a-us an nor

#### Diabarzh an iliz

* Arc'h-relegoù Charlez Bleaz
* Banniel
* Iliz katolik Itron-Varia C'hras ha sant Berteleme.
* Chapel Sant Yann-Vadezour, e Kergrist.
* Chapel bihan Aotrou Sant Erwan.
* Kastell Keranno.
* Maner Kerawel.
* Maner Kerrurien.
* Maner Keribot.
* Ar monumant.
* Monumant ar re varv.

## Demografiezh

Demografiezh :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2012 | 2013 |
| 1300 | 1435 | 1769 | 2308 | 2481 | 2424 | 2410 | 2464 | 2482 |
| Abaoe 1962 : Poblañs hep kontoù doubl ||||||||

## Brezhoneg

* Ar Brezoneg er Skol, 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol.
* D'an 3 a viz Mezheven 2014 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br)Gras-Gwengamp war al lec'hienn GeoBreizh

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Marsel Guieysse, La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle, pajenn 266, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936