OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Bycanistes subcylindricus

Bycanistes subcylindricus :
| Bycanistes subcylindricus. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Bucerotiformes |
| Kerentiad : | Bucerotidae |
| Genad : | Bycanistes |
| Anv skiantel ||
| Bycanistes subcylindricus (Sclater, 1871) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Bycanistes subcylindricus a zo ur spesad evned eus kerentiad ar Bucerotidae.

## Boued

Bevañ a ra diwar amprevaned, fiez, frouezh ha loened bihan.

## Annez hag isspesadoù

Al labous a gaver an daou isspesad anezhañ :
* Bycanistes subcylindricus subcylindricus, eus Aod an Olifant da Nigeria (er c'hornôg da Niger (stêr)),
* Bycanistes subcylindricus subquadratus, eus Nigeria (er reter d'ar stêr Niger) da gornôg Kenya, Burundi hag Angola.

## Liammoù diavaez

* Bycanistes subcylindricus war al lec'hienn BirdLife International.
* Bycanistes subcylindricus war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ Bycanistes subcylindricus war al lec'hienn Avibase.
# Bynea

Ur gêriadenn eus Sir Gaerfyrddin eo Bynea.
# Byng

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Byng zo un anv-tiegezh saoznek.

## Tud

* George Byng (1668–1733), amiral
* John Byng (1704–1757), amiral, fuzuilhet
* John Byng, 5vet Beskont Torrington (1743–1813)
* John Byng, 1añ Kont Strafford (1772–1860)
* Julian Byng (1862-1935), gouarnour Kanada
* John Byng (beajour)

## Istor

* Afer King-Byng, gant Julian Byng

## Lec'hioù

* Byng, en Oklahoma, Stadoù Unanet Amerika
# Bàrnabo delle montagne

Bàrnabo delle montagne ("Bàrnabo eus ar menezioù") zo ur romant italianek gant Dino Buzzati e 1933, ha kentañ romant an oberour.

## Film

Ur film italian heñvelanvet zo bet savet diwar ar romant gant Mario Brenta e 1994.

## Notennoù

* ↑ (en) 'Internet Movie Database'. Kavet : 21 Du 2020.
# Bárcabo

Bárcabo zo ur gumun e proviñs Huesca, en Aragon.
# Bádenas

Bádenas zo ur gumun eus proviñs Teruel, en Aragon, e Spagn. An niver annezidi zo 21 (2023).
# Báez

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Báez zo un anv-tiegezh spagnolek deveret diouzh anv Pelayo Asturiez dre an heuliad Pelayo > Peláez > Páez > Báez.

## Tud

* Albert Vinicio Báez (1912–2007), fizikour stadunanat a orin mec'hikan
* Buenaventura Báez Méndez (1812-1884), ofiser ha politikour, prezidant ar Republik Dominikan
* Nazyl Báez Finol (1932–), sonaozour venezuelat.
* Joan Chandos Báez (1941–), kanerez stadunanat.

## Lec'hioù

* Báez (Cuba), kêr e proviñs Villa Clara e Cuba

## Pennadoù kar

* Baez
* Baeza
* Bais

## Notennoù

* ↑ House of Names
# Bárcena

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Bárcena zo anv spagnolek meur a lec'h ha meur a dra.

## Lec'hioù
### E Spagn
#### En Asturiez

* Bárcena del Monasterio, e Tineo

#### en Cantabria

* Bárcena, e Camaleño
* Bárcena, e Santiurde de Toranzo
* La Bárcena, en Ampuero
* La Bárcena, e San Felices de Buelna
* Las Bárcenas, e Rionansa
* Bárcena de Carriedo, e Villacarriedo
* Bárcena de Cicero
* Bárcena de Cudón, e Miengo
* Bárcena de Ebro, e Valderredible
* Bárcena de Pie de Concha
* Bárcena Mayor, e Los Tojos

#### en Castilla y León

* Bárcena de la Abadía, e Fabero, e proviñs León
* Bárcena del Bierzo (gwechall Bárcena de Caudillo), e Ponferrada, e León
* Bárcena del Río, e Ponferrada, e León, dindan dour an Embalse de Bárcena (1950)
* Bárcena, e Bortedo, e proviñs Burgos
* Bárcena de Pienza, e Merindad de Montija, e proviñs Burgos
* Bárcena de Campos, e proviñs Palencia

#### e Kumuniezh Valencia

* Casas de Bárcena, e Valencia

### Arc'hantina

* Bárcena, e proviñs Jujuy.

### Guatemala

* Bárcena, e Departamant Guatemala

## Dourredennoù

* río Bárcena, en Asturiez;
* Embalse de Bárcena, stankell war ar río Sil, ma voe beuzet kêriadennoù Bárcena del Río ha Posada del Río
* Pantano de Bárcena, en Castilla y León.

## Tud

* Alonso de Bárcena, misioner spagnol
* José María Roa Bárcena, skrivagner mec'hikan
# Dugelezh Ferrara

Dugelezh Ferrara (1471-1598), a oa ur stad emren en hanternoz Italia, dre vras en Emilia-Romagna a vremañ.

## Ducatus Ferrariae e deroù ar Grennamzer

Kentañ meneg a gaver eus an Ducatus Ferrariae zo en 755 en amzer ar roue lombard Dider, hag e oa un darn eus douaroù an Iliz .
Gant ar pab e voe roet d'ar markiz Tedald Canossa, en 984, an dugelezh evitañ hag e ziskennidi, goude paeañ. Dont a reas diwezh an Tiegezh Canossa en 1115, pa varvas ar gontez Matilda Toskana, pe Matilda Canossa, tra ma oa Ferrara o tont da vezañ ur gumun war-lerc'h bout un dugelezh.

## Eus kumun Ferrara da signoria an Tiegezh Este

Kumun dieub e chomas Ferrara e-pad tost da 100 vloaz.
Krouet (pe adkrouet) e voe an dugelezh pa yeas Obizzo II d'Este da unpenn Ferrara e 1264. Embannet e voe unpenn Modena e 1288 ha Reggio e 1289. E 1452 ez eas ar familh d'Este da zuk Reggio ha Modena ha Ferrara a yeas d'un dugelezh e 1471. Pa varvas Alfonso II d'Este hep hêr ebet e 1597 e tremenas ar gêr da Stadoù ar Pab. Mirout a reas an Tiegezh d'Este Reggio ha Modena betek 1796.

## Ferrara o vont da zugelezh

E 1471 eo e teuas ar markiz Borso d'Este (a oa dug e Modena ha Reggio abaoe 1452) a-benn da gaout an aotre digant ar pab Paol II da zougen ar gurunenn a zug e Ferrara, un tamm a-raok mervel.

## Dugelezh Ferrara

War-lerc'h Borso e renas
* Ercole Iañ d'Este (1471-1505)
* Alfonso Iañ d'Este (1505-1534),
* Ercole II d'Este (1534-1559)
* Alfonso II d'Este (1559-1598)

## Pennad kar

* Stadoù kozh Italia‎
# Dugelezh Breizh

Dugelezh Breizh (galleg: Duché de Bretagne) a vez lavaret eus gouarnamant Breizh etre 939 ha 1547. Tachenn an dugelezh a oa hini Breizh istorel, gant Bro-Naoned. An dugelezh a oa bet savet goude ma voe skarzhet al luioù viking eus ar vro e 939. Distabil e oa an dugelezh en Xvet hag XIvet kantved, an duged a oa gwan gant ur galloud gwirion war o douaroù personel. Al liammoù a oa reoù en entremar gant Dugelezh Normandi. A-wechoù e oa kevredet an dugelezhioù, a-wechoù all evel e-pad ar brezel Norman-Breton (1064-1066) e-pad ren Konan II enebet ouzh Gwilherm II.
Herri II (Bro-Saoz) en doa aloubet Dugelezh Breizh e kreiz an XIIvet kantved ha deuet e oa da vezañ kont Naoned e 1158 goude ur skrid-emglev gant an Dug Konan IV. Mab Herri, Geoffrey, a oa deuet da vezañ dug dre an dimeziñ gant Konstanza Breizh, an dugezh dre hêrezh. Ar re Anjevined a oa chomet e penn betek ma vefe riñset o impaleriezh e norzh ar Frañs e 1204. Kurunenn Bro-C'hall a levezone an dugelezh breton peurrest an XIV$^{vet}$ kantved. Urzhioù monastek harpet gant an noblañs breizhat a oa emledet en dugelezh en XI$^{vet}$ ha XII$^{vet}$ kantved, hag en XIII$^{vet}$ kantved, ar c'hentañ urzhioù klasker-bara a oa bet krouet drezho o-unan er c'hêrioù penn. Brezel diabarzh a oa bet er XIV$^{vet}$ kantved, dre ma oa meur a gevezer o klask bezañ dug. An tuioù emgouestlet a zo harpet pe gant Rouantelezh Bro-C'hall pe gant hini Bro-Saoz.
Dishualded an dugelezh a oa aet da get da vat gant marv Frañsez II e 1488. Dre hêrezh e oa bet ar verc'h Anna Breizh e penn ar Stad, met ar roue Gall Charlez VIII en doa roet lamm d'e zimezi evit dimeziñ ganti. Dre-se roue Bro-C'hall a oa bet o ouzhpennañ an titl Dug Breizh – jure uxoris (dre Gwir ar wreg). Ar gurunenn dugel a oa bet unvanet gant hini Bro-C'hall e 1532 votet gant Stadoù Breizh goude marv ar rouanez Klaoda Bro-C'hall, an dugezh ziwezhañ. Ar vibien Frañsez III, Dug Breizh ha goude-se Herri II a oa kendalc'het da ren e stumm un unaniezh bersonel pa oa marvet an tad.
Gant an Dispac'h Gall, ha gant an nevezinitoù degaset gant ar gouarnamant c'hall adalek 1792 dreist-holl, an Dugelezh a zo rannet hervez sistem an departamantoù ha kendalc'het eo betek an deiz-ha-hiziv met tennet eo bet al Liger-Atlantel (Bro Naoned) gant ar Marichal Pétain d'an 19 a viz Ebrel 1941. Rann-vro melestradurel Breizh a zo chomet hep Bro Naoned, neuze ne talc'h ket harzoù istorel an dugelezh.
# Dugelezh Guastalla

Dugelezh Guastalla a oa un dugelezh vihan (goude bet kontelezh) en hanternoz Italia, etre Parma ha Mantova, hag etre Mantova ha Modena, hag a badas adal 1406 betek 1748.
* « Konted » a veze graet eus ar renerien etre 1406 ha 1621.
* « Duged » e voent etre 1621 ha 1748.
Ar gonted diwezhañ a oa eus an tiegezh Torelli hag a renas betek 1538 ; an tiegezh Gonzaga a renas war Guastalla war o lerc'h.
Stok ouzh dugelezh Guastalla e oa dugelezh Mantova, dugelezh Modena ha hini Reggio.
# Dugelezh Bourgogn

Dugelezh Bourgogn a oa un dugelezh zo bet anezhi e Bourgogn entre an IXvet ha XVvet kantved, ha kêr Dijon e oa ar gêr-benn anezhi.
Gant duged Bourgogn e kreskas an dugelezh entre 1363 ha 1477 ha kaoz zo neuze eus ur stad bourgognat.

## Duged Bourgogn

* Huon IV Bourgogn (1213-1272); dug Bourgogn
** e vab Roperzh II (Bourgogn) (1248-1306); dug Bourgogn (1272-1306)
*** Fulup II Bourgogn (1342-1404); dug Bourgogn (1363-1404)
**** Yann Iañ Bourgogn (1371-1419); dug Bourgogn (1405-1419)
***** Fulup III Bourgogn (1396-1467); dug Bourgogn (1405-1419)
******* Charlez an Her (1433-1477) ; dug Bourgogn (14**-1477)
******** Fulup Iañ Kastilha (1478-1506)
********* Roperzh Iañ Bourgogn
# Dugelezh Braunschweig

Dugelezh Braunschweig pe Braunschweig-Wolfenbüttel zo ur stad istorel en Alamagn en Impalaeriezh santel roman german savet gant Kendalc'h Vienna e 1815, ha kêr Braunschweig e oa ar gêr-benn.
A-raok-se e oa bet un dugelezh Braunschweig und Lüneburg, adalek 1215.

## Pennad kar

* Karl Wilhelm Ferdinand von Braunschweig‎
# Dugelezh Franco

Dugelezh Franco zo un titl spagnol krouet gant ar roue spagnol Juan Carlos Iañ e 1975 evit
María del Carmen Franco y Polo, markizez Villaverde, en koun d'he zad, Francisco Franco, a oa e penn Spagn entre 1939 ha 1975.
# Dugelezh Brabant

Dugelezh Brabant a oa un dugelezh eus an Impalaeriezh Santel Roman, lec’hiet etre priñselezh Liège, kontelezh Namur, kontelezh Flandrez ha kontelezh Hainaut. En em astenn a rae en-dro da gêrioù Brusel, Antwerpen, Mechelen, Leuven, 's-Hertogenbosch ha Breda.

## Istor

War-dro 1085 e voe unanet kontelezh Leuven ha kontelezh Brusel dindan ren Herri III Leuven, da vont d’ober landgraviezh pe kontelezh Brabant. Gant an impalaer santel Friedrich Iañ, lesanvet “Barbarossa” (barv ruz), e voe krouet an titl a zug Brabant e 1183. Hag Herri Iañ Brabant e voe an dug kentañ. Tamm-ha-tamm e kreskas domani an dugelezh, bihan en deroù, etre ar stêrioù Zenne ha Dender.
Goude Emgann Worrigen, e 1288, e voe unanet dugelezh Limburg ha dugelezh Brabant, hag e-pad pemp kantved war-lerc’h e voe duged Brabant o ren war an div zugelezh war un dro. Evel-se e teuas dugelezh Brabant da vezañ pinvidik, ken pinvidik ha dugelezh Flandrez e-kichen. E 1354 e voe roet ur garta frankizoù d’e sujidi gant an dug Yann III Brabant. E 1430 en em gavas dugelezh Brabant, evel dugelezh Limburg, e domani Fulup III Bourgogn. Diwar neuze e voe an dugelezh e-touez ar Seitek Proviñs.
Ar Seitek Proviñs-se, pe an Izelvroioù, a voe daouhanteret diwezhatoc’h : re ar c’hreisteiz a yeas d’ober an Izelvroioù spagnol, tra ma’z eas re an hanternoz d’ober Republik ar Seizh Izelvro Unanet. Evel-se e voe rannet Brabant ivez : goude Unaniezh Utrecht, e 1579, e voe emgannoù etre ar brotestanted ha galloud katolik Spagn. Goude Feur-emglev Westfalen (1648) e voe staget an hanternoz eus an dugelezh ouzh ar Proviñsoù-Unanet, tra ma chome ar peurrest en Izelvroioù ar c’hreisteiz (Izelvroioù aostrian).
E 1795 e voe aloubet an Izelvroioù aostrian gant armeoù an Dispac'h gall ha savet e voe departamantoù enno gant ar C’hallaoued : mont a reas kreisteiz Brabant d’ober an departamantoù Dyle ha Deux-Nèthes. Diwezhatoc'h, pa voe aloubet an Izelvroioù gant arme Napoleon, ez eas an hanternoz d'ober an departamant Bouches-du-Rhin. Goude Kendalc'h Vienna ha Feur-emglev Pariz e 1814 e teuas an hanternoz da vezañ proviñs Noord-Brabant e Rouantelezh Unanet an Izelvroioù. Abaoe 1830 eo bet ar c’hreisteiz e Belgia : al lodenn greiz a yeas d'ober proviñs Antwerpen hag al lodenn greisteiz a voe anvet proviñs Brabant. Rannet e voe proviñs Brabant Belgia e 1995 da reiñ Brabant Flandrez ha Brabant Wallonia, gant Brusel e-kreiz o tont da vezañ ur rannvro diouti he-unan, Rannvro Brusel-Kêrbenn.

## Gwelet ivez

* Brabant
# Dugelezh Benevento

Dugelezh Benevento (anvet ivez priñselezh) zo un dugelezh lombard en Italia ar Grennamzer, ha kêr Benevento e oa ar gêr-benn anezhi. War un dro gant Dugelezh Spoleto ez ae d'ober pezh a veze anvet Langobardia Minor.

## Duged

* Sicon Benevento
* Adalgis Iañ Benevento

## Pennad kar

* Stadoù kozh Italia
# Dugelezh Bouillon

Dugelezh Bouillon a oa ur stad vihan (230 km²) dizalc'h, en-dro da gêr Bouillon, etre Rouantelezh Bro-C'hall hag an Izelvroioù aostrian (e Belgia hiziv), hag a badas betek 1794. Daouzek mil a dud a oa o chom eno e 1790.

## Istor

Un aotrouniezh e oa, stag ouzh priñselezh Liège. Un dugelezh e teuas da vout en 1456. Gant skoazell Bro-C'hall e teuas da vezañ emren. A-benn ar fin e oa dizalc'h en 1676.
E miz Ebrel 1794 e voe savet Republik Bouillon enni, ha hounnezh a badas betek miz Here 1795 pa voe aloubet gant Bro-C'hall.
# Cerecinos de Campos

Cerecinos de Campos zo ur gumun eus proviñs Zamora e Spagn.
# Cerecinos del Carrizal

Cerecinos del Carrizal zo ur gumun eus proviñs Zamora e Spagn.
# Cereceda de la Sierra

Cereceda de de la Sierra zo ur gumun e proviñs Salamanca, e Kastilha-La Mancha.
# Cerecinos

Cerecinos zo anv meur a lec'h.
* Cerecinos de Campos
* Cerecinos del Carrizal
# Ceredig

Ceretic Ceredigion (pe Ceretic ap Cunedda) a o unan eus mibien Cunedda Wledig ha roue kentañ Rouantelezh Ceredigion. Ganet e Manau Gododdin e voe kaset da hanternoz Kembre gant Maksim da zifenn ar vro ouzh an Iwerzhoniz. E dad a roas dezhañ douaroù e kornôg Kembre, el lec'h m'emañ Ceredigion hiziv. Er c'hontrol diouzh ar rouantelezhioù arall krouet gant mibien Cunedda e teuas ar vroig nevez da vezañ dizalc'h diouzh Gwynedd. E diazez rouantelezh Seisyllwg e voe.
| En e raok: Den ebet | Roue Ceredigion ) 424 - 453 | War e lerc'h: Usai ap Ceredig |
# Cerdic

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Gallout a ra Cerdic daveiñ ouzh daou roue brezhon:
* Cerdic Wessex
* Cerdic Elmet
# Cerdido

Cerdido zo ur gumun eus gwalarn Galiza, e proviñs A Coruña.

## Parrezioù

Sede parrezioù ar gumun:

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Cerdocyon

Cerdocyon :
| Cerdocyon thous ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Canidae |
| Genad : | Cerdocyon |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Cerdocyon a zo ur genad e rummatadur ar bronneged. Ne chom nemet ur spesad bev ennañ hiziv an deiz, hini al louarn debrer-kranked.

## Spesadoù

* Cerdocyon avius, aet da get
* Cerdocyon ensenadensis, aet da get
* Louarn debrer-kranked (Cerdocyon thous)
# Cerea

Cerea (Zerèa e veneteg) zo ur gumun en Italia, e proviñs Verona, e Veneto.
# Hans Danmark

Hans Danmark zo anv meur a roue pe briñs eus Danmark.
* Hans Iañ Danmark (1455-1513), roue Danmark (1481-1513)
* Hans (1479-1480) - mab ar Roue Hans
* Hans (1518-1532) - mab da Christian II (Danmark)
* Hans den Ældre (1521-1580) - mab da Frederik Iañ, dug Slesvig-Holsten-Haderslev
* Hans den Yngre (1545-1622) - mab da Christian III, dug Slesvig-Holsten-Sønderborg
* Prins Hans (1583-1602) - mab da Frederik II
# Hans Egede

Hans Egede (31 a viz Genver 1686 - 5 a viz Du 1758) a oa ur misioner luterian norvegat, lesanvet Abostol Greunland.
Ganet e oa bet en Harstad, e hanternoz Norvegia ha mont d'ober e studioù da Gopenhagen ma tapas un diplom war an doueoniezh. E 1707 ec'h eas da bastor en inizi Lofoten hag e timezas da Gertrud Rask.
E Lofoten e klevas kaoz eus an trevadennoù viking e Greunland ha na oa ket bet keloù anezhe abaoe kantvedoù. Goulenn a reas e aotre digant Frederik IV, roue Danmark, da vont di evit klask war-lerc'h diskennidi an drevadennerien ha staliañ ur mision. Goude bezañ bet an aotre e savas ur gompagnunezh (Det Bergen Grønlandske Compagnie) ha d'an 2 a viz Mae 1721 ec'h eas kuit asambles gant e wreg, o fevar bugel ha daou-ugent trevadenner all, diouzh Bergen.
Ne gavas diskennad ebet eus an drevadennerien gent ha kregiñ a reas da avielañ an Inuit a oa eno. Evit-se e teskas greunlandeg. E 1728 e savas Godthåb (Nuuk hiziv). Goude marv meur a drevadenner gant ar skorbut e c'houlennas roue Danmark e tistrofent d'ar vro. Egede a zivizas chom e Greunland gant e familh hag un nebeud moraerien. E 1734 e reas ar vrec'h he reuz en drevadenn ha gwreg Egede a varvas ganti e 1735. Distreiñ a reas da Danmark evit beziañ anezhi ha leuskel e vab henañ, Paul, da genderc'hel gant e labour en enezenn. Mervel a reas e Falster e 1758.
# Hans Geiger (fizikour)

Johannes Wilhelm Geiger, bet ganet e Neustadt an der Haardt (Impalaeriezh alaman d'ar c'houlz) d'an 30 a viz Gwengolo 1882 hag aet da Anaon e Potsdam (Alamagn gouzalc'het gant ar Gevredidi) d'ar 24 a viz Gwengolo 1945, a oa ur fizikour alaman brudet da vezañ ijinet ar c'honter Geiger e 1928 gant Walther Müller.
Mab e oa da Wilhelm Geiger (1856-1943), ur reteroniour barrek war an indezegouriezh hag an iranegouriezh hag a oa kelenner e Friedrich-Alexander-Universität Erlangen-Nürnberg. Er Skol-veur-se e krogas Hans Geiger gant e studi war ar Fizik hag ar Matematik kenkent ha 1902. Paket e zoktorelezh gantañ e 1906 ez eas da University of Manchester ma krogas da labourat evel eiler ar fizikour breizhveuriat Ernest Rutherford (1871-1937) adalek 1907. Eno, e 1909, e kasas da benn an Arnodenn Geiger–Marsden — a-gevret gant ar fiizikour breizhveuriat Ernest Marsden (1889-1970) — a ziskouezas ez eo tolpet al lodenn eus an danvez he bec'hiad muiel en un egor bihan-eston (derc'han an atom). E 1911 an hini eo e voe embannet lezenn Geiger–Nuttall, diwar e labourioù gant ar fizikour saoz John Mitchell Nuttall (1890-1958), hag a liamm digresk argemmvac'hel an izotopoù skinoberiek ouzh gremm ar skinadoù alfa.
A-gevret gant e studier Walther Müller (1905-1979) ec'h ijinas, e 1928, ar gorzenn Geiger-Müller (o wellaat hini Rutherford-Geiger), ul lodenn bouezus eus ar c'honter Geiger da zont.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Priz Nobel ar Gimiezh e 1908, evit e enklaskoù liammet ouzh digevanidigezh an elfennoù ha kimiezh an danvezennoù skinoberiek.
# Hans Holbein ar Yaouankañ

Hans Holbein, pe Hans Holbein ar Yaouankañ (Augsburg war-dro 1497 – Londrez 1543) a oa ul livour hag engravour alaman, mab da Hans Holbein an Henañ. E vreur henañ Ambrosius Holbein a oa livour ivez.
Brudet eo ar poltredoù uhelidi a reas e lez ar roue saoz Herri VIII, hag ivez an taolennoù awenet gant ar C'hrist hag ar marv.
Mab e oa da Hans Holbein an Henañ (1460–1524). Evel e vreur Ambrosius Holbein (1493/94-1519) e studias e stal-labour e dad, an hini brudetañ e kêr Augsburg . Kenteliet e voent ivez gant o eontr, Hans Burgkmair, unan eus gwellañ livourien alaman e amzer. En 1515 ez eas da Basel, lec'h meur an humanouriezh. Etre 1516 ha 1526 e reas poltredoù evit an dud uhel, ar varc'hadourien vras, en o zouez ar priedoù Meyer, ha Jakob Meyer a oa bourgmestr kêr. En 1517, e Lucerne, e labouras evit ar bourgmestr Jacob von Hertenstein.

## Livadurioù

* Bonifacius Amerbach 1519 Kunstmuseum Basel
* Korf Jezuz marv en e vez 1521–22 Kunstmuseum Basel
* Gwener hag Amourig c. 1524-25 Öffentliche Kunstsammlung, Basel
* Noli me tangere c. 1524–26 Royal Collection, Kastell Windsor
* Un Itron gant ur gwiñver hag un dred c. 1527–28 National Gallery, London
* Jane Seymour c. 1537 Kunsthistorisches Museum, Vienna
* Herri VIII hag Herri VII 1537 National Portrait Gallery, London
* Herri VIII c. 1537 Museo Thyssen-Bornemisza, Madrid
* Anna von Jülich-Kleve-Berg c. 1539 Musée du Louvre, Pariz
* Henry Brandon, eil dug Suffolk 1541 Royal Collection, Kastell Windsor
* Charles Brandon, trede Dug Suffolk 1541 Royal Collection, Kastell Windsor
* Kristina Danmark, Dugez Milano c. 1538 National Gallery

## Levrlennadur

* Hervey, Mary F.S. Holbein's "Ambassadors": The Picture and the Men. An Historical Study. London, George Bell & Sons, 1900. OCLC 8256471.

## Liammoù diavaez

* Mirdioù ma weler e oberennoù
* Diskouezadeg e 2006 e Tate Britain
* www.Hans-Holbein.org 145 oberenn gant Hans Holbein ar Yaouankañ
* Hans Holbein ar Yaouankañ e Museum Syndicate.

## Notennoù

* ↑ Poltred e serc'h Magdalena Offenburg e vije.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Hans Christoph von Königsmarck (1600-1663)

Hans Christoph Graf von Königsmarck (pe Hans Kristoffer, Hans Christoff, Hans Christopher pe Hans Christoffer), ganet e 1600 en Kötzlin in der Prignitz ha marvet e 1663 en Stockholm, a oa ur c'hont ha jeneral alaman en arme Sveden,
Mab e oa da Konrad von Königsmarck ha Beatrix von Blumenthal (merc'h da Johann von Blumenthal hag Ursula von Sparr). Tad e oa da Kurt Christoph von Königsmarck (1634-1673) hag Otto Wilhelm von Königsmarck (1639–1688).
Edo e penn skouadrenn skañv ar roue Gustav II Adolf. anvet e voe da jeneral en 1640, da c'houarnour Bremen-Verden en 1645, da guzulier prevez en 1651, da feldmarschall en 1655. Kas a reas emgann Praha en 1648, ha gantañ e voe lakaet fin da Vrezel an Tregont Vloaz.