OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Luísa

Luísa, pe Luiza (e Brazil), zo un anv-badez portugalek.

## Yezhoù all

* Luisa e spagnoleg
* Louise, e galleg

## Tud
### XVIIvet-XVIIIvet kantved

* Luísa de Gusmão, pe Luisa de Guzmán (1613-1666), priñsez spagnol deuet da vout rouanez Portugal,
* Luísa de Bragança (1679-1732), priñsez portugalat,
* Luísa Todi (1753–1833), kanerez portugalat
* Luísa Margarida de Barros Portugal (1816-1891), serc'h da Pedro II Brazil, impalaer Brazil

### XIXvet-XXvet kantved

* Luísa Susana Grande de Freitas Lomelino (1875-1935), skrivagnerez
* Luiza Possi Gadelha (ganet e 1984), kanerez vrazilian
* Luísa Sobral (ganet e 1987), kanerez portugalat
* Luísa Diogo, bet kentañ ministrez Mozambik

## Pennadoù kar

* Luís evit ar baotred
# Ly (lizherenn)

Un divc'hrafenn latin eo Ly, ly implijet gant an hungareg evit skrivañ ar son kensonennel [j].
| Lizherennoù gant diakritikoù : | Áá · Ää · Åå · Ćć · Čč · Éé · Łł · Ññ · N̈n̈ · Óó · Öö · Øø · Šš · Úú · Üü · Žž |
| Digramoù : | Ch · C'h · Dd · Dz · Ǆ · Dx · Gb · IJ · Kp · LJ · LL · Mb · Mp · Nd · Ng · NJ · Nk · Ns · Nt · Nz · Ȣ · Sh · Th |
| Trigramoù : | Dzs Ngb Nkp Sch Tsh |
| Lizherennoù ispisial : | Ææ · ɑ · Ɓɓ · Ↄↄ · Ɗɗ · Ðð · Ðđ · Ðɖ · Ɛɛ · Ʒʒ · Ə · Ǝǝ · Ƒƒ · Ɠɠ · Ɣɣ · Ȝȝ · Ƴƴ · Ƣƣ · Ħħ · Ⱶⱶ · Ƕƕ · ĸ · Ŋŋ · Œœ · Ɔɔ · Ɽɽ · Ȣȣ · ſ · ß · Ʃʃ · Ʋʋ · Ɯɯ · Ⅎⅎ · Ȥȥ · Þþ · Ƿƿ · Ƨƨ · Ƽƽ · Ƅƅ |
# Luís de Portugal

Luís de Portugal (Abrantes, 1506 — Lisboa, 1555) a oa ur priñs portugalat, mab d'ar roue Manuel Iañ Portugal (1469 — 1521) ha d'e eil pried an infantez spagnol Maria de Aragão (1482-1517), merc'h d'ar Rouaned katolik.

## E vuhez

Dug Beja e voe war-lerc'h e dad, aotrou Moura, konestabl Portugal (Condestável do Reino) ha Priol Urzh Sant Yann Jeruzalem, diazezet e Crato, e Portugal.

## Tad

Ne zimezas ket hogen ur bastard en doe gant Violante Gomes, a Pelicana, ur "gristenez nevez", a varvas, a-hervez, evel leanez en Almoster, Santarém, d'ar 16 a viz Gouhere 1568, merc'h da Pedro Gomes, eus Évora. Kaoz zo bet e oant dimezet en Évora, evit reizhañ an afer.
Tad e oa eta da António Portugal, Priol Crato, a voe roue Portugal e-pad ur miz e 1580, goude emgann Alcácer Quibir, a-raok ma voe aloubet ar vro gant ar Spagnoled.

## Notennoù

* ↑ GeneAll.net - D. António, prior do Crato
# Luísa de Bragança

Luísa de Bragança (1679-1732) a oa ur verc'h vastard da Pedro II Portugal, roue Portugal gant Maria da Cruz Mascarenhas. Savet e voe gant tiegezh ar sekretour-stad Francisco Correia de Lacerda, ha goude-se e Kouent Carnide gant he moereb Maria de Bragança, bastardez d'ar roue João IV.
Dimeziñ a reas Luísa da Luís ha goude da Jaime de Melo, eil ha tred duged Cadaval. Mervel a eure en Évora, en Alentejo, ma'z eo bet beziet.
# Moresby (Cumbria)

Moresby zo ur gêriadenn hag ur barrez keodedel eus Cumbria, e Bro-Saoz. Emañ e kornaoueg ar gontelezh, war an aod.

## Istor

Krediñ a reer e oa eno ar c'hreñvlec'h roman anvet Gabrosentum pe Gabrocentio, meneget er skridoù latin :
* Dizanv Ravenna 107$_3$ : Gabrocentio.
* Notitia Dignitatum XL$_{50}$ : Tribunus cohortis secundae Thracum, Gabrocenti (/ Gubrocenti)
An anv Gabrocentum a zeufe eus ar gerioù brezhonek kozh gabr ("gavr") ha sent ("hent"). Neuze e talvezfe kement ha "hent ar givri"$^,$
* Pelec'h emañ Moresby

## Anv

Talvezout a ra an anv Moresby kement ha "kêriadenn Maoris". Ennañ e kaver ar ger bȳ, ur ger hensaoznek, a dalvez kement ha "kêr", "kêriadenn", hag an anv-den gallek "Maoris".

## Notennoù

* ↑ A.L.F Rivet & Colin SMITH : The Place-names of Roman Britain. Batsford Ltd. 1979. 1982. p. 364-365
* ↑ Armstrong AM, Mawer A, Stenton FM, Dickens Bruce (1952), The Place-Names of Cumberland, English Place-Name Society, Vol XXII Part III, p.512.
* ↑ Eilert Ekwall : The Concise Oxford Dictionary of English Place-Names. Fourth Edition. Clarendon Press. 1980.
* ↑ Armstrong, A. M. (1950). The place-names of Cumberland, English Place-Name Society, vol.xxi. Cambridge : Cambridge University Press. 421 p.
# Morfa Borth

Morfa Borth zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Y Borth, e Kembre, e kontelezh Ceredigion, 126,6 km eus Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Mores (Sardigna)

Mores zo ur gumun italian e proviñs Sassari en enez Sardigna.
# Moresco (Italia)

Moresco zo ur gumun e kreiz Italia, e proviñs Fermo, er rannvro Marche.
# Morfa (Ceredigion)

Morfa zo ur gêriadenn eus Kembre, en arvor kontelezh Ceredigion, nepell diouzh Llangrannog.

## Gerdarzh

Eus morfa (geun), diwar "mor" ha "fa" (va, lec'h).
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Morerer penn gwenn

Morerer penn gwenn :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Haliaeetus |
| Anv skiantel ||
| Haliaeetus leucocephalus Linnaeus, 1766 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar morerer penn gwenn (Haliaeetus leucocephalus) a zo un evn-preizh.

## Annez

Bevañ a ra al labous e Norzhamerika.

## Rummatadur

Diouzh an evnoniourien e vez renket ar morerered en urzhiad Falconiformes pe Accipitriformes.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Fichenn eus Birdlife
# Moretta (Italia)

Moretta zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
# Morerer lost gwenn

Morerer lost gwenn :
| Ur morerer lost gwenn Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Haliaeetus |
| Anv skiantel ||
| Haliaeetus albicilla (Linnaeus, 1758) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar morerer lost gwenn (Haliaeetus albicilla) a zo un evn-preizh eus ar Bed Kozh.

## Rummatadur

Diouzh an evnoniourien e vez renket ar morerer lost gwenn en urzhiad Falconiformes pe Accipitriformes.

## Annez

Bevañ a ra al labous en Eurazia.
* Ur morerer lost gwenn zo bet luc'hskeudennet d'an 19 a viz Ebrel 2024 e beg ar Ged en Hilion
██ Tremeniat :
| ██ Annezer hep gopuennañ | ██ Annezer addegaset | ██ Tremeniat addegaset |

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Daveennoù

* ↑ Haliaeetus albicilla war al lec'hienn Avibase.
* ↑ (fr) 'Le Télégramme, 23/04/2024. Kavet : 24 Ebr 24.
# Morfa (Sir Gaerfyrddin)

Ur gêriadenn eus Sir Gaerfyrddin, e mervent Kembre, eo Morfa (palud, e brezhoneg).
# Morfa Nefyn

Morfa Nefyn zo ur gêriadenn vihan er c'hornôg da Nefyn, e Gwynedd, en hanternoz Kembre, etre Trwyn Porth Dinllaen ha Penrhyn Nefyn. Un davarn zo.
Ul labouradeg brikez zo bet eno etre 1868 ha 1906, ha mont a rae ar porzhig en-dro ivez. Hiziv ez eus hañvourien ha merdeerien.

## Skeudennoù

* Morfa Nefyn, gwelet a-us d'an aod
* Morfa Nefyn, gwelet eus an aod
* Adal an draezhenn
* Morfa Nefyn gwelet eus Porthdinllaen

## Liamm diavaez

* (en) Morfa Nefyn war lec'hienn Rhiw
# Marmirolo

Marmirolo zo ur gumun en Italia, e Proviñs Mantova ha rannvro Lombardia.
# Marmora

Marmora (La Màrmol en okitaneg) zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte .
# Marmaduke Wyvill

Marmaduke Wyvill, bet ganet d'an 22 a viz Kerzu 1815 e Constable Burton, Yorkshire (Breizh-Veur), marvet d'ar 25 a viz Mezheven 1896 e Bournemouth, (Breizh-Veur). Politikour ha mestrc'hoarier echedoù saoz. Dilennet e voe da ezel Breujoù Breizh-Veur evit Richmond, North-Yorkshire e 1847.
Tapout a reas an eilvet plas goude Adolf Anderssen er c'hentañ tournamant etrebroadel e Londrez (Breizh-Veur) e 1851.

## Liamm

* Partiennoù e Chessgames:
* E fichenn e Chessmetrics:
# Marmanda

Marmanda (en okitaneg) pe Marmande (e galleg) zo ur gumun e departamant Lot-et-Garonne, e kreisteiz Bro-C'hall. Emañ er gwalarn da Agen, etre Bourdel ha Toloza, war ribl dehoù ar stêr Garona. Pennlec'h unan eus arondisamantoù an departamant eo hag un isprefeti zo.

## Kêrioù gevellet

Gevellet eo Marmanda gant ar c'hêrioù-mañ :
* Ejea de los Caballeros (Spagn)
* Portogruaro (Italia)
* Peso da Régua (Portugal)

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel
# Marmentino

Marmentino zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
# Marmolejo (Jaén)

Marmolejo zo ur gumun eus proviñs Jaén, en Andalouzia, e Spagn. An niver annezidi zo 6 586 (2023).
# Marmosops

Marmosops :
| Marmosops incanus ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Usurzhad : | Marsupialia |
| Urzhad : | Didelphimorphia |
| Kerentiad : | Didelphidae |
| Genad : | Marmosops |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Marmosops zo ur genad e rummatadur ar bronneged, ennañ 15 spesad oposomed.

## Spesadoù

* Marmosops bishopi
* Marmosops cracens
* Marmosops creightoni
* Marmosops fuscatus
* Marmosops handleyi
* Marmosops impavidus
* Marmosops incanus
* Marmosops invictus
* Marmosops juninensis
* Marmosops neblina
* Marmosops noctivagus
* Marmosops ocellatus
* Marmosops parvidens
* Marmosops paulensis
* Marmosops pinheiroi
# Marmaduke Tunstall

Marmaduke Tunstall, bet ganet e Burton Constable (Yorkshire, Bro-Saoz) e 1743 hag aet da Anaon e Wycliffe (Kontelezh Durham, Bro-Saoz) d'an 11 a viz Here 1790, a oa un dastumer hag un evnoniour saoz.
Gant Tunstall eo e voe savet Ornithologica Britannica e 1771, marteze kentañ oberenn vreizhveuriat oc'h ober gant an anvadur dre zaou anv ijinet gant Carl von Linné.

## Listenn al laboused studiet gantañ

* A
    Anthus rubescens,
* F
    Falc'hun pirc'hirin (Falco peregrinus),
* K
    kannerez louet (Motacilla cinerea).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Ober a reer gant ar berradur Tunstall e metoù al loenoniezh.
# Marmite

Marmite (distagañ [/ˈmɑːmaɪt/]) a zo anv daou doaz, an eil fardet e Rouantelezh Unanet hag e Suafrika, egile o tont eus Zeland Nevez. Ennañ e kaver goell a vez implijet evit fardañ bier, dereout a ra ouzh an dud ne zebront ket kig. Leun a vitamin B1 eo. Peurliesañ e vez ledet Marmite war un tamm bara-amann.
Ar Marmite saoz a zo un toaz pegus, gell teñval, gant blaz kreñv. Ar blaz-se a zo anv anezhañ el lugan "Love it or hate it." Heñvel eo Marmite ouzh Vegemite (Aostralia) hag ouzh Cenovis (Suis).
Ma'z eo breizhveuriek da vat Marmite e voe krouet un toaz gant ur blaz disheñvel da vat e Zeland Nevez e 1919. An toaz disheñvel-se eo an hini a gaver e Zeland Nevez hag en Aostralia.
War tikedenn ar podoù Marmite saoz e weler ur chidhouarn (marmite, e galleg). Er penn-kentañ e veze gwerzhet Marmite e podoù pri, hag e podoù gwer adalek ar bloavezhioù 1920. Podadoù plastik a gaver ivez abaoe miz Meurzh 2006.

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel Marmite (Rouantelezh Unanet)
* Lec'hienn ofisiel Marmite (Zeland Nevez)
* The Marmite FAQ
* Pennad diwar-benn Marmite e-barzh The Independent
* Strollad Marmite war Facebook
# Marmosa

Marmosa :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Usurzhad : | Marsupialia |
| Urzhad : | Didelphimorphia |
| Kerentiad : | Didelphidae |
| Genad : | Marmosa |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Marmosa zo ur genad e rummatadur ar bronneged, ennañ 9 spesad oposomed.

## Spesadoù

* Marmosa andersoni
* Marmosa lepida
* Marmosa mexicana
* Marmosa murina
* Marmosa quichua
* Marmosa robinsoni
* Marmosa rubra
* Marmosa tyleriana
* Marmosa xerophila
# Marie Lester

Marie Lester eo anv an enklaskerez empentet gant ar skrivagner breizhat Jean Failler hag a gaver en ur rummad 60 romant polis.

## Anv brezhonekaet

Mari ar Stêr eo anv an harozez e Gwrac'h ar menez, troet e 2005 gant Garmenig Ihuellou diwar ar romant gallek La bougresse, hag a voe embannet gant an Éditions du Palemon e Kemper.
# Marie NDiaye

Marie NDiaye zo ur skrivagnerez c'hallek ganet d'ar 4 a viz Even 1967 e Pithiviers (Bro-C'hall).
Embannet e voe he levr kentañ pa oa 17 vloaz. Graet he deus studioù war ar yezhoniezh ha gounezet ur skoaziad da vont da dremen ur bloavezh er Villa Medici e Roma.
Skrivañ a ra romantoù, danevelloù ha pezhioù-c'hoari. En hec'h oberennoù e teskriv alies un aergelc'h kevrinus ha hud (La Femme changée en bûche, La Sorcière) ha diaester an darempredoù er familh (Rosie Carpe, Trois femmes puissantes).
Ar priz Femina he deus bet e 2001 hag ar priz Goncourt e 2009.
Rendael a savas e Bro-C'hall e 2009 diwar he c'homzoù, embannet er gelaouenn Les Inrockuptibles, ma tisklêrie he doa kavet gwelloc'h mont da chom da Verlin gant he gwaz hag he zri bugel kentoc'h eget bevañ dindan politikerezh Nicolas Sarkozy.

## Oberennoù
### Romantoù ha danevelloù

* Quant au riche avenir, 1985
* Comédie classique, 1988
* La femme changée en bûche, 1989
* En famille, 1991
* Un temps de saison, 1994
* La Sorcière, 1996
* La naufragée, 1999
* Rosie Carpe, 2001 (Priz Femina)
* Tous mes amis, 2004
* Autoportrait en vert, 2005
* Mon cœur à l'étroit, 2007
* Trois Femmes puissantes, 2009 (Priz Goncourt)

### C'hoariva

* Hilda, 1999
* Papa doit manger, 2003
* Rien d'humain, 2004
* Les serpents, 2004
# Marie Seznec Martinez

Marie Seznec Martinez, ganet d’an 12 a viz Ebrel 1958 e Kemper, a zo stilourez. Diskouezer-giz e Ti Jean Patou ha renerez dilhadouriezh Christian Lacroix eo bet ivez.

## Liammoù diavaez

Lec'hienn ofisiel
# Marie Smith Jones

Marie Smith Jones (ganet 14 Mae 1918 e Cordova (Alaska) ha marvet en Anchorage d'an 21 a viz Genver 2008) a oa komzerez diwezhañ ar yezh eyak eus kreiz-su Alaska. Penn ar vroad Eyak eo ivez. An Eyak gwirion nemetañ eo bremañ ivez. Kemeret he doa perzh etre 2000 ha 2005 e danzen an "Eyak Language Project", ur raktres evit krouiñ un doare da zeskiñ ar yezh eyak evit an holl.

## Liamm diavaez

* (en)Eyaks Face Extinction
# Marie Louise d'Orléans

Div vaouez zo anavezet evel Marie Louise d'Orléans:
* Marie Louise d'Orléans (1662-1689), rouanez Spagn, María Luisa de Orleans
* Marie Louise Élisabeth d'Orléans (1695-1719), dugez Berry.

## Pennad kar

* Marie-Louise
* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
# Marie Prusia

Marie Prusia, pe Marie von Preußen en alamaneg, zo bet anv meur a briñsez eus Prusia :

## XVIvet kantved

* Marie von Preußen (1579-1649), merc'h d'an dug Albrecht Friedrich von Preußen

## XIXvet kantved

* Marie von Sachsen-Weimar-Eisenach (1808-1877)
* Marie Friederike von Preußen (1825-1889), rouanez Bavaria.
* Marie von Preußen (1855-1888), merc'h d'ar Priñs Friedrich Karl von Preußen
Hag ivez
* Sophie Dorothea Marie von Preußen (1719–1765), c'hoar da Frederig II, roue Prusia;
* Luise Marie Elisabeth von Preußen pe Luise von Preußen (1838-1923) (1838–1923), dugez-veur Baden.

## Pennadoù kar

* Marie
* Preußen
# Marie Louise Élisabeth d'Orléans

Marie Louise Élisabeth d'Orléans (1695-1719), dugez Berry (1710), a oa ur briñsez c'hall, merc'h da Philippe d'Orléans, dug Orléans, a voe rejant.
Dimeziñ a reas e 710 da Charles de France (1686-1714), dug Berry. Intañveziñ a reas e 1714 da 19 vloaz.
Brud fall he devoa abalamour ma eve kalz, ha ma oa anavezet da zoganiñ he fried gant mevelien, hag eñ a rae kemend-all gant he dimezelled. Gourdrouz kas anezhi d'ur gouent a reaz ar gwaz pa glevas e oa dogan, ha mont betek he dornañ dirak an dud.
Teir gwech e wilioudas, da vihanañ, ha mervel a reas ar vugale ez vihan bep tro. Ur bugel all he doe digant ur serc'heg, a voe kaset da leanez.
Tev e oa deuet da vezañ a-hervez met marteze ne oa ket diwar debriñ re$^{(Dasklaeraat)}$. Lesanvet e oa bet "Joufflotte" er c'hanaouennoù goapaus savet diwar he fenn.
Mervel a reas da 24 bloaz. Dougerez e oa adarre. Da fall e oa aet he yec'hed gant he gwilioudoù.
# Marie Prusia (1579-1649)

Marie Prusia, pe Marie von Preußen hervez hec'h anv alamanek (1579-1649), a oa ur briñsez eus Prusia, ganet ha savet e Königsberg. Merc'h e oa da Albrecht Friedrich Prusia, dug Prusia.
Dont a reas da da vout markgravez Brandenburg-Bayreuth dre he dimeziñ, e 1604, d'ar Markgraf Christian von Brandenburg-Bayreuth (1581–1655).
# Marie Sebag

Marie Sebag a zo bet ganet d'ar 15 a viz Here 1986.
Mestrc'hoarierez echedoù gall.
Mestr Meur Etrebroadel (maouezi) ha Mestr Meur eo.
C'hoari a ra er C'hleub L' Échiquier châlonnais.
Kampionez Europa e voe:
* er rummad dindan 12 vloaz e 1998 ;
* er rummad dindan 14 vloaz e 1999 ;
* er rummad dindan 16 vloaz e 2002 .
E 2006 ez eas betek kardgourfenn Kampionad bedel echedoù (maouezi): trec'het e voe gant ar Rusianez Svetlana Matveeva.
2529 edo he renk Elo d'ar 1añ a viz Gouere 2008.

## Liammoù diavaez

* He fichenn FIDE
* He fartiennoù e Ches Games
# Los Olmos (Teruel)

Los Olmos zo ur gumun e Spagn, e proviñs Teruel.
# Los Lobos Del Este De Los Angeles

Los Lobos Del Este De Los Angeles zo un albom graet gant al laz Los Lobos e 1978, hag ennañ kanaouennoù spagnolek.

## Kanaouennoù ar bladenn

* El Canelo
* El Pescado Nadador
* Sabor a Mi
* Flor de Huevo
* Cielito lindo
* La Iguana
* El Cuchipe
* Imploración
* Guantanamera
* La Feria de las Flores
* Maria Chuchena
* El Bon Bon de Elena
# Los Machucambos

Los Machucambos a oa ul laz-seniñ aozet e Pariz er c'harter latin e miz Eost 1959 gant tri den: ur Spagnol, Rafael Gayoso, ur Gostarikadez, Julia Cortés (merc'h-vihan d'ar prezidant León Cortés Castro) hag ur Perouad, Milton Zapata, hag a yelo kuit e 1960 hag a laosko e lec'h gant un Italian, Romano Zanotti.

## Gerdarzh

Dont a ra an anv iskis Los Machucambos eus un anv indian, eus Kreisteizamerika, roet d'an tatou.

## Istor

Da gentañ e oant anvet Los Acapulcos, met kuit ez eas ar c'haner mec'hikan Pedro gant un ostizez ha kemeret e voe e lec'h gant Julia Cortes.
Gant Los Machucambos e 1960 e voe roet da glevout ar ganaouenn Bamba en Europa a ganti e voe gonezet ganto ar Grand prix de l'Académie Française du disque. Met brudetoc'h e voent c'hoazh gant ur cha cha cha, Pepito, en 1961, hag a vo kanet ivez gant Bourvil.
Berzh a rae al laz gant mouezh Julia Cortes. Kanañ a raent tonioù da zañsal diouzh ar c'hiz met ivez kanaouennoù hengounel eus Mec'hiko hag ivez kanaouennoù skrivet gant Charles Aznavour pe Léo Ferré. .

## Liammoù diavaez

* Istor al laz-seniñ
* Buhez al laz
# Los Llanos de Tormes

Los Llanos de Tormes zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Ávila, en Kastilha ha León.
# Los Naranjos

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Los Naranjos zo un anv-lec'h spagnolek hag a dalvez kement hag ar gwez-orañjez.

## Lec'hioù

* Los Naranjos, e proviñs Buenos Aires. en Arc'hantina
* Los Naranjos, karter e Córdoba, en Arc'hantina.
* Los Naranjos, e Honduras
* Los Naranjos, e distrig Boquete, e Panamá.
* Los Naranjos, e proviñs Málaga, e Spagn.
* Los Naranjos, en El Hatillo de Caracas, e Venezuela.

## Tud

* Los Naranjos, laz sonerien eus Kuba.

## Pennad kar

* Patio de los Naranjos
# Los Molares

Los Molares zo ur gumun e Spagn e proviñs Sevilla, en Andalouzia.
# Los Naranjos (laz)

Los Naranjos zo ul laz sonerien eus kêr Cienfuegos, en enez Kuba. O c'hanaouenn Camina Como Chencha zo bet adkanet gant meur a laz all.

## Pladennoù

* Soneros de Gloria de Cuba
* Respeta mi Tambó I y II
* Nadie se salva de la Rumba

## Levrlennadur

* Samuel Feijoo. «El Conjunto “Los Naranjos”: 49 años de actuación». Signos (Santa Clara) (17): 333-346; noviembre-diciembre de 1975.
* Luis Rovira Martínez. «A propósito del conjunto tradicional “Los Naranjos”». En: Cienfuegos en la música cubana. Cienfuegos, Dirección Municipal de Cultura, 1984.

## Liammoù diavaez

* http://www.ecured.cu/Conjunto_Los_Naranjos
* YouTube
* https://www.youtube.com/watch?v=tk994JrVfuQ&list=RDtk994JrVfuQ#t=10
# Los Olmos

Los Olmos zo un anv-lec'h spagnolek.
* Los Olmos (Albacete)
* Los Olmos (Manzanera)
* Los Olmos (Teruel)
* Aras de los Olmos
* La Mata de los Olmos

## Pennad kar

* Olmos
* Olmo
# Los Palacios y Villafranca

Los Palacios y Villafranca zo ur gumun e Spagn, e proviñs Sevilla, en Andalouzia.
# Los Palmitos (Sucre)

Los Palmitos zo ur gumun eus Kolombia en departamant Sucre, 15 km eus ar gêr-benn, Sincelejo.
Brudet eo evel kavell ar Vallenato Sabanero.
# Pseudibis

Pseudibis :
| Pseudibis papillosa, luc'hskeudennet e Park broadel Gir (stad Gujarat, India). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Pelecaniformes |
| Kerentiad : | Threskiornithidae |
| Anv skiantel ||
| Pseudibis Hodgson, 1844 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Pseudibis a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1844 gant an naturour breizhveuriat Brian Houghton Hodgson (1800 pe 1801-1894).

## Spesadoù

Tri spesad ibized a ya d'ober ar genad :
* Pseudibis davisoni (ibiz skoazioù gwenn),
* Pseudibis gigantea (ibiz meur),
* Pseudibis papillosa (ibiz du India).
O c'havout a reer en Azia ar Gevred.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Threskiornithidae/Pseudibis (lennet e-barzh d'an 3 a viz Mezheven 2019).
a vo kavet e Wikimedia Commons.