OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Melilla

Melilla (Melilla e spagnoleg, مليلية Maliliyah en arabeg, Tamlit e berbereg) zo ur gêr dalc’het gant Spagn en arvor Afrika an Norzh, damenklozet e Maroko, war vord ar Mor Kreizdouar. Evit Maroko ez eo ul lodenn eus he ziriad, trevadennet gant Spagn, evel Ceuta hag an enezennoùigoù spagnat zo a-hed aod hanternoz Maroko, anvet Plazas de soberanía. Ur gêr emren eo Melilla, abaoe 1995, enni war-dro 70 000 a annezidi. Komzet e vez berbereg ar Rif gant ar braz eus an dud e kêr hag ivez arabeg, spagnoleg hag un tammig galleg.
E dalc’h ar Fenikianed, ar Romaned, ar Vandaled, ar Wizigoted... eo bet Melilla. E-pad ur pennad e oa bet ur porzh eus an Impalaeriezh vizantat, a-raok bezañ ul lodenn eus rouantelezhioù arab Maroko. Aloubet e oa bet gant Spagn e 1497. Abaoe eo chomet dindan beli ar vro-se. E 1995 e oa bet roet da v-Melilla, evel da gêr Ceuta, ur statud a gêr emren.
Ur bern repuidi eus broioù Afrika a glask dont da v-Melilla, evit gallout mont e-barzh Unaniezh Europa da c'houde.

## Liamm diavaez

* Ciudad Autónoma de Melilla

## Gwelet ivez

Plaza de soberanía
# Melierax poliopterus

Melierax poliopterus :
| Melierax poliopterus, luc'hskeudennet e Tsavo West National Park (Kenya). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Accipitriformes |
| Kerentiad : | Accipitridae |
| Genad : | Melierax |
| Anv skiantel ||
| Melierax poliopterus Cabanis, 1868 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Melierax poliopterus a zo ur spesad evned-preizh eus ar c'herentiad Accipitridae.

## Annez

Kavout a reer ar spesad en Afrika ar Reter, en un takad hag a ya eus gevred Etiopia ha Somalia da reter Ouganda ha hanternoz Tanzania.

## Liammoù diavaez

* Melierax poliopterus war al lec'hienn BirdLife International.
* Melierax poliopterus war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ Melierax poliopterus war al lec'hienn Avibase.
# Otarienn ar C'hab

Otarienn ar C'hab :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| Genad : | Arctocephalus |
| Anv skiantel ||
| Arctocephalus pusillus Schreber, 1775 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otarienn ar C'hab (Arctocephalus pusillus) a zo ur bronneg mor kigdebrer hag a vev war aodoù Angola, Namibia, Suafrika ha gevred Aostralia.
# Otarienn Juan Fernández

Otarienn Juan Fernández :
| Tost en arvar (NT) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| Genad : | Arctocephalus |
| Anv skiantel ||
| Arctocephalus philippii Peters, 1872 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otarienn Juan Fernández (Arctocephalus philippii) a zo ur bronneg mor kigdebrer hag a vev er Meurvor Habask, en Inizi Juan Fernández (Chile).
# Otariidae

Otariidae :
| Neophoca cinerea ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otariidae a zo ur c'herentiad e rummatadur ar bronneged, ennañ bronneged mor kigdebrer, evel ar morleoned pe an otaried.

## Genadoù

7 genad zo ennañ :
* Arctocephalus
* Callorhinus
* Eumetopias
* Neophoca
* Otaria
* Phocarctos
* Zalophus
# Otarienn Zeland Nevez

Otarienn Zeland-Nevez :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| Genad : | Arctocephalus |
| Anv skiantel ||
| Arctocephalus forsteri Lesson, 1828 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otarienn Zeland-Nevez (Arctocephalus forsteri) a zo ur bronneg mor kigdebrer hag a vev war aodoù Zeland-Nevez ha su Aostralia.
# Otarienn Isantarktika

Otarienn Isantarktika :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| Genad : | Arctocephalus |
| Anv skiantel ||
| Arctocephalus tropicalis J. E. Gray, 1872 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otarienn Isantarktika (Arctocephalus tropicalis) a zo ur bronneg mor kigdebrer hag a vev e su meurvor Atlantel ha meurvor Indez.
# Otarienn Guadalupe

Otarienn Guadalupe :
| Tost en arvar (NT) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| Genad : | Arctocephalus |
| Anv skiantel ||
| Arctocephalus townsendi Merriam, 1897 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otarienn Guadalupe (Arctocephalus townsendi) a zo ur bronneg mor kigdebrer hag a vev enez Guadalupe er-maez ledenez Baja California ha war aodoù Kalifornia ha Mec'hiko.
# Otarienn Suamerika

Otarienn Suamerika :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| Genad : | Arctocephalus |
| Anv skiantel ||
| Arctocephalus australis Zimmermann, 1783 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otarienn Suamerika (Arctocephalus australis) a zo ur bronneg mor kigdebrer hag a vev war aodoù Perou, Chile, Arc'hantina, Inizi Maloù, Uruguay ha Brazil.
# Otarienn an hanternoz

Otarienn an hanternoz :
| Chalus (VU) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| Genad : | Callorhinus |
| Anv skiantel ||
| Callorhinus ursinus Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otarienn an hanternoz (Callorhinus ursinus) a zo ur bronneg mor kigdebrer eus ar c'herentiad Otariidae. Ar spesad nemetañ eo er genad Callorhinus.
# Oteitza

Oteitza (Oteiza hervez ar stumm spagnolek ofisiel) zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
# Otarienn Galápagos

Otarienn Galápagos :
| En arvar (EN) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Carnivora |
| Kerentiad : | Otariidae |
| Genad : | Arctocephalus |
| Anv skiantel ||
| Arctocephalus galapagoensis Heller, 1904 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Otarienn Galápagos (Arctocephalus galapagoensis) a zo ur bronneg mor kigdebrer hag a vev er meurvor Habask, en inizi Galápagos, en Ecuador.
# Geel (kêr)

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Geel zo ur gumun e Flandrez Belgia en Arondisamant Turnhout hag e proviñs Antwerpen.
* Lec'hiadur
* Banniel
* Skoed

## Douaroniezh

* Gorread : 110,20 km²
* Poblañs (2022) : 41 146 a dud
* Stankter : 373 den/km²
# Geetbets

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Geetbets zo ur gumun e Flandrez Belgia, e proviñs Brabant Flandrez.
* Lec'hiadur
* Banniel
* Skoed

## Douaroniezh

* Gorread : 35,52 km²
* Poblañs (2022) : a dud
* Stankter : 175 den/km²
# Gedinne

Gedinne :
| Banniel | |
| Skoed | |
| Lec’hiadur Gedinne en Arondisamant Dinant hag e Proviñs Namur | |
| Riez | Belgia |
| Kumuniezh | Kumuniezh c'hall |
| Rannvro | Wallonia |
| Proviñs | Namur |
| Arondisamant | Dinant |
| ins | 91054 |
| Kumunioù-Kod post | 5575 5575 5575 5575 5575 5575 5575 5575 5575 5575 5575 5575 |
| Kumunioù strollet | Gedinne Bourseigne-Neuve Bourseigne-Vieille Houdremont Louette-Saint-Denis Louette-Saint-Pierre Malvoisin Patignies Rienne Sart-Custinne Vencimont Willerzie |
| Kod pellgomz | 061 |
| Maer | Vincent Massinon (G2006) |
| Gorread | 151,56 km² |
| Hed | 04° 56' .." Reter |
| Led | 49° 58' .." Norzh |
| Uhelder | .. m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 4 445 (01.01.2007) |
| Stankter | 29 a./km² |
| Lec'hienn | www.gedinne.be |
Gedinne (e walloneg:Djedene) a zo ur gumun eus Belgia e Proviñs Namur.
# Geert Van der Stricht

Geert Van der Stricht a zo bet ganet d'an 11 a viz C'hwevrer 1972.
Mestrc'hoarier echedoù belgiat eo.
Mestr Etrebroadel eo.
Kampion Belgia e voe en Eupen e 2003.
2 388 edo e renk Elo e miz Genver 2009.

## Oberennoù skrivet e saozneg

* Geert Van Der Stricht ha Friso Nijboer, Tactics in the Chess Openings 3: French Defence and other half-open games. New In Chess, Alkmaar 2005, ISBN 90-5691-162-7;
* Geert Van Der Stricht ha Friso Nijboer, Tactics in the Chess Openings 4: Queen’s Gambits, Trompowksy & Torre. New In Chess, Alkmaar 2006, ISBN 90-5691-172-4;
* Geert Van Der Stricht hag Ernst Spike, Tactics in the Chess Openings 5: Indian Defences - Catalan & Benoni. New In Chess, Alkmaar 2007, ISBN 90-5691-201-7;
* Geert Van Der Stricht hag Ernst Spike, Tactics in the Chess Openings 6: Gambits and Flank Openings, New In Chess, Alkmaar 2007, ISBN 90-5691-221-5.

## Liammoù diavaez (e saozneg)

* E fichenn FIDE
* E c'hoari e Chessgames
* E stadegoù en Olimpbase
# Gefail

Gefail zo ur ger kembraek, hag a glot gant govel e brezhoneg, hag a gaver e lec'hanvadurezh Kembre:
* Brynrefail (diwar Bryn-yr-efail)
* Tonyrefail (diwar Ton-yr-efail)
Arabat kemmeskañ gant gefaill pe gefell (gevell e brezhoneg), na gaver ket nemeur el lec'hanvadurezh.
# Geheime Feldpolizei

Ar Geheime Feldpolizei (polis kampagn kuzh) berraet e GFP a oa polis kuzh ar Wehrmacht alaman betek fin an Eil Brezel-bed. An unvezioù-se a oa implijet evit oberiadurioù hep unwisk war an talbenn evel an enep-spierezh, enep-moc'hata, evezhiañ an oberiadurioù trubardiñ, enep-propaganda, difenn al lec'hioù milourel ha reiñ harp da enklaskoù lezvarnioù al lu alaman. Izili ar GFP, hag a oa lakaet ivez da vezañ evel re an Abwehrpolizei, evit an oberiadurioù e oant ur skourr oberiant eus servijoù sekred al lu alaman. Fiziet e oa dezho talañ ouzh oberiadurioù ar rezistañs enep nazi en Alamagn pe e Bro-C'hall dalc'het. Inti eo vez hag a oa karget gant jahinerez ha lazhadeg ar brizonidi.
# Gegnog

Gegnog zo un enezenn e kumun Landeda, e kornaoueg ar gumun, un 2 km bennak diouzh an douar-bras. En em astenn a ra war 400 m hed ha 160 m led.
N'eus gwezenn ebet warni, nemet leton. Gwechall gozh e oa stag ouzh an douar-bras ha dismantroù meur a garn eus mare an Neolitik a weler warni. Lakaet int da vonumant istorel abaoe 1964. Diwezhatoc'h, da vare Oadvezh an Houarn e oa annezet an enez ivez. Furchadegoù zo bet graet e Gegnog meur a wech, adalek 1962.
Talvezet he doa Gegnog ivez, da vare an Eil Brezel-bed, da lakaat lomaned kirri-nij saoz kouezhet war an douar-bras da dec'hout kuit, gant sikour rezistanted eus ar c'hornad.

## Notennoù

* ↑ Kartenn Google
* ↑ Les vestiges de l'île Guenioc en 3D - Le Télégramme, 28/08/2017
* ↑ Des Gaulois sur l’île Guennoc (Landéda, Finistère) - Revue archéologique de l'Ouest, 2008
* ↑ Guénioc, un site mégalithique majeur en 3D - Ouest-France 8/10/2017
* ↑ Louis Brigand (2002), Les îles du Ponant, Histoires et géographie des îles et archipels de la Manche et de l'Atlantique, p. 179
# Geer (kumun)

a vo kavet e Wikimedia Commons.
Geer (walloneg : Djer) zo ur gumun e Belgia e Proviñs Liège.
* Lec'hiadur
* Skoed

## Douaroniezh

* Gorread : 23,60 km²
* Poblañs (2022) : 3 521 a dud
* Stankter : 149 den/km²
# Gavr ar Pireneoù

Gavr ar Pireneoù zo ur bronneg daskirier eus ar Pireneoù hag ar Menezioù Kantabria.
# Gavrilo Princip

Gavrilo Princip (25 a viz Gouere 1894 - 28 a viz Ebrel 1918) e voe ar Serb Bosniat hag a lazhas an arc'hdug Franz Ferdinand Aostria-Este hag e wreg Sofía Chotek d'ar 28 a viz Mezheven 1914 e Sarajevo.
Kement-se a voe kaoz d'ar Brezel-bed kentañ da darzhañ.
Ganet e voe Princip en Obljaj, a zo e Bosnia-ha-Herzegovina bremañ. Ezel e oa eus ur c'helc'h broadelourien serb stag ouzh al luskad "Dorn Du" (serbeg : Црна рука Crna ruka), a glaske unaniñ Bosnia ouzh Serbia.
D'an 28 a viz Mezheven 1914 e oa an arc'hdug Franz Ferdinand, hêr da gurunenn impalaeriezh Aostria-Hungaria, da vont da di-kêr Sarajevo. P'edo en hent e voe tennet warnañ ha war e wreg gant Princip, ha mervel a rejont buan goude.
Klask a reas Princip en em lazhañ, met harzet e voe. Barnet e voe ha kondaonet da vezañ toullbac'het e vuhez-pad. Mervel a reas diwar an dorzhellegezh er vac'h e 1918.
# Gavr ouez

Gavr ouez :
| Chalus (VU) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Artiodactyla |
| Isurzhad : | Ruminantia |
| Kerentiad : | Bovidae |
| Iskerentiad : | Caprinae |
| Genad : | Capra |
| Anv skiantel ||
| Capra aegagrus Erxleben, 1777 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar c'havr ouez (Capra aegagrus) a zo ur bronneg daskirier a-orin eus ar Reter-Kreiz.
E-touez hec'h isspesadoù emañ ar c'havr doñv.
# Gavrelle

Kumunioù Frañs :
| Anv | Gavrelle |
| Skoed | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Pas-de-Calais |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Arras |
| Etrekumuniezh | Communauté urbaine d'Arras |
| Kanton | Vimy |
| Kod INSEE | 62369 |
| Kod post | 62580 |
| Maer | Vincent Théry |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 9,02 km² |
| Led | 50° 19' 48" Norzh |
| Hed | 02° 53' 13" Reter |
| Uhelder kreiz | .. m |
| Uhelder bihanañ | 49 m |
| Uhelder brasañ | 97 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 566 (2007) |
| Stankter | 62 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Gavrelle a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

Brezel-bed kentañ:
* Emgannoù start e penn-kentañ miz Here 1914 etre ar 34vet Rannlu Gall hag an Alamaned; ur bern soudarded c'hall a voe lazhet 12 milour gall eus an 23vet Rejimant Dragoned a voe lazhet e Gravelle d'an 2 a viz Here 1914
* Gavrelle a voe kemeret gant ar Royal Naval Division eus ar Rouantelezh-Unanet d'an 23 a viz Ebrel 1917, kollet d'an 28 a viz Meurzh 1918 ha kemeret en-dro gant ar 51vet Rannlu (Highland - Skos) eus ar Rouantelezh-Unanet d'ar 27 a viz Eost 1918
* Peurzistrujet e voe ar gêriadenn
* 1920: roet e voe ar Groaz Brezel 1914-1918 d'ar gumun

## Monumantoù ha traoù heverk

* Monumant ar 34vet Rannlu Gall.
* Iliz katolik Saint Vaast, XX$^{vet}$ kantved.

### Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun: Gavrelle Communal Cemetery

| Bro | Niver a soudarded |
| Rouantelezh-Unanet | 7 |
| Hollad | 7 |
Marvet int e miz Mae 1940 e-pad an Eil brezel-bed.

### Bered ar C'hommonwealth: Chili Trench Cemetery

| Bro | Niver a soudarded |
| Rouantelezh-Unanet | 197 |
| Hollad | 197 |
Ur vered ag ar Brezel-bed kentañ eo. Graet e voe e miz Ebrel ha Mae 1917, gant unanadoù eus ar 37vet Rannlu eus ar Rouantelezh-Unanet dreist-holl. Anvet e voe Gavrelle Road Cemetery ha Fampoux Cemetery ivez. E 1934 e voe degaset pevar bez enni eus Monchecourt Communal Cemetery. 19 bez a zo chomet dianv ha monumantoù a zo bet savet evit kemer lec'h ar 86 bez bet distrujet gant an tennoù-kanolioù E-pad an Eil brezel-bed e voe douaret un nijour er vered .

### Bered ar C'hommonwealth: Naval Trench Cemetery

| Bro | Niver a soudarded |
| Rouantelezh-Unanet | 59 |
| Hollad | 59 |
Ur vered ag ar Brezel-bed kentañ eo. Krouet e voe e miz Ebrel 1917 gant unanadoù-stourm hag implijet gante betek miz Du 1917 .

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Mémoires de pierre
* ↑ Mémoires de pierre
* 1 2 WW1 Cemeteries
* ↑ Diocèse d'Arras
* ↑ Pages 14-18
* ↑ Commonwealth War Graves Commission
* ↑ WW1 Cemeteries
* ↑ Cassini hag EBSSA
# Gavr (steredeg)

Ar C'havr (Capricornus, berraet e Cap) zo ur steredeg eus ar zodiak.

## Steredennoù heverkañ

* Gredi / α Cap
* Dabih / β Cap
* Algiedi / δ Cap

## Gwelet ivez

* Korf-egor
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Gavr c'halizat

Gavr Galiza :
| En arvar (EN) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Artiodactyla |
| Kerentiad : | Bovidae |
| Iskerentiad : | Caprinae |
| Genad : | Capra |
| Anv skiantel ||
| Capra aegagrus hircus Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Gavr c'halizat (galizeg : Cabra galega) a reer eus ur spesad givri (Capra aegagrus hircus) brosezat e Galiza. Ur spesad en arvar eo, pa ne gonted e 2010 nemet 295 loen (271 parez ha 24 far) dasparzhet e 43 atant. Deveret eo anv al loen war-eeun diwar anv ar vro ma 'z emdroas ha ma vez maget. Mat e klot Cabra galega ouzh hec'h endro, ha hervez INVESAGA (Investigación en Sanidade Animal de Galicia e harz gwelloc'h ouzh ar poreadoù evel preñv an avu eget ar spesadoù givri all.

## Tiriad

Er menezioù peurliesañ e kaver givri Galiza, e Lugo hag en Ourense dreist-holl neuze.

## Korfadurezh

Loened eeun pe beuzkeinbant eo givri Galiza, mentet krenn, bras o divneuziegezh revel. Unliv eo o blevenn akajou pe velegan, meur a arliv dezhi ; distalvoudus eo tarchoù gwenn en diskouezadegoù.
Gwaret war-du an talier eo kerniel ar parezed. Disrannet e vezont pa zeuont er-maez, hag a-stur e chomont pa greskont. A-dro eo kerniel ar pared, hiroc'h ha tevoc'h eget re ar parezed.
Barvek pe vouchigek eo ar pared, hag ur bouchig bihan a zeu da lod parezed ivez a-wechoù. Brasoc'h eget ar parezed eo ar pared : betek 75 cm en draen ha 70 kg a bouez, pa 'z eo 65 cm ha 55 kg mentoù krenn ar parezed.

## Liammoù diavaez

* (es) Gobierno de España

## Notennoù

* ↑ (gl) [http://mediorural.xunta.gal/fileadmin/arquivos/gandaria/razas/ProgramasMellora/CG/PROGRAMA_DE_MELLORA_RAZA_CABRA_GALEGA.pdf Xunta de Galicia
* ↑ (gl) GCiencia
# Izabel Kastilha (1283-1328)

Izabel Kastilha, pe Isabel de Castilla y de Molina, ganet en 1283 e Toro, e Rouantelezh León, ha marvet en 1328, a oa infantez a Gastilha, hag a voe rouanez Aragon, ha dugez Breizh.
Ganet e oa e Toro, hiriv e proviñs Zamora. Merc'h e oa da Sancho IV, roue León ha Kastilha, ha da María de Molina; c'hoar e oa da Fernando IV.

## Dimezioù

* E 1291, pa ne oa nemet eizh vloaz, e voe dimezet e Soria da Jaime II, pevar bloaz warn-ugent, ma teuas da vezañ rouanez kenseurtez rouantelezh Aragon etre 1291 ha 1295, rak er bloavezh-se e varvas he zad Sancho IV, hag eñ dibenhêr; dispennet e voe an eured, ha ne oa ket bet sevenet, hag ouzhpenn-se ne oa ket bet a aotre digant ar pab.
Mervel a reas Sancho IV e 1295, hag eñ dibennhêr. mesk a voe e kastilha, ha Jaime a lakeas an eured da vezañ dispennet evit dimeziñ da Blanche Anjev, eil merc'h Charlez II Naplez ha Maria Arpad, eus Hungaria. Dizimez e chomas Izabel e-pad un dek vloaz.
* En 1310, e Burgos, e timezas Izabel gant Yann III, dug Breizh, mab da Arzhur II. Bugel ebet n'o doe.

## He marv

Pa varvas e voe beziet en abati Itron Varia ar Pedennoù e Beler, e Breizh.
# Izabel Portugal

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Isabella, Isabel, Elizabeth pe Elisabeth, hervez ar yezhoù, pe Elesbed Portugal zo anv meur a briñsez pe rouanez.

## Tud
### XIVvet kantved

* Santez Izabel Portugal (1271 – 1336), santez katolik, rouanez Portugal dre zimeziñ da Dinis Iañ;
* Izabel Portugal (1364 –1435), itron Viseu, merc'h vastard da Fernando Iañ Portugal, pried da Alfonso Enríquez Kastilha, kontez Gijón ha Noroña;
* Izabel Portugal (1397 – 1471), dugez Bourgogn, trede pried an dug Fulup III Bourgogn;
* Izabel Braganza (1414–1476), pe Izabel Barcelos, merc'h da Afonso, 1añ Dug Braganza, pried d'hec'h eontr, breur d'he zad, an Infant João Portugal.

### XVvet kantved

* Izabel Portugal (Rouanez Kastilha) (1428-1496), rouanez Kastilha dre zimeziñ d'ar roue Juan II Kastilha;
* Izabel Coimbra (1432–1455), rouanez Portugal
* Isabella Viseu (1459–1521)

### XVIvet kantved

* Izabel Portugal (rouanez hag impalaerez) (1503–1539), infantez Portugal, rouanez Spagn pa zimezas da Carlos Iañ Spagn, hag impalaerez santel ouzhpenn diwezhatoc'h;
* Isabel Braganza (1514–1576)
* Isabel Clara Eugenia (1566–1633), infantez Spagn

### XVIIvet kantved

* Isabel Luísa, Priñsez Beira (1668–1690), infantez Portugal
* Maria Izabel Braganza (1797 – 1818), infantez Portugal, rouanez Spagn dre zimeziñ d'ar roue Fernando VII.

### XIXvet kantved

* an Infantez Izabel Maria Portugal (1801–1876), infantez Portugal
* Izabel, Priñsez Impalaerel Brazil (1846–1921)

## Pennad kar a dost

* Maria Isabel de Portugal
# Izabel Kastilha

Isabel de Castilla (e spagnoleg) pe Izabel Kastilha (e brezhoneg) zo anv meur a briñsez eus Kastilha.
* Izabel Iañ Kastilha, pe Izabel ar Gatolikez (1451 - 1504), rouanez Kastilha, dimezet da Fernando II de Aragón, pe Fernando ar C'hatolik, roue Aragon
** o merc'h Isabel de Aragón y Castilla (1470 - 1498), rouanez Portugal goude he dimeziñ da Manuel Iañ.
* An Infantez Isabel de Castilla (1518 -1536 ), bastardez da Germana de Foix ha Karl V, marvet da 18 vloaz.
# Izabel Bro-C'hall

Meur a Izabel Bro-C'hall (Isabelle de France e galleg) zo bet:
* Santez Izabel Bro-C'hall (1225–1270), merc'h da Loeiz VIII, roue Bro-C'hall, ha d'e wreg Blanca de Castilla
* Izabel Bro-C'hall (c. 1295 – 1358), merc'h da Fulup IV (Bro-C'hall), ha da Janed Iañ Navarra, dimezet da Edouarzh II, roue Bro-Saoz, ha mamm Edward III .
* Izabel Bro-C'hall, rouanez Navarra (1241–1271), merc'h da Loeiz IX (Bro-C'hall) ha da Marc'harid Provañs, dimezet da Teobaldo II Navarra
* Izabel Bro-C'hall (1312-1348), merc'h da Fulup V (Bro-C'hall), ha da Janed II Bourgogn, dimezet div wech:
** da Guigues VIII de La Tour du Pin,
** da Jean III
* Izabel Valois (1313-1388), Dugez Bourbon, merc'h da Charlez Valois ha Mahaut Châtillon,dimezet da Pêr Iañ, Dug Bourbon
* Izabel Valois (Dugez Milano) (1348-1372), kontez Vertus, merc'h da Yann II, roue Bro-C'hall, ha da Bonne Bohemia, henvamm ar rouaned c'hall Loeiz XII ha Frañsez Iañ,
* Isabelle de Valois, pe Izabel Bro-C'hall (1389-1409), merc'h da Charlez VI (Bro-C'hall) ha d'e bried Isabeau Bavaria, dimezet da Richarzh II, roue Bro-Saoz.

## Pennad kar

* Izabel Valois
# Izabel Bourbon

Izabel Bourbon zo anv meur a briñsez.

## Yezhoù all

* Isabel de Borbón, e spagnoleg

## Tud

* Izabel Bourbon (1436-1465), eil pried Charlez an Her
* Elesbed Bro-C'hall (1602-1644), rouanez Spagn ha Portugal, anavezet e Spagn evel Isabel de Borbón, pried da Felipe IV
* Izabel Bourbon-Parma, pe Isabel de Borbón-Parma (1741-1763), arc'hdugez Aostria, ha merc'h yaouaer Spagn
* Isabel II (1830-1904), rouanez Spagn
* Isabel de Borbón y Borbón (1851-1931), merc'h yaouaer Spagn, merc'h da Isabel II
* Izabel Bourbon
* Elesbed Bro-C'hall, poltredet gant Diego Velázquez
* Isabel de Borbón-Parma, poltredet gant Jean-Marc Nattier
* Isabel II, poltredet gant Franz Xaver Winterhalter

## Pennad kar

* Élisabeth de Bourbon
# Izabel Bro-C'hall (1292-1358)

Izabel Bro-C'hall (1292-1358), a oa ur briñsez c'hall deuet da vezañ rouanez Bro-Saoz, pa a oa dimezet da Edouarzh II, roue Bro-Saoz. Diwezhatoc'h e voe lesanvet bleizez Bro-C'hall (e galleg la Louve de France).

## He buhez

Ganet e oa Izabel e 1292. Merc'h e oa d'ar roue Fulup IV ha d'e bried Janed Iañ Navarra. Da zaouzek vloaz e voe kaset da lez Bro-Saoz. En amzer-se e savas bec'h etre ar roue Edouarzh II ha kostezenn e varoned : madoù hag enorioù a roe ar roue d'e vignon Peter Gaveston, kont Kernev-Veur, diwar-goust tiegezhioù uhel ar rouantelezh.
Drouklazhet e voe Gaveston e 1312 gant ar varoned. Ur mignon nevez a voe kavet gant ar roue, anvet Hugh le Despenser. Hennezh avat a zisplije dezhi.