OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# La Bolduc

La Bolduc ganet Mary Rose Anna Travers d'ar 4 a viz Mezheven 1894 (d'ar 24 hervezi), e Newport, e ledenez Gaspésie, Kebek, ha marvet e Montréal d'an 20 a viz C'hwevrer 1941, a zo ur ganerez kebekat, an hini gentañ a zo bet brudet e Kebek penn-da-benn.

## Notennoù

* ↑ War tikedennoù he fladennoù 78 tro, e lenner : « Mde Ed.Bolduc » evit « Madame Édouard Bolduc » (anv he fried). Hervez ar c'hazetenner Philippe Laframboise war gein ar golo ar bladenn 33 tro Collection québécoise - 20 Grands succès d'hier: LA BOLDUC (MCA Coral, CB 37000, 1974) : « Gwechall e veze laret Madame Bolduc. Da viken e vo LA BOLDUC. Rak La Bolduc a vez laret, evel La Callas ha se, n'eus ket gwelloc'h brud dezhi! »
# La Borbola

La Borbola :
| Gwel eus kêr. ||
| Anv okitanek | La Borbola |
| Anv gallek (ofisiel) | La Bourboule |
| Bro | Arvern |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Auvergne-Rhône-Alpes |
| Departamant | Puy-de-Dôme |
| Arondisamant | Clermont-Ferrand |
| Kanton | Le Sancy (pennlec'h) |
| Kod kumun | 63047 |
| Kod post | 63150 |
| Maer Amzer gefridi | Éric Brut 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du Massif du Sancy |
| Lec'hienn web | http://www.ville-labourboule.com |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 757 ann. (2020) |
| Stankter | 138 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 812 m — brasañ 1408 m |
| Gorread | 12,74 km² |
| kemmañ |
La Borbola (okitaneg; La Bourboule e galleg) a zo ur gumun eus Bro-Arvern en Okitania, e departamant ar Puèi Domat, er rannvro Auvergne-Rhône-Alpes. Ur gêr-zour eo.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel kêr

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# La Blanche Hermine

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
La Blanche Hermine zo anv gallek meur a dra hag a denn da Vreizh:
* ur ganaouenn, La Blanche Hermine (kan)
* ur bladenn, La Blanche Hermine (albom)
* ur bier, La Blanche Hermine (bier)
* ur gelaouenn, La Blanche Hermine (kelaouenn)
# La Boissière-de-Montaigu

La Boissière-de-Montaigu :
| Kastell Asson. ||
| Bro | Poatev |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Pays de la Loire |
| Departamant | Vande |
| Arondisamant | Fontenay-le-Comte |
| Kanton | Montaigu |
| Kod kumun | 85025 |
| Kod post | 85600 |
| Maer Amzer gefridi | Anthony Bonnet 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Terres de Montaigu |
| Lec'hienn web | http://www.boissieredemontaigu.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 2 276 ann. (2020) |
| Stankter | 78 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 80 m bihanañ 35 m — brasañ 97 m |
| Gorread | 29,22 km² |
| kemmañ |
La Boissière-de-Montaigu a zo ur gumun e departamant Vande, e Bro-C'hall.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Mewan emañ ar gumun.

## Istor
### Marzhioù

* Edo parrez La Boissière e Marzioù tu kreñv gant Poatev war Breizh.

### Dispac'h Gall

* Melestradurezh: savet e voe ar gumun e 1790 ; lakaet e voe e Kanton Montaigu hag e Bann Montaigu. Lakaet e voe kumun La Boissière-de-Montaigu en Arondisamant Montaigu bet krouet e 1800 hag en Arondisamant Fontenay-le-Comte e 1804.

#### Brezel 1870-1871

* Pemp gwaz eus ar gumun a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez marilhoù ar gumun.

### XX$^{vet}$ kantved
##### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 54 gwaz ag ar gumun, da lavaret eo 4,22% eus ar boblañs e 1911, abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv.

#### Eil Brezel-bed

* Mervel a reas pemp den ag ar gumun abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv.

#### Trevadennoù

* Brezel Aljeria: mervel a reas daou vilour eus ar gumun.
* Tchad: mervel a reas ur milour eus ar gumun e Bedo Bet d’an 11 a viz Here 1970; soudard e oa er 6vet RIAOM (Régiment InterArmes d'Outre-Mer).

## Monumantoù ha traoù heverk

* Kastell Asson.
* Iliz katolik Gorroidigezh an Intron-Varia.
* Monumant ar re varv, luc’hskeudennoù$^,$.
* En iliz katolik: gwerenn livet e koun ur soudard bet lazhet e 1915, luc’hskeudenn.

## Daveoù ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Cassini – EHESS
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Clochers de France
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# La Bonne Petite Souris

La Bonne Petite Souris zo ur gontadenn c'hallek gant Madame d'Aulnoy (1651 -1705) er XVII$^{vet}$ kantved.
Troet e voe e saozneg, anvet The Little Good Mouse, hag embannet e The Red Fairy Book gant Andrew Lang e 1890.

## Liammoù

* Skrid La Bonne Petite Souris
# La Blanche Hermine (bier)

La Blanche Hermine zo ur bier gwenn skañv (4%), aozet gant ar vreserezh Lancelot e Breizh. Gwerzhet e vez e boutailhoù 33 cl, hogen servijet e vez ivez, en ostalerioù zo, eus ar wask. Gwelloc'h e vez kavet pa vez tomm an amzer rak n'eo ket re greñv, e-skoaz an Duchesse Anne, lakomp, aozet gant ar memes kompagnunezh.
# La Blanche Hermine (kan)

La Blanche Hermine zo ur ganaouenn c'hallek savet gant ar c'haner breizhat Gilles Servat e 1970. Ur ganaouenn stourm eo ha kanet e veze er bloavezhioù 1970 er manifestadegoù politikel.
Enrollet e voe en un albom anvet La Blanche Hermine e 1972.
# La Boissière (Calvados)

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | La Boissière |
| Skoed | |
| Lec'hiadur La Boissière en Arondisamant Lisieux | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Normandi |
| Departamant | Calvados |
| Bro hengounel | Auge |
| Arondisamant | Lisieux |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes Lisieux Pays d'Auge |
| Kanton | Lisieux-3 |
| Kod INSEE | 14082 |
| Kod post | 14340 |
| Maer | Laurent Caffiaux |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 2,02 km² |
| Led | 49° 08' 11" Norzh |
| Hed | 00° 07' 45" Reter |
| Uhelder kreiz | 168 m |
| Uhelder bihanañ | 115 m |
| Uhelder brasañ | 176 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 183 (2009) |
| Stankter | 91 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
La Boissière a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.

## Gerdarzh

La Boissière, Buxeriam e 1132, diwar ar ger latin Buxaria, « beuzenn ».

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

Eil brezel-bed
* un diazlec'h bannañ fuc'helloù V1 a oa bet savet er gumun d'an Alamaned;
* Emgann Normandi, 1944: gant ar brezel e voe lazhet daou zen nann-soudard e La Boissière e miz Eost, unan gant ur vindrailhadeg, an hini all gant ur vombezadeg.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Intron-Varia, XII$^{vet}$ kantved.

### Bez ar C'hommonwealth e bered ar gumun: La Boissière Churchyard

| Bro | Niver a soudarded |
| Rouantelezh-Unanet | 1 |
| Hollad | 1 |
Serjant e oa er Gordon Highlanders 5/7th Bn. Mervel a reas d'an 23 a viz Eost 1944 e-doug Emgann Normandi e-pad an Eil brezel-bed.

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv |
| ? | Meurzh 2001 | Arthur Bizeul |
| Meurzh 2001 | Meurzh 2014 | Laurent Caffiaux |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Notennoù ha dave

* ↑ Albert Dauzat ha Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des noms de lieux en France, Embannadurioù Larousse, Pariz, 1963
* ↑ Vestiges de guerre
* ↑ Mémorial des victimes civiles en Normandie
* ↑ Clochers de France
* ↑ In Memories
# Kumunioù Galiza

Sed amañ roll kumunioù Galiza e pep hini eus proviñsoù Galiza:
* Kumunioù proviñs A Coruña
* Kumunioù proviñs Lugo
* Kumunioù proviñs Ourense
* Kumunioù proviñs Pontevedra
E Galiza ez eus 315 kumun (concellos en galizeg ofisiel ha municipios en spagnoleg) :
* 94 e proviñs A Coruña
* 67 e proviñs Lugo
* 92 e proviñs Ourense
* 62 e proviñs Pontevedra,
Sed ar re diwezhañ krouet: Cariño niverenn 313 en 1988, Burela niverenn 314 en 1995 hag A Illa de Arousa niverenn 315 en 1997.

## Lugo

Patrom:Kumunioù Lugo

## Ourense

Patrom:Kumunioù Ourense

## Pennad kar

* Kumunioù Spagn
# Kuni-yuzuri

Kuni-yuzuri pe Kuniyuzuri (Japaneg: 国譲り; Kuni: broad; Yuzuri: mestroniañ, kemer galloud war) zo un darvoud mojennel e-pad ragistor Japan. Kavout a reer displegadennoù eus an darvoud-se e testennoù evel ar C'hojiki pe an Nihon Shoki. Displeget e vez d'al lennerien penaos eo tremenet perc'henniezh douaroù Japan eus an doueed kami a oa war an douar (kunitsukami) d'an doueed kami eus an Neñv (amatsukami) ha goude-se d'o diskennidi, tiegezh impalaerien Japan

## Kenarroud

Ar C'hojiki hag an Nihon Shoki a zisklêr e voe krouet enezeier Japan gant ar c'houblad diazez Izanagi hag Izanami. Ouzhpenn se o devoa roet buhez d'un toullad doueed, tri anezho – Amaterasu, Tsukuyomi ha Susanoo – a voe fiziet enno ren war an oabl (Takamagahara, "Plaenenn uhel an oabl") evit Amaterasu, an noz evit Tsukuyomi, hag ar morioù evit Susanoo].

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ https://web.archive.org/web/20170412031723/http://www.japanesemythology.jp/izumo-taisha/.
# Kumunioù Alamagn

Elfenn diazez aozadur amaezhel Alamagn eo ar gumun (Gemeinde).
Bodet eo ar c'humunioù, war ar maez, e kumuniezhoù kumunioù
# Kumunioù proviñs Lecce

En holl ez eus 97 kumun e proviñs Lecce, e rannvro Puglia, en Italia.
* A • B • C • D • E • F • G • H • I • J • K • L • M • N • O • P • Q • R • S • T • U • V • W • X • Y • Z

## A

* Acquarica del Capo
* Alessano
* Alezio
* Alliste
* Andrano
* Aradeo
* Arnesano

## B

* Bagnolo del Salento
* Botrugno

## C

| Calimera Campi Salentina Cannole Caprarica di Lecce Carmiano Carpignano Salentino | Casarano Castri di Lecce Castrignano de' Greci Castrignano del Capo Castro Cavallino | Collepasso Copertino Corigliano d'Otranto Corsano Cursi Cutrofiano |

## D

* Diso

## G

* Gagliano del Capo
* Galatina
* Galatone
* Gallipoli
* Giuggianello
* Giurdignano
* Guagnano

## L

* Lecce
* Lequile
* Leverano
* Lizzanello

## M

| Maglie Martano Martignano Matino Melendugno Melissano Melpignano | Miggiano Minervino di Lecce Monteroni di Lecce Montesano Salentino Morciano di Leuca Muro Leccese |

## N

* Nardò
* Neviano
* Nociglia
* Novoli

## O

* Ortelle
* Otranto

## P

* Palmariggi
* Parabita
* Patù
* Poggiardo
* Porto Cesareo
* Presicce

## R

* Racale
* Ruffano

## S

| Salice Salentino Salve San Cassiano San Cesario di Lecce San Donato di Lecce | San Pietro in Lama Sanarica Sannicola Santa Cesarea Terme Scorrano | Seclì Sogliano Cavour Soleto Specchia Spongano | Squinzano Sternatia Supersano Surano Surbo |

## T

* Taurisano
* Taviano
* Tiggiano
* Trepuzzi
* Tricase
* Tuglie

## U

* Ugento
* Uggiano la Chiesa

## V

* Veglie
* Vernole

## Z

* Zollino
# Kumuniezh tolpad-kêrioù Bro-Euskadi

Kumuniezh tolpad-kêrioù Bro-Euskadi :
| Anv gallek (ofisiel) | Communauté d'agglomération du Pays Basque / Euskal Hirigune Elkargoa |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Akitania-Nevez |
| Departamant(où) | Pireneoù-Atlantel |
| Furm | kumuniezh tolpad-kêrioù |
| Sez | Baiona |
| Deiziad krouidigezh | 1 Gen 2017 |
| Kod RAKEM | 200067106 |
| Prezidant Amzer gefridi | Jean-René Etchegaray 2017-2020 |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 300 323 ann. (2014) |
| Stankter | 101 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Niver kumunioù | 158 |
| Gorread | 2 968,02 km² |
| Lec'hiadur en departamant ||
| Lec'hienn web | https://www.communaute-paysbasque.fr/ |
| kemmañ |
Kumuniezh tolpad-kêrioù Bro-Euskadi (Euskal Hirigune Elkargoa en euskareg, communauté d'agglomération du Pays Basque e galleg) a zo anezhi ur gumuniezh tolpad-kêrioù savet d'ar 1añ a viz Genver 2017 etre kumunioù eus Frañs, e departamant ar Pireneoù-Atlantel, e rannvro Akitania-Nevez.

## Istor

Krouet e voe ar gumuniezh diwar vod 10 etrekumuniezh:
* agglomération Côte Basque-Adour,
* agglomération Sud Pays Basque,
* communauté de communes Errobi,
* communauté de communes d'Amikuze,
* communauté de communes du pays de Bidache,
* communauté de communes de Garazi-Baigorri,
* communauté de communes du pays d'Hasparren,
* communauté de communes d'Iholdi-Ostibarre,
* communauté de communes Nive-Adour,
* communauté de communes de Soule-Xiberoa.

## Kumunioù

D'ar 1añ a viz Genver 2017 ez ae an holl 158 kumun eus Iparralde d'ober kumuniezh tolpad-kêrioù Bro-Euskadi:

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr) Arrêté préfectoral du 13 juillet 2016 portant création de la communauté d'agglomération du Pays Basque
# Kumunioù Puerto Rico

Rannet eo Puerto Rico e 78 kumun.
# Meendiño

Meendiño, Mendiño, Mendinho pe Meendinho zo un trobador, pe barzh, e Galiza er Grennamzer, moarvat en XIII$^{vet}$ kantved, etre 1240 ha 1280, e kreisteiz ar vro, war-dro ría Vigo pe Enez San Simón, pe Redondela,rak n'eus ket emgev war ar poent-se etre an holl istorourien. Dont a c'hallfe e anv eus Mende (pe Mendo), ul lec'h eus lez kreisteiz Ría Vigo, entre A Guía ha Rande, war zouar Vigo avat, ha n'eo ket war hini Redondela. Tostik eo al lec'h bihan-se da Enez San Simón, ma oa ur santual en amzer an drovadored stag ouzh Manati Poio.
# Medrano (La Rioja)

Medrano zo ur gumun e kumuniezh emren La Rioja e Spagn.
# Meduna di Livenza

Meduna di Livenza zo ur gumun e proviñs Treviso e Veneto, en Italia.
# Medusa (Caravaggio)

Medusa zo un eoullivadur war lien, lakaet war ur skoed prenn, graet gant Caravaggio e 1598.
E welout a c'haller er Galleria degli Uffizi e Firenze.
Goulennet e oa bet an oberenn gant ar c'hardinal Del Monte, ha roet gantañ goude evel prof d'ar roue Ferdinando Iañ de' Medici.

## Liammoù diavaez

* (en) Galleria degli Uffizi di Firenze - lec'hienn ofisiel
* Culturanuova Srl Arezzo Ditouroù diwar-benn kempenn an oberenn goude bet drailhet (gwaskañ war exempla>dipinti su tavola e tela)
# Meduno

Meduno (Midun e friouleg) zo ur gumun eus Italia, e proviñs Pordenone, e rannvro Friuli-Venezia Giulia.
# Medvedev

Medvedev (e rusianeg Медве́дев) evit ar baotred, ha Medvedeva (Медве́дева) evit ar merc'hed, zo un anv-tiegezh a gaver stank er broioù rusianek, hag a zeu eus ar ger "medved" (медве́дь) a dalvez kement hag arzh.

## Tud brudet

* Aleksei Medvedev, melldroader rusian a vicher
* Andrei Medvedev, c'hoarier tennis ukrainat
* Daniil Medvedev (1996), c'hoarier tennis rusian
* Dimitri Medvedev (1965), bet kentañ ministr ha bet prezidant Kevread Rusia

## A bep seurt

* skeul Medvedev-Sponheuer-Karnik evit muzuliañ ar c'hrenoù-douar
* (17000) Medvedev', asteroidenn anvet diouzh ar matematikour Alexandr V. Medvedev.
# Medway

Medway zo un anv-lec'h saoznek e meur a vro.

## Aostralia

* Medway, e New South Wales,
* ar stêr Medway (Tasmania), e Tasmania.

## Bro-Saoz

* Medway, anv ur gengêr, abaoe 1998, e Kent, e gevred ar vro.
* Rochester-upon-Medway (1974–1979)
* Ar stêr Medway, he deus roet hec'h anv d'ar gengêr

## Kanada

* Medway (Nova Scotia)

## SUA

* Medway (Maine)
* Medway (Massachusetts)
* Medway (Ohio)

## Istor

* Emgann ar Medway, er bloaz 43
* Diskenn war ar Medway, e 1667
* anv meur a lestr -brezel saoz.
# Hen 2-437

Hen 2-437 a zo un nivlennad planedennoù e steredeg al Louarnig.
# Hen Golwyn

Hen Golwyn zo ur gêr vihan hag ur gumuniezh e kontelezh Conwy, Kembre, 227,6 km eus Kerdiz E 2011 e oa poblet gant 7844 a dud, ha 1719 anezho (21,9%) a oa kembraegerien..

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics. Kavet : 2014-04-09.
# Henblas (Enez Mon)

Henblas zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Llangristiolus, e Kembre, e kontelezh Enez Mon, 210,3 km eus Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* Kêriadennoù Enez Von
* Aberffraw • Amlwch • Benllech • Bethel • Biwmares • Bodedern • Bodewryd • Bodffordd • Bryngwran • Brynrefail • Brynsiencyn • Brynteg • Caergeiliog • Caergybi • Capel Coch • Capel Gwyn • Carmel • Carreglefn • Cemaes • Cerrigceinwen • Dwyran • Y Fali • Gaerwen • Glyn Garth • Gwalchmai • Heneglwys • Hermon • Llanallgo • Llanbabo • Llanbedrgoch • Llandegfan • Llandyfrydog • Llanddaniel Fab • Llanddeusant • Llanddona• Llanddyfnan • Llanedwen • Llaneilian • Llanfachraeth • Llanfaelog • Llanfaethlu • Llanfairpwllgwyngyll • Llanfair-yn-Neubwll • Llanfair-yng-Nghornwy • Llan-faes • Llanfechell • Llanfihangel-yn-Nhywyn • Llanfwrog • Llangadwaladr • Llangaffo • Llangefni • Llangeinwen • Llangoed • Llangristiolus • Llangwyllog • Llaniestyn • Llannerch-y-medd • Llanrhuddlad • Llansadwrn • Llantrisant • Llanynghenedl • Maenaddwyn • Malltraeth • Marianglas • Moelfre • Nebo • Niwbwrch • Pencarnisiog • Pengorffwysfa • Penmynydd • Pentraeth • Pentre Berw • Pentrefelin • Penysarn • Pontrhydybont • Porthaethwy • Porth Llechog • Rhoscolyn • Rhosmeirch • Rhosneigr • Rhostrehwfa • Rhosybol • Rhydwyn • Talwrn • Trearddur • Trefor • Tregele
# Hen Bentref Llandegfan

Hen Bentref Llandegfan zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Cwm Cadnant, e Kembre, e kontelezh Enez Mon, tostik da Llandegfan. 207.5 km zo ac'hano da Gerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
* Kêriadennoù Enez Von
* Aberffraw • Amlwch • Benllech • Bethel • Biwmares • Bodedern • Bodewryd • Bodffordd • Bryngwran • Brynrefail • Brynsiencyn • Brynteg • Caergeiliog • Caergybi • Capel Coch • Capel Gwyn • Carmel • Carreglefn • Cemaes • Cerrigceinwen • Dwyran • Y Fali • Gaerwen • Glyn Garth • Gwalchmai • Heneglwys • Hermon • Llanallgo • Llanbabo • Llanbedrgoch • Llandegfan • Llandyfrydog • Llanddaniel Fab • Llanddeusant • Llanddona• Llanddyfnan • Llanedwen • Llaneilian • Llanfachraeth • Llanfaelog • Llanfaethlu • Llanfairpwllgwyngyll • Llanfair-yn-Neubwll • Llanfair-yng-Nghornwy • Llan-faes • Llanfechell • Llanfihangel-yn-Nhywyn • Llanfwrog • Llangadwaladr • Llangaffo • Llangefni • Llangeinwen • Llangoed • Llangristiolus • Llangwyllog • Llaniestyn • Llannerch-y-medd • Llanrhuddlad • Llansadwrn • Llantrisant • Llanynghenedl • Maenaddwyn • Malltraeth • Marianglas • Moelfre • Nebo • Niwbwrch • Pencarnisiog • Pengorffwysfa • Penmynydd • Pentraeth • Pentre Berw • Pentrefelin • Penysarn • Pontrhydybont • Porthaethwy • Porth Llechog • Rhoscolyn • Rhosmeirch • Rhosneigr • Rhostrehwfa • Rhosybol • Rhydwyn • Talwrn • Trearddur • Trefor • Tregele
# Henamzer

An Henamzer a zo ur prantad eus an Istor evel m'eo c'hoarvezet en Europa ar C'hornôg dreist-holl. E-doug ar mare-se a ya eus deroù ar sevenadurioù bras e Mezopotamia (war-dro 7000 kent Jezuz-Krist) betek diwezh Impalaeriezh Roma e 476 goude Jezuz-Krist e vez gwelet diorridigezh ar sevenadurioù gresian ha roman hag ivez hini ar relijionoù bras diwanet er Reter-nesañ (yuzevegezh ha kristeniezh).

## Deroù al Labour-douar hag ar vetalouriezh

War-dro ar bloaz 8000 kent JK e krog an dud da labourat an douar er Greskenn Strujus. Gant an dreistad boued a zegasas gounezerezh an douar e kreskas ar boblañs hag e voe ijinet a bep seurt micherioù a denne d'an artizanerezh ha pergen d'ar vetalouriezh : hini an arem, an houarn hag an dir, a feur ma voe gouestoc'h-gouestañ an dud da sevel fornioù uheloc'h-uhelañ ar wrez a c'hellent tizhout, a-benn teuziñ ar metaloù.

## Ar Skritur

Evelkent ez eo gant ijinadenn ar Skritur an hini eo e komzer eus penn-kentañ an Henamzer. Aes eo kompren ez eo deuet betek ennomp kalz muioc'h a vunudoù diwar-benn ar sevenadurezhioù o doa ur skritur eget gant ar re a oa a-raok. Dre-se e vez renkennet ar sevenadurezhioù o devoe ur Skritur e-barzh an Istor rik, hag ar re a oa en a-raok er Ragistor.

## Sevenadurezhioù an Henamzer

Meur a sevenadurezh a vez renkennet e prantad an Henamzer : - Ejipt (Henejipt) - Israel - Hellaz (Henc'hres) - sevenadurezh ar Romaned - sevenadurezh ar Gelted kozh : Galia, Preden - Fenisia
# Henant-Sal

Henant-Sal :
| Ar vourc'h. ||
| Anv gallaouek | Henaunt-Sau |
| Anv gallek (ofisiel) | Hénansal |
| Bro istorel | Bro-Sant-Brieg |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Dinan |
| Kanton | Lambal |
| Kod kumun | 22077 |
| Kod post | 22400 |
| Maer Amzer gefridi | Sylvie Hervo 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Lambal Douar ha Mor |
| Bro velestradurel | Bro Sant-Brieg |
| Lec'hienn Web | https://www.henansal.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 201 ann. (2020) |
| Stankter | 41 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 32′ 33″ Norzh 2° 25′ 59″ Kornôg / 48.5425, -2.4331 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 90 m bihanañ 32 m — brasañ 123 m |
| Gorread | 29 km² |
| Henant-Sal ||
| kemmañ |
Henant-Sal a zo ur gumun eus Bro Sant-Brieg e kanton Lambal, e departamant Aodoù-an-Arvor, e Hanternoz Breizh.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 56 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 4,57 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.

#### Eil brezel-bed

* Mervel a reas dek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik, foeltret en noz etre an 2 hag an 3 a viz Gouhere 1932.
* Ar groaz.
* Iliz katolik Sant Pêr ha Sant Yann-Vadezour.
* Kroaz ar vered, XI$^{vet}$ kantved
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudenn.
* Taolenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Emdroadur ar boblañs 1962-2006

Demografiezh :
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 |
| 1009 | 1016 | 1012 | 1007 | 936 | 935 | 1019 |
| Abaoe 1962 : Poblañs hep kontoù doubl |||||||
Niver a annezidi

## Liammoù diavaez

* (br)Henant-Sal war al lec'hienn Geobreizh

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* 1 2 (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Henares

Ar stêr Henares (Río Henares) zo ur stêr eus Spagn, adstêr d'ar stêr Jarama.
Tremen a ra dre gêrioù:
* Azuqueca de Henares, Guadalajara, Jadraque, Humanes, Sigüenza, en proviñs Guadalajara,
* Alcalá de Henares, Torrejón de Ardoz, San Fernando de Henares, Mejorada del Campo, en Kumuniezh Madrid. ​
# Liza

Liza zo ur berranv saoznek, unan eus ar re niverus a zo deuet diwar an anv-badez Elisabeth.

## Tud

* Liza Frulla, politikourez kanadian
* Liza Goddard, aktourez saoz
* Liza Minnelli, kanerez stadunanat
* Liza Tarbuck, aktourez saoz
* Liza Wang, c'hoariganerez eus Hong Kong
* Percy Liza (g. e 2000), melldroader perouat

## A bep seurt

* Liza, ur film italian e 1972
* "Liza (All the Clouds'll Roll Away)", kanaouenn gant George Gershwin, Ira Gershwin ha Gus Kahn e 1929.

## Pennadoù kar

* Lisa
# Lizartza

Lizartza zo ur gumun eus Gipuzkoa, en Euskal Herria.
# Lizeri Breuriez ar Feiz

Lizeri Breuriez ar Feiz zo ur gelaouenn gatolik vrezhonek zo bet embannet etre 1844 ha 1995.
Savet e voe gant eskop Kemper, an aotrou Joseph-Marie Graveran, e 1844. Lenn a raed enni skridoù, troet diwar ar galleg pe savet war-eeun e brezhoneg, a gonte buhez ar visionerien a Vreizh dre ar bed. Displeget e veze neuze, e brezhoneg, doareoù ar broioù pell, stad ha kustumoù an dud enno ha labour ar visionerien-se.
Bez' e voe Lizeri Breuriez ar Feiz unan eus ar c'helaouennoù brezhonek kentañ a zegemeras doare-skrivañ ar Gonideg, dindan levezon an aotrou beleg Yann-Wilhoù Herri. Diaes eo gouzout piv eo bet kenlabourerien al Lizeri-se, dre ma oa dizanv ar skridoù hag an troidigezhioù peurvuiañ, met en o zouez e voe Kervarker, Troude, Gabriel Morvan pe, nevesoc'h zo, Visant Fave.
En XIX$^{vet}$ kantved e veze embannet ar gelaouenn bep miz, war ar diwezhadoù ne veze embannet nemet bep tri miz. Lennet e veze al Lizeri gant miliadoù a vrezhonegerien gwechall, rak pa oa bet savet e oa diazezet wan an « dizenezoù », da lavaret eo e tremene pep skouerenn a zorn da zorn e dek familh. Evel-se e c'halle Kervarker skrivañ e 1847 e veze lennet ar 500 skouerenn a veze moullet eus al Lizeriou gant 20 000 lenner. E 1947 e veze moullet 12000 skouerenn anezho

## Notennoù

* ↑ Meur a stumm zo bet gant an titl, a-hed ar bloavezhioù : Lizeriou Breuriez ar Feiz, Liziri Breuriez ar Feiz, Lizeri Breuriez ar Feiz.
* ↑ Bleun Brug niv. 202, pp. 8-9, pennad gant Visant Fave.
* ↑ Lizeri Breuriez ar Feiz, niv. 531 bis, 1947, gant meur a bennad diwar-benn istor kant vloaz kentañ ar gelaouenn.
* ↑ Lizeri Breuriez ar Feiz, niv. 531 bis, 1947, p. 2.

## Liammoù diavaez

* Katalog levraoueg Eskopti Kemper ha Leon
* Katalog levraoueg Kreizenn an Enklaskoù Breizhek ha Keltiek, Skol-veur Breizh-Izel