OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Mayken Verhulst

Mayken Verhulst (1520 e Mechelen – 1añ a viz Ebrel 1600 e Mechelen) a oa ul livourez skeudennouigoù, tempera ha dourlivadurioù izelvroat eus ar 16vet kantved. E 1567 e voe lakaet e-touez arzourezed gwellañ an Izelvroioù gant Lodovico Guicciardini.

## He buhez

Eil gwreg Pieter Coecke van Aelst e voe, ha mamm-gaer Pieter Brueghel gozh. Hervez Carel van Mander he dije kelennet da Pieter Brueghel yaouank ha da Jan Brueghel gozh. Daoust ma ne c'haller ket lavarout ez-resis pe oberennoù a voe savet ganti e soñjer he dije gellet bezañ unarouezer Brunswick Marteze he dije livet ivez un daolenn a zo e Kunsthaus Zürich. Da-heul marv Pieter Coecke e 1550 e reas war-dro embann ur rumm koadengravadurioù anvet Ces Moeurs et Fachons de Faire des Turcz (1553)..

## Notennoù

* ↑ Bergmans, passim.
* ↑ King, p. 394
* ↑ Op de Beeck, passim; "Woodcut".

## Daveoù

* Bergmans, Simone. "Le Problème de Jan van Hemessen, monogrammatiste de Brunswick," in Revue belge d'archéologie et d'histoire de l'art, vol. 24, 1955, pp. 133–57.
* King, Catherine. "Looking a Sight: Sixteenth-Century Portraits of Woman Artists," in Zeitschrift für Kunstgeschichte, vol. 58, 1995, pp. 381–406.
* Op de Beeck, Jan, Mayken Verhulst (1518-1599). The Turkish Manners of an Artistic Lady. Mechelen: Museum Het Zotte Kunstkabinet, 2005. ISBN 90-9019982-9.
* "Woodcut offers panoramic view of 16th-century Muslim life." Yale Bulletin & Calendar January 18, 2002.
# Mayoeg

Ur yezh outoek-aztekek eus skourr ar yezhoù kahitek eo ar mayoeg (mayo) komzet gant tro-dro da 40 000 den e Mec'hiko. Tost-tre eo d'ar yakieg.

## Gwelet ivez

* Yezhoù outoek-aztekek
* Yezhoù sonorek
# Mayerling

Mayerling zo er gêriadenn en Aostria, e kumun Alland war lez ar stêr Schwechat, e menezioù ar Wienerwald (Koad Vienna), 24 km er mervent da gêr Vienna.
Eno, e pavilhon ar chaseourien, en em lazhas an arc'hdug Rudolf Aostria-Hungaria, mab pennhêr Impalaer Aostria, gant e serc'h d'an 30 a viz Genver 1889.

## Skeudennoù

* Ar marchosi hag an iliz frañsezat
* An iliz ha kloastr ar c'harmezezed
* Marchosi ar priñs Rudolf
* An iliz
* An ostaleri "Pavilhon kozh ar chaseourien"
* Ar preti-leti Hanner
# Mayenne

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Mayenne zo
* ur gêr e Bro-C'hall, e departamant ar Mayenne: gwelout Mayenne (kêr)
* ur stêr e Bro-C'hall, a vez graet ar Mezven anezhi e brezhoneg, hag a dreuz departamant ar Mayenne;
* un departamant, ar Mayenne.
# Mayo (Mec'hiko)

Ar stêr Mayo a red dre stad Sonora e Mec'hiko. Ur stankell vras zo a-dreuz dezhi, anvet Adolfo Ruiz Cortines diwar anv ar prezidant eus ar vro, 30 km er reter da gêr Navojoa, evit reiñ tredan ha dour d'al labour-douar.
# Paupisi

Paupisi zo ur gumun en Italia, e proviñs Benevento, e rannvro Campania.
# Pausa

Er yezhoniezh e vez implijet an termen pausa (diwar al latin: pausa, "ehan"; saoz: pausa) evit komz eus diwezh ul lavarenn pe ur ger.
Lezennoù distagadur a zo ha ne dalvont nemet er pausa, da lâret eo e c'hell bezañ distaget en un doare disheñvel fonemoù zo p'en em gavont e fin ur ger pe e fin ul lavarenn, da skouer en alamaneg hag e brezhoneg e vez liveet an diforc'h etre kensonennoù mouezhiet ha divouezh:
    Rad ("rod") d'ar pausa heñvelson ouzh Rat ("kuzul; ali") > [ra:t]

## Gwelit ivez:

* Sandhi
# Pavia di Udine

Pavia di Udine zo ur gumun eus Italia, e rannvro Friuli-Venezia Giulia, hag a oa e proviñs Udine a-raok 2018.
# Pavilhon

Pavilhon :
| Ur pavilhon war lagad ur glizig ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Arthropoda |
| Kevrennad : | Maxillopoda |
| Urzhad : | Siphonostomatoida |
| Kerentiad : | Pennellidae |
| Genad : | Lernaeenicus |
| Anv skiantel ||
| Lernaeenicus sprattae Sowerby, 1806 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar pavilhon a zo ur c'hresteneg mor arvevat, e anv spesad Lernaeenicus sprattae. Bevañ a ra diwar-goust ar pesked-mor evel ar gliziged pe ar sardin o sunañ o gwad.
Larvennoù ar spesad a ra o annez war angelloù pe skantoù ar munus. Plijout a ra gwelloc'h d'ar parezed en o oad gour en em stagañ ouzh sichenn an angelloù pe e-barzh lagadoù ar re yaouank pe ar pesked en o oad gour. Lakaet e vez gwall glañv ar pesked gant ar pavilhonoù abalamour d'ar gwad a sunont.
Distreiñ a ra ar sardin d'o zachennoù dozviñ er mor bras e diwezh an hañv; a-drugarez d'an divroadeg-mañ e c'hall an arvevad en em barañ ha reiñ lañs d'ur c'helc'hiad nevez.

## Levrlennadur

* Alan-Gwenog Berr, Ichthyonymie bretonne, levrenn I, Statistique et systématique, p. 264 § R 140 B
* EL GHARBI S. ; ROUSSET V. ; RAIBAUT A., "Biologie du copépode Lernaeenicus sprattae (Sowerby, 1806) et ses actions pathogènes sur les populations de sardines des côtes du Languedoc-Roussillon", Revue des Travaux de l'Institut des Pêches maritimes (Rev. trav. Inst. pêches marit.) ISSN 0035-2276, 1983, levrenn 47, Nnn 3-4, pp. 191-201
# Pavarolo

Pavarolo zo ur gumun italian, e meurgêr Torino ha rannvro Piemonte.
# Pavez

Ar pavezioù zo tammoù mein karrezek implijet evit goleiñ gorre ar straedoù, an hentoù.
Gwechall e vezent implijet evit an holl hentoù. An implij kentañ a voe graet anezho a-vras a oa gant ar Romaned, evit sevel o hentoù. Bremañ e vezont kavet evit tammoù hentoù kozh, pe evit straedoù e-kreiz ar c'hêrioù, kentoc'h.
Peurliesañ ez int graet gant mein benet a-ratozh (greunit peurvuiañ), a-wechoù ivez gant tammoù betoñs, gant brikennoù (en Izelvroioù da skouer) pe c'hoazh gant tammoù koad.
Bremañ e vez implijet nebeutoc'h ar pavezioù rak rak doareoù all zo da c'holein an hentoù : gwisket e vezont gant ter-du peurvuiañ. Evit meur a abeg eo bet dilezet ar pavezioù : trouzus eo an hentoù goloet ganto, tordoroset int ha ne dremener ket ken plaen warno, pe e vefed o ruilhad gant kirri, gant marc'hoù-houarn pe o kerzhet.

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Pavia

Pavia :
| Anv italianek | Pavia |
| Anv lombardek | Pavia |
| Melestradurezh ||
| Bro | Italia |
| Rannvro | Lombardia |
| Proviñs | Proviñs Pavia |
| Kod ISTAT | 018110 |
| Kod post | 27100 |
| Maer Amzer gefridi | Massimo Depaoli 2014-2019 |
| Lec'hienn web | http://www.comune.pv.it |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 71 297 ann. (31-12-2013) |
| Stankter | 1 127 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 45° 11′ 00″ Norzh 9° 09′ 00″ Reter / 45.18333, 9.15 |
| Uhelder | 77 m |
| Gorread | 63,24 km² |
| Lec'hiadur ||
| Pavia ||
| kemmañ |
Pavìa zo ur gêr hag ur gumun en Italia, kêr-benn proviñs Pavia, e rannvro Lombardia, ha 71 159 a dud enni d'an 31/12/2021. Emañ war lez ar stêr Ticino, un tamm en hanternoz da gember ar Po, 35 km er c'hreisteiz da Vilano.

## Anv

Ticinum e oa an anv en Henamzer, Papia er Grennamzer.

## Ardamezioù

* En gul e groaz en argant.

## Istor

* Emgann Pavia, 1525
* Emgann Pavia
* Ar Ponte Coperto, pont kozh goloet eus ar Grennamzer, adsavet e 1950 goude ur vombezadeg
* Pavia er XVII$^{vet}$ kantved

## Pennad kar

* Emgann Pavia, e 1525

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ar gumun.
# Paun Kongo

Paun Kongo :
| Afropavo congensis, luc'hskeudennet e Zoo Cincinnati (Ohio, Stadoù-Unanet Amerika). Chalus (VU) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Galliformes |
| Kerentiad : | Phasianidae |
| Genad : | Afropavo |
| Anv skiantel ||
| Afropavo Chapin, 1936 ||
| Anv skiantel ||
| Afropavo congensis Chapin, 1936 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar paun Kongo a zo ur spesad evned, Afropavo congensis an anv skiantel anezhañ. Ar spesad nemetañ er genad Afropavo an hini eo.

## Boued

Evit d'ar spesad bezañ hollzebrer e vev diwar amprevaned ha frouezh dreist-holl.

## Annez

Daremprediñ a ra koadegi gleb kreiz Republik Demokratel Kongo.

## Liammoù diavaez

* (en) Afropavo congensis war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Afropavo congensis war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Afropavo congensis war al lec'hienn Avibase.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Paun glas

Paun glas :
| Ur paun glas. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Galliformes |
| Kerentiad : | Phasianidae |
| Genad : | Pavo |
| Anv skiantel ||
| Pavo cristatus Linnaeus, 1758 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar paun glas (liester : pauned glas) a zo ur spesad evned, Pavo cristatus an anv skiantel anezhañ.

## Boued

Hollzebrer eo ar spesad.

## Annez

Kavout a reer ar spesad e koadegi ha strouezh reter Pakistan, India ha Sri Lanka.

## Liammoù diavaez

* (en) Pavo cristatus war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Pavo cristatus war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Studiet gant TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ Pavo cristatus war al lec'hienn Avibase.
# Pauxi

Pauxi :
| Pauxi pauxi, luc'hskeudennet e Vogelpark Walsrode (Saks-Izel, Alamagn). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Galliformes |
| Kerentiad : | Cracidae |
| Anv skiantel ||
| Pauxi Temminck, 1813 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Pauxi a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1813 gant an evnoniour izelvroat Coenraad Jacob Temminck (1778-1858).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Tri spesad a ya d'ober ar genad :
* Pauxi koepckeae,
* Pauxi pauxi
** P. p. gilliardi ha P. p. pauxi,
* Pauxi unicornis.
O c'havout a reer holl e Suamerika.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Cracidae/Pauxi (lennet e-barzh d'ar 25 a viz Mae 2016).
# Porzh

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Porzh a c'hall ober dave da veur a lec'h :
* ar porzh war aod ar mor, ur stêr pe ul lenn, evit ar bagoù,
** dre astenn-stêr : ar porzh-houarn evit an trenoù, an aerborzh evit ar c'hirri-nij.
* ar porzh dirak ur savadur pe etre daou savadur, da skouer ur porzh-skol pe ur porzh-kastell.

## Urzhiataerezh

En urzhiataerezh e c'hall bezañ :
* ur porzh a-steud, da skouer ar porzh USB
* ur porzh a-stur

## Lec'hanvadurezh

Kavout a reer er ger porzh e-leizh e lec'hanvadurezh Breizh. Porth eo e bar e kerneveureg ha kembraeg.
Kumunioù pe lec'hioù : Bro-Sant-Brieg
* Porzhig
Bro-Wened
* Porzh-Loeiz
* Porzh-Lae
Bro-Sant-Maloù
* Porzh-Karozh
Treger
* Porzh-Gwenn (Perwenan)
* Sant-Ke-Porzh-Olued
Bro-Naoned
* Porzh-Pêr
* Sant-Masen-ar-Porzh
Kernev
* Porzh ar Forest
* Porzh Tindu e Plougastell-Daoulaz
* Porzh-Ru, e Douarnenez
Hag ivez :
* Porzh Braye en Inizi angl-ha-norman,
* Porzh Arzhur, anv kozh kêr Lüshunkou, e Republik Pobl Sina.

## Anv-tud

Ar Porzh (pe er Porh) zo un anv-tiegezh brezhonek. Tud brudet :
* Remont ar Porzh, politikour
* Anicet Le Pors, politikour
# Portus Itius

Portus Itius a oa ur porzh-mor roman en hanternoz Gallia ; ac'hane ec'h eas Julius Kaezar da dagañ Enez Vreizh e 55 ha 54 kent J.K. E skridoù Kaezar e kaver an droienn ad portum Itium (implijet div wech) $^{(Pelec'h?)}$ evit ober anv eus unan eus ar porzhioù a implijas evit an dilestradeg.

## Lec'hiadur

Meur a lec'h zo bet kinniget :
* Kartenn gant Jules Lion, 1860 / 1905, o klask Portus Itius war dro Saint-OmerSinus Itius : war dro Saint-Omer hag ar stêr Aa ;
* E bro Flandrez, war dro Mardijk (Mardiccius ?) ;
* Kostez Calais : beg Blanc-Nez, Calais, Escalles, Sangatte, Waldam ;
* Kostez Boulogne-sur-Mer : Boulogne-sur-Mer, Isques

## Levrlennadur

* César : Guerre des Gaules. Tome I. Livres I-IV. par L.-A. Constans. Belles Lettres. 1926. Ed. 1978. Latin / Galleg
* Jules Lion : Carte de la côte de la Manche, pennad tennet eus Histoire de Vieil-Hesdin (1860). Ti moulerezh Piteux Frères. Amiens. 1905
* M.-N. Bouillet : Dictionnaire universel d'Histoire et de Géographie. L. Hachette et Cie. Paris. 1863
* Roland Delmaire : Etude archéologique de la partie orientale de la Cité des Morins (Civitas Morinorum). Mémoires de la Commission Départementale des Monuments Historiques du Pas de Calais, Tome XVI. Arras. 1976. pp. 94-98

## Liammoù diavaez

* Deux ports romains du Pas-de-Calais, Portus Itius et Portus Aepatiacus

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Le grand dictionnaire géographique et critique gant Antoine-Augustin Bruzen de La Martinière
# Portè

Portè :
| Portè. ||
| Anv katalanek | Portè |
| Anv gallek (ofisiel) | Porté-Puymorens |
| Bro | Katalonia Cerdanya |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Languedoc-Roussillon |
| Departamant | Pireneoù-ar-Reter |
| Arondisamant | Prada |
| Kanton | Sallagosa |
| Kod kumun | 66147 |
| Kod post | 66760 |
| Maer Amzer gefridi | Jean Ribot 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes de Pyrénées Cerdagne |
| Lec'hienn web | www.mairie.porte.puymorens.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 106 ann. (2020) |
| Stankter | 2 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 1557 m — brasañ 2837 m |
| Gorread | 49,42 km² |
| kemmañ |
Portè zo ur gumun eus Alta Cerdanya, e Katalonia, e departamant ar Pyrénées Orientales.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Porzana

Porzana :
| Porzana fusca, luc'hskeudennet e Kolkata (Kornôg Bengal, India). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Gruiformes |
| Kerentiad : | Rallidae |
| Anv skiantel ||
| Porzana Vieillot, 1816 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Porzana a zo ur genad e rummatadur an evned, ennañ rakiged, krouet e 1816 gant an evnoniour gall Louis Jean Pierre Vieillot (1748-1831).

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Pevarzek spesad, bev c'hoazh, a ya d'ober ar genad hiziv an deiz :
* Porzana albicollis
** P. a. albicollis ha typhoeca,
* (††) Porzana astrictocarpus (aet da get),
* Porzana atra,
* Porzana bicolor,
* Porzana carolina (rakig-Karolina),
* Porzana cinerea,
* Porzana flaviventer
** P. f. bangsi, flaviventer, gossii, hendersoni ha woodi,
* Porzana fluminea (rakig Aostralia),
* Porzana fusca
** P. f. erythrothorax, fusca, phaeopyga ha zeylonica,
* (†) Porzana monasa (aet da get),
* (†) Porzana nigra (aet da get),
* (†) Porzana palmeri (aet da get),
* Porzana parva (rakig bihan),
* Porzana paykullii,
* Porzana porzana (rakig brizhellek),
* Porzana pusilla (rakig korr)
** P. p. affinis, intermedia, mira, mayri, palustris ha pusilla,
* (†) Porzana sandwichensis (aet da get),
* Porzana spiloptera,
* Porzana tabuensis.
Seitek (17) isspesad en holl.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Rallidae/Porzana (lennet e-barzh d'ar 1añ a viz Gwengolo 2016).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Portunalia

Portunalia, gouelioù goustlet d'an doue Portunus, doue roman ar porzhioù hag an norioù, an 17 a viz Eost (XVI ante calendas Septembres)
# Porté poisson

E barrez klasel ec'h implijer an termen porté poisson evit deskrivañ un emstumm ma vez douget un dañserez en retiré he gar dirak hag en arabesque' he gar a-dreñv.
# Porzana atra

Porzana atra :
| Porzana atra. Chalus (VU) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Gruiformes |
| Kerentiad : | Rallidae |
| Genad : | Porzana |
| Anv skiantel ||
| Porzana atra North, 1908 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Porzana atra (pe Zapornia atra) a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Rallidae.

## Annez

Brosezat eo ar spesad en Enez Henderson (Inizi Pitcairn, Rouantelezh-Unanet).

## Liammoù diavaez

* (en) Zapornia atra el lec'hienn BirdLife International.
* (en) Zapornia atra e lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Porzana atra.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Porzh-Gwenn (Perwenan)

Porzh-Gwenn zo ur porzhig e kumun Perwenan, e Treger.
Etre daouarn estrenien eo erru ar pep brasañ eus an tier.
Marc'had a vez eno bep sizhun e-pad an hañv.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Chapel Itron-Varia Porzh-Gwenn (XVIvet kantved).
# Porzh-Karozh

Porzh-Karozh :
| An ti-kêr. ||
| Anv gallaouek | Port-Carotz |
| Anv gallek (ofisiel) | Porcaro |
| Bro istorel | Bro-Sant-Maloù |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Mor-Bihan |
| Arondisamant | Gwened |
| Kanton | Gwern-Porc'hoed |
| Kod kumun | 56180 |
| Kod post | 56380 |
| Maer Amzer gefridi | Sylvie Chedaleux 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Eus an Oud da Vreselien Kumuniezh |
| Bro velestradurel | Bro Ploermael - Kalon Breizh |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 738 ann. (2020) |
| Stankter | 47 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 47° 54′ 37″ Norzh 2° 11′ 51″ Kornôg / 47.9103, -2.1975 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 60 m bihanañ 30 m — brasañ 154 m |
| Gorread | 15,73 km² |
| Porzh-Karozh ||
| kemmañ |
Porzh-Karozh a zo ur gumun eus Breizh e kanton Gwern-Porc'hoed e departamant ar Mor-Bihan.

## Istor
### XIX$^{vet}$ kantved

* Krouet e voe ar gumun d'an 9 a viz Mae 1859 diwar lodennoù eus kumunioù Gwern-Porc'hoed, Algam ha Monteneg$^,$.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 48 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 5,93 % eus he foblañs e 1911.

#### Eil Brezel-bed

* Mervel a reas daou zen ag ar gumun abalamour d'ar brezel, unan anezhe e kamp-bac'h Neuengamme en Alamagn.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Iliz katolik Intron-Varia.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennoù$^,$.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudenn.

## Gouel relijiel katolik

* Pardon Porzh-Karozh: en anv ar pab Benead XVI, da geñver pardon bras Gouel Maria Douget d'an Neñvoù an Hanter-Eost 2012, eskob Gwened an Aotrou Centène, en deus kurunennet delwenn Itron-Varia Fatima a vez kehelet e Porzh-Karozh dindan anvad Itron-Varia ar Varc'htanerion. Darempredet-kenañ eo ar pardon nevez a-walc'h-mañ gant dekmiliadoù a varc'htanerion.

## Emdroadur ar boblañs abaoe 1962

Niver a annezidi

## Liammoù diavaez

* (br) Porzh-Karozh war lec'hienn Geobreizh

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Robert Bouvier, Bernard Le Montagner, Alain Revoy ha Dominique Reynaud, Histoire de la Poste dans le Morbihan, Embannadurioù Liv'Editions, Ar Faoued, 2006, pajenn 14
* ↑ (fr)Cassini - EHESS Fichenn ar gumun
* 1 2 (fr)Memorialgenweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Portula

Portula (Pòrtola en piemonteg) zo ur gumun eus Italia, e proviñs Biella, e rannvro Piemonte. 1 117 a dud zo enni o chom.
# Pietracupa

Pietracupa zo ur gumun en Italia e proviñs Campobasso, e rannvro Molise.
# Pietrafitta

Pietrafitta a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cosenza, e rannvro Calabria.
# Pietrabbondante

Pietrabbondante zo ur gumun eus Proviñs Isernia, e Molise, en Italia.
# Pietrabruna

Pietrabruna zo ur gumun eus Proviñs Imperia, e Liguria, en Italia.
# Pietracatella

Pietracatella zo ur gumun en Italia e proviñs Campobasso, e rannvro Molise.
# Pietra de' Giorgi

Pietra de' Giorgi zo ur gumun eus Proviñs Pavia e rannvro Lombardia.
# Pietracamela

Pietracamela zo ur gumun en Italia, e proviñs Teramo, en Abruzzo.
# Pietragalla

Pietragalla a zo ur gumun en Italia e proviñs Potenza hag e rannvro Basilicata.
# Pietradefusi

Pietradefusi zo ur gumun en Italia, e proviñs Avellino e Campania.
# Pietraferrazzana

Pietraferrazzana zo ur gumun en Italia, e proviñs Chieti, e rannvro Abruzzo.
# Norte (Portugal)

Norte (portugaleg: Região do Norte, da lavaret eo "Rannvro an Norzh") a zo unan eus rannvroioù Portugal, e norzh ar vro. Porto, er c'hornôg anezhi, eo ar gêr-benn.
* Norte (Portugal)
* Braga
* Guimarães
* Porto
# North American Free Trade Agreement

North American Free Trade Agreement berraet e NAFTA, e brezhoneg Emglev frankeskemm Norzh Amerika berraet e EFENA, a vez graet eus ur feur-emglev ekonomikel etre Stadoù-Unanet Amerika, Mec'hiko ha Kanada o krouiñ ur bloc'had etre tiriadoù an teir bro evit kaout eskemmoù ekonomikel aesaet. Ar feur-emglev a voe enaouet d'ar 1añ a viz Genver 1994.
Kemer a reas plas ar Canada–United States Free Trade Agreement, ur feur-emglev ekonomikel etre SUA ha Kanada (7 a viz Here 1987). Ouzhpennadurioù a zo bet d'an NAFTA: an North American Agreement on Environmental Cooperation (NAAEC) hag an North American Agreement on Labor Cooperation (NAALC).

## Emsavadeg Zapatistat evel respont d'an NAFTA e Chiapas

An EZLN en devoa bet disklêriet brezel d'ar stad meksikan d'ar 1añ a viz Genver 1994, devezh enaouadenn an EFENA er Mec'hiko. Ar pal a oa difenn ar mennad 27 e bonreizh Mec'hiko o tifenn da werzhañ pe broadelaat douaroù ar gumuniezhoù indian dre ar vro hag a voe roet lamm dezhañ dre an NAFTA.

## Kudennoù endro

Hervez ar Sierra Club, an NAFTA en ur reiñ lusk da eskemmoù bras dreist-holl da geñver an ezhporzhiadurioù madoù al labour-douar savet a-ratozh evit-se a roio un implij uheloc'h a zanvezioù diazez (eoul-maen...) kement ha produioù kimiek hag an ODG. An NAFTA en deus degaset saotradur ouzhpenn, evel e Mec'hiko gant meingleuzioù saotrus.

## Daveoù ha notennoù

* ↑ spagnoleg: Tratado de Libre Comercio de América del Norte, TLCAN ha galleg: Accord de libre-échange nord-américain, ALÉNA
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Norte grande Chile

An Norte grande zo unan eus ar pemp rannvro naturel e Chile.

## Douaroniezh

En Norte grande emañ rannvro Arica ha Parinacota, Tarapacá, Antofagasta hag hanterenn norzh Atacama, hag ivez an inizi Desventuradas a zo stag ouzh rannvro Valparaíso.
Gouezlec'hel eo an hin, hag eno emañ gouelec'h krasañ ar blanedenn Douar, dezerzh Atacama, altiplano an Andoù, ouzhpenn Cordillera an Aod ha Cordillera an Andoù.
Bevennet eo en norzh gant Perou, er reter gant Bolivia hag Arc'hantina, er c'hornôg gant ar Meurvor Habask, hag er su gant ar stêr Río Copiapó, ma krog an Norte Chico, eil rann ar zona norte de Chile. Tri forzh a bouez zo er rannvro: Arica, Iquique hag Antofagasta, a zo, war un dro gant Calama, pennañ tolpadoù-kêr ar c'hornad.
Sed amañ ar c'hêrioù brasañ :
| N.º | Kêr | Poblañs | Proviñs | Rannvro |
| 1.º | Antofagasta | 348 517 | Antofagasta | Antofagasta |
| 2.º | Gran Iquique | 293 068 | Iquique | Tarapacá |
| 3.º | Arica | 202 131 | Arica | Arica ha Parinacota |
| 4.º | Calama | 157 575 | Loa | Antofagasta |
| 5.º | Tocopilla | 24 942 | Tocopilla | Antofagasta |
| 6.º | Caldera | 16 150 | Copiapó | Atacama |
| 7.º | Chañaral | 14 146 | Chañaral | Atacama |

## Skeudennoù

* Dezerzh Atacama.
* Al lenn Chungará gant ar menez-tan Parinacota, er Park Broadel Lauca.
* Antofagasta.

## Pennadoù kar

* Brezel ar Meurvor Habask
* Norte Chico Chile

## Notennoù

* ↑ http://web.archive.org/web/http://www.censo.cl/2012/08/resultados_preliminares_censo_2012.0pdf
# Norte de Santander

Norte de Santander zo un departamant e biz Kolombia, a-stok ouzh Venezuela. San José de Cúcuta eo ar gêr-benn.
| Amazonas  Antioquia  Arauca  Atlántico  Bolívar  Boyacá | Caldas  Caquetá  Casanare  Cauca  Cesar  Chocó | Córdoba  Cundinamarca  Guainía  La Guajira  Guaviare | Huila  Magdalena  Meta  Nariño  Norte de Sant. | Putumayo  Quindío  Risaralda  San Andrés y P.  Santander | Sucre  Tolima  Valle del Cauca  Vaupés  Vichada |