# Narbona

Narbona :
| A gleiz da zehoù, eus an nec'h betek an traoñ : 1) ar Parc des sports et de l'amitié; 2) les Dames de France; 3) Palez an Arc'heskibien; 4) iliz-veur Sant-Just ha Sant-Pastor; 5) ar vediaoueg ha reper André Malraux; 6) ur bennoberenn er Parc des sports et de l'amitié; 7) ti al lezioù-barn; 8) pont Voltaire; 9) ar c'hoariva; 10) plasenn an Ti-kêr; 11) pont ar Varc'hadourien gant ur gwel eus Palez an Arc'heskibien, iliz-veur Sant-Just ha Sant-Pastor ha canal de la Robine; 12) ar C'hoc'hu; 13) Palez ar Sportoù, an Arzoù hag al Labour; 14) l'Espace de Liberté; 15) ar Via Domitia; 16) ar porzh-houarn; 17) ar murlivadur en enor da Charles Trénet, bet ganet e Narbona; 18) ur gwel diwar nij eus ar c'hreiz-kêr; 19) iliz kozh Itron-Varia Lamourguier (Musée Lapidaire). ||
| Anv okitanek | Narbona |
| Anv gallek (ofisiel) | Narbonne |
| Bro | Okitania |
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Okitania |
| Departamant | Aude |
| Arondisamant | Narbona (isprefeti) |
| Kanton | Pennlec'h tri c'hanton |
| Kod kumun | 11262 |
| Kod post | 11100 |
| Maer Amzer gefridi | Bertrand Malquier 2023-2026 |
| Etrekumuniezh | Le Grand Narbonne |
| Lec'hienn web | narbonne.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 56 123 ann. (2020) |
| Stankter | 324 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 111 m bihanañ 0 m — brasañ 285 m |
| Gorread | 172,96 km² |
| kemmañ |
Narbona (galleg: Narbonne) a zo ur gumun hag ur gêr ag Okitania, er Stad C'hall.

## Douaroniezh

War ar ganol Narbona, emañ Narbona.

## Anv
### Hen impalaeriezh roman

* Narbo (Pomponius Mela, Chor. II, 5, 81; Suetonius, Tib. IV, 2)
* Narbo Martius (Velleius Paterculus, II, 8)
* Narbo Martius Decumanorum (Plinus, Hist. Nat. III, 4, 32)
* Colonia Iulia Paterna Narbo Martius (CIL, XII, 4333, 4447, 4448)
* Colonia Iulia Paterna Claudia Narbo Martius (CIL , XII, 4390, 43921, etc.)

### Impalaeriezh roman diwezhañ

* Narbo (Ausonius, Sidonius Apollinaris)
* Martius Narbo (Ausonius, Ordo urbium nobilium, XIX, 1)
* Narbona (Ammianus Marcellinus, Hist. XV, 11, 14; Julianus a Doledo; Hydacius, Provinciale visigothicum, CC, 175)

### Gerdarzh

* Narbo ː ur wrizienn tost da nar-, ibereg pe akitaneg, evit stêrioù. Narbon a zo an anv roet gant Ptolemaios d'ar stêr Aude
* Martius ː anv ar c'hoñsul roman en eus savet an drevadenn.

## Ardamezioù

En gul e alc'hwez en aour peuliek, heuliet ouzh kleiz gant ur groaz patriarkel en argant, e gab gwriet en glazur karget gant teir flourdilizenn en aour.

## Istor
### Henamzer

Narbona a zo bet diazezet gant ar bobl Atacini.
Un drevadenn roman a zo bet savet eno gant Martius er bloaz 118 kent J.-K. An anv Narbo Martius a zeu diwar an anv se.
Narbona a zo bet da gentañ kêrbenn ar rannvro Narbonensis, ha goude ar rannvro Narbonensis Iñ.
Aloubet eo bet gant ar Wizigoted er bloaz 462.

### Krennamzer

Beskonted ez eus bet e Narbona, sujet da gontelezh Toloza. Ar beskont diwezhañ, Guillaume III, a zo bet lazhet dirak mogerioù Ivry, er bloaz 1424.
Gaston, kont Foix, deut da vezhañ perc'henn ar veskontelezh Narbona, e roas ar veskontelezh da Loeiz XII, roue Bro-C'hall, en eskemm dugelezh Nemours. Adalek an amzer se, beskontelezh Narbona e chomas staget ouzh Kurunenn Bro-C'hall.

### XX$^{vet}$ kantved
## Levrlennadur

* André Blanc ː L'Homme emprisonne le Temps. Les Calendriers. Les Belles Lettres. Paris. 1986
* M.-N. Bouillet ː Dictionnaire universel d'Histoire et de Géographie. Librairie Hachette & Cie. Paris. 1863
* Fevrier, Paul-Albert, & Barral I Altet, Xavier ː Topographie chrétienne des cités de la Gaule, des origines au milieu du VIIIè siècle. VII. Province Ecclésiastique de Narbonne (Narbonesis Prima). de Boccard. Paris. 1989

## Notennoù ha daveoù

* (fr) Koc'hu Narbona
* ↑ (fr) Koc'hu Narbona
* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ Dauzat & Rostaing
* ↑ Koñsuled Roma evit ar bloaz 118 ː Marcus Porcius f Cato & Quintus Marcius f Rex
a vo kavet e Wikimedia Commons.