# IIIe kantved

I$^{añ}$ milved kt JK | I$^{añ}$ milved | Eil milved
../.. | I$^{añ}$ kantved | Eil kantved | III$^e$ kantved | IV$^e$ kantved | V$^{vet}$ kantved | ../..
Bloavezhioù 200 | Bloavezhioù 210 | Bloavezhioù 220 | Bloavezhioù 230 | Bloavezhioù 240 Bloavezhioù 250 | Bloavezhioù 260 | Bloavezhioù 270 | Bloavezhioù 280 | Bloavezhioù 290
| 201 | 202 | 203 | 204 | 205 | 206 | 207 | 208 | 209 | 210 |
| 211 | 212 | 213 | 214 | 215 | 216 | 217 | 218 | 219 | 220 |
| 221 | 222 | 223 | 224 | 225 | 226 | 227 | 228 | 229 | 230 |
| 231 | 232 | 233 | 234 | 235 | 236 | 237 | 238 | 239 | 240 |
| 241 | 242 | 243 | 244 | 245 | 246 | 247 | 248 | 249 | 250 |
| 251 | 252 | 253 | 254 | 255 | 256 | 257 | 258 | 259 | 260 |
| 261 | 262 | 263 | 264 | 265 | 266 | 267 | 268 | 269 | 270 |
| 271 | 272 | 273 | 274 | 275 | 276 | 277 | 278 | 279 | 280 |
| 281 | 282 | 283 | 284 | 285 | 286 | 287 | 288 | 289 | 290 |
| 291 | 292 | 293 | 294 | 295 | 296 | 297 | 298 | 299 | 300 |
| Gwelet ivez : Roll ar C'hantvedoù, Sifroù roman ||||||||||
D'ar 1añ Genver 201 e krog an IIIde kantved hag echuiñ a ra d'an 31 Kerzu 300.

## Darvoudoù
### Azia

* Sina
** E 220, fin zo d'an dierniezh Han.
** 265-420 : Tierniezh Jin of China
* Japan 250-538 : Fin zo d'ar marevezh Yayoi ha deroù marevezh Kofun, a verk penn-kentañ ar marevezh Yamato.
* Kambodja : En he bog emañ rouantelezh Funan dindan ren Fan Shih-man

#### India

* Mestr eo tierniezh Pallava, bet skarzhet eus ar c'hornôg gant Gautamiputra er c'hantved kent, war bro Madras (III$^e$-IX$^{vet}$ kantved]]). Krouiñ a a ra porzhioù niverus war aod Koromandel, kenwerzhañ a ra gant Sri Lanka ha Malaysia.
* Kêrioù kentañ savet war gompezenn Dekkan.
* Kumuniezhioù kristen e su India.
* Sattasaî, barzhoniezh orbidus Hala, 700 strofenn skrivet e prâkrit.
* Dont a ra Sarnath da vezañ ur greizenn arz voudaek.

### Amerika

* Ac'hubet Monte-Alban gant ar Zapoteked (200-900).
* Diorroidigezh sevenadurezh Tiahuanaco en Andoù (200-700).
* Kregiñ a ra gouniderezh ar maiz d'en em ledañ adal Mec'hiko betek Norzhamerika.

### Afrika zu

* Sembrouthes, roue Aksoum (Etiopia). E Decca-Mahare, lec'hiad ur santual bras, ez eus dediet ur maen koun e gresianeg e-tro an Eil pe an III$^e$ kantved gant Sembrouthes, ur priñs gantañ un anv gresianekaet, anezhañ Roue Rouaned an Aksoumed (kentañ meneg eus an titl impalaer)
* Diazezet pevar eskopti e proviñs Mauretania Tingitana

### Oseania

* Mont a ra da get ar sevenadur Lapita e reter ar meurvor Habask, gant teknikoù ar prierezh.

### Reter-nesañ ha Reter-kreiz

* 230 - 232 : Kas a ra tierniezh ar Sasanided e Persia ur brezel war-raok evit adperc'hennañ an takadoù bet kollet e reter an impalaeriezh roman.
* 260 : Prizoniet eo an impalaer Valerian I$^{añ}$ gant Shapur I$^{añ}$, Roue ar Rouaned e Persia .
* Meur a greizenn gristen zo en Armenia. Degaset eo bet ar relijion kristen di gant an ebestel Berteleme ha Thadde (Sant Yud), diskibled Jezuz-Krist.
* Sevel a ra an alkimiour Zosim ur gwir mysterion eus an alkimiezh o klask ar bevargant filozofel a dro an holl vetaloù e bev.

### Kornôg Europa

* Dizoloet ez eus un enskrivadur yuzev war ur maen bez, bloaziet eus an III$^e$ kantved e Abdera (Adra), e su Granada (Spagn).
* Stroñset eo an Impalaeriezh roman gant enkadenn an III$^e$ kantved. Merket eo ar mare a vez graet anarkiezh vilourel anezhañ gant aloubadegoù ar Varbared, ar brezelioù diabarzh, an emsavadegoù feuls, ha disrannoù proviñsoù (Gwelet ivez Tetrarkiezh)
* Diskar zo gant ar boblañs en Impalaeriezh roman. Rediañ a ra ar Stad hag ar berc'henned da stagañ ar gouerien ouzh o douar (stumm an trevadenniñ). E penn-kentañ e oa an drevadennerien perc'henned vihan (possessores). Soulgarget gant an tailhoù e tistaolont o gwir perc'hennañ. A-wechoù ez eont da greñvaat strolladoù ar Varbared pe ar bagadoù a vez o kantren e Galia. Peurliesañ avat e chomont war o zamm douar hag e c'houlennont gwarez (patrocinium) ur perc'henn bras. Dilezel a reont o ferc'henniezh a chom en o c'herz betek o marv, hep gellout kuitaat o zachenn.
* 212 : Deroet eo ar geodedelezh d'an holl dud frank e Roma dre vonreizh Antoninus Constitutio Antoniniana.
* 212-216 : Kibelldioù Caracalla
* 258 : Lazhadeg kristenien war urzh an Impalaer Valerian.
* Paotr Tollund, kelan bet miret en taouarc'h e Danmark. Sparlet eo bet an den. Da varn diouzh e vizied fin ne oa ket ul labourer anezhañ, un den uhel eta (dibenn III$^e$ kantved).
* Meneget an Eruli (Heruled), mailhed war ar runoù, e Danmark (Jylland) e Mor Egea, dre Rusia hag ar Mor Du.

### Reter Europa

* III$^e$ ha IV$^e$ kantved : adkavet ez eus e-tro 50 lec'hiad greantel bennak evit produiñ houarn e biojoù Lysa Gora e Polonia, gant ferniel lakaet kichen-ha-kichen a renkennadoù start. Gwerzhet e veze an houarn produet en trowardroioù ha marteze er su en Impalaeriezh roman.
* Testeniekaet ao ar Ghazhared er c'hornôg gant kronikennoù Jorjia (bro) pe Armenia.
* Treuztiriadeg ar C'hoted eus glannoù ar Vistula war-du ar Mor Du. Kuitaat a reont Gothiscandza evit en em staliañ en Ukraina ma vo frammet ganto sevenadur Chernyakhov

## Tud dibar

* Caracalla (188 - 217), impalaer roman (211-217)
* Aorelian, impalaer roman (270-275)
* Diokletian (245-313), impalaer roman (284 - 305).
* Diophantus Aleksandria, a skriv Arithmetica
* Hipolit, Eneppab kentañ
* Klemañs Aleksandria
* Liu Hui, jedoniour sinaat
* Mani (profed), bet diazezet ar vanikegezh gantañ
* Origen
* Pappos Aleksandria, jedoniour gresian
* Plotinos prederour egiptat, diazezer an nevez-platonegezh, (205 - 270)
* M. Sattonius Iucundus, bet adkempennet an Thermae e Heerlen gantañ
* Tertullian, lesanvet a-wechoù tad an Iliz Roman
* Wang Pi, Taoour

## Ijinadennoù, kavadennoù, degasadennoù

* Dizoloet ez eus bet e Hjortspring (Danmark) ul lestr brezel gant armoù tro-dro dezhañ : en holl 150 skoed koad, 138 beg goafioù hag 20 roched emwareziñ. Pep tra a oa e koad gant ur roeñv sturiañ en adreñv war stribourzh. Frammet e oa bet ar vag hep tach ebet gant ibiloù koad, hep gwern na kein, na ouel ebet.
* Testeniekaet an enskrivadurioù runek kentañ (lizherenneg futhark). Amprestet e vije bet ar skritur-se gant Germaned eus kreiz an Danav digant lizherennegoù deveret eus ar skritur etruskek implijet gant pobloù zo er su d'an Alpoù. Evit ar pep brasañ ez eo epigrafek ar skritur runek. Kizellet e veze al lizherennoù er mein evit stummañ enskrivadurioù. Ne vo ket pell Germaned ar c'hevandir da zilezel an doare-skrivañ-mañ a gendalc'ho da vevañ e Skandinavia dre levezon Danmark koulskoude.
* Unan eus merkoù an tremen eus an Henamzer d'ar Grennamzer eo implij ar barrikennoù hag ar brageier gant ar sevenadur roman .
* E Siria ez eus stummet un doare lunedoù kentañ evit ur briñsez verrwel.