OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Auguste

Auguste zo
* un anv-badez alamanek gwregel, adstumm da Augusta, stummoù gwregel an anv-badez gourel August, deuet war-wel er XVIIvet kantved;
* un anv-badez gallek gourel kevatal da Aogust.

## Tud

* Auguste zu Mecklenburg (1674-1756)
* Elisabeth Auguste von Pfalz-Sulzbach (1721-1794)
* Auguste Reuß zu Ebersdorf (1757-1831)
* Auguste Karoline von Braunschweig-Wolfenbüttel (1764-1788)
* Auguste Wilhelmine von Hessen-Darmstadt (1765-1796)
* Auguste von Bayern (1788-1851)
* Auguste von Braunschweig-Wolfenbüttel, anv meur a briñsez.

### XVIIvet-XVIIIvet kantved

* Auguste Mecklenburg (1674-1756)
* Elisabeth Auguste Sofie Pfalz (1693-1728)
* Elisabeth Auguste Pfalz-Sulzbach (1721-1794), dilennerez Bavaria
* Auguste Württemberg (1734-1787)
* Auguste Dorothea Braunschweig-Wolfenbüttel (1749–1810)
* Auguste Reuß Ebersdorf (1757-1831)
* Auguste Karoline Braunschweig-Wolfenbüttel] (1764-1788)
* Auguste Wilhelmine Hessen-Darmstadt (1765-1796)

### XIXet kantved

* Karoline Auguste Bavaria (1792 - 1873)
* Auguste Pattberg (1769–1850), dastumerez sonioù ha kanoù
* Auguste Hessen-Homburg (1776-1871)
* Auguste Charlotte Kielmannsegg (1777–1863), spierez evit Napoleon
* Auguste Prusia (1780-1841), priñsez Hessen-Kassel, a oa pried da Wilhelm II Hessen-Kassel
* Auguste Bavaria (1788-1851)
* Auguste Anhalt-Dessau (1793-1854)
* Auguste Hessen-Kassel (1797−1889) (pe Augusta), dugez Cambridge, bezrouanez Hannover
* Augusta von Sachsen-Weimar-Eisenach (1811-1890)
* Auguste Littrow (1819-1890)
* Auguste Reuß Köstritz (1822-1862)
* Auguste Ferdinande Aostria (1825–1864), priñsez aostrian

### XXet kantved

* Auguste Viktoria Schleswig-Holstein-Sonderburg-Augustenburg (1858–1921), pried da Gwilherm II Alamagn (1859-1941), impalaer Alamagn.
* Auguste Maria Luise Bavaria (1875-1964)
* Auguste Viktoria Hohenzollern (1890-1966)
* Auguste Lechner (1905–2000), skrivagnerez aostrian

### Belgia

* Auguste Beernaert, politikour, Priz Nobel ar Peoc'h en 1909,
* Auguste Drapiez (1778-1856), naturour.

### Breizh

* Auguste Hyacinthe Debay (1804-1865), kizeller ha livour
* Auguste Brizeux, anv gallek Aogust Brizeug (1803-1858), barzh gallek
* Auguste René Dubourg (1842-1921), kardinal
* Auguste Nayel (1845-1909), kizeller
* Auguste Dupouy (1872-1967), skrivagner gallek
* Auguste Bourdonnec, pe Aogust ar Bourdoneg (1889-1968), barzh brezhonek
* Auguste Loriquer (1903-1972), barzh brezhonek ha gallek
* Auguste Pavie, ergerzher
* Auguste Boncors (1905-1971), skrivagner gallek

### Bro-C'hall

* Auguste Romieu (1800-1855), prefed ha skrivagner, enebour d'ar brezhoneg
* Auguste Bartholdi, kizeller
* Auguste Comte, prederour
* Auguste-Alexandre Ducrot (1817–1882), jeneral
* Jean Auguste Dominique Ingres, livour
* Auguste Renoir, livour
* Auguste Rodin, kizeller

### Haiti

* Tancrède Auguste (1856–1913), prezidant ar Republik

### Suis

* Auguste Piccard, ijinour.

## En anvioù kevrennek

* Charles-Auguste

## Pennadoù kar

* Aogust
* August
* Augustus
* Augusta
* Augusto
# Auguste Bavaria

Auguste Bavaria (en alamaneg Auguste Amalia Ludovika von Bayern ) (1788 -1851) a oa ur verc'h da Masimilian Iañ Jozeb (1756-1825), roue Bavaria ha priñs-dilenner an Impalaeriezh Santel, ha da Auguste Wilhelmine von Hessen-Darmstadt.

## Dimeziñ

Dimezet e voe e 1806 da Eugène de Beauharnais, besroue Italia, dug Leuchtenberg ha priñs-dilenner Eichstätt (1781–1824).

## He bugale

Seizh bugel he doe
* Joséphine Maximilienne Eugénie Napoléone (1807 – 1876),
** dimezet e 1823 da Oscar Iañ Sveden, rouanez Sveden ha Norge (1844-1859).
* Eugénie (1808−1847), dimezet e 1826 d'ar priñs Konstantin von Hohenzollern-Hechingen
* Auguste Charles Eugène Napoléon (1810−1835), eil dug Leuchtenberg war-lerc'h e dad, dug Santa Cruz ha priñs kenseurt Portugal,
** dimezet e 1835 d'ar rouanez Maria II Portugal, rouanez Portugal (1819-1853).
* Amélie Auguste Eugénie Napoléone (1812 – 1873), Impalaerez Brazil.
** dimezet e 1829 d'an impalaer Pedro Iañ Brazil
* Théodelinde Louise Eugénie Auguste Napoléone (1814−1857), kontez Württemberg ha dugez Urach,
** dimezet e 1841 d'an dug Wilhelm von Urach
* Carolina Clotilde (15 a viz Genver 1816 e München - 25 a viz Genver 1816 e München)
* Maximilien Joseph Eugène Auguste Napoléon (1817 – 1852), trede dug Leuchtenberg, priñs Romanowsky en Rusia.
** dimezet e 1839 d'an arc'hdugez Marija Nikolajewna Romanowa (1819–1876)

## Pennad kar

* Auguste
# 1285

Diwar-benn bloavezh 1285 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1285

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1285
# 1277

Diwar-benn bloavezh 1277 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1277

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1277
# 1281

Diwar-benn bloavezh 1281 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1281

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1281
# 1283

Diwar-benn bloavezh 1283 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1283

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1283
# 1280

Diwar-benn bloavezh 1280 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1280

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1280
# 1282

Diwar-benn bloavezh 1282 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Darvoudoù
### Europa
#### Bro-Gembre

* Trec'het ha dibennet eo Llewelyn ap Gruffydd e Orwyn Bridge, Brycheiniog

### A bep seurt/diasur
## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1282

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1282
# 1284

Diwar-benn bloavezh 1284 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1284

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1284
# 1279

Diwar-benn bloavezh 1279 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1279

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1279
# 128

881 Ab Urbe Condita = 0128 goude ganedigezh J.-K.

## Darvoudoù
### Europa
#### Impalaeriezh roman

* Impalaer : Hadrian (Publius Aelius Hadrianus) (10.08.117 / 10.07.138)
* Koñsuled : Lucius Nonius Calpurnius Asprenas Torquatus II & Marcus Annius Libo

#### Breizh (-Veur)

* Echu eo Moger Hadrian

### Azia
## Arzoù, skridoù, ha skiantoù
## Relijionoù

* Pab : Sant Telesphorus (125 / 136 pe 138)
# 1278

Diwar-benn bloavezh 1278 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.

## Darvoudoù
### Europa

* miz Genver : Charlez Iañ Anjev zo kurunet da roue Jeruzalem.
* 26 a viz Eost : Emgann Marc'hfeld, trec'h eo Rudolf Iañ Alamagn ha Ladislas IV Hungaria war Ottokar II Bohemia.

#### Breizh
### A bep seurt/diasur
## Ganedigezhioù

Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1278

## Marvioù

Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1278
# Banniel Burkina Faso

Banniel Burkina Faso eo banniel broadel Volta-Uhel gozh abaoe ar 4 a viz Eost 1984.
Div vandenn a-blaen a ya da ober ar banniel : unan ruz el laez evit aroueziañ an dispac'h hag unan wer en traoñ evit aroueziañ pinvidigezhioù naturel ar vro. En e greiz ez eus ur steredenn velen, a dalvez da arouez ar gouloù a heñchas an dispac'h.
Bloaz goude taol-Stad Thomas Sankara e voe dibabet ar banniel-se. D'ar memes koulz e voe cheñchet anv ar vro, a oa bet "Volta-Uhel" betek neuze, evit diskouez un troc'h gant ar renadoù kent.

## Banniel kozh

Tri skourr red uhelañ ar stêr Volta a oa aroueziet gant ar banniel kozh : ar Volta Du, ar Volta Gwenn hag ar Volta Ruz.
* An argel a ziskouez ur banniel istorel, na vez ket implijet ken.
* Tri skourr ar stêr Volta uhelañ
* Banniel Volta-Uhel, 1960-1984

## Gwelet ivez

* Livioù panafrikan
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Banniel Djibouti

Banniel Djibouti eo banniel broadel Djibouti abaoe ar 27 a viz Even 1977, deiz dizalc'hiezh ar vro.
Graet eo ar banniel gant un tric'horn keitgarek gwenn (arouez ar peoc'h) diouzh tu ar fust ha div vandenn a-blaen, unan c'hlas e krec'h (arouez an oabl hag ar mor) hag unan wer en traoñ (arouez an douar). En tric'horn ez eus ur steredenn ruz pemp brec'h, arouez pemp rannvro ar Somalied : Djibouti, Ogaden, biz Kenya, Somalia saoz ha Somalia italian.
# Banniel Chile

Banniel Chile a voe degemeret ent-ofisiel d'an 18 a viz Here 1817, ur pennadig a-raok ma ve bet embannet dizalc'hidigezh ar vro, d'an 12 a viz C'hwevrer 1818.
Ennañ ez eus div vandenn a-led, gwenn ha ruz, hag ur garrezenn c'hlas er c'horn kleiz gant ur steredenn wenn. Gant al liv glas e arouezier an oabl hag ar Meurvor Habask, gant al liv gwenn erc'h an Andoù, ha gant al liv ruz ar gwad skuilhet evit dieubiñ ar vro.
# Banniel Bro-Skos

Ur banniel kozh-tre eo banniel Bro-Skos, a vez lakaet gant lod da sevel d'an IX$^{vet}$ kantved. Glas eo ar foñs gant ur groaz Sant Andrev wenn eo (sant Andrev eo sant-paeron Bro-Skos). Hervez gourc'hemenn Parlamant Bro-Skos eo Pantone 300C an arliv resis eus ar glaz-se.
Adkavout a reer tresadenn banniel Skos war Banniel ar Rouantelezh-Unanet.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Banniel Burundi

Banniel Burundi eo banniel broadel Burundi abaoe an 28 a viz Meurzh 1967.
Stummet eo gant ur groaz sant Andrev wenn (arouez ar peoc'h) hag a zisrann ar banniel e pevar zamm ruz (arouez ar re a varvas e-pad ar stourm evit an dizalc'hiezh) ha gwer (arouez ar spi) a bep eil. Kreiz ar groaz zo ur gantenn wenn, enni teir steredenn ruz sterniet e gwer (arouezioù teir lodenn ger-stur Burundi : Unaniezh, Labour, Araokaat).
D'ar 27 a viz Gwengolo 1982 e voe kemmet e genfeurioù eus 2:3 da 3:5.

## Bannieloù kozh

* 01/07 1962 - 28/11 1966
* 28/11 1966 - 29/11 1966
* 29/11 1966 - 28/03 1967
* 28/03 1967 - 27/09 1982 (kenfeurioù 2:3)
# Banniel Danmark

Banniel Danmark :
| Kenfeurioù: | 28:37 |
| Kod bannielouriezh | |
| Anv (pe lesanv): | Dannebrog |
| Degemeret e | 1625 (ent-ofisiel) |
| Livioù | ██ ruz 186C ██ gwenn (liv) |
Banniel Danmark, lesanvet Dannebrog, zo ruz gant ur groaz wenn ; div vrec'h ar groaz n'emaint ket e-kreiz met tostoc'h d'an tu diabarzh, ma vez staget ar banniel. Ur groaz evel-se a gaver ivez war bannieloù ar stadoù all zo e Skandinavia (Sveden, Norvegia, Finland hag Island) ha war bannieloù broioù bihanoc'h (Inizi Faero, Inizi Åland...). En amzer ma oa unanet Danmark ha Norvegia (1536 – 1814) e veze implijet an Dannebrog e Norvegia ivez. N'eo nemet e 1821 e voe degemeret ent-ofisiel banniel Norvegia.
Banniel Danmark eo ar c'hoshañ banniel er bed zo implijet c'hoazh evit ur stad. Ar roudoù koshañ anezhañ a gaver er XIV$^{vet}$ kantved. A-raok an amzer-se e veze implijet ur banniel warnañ skeudenn ur vran e Danmark, evel e broioù all Skandinavia.

## Orin ar banniel

Hervez ur vojenn hollanavezet e Danmark, e vije kouezhet ar banniel-se eus an oabl e-pad Emgann Lyndanisse, anavezet ivez evel Emgann Valdemar. Eno e oa soudarded Danmark, renet gant o roue Valdemar II, oc'h en em gannañ a-enep tud ar vro, e-kichen Lyndanisse (Tallinn) en Estonia, d'ar 15 a viz Mezheven 1219. Kouezhet e vije ar banniel eus an neñv e-touez tud Danmark ha trec'h e vijent bet war o enebourien goude-se abalamour da se.
N'eus prouenn ebet eus kement-se avat hag ar skridoù kentañ diwar-benn ar vojenn-se a voe skrivet ouzhpenn 300 vloaz goude an emgann.
Sur a-walc'h e oa ar banniel-se un arouez kristen, evel ma veze implijet stank en amzerioù-se, dreist-holl e-pad Brezelioù ar Groaz.

## Bannieloù all

| Splitflag - Banniel stad. Kenfeur: 56:107 | Orlogsflag - Banniel ar morlu. Kenfeur: 7:17 | Kongeflaget - Banniel ar roue (gant ardamezioù ar vro e-kreiz). |

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù

* ↑ Bannieloù Bro-Skos ha Katalonia zo koshoc'h war a seblant, met n'eo ket anavezet an div vro-se da stadoù dizalc'h evit ar mare.
# Banniel Brazil

Banniel broadel Brazil (Bandeira do Brasil e portugaleg) zo ur banniel gant ur c'helc'h glas o taolenniñ un oabl gant stered. Ar ger-stur broadel a zo skrivet warnañ "Ordem e Progresso" ("Urzh hag Araokaat"), ar foñs a zo melen ha goude-se gwer. Brazil en doa bet degemeret gant un doare irezh ar banniel-se d'an 19 a viz Du 1889, da gemer plas banniel impalaeriezh Brazil. Savet e oa bet ar banniel gant Raimundo Teixeira Mendes, sikouret gant Miguel Lemos, Manuel Pereira Reis ha Décio Villares.
# Banniel Bro-Dreger

Diskouez a ra Banniel Bro-Dreger ur groaz du war un foñs melen hag a glot ouzh banniel Sant Erwan e-unan, bet ganet e Landreger. Er c'hreiz anezhañ ez eus treset un aerouant ruz, arouez Sant Tudwal, krouer ha sant patrom Treger.
Gant Bernard Le Brun, prezidant SBV (Société Bretonne de Vexillologie) voe ijinet ar banniel e 1998 ; gant Jakez Derouët e voe treset.

## Gwelet ivez

* Roll bannieloù Breizh

## Liammoù diavaez

* Geobreizh
# Banniel Bro-Saoz

Banniel Bro-Saoz zo warnañ ur groaz ruz e-kreiz ur foñs gwenn. Kavout a reer skouerioù eus implij an arouez-se e Bro-Saoz adalek an XII$^{vet}$ kantved, ha deuet e oa da vezañ banniel ofisiel Bro-Saoz er XVI$^{vet}$ kantved.
Kroaz Sant Jord a reer eus ar groaz ruz-se, a gaver ivez war bannieloù Barcelona, Genova pe Milano pe c'hoazh bannieloù Gwernenez pe Jorjia.
Emañ war The Union Flag, banniel ar Rouantelezh-Unanet, mesket gant banniel Bro-Skos ha gant kroaz sant Padrig (arouez Iwerzhon) ; diskouez a ra bezañ an tu kreñv gantañ avat, p'emañ a-us ar re all.
| Banniel Bro-Skos | | Banniel Sant Padrig | | Banniel Bro-Saoz | | The Union Flag |

## Pennad kar

* Banniel ar Rouantelezh-Unanet
# Aveyron

Aveyron zo un anv-lec'h gallek :
# Aveyron (stêr)

An Aveyron (okitaneg: Avairon) zo ur stêr eus kreisteiz Bro-C'hall, penn-da-benn en Okitania, e bro Rouergue, adstêr d'an Tarn. 290 km eo he hed. Goude eieniñ e-kichen Severac del Castèl e tremen dre Rodés ha Vilafranca de Roergue ha kemberiñ gant an Tarn er gwalarn da Vontalban. Kemeret eo bet hec'h anv da envel un departamant, an Aveyron, hervez ar c'hiz c'hall.

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Avezzano

Avezzano :
| Anv italianek | Avezzano |
| Melestradurezh ||
| Bro | Italia |
| Rannvro | Abruzzo |
| Proviñs | Proviñs L'Aquila |
| Kod ISTAT | 066006 |
| Kod post | 67051 |
| Maer Amzer gefridi | Giovanni Di Pangrazio 2012-2017 |
| Lec'hienn web | https://www.comune.avezzano.aq.it/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 42 491 ann. (30-9-2015) |
| Stankter | 408 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 42° 00′ 55″ Norzh 13° 15′ 13″ Reter / 42.015152, 13.253495 |
| Uhelder | 695 m |
| Gorread | 104,04 km² |
| Lec'hiadur ||
| Avezzano ||
| kemmañ |
Avezzano zo ur gêr e proviñs L'Aquila e rannvro an Abruz, en Italia. Ouzhhpenn 42 000 a dud zo enni o chom.

## Istor

10 700 a dud (95 % eus ar boblañs neuze) a voe lazhet gant kren-douar an 13 a viz Genver 1915.
* Ur c'hamp-bac'h a oa eno e-pad an daou vrezel-bed. Ur monumant zo bremañ e-lec'h ma oa ar c'hamp.

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ar gumun.
# Aviatico

Aviatico zo ur gumun eus Italia, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia.
# Avesteg

Ur yezh indez-iranek eus ar skourr reter-iranek eo an avesteg. Implijet e voe ar yezh-se evit skrivañ levr sakr ar zoroastregezh anvet an Avesta, ha diwar-se e teu anv ar yezh ivez.
Ur yezh varv an hini eo met talvezout a ra c'hoazh da yezh sakr ar zoroastregezh.
Isrannet e vez ar yezh hervez ar mareadoù evel-hen:
1- Hen avesteg implijet evit skrivañ ar gathoù war-dro 1300 a-raok Jezuz-Krist.
2- Nevez avesteg implijet evit skrivañ an darn vrasañ eus an Avesta komzet betek an VIIIvet kantved a-raok JK.
Un doare-skrivañ ispisial ez eus evit skrivañ an avesteg anvet dīn dabireh, savet war diazezoù ar skritur pahlaviek.

## Gwelet ivez

* Yezh varv
* Skritur avestek

## Liammoù diavaez

* Kentelioù, yezhadur ha geriadurioù avesteg
* Testenni en avesteg
# Avetrana

Avetrana zo ur gumun italian e proviñs Taranto, e rannvro Puglia.
# Aveyron (departamant)

Avairon :
| Anv okitanek | Avairon |
| Anv gallek (ofisiel) | Aveyron |
| Bro | Okitania |
| Melestradurezh ||
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Okitania |
| Pennlec'h (prefeti) | Rodés |
| Isprefetioù | Milhau Vilafranca de Roergue |
| Prezidant ar c'huzul-departamant | Jean-François Galliard |
| Prefed | Catherine Sarlandie de Robertie |
| Kod EBSSA | 12 |
| Kod ISO 3166-2 | FR-12 |
| Kod Eurostat NUTS-3 | FR622 |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 279 554 ann. (2020) |
| Stankter | 32 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Kenurzhiennoù | 44° 15′ Norzh 2° 42′ Reter / 44.25, 2.7 |
| Gorread | 8 735 km² |
| Adrannoù ||
| Arondisamantoù | 3 |
| Pastelloù-bro | 3 |
| Kantonioù | 23 |
| Etrekumuniezhioù | 19 |
| Kumunioù | 285 |
| kemmañ |
An Aveyron (e galleg hag ent-ofisiel), an Avairon (en okitaneg) zo un departamant abaoe 1790, e kreisteiz Bro-C'hall, savet diwar broig Rouergue, en Okitania. Rodés eo ar penn-kêr anezhañ. Bro ar formaj Roquefort eo. Diwar ar stêr Avairon eo bet anvet an departamant.

## Arondisamantoù an Avairon

* Arondisamant Millau
* Arondisamant Rodez
* Vilafranca de Roergue

## Daveoù ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Aviano

Aviano zo ur gumun eus Italia, e Proviñs Pordenone, e rannvro Friuli-Venezia Giulia.
# Aled Jones Williams

Aled Jones Williams zo ur beleg anglikan ha skrivagner kembraek ganet e 1953.
E 2002 e voe roet dezhañ ar gurunenn en Eisteddfod Genedlaethol Cymru Tyddewi 2002 gant Awelon. Gant e levr Ychydig Is Na’r Angylion e oa e-touez danvez loreidi Llyfr y Flwyddyn 2007. Tabut a savas gant e bezh-c'hoari Iesu! e 2008, abalamour ma tiskoueze Jezuz evel ur plac'h.
Dimezet eo ha tri bugel dezhañ. Bevañ a ra e-kichen Porthmadog, e Gwynedd.

## C'hoariva

* Ta-ra Teresa, 2002 (Theatr Gwynedd)
* Be' O'dd Enw Ci Tintin, Du 2003 (Theatr Bara Caws)
* Lysh, Gouhere 2004 (Theatr Bara Caws)
* Disgwl Bys yn Stafell Mam: Chwech o Ddramau, Meurzh 2006 (Gwasg y Bwthyn)
* Iesu! , Gouere 2008 (Gwasg Gomer)

## Oberennoù all

* Rhaid i Ti Fyned y Daith Honno dy Hun, Mae 2001 (Gwasg Pantycelyn)
* Oerfel Gaeaf Duw, Here 2002 (Gwasg Pantycelyn)
* Ychydig Is Na’r Angylion, Du 2006 (Gwasg y Bwthyn)
* Yn Hon Bu Afon Unwaith, Eost 2008 (Gwasg y Bwthyn)
# Alectroenas pulcherrimus

Alectroenas pulcherrimus :
| Alectroenas pulcherrimus. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Columbiformes |
| Kerentiad : | Columbidae |
| Genad : | Alectroenas |
| Anv skiantel ||
| Alectroenas pulcherrimus (Scopoli, 1786) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Alectroenas pulcherrimus a zo ur spesad evned eus kerentiad ar c'hColumbidae.
Anvet e voe Columba pulcherrima da gentañ-penn (e 1786) gant an naturour aostrian Giovanni Antonio Scopoli (1723-1788).

## Boued

Bevañ a ra diwar frouezh ha greun dreist-holl.

## Annez

Emañ brosezat ar spesad er Sechelez (inizi Felicité, Mahé, Praslin ha Silhouette).

## Liammoù diavaez

* Alectroenas pulcherrimus war al lec'hienn BirdLife International.
* Alectroenas pulcherrimus war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).
a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ AnimalBase.
* ↑ Alectroenas pulcherrimus war al lec'hienn Avibase.
# Aledo

Aledo zo ur gumun eus Spagn e Rannvro Murcia.
# Aled

Aled (skrivet Alet, hag Aleth alies, e galleg; Aletum e latin) a oa kêr bennañ ar bobl Kuriosolited war-lerc'h amzervezh Kersaout, war lez dehou aber ar stêr Renk. Hiziv emañ e Sant-Servan, kumun gozh enteuzet e kêr Sant-Maloù.

## Amzer ar Gelted

Tud zo bet eno adal Nevezoadvezh ar Maen. Fenikianed zo tremenet aze a-raok mont gant ar stêr Renk, ha lezet o deus ur groaz kizellet er roc'h (anse Saint-Père). Kenwerzh a raent gant Enez Vreizh.
En 80 kent JK e teuas Kuriosolited, unan eus Pobloù Arvorig, da sevel ur gêr, hag a deuas da vout o fennkêr. En amzer-hont e oa izeloc'h ar mor, 8 m izeloc'h eget bremañ.

## Amzer ar Romaned

Dalc'het e voe kêr gant ar Romaned ha c'hwezet e voe an tan enni ganto er bloaz 10, evit rediañ an dud da vont da chom da Gersaout. Dont a reas Aled da vezañ Reginca, diwar anv ar stêr Renk. Savet e voe tier e maen. Eno e voe diazezet soudarded roman anvet Martentes (soudarded Meurzh).
War-dro 270 e voe mogeriet Aled, a-hed 1 800 m, savet tourioù, aozet straedoù. Div zor a oa da vont enni, ha kreskiñ a reas oberiantiz porzh Reginca.

## El lennegezh vrezhonek

Gant Aleth en devoa graet Zavier Langleiz el levrenn I (Marzhin) eus e Romant ar roue Arzhur (Al Liamm, 1975) : « Goude o devout douaret e Breizh-Vihan, e porzh Aleth — pe, ma fell deoc'h e Sant-Malo, evit reiñ da Aleth e anv bremañ — Marzhin hag e vignoned a zivizas kenderc'hel da veajiñ a-gevret betek en tu all da Roazhon. [...].», pajennoù 112-113.

## Lec'hanvadurezh

Gant anv Aled eo savet hini ar paou "Poualed" (Clos-Poulet e galleg) a gaver en anv Sant-Pêr-Poualed da skouer.

## Liammoù diavaez

* (fr) Istor Aled (infoBretagne.com)
* (fr) Istor Aled
* (fr) Lec'hienn CeRAA

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roparz Hemon, Nouveau dictionnaire breton-français, 1978, Al Liamm, p.29a.
* ↑ Notitia Dignitatum
# Alef

Kentañ lizherenn meur a abjad semitek eo alef (ejen), en o zouez al lizherennegoù fenisek (𐤀), aramaek , hebraek (א) , siriek (ܐ) hag arabek (ﺍ).
Dont a ra hec'h anv diwar ar fed ma veze heñvel he stumm kentañ ouzh hini penn un ejen.
Distaget e vez (LFE) [ʔ].
Diwar stumm al lizherenn fenisek-mañ e oa bet diorroet al lizherennoù gresianek zeta A, estruskek (𐌀), latin A ha kirillek A.
Hervez ar sistem niverenniñ hebraek gematria e talvez al lizherenn-mañ da 1.
# Alegia

Alegia (anv ofisiel euskarek, Alegría de Oria e spagnoleg), zo ur gumun eus Gipuzkoa, en Euskal Herria.
# Alego

Alego zo ur bastell-votiñ e Kenya e mervent ar vro nepell diouzh al Lenn Victoria.
# Alectroenas payandeei

Alectroenas payandeei :
| Aet da get ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Columbiformes |
| Kerentiad : | Columbidae |
| Genad : | Alectroenas |
| Anv skiantel ||
| Alectroenas payandeei Hume, 2011 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Alectroenas payandeei a oa ur spesad evned eus kerentiad ar c'hColumbidae.

## Annez

Edo brosezat en enez Rodrigez.

## Liammoù diavaez

* Alectroenas payandeei war al lec'hienn Avibase.
* Alectroenas payandeei war al lec'hienn BirdLife International.
* Alectroenas payandeei war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
# Alectroenas sganzini

Alectroenas sganzini :
| Alectroenas sganzini, treset gant Keulemans (1868). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Columbiformes |
| Kerentiad : | Columbidae |
| Genad : | Alectroenas |
| Anv skiantel ||
| Alectroenas sganzini (Bonaparte, 1854) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Alectroenas sganzini a zo ur spesad evned eus kerentiad ar c'hColumbidae.
Anvet e voe Funingus sganzini da gentañ-penn (e 1854) gant an evnoniour gall Charles Lucien Bonaparte (1803-1857).

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver an daou isspesad anezhañ :
* Alectroenas sganzini minor, e koadegi gleb Aldabra,
* Alectroenas sganzini sganzini, en inizi Komorez (Anjouan, Mayotte ha Ngazidja).

## Liammoù diavaez

* Alectroenas sganzini war al lec'hienn BirdLife International.
* Alectroenas sganzini war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ Alectroenas sganzini war al lec'hienn Avibase.
# Alectrurus

Alectrurus :
| Ur barez A. tricolor, luc'hskeudennet e Park broadel Serra da Canastra (stad Minas Gerais, Brazil). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Tyrannidae |
| Anv skiantel ||
| Alectrurus Vieillot, 1816 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Alectrurus a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1816 gant an evnoniour gall Louis Jean Pierre Vieillot (1748-1831).

## Spesadoù

Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* Alectrurus risora,
* Alectrurus tricolor.
O c'havout a reer e takadoù 'zo eus Suamerika.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Tyrannidae/Alectrurus (lennet e-barzh d'an 12 a viz Gouere 2018).
a vo kavet e Wikimedia Commons.