OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Facebook

Facebook zo ur rouedad sokial, bet krouet e 2004 war ar Genrouedad gant Mark Zuckerberg, ha perc’hennet gant Meta Platforms. Bodañ tud tost pe zianav eo he fal, dre skignañ titouroù a bep seurt embannet gant ar wiaderien. Digor eo d'an holl abaoe miz Gwengolo 2006. Ouzhpenn ur miliard a izili he deus abaoe miz Here 2012 dre ar bed. An eil lec'hienn muiañ gweladennet eo, goude google.com, hervez Alexa Internet).
E Skol-veur Harvard e voe krouet Facebook : rouedad sokial ar studierien a oa er penn-kentañ kent bezañ digor d'ar skolioù-meur amerikan all. Tennet eo e anv eus an albomoù luc'hskeudennoù a vez graet facebooks anezho e saozneg, a zo poldredaouegoù ar skolajidi, likezidi pe studierien a vez roet dezho e fin pep bloavezh-skol.
Embannet en doa an embregerezh Facebook d'an 2 a viz Here 2008 e oa o vont da lakaat e sez etrebroadel e Dulenn en Iwerzhon evit marc'hadoù Europa, Afrika hag ar Reter-Kreiz$^,$. E 2012 e voe lakaet Facebook er Yalc'h, ha talvoudekaet eo bet da 104 miliard a zollaroù.
D’an 28 a viz Here 2021 eo bet adanvet an embregerezh Facebook e Meta Platforms, anavezetoc’h evel Meta, evit kreizañ e oberoù war ar metaverse; anv ar rouedad sokial a chom Facebook.

## Yezhoù

Troet eo bet al lec'hienn e 121 yezh evit poent. Abaoe an 3 a viz Here 2014 e c'haller dibab ar brezhoneg a-douez al listennad yezhoù kinniget.
E spagnoleg hag en alamaneg da gentañ e oa bet troet al lec'hienn e miz c'hwevrer 2008. Bremañ emañ en holl yezhoù "bras" ha muioc'h-muiañ a yezhoù "bihan" a zo kinniget ; an esperanteg eo bet e-touez ar re gentañ.
Goulenn a ra Facebook digant e implijerien sikour evit treiñ e getal en o yezh vamm. Pep den a c'hall kinnig un droidigezh eus ar frazennoù orin e saozneg. Votiñ a ra ar genrouedaderien evit an hini a welont evel an hini wellañ.
E 2012 e voe ul lañs evit kaout an aotre da dreiñ Facebook e brezhoneg, ha krouet e voe bet ur strollad, en deus tizhet muioc'h eget 10 000 ezel e deroù 2013. Respontet eo bet gant ofisielidi Facebook e vije ret gortoz pell a-walc'h peogwir a oa dija meur a yezh war ar renk. Kenderc'hel a ra ar strollad da vodañ tud c'hoazh ha deuet eo da vezañ ul lec'h ma eskemm brezhonegerien ar rouedad kenetrezo.

## Media

Awenet eo bet ar sinema hag ar skinwel gant Facebook, da skouer The Social Network, ur film skignet e miz Here 2010, pe c'hoazh pennad 4 ar 14vet koulzad er stirad South Park, "0 mignon hoc'h eus" e ditl (ul luadenn eus Facebook eo).

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Le Monde en-linenn
* ↑ bed s_mode=global Alexa Top 500 Site
* ↑ (en) Facebook to set up international HQ in Dublin, The Irish Times, 3 a viz Here 2008.
* ↑ (en) Facebook to Establish International Headquarters in Dublin, Ireland, facebook.com, 2 a viz Here 2008.
* ↑ Facebook se renomme Meta pour se focaliser sur le metaverse. Journal du Net (Here 2021).
* ↑ (br)(fr) Pajenn Facebook e brezhoneg

## Gwelit ivez

* Copains d'avant
* Instagram
* Friendster
* Lezenn Metcalfe
* MySpace
* OpenSocial
* Rouedad sokial
* Trombi.com
* Twitter

### Liammoù diavaez

* Lec'hienn ofisiel
# Faches-Thumesnil

Faches-Thumesnil :
| An ti-kêr. ||
| Melestradurezh ||
| Stad | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Norzh |
| Arondisamant | Lille |
| Kanton | Faches-Thumesnil (pennlec'h) |
| Kod kumun | 59220 |
| Kod post | 59155 |
| Maer Amzer gefridi | Nicolas Lebas 2014-2020 |
| Etrekumuniezh | Métropole européenne de Lille |
| Lec'hienn web | http://www.ville-fachesthumesnil.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 18 160 ann. (2020) |
| Stankter | 3 931 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | |
| Uhelderioù | bihanañ 30 m — brasañ 58 m |
| Gorread | 4,62 km² |
| kemmañ |
Faches-Thumesnil a zo ur gumun hag ur gêr eus departamant gall Norzh e Bro-C'hall.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik Sainte-Marguerite-d'Antioche, savet en XIII$^{vet}$ kantved hag adkempennet meur a-wezh abaoe

## Emdroadur ar boblañs 1793-2007

* Andonioù : Cassini hag EBSSA

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad |
| 1919 | 1923 | Jules Bruneau | |
| 1923 | 1935 | Julien Cochez | |
| 1935 | 1939 | Lucien Waterlot | |
| 1939 | 1941 | Louis Auquier | |
| 1941 | 1941 | Alfred Bigotte | |
| 1941 | 1944 | Édouard Degryse | |
| 1944 | 1945 | Georges Thibaut | |
| 1945 | 1947 | Cyprien Bocquet | |
| 1947 | 1953 | Édouard Mioux | |
| 1953 | 1974 | Arthur François | |
| 1974 | 1977 | Étienne Plancq | |
| 1977 | mars 2001 | Jean-Claude Gosselin | Strollad Sokialour Gall |
| 2001 | | Nicolas Lebas | Unvaniezh evit an Demokratelezh C'hall pa voe dilennet, MoDem breman |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Dave ha notennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Fadrique Kastilha

Fadrique Kastilha pe Fadrique de Castilla zo bet anv meur a zen.
* Fadrique de Castilla (1223-1277), infant Castilla, mab d'ar roue Fernando III ha d'e bried kentañ Beatriz de Suabia.
* Fadrique Alfonso de Castilla (1334-1358), mestr Urzh Santiago ha bastard d'ar roue Alfonso XI Kastilha.
* Fadrique de Castilla (1360-1394), bastard d'ar roue Enrique II Kastilha ha da Beatriz Ponce de León y Jérica.
* Fadrique Enríquez de Castilla (1388-1430), dug Arjona, kont Trastámara, Lemos y Sarria. Mab e oa da Pedro Enríquez de Castilla, kont Trastámara, ha da Isabel de Castro.
# Facundo Cabral

Facundo Cabral zo ur soanouzer arc'hantinat, ganet e La Plata, e Proviñs Buenos Aires, d'an 22 a viz Mae 1937, ha lazhet e Ciudad de Guatemala d'an 9 a viz Gouhere 2011.
Brudet eo e ganaouenn No soy de aquí ni soy de allá, kanet gant tud e-leizh.
# Facelift

Kantenn kentañ ar strollad Alice in Chains, embannet e 1990 e ti Columbia eo Facelift. Eno e kaver ar single Man in the Box, hag a gaso berzh d’ar strollad. Anvet e vo Facelift da gantenn aour er Stadoù-Unanet a-raok dibenn ar bloavezh 1990. Kantenn blatin e vo nebeut goude. Kantenn grunge kentañ ur strollad a Seattle eo hag a raio ur berzh broadel hag a gaso strolladoù evel Nirvana, Pearl Jam pe Soundgarden, da vezañ anavezet.

## Roll ar c’hanaouennoù

* "We Die Young" (Cantrell) – 2:32
* "Man in the Box" (Staley/Cantrell) – 4:46
* "Sea of Sorrow" (Cantrell) – 5:49
* "Bleed the Freak" (Cantrell) – 4:01
* "I Can't Remember" (Staley/Cantrell) – 3:42
* "Love, Hate, Love" (Staley/Cantrell) – 6:26
* "It Ain't Like That" (Cantrell/Starr/Kinney) – 4:37
* "Sunshine" (Cantrell) – 4:44
* "Put You Down" (Cantrell) – 3:16
* "Confusion" (Staley/Cantrell/Starr) – 5:44
* "I Know Somethin' ('Bout You)" (Cantrell) – 4:21
* "Real Thing" (Staley/Cantrell) – 4:03

## Koskor

* Jerry Cantrell - Gitarioù, Kor
* Kelly Curtis - Reolin
* Peter Fletcher - Pruduer reolier
* Dave Jerden - Produer
* Sean Kinney - Taboulinoù, binvioù-skeiñ
* Susan Silver - Reolin
* Mike Starr - Izgitar, Kor war Confusion
* Layne Staley - Kan
* Nick Terzo - A&R

## Chartoù

Kantenn :
| Bloavezh | Chart | Lec'hiadur |
| 1991 | Billboard Heatseekers | 1 |
| 1991 | Billboard Top 200 | 42 |
Singlioù :
| Bloavezh | Single | Chart | Lec'hiadur |
| 1992 | "Man in the Box" | Mainstream Rock Tracks | 18 |
| 1992 | "Sea of Sorrow" | Mainstream Rock Tracks | 27 |
# Facino Cane

Facino Cane (1360 - 16 a viz Mae 1412) a oa ur c'h-condottiero italian er XIV$^{vet}$ kantved.

## E vuhez

Ganet e oa e Casale Monferrato en un tiegezh uhel. Deskiñ a reas micher an armoù gant Otto, dug Brunswick-Grubenhagen a-enep Charles of Durazzo, e 1382. Da 26 vloaz e teuas da vout condottiero evit an tiegezh Scaliger ha diwezhatoc'h evit Carraresi. E 1387 e voe gopraet gant Teodoro II, Markiz Montferrat, war un dro gant 400 marc'heg, en ur brezel a-enep Tiegezh Savoia.
Er brezel ne glaske nemet pinvidikaat ha pinvidikaat e soudarded war un dro, hag evit se e oa prest d'ober ar gwashañ hag ar skrijusañ oberoù ha da lakaat ar bobl da c'houzañv ar brasañ poanioù.
Se zo kaoz e voe dic'hopret gant Teodoro e 1397. Neuze ez eas Facino Cane gant tud Carrara, hag e 1401, gant ar re Visconti. E 1400 en doa krouet un tamm aotrouniezh evitañ e Borgo San Martino. A-benn 1404 e oa mestr ivez war Alessandria, Novara ha Tortona.
E 1402, pa varvas dug Milano Gian Galeazzo Visconti, e teuas da vout gwir vestr an dugelezh.
Mervel a reas Facino e Pavia e 1412: addimeziñ a eure e intañvez Beatrice di Tenda d'an dug nevez Filippo Maria Visconti, a oa ugent vloaz yaouankoc'h, hag en devoa prometet d'ar brezelour diwall e intañvez. Un argouroù eus ar bravañ a dapas evel-se, arc'hant e-leizh, ha kêrioù ha soudarded Facino ouzhpenn. Hag un toullad bloavezhioù goude e kavas digarez da zibennañ e wreg.

## Notennoù

* Rendina, Claudio (1994). I capitani di ventura (in italianeg). Roma : Newton & Compton.
# Fadrique Kastilha (1223-1277)

Fadrique de Castilla (Guadalajara, 1223 - Burgos, 1277) a oa yaouaer Kastilha, evel mab da Fernando III, roue Kastilha, ha da Beatris Souabia, e bried kentañ.
Dibennet e voe e 1277 en Burgos war urzh e vreur Alfonso X, roue Kastilha war-lerc'h o zad.
# Gweronell balvezek

Gweronell balvezek :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Amphibia |
| Urzhad : | Caudata |
| Kerentiad : | Salamandridae |
| Genad : | Lissotriton |
| Anv skiantel ||
| Lissotriton helveticus Razumovsky, 1789 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar weronell balvezek (Lissotriton helveticus, bet Triturus helveticus) a zo un divelfenneg lostek hag a vev e kornôg Europa.
# Gweronell gribennek

Gweronell gribennek :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Amphibia |
| Urzhad : | Caudata |
| Kerentiad : | Salamandridae |
| Genad : | Triturus |
| Anv skiantel ||
| Triturus cristatus Laurenti, 1768 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar weronell gribennek, pe pedrevan kribennek, (Triturus cristatus) a zo un divelfenneg lostek hag a vev en Europa.

## Liammoù diavaez

* Triturus cristatus hag aerborzh Kernitron.
# Gwersyllt

Gwersyllt zo ur geriadenn hag ur gumuniezh e kontelezh Wrecsam, e Kembre, 220 km eus Kerdiz. E 2011 e oa poblet gant 10 206 a dud, ha 1 183 anezho (11.6%) a oa kembraegerien.

## Daveoù

* ↑ Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011 Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics)
# Gwernymynydd

Gwernymynydd zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh e kontelezh Sir y Fflint, Kembre, 238 km eus Kerdiz. E 2011 e oa poblet gant 1 112 a dud, ha 184 anezho (16,5%) a oa kembraegerien.

## Daveoù

* ↑ Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011, Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics"")
# Gwerour

Ur gweraer zo un artizan pe un arzour hag a labour ar gwer.
# Gweronell Bosca

Gweronell Bosca :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Amphibia |
| Urzhad : | Caudata |
| Kerentiad : | Salamandridae |
| Genad : | Lissotriton |
| Anv skiantel ||
| Lissotriton boscai Lataste, 1879 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Gweronell Bosca (Lissotriton boscai, bet Triturus boscai) a zo un divelfenneg lostek hag a vev el ledenez iberek.
# Gweronell varellek

Gweronell varellek :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Amphibia |
| Urzhad : | Caudata |
| Kerentiad : | Salamandridae |
| Genad : | Triturus |
| Anv skiantel ||
| Triturus marmoratus Latreille, 1800 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar weronell varellek (Triturus marmoratus) a zo un divelfenneg lostek hag a vev e Portugal, Spagn ha Bro-C'hall.
# Gwersyll yr Urdd Glan-llyn

E Glan-llyn, etre Y Bala ha Llanuwchllyn war lez Llyn Tegid, emañ Gwersyll yr Urdd, da lavarout eo kamp Urdd Gobaith Cymru.
Brudet eo e-touez yaouankiz ar vro hag ul lec'h plijus da gembraegañ eo evit ar grennarded hag ar re vras.

## Lec'hienn diavaez

* Da c'houzout hiroc'h
# Gweronell an Alpoù

Gweronell an Alpoù :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Amphibia |
| Urzhad : | Caudata |
| Kerentiad : | Salamandridae |
| Genad : | Ichthyosaura |
| Anv skiantel ||
| Ichthyosaura alpestris Laurenti, 1768 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Gweronell an Alpoù (Ichthyosaura alpestris, bet Triturus alpestris pe Mesotriton alpestris) a zo un divelfenneg lostek hag a vev en Europa.
# Gwy (stêr)

Ar stêr Gwy (kembraeg Afon Gwy, saozneg River Wye) zo ur stêr eus Kembre ha Bro-Saoz, hag ar pempvet stêr hirañ er Rouantelezh-Unanet. Merkout a ra un darn eus an harz etre Bro-Saoz ha Bro-Gembre.
Eienañ a ra e Pumlumon. Tremen a ra dre Rhaeadr Gwy, Llanfair-ym-Muallt, hag Y Gelli Gandryll e Kembre, ha dre Hereford, Ross-on-Wye ha Symonds Yat e Bro-Saoz, ha distreiñ da Gembre ma treuz Trevenoe ha Tyndyrn, hag en em deurel en aber an Havren e-kichenik Cas-gwent (Chepstow e saozneg).

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* The Wye & Usk Foundation
* BBC Wales - nature & outdoors - River Wye
# Gwyddgan ap Morwd

Gwyddgan ap Morwd a oa mab bihan da Morwd ap Elaed ha roue Buellt. N'eo anavezet nemet gant ur meneg e lignezoù priñsed Kembre. Ne anavezer netra diwar-benn e vuhez nag e ren.
| En e raok : Morwd ap Elaed | Roue Buellt ) 650 - 685 | War e lerc'h : Pasgen Buellt |
Braciat (Braigad) ap Pasgen · Idnerth ap Briagad · Meurig (Meuprit) ap Idnerth · Pawl (Paul) ap Meurig · Elaed (Eltat) ap Eldoc ap Pawl · Elaed (Eltat) ap Eldoc ap Pawl · Morwd (Moriud) ap Elaed · Gwyddgan (Guoidcant) ap Morwd · Pasgen ap Gwyddgan · Tedwr (Teudor) ap Pasgen ·
# Gwydion fab Dôn

Gwydion zo unan a vibien Dôn. Skeudenn a ra an arvez hud-ha-kravezel ag ar riegezh.
Un hudour a-bouez eo Gwydion e Mabinogi Math. Hervez an danevell e klaskas pellaat Math fab Mathonwy ag ar wercʼhez Goewin en ur zaeañ an Dyfed goude bout eskemmet moc'h gant objedoù hudel hag en em zistrujont goude an eskemm. Ar brezel a c'hourfennas gant marv Pryderi, mab Pwyll, lazhet gant Gwydion en un emgann etrezo o-unan. Goude-se e voe doujet Gwydion evel aozour ar brezel, kannadour en amzer peoc'h, ur c'hadour hollc'halloudek en amzer brezel, hag ur mestr-hudour. Math a binijennas ar c'hadour Gilvaethwy ha Gwydion evit bout gwallet Goewin. Evel pinijenn e strobinellas anezho da vout ur c'houplad a loened gouez, ur vloaz evel ur heizez ha karv, ur vloaz evel hoc'h ha gwiz, ur vloaz evel bleiz ha bleizez. Er stummoù-se e c'heneljont tri c'hadour-loen: Hydun, Hychdwn, Bleidwn.
Pa c'henelas Arianrhod ur vab anvet Dylan, e c'henellas ivez ur gevell bihanoc'h ha disneuz. Gwydion a guzhas anezhañ en un arc'hig hag a zisavas ar bugel a vo anvet Lleu Llaw Gyffes hag a zeuio da vout un haroz bras. Lavaret e vez eo Gwydion ar barzh gwellañ ag ar bed. Kemer a reas perzh e kad Caer Nefenhir ha cad Goddeu o stourmiñ gant e vataraz. Ar menezioù hag ar morioù a zo e annezioù.

## Gerdarzh

En e anv e kaver ar wrizenn "wid-" hag a dalv "gouiziegezh".

## Roudoù er gristeniezh

Caer Wydion eo an anv kozh a vez graet e kembraeg eus Hent Sant Jakez.
# Gwyn Griffiths

Gwyn Griffiths (11 Genver 1941 e Swyddffynnon, Ceredigion – 29 Ebrel 2018 e Pontypridd) a oa ur c'hazetenner kembraek, skrivagner ha troour. E studioù en deus graet en Ysgol Uwchradd Tregaron hag e skol-veur Caerdydd. Labouret en deus gant an Urdd Gobaith Cymru e Sir Benfro. Goude eo bet kazetenner er Western Telegraph, County Echo hag Y Cymro. Desket en deus brezhoneg (Mark Kerrain zo bet e-touez e gelennerien) ha troet tri fezh brezhonek gant Tangi Malmanche.
Meur a levr en deus skrivet diwar-benn ar joniged.
Embannet en deus The Turn of the Ermine, antologiezh vrezhonek troet e saozneg gantañ ha gant Jacqueline Gibson, embannet e 2006.

## Oberennoù

* Wês Wês (kembanner) (Gwasg Gomer, 1976)
* Crwydro Llydaw (Christopher Davies, 1977)
* Wês Wês – Wêth (kembanner) (Cyhoeddiadau’r Frenni, 1978)
* Y Shonis Olaf (Gwasg Gomer, 1981)
* Dramâu o’r Llydaweg (kentroour) (Christopher Davies, 1982)
* Wês Wês - Shwrne ’to (embanner) (Cyhoeddiadau’r Frenni, 1982)
* Goodbye Johnny Onions (Dyllansow Truran, 1987)
* Llew a’r Llygod Llydewig (troour) (Gwasg Gomer, 1993)
* Leisa a Morris o’r Môr (troour) (Gwasg Gomer, 1993)
* Ewythr Barti y Môr-leidr (troour) (Gwasg Gomer, 1994)
* Draig yn y Cwpwrdd (troour) (Gwasg Gomer, 1995)
* Wês Wês Pentigily (embanner) (Gwasg Gomer, 1994)
* Llydaw – ei Llên a’i llwybrau (Gwasg Gomer, 2000)
* Sioni Winwns (Carreg Gwalch, 2002)
* The Last of the Onion Men (Carreg Gwalch, 2002)
* Le Monde des Johnnies (Le Télégramme, 2002)
* The Turn of the Ermine (kenembannet ha kendroet gant Jacqueline Gibson) (Francis Boutle Publishers, 2006)
* Gwlad Fy Nhadau (Carreg Gwalch, 2006)
* Land of my Fathers (Carreg Gwalch, 2006)
# Gwyddgrug

Gwyddgrug zo ur gêriadenn vihan e Sir Gaerfyrddin, e Kembre, hanter-hent etre Caerfyrddin ha Llanbedr Pont Steffan. Emañ e-barzh kumuniezh Llanfihangel-ar-Arth.
# Gwyn

Gwyn, a zo gwenn e kembraeg, a zo ivez un anv-badez.

## Stummoù all

* Gwyn eo an anv-gwan gourel hag an anv-badez roet d'ar baotred, gwen eo ar stumm gwregel, hag an anv-gwan roet d'ar plac'hed.
* Gwynn a-wechoùigoù
* Gwynne, anv-plac'h e saozneg

## Yezhoù all

* Gwenn (anv-badez) e brezhoneg

## Tud

* Gwyn ap Nudd, roue Annwn er Mabinogi
* Gwyn Prosser, politikour
* Gwyn Nicholls, rugbier
* Gwyn Thomas, barzh kembraek
* Cynthia Gwyn Brown, aktorez stadunanat
* Gwyn Griffiths, kazetenner kembreat
* Gwynne Dyer, kazetennerez kanadian
* Gwynn Parry Jones, kaner, tenor
* Gwynn ap Gwilym, skrivagner kembraek

### Anv-tiegezh

* Gwyn:
** Sant Richard Gwyn, merzher kembreat
** Aaron Gwyn, skrivagner stadunanat
** Richard Gwyn, kazetenner kanadian
** Sandra Gwyn, kazetennerez kanadian
* Gwynn:
** Thomas Gwynn Jones, barzh kembraek
* Gwynne:
** Fred Gwynne, aktor stadunanat
** Nell Gwynne, serc'h d'ar roue saoz Charlez II
** Roland Gwynne, maer Eastbourne 1929-1931 ha serc'heg ar muntrer John Bodkin Adams

## Arz

* Gwynn, ur sorserez en istorioù treset Sluggy Freelance
* Nell Gwynne (c'hoariganig), ur c'hoariganig gant Robert Planquette ha H. B. Farnie e 1884

## Pennad kar

* Wynn
# Gwyn Thomas (barzh)

Gwyn Thomas (2 a viz Gwengolo 1936 – 13 a viz Ebrel 2016) a oa ur barzh kembraek hag ur skolveuriad. Barzh Broadel Kembre e oa bet e 2006-2008.
Ganet e voe e Tanygrisiau ha desavet e voe e Blaenau Ffestiniog, e kontelezh Gwynedd. Studioù a reas e skol-veur Kembre, e Bangor, hag en Skolaj Jezus, en Oxford.
E-pad meur a vloaz e voe kelenner e rann ar c'hembraeg e skol-veur Bangor hag e penn ar rann-se e voe ivez.
Embannet en deus 16 dastumad barzhonegoù ha meur a levr skridvarnerezh. Gantañ eo bet troet ar Mabinogi e saozneg ivez. E dorkad barzhonegoù kentañ, Chwerwder yn y Ffynhonnau ("C'hwervder er Feunteunioù"), a zeuas er-maez e 1962, hag an hini diwezhañ, Hen Englynion - Diweddariadauwas, a voe embannet e 2015 gant Barddas. E eñvorennoù en deus kontet e-barzh Bywyd Bach, embannet gant Gwasg Gwynedd e 2006, en dastumad Cyfres y Cewri (Dastumad ar Ramzed).
E 2006 ivez e voe anvet da Varzh Broadel Kembre, gant Llenyddiaeth Cymru-Literature Wales, an aozadur a gas war-raok al lennegezh e Kembre, koulz e kembraeg hag e saozneg.

## Liamm diavaez

* Y Fasnach Lyfrau Ar-Lein/Welsh Book Trade Info (cy)
* Wales' new national poet is named - BBC Kembre (en)
# Gwyddelwern

Gwyddelwern zo ur gêriadenn, ur barrez hag ur gumuniezh e kontelezh Sir Ddinbych, Kembre, 236 km eus Kerdiz. E 2011 e oa poblet gant 485 a dud, ha 295 anezho (60.8%) a oa kembraegerien.

## Notennoù

* ↑ 'Statistical bulletin: 2011 Census: Key Statistics for Wales, Mawrth 2011'. Swyddfa Ystadegau Cenedlaethol (The Office For National Statistics. Kavet : 2014-04-09.
# Gwyddno Garanhir

Roue Meirionydd ha mab Gwrin Farfdrwch e oa Gwyddno Garanhir. Hervez an hengoun en dije kollet un darn vras eus e rouantelezh, a vije bet beuzet gant ar Meurvor Atlantel. Gwarezet e vije bet ar rannvro-se, Maes Gwyddno hec'h anv, gant ur chaoser. He dorioù a vije bet lezet digor gant ur plac'h, Mererid hec'h anv, ha beuziñ ar vro en dije graet ar mor.
Dimezet e vije bet Gwyddno Garanhir gant ur vaouez, Ystradwen hec'h anv, ha seizh mab en dije bet: Idris, Rhun, Dyfnwal, Eifionydd, Elffin, Sandde hag Edern.

## Anv

Kar-tost eo anv Gwyddno da anv Gouenoù, e Breizh.

## Liammoù diavaez

* (en) Gwyddno Garanhir war Early British Kingdoms
| En e raok: Gwrin Farfdrwch | Roue Meirionydd ) 540 | War e lerc'h: Idris Gawr |
Cadwaladr ap Meirchion · Gwrin Farfdrwch · Gwyddno Garahnhir · Idris Gawr · Swalda · Brochfael · Einudd Bach · Ednyfed · Brochfael ·
# Gwyn ap Nudd

Gwyn ap Nudd (a-wechoù, ha gwechall, Gwynn ap Nudd), un den hag a zo anv anezhañ e mojennoù kozh Kembre, a zo roue Annwn, ar Bed All, hag an Tylwyth Teg (an Dud Vadelezhus), ar boudiged.

## E droioù

E Kulhwch hag Olwen‎ e sikour ar roue Arzhur da chaseal Twrch Trwyth, an hoc'h-gouez.

## Liammoù diavaez

* (en) Vindos: etimologiezh hag istor Vindos, liammet gant Gwynn ap Nudd ha Fionn mac Cumhaill

## Daveoù

* ↑ Culhwch ac Olwen, lakaet e saozneg gant Charlotte Guest.
# Double Decker

Double Decker zo ur varrenn chokoladet kenderc'het gant Cadbury abaoe 1976.

## Liamm diavaez

* (en) Load gwe kefridiel
# Doubs (stêr)

a vo kavet e Wikimedia Commons.
An Doubs zo ur stêr 453 km hed hag a red e reter Bro-C'hall hag e Suis. Adstêr eo d'ar Saône.
Dubis eo an anv latin e levr Caius Julius Caesar, De Bello Gallico.
* Red an Doubs
Eieniñ a ra e menezioù Jura, e kumun Mouthe, hag e tiskenn eus 945,5 m uhelder war-du ar biz, ha goude war-du ar mervent betek he c'hember gant ar Saône e Verdun-sur-le-Doubs, a zo e 175 m uhelder.
# Douc'hweg

Ur yezh tchadek eus is-skourr ar yezhoù ronek eo an douc'hweg (duhwa, karfa, kerifa pe nzuhwi) komzet gant tro-dro da 800 den e Nasarawa e Nigeria (1973).

## Gwelet ivez

* Yezhoù tchadek ar c'hornôg
* Yezhoù afrez-aziatek
# Douaroù Aostral hag Antarktikel Frañs

Tiriad Douaroù Aostral hag Antarktikel Frañs (ent-ofisiel territoire des Terres australes et antarctiques françaises, berraet e Douaroù Aostral hag Antarktikel Frañs hepmuiken dre vras, TAAF da deskanv) a zo un tiriad tra-mor eus ar Republik c'hall savet e 1955. Tri distrig dishañval eus su Meurvor Indez a zo ouzh e ober:
* Inizi Kergelenn,
* Inizi Crozet,
* Distrig Sant-Paol hag Amsterdam.
Un distrig all, lod eus Antarktika, a zo lakaet da zarn ivez:
Abaoe miz C'hwevrer 2007 ez eus bet savet ur pempvet distrig, gant un toulladig inizi trovanel eus Meurvor Indez, a vez graet:

## Skeudennoù

* manked en Inizi Crozet
* Al lestr Marion Dufresne dirak Enez ar Reter
* Ledenez Rallier du Baty
* Morc'hup
* Mank impalaerel
* Mank Adélie
* Mank Pygoscelis antarcticus
* Sparfell-vor Antarktika
* Loupard-mor
* Skoazog
* Port-aux-Français e 2004
Afrika & Meurvor Indez : Maghrib (Aljeria, Maroko, Tunizia) • Inizi Arguim (a-vaez da Varoko) • Afrika C'hall ar C'hornôg (Aod-an-Olifant, Dahomey, Soudan c'hall (Mali), Ginea C'hall, Maouritania, Niger, Senegal, Volta-Uhel) & Togo c'hall & Enez James (Gambia) • Afrika ar C'heheder C'hall (Tchad, Gabon, Kreiz Kongo, Oubangui-Chari) • Aod C'hall ar Somalied • Komorez (Anjouan) • Madagaskar • Inizi Mascareigne : Enez Frañs (Moris) & Sechelez
An Amerikaoù (Trevadennoù gall en Amerika) : Frañs Nevez (Akadia, Louiziana, Kebek, An Douar-Nevez) • Inini • Berbice • Haiti & Santo Domingo • Tobago • Inizi Gwerc'h (darn)
Azia : Alaouit • Proviñs Hatay • Sri Lanka • Indez Frañs (Chandernagore, Aod Koromandel • Chennai • Malabar, Mahe, Pondichery, Karaikal, Yanaon) • Kwangchowan (Sina) • Indez-Sina (Annam, Kochinchina, Kambodja, Laos, Tonkin), Liban, Siria.
Antarktika & Oseania: Kaledonia-Nevez • Hebridez Nevez (Vanuatu hiziv) • Frañs Antartika
II- Tiriadoù ha perc'henniezhioù tramor a-hiziv
# Douaroù antarktikel aostralian

An Douaroù antarktikel aostralian (saozneg: Australian Antarctic Territory) eo an douaroù en Antarktika a garfe Aostralia stagañ outi.