# Ulrika von Fersen

Ulrika von Fersen, pe Ulla (Ulrika Eleonora) von Höpken, pe von Wright, ganet e 1749 ha marvet e 1810, a oa ur vaouez a ouenn uhel hag un dimezell a enor e lez Sveden en amzer ar roue Gustav III , brudet da vezañ unan eus an Teir Fulenn, war un dro gant he c'hoar Augusta von Fersen hag ar gontez Lovisa Meijerfeldt, hervez barzhoneg Johan Henric Kellgren »Gracernas döpelse».

## He buhez

Ulrika Eleonora von Fersen a oa merc'h da Carl Reinhold von Fersen, mestr koadeier ar roue, ha da Charlotta Sparre. Keniterv e oa d'ar c'hont Axel von Fersen ar Yaouankañ, merc'h-vihan da Hans von Fersen, ha nizez da Axel von Fersen an Henañ. Brudet e oa he zad evel unan eus an dudjentil kran ha speredek eus e amzer, hag he mamm a oa bet meulet he c'hened e lez c'hall Versailhez p'edo eno gant he c'heniterv Ulla Tessin pried Carl Gustaf Tessin, kannad svedat e Bro-C'hall etre 1739 ha 1742.
Evel he mamm ez eas Ulla d'al lez ma plijas he c'hoantiz ha gras. Orgediñ outi a reas ar priñs Fredrik Adolf Sveden, mab ar roue, ma c'hoantaas dimeziñ dezhi. A-hervez ne oa dezhi nemet ur c'hoari, met gwalinier ha profoù a voe roet gant Fredrik. He zud avat a gave e vije bet ur fazi . Se zo kaoz e voe aozet un eured gant ar baron Nils von Höpken (1750–1780), kabiten e kompagnunezh marc'hegeien Skania, un den kenedus bras, hag un dispigner bras ivez, rivinet gant ar c'hoarioù.
Diwezhatoc'h ez eas Fredrik da c'houlenn dimeziñ gant ur geniterv dezhi, Sophie von Fersen.
E 1770 e oa 21 bloaz Ulla pa zimezas da Höpken. Da gentañ e voe evurus o buhez: lavaret e veze ne oant ket nec'het gant an arc'hant keit ha m'o deze ur gwele, ha lavaret e veze diwar o fenn e oant Amor ha Psyche . E 1773 e torras o dimeziñ dre ma oa bet gwallgaset Ulla gant he gwaz dre warizi, ha pep hini anezhe da vont da vevañ en e du: eñ a eve hag a c'hoarie, hi ac'h ae da baotreta. Distreiñ a reas d'al lez, ma voe dimezell a enor gant ar rouanez Sofia Magdalena Danmark. Dont a reas da vout unan ag an Teir Fulenn, a-gevret gant he c'hoar Augusta von Fersen hag ar gontez Lovisa Meijerfeldt, kanet gant Johan Henric Kellgren en e varzhoneg »Gracernas döpelse». He buhezegezh avat ne oa ket eus ar re furañ. E 1778 e voe trouz diwar he fenn abalamour da lizhiri faos, a vije bet skrivet ganti, a oa meneg enne eus pediñ gwazed da zont war un dro da ebatiñ ganti hag e 1781 e voe brudet ur skrid, savet gant tud eus al lez, anvet Lisimons (mirc'hed-limon) diwar-benn he darempred gant tri gwaz a veze graet he "mirc'hed-limon" anezhe .
E 1789 en em dennas ur pennad eus al lez, da ziskouez hec'h enebiezh pa voe harzet hec'h eontr war urzh ar roue. E Mezheven 1795 e kuitaas Ulla von Höpken al lez da vat gant he c'hoarezed abalamour ma oa bet tennet he c'harg digant o mamm, a oa bet e penn lez ar rouanez trederannerez betek neuze, goude ma veze dalc'het ur pennad zo war he gwele: en ofisiel e raent kement-se da vont d'ober war-dro o mamm aet klañv.
E 1797 e timezas d'he mignon feal ar c'horonal Georg von Wright, marvet e 1800. He bloavezhioù diwezhañ a dremenas gant he c'hoarezed ha karet e oa abalamour d'he madelezh, teneridigezh ha "doareoù seven a veze d'an dud desket e lez Gustav III".

## Lestr

Ur fourgadenn eus Morlu Sveden a voe anvet Ulla Fersen, 18 kanol war he bourzh, hag a gemeras perzh e krogadoù 1790. E miz Meurzh 1801 e voe kemeret gant ar morlu saoz p'edo o vont da drevadenn svedat Enez Saint-Barthelemy .

## Lennegezh

Diwar-benn Ulla eo ar romant Venus i rokoko; en roman om Ulla von Fersen gant Ole Söderström (1960).

## Delwenn

Ulla e oa patrom ar Venus noazh kizellet gant Johan Tobias Sergel, Venus aux belles fesses (1779): ar roue Gustav III en devoa c'hoant da gaout un delwen da Venus da lakaat dirak hini Apollo en e saloñs, " evel e c'hourc'hemennoù d'e itron a enor ", ha graet e voe diwar batrom Ulla von Höpken. Hiziv emañ en Nationalmuseum.

## Pennad kar

* Anna Charlotta Schröderheim

## Levrlennadur

* Ingvar Andersson: Gustavianskt (1979)
* Carl Rimberg: Svenska Folkets underbara öden VII. Gustav III:s och Gustav IV Adolfs tid 1756-1792
* Carl Forsstrand (in Swedish): De tre gracerna, minnen och anteckningar från Gustaf III:s Stockholm ("The three graces, memories and notes from the Stockholm of Gustav III") Hugo Gebers förlag (1912)
* Ole Söderström, Venus i rokoko, Christofers förlag, 1960.
* Ingvar Andersson: Gustavianskt (1979)
Hag evel-just deizlevrioù ar rouanez Hedvig Elisabeth Charlotta:
* Cecilia af Klercker (1923). Hedvig Elisabeth Charlottas dagbok V 1795-1796. P.A. Norstedt & Söners förlag Stockholm. s. 55, 288.
* Cecilia af Klercker (1908). Hedvig Elisabeth Charlottas dagbok I 1775-1782. P.A. Norstedt & Söners förlag. s. 237, 326. ISBN 412070.
* Cecilia af Klercker (1936). Hedvig Elisabeth Charlottas dagbok VII 1800-1806. P.A. Norstedt & Söners förlag Stockholm. s. 79. ISBN 362103.

## Notennoù

* ↑ Cecilia af Klercker, Hedvig Elisabeth Charlottas dagbok I 1775-1782 (Deizlevrioù Hedvig Elisabet Charlotta av Holstein-Gottorp II), P.A. Norstedt & Söners förlag, ISBN 412070, 1908, pajenn 237
* ↑ Cecilia af Klercker, Hedvig Elisabeth Charlottas dagbok I 1775-1782 (Deizlevrioù Hedvig Elizabeth Charlotte II), P.A. Norstedt & Söners förlag, ISBN 412070, 1908, pajenn 326
* ↑ Cecilia af Klercker, Hedvig Elisabeth Charlottas dagbok I 1795-1796 (Deizlevrioù Hedvig Elizabeth Charlotte V), P.A. Norstedt & Söners förlag, ISBN 231845, 1923, pajenn 116
* ↑ Cecilia af Klercker (1936). Hedvig Elisabeth Charlottas dagbok VII 1800-1806 (The diaries of Hedvig Elizabeth Charlotte VIII 1800-1806) (in Swedish). P.A. Norstedt & Söners förlag Stockholm. 79 p. ISBN 362103.