OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ippolito de' Medici

Ippolito de' Medici (1511 – 1535), ganet en Urbino, a oa ur c'hardinal eus an tiegezh Medici e Firenze ar XVIvet kantved.

## E vuhez

Mab bastard e oa da Giuliano di Lorenzo de' Medici (1479-1516) ha Pacifica Brandano. Mervel a reas an tad pa oa 5 bloaz ar paotrig. Savet e voe neuze gant tud a iliz: da gentañ gant e eontr kardinal Giovanni di Lorenzo de' Medici, a eas da bab, hag e genderv Giulio di Giuliano de' Medici a eas da bab ivez diwezhatoc'h.
E 1524 e voe kaset da c'houarn Firenze evit Giulio, pan eas e eontr da bab da Roma, anvet Klemañs VII neuze, war un dro gant e genderv Alessandro de' Medici (1510-1537), a vage kasoni bras outañ, ha dindan evezh ar c'hardinal Silvio Passerini. Eno e chomas betek 1527, pa voe harluet an daou genderv gant Republik Firenze.
Adalek seziz Firenze (1529–1530) koulskoude e voe graet bravoc'h gant ar pab da Alessandro, a vije bet ur mab bastard dezhañ: lakaet e voe da zug, ha pellaet Ippolito eus Firenze.
Anvet e voe Ippolito da arc'heskob Avignon ha da gardinal en 1529, pa ne oa nemet 18 vloaz. Kannad ar pab e voe e Peruggia, e Genoa, ma tegemeras an impalaer Karl V a ambrougas davet ar pab Klemañs VII da gêr Bologna, hag ivez e Hungaria ma vrezelias ouzh an Durked.
E 1534 e kemeras perzh er sened kardinaled a anvas ar pab Paol III.
E 1535 e voe kaset evel kannad Firenze davet an impalaer santel Karl V da ziskuliañ torfedoù e genderv Alessandro de' Medici.

## Bugale

Krediñ a reer e voe serc'heg da Giulia Gonzaga, kontez Fondi, ha hi e vije mamm e vab bastard Asdrubale de' Medici a varvas e Malta, e 1565.

## E varv

Mervel a reas gant ar malaria e 1535 en Itri, e kreisteiz Lazio, neuze e rouantelezh Naplez: ne oa nemet 24 bloaz.
Lavaret e voe e oa bet kontammet gant Alesant abalamour ma tamalle e vuhez fall dezhañ. Beziet e voe en iliz San Lorenzo in Damaso e Roma.

## Poltred

Poltredet eo bet gant Tizian. E Galleria palatina ar Palazzo Pitti e Firenze emañ oberenn.

## Oberenn

Ippolito a oa barzh ivez, treiñ a reas an Aeneis en italianeg, gwareziñ a reas skrivagnerien hag arzourien.

## Levrlennadur

* (de) Susan Hicks Beach: Ein Kardinal der Medici. Berlin (1938)

## Liamm diavaez

* http://www.cyranos.ch/medici-e.htm pennad diwar e benn
# Ipsa childreni

Ipsa childreni :
| Hoc'hig-mor Children ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Mollusca |
| Kevrennad : | Gastropoda |
| Urzhad : | Littorinimorpha |
| Kerentiad : | Cypraeidae |
| Genad : | Ipsa |
| Anv skiantel ||
| Ipsa childreni (Gray, 1825) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ipsa childreni a zo ar spesad nemetañ eus genad Ipsa e kerentiad an hoc'higed-mor hervez Word Register of Marine species WORMS. Ur spesad kregin ral a-walc'h an hini eo hag e touesk ar re vrasañ.

## Taksonomiezh

Diskrivet eo bet ar spesad gant Gray e 1825 dindan an anv genad Cypraea.
Roet eo bet an anv childreni en enor da John George Children dastumadeger ha skiantour war ar c'hregin eus Bro Saoz ganet e 1777 ha marvet e 1852.
Heñvelanvioù a zo hervez an diskriverien evit ar spesad-se daoust d'an anv Ipsa childreni o vezañ implijet un tamm muioc'h eget ar re all:
* Cypraea childreni hervez ar re a renk an holl spesadoù Cypraeidae er spesad nemetañ Cypraea.
* Pustularia childreni anv aet da get.

## Bevoniezh

Kregin bihan ha brav eo an Ipsa childreni. Kavet e vezont etre 5 ha 50 m donder dindan hag e barzh korailh, e mougevioù hag e spouennoù mor.

## Ment

Mentoù boutin ar c'hregin bihan-se a zo etre 16 ha 24 mm hirder, met e c'hell bezañ kavet hiniennoù korrig betek 12 mm gour, pe ramz, betek 32 mm.

## Gwelout ivez

Cypraeovula capensis, ur spesad gant tresadennoù kein damheñvel. Pustularia spp. ha Staphylaea spp. o deus dent ken moan.

## Kartenn al lec'hioù bevañ

Lec'h bevañ ar spesad a zo er meurvorioù Indez hag Habask. Ne seblant ket bezañ kavet war aodoù reter Afrika nag en Aostralia.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ lec'hienn WORMS Word Register of Marine species, bet sellet outi d'an 04 a viz Eost 2014, http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=456433(en)
* ↑ Lorenz Felix & Hubert Alex, A guide to worldwide cowries, 2000, ti-embann Conchbooks, 2nd edition revised and enlarged, 584p, ISBN 3-925919-25-2 (en)
# Ippolito Costa

Ippolito Costa (Bologna pe Mantova, 1506 - Mantova, 8 a viz Du 1561) a oa ul livour italian eus ar XVIvet kantved e Mantova. Mab e oa da Lorenzo Costa il Vecchio, ha tad da Lorenzo Costa il Giovane.
# Ipsa

Ipsa :
| Ipsa childreni ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Mollusca |
| Kevrennad : | Gastropoda |
| Urzhad : | Littorinimorpha |
| Kerentiad : | Cypraeidae |
| Genad : | Ipsa |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ipsa a zo ur genad eus kerentiad an hoc'higed-mor e-touesk kalz re all hervez ar Word Register of Marine species WORMS.

## Taksonomiezh

Diskrivet eo bet ar genad gant Jousseaume e 1884.

## Spesadoù

N'eus nemet ur spesad a zo renket er genad-mañ :
* Spesad Ipsa childreni (Gray, 1825)

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ lec'hienn WORMS Word Register of Marine species, bet sellet outi d'an 04 a viz Eost 2014, http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=456433 {en}
* ↑ Lorenz Felix & Hubert Alex, A guide to worldwide cowries, 2000, Conchbooks, 2nd edition revised and enlarged, 584p, ISBN 3-925919-25-2 (en)
# Ippolito II d'Este

Ippolito d'Este, pe Ippolito II d'Este pe Hippolyte d'Este (1509-1572), a oa ur c'hardinal italian er XVI$^{vet}$ kantved, mab d'an dug Alfonso d'Este ha da Lucrezia Borgia, ha niz d'ar c'hardinal Ippolito d'Este.

## E vuhez

Ganet e oa e Ferrara. A-berzh e dad e oa mab-bihan da Ercole Iañ d'Este, dug Ferrara, hag a-berzh e vamm d'ar pab Alesant VI. Niz e oa da Cesare Borgia. E 1519 e voe anvet da arc'heskob Milano war-lerc'h e eontr. E 1527 e timezas e vreur Ercole II d'Este, dug Ferrara, da Renée Bro-C'hall, merc'h da Anna Breizh ha d'ar roue gall Loeiz XII
E 1536 e voe pedet Ippolito da Vro-C'hall gant ar roue Frañsez Iañ.

### Kardinal hag eskob

Anvet e voe da gardinal gant ar pab Paol III en 1538, ha goude da eskob Ferrara, hag eskob meur a lec'h all c'hoazh.
* Arc'heskob Lyon eus 1539 da 1551,
* Eskob Landreger eus 1541 da 1544,
* Eskob Autun eus 1546 da 1550,
* Arc'heskob Narbonne eus 1550 da 1551,
* Arc'heskob Auch eus 1551 da 1562,
* Arc'heskob Arle eus 1562 da 1566,
* Eskob Saint-Jean-de-Maurienne eus 1563 da 1567.
E 1550 e oa gouarnour Tivoli ma lakaas Pirro Ligorio da sevel ar Villa d'Este. Gwareziñ an arzourien a reas, ha dreist-holl ar sonaozour Palestrina ha Benvenuto Cellini. Lakaat a reas Primatice d'ober murlivadurioù abati Chaâlis, ma oa bet anvet da abad gant ar roue gall Frañsez Iañ. Labour a roas d'an tisavour italian a Vologna Sebastiano Serlio en abati Chaalis hag en e balez e Fontainebleau (anavezet hiriv evel leti ar Grand Ferrare). E 1552 e voe anvet da c'houarnour Siena.
Mervel a reas, war-lerc'h ur c'hleñved berr, e Roma e 1572, klañv gant an itrikoù ha bec'h ar c'hargoù politikel. Beziet eo en iliz Santa Maria Maggiore e Tivoli, tost d'ar Villa d'Este.

## Dastumad dihelloù

War lerc'h Ippolito ez eus chomet lizhiri (un 2 000 da vihanañ), levrioù gounidoù ha dispignoù (un 200), a zo miret e dihelldi Modena. Diwar an dastumad-se eo bet savet levr Mary Hollingsworth, The Cardinal's Hat: Money, Ambition, and Everyday Life in the Court of a Borgia Prince, istor Ippolito d'Este en e amzer.

## Levrlennadur

* (en) Mary Hollingsworth : The Cardinal's Hat: Money, Ambition, and Everyday Life in the Court of a Borgia Prince, The Overlook Press, 2006, p. 1 (ISBN 978-1-58567-803-7)
* (it) In memoria del cardinale di Ferrara Ippolito II d'Este nel cinquecentesimo anniversario della nascita (1509-2009), a cura di Roberto Borgia, Tivoli, Liceo classico statale Amedeo di Savoia di Tivoli, 2009 (ISBN 978-88-9027-95-5-3) — Lenn en-linenn

## Notennoù

* ↑ (it) Vincenzo Pacifici, Ippolito II d'Este cardinale di Ferrara, Tivoli, 1920 ; adembannadur Tivoli, 1984
* ↑ (it) In memoria del cardinale di Ferrara ... , 2009
# La Vall d'Ebo

La Vall d'Ebo e katalaneg, pe Vall de Ebo e spagnoleg, zo ur gumun e Spagn, e proviñs Alacant, e komark ar Marina Alta.
# La Unión

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
La Unión zo un anv-lec'h spagnolek, ha hini meur a lec'h er bed.

## En Amerika
### Arc'hantina

* La Unión (Buenos Aires);
* Barrio La Unión (Jujuy);
* La Unión (Salta);

### Chile

* La Unión (Chile), kêr-benn proviñs Ranco;
* La Unión, anv roet betek 1936 da gêriadenn Pisco Elqui (e rannvro Coquimbo);

### Kolombia

* La Unión (Valle del Cauca);
* La Unión (Nariño);
* La Unión (Antioquia);
* La Unión (Sucre);

### Costa Rica

* La Unión (Montes de Oro), en proviñs Puntarenas;
* Cantón de La Unión, en proviñs Cartago;

### El Salvador

* La Unión (El Salvador), localidad del departamento homónimo;
* Departamento de La Unión (El Salvador), división administrativa;

### Honduras

* La Unión (Copán);
* La Unión (Lempira);
* La Unión (Olancho);

### Mec'hiko

* La Unión (Chiapas),
* La Unión (Guerrero),
* La Unión (Quintana Roo),
* La Unión de Isidoro Montes de Oca, e stad Guerrero.

### Perou

* Proviñs La Unión, e departameant Arequipa;
* La Unión (Dos de Mayo), kêr-benn distrig La Unión;

### Uruguay

* La Unión (Montevideo), karter.

## En Europa
### Spagn
#### kumunioù

* La Unión (Murcia), kumun e Rannvro Murcia;
* La Unión de Campos, kumun e proviñs Valladolid, e Castilla y León.

#### ranngumunioù

* La Unión (Las Palmas);
* La Unión, karter e Málaga;
* La Unión de los Tres Ejércitos, e kumun Clavijo, La Rioja;

## En Azia
### Filipinez

* La Unión (Filipinez), proviñs;

## Kazetennoù
### Argentina

* La Unión, kelaouenn e San Fernando del Valle de Catamarca;
* La Unión, kelaouenn e Lomas de Zamora, e Proviñs Buenos Aires;

### Chile

* La Unión,kelaouenn e Valparaíso (1885-1973);

### España

* La Unión Mercantil, kelaouenn e Málaga;
* La Unión Ilustrada, kelaouenn skeudennaouet en Málaga (1909-1931);
* La Unión, kelaouenn e Madrid (1882-1887);
* La Unión, kelaouenn e Sevilla (1918-1939);
* La Unión Católica, kelaouenn e Madrid (1887-1899);

### Perou

* La Unión, pemdezieg Pacasmayo, La Libertad (1913-1973).
# La Vall de Gallinera

La Vall de Gallinera e katalaneg, pe Valle de Alcalá e spagnoleg, zo ur gumun e Spagn, e proviñs Alacant.
# La Vall de Laguar

La Vall de Laguar e katalaneg, pe Vall de Laguart e spagnoleg, zo ur gumun e Spagn, e proviñs Alacant.
# La Unión (Chile)

La Unión zo ur gêr eus Chile ha kêr-benn proviñs Ranco er rannvro Los Ríos, 40 km en hanternoz da Osorno ha 80 km er gevred da Valdivia, kêr-benn ar rannvro. Da 38 036 a dud e save ar boblañs e 2017.
# La Unión (Murcia)

Moratalla zo ur gumun eus Spagn e Rannvro Murcia.
# La Unión de Campos

La Unión de Campos zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Valladolid, en Kastilha ha León.
# La Vall d'Alcalà

La Vall d'Alcalà e katalaneg, pe Valle de Alcalá e spagnoleg, zo ur gumun e Spagn, e proviñs Alacant.
# La Val

La Val zo ur gumun italian e proviñs Sutirol (anvet ivez proviñs emren Bolzano-Bozen), e Trentino-Alto Adige.
# Isabel Maria de Bragança

Isabel Maria de Bragança zo anv meur a infantez eus tiegezh roueel Portugal:
* Isabel Maria de Bragança, rejantez Portugal (1801 — 1876)
* Isabel Maria de Bragança, priñsez Thurn ha Taxis

## Pennadoù kar

* Isabel de Portugal
* Maria de Portugal
* Maria Isabel de Bragança
# Isabel de Barreto

Isabel de Barreto de Castro, ganet marteze e Pontevedra, e Galiza, e 1567, marvet e 1612, zo ur voraerez eus Galiza er XVIvet kantved. Brudet eo evel kentañ amiralez en istor Spagn hag en hini ar bed.
Merc'h e oa da Francisco Barreto, gouarnour portugalat India. Pried e oa d'ar moraer spagnol Álvaro de Mendaña, a gasas meur a veaj dre ar Meurvor Habask hag a zizoloas an Inizi Salomon hag an Inizi ar Markiz, ha gantañ e verdeas en e veaj diwezhañ eus Perou dre ar Meurvor Habask. En Inizi Santa Cruz e kemeras lec'h Mendaña hag he breur, Lorenzo Barreto, evel Adelantada (letanantez) ha gouarnourez goude o marv. Hi hag ar pennloman, Pedro Fernández de Quirós, a zegouezhas e Manila, er Filipinez, gant ar 100 martolod chomet bev war al lestr nemetañ a chome diwar 378 a dud (paotred ha merc'hed) war pevar lestr.

## Yaouankiz

Hervez lod istorourien e oa merc'h-vihan da Francisco Barreto, moraer portugalat, 18vet gouarnour an indez portugalat. Hervez re all e oa merc'h da Nuño Rodríguez Barreto, konkistador Perou, ha d'e bried Mariana de Castro,eus Lisboa o-daou, ha tri breur ha teir c'hoar he devoa. Ez-vihan ez ejont da chom da besrouantelezh Perou. Anaoudegezh a reas eno gant an adelantado Álvaro de Mendaña, ha dezhañ e timezas en Lima en 1585.
# Isabel II

Isabel II (Madrid, 1830 – París, 1904) a oa rouanez Spagn etre 1833 ha 1868, war-lerc'h he zad Fernando VII. Kement-se a reas d'hec'h eontr an infant Carlos de Borbón (1788-1855), breur da Fernando VII, en em sevel gant skoazell an hollveliourien, ha brezel a voe, Kentañ brezel ar garlouriezh‎.

## He buhez

Merc'h e oa da Fernando VII, ha d'e drede pried Maria Cristina an Div Sikilia (1806-1878)

## Dimeziñ ha bugale

Dimeziñ a reas da Francisco de Asís de Borbón,
En ofisiel o devoe Isabel II ha Francisco de Asís unnek bugel, met darn a voe kolladennoù pe mervel buan a reas lod ivez.
* Luis de Borbón y Borbón (1849), ganet marv.
* Fernando de Borbón y Borbón (1850), marvet prim.
* María Isabel de Borbón y Borbón ( 1851– 1931), kontez Girgenti, dimezet da Cayetano de Borbón-Dos Sicilias.
* María Cristina de Borbón y Borbón (1854-1854), marvet tri deiz goude.
* Francisco de Asís Leopoldo de Borbón (1856 - 1856) marvet en deiz ma oa ganet.
* Alfonso de Borbón, prñs Asturiez (1857–1885), a voe roue Spagn.
* María de la Concepción Francisca de Asís de Borbón (1859–1861).
* María del Pilar Berenguela (1861–1879), marvet dizimez.
* María de la Paz de Borbón y Borbón (1862–1946), dimezet da Luis Fernando de Baviera.
* María Eulalia de Borbón y Borbón (1864–1958), dugez Galliera, dimezet da Antonio de Orleans y Borbón.
* Francisco de Asís Leopoldo de Borbón y Borbón (1866), marvet goude un toullad sizhunioù.
* ↑ Ficha del infante Luis de Borbón
# Isabel Hund

Isabel Hund a zo bet ganet e 1962.
Mestrc'hoarierez echedoù alaman.
Kampionez echedoù (maouezi) eus Belgia e voe e 1985.
2062 edo he renk Elo diwezhañ.

## Liammoù diavaez

* He fichenn FIDE
* He c'hoari e Chessgames
* Stadegoù en Olimpbase
* He lec'hienn
# Isabel Luísa Josefa de Bragança

Isabel Luísa Josefa de Bragança (Lisboa, 1669- heñvel, 1690), lesanvet a Sempre Noiva("an danvez-pried da viken"), a oa un infantez portugalat.
Merc'h e oa d'ar rejant infant Dom Pedro, a voe roue Portugal evel Pedro II (1648-1706) ha d'e bried (ha keniterv) Maria Francisca de Saboia (1646-1683).
Mervel a reas da 21 bloaz.
# Isabel do Brasil

Isabel do Brasil e portugaleg, ar briñsez impalaerel Isabel (Rio de Janeiro, 29 Gouere 1846 – Eu, 14 Du 1921), lesanvet A Redentora ("An Dasprenerez"), a oa ur briñsez vrazilian, merc'h d'an impalaer Pedro II Brazil hag e bried Teresa Cristina an Div Sikilia (1822–1889). Hi an hini a ziskaras ar sklaverezh e Brazil.

## Buhez

Ganet e oa Isabel Cristina Leopoldina Augusta Micaela Gabriela Rafaela Gonzaga de Bragança e Bourbon e Palez São-Cristóvão e Rio de Janeiro d'an 29 a viz Gouhere 1846. Hi a voe diwezhañ priñsez impalaerel Brazil. Anvet e voe diwar-lerc'h he mamm-gozh a-berzh mamm, María Isabel Spagn (1789-1848), rouanez an Div Sikilia.
Mervel a eure he breur henañ e 1847, da zaou vloaz, ha setu ma oa-hi, da vloaz, priñsez impalaerel ha pennhêrez Pedro. Er bloaz-se ivez e voe ganet e c'hoar Leopoldina de Bragança (1847-1871). E 1848 e voe ganet hec'h eil breur, Pedro Afonso (1848-1850), anvet da briñs impalaerel en he lec'h, met mervel a eure ivez d'e zaou vloaz.
He zad ne felle ket dezhañ leuskel ar gurunenn gant ur vaouez. Dre ma ne oa gwell droet Isabel gant ar politikerezh, ma ne veze ket prientet evit ober wa-dro ar Stad, ha ma ne glaske nemet ur vuhez sioul ha didrouz, ne savas ket bec'h etre he zad ha hi diwar-benn ar gurunenn.
Dre deir gwech avat e voe rejantez Impalaeriezh Brazil (e 1871-1872, 1876-1877 ha 1887-1888), evel pennhêrez he zad, Dom Pedro II, hag an impalaerez Dona Teresa Cristina. E 1888 eo e sinas a Lei Áurea ("al lezenn aour") a lakae fin d'ar sklaverezh.

## Eured ha bugale

Dimezet e voe e 1864 e Rio de Janeiro d'ar priñs gall Gaston d’Orléans (1842-1922, kont Eu. Tri mab o doe: Pedro de Alcântara, Luís, hag Antônio, a voe kont Eu.
Mervel a eure e kastell Eu, e Bro-C'hall, d'ar 14 a viz Du 1921.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Isabel Maria de Bragança, rejantez Portugal

Isabel Maria de Bragança, pe Isabel Maria da Conceição Joana Gualberta Ana Francisca de Assis Xavier de Paula de Alcântara Antónia Rafaela Micaela Gabriela Joaquina Gon­zaga de Bragança e Bourbon (1801 — 1876), a oa un infantez portugalat hag a voe rejantez Portugal e-pad daou vloaz.

## He buhez

Ganet e oa e palez Queluz e 1801. Pevare bugel ar roue João VI hag e bried Carlota Joaquina de Borbón e oa. E 1808, da seizh vloaz, e rankas Isabel Maria mont en harlu da-heul he zud, da Vrazil, pa oant o tec'hel rak arme c'hall Napoleone Buonaparte a oa oc'h aloubiñ Portugal.
E 1822 e voe embannet dizalc'hiezh Brazil gant ar priñs Pedro.

## Rejantez

E 1826, pa oa klañv-fall João VI, ec'h anvas ur c'huzul rejañs renet gant an infantez Isabel Maria, pemp bloaz warn-ugent dezhi. Er bloavezh-se edo Pedro, ar priñs pennhêr, e Brazil, dizalc'h abaoe pevar bloaz, e vreur Miguel e Vienna, ar rouanez Carlota Joaquina a oa harluet e Queluz, hag ar merc'hed henañ, c'hoarezed Isabel (Maria Teresa ha Maria Francisca de Assis de Bragança) a oa dimezet da infanted spagnol. João VI a varvas pevar deiz goude embann an dekred.
Derc'hel ar c'huzul a reas Isabel Maria, goude marv ar roue zoken, da c'hortoz distro he breur ar pennhêr, betek miz C'hwevrer 1828. Ouzhpenn Isabel Maria e oa er c'huzul: ar c'hardinal Patrício da Silva; 6vet Dug Cadaval; 1añ Markiz Valada; Kont Arcos. Da eilerien dezho e oa ar c'hwec'h ministr-stad .
Pedro IV avat a laoskas e gurunenn gant e verc'h Maria da Glória a oa e Londrez
E 1828 en em dennas Isabel Maria evit reiñ lec'h da Maria da Glória, merc'h henañ Pedro IV (ha Pedro Iañ Brazil), a oa da eurediñ d'hec'h eontr Miguel Iañ. Hennezh, en e du, a oa da ober le da zoujañ Karta Bonreizhel 1826 embannet gant Pedro IV. N'eo ket evel-se avat e troas an traoù.
E miz Mezheven ec'h embannas Isabel Maria e:
    Touiñ a ran seveniñ ha lakaat seveniñ ar Garta Vonreizhel roet gant ar Roue Dom Pedro IV d'an 29 a viz Ebrel 1826, evit rouantelezhioù Portugal hag an Algarve hag e zomanioù, tão inteira e fielmente como nela se contém.

## Brezel

Pedro IV, hag a ouie koulskoude penaos e oa kont er rouantelezh, a embannas un dekred e 1827 da reiñ ar rejañs d'e vreur. Miguel a erruas e Portugal e 1828, da gas da benn rejañs an infantez Isabel Maria. Karta Bonreizhel Portugal a voe kalzik a dud o sevel a-enep dezhi, ha Miguel en o zouez.
Brezel-diabarzh Portugal a voe etre harperien Pedro hag e verc'h Maria, ha re Miguel. Trec'h e voe kostezenn Maria hogen ne baouezas ket an dizemglev entre ar c'hambroù hag ar vinistred, hag ivez abalamour da droioù ha gwidreoù ar rouanez intañvez Carlota Joaquina.
E fin he buhez ne blede Isabel Maria nemet gant aferioù ar relijion gatolik. Mervel a reas dizimez e Benfica, en ardemez Lisboa, ha beziet e voe e São Vicente de Fora.
# Isabel Sarli

Hilda Isabel Gorrindo Sarli, ganet d'an 9 a viz Gouhere 1929 hag aet da Anaon d'ar 25 a viz Even 2019, lesanvet Coca, a oa un aktourez ha glamour model arc'hantinat. Dreistbrudet e oa bet er bloavezhioù 1960 ha 1970 evit he rolloù er filmoù sexploitation gant Armando Bó dreist-holl.

## Buhez

E 1955 e voe dilennet da Miss Argentina, hag aet e oa betek an eil tro diwezhañ evit bout Miss Universe.

## Filmlennadur

| Bloavezh | Titl | Roll |
| 1958 | El Trueno entre las Hojas | Flavia Forkel |
| 1959 | Sabaleros | Angela |
| 1960 | India | Ansisé |
| 1960 | ... y el Demonio creó a los hombres | |
| 1961 | Favela | |
| 1962 | La Burrerita de Ypacaraí | |
| 1962 | The Female: Seventy Times Seven | Cora / Laura |
| 1964 | La Leona | |
| 1964 | La Diosa Impura | Laura |
| 1964 | Lujuria Tropical | |
| 1965 | La Mujer del Zapatero | |
| 1966 | La Tentación Desnuda | Sandra Quesada |
| 1966 | Los Días Calientes | |
| 1967 | La Señora del Intendente | Flor Tetis |
| 1968 | Fuego | Laura |
| 1968 | Carne | Delicia |
| 1968 | La Mujer de mi Padre | Eva |
| 1969 | Éxtasis Tropical | Monica |
| 1969 | Desnuda en la arena | Alicia |
| 1969 | Embrujada | Ansisé |
| 1972 | Fiebre | |
| 1973 | Furia infernal | Barbara |
| 1974 | Intimidades de una Cualquiera | María |
| 1974 | El Sexo y el Amor | |
| 1977 | Una Mariposa en la Noche | Yvonne |
| 1979 | El Último Amor en Tierra del Fuego | |
| 1979 | Insaciable | |
| 1980 | Una Viuda Descocada | Flor Tetis Soutién de Gambetta |
| 1996 | La Dama Regresa | |
| 2007 | Carne sobre Carne | Roll he unan (lodenn gant dielloù) |
| 2009 | Arróz con Leche | Cameo |
| 2010 | Parapolicial negro, apuntes para una prehistoria de la AAA | Roll he unan (atersadenn) |
| 2010 | Mis días con Gloria | Gloria Saten |

## Liammoù diavaez

* (en) IMDb
* (es) Cinenacional
# Isabel Sofía Picón

Isabel Sofía Picón, ganet e 2008 en Ocaña (Norte de Santander), zo un akordeoñserez kolombian hag a son vallenato, un doare seniñ ha ne veze embreget nemet gant paotred, koulz eo lavarout, betek ar bloavezhioù 2015.
E 2021 e c'hounezas ar genstrivadeg Reina Menor Festival Vallenato 2021. Seniñ a ra gant ar ganerez yaouank Sara Acosta ha kanerezed yaouank all. Krog eo da ganañ ivez. Bet eo o seniñ e Mec'hiko hag en Italia e 2023.

## Liammoù diavaez

* Er Festival de la Mujer, e Valledupar.
* La Opinión, 01/05/2017
* YouTube
# Jean-Paul Rabaut Saint-Étienne

Jean-Paul Rabaut Saint-Étienne pe Rabaut-Saint-Étienne hepmui, ganet e Nîmes e 1743 ha dibennet e Pariz le 1793, a oa ur pastor protestant gall, kannad an Trede Stad er Stadoù Meur e 1789, ha hini departamant an Aube er g-Convention nationale.
Mab e oa da Paul Rabaut, pastor e-pad an Dezerzh e Lengadok, ha da Madeleine Gaidan. Breudeur dezhañ e vo Jacques Antoine Rabaut-Pommier ha Pierre-Antoine Rabaut-Dupuis. Goude studiañ ar gwir hag an doueoniezh e kloerdi protestant Lausanne, e voe degemeret evel alvokad ha kensakret evel pastor e miz Du 1764. Eil pastor e voe gant e dad, e Nîmes.
# Jean-Paul Sartre

Jean-Paul Sartre a zo bet ganet d’ar 21añ a viz Even 1905 e Pariz (Bro-C'hall) ha marvet d’ar 15 a viz Ebrel 1980 e Pariz (Bro-C'hall).