# Treglañviz

Treglañviz :
| Gwel eus ar bourk ||
| Anv gallek (ofisiel) | Tréglamus |
| Bro istorel | Bro-Dreger |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Aodoù-an-Arvor |
| Arondisamant | Gwengamp |
| Kanton | Benac'h (betek 2015) Kallag (abaoe 2015) |
| Kod kumun | 22354 |
| Kod post | 22540 |
| Maer Amzer gefridi | Dominique Pariscoat 2014-2026 |
| Etrekumuniezh | Gwengamp-Pempoull Arvor-Argoad Tolpad-kêrioù |
| Bro velestradurel | Bro Gwengamp |
| Lec'hienn Web | https://www.treglamus.fr/ |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 094 ann. (2020) |
| Stankter | 58 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 29′ 07″ Norzh 3° 22′ 38″ Kornôg / 48.4852777777778, -3.3772222222222 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 205 m bihanañ 128 m — brasañ 295 m |
| Gorread | 18,79 km² |
| Treglañviz ||
| kemmañ |
Treglañviz a zo ur gumun eus Breizh e departamant Aodoù-an-Arvor, e Bro-Dreger.

## Douaroniezh

Ar Yoedi a ra an disparti gant Louergad ha Pederneg, war zu gwalarn
Kumunioù amezek : Pederneg; Plouizi; Mousteruz; Louergad

## Anv

B. Tanguy : Treglanfus, 1427; treff de Treglanus, 1428; treff de Treglamus, 1480; Treffglaffus, 1486; Treglaffus, 1581
E. Vallerie : Treglanus, 1428; Trecolamus, 1630
Talvoudegezh : hervez B. Tanguy, diasur eo gwelout an anv tont diouzh klañvuz (maladif)

## Istor

Treglañviz e oa un trev Pederneg

### XVIIIvet kantved

* 29 Eost 1799 : ur steudad republikan a zo taget war an hent roial gant chouanted, kaset gant Debar.
* 30 Genver 1800 : emgann en ar vered, etre republikaned Benac'h ha chouanted kaset gant Taupin.
* 10 C'hwevrer 1800 : Eil emgann etre republikaned Benac'h (71 enrollad), ha chouanted kaset gant Taupin. Hemañ a zo lazhet. Interet eo bet drek an iliz.

### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 79 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lavaret eo 5,58 % ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911.5950303; unan anezhe a yeas diwar wel e Jemeppe-sur-Sambre e Belgia d'an 22 a viz Eost 1914, soudard e oa en 48vet Rujumant Troadegiezh; unan anezhe a voe lazhet e Boezinge e Belgia d’an 22 a viz Ebrel 1915, soudard e oa er 73vet Rujumant Troadegiezh Tiriadel.

#### Eil Brezel-bed

* 2 Mezheven 1944 : goulennateet eo annezidi gant an Alamanted, hag harzet seizh den.
* 4 Eost 1944, e Rumin, war an hent roial, taget eo eur steudad Alamanted gant 30 rezistant. Distrujet eo ur c'harr-samm.
* Mervel a reas nav den abalamour d'ar brezel.

### Brezelioù didrevadennañ
##### Brezel Indez-Sina

* Mervel a reas daou soudard.

##### Brezel Aljeria

* Mervel a reas daou soudard.

## Monumantoù ha traoù heverk

* An iliz katolik.
* Ar feunteun.
* Peulven Restourneg
* Kefioù Kerlouaver ha Ruberzot (Houarn)
* Moudenn Koad ar C'hastell; anvet Komorre
* Iliz katolik Sant Bleaz (XV$^{vet}$, XVI$^{vet}$)
* Dedi an iliz
* Gwerenn livet an aoter
* Feunteun Sant Bleaz (XV$^{vet)}$
* Kroaz Kerninon (1657)
* Kroaz ar presbital (1673); enrollet ar 5 Here 1964
* Kroaz Kermadeg (XVI$^{vet}$); enrollet ar 7 Here 1964
* Kroaz ar Veuzit (XVII$^{vet}$)
* Kroaz Santez Anna (XVII$^{vet}$)
* Kroaz liorzh ar prebital (XVII$^{vet}$)
* Ti Zunadri (XVII$^{vet}$)
* Maner Kervouchard (XVII$^{vet}$ - XVIII$^{vet}$
* Maner Kergiled (XVII$^{vet}$)
* Ti Kerninon (1704)
* Tiez Kervoda (1707)
* Ti ar Veuzit (1746); en e boull
* Kroaz ar vered (1764)
* Monumant ar re varv.

## Darempredoù etrebroadel
### Gevelliñ

| Bro | Kêr | Abaoe |
| Iwerzhon | Cill Garbháin | 1993 |

## Tud

* Pêr-Vari Kernivinenn, bet ganet e Treglañviz ar 4 Meurzh 1876; beleg, 24 Gouere 1898, ouzh breuriezh misionoù Afrika eus Lyon; prefed abostol Korbogo (Aod an Olifan), 16 Genver 1912 1922. Aet war e levez en Menton. Aet da Anaon d'an a viz 22 C'hwevrer 1929.

### Ardamezeg ar familhoù

| Eder Aotrounez Kerrien | En gul e dreustell en argant, heuliet gant teir fempdiliaouenn ivez en argant |

## Levrlennadur

* (fr)Régis de Saint-Jouan : Dictionnaire des communes du département des Côtes d'Armor. Éléments d'histoire et d'archéologie. Conseil Général des Côtes d'Armor 1990
* (fr)Bernard Tanguy : Dictionnaire des noms de communes, trèves et paroisses des Côtes d'Armor. Origine et signification. ArMen - Le Chasse-Marée. 1992
* (br)Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (br)Treglañviz war lec'hienn Geobreizh
* (fr)Infobretagne
* (fr)Bugale skol kentañ derez Treglañviz

## Notennoù ha daveoù

* ↑ (fr)Ouest-France
* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* 1 2 (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb