OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Yezhoù himalayek direnk

Er bloc'had yezhoù-mañ e vez renket ar baimeg, ur yezh himalayek yezh digenvez ha n'eus ket tu d'o renkañ e-touez hini ebet eus an is-skourroù all.

## Gwelet ivez

* Yezhoù sinek-tibetek
* Yezhoù tibetek-burmek
# Yezhoù hokanek an norzh

Ur skourr eus ar yezhoù hokanek eo yezhoù hokanek an norzh ennañ 13 yezh komzet er Stadoù Unanet.
Setu penaos e vez isrannet ar yezhoù er skourr-mañ:
* Tchimarikoeg
* Yezhoù karokek-chastaek
* Yezhoù pomoek
* Yezhoù yanaek

## Gwelet ivez

* Yezhoù hokanek
# Yezhoù gwapourek

Ur skourr eo ar yezhoù tchapakurek-wanhamek eo ar yezhoù gwapourek (saozneg: guapore), ennañ 2 yezh komzet gwezhall e Brazil:
* Iteneg
* Kabichieg
Yezhoù en arvar da vont da get int-i holl.

## Liammoù diavaez

* Ethnologue
# Yezhoù gwaraniek

Ur skourr eus ar yezhoù toupiek-gwaraniek eo ar yezhoù gwaraniek ennañ 10 yezh.
Ar gwaranieg komzet e Paraguay eo an hini vrudetañ e-touez ar yezhoù gwaraniek ha komzet gant an niver brasañ a dud.

## Gwelet ivez

* Yezhoù toupiek-gwaraniek
# Yezhoù heibanek

Unan eus pevar skourr ar yezhoù kordofanek eus familh ar yezhoù nijerek-kongoek eo ar yezhoù heibanek komzet e Soudan.
Setu penaos e vez isrenket ar yezhoù er skourr-mañ:
* Koeg (ko)
* Warnangeg (warnang)
* Rereg (rere)
* Otoroeg (otoro)
* Logoleg (logo)
* Heibaneg (heiban pe ebang)
* Laroeg (laro)
* Chwaieg (shwai pe shirumba)
* Tiroeg (tiro)
* Moroeg (moro)

## Gwelet ivez

* Yezhoù kordofanek
# Yezhoù himalayek

Ur skourr eus ar yezhoù tibetek-burmek eo ar yezhoù himalayek komzet e Nepal, India ha Bhoutan.
Isrannet e vez ar yezhoù er skourr-mañ evel-hen:
* Yezhoù mahakirantiek
* Yezhoù tibetek-kinaorek
* Yezhoù tibetek direnk

## Gwelet ivez

* Yezhoù sinek-tibetek
* Yezhoù tibetek-burmek
# Yezhoù himalayek ar c'hornôg

Un is-skourr eus ar yezhoù tibetek-kinaorek eo yezhoù himalayek ar c'hornôg, komzet e Nepal hag en India.
Isrannet e vez ar yezhoù er skourr-mañ evel-hen:
* Yezhoù almorek (almora)
** Byangsieg
** Tchaodangsieg
** Darmiyeg
** Rangkaseg
* Yezhoù ar reter
** Baramoueg
** Tameg
* Yezhoù djangalek (janggali)
** Rawateg
* Yezhoù kanaorek (kanauri)
** Gareg
** Tchitkoulieg
** Djangchoungeg
** Kinnaoreg
** Pataneg
** Tinaneg
** Boteg
** Kanacheg
** Choumtchoeg
** Sounameg
** Toukpeg

## Gwelet ivez

* Yezhoù sinek-tibetek
* Yezhoù tibetek-burmek
# Yezhoù gyaraongek

Un isskourr eus ar yezhoù tangoutek-tchiangek eo ar yezhoù gyaraongek (rgyarong) komzet e Sina, ennañ peder yezh:
* Horpeg (horpa)
* Changdjaieg (shangzhai)
* Gwanyintchaoeg (guanyinqiao)
* Djiarongeg (jiarong)

## Gwelet ivez

* Yezhoù sinek-tibetek
# Yezhoù hanek

Un isskourr eus ar yezhoù akaek eo ar yezhoù hanek, ennañ seizh yezh komzet e Sina, Myanmar ha Laos:
* Biyoeg
* Kadoueg
* Akaeg
* Haneg
* Honeg
* Sansoueg
* Silaeg

## Gwelet ivez

* Yezhoù burmek
* Yezhoù loloek
# Yezhoù hokanek

Hokanek - :
| Douaroniezh: | Amerika an norzh |
| Renkadur genel: | Ur bodad a familh yezh vihan eus Kalifornia ha Mec'hiko |
| Disrannadurioù: | Yezhoù eselenek-youmanek Yezhoù an norzh Yezhoù salinanek-seriek Yezhoù tekistatekek Yezhoù wachoek |
Ur familh-yezhoù martezeus eo ar yezhoù hokanek (hokan) enni 28 yezh komzet e Mec'hiko hag e Kalifornia. Daoust ma'z eo kozh a-walc'h ar vartezeadenn hokanek, nebeudik a brouennoù eus he gwirionder a oa bet kavet. Daoust ma'z eo posupl ez eo kar an eil d'eben un nebeud eus ar yezhoù renket enni ne gred ket darn vrasañ ar yezhourien e c'hell an dra-mañ bezañ anataet. Implijet eo c'hoazh ar ger 'hokanek' da vodañ en un doare aesoc'h an niver bras a familh-yezhoù komzet er rannvro.
Marv pe damvarv eo kalz a yezhoù ar familh-mañ.
Setu penaos e vez isrannet ar yezhoù er familh-mañ:
* Yezhoù eselenek-youmanek
** Yezhoù eselenek
** Yezhoù youmanek
*** Yezhoù kotchimiek
*** Yezhoù Delta Kalifornia
*** Yezhoù kiliwaek
*** Yezhoù ar Stêr
*** Yezhoù an Uheldirioù
*** Yezhoù paiek
* Yezhoù an norzh
** Yezhoù karokek-chastaek
*** Yezhoù chastaek-palaihnihek
**** Yezhoù palaihnihek
**** Yezhoù chastaek
** Yezhoù pomoek
*** Yezhoù Stêr Rusia hag ar reter
**** Yezhoù ar reter
***** Pomoeg ar reter
**** Yezhoù Stêr Rusia
***** Yezhoù ar biz
****** Pomoeg ar biz
***** Yezhoù an norzh
****** Pomoeg an norzh
***** Yezhoù ar su
****** Kachayeg
****** Pomoeg ar su
****** Pomoeg ar c'hreiz
*** Yezhoù ar gevred
**** Pomoeg ar gevred
** Yezhoù yanaek
* Yezhoù salinanek-seriek
* Yezhoù tekistatekek
** Tchontaleg an Uheldirioù
** Tchontaleg an Izeldirioù
* Yezhoù wachoek

## Liammoù diavaez

* Ethnologue
# Yolande

Yolande zo un anv-badez gallek.

## Yezhoù all

* Jolanthe, en alamaneg
* Violante, e spagnoleg
* Yolanda

## Tud

* Yolande d'Aragon, pe Violante Aragon, anv meur a briñsez
* Yolande de Courtenay
* Yolande de Dreux
* Yolande de Montferrat.

### Priñsezed

* Yolande de Hainaut (1175-1219), impalaerez latin Konstantinopolis evel pried an impalaer Pierre II de Courtenay;
* Yolande Breizh (1218-1272), merc'h d'an dugez Alix Breizh.
* Yolande de Bourgogne (1247-1280)
* Yolande de Montfort (1263-1330), merc'h da Robert IV de Dreux, pried da Alexander III Bro-Skos, ha goude da Arzhur II, dug Breizh ;
* Yolande de Bar (1365-1431),
* Yolande Anjev (1428-1483), merc'h d'ar roue René Anjev;
* Yolande Bro-C'hall, pe Yolande de Valois (1434-1478), merc'h da Charlez VII.
* Yolande de Polastron (1749-1793), dugez c'hall, pried Jules de Polignac, mignonez d'ar rouanez c'hall Marie Antoinette ha gouarnourez he bugale.

### Tud all

* Yolande Fox, dougerez-dilhad stadunanat
* Yolande Moreau, aktourez velgiat
# Yom Kippour

Yom Kippour ((he) יוֹם כִּיפּוּר, LFE : [ˈjom kiˈpuʁ], pe יום הכיפורים), anavezet ivez evel Deiz an Damantiñ, eo deiz haelañ ar bloavezh relijiel yuzev. Treiñ a ra tro-dro d'an damantiñ, da c'houlenn digarez evit e fazioù, evit dont a-benn da vont pelloc'h er vuhez. D'an deiz-se e vez yunet e-pad 25 eurvezh tro-dro, o pediñ start er sinagogenn. Heuliet e vez ivez gant yuzevien ha ne bleustront ket kalz al lidoù relijiel er mareoù all zoken.
# Yolanda

Yolanda zo un anv-badez spagnolek.

## Orin

Yolanda zo diwar Iolanthe e gresianeg.

## Yezhoù all

* Iolanda, en italianeg,
* Jolanta e poloneg,
* Jolantha e tchekeg ha slovakeg,
* Violante, en italianeg, ha spagnoleg ivez,
* Yolande, e galleg.

## Tud
### Santez

* Santez Yolanda von Vianden (ca. 1231-1283).

### Priñsezed

* Yolanda Aragon pe Violante Aragon, anv meur a briñsez aragonat.
* Yolanda Savoia, pe Iolanda Savoia, anv meur a briñsez savoiat.
** Iolanda Savoia (1901-1986), merc'h da Vittorio Emanuele II.

### Tud all

* Yolanda Castaño, barzhez c'halizat.
* Yolanda Saldívar, muntrerez stadunanat, hag a lazhas ar ganerez Selena Quintanilla-Pérez.
* Yolanda Varela (1930 - 2009), aktourez vec'hikan.
* Yolanda Adams, kanerez gospel stadunanat.
* Yolanda Hadid, plac'h a skinwel stadunanat.
* Yolanda Rivera, kanerez portorikan

## Kanaouennoù

* Yolanda, kanaouenn spagnolek gant ar c'haner kuban Pablo Milanes, kanet gant kalzig a dud
* ¿Dónde estas, Yolanda?, gant ar sonaozer perouat Manuel Jímenez Fernández, kanet gant Orlando Contreras, Lucho Barrios, ha Pink Martini en o albom Sympathique.
* "Yolanda", gant Bobby Blue Bland
* "Yolanda Hayes", gant Fountains of Wayne
* "Yolanda, You Learn", gant Lyle Mays and Pat Metheny.
# Yoleg

Ar yoleg pe yola a oa ur skourr eus ar c'hrennsaozneg hag a emdroas en un doare dieub en Iwerzhon ar reter. Komzet e veze gant Saozon o doa heuliet Strongbow ha Robert Fitzstephen da gontelezh Wexford e 1169. Peogwir o doa tapet kalz elfennoù eus ar sevenadur iwerzhonat e vezent dianzavet gant Saozon Bro-Saoz a lâre e oant "muioc'h iwerzhonat eget an Iwerzhoniz".
E baronelezh Forth ha Bargy e veze komzet ar yoleg dreist-holl. An darn vrasañ eus ar yolegerien o doa dilezet o yezh evit an iwerzhoneg a-raok emgann Kinshale (1601) met un nebeudig anezho a chome e XIX$^{vet}$ kantved c'hoazh.
# Yom ha-Shoah

Yom Hazikaron laShoah ve-laG'vurah ((he) יום הזיכרון לשואה ולגבורה‎, ger-ha-ger 'Devezh Koun ar Shoah hag an Harozegezh'), anavezet kentoc'h en Israel hag er bed dindan an anv Yom ha-Shoah (יום השואה), Devezh ar Shoah, eo un devezh gouel dalc'het en Israel e koun ar 6 milion a Yuzevien lazhet e-pad ar Shoah da vare an Eil Brezel Bed gant an nazied hag e koun ar Rezistañs yuzev. Savet e oa bet e 1951 a-raok bezañ kadarnaet dre lezenn gant ar C'hnesset e 1959. Degouezhout a ra d'ar 27 a viz Nisan (e miz Ebrel pe e miz Mae) met ma vez d'ar Chabat e vez daleet pe araokaet eus un devezh.
Lidet e vez en Israel gant lidoù ha prezegennoù a bep seurt, a gomañs da noz an deiz a-raok e kreizenn Yad Vashem ha kenderc'hel a ra an devezh-pad gant ur prantad kreñv da 10 eur ma son siren ar sistem difenn ha ma chom an holl a-sav gant ar pezh emaint oc'h ober (ha pa vije bleniañ) evit chom en o sav e-pad 2 vunutenn. Lidet e vez ivez gant ar c'humuniezhoù yuzev er bed a-bezh gant bodadegoù, prezegennoù, lidoù enaouiñ goulaouennoù-koar pe lenn anvioù ar re zo aet traken.
E 2020 e oa bet dalc'het d'ar 21añ a viz Ebrel pa vo d'an 8 a viz Ebrel e 2021.
* Diazezoù
* Enepyuzevegezh • Gouennelouriezh • Naziegezh • Lezennoù Nürnberg • Eutanaziezh T-4 • Kamp-bac'h nazi • Roll kampoù-bac’h an nazied • Tric'horn (kampoù bac'h) • Gouennlazh
* Yuzevien
* Shoah
* Pogromoù : Nozvezh ar strink
* Ghettoioù an nazied : Ghetto Varsovia • Ghetto Łódź • Ghetto Krakovia • Theresienstadt
* Einsatzgruppen : Babi Yar • Rumbula • Lazhadeg Ponary • Lazhadeg Odessa
* Diskoulm diwezhañ : Kendiviz Wannsee • Aktion Reinhard • Ziklon B
* Kampoù-diouennañ : Auschwitz-Birkenau • Bełżec • Bergen-Belsen • Buchenwald • Chełmno • Dachau • Kreñvlec'h Breendonk • Oranienburg • Sachsenhausen • Sobibór • Treblinka
* Rezistañs : Emsav Ghetto Varsovia
* Romed
* Porajmos
* Slaved
* Generalplan Ost
* Heñvelrevaded ha Lesbianed
* Istor an dud heñvelrevel dindan ren an nazied
* Torfedourien bennañ
* Trede Reich : Adolf Hitler • Reinhard Heydrich • Adolf Eichmann • Heinrich Himmler • Rudolf Höss • SS • Gestapo
* Prosez Nürnberg
# Yolanda Castaño

Yolanda Castaño (Santiago de Compostela, 19 a viz Ebrel 1977) zo ur varzhez ha livourez c'halizat.
Abaoe 1990 emañ o chom en A Coruña ma he deus studiet er skol-veur.
Troet he deus he barzhonegoù e kastilhaneg. Bet eo sekretourez veur an Asociación de Escritores en Lingua Galega (AELG). Skrivañ a ra e meur a gelaouenn : Festa da palabra silenciada, Dorna, A xanela, Clave Orión, La Flama en el Espejo, Quimera, O Correo Galego, A nosa terra, Elipse, Enclave, El Mundo…
Gant Olga Novo emañ e penn ar gelaouenn Valdeleite ha kenlabourat a ra gant an abadenn Cifras e Letras e TVG.

## Oberennoù
### Barzhonegoù

* Elevar as pálpebras. A Coruña : Espiral Maior, 1995.
* Delicia. A Coruña : Espiral Maior, 1998.
* Vivimos no ciclo das erofanías. A Coruña : Espiral Maior, 1998.
* Edónica. A Coruña : Espiral Maior, 2000.
* O libro da egoísta. Vigo: Galaxia S.A., 2003.
* Libro de la egoísta. Madrid : Visor, 2006.
* Profundidade de Campo. A Coruña : Espiral Maior, 2007
* Erofanía, Espiral Maior, 2009
* A segunda lingua, PEN Clube de Galicia, 2014

### Antologiezh

* Edénica (Espiral Maior, A Coruña, 2000). Gant ur bladenn CD, sonerezh, ha pezhioù kanet ganti.

### Barzhonegoù evit bugale

* Punver (Galaxia, Vigo, 2006). Skeudennet gant Eduardo Hermida.
* Cando eu saiba ler (Galaxia, Vigo, 2009). Skeudennet gant Xosé Tomás.

## Prizioù
### Prizioù lennegel

* Antonio García Hermida.
* Atlántida (1993).
* Premio Francisco Fernández del Riego.
* IIIde Premio Fermín Bouza Brey (1994), gant Elevas as pálpebras.
* II Premio de Poesía Johan Carballeira (1997), gant Vivimos no ciclo das Erofanías.
* Premio de la Crítica de poesía gallega (1998), gant Vivimos no ciclo das Erofanías.
* Premio de Poesía Espiral Maior (2007), gant Profundidade de campo.
* Premio El Ojo Crítico RNE (2009), gant Profundidad de campo (troidigezh spagnolek diwar Profundidade de campo).

### Prizioù arall

* Premio a la Mejor Videocreación en el Festival Compostela Curtocircuito (2004), gant O vídeo da egoísta.
* Premio Mestre Mateo al Mejor Comunicador/a de TV (2005) de la Academia Galega do Audiovisual, gant Mercuria.

## Notennoù

Patrom:Listaref

## Liammoù diavaez

* Página de Yolanda Castaño
* Yolanda Castaño en la Cátedra Miguel Delibes
* Entrevista por Francisco Rozados "Rochi"

## Liammoù diavaez

* Lec’hienn ofisiel
* Pennad kaoz ganti
# Yomeg

Ur yezh nilez-saharek eus skourr yezhoù soudanek ar c'hreiz eo ar yomeg (yom) komzet e Tchad.

## Gwelet ivez

* Yezhoù nilez-saharek
* Yezhoù soudanek ar c'hreiz
# Yokoutseg

Ur yezh yokek-outiek eus is-skourr ar yezhoù yokoutsek eo ar yokoutseg (yokuts) komzet gant tro-dro da 78 den e 1990 e Kalifornia er Stadoù-Unanet.
Teir rannyezh penn ha meur a isrannyezh ez eus:
* Yokoutseg menezioù an norzh
* Yokoutseg menezioù ar su
* Yokoutseg an draoñienn
Ur yezh en arvar an hini eo, ma n'eo ket aet da get dija.

## Gwelet ivez

* Yezhoù penoutiek
# Yolanda Bro-C'hall

Yolanda Bro-C'hall (Iolanda di Valois pe Iolanda di Francia, pe Violante pe Jolanda) (Teurgn, 1434 – Moncrivello, 1478), a oa pried Amedeo IX Savoia, dugez kenseurtez, ha rejantez Savoia goude marv he fried.
Merc'h e oa da Charlez VII, roue Bro-C'hall ha d'e bried Mari Anjev.
# Toud penn-kazh

Toud penn-kazh :
| Un toud penn-kazh Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Strigiformes |
| Kerentiad : | Strigidae |
| Genad : | Asio |
| Anv skiantel ||
| Asio otus (Linnaeus, 1758) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
An toud penn-kazh, pe toud otus, ha berr-ha-berr "penn-kazh", a zo un evn-preizh, Asio otus an anv skiantel anezhañ.

## Annez

Bevañ a ra al labous en hantervoul norzh.

## Rummatadur

Bet anvet Strix otus gwechall.

## Liammoù diavaez

* Asio otus war al lec'hienn Avibase.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Hor Yezh, niv. 203-204, p. 33, Gwengolo-Kerzu 1995; TermOfis (Ofis Publik ar Brezhoneg)
* ↑ Hor Yezh, niv. 203-204, p. 33, Gwengolo-Kerzu 1995.
* ↑ Tudual Huon, Laboused ar Vro, Al Lanv, 1983, p.94; Hor Yezh, niv. 203-204, p. 36, Gwengolo-Kerzu 1995
* ↑ Fichenn Birdlife
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Toudam-boteg

Ur yezh tibetek rik digenvez eo an toudam-boteg (thudam bhote) komzet e Nepal.

## Gwelet ivez

* Yezhoù tibetek rik direnk
* Yezhoù tibetek rik
# Toud ar C'hab

Toud ar C'hab :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Strigiformes |
| Kerentiad : | Strigidae |
| Genad : | Asio |
| Anv skiantel ||
| Asio capensis (Smith, 1834) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Toud ar C'hab a zo un evn-preizh. Asio capensis eo e anv skiantel.

## Annez

Bevañ a ra al labous en Afrika.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Cf. Hor Yezh, niv. 203-204, p. 33, Gwengolo-Kerzu 1995.
* ↑ Fichenn Birdlife
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Toud bras ar C'hab

Toud bras ar C'hab :
| B. capensis, luc'hskeudennet e dezerzh Sossusvlei (Namibia). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Strigiformes |
| Kerentiad : | Strigidae |
| Genad : | Bubo |
| Anv skiantel ||
| Bubo capensis Smith, 1834 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Toud bras ar C'hab a zo ur spesad evned-preizh noz, Bubo capensis an anv skiantel anezhañ.

## Boued

Bevañ a ra diwar vronneged dreist-holl ha kemer amprevaned bras, krank, kruged, raned ha stlejviled gwech an amzer ivez.

## Annez

Ar spesad a gaver an tri isspesad anezhañ en Afrika :
* Bubo capensis capensis, e Suafrika ha kreisteiz Namibia,
* B. c. dillonii, en Etiopia hag Eritrea,
* B. c. mackinderi, eus Kenya da gornôg Mozambik.

## Liammoù diavaez

* (en) Bubo capensis war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Bubo capensis war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Toud bras ar C'hap hervez TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Bubo capensis.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Toud korr

Toud korr :
| Touded korr. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Strigiformes |
| Kerentiad : | Strigidae |
| Genad : | Otus |
| Anv skiantel ||
| Otus scops (Linnaeus, 1758) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
An Toud korr pe toudig Eurazia a zo ur spesad evned-preizh, Otus scops an anv skiantel anezhañ.

## Doareoù pennañ

Bihan a-walc'h eo an toud-mañ, a-vent gant ur voualc'h.

## Annez

Neizhiañ a ra al labous eus gevred Europa da Azia ar C'hreiz ha mont da c'hoañviñ da greisteisañ takadoù Europa pe en Afrika issahara.

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Hor Yezh, niv. 203-204, p. 33, Gwengolo-Kerzu 1995; TermOfis (Ofis Publik ar Brezhoneg).
* ↑ Hor Yezh, niv. 203-204, p. 33, Gwengolo-Kerzu 1995.
# Toud Madagaskar

Toud Madagaskar :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Strigiformes |
| Kerentiad : | Strigidae |
| Genad : | Asio |
| Anv skiantel ||
| Asio madagascariensis Smith, 1834 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Toud Madagaskar (Asio madagascariensis) a zo un evn-preizh brosezat e Madagaskar.
# Toud meur

Toud meur :
| Un toud meur, luc'hskeudennet e Wildpark Eekholt (Schleswig-Holstein, Alamagn). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Strigiformes |
| Kerentiad : | Strigidae |
| Genad : | Bubo |
| Anv skiantel ||
| Bubo bubo (Linnaeus, 1758) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
An toud meur (liester : touded meur)$^,$ a zo ur spesad evned-preizh noz, Bubo bubo an anv skiantel anezhañ.
Anvet e voe Strix Bubo (kentanv) da gentañ-penn (e 1758) gant an naturour svedat Carl von Linné (1707-1778).

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver ar c'hwezek isspesad anezhañ :
* Bubo bubo borissowi, en Inizi Sac'halin ha Kouril (er-maez da c'hevred Siberia),
* B. b. bubo, eus Skandinavia ha Bro-C'hall da gornôg Rusia,
* B. b. hemachalanus, Hume, 1873, eus kornôg menezioù Himalaya da gornôg Tibet,
* B. b. hispanus, el Ledenez iberek,
* B. b. interpositus, eus Turkia da vBulgaria, Roumania ha kreisteiz Ukraina,
* B. b. jakutensis, e hanternoz-kreiz ha biz Siberia,
* B. b. kiautschensis, e reter Sina, Korea,
* B. b. nikolskii, eus reter Irak da gornôg Pakistan,
* B. b. omissus, eus biz Iran ha Turkmenistan da gornôg Sina,
* B. b. ruthenus, e kreiz, reter ha kreisteiz al lodenn eus Rusia en Europa,
* B. b. sibiricus, eus Menez Oural ha kornôg Siberia da greiz ha mervent Siberia,
* B. b. tarimensis, eus reter Diazad Tarim (kornôg Sina) da greisteiz Mongolia,
* B. b. tibetanus, en Uhelgompezenn Tibet,
* B. b. turcomanus, eus Kazakstan da gornôg Mongolia ha mervent Sina,
* B. b. ussuriensis, eus gevred Siberia ha reter Mongolia to viz Sina ha reter Siberia,
* B. b. yenisseensis, eus kreiz Siberia da hanternoz Mongolia.

## Liammoù diavaez

* (en) Bubo bubo war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Bubo bubo war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Hor Yezh, niv. 203-204, p. 33, Gwengolo-Kerzu 1995.
* ↑ Studiet gant TermOfis Ofis Publik ar Brezhoneg.
* ↑ Martial Ménard, Dictionnaire français-breton, Éditions Palantines, 2012, pajenn 682a.
* ↑ (en) AnimalBase.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Bubo bubo.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Toud ar Stiks

Toud ar Stiks :
| Un toud ar Stix (Tzapoltlan). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Strigiformes |
| Kerentiad : | Strigidae |
| Genad : | Asio |
| Anv skiantel ||
| Asio stygius (Wagler, 1832) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Toud ar Stiks (Asio stygius) a zo un evn-preizh.

## Annez

Kavout a reer ar c'hwech isspesad anezhañ :
* Asio stygius barberoi, e Paraguay ha hanternoz Arc'hantina,
* Asio stygius lambi, e douarioù uhel kornôg Mec'hiko (eus mervent Chihuahua da Jalisco),
* Asio stygius noctipetens, inizi Hispaniola ha Gonâve,
* Asio stygius robustus, eus kreisteiz Mec'hiko (Guerrero ha Veracruz) da Venezuela hag Ecuador,
* Asio stygius siguapa, e Kuba,
* Asio stygius stygius, eus reter Bolivia da hanternoz ha gevred Brazil ha biz Arc'hantina.

## Liammoù diavaez

* (en) Asio stygius war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Asio stygius war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Asio stygius war al lec'hienn Avibase.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Öjvind

Öjvind, pe Öyvind, zo un anv norsek kozh hag un anv-badez svedek, roet d'ar baotred.

## Tud

* Jan-Öjvind Swahn, gwerinoniour
* Öyvind Fahlström, livour ha barzh svedek
# Österreich

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Österreich pe Oesterreich eo anv alamanek Aostria. Un anv familh e c'hall bezañ ivez.

## Anvioù Tud

* Georg Österreich (1664–1735), sonaozour alaman
* Johann Wilhelm Österreich (1800–1880), politikour
* Rolf Österreich (1952-), ruziker
* Romy Österreich (1956-), ruzikerez, ha pried Rolf Österreich
* Ruth Oesterreich (1894–1943), komunourez ha politikourez
* Traugott Konstantin Oesterreich (1880–1949), lean ha prederour

## Traoù all

* Österreich, ur pemdezieg alamanek en Aostria, krouet e 2006.
* Österreich Rundfahrt, redadeg war varc'h-houarn en Aostria
* Österreichische Volkspartei, strollad politikel aostrian
# Örebro

Örebro (distaget [œrəˈbruː] e svedeg) zo ur gêr eus Sveden, e-kreiz ar vro. Kêr-benn kontelezh Örebro eo, e proviñs kozh Närke. E 2013 e oa 140 599 a dud o chom enni ha c'hwec'hvet kêr vrasañ Sveden e oa.
War ribl al lenn Hjälmaren emañ. Treuzet eo kêr gant ar stêr Svartån. War un enezennig eus ar stêr-se emañ kastell kozh Örebro, savet da vare Gustav Iañ Vasa.

## Kêrioù gevellet

Liammoù he deus Örebro gant ar c'hêrioù-mañ :
* Łódź (Polonia)
* Drammen (Norvegia)
* Kolding (Danmark)
* Lappeenranta (Finland)
* Stykkishólmur (Island)
* Yantai (Sina)
* Terrassa (Katalonia)
* Pau (Okitania)

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ofisiel kumun Örebro (sv) (en) (fr) (de) (ar) (fa) (fi) (so)
# Ø

Ul lizherenn latin eo Ø, ø implijet evit skrivañ ar vogalenn distaget eu hervez reolennoù reizhskrivadur ar brezhoneg e yezhoù skandinavek zo, da lâret eo daneg, norvegeg ha faeroeg.
Implijet e vez ivez al lizherenn-mañ gant Lizherenneg fonetikel etrebroadel evit treuzskrivañ son ar vogalenn-se.
Diorroet e oa bet diwar un o skrivet stag ouzh un e, deuet da vezañ un linenn a-dreuz war-lerc'h.
Kevatal eo d'al lizherenn ö a gaver en turkeg, en tatareg, er finneg er svedeg, en islandeg, en alamaneg, en estoneg hag en hungareg. Kavet e vez ivez al lizherenn girillek Ө implijet evit ober diouzh an hevelep son e kazac'heg, mongoleg hag all.
| Lizherennoù gant diakritikoù : | Áá · Ää · Åå · Ćć · Čč · Éé · Łł · Ññ · N̈n̈ · Óó · Öö · Øø · Šš · Úú · Üü · Žž |
| Digramoù : | Ch · C'h · Dd · Dz · Ǆ · Dx · Gb · IJ · Kp · LJ · LL · Mb · Mp · Nd · Ng · NJ · Nk · Ns · Nt · Nz · Ȣ · Sh · Th |
| Trigramoù : | Dzs Ngb Nkp Sch Tsh |
| Lizherennoù ispisial : | Ææ · ɑ · Ɓɓ · Ↄↄ · Ɗɗ · Ðð · Ðđ · Ðɖ · Ɛɛ · Ʒʒ · Ə · Ǝǝ · Ƒƒ · Ɠɠ · Ɣɣ · Ȝȝ · Ƴƴ · Ƣƣ · Ħħ · Ⱶⱶ · Ƕƕ · ĸ · Ŋŋ · Œœ · Ɔɔ · Ɽɽ · Ȣȣ · ſ · ß · Ʃʃ · Ʋʋ · Ɯɯ · Ⅎⅎ · Ȥȥ · Þþ · Ƿƿ · Ƨƨ · Ƽƽ · Ƅƅ |
# Ôbrée Alie

Ur strollad sonerezh gallaouek eo Ôbrée Alie. Al lodenn vrasañ eus an testennoù a zo e gallaoueg, met kanañ a reont ivez e galleg ha zoken e kastilhaneg gwech ha gwech all. Bèrtran Ôbrée a zo kaner hag oberour er strollad-mañ. Er strollad Bèrtran Ôbrée Trio emañ ivez.

## Pladennoù

* « Venté sou léz saodd » – (p) Chubri 2004 (dasparzhet gant Coop Breizh)
* « Alment d’if » – (p) Coop Breizh 2000 (N'eus ket ken)

## Liamm diavaez

* Lec'hienn ofisiel Ôbrée Alie