OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Elio Di Rupo

Elio Di Rupo (ganet d’an 18 a viz Mezheven1951 e Morlanwelz) a zo ur politikour eus Belgia, e penn ar Strollad Sokialour gallek (PS). Etre miz Kerzu 2011 ha miz Gwengolo 2014 eo bet Kentañ Ministr Belgia.

## Buhez

Mab da enbroidi eus Italia eo Elio Di Rupo. Mervel a reas e dad e 1952, pa ne oa nemet bloaz ha desavet e voe gant e vamm. Graet en deus studioù uhel ha tapet un doktorelezh war ar gimiezh e skol-veur Mons-Hainaut.
Er bloavezhioù 1980 e krogas e vuhez politikour, e-barzh ar Strollad Sokialour. E 1982 e voe dilennet da vaer e Mons. E 1987 e voe dilennet da gannad evit pastell-vro Mons hag e 1991 e voe dilennet da senedour. Etre 1992 ha 1994 e voe ministr an Deskadurezh ha ministr ar C'hleweled e Kumuniezh C'hall Belgia. E 1994 e voe anvet e gouarnamant kreiz Belgia, da ves-kentañ ministr.
E 1999 e teuas da vezañ prezidant ar PS. E penn gouarnamant Wallonia e voe e-pad un nebeud mizioù e 1999, hag adarre etre 2005 ha 2007. Strivet en deus da glask gwellaat skeudenn diavaez Strollad Sokialour Wallonia, a oa hini ur strollad bet breinet e-pad bloavezhioù gant aferioù arc’hant amsklaer. E miz Gouere 2007 e oa bet addilennet Di Rupo e penn ar Strollad Sokialour gant 89,5% eus ar mouezhioù.
Embannet en doa ent-foran, e 2001, e oa heñvelrevour.
Da-heul ar votadeg a oa bet e Mezheven 2010 evit dilenn kannaded Belgia, e oa bet gwelet evel unan eus an dud a c’hallje mont da gentañ ministr Belgia, dre ma oa bet tapet kalz mouezhioù gant ar Strollad Sokialour er Gumuniezh c’hallek. N’eo nemet e miz Kerzu 2011, goude 540 devezh a gaozeadennoù etre ar strolladoù, e oa bet kavet un emglev ha savet ur gouarnamant, harpet gant 6 strollad ha renet gant Elio Di Rupo.

## Notennoù

* ↑ Sellout ouzh La Libre Belgique 12/07/2007
* ↑ Sellout ouzh Le premier «coming out» public d'un homme politique e-barzh La Libre Belgique, 25/04/2001

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr) Blog ofisiel Elio Di Rupo
* (fr) Pennad-kaoz gant Elio Di Rupo, Télémoustique 21/03/1996
# Elis

Elis (Ήλιδα Ilida e gresianeg a-vremañ; Ἦλις, Ēlis e henc'hresianeg hag Ἆλις e gresianeg dorek) a oa ur vro en Hellaz kozh, war aod kornaouek ar Peloponnesos. Er gêr vrasañ anezhi, Olimpia, e veze lidet c'hoarioù olimpek en enor da Zeus.
Hiziv ez eo un nomos ha Pyrgos eo ar pennlec'h.

## Tud

* Pyrrhon, prederour amgredik.

## Pennad kar a bell

* Ellis
# Elisa Buonaparte

Maria Anna Buonaparte, anavezet ivez evel Elisa (Ajaccio, 13 a viz Genver 1777 – Trieste, 7 a viz Eost 1820), a oa merc'h da Carlo Maria Buonaparte ha da Maria Letizia Ramolino ha pempvet c'hoar Napoleone Buonaparte.
Dimeziñ a reas d'ar jeneral kors Felice Baciocchi (1762-1841), priñs gall, ha ren a reas-hi e Priñselezh Lucca ha Piombino ha goude evel evel dugez-veur Toskana.
# El Redal

El Redal zo ur gumun e kumuniezh emren La Rioja e Spagn.
# El Rasillo de Cameros

El Rasillo de Cameros zo ur gumun e kumuniezh emren La Rioja e Spagn.
# El Rebollar (Salamanca)

El Rebollar (anavezet ivez evel El Rebollal er rannyezh Palra d'El Rebollal‎) zo un iskomark e komark Campo de Robledo, e komark Ciudad Rodrigo, en mervent proviñs Salamanca, e Castilla y León, e Spagn. Un tolead istorel eo, met n'eo ket melestradurezhel.
# El Real de la Jara

El Real de la Jara zo ur gumun e Spagn e proviñs Sevilla, en Andalouzia.
# El Rey

El Rey a zo ur gazetenn spagnolek gouestlet d'an echedoù embannet en Arc'hantina. Juan Sebastian Morgado eo he fenngazetennour.

## Dave

* Rubens Filguth, Xadrez de A a Z: dicionário ilustrado, Porto Alegre : Artmed, 2005, 240 pajenn.
# El Rubio

El Rubio zo ur gumun e Spagn e proviñs Sevilla, en Andalouzia.
# El Robledo

El Robledo zo ur gumun e proviñs Ciudad Real, e Kastilha-La Mancha.
# El Ronquillo

El Ronquillo zo ur gumun e Spagn e proviñs Sevilla, en Andalouzia.
# El Real de San Vicente

El Real de San Vicente zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Toledo.
# El Rosario

El Rosario zo un anv lec'h spagnolek hag a gaver e meur a vro.

## Gerdarzh

Diwar an anv relijiel Rosario.

## Lec'hioù
### Arc'hantina

* El Rosario;

### Kolombia

* El Rosario, kumun;

### Kuba

* El Rosario;

### El Salvador

* El Rosario, e Cuscatlán;
* El Rosario, e La Paz, ;
* El Rosario, e Morazán;

### Honduras

* El Rosario, kumun;

### Mec'hiko

* El Rosario Micaltepec, e stad Puebla;
* Rosario, en Sinaloa;

### Nicaragua

* El Rosario, kumun;

### Republik Dominikan

* El Rosario, rann velestradurel.

### Spagn

* El Rosario, kumun e proviñs Santa Cruz de Tenerife

## Gwelet ivez

* Rosario
# Herri VI (Bro-Saoz)

Herri VI (miz Kerzu 1421 - miz Mae 1471) a voe roue Bro-Saoz eus 1422 da 1461 hag eus 1470 da 1471.
Mab nemetañ e oa da Herri V.
| En e raok: Herri V | Roue Bro-Saoz 1422 – 1461 1470 – 1471 | War e lerc'h: Edouarzh IV |
# Herriko Alderdi Sozialista Iraultzailea

Herri Alderdi Sozialista Iraultzailea ("Strollad Sokialour Dispac'hel Poblel") brudetoc'h evel HASI (euskareg: "Kregiñ") a oa ur strollad boadelour euskarat eus an tu-kleiz pellañ er-maez eus al lezenn.
Unan eus strollad al Luskad evit Dieubidigezh Vroadel Euskadi an hini 'oa hag ezel eus Herri Batasuna betek ma'c'h eas da get ar bloavezhioù 1990.
Kensinañ a reas Karta Brest.
# Herri V (Bro-Saoz)

Herri V, Roue Bro-Saoz, Hêr ha Rejant Rouantelezh Bro-C'hall hag Aotrou Iwerzhon, a oa ganet d'ar 16 a viz Gwengolo 1387 ha marvet d'an 31 a viz Eost 1422, zo bet roue Bro-Saoz adalek 1413 betek 1422. Unan eus brezelourien vras ar Grennamzer e oa.

## E vuhez

Ganet e oa e Monmouth, e Bro-Gembre d'ar 16 a viz Gwengolo 1387. Mab e oa da Herri Bolingbroke, a zeuas diwezhatoc'h da vezañ Herri IV, ha da Mari Bohun, a varvas kent kurunidigezh he fried Bolingbroke.
Brezel a reas da Gembreiz, renet gant Owain Glyndŵr, goude se a-enep an tiegezh Percy, en emgann Shrewsbury.
Goulenn a reas kurunenn Bro-C'hall adal 1414, evel e hendad Edouarzh III en 1340, war zigarez e oa aet foll ar roue gall Charlez VI. Alouviñ a reas Bro-C'hall e miz Eost 1415 ha trec'h e voe war varc'heien Bro-C'hall en emgann Azincourt d'ar 25 a viz Here. Goude e kasas ur brezel aloubiñ e Normandi entre 1417 ha 1419.
| En e raok: Herri IV | Roue Bro-Saoz 1413 – 1422 | War e lerc'h: Herri VI |
# Herri ar Borgn

Herri ar Borgn, ganet e Berc'hed (Bro-Wened) d'an 11 a viz Gwengolo 1937 ha marvet e Ploue d'ar 26 a viz Gwengolo 2015, a zo ur skrivagner brezhonek.

## Romantoù ha danevelloù

* 1998 : Moc’h-gouez Kenekan, Skol Vreizh
* 2004 : Pennduig ma c’hazhez, Skol Vreizh
* 2013 : Bleuñvenn mam buoc'h, Skol Vreizh

## Dastumadoù barzhonegoù

* 2001 : Glaou bev, Mouladurioù Hor Yezh
* 2009 : Son ar sell, Skol Vreizh
* 2017 : Ruzoni ar serr-noz, Skol Vreizh

## Levr divyezhek

* Man’ken piss ar Gemene, Seglian, Kafé-Bara-Amonenn

## Studiadenn

* 2012 : Brezhoneg ar Skorf : Trésors parlés du Val de Scorff, Skol Vreizh
# Herri ar Roue Yaouank

Herri ar Roue Yaouank (Henry the Young King e saozneg) 1155 – 1183, a oa an eil eus pemp mab Herri II (Bro-Saoz) hag Eleanora Akitania.
Bloaz e oa, e 1156, pa varvas e vreur henañ Gwilherm, ma teuas da vezañ pennhêr.
E 1158 e voe rakdimezet da Varguerite, kentañ merc'h Loeiz VII hag e eil pried, Constanza Kastilha (1136-1160)‎. E 1160, gant aotre ar pab Alesant III, e voe euredet Herri, 5 bloaz, da Varguerite, 2 vloaz. Mall bras a oa war Herri II da gaout argouroù e verc'h-kaer, Vexin.
E 1162 e voe kaset da vout skoliataet gant Thomas Becket, kañseller Bro-Saoz. A-raok dibenn 1163 e voe anvet Becket da arc'heskob Canterbury, ha trenkañ a reas an darempredoù etre ar roue hag eñ, ma voe tennet ar priñs digantañ.
Adalek 1170 e renas Herri, 15 vloaz neuze, a-gevret gant e dad evel roue Bro-Saoz, Dug Normandi, Kont Anjou ha Maine.
Mervel a reas e 1183, da 28 vloaz, tri bloaz a-raok e vreur Jafrez, dug Breizh, ha c'hwec'h vloaz a-raok e dad. E eil breur, Richarzh Kalon-Leon, a renas war-lerc'h o zad.
# Herri ar Merdeer

Henrique de Avis, pe Henrique o Navegador (Herri ar Merdeer), pe an Infante Dom Henrique (Infant Dom Herri), lesanvet O Infante de Sagres, ganet d'ar 4 a viz Meurzh 1394 e Porto ha marvet d'an 13 a viz Du 1460 e Sagres, a oa un infant portugalat hag a roas lañs da veajoù bras moraerien Portugal dre ar bed. Gwelet eo evel an den a enaouas tan an trevadenniñ europat.
Daoust d'e lesanv (ar merdeer) ne verdeas ket ha ne reas kavadenn ebet en douaroniezh. Arc'hantiñ ar beajoù ne reas ken, hag un titl a enor eo e lesanv, evel al lesanvioù roman roet d'an dud uhel, ha netra ken.
Mab e oa da João Iañ, roue Portugal
Ne zimezas ket ha divugel e oa.
Beziet eo er Mosteiro da Batalha

## Enorioù

* E 1931 eo bet savet un delwenn anezhañ gant Francisco Franco de Souza war plasenn ar C'henwerzh e Naoned
* E 1960 eo bet savet un monumant e Lisboa evit kounlidañ e 500vet deiz-ha-bloaz, dindan an anv Padrão dos Descobrimentos
* E 1994 eo bet derc'hennet war bilhedoù bank Portugal 10 000 escudos.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Herri VII (Bro-Saoz)

Herri VII Tudor (28 a viz Genver 1457 - 21 a viz Ebrel 1509) a oa ur priñs kembreat hag a zeuas da vout roue Bro-Saoz, eus 1485 betek e varv. Ar roue kentañ eus an tiegezh Tudor e voe. Brezhoneger e oa peogwir en doa kavet repu e Breizh e 1471, pa oa Brezel an Div Rozenn e Bro-Saoz. Goude bezañ tremenet tost 14 vloaz en harlu e Dugelezh Breizh e tec'has kuit da Vro-C'hall ha distreiñ a reas da Vro-Saoz evit bezañ kurunet roue. Dont a reas a-benn da c'hourlakaat ar peoc'h d'ar vro goude tregont vloaz a vrezel diabarzh. Sevel a reas e vab Herri VIII war e lerc'h war dron ar roue.

## E vuhez
### Yaouankiz

Ganet e oa e Kastell Penfro e Kembre. E dad e oa Edmond Tudor, kont Richmond, hantervreur d'ar roue Herri VI, hag e vamm e oa Margaret Beaufort, un diskennadez da Yann Gent, mab da Edouarzh III (Bro-Saoz). Tremen a reas e vugaleaj gant e eontr Jasper Tudor, Kont Pembroke.

## Dimezioù

Dimeziñ a ra da Elesbed York, merc'h ar roue Edouarzh IV, d'an 18 a viz Genver 1486. Seizh bugel o deus.

## E vugale

* Arthur Tudor, Priñs Kembre, pried kentañ Catherine of Aragon.
* Margaret Tudor, pried James IV Bro-Skos, mamm-guñv da James Iañ Bro-Saoz.
* Herri VIII , roue war-lerc'h Herri VII.
* Mari Bro-Saoz (1496-1533) dimezet da Loeiz XII, addimezet da Charles Brandon.
| En e raok: Richarzh III | Roue Bro-Saoz 1485 – 1509 | War e lerc'h: Herri VIII |

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Le gallo, d'ouyou qu'i vient? p. 151, Jean-Luc Laquittant, embannadurioù Les Oiseaux de papier, miz Ebrel 2015
# Herri VI an Impalaeriezh Santel

Herri VI an Impalaeriezh Santel (1165-1197) a oa Impalaer Santel adal 1190 betek e varv e 1197. Roue Sikilia e oa ivez.

## Dimeziñ ha bugale

* Costanza d'Altavilla (1154-1198)
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Herri al Leon

Herri al Leon (1129/1131-1195), pe Heinrich der Löwe en alamaneg, a voe Dug Sachsen (evel Herri III) adal 1142 ha dug Bavaria (evel Herri XII) adal 1156, div zugelezh a zalc'has betek 1180. Unan eus galloudusañ priñsed Alamagn e oa, ken na deuas e gevezer ha kenderv eus an tiegezh Hohenstaufen Friedrich Barbarossa, hag e vab Herri VI, da dennañ digantañ Dugelezh Sachsen ha dugelezh Bavaria

## E vuhez

Mab e oa da Herri al Lorc'hus, dug Bavaria ha Sachsen, hag a oa mab da Herri an Du, dug Bavaria. E vamm a oa Gertrud von Sachsen, merc'h nemeti an impalaer Lotar II, pe Lotar von Supplinburg, ha Richence von Nordheim, pennhêrez douaroù sakson Nordheim ha Braunschweig-Lüneburg.
# Inizi Nggela

An Inizi Nggela, a-wechoù Inizi Florida, a zo un enezeg vihan en Inizi Salomon e mervent ar Meurvor Habask.

## An inizi

* Nggela Sule, an hini vrasañ, a vez graet anezhi Enez Florida (Florida Island) ivez
* Tulagi
* Gavutu
* Tanambogo

## Notenn

* ↑ Solomon Islands Tourism
# Inizi Orc'h

Inizi Orc'h (Arcaibh e gouezeleg Skos hag Orkney e saozneg) zo un enezeg e Mor an Hanternoz, an hini dostañ da hanternoz douar-bras Bro-Skos, e Breizh-Veur. Un 70 enezenn zo anezho gant 20 000 annezad bennak. Met n'eus tud o chom nemet en un tregont bennak, ha dreist-holl en hini vrasañ, Mainland, e kêrioù Kirkwall ("Baile na h-Eaglaise" e gouezeleg) ha Stromness ("Srom Nis" e gouezeleg). Ur gontelezh e oa, un “takad enezek” etre 1975 ha 1996, ha hiziv eo unan eus rannoù melestradurel diazez Skos.

## An inizi

Sede anvioù an inizi pennañ :
* Tìr Mòr (enni emañ ar gêr-benn, Kirkwall),
* Hoigh (pe "Hoy" hervez an anv saoznek),
* Raonullsaidh (South Ronaldsay) (er Su)
* Rinneansaidh (North Ronaldsay) (en Norzh)
* Romhsaidh (Rousay)
* Sanndaidh (Sanday),
* Srònsaish (Stronsay) ha
* Ueastraidh (Westray) en Norzh.
* Iadaidh (Eday)
* Siàpansaidh (Shapinsay)
Ur gorread a 975 km² a zo d'an enezeg a-bezh.

## Douaroniezh

Ar c'hrag eo danvez pennañ an inizi nemet tammoù greunit ha gneiss a zo ivez.

## Ekonomiezh

Ar gloan tennet eus an deñved a zo bet unan eus pinvidigezhioù an inizi hag al lin ivez. Hiziv e vev meur a annezad diwar ekonomiezh an eoul-maen p'eo porzh Flotta al lec'h ma'z erru an eoul-maen diouzh ar puñsoù a gaver e Mor an Hanternoz. Srom Nis (Stromness) eo ar porzh ma'z eus listri-treizh evit ober al liamm gant an douar-bras.

## Wiski

Highland Park eo anv ar wiski graet er vro.

## Sellet ivez

Un enezeg all, dizoloet er XVII$^{vet}$ kantved, a zo bet roet dezhi un anv a ra dave da Inizi Orc'h : Inizi Orc'h ar Su e mervent ar Meurvor Atlantel.
# Inizi Paracel

An Inizi Paracel, pe inizi Xisha (西沙群岛 e sinaeg, Hoàng Sa e vietnameg), zo inizi e Mor Su Sina, ha tabut diwar-benn piv zo perc'henn dezhe etre Republik Pobl Sina Taiwan ha Vietnam.
# Inizi Nikobar

Inizi Nikobar a zo un enezeg e reter Meurvor Indez. Un darn eus tiriad Inizi Andaman ha Nikobar ez int. Er gevred da India emaint hag er gwalarn da Sumatra. Perc'hennet e voent gant Danmark, a werzhas anezho da Vreizh-Veur en XIXvet kantved.

## Pennadoù kar

* Impalaeriezh trevadennel Danmark
# Inizi Orc'h ar C'hreisteiz

Inizi Orc'h ar C'hreisteiz pe, reishoc'h ent-douaroniezhel Inizi Orc'h ar Su, zo un enezeg e Meurvor ar Su. Evel ma'z int un darn eus Antarktika n'eus riegezh ebet warno hervez ar gwir etrebroadel, met arc'het int gant ar Rouantelezh-Unanet (evel un darn eus Tiriad Antarktika Breizh-Veur) hag Arc'hantina.

## Daveennoù

* ↑ Ti-embann ar Skolioù brezhonek (T.E.S.), Kartenn ar Bed, 1999
# Inizi Pitcairn

Inizi Pitcairn (Pitcairn Islands e saozneg, Pitkern Ailean e pitkerneg), ent-ofisiel Inizi Pitcairn, Henderson, Ducie hag Oeno (Pitcairn, Henderson, Ducie and Oeno Islands), zo un enezeg a beder enezenn hag an diwezhañ trevadenn breizhveuriat er Meurvor Habask.
Adamstown eo ar gêr-benn, en Enez Pitcairn. En tu-hont da Enez Pitcairn emañ Henderson, Ducie hag Oeno ; didud eo an teir enezenn-se. Diskennidi eus lestrad ar Bounty eo a zo o chom eno. N’eus nemet un 60 bennak a dud bremañ en holl, ha dollar Zeland-Nevez eo ar moneiz.

## Poblañs

250 a dud a oa e 1936, ha 56 e 2014.
* An enezeg
* Eneziz Pitcairn e 1916

## Liammoù diavaez

* (en) Gouarnamant Inizi Pitcairn
* (fr) Mel Pitcairn, gwellañ ha yac'husañ mel zo er bed mar kreder er bruderezh

## Notennoù

* ↑ Pitcairn Census. Pitcairn Islands Study Center.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Inizi Ryūkyū

Inizi Ryūkyū (南西諸島 Ryūkyū rettō), anvet ivez Inizi Nansei (南西諸島 Nansei-shotō, ar pezh a dalv "inizi ar mervent") a zo un aradennad enezennoù e kornaoueg ar Meurvor Habask, war bevenn Mor Sina ar Reter, etre Enez-Kyushu ha Taiwan. Perc'hennet eo an inizi-se gant Japan. Rannet eo an enezeg-se e daou evit a sell ar velestradurezh: ar re en norzh a zo staget ouzh Kyushu, ha Ryūkyū-shotō er su. Okinawa eo an enezenn vrasañ. Komzet e vez yezhoù ryoukyouek eno.
# Inizi Pelagie

Inizi Pelagie (Isole Pelagie en italianeg) a zo un enezeg teir enezenn vihan er Mor Kreizdouar, etre Malta ha Tunizia, er su da Sikilia. Perc'hennet int gant Bro-Italia, ha mont a reont d'ober kumun Lampedusa e Linosa, e Proviñs Agrigento e Sikilia.

## An inizi

* Lampedusa, an hini vrasañ, 20,2 km², un tammig en tu-mañ da 6 000 a dud o vevañ enni
* Linosa, 5,43 km², war-dro 430 a dud
* Lampione, didud, 0,36 km²
Lampedusa ha Lampione a zo lodek en Afrika tra ma'z eo Linosa lodek en Europa. Ur skouer ral eus un enezeg treuzkevandirel ez eo.
# Inizi Pêr ha Paol

Inizi Pêr ha Paol (e portugaleg: Arquipélago de São Pedro e São Paulo) a zo un enezeg er biz da arvor Brazil, anezhi ur 15 a enezennoùigoù ha kerreg e-kreiz lodenn gehederel ar Meurvor Atlantel.
War-dro 625 km emaint er biz da Enez Fernando de Noronha, 990 km diouzh kêr Natal e Brazil, 1 630 km er mervent da inizi ar C'hab Glas, ha 1 824 km diouzh enezeg ar Bissagos, er-maez da aod Ginea-Bissau, en Afrika. Perc'hennet int gant Brazil, ha stag ouzh stad Pernambuco.

## Istor

Dizoloet e voent dre zegouezh gant merdeerien bortugalat. Ur morlu a seizh karavelenn, d'an 20 a viz Ebrel 1511, dindan urzhioù Garcia de Noronha, a yoa war e hent d'an Indez, hag a reas e gentañ peñse (hervez al Livro das Armadas, n'eas nemet daou lestr betek penn ar veaj) .
# Inizi Salomon

Inizi Salomon (Solomon Islands e saozneg) zo ur stad er Meurvor Habask, er gwalarn da Vanuatu, anezhi meur a enezeg. Honiara eo ar gêr-benn.

## An anv

Ar Spagnol Álvaro de Mendaña a voe an European kentañ o weladenniñ an inizi adalek ar 7 a viz C'hwevrer 1568. Eñ hag e vartoloded a gave dezho o doa kavet bro Ofir, bro orin aour ar roue Salomon er Bibl, hag anvet e voent ganto Islas Salomón.

### Stumm saoznek

Ar stumm ofisiel gant gouarnamant ar vro eo Solomon Islands hep ger-mell e pep degouezh. Graet e veze gant ar ger-mell da vare an trevadennerezh.

## Ar proviñsoù

9 froviñs zo, melestret gant pep a guzul proviñsel, 10 ma konter kêr Honiara ouzhpenn, melestret gant ur c'huzul-kêr.
* Proviñs Kreiz
* Choiseul
* Guadalcanal
* Isabel
* Makira-Ulawa
* Malaita
* Rennell ha Bellona
* Temotu
* Proviñs ar C'hornôg
* Honiara, ar gêr-benn

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Kartenn ar bed: ar Stadoù, Ti-embann ar skolioù brezhonek, 1999; Geriadur brezhoneg An Here, 2001; p. 1433; Atlas Breizh, "kartenn bolitikel ar bed", Coop Breizh, 2011, p. 30.
Melanezia : Fidji • Kaledonia-Nevez • Papoua Ginea-Nevez • Papoua ar C'hornaoueg • Inizi Salomon • Vanuatu
Mikronezia : Guam • Hawaii • Kiribati • Inizi Mariana an Norzh • Inizi Marshall • Atoll Midway • Stadoù Kevreet Mikronezia • Nauru • Palau • Wake
# Emmanuel de La Villéon

Emmanuel de La Villéon, ganet d'an 29 a viz Mae 1858 e Felger ha marvet d'an 9 a viz Genver 1944 e Pariz, a oa ul livour impresionour breizhat.
* La Villéon - Lever de soleil
* La Villéon - Recherches décoratives
* La Villéon - Étude de coquelicots

## Liamm diavaez

* Les amis du musée Emmanuel de La Villéon
# Emmeline Pankhurst

Emmeline Pankhurst (ganet Goulden; 15 a viz Gouhere 1858 – 14 a viz Even 1928) a oa ur stourmerez politikel ha penn ar strollad benelourezed Suffragette a stourme evit gwirioù ar merc'hed dreist-holl ar gwir votiñ.
Taget kreñv e oa dre he zoareoù stourm, an istorourien a dabut c'hoazh evit gouzout ma oant bet efedus pe get. He labour a vez lakaet war-raok memestra evel ur bazenn diazez ha bras evit gwirioù ar merc'hed er Rouantelezh-Unanet.
Ganet e Moss Side, Manchester, adal kerent stourmerien politikel, Pankhurst he devoa graet anaoudegezh gant al luskad merc'hed o stourm evit ar gwir votiñ pa oa he 14 vloaz.
# Emmanuelle Khanh

Emmanuelle Khanh, bet ganet d’an 12 a viz Gwengolo 1937 e Pariz hag aet d’an Anaon d’ar 17 a viz C'hwevrer 2017 er memes kêr, a oa ur stilourez hag ur penn-embregerezh c'hall.
# Emmanuelle Riva

Emmanuelle Riva, bet ganet Paulette Germaine Riva d'ar 24 a viz C'hwevrer 1927 e Cheniménil (Vosges, Bro C'hall) hag aet d'an Anaon d'ar 27 a viz Genver 2017 e Pariz, a oa un aktourez hag ur varzhez c'hall.
Anavezet e voe dreist-holl evel Elle er film Hiroshima mon amour, Barny e Léon Morin, prêtre, Thérèse Desqueyroux er film deuet er-maez e 1962 hag Anne e Amour, e-touez ur bern rolloù all.

## Liammoù diavaez

* (en) Emmanuelle Riva war IMDb
# Emmanuel Svob

Emmanuel Svob (Naoned, 5 Mezheven 1874 - An Oriant, 28 Mae 1946) a voe maer an Oriant dre deir gwech.
Genidik e oa eus Naoned ha dont a reas d'an Oriant da labourat en ur vravigerezh.
Sevel a reas ur gevelouri kerkent ha 1913, ha bodañ a reas tud en-dro dezhañ evit sevel an Union Coopérative Lorientaise. E penn ar gevelouri-se e voe e-pad ur pennad. E 1919 e voe dilennet er c'huzul-kêr ; goude bezañ kuzulier en tu-enep e teuas da vezañ maer e miz Mae 1925. Koll a reas e garg e 1929, met adkavout a reas anezhi e miz Mae 1935. D'ar 1añ a viz Ebrel 1941 e roas e zilez, dre ma ne felle ket dezhañ touiñ fealded d'ar marichal Philippe Pétain ha da renad Vichy.
Maer e voe adarre eus ar 1añ a viz Gwengolo 1944 da viz Ebrel 1946. D'ar mare-se ivez e oa kuzulier e kanton an Oriant-Kreiz. Reiñ a reas e zilez eus e gargoù e 1946 peogwir e oa klañv-bras ha mervel a reas miz war-lerc'h.
Ur merour mat e voe, ha dindan e ren evel maer e voe kaset meur a dra war-raok en Oriant : lakaat a reas prenañ maner Soe e Plañvour gant ar gumun evit degemer bugale skolioù an Oriant en o amzer vak, hag e 1936 e voe digoret un herberc'h yaouankiz er maner-se ; lakaat a reas sevel gar ar c'hirri-boutin er vali Chazelles. Da vare e respetad kentañ, e 1927, e voe digoret porzh-pesketa Keroman.

## Liammoù diavaez

* (fr) patrimoine.lorient.bzh
* (fr) maitron.fr
* (fr) Emmanuel Svob, les socialistes bretons et le mouvement coopératif de consommation de 1905 à 1939, Robert Gautier
# Emmanuel Le Maout

Jean-Emmanuel-Marie Le Maout, bet ganet d'an 29 a viz Kerzu 1799 e Gwengamp (Aodoù-an-Hanternoz, Breizh) hag aet da Anaon d'an 23 a viz Mezheven 1877 e Pariz (Seine, Bro-C'hall), a oa ul louzawour hag un naturour breizhat.
Mab e oa d'an apotiker Efflam Le Maout (1764-1852) ha da Marie Thérèse Le Deuc (1775-1817).

## Listenn al laboused studiet gantañ
### Genadoù

* A : Ardeotis,
* C : Coragyps.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Ober a reer gant ar berradur Le Maout e metoù al loenoniezh.
# Emmanuel Sapira

Emmanuel Sapira a zo bet ganet e 1900 e Roumania ha marvet e 1943.
Meurc'hoarier echedoù roumanian-belgiat eo.

## Disoc'hoù

* 2vet e Kampionad belgiat an echedoù e Gent (1923) (trec'h e voe George Koltanowski) ;
* 2vet e Brusel (1923) (trec'h e voe George Koltanowski) ;
* 1añ en Antwerpen e 1924 ;
* 10vet e Brusel (1924) (trec'h e voe Edgard Colle) ;
* 2vet e Brusel (1925) (trec'h e voe Edgard Colle) ;
* 3vet e Spa (1926) (trec'h e voe Friedrich Sämisch ha George Alan Thomas) ;
* 5vet/7vet en Antwerpen (1927) (trec'h e voe George Koltanowski) ;
* 5vet/7vet e Hastings (1927-1928) ;
* 5vet/7vet en Hastings (1928-1929) .

## Liam diavaez

* Stadegoù Arthur Dunkelblum e ChessWorld
# Emmanuel ar C'haerskriver

Emmanuel ar C'haerskriver, pe Emmanuel Dériennic e anv en ti-kêr, bet ganet d'an 9 a viz Meurzh 1908 e Gwengamp hag aet d'an Anaon d'ar 5 a viz Genver 1965 er bredospital e Kemper, a oa ul livour hag ur skrivagner breizhat. Kavout a reer an hanter eus e oberennoù e Dastumad an Arz garv e Lausanne.

## Un nebeud oberennoù

* Bal à l'Opéra (Bal er c'hoarigandi)
* Mort de mon petit cheval (Marv ma marc'h bihan)
* Sirène des mers (Morganez ar morioù)

## Liammoù diavaez

* (fr) Mirdioù Lausanne diwar e benn]
* (fr) E oberennoù e Mirdi Lausanne
* (fr) fanchlepivert, Emmanuel, le calligraphe, peintre fou guingampais découvert par Dubuffet, 31 a viz Kerzu 2015 war lechodelargoat.fr
* (fr) Deriennic emmanuel, dit « le calligraphe », war abcd-artbrut.net
# Ernest de Chamaillard

Ernest de Chamaillard pe Ernest Marie Félix Ponthier de Chamaillard, bet ganet d’an 9 a viz Kerzu 1862 e Gourlizon hag aet d’an Anaon d’an 30 a viz Gwengolo 1931 en Eaubonne, a oa ul livour breizhat.
Mab d'ur breutaer eus An Uhelgoad e oa, ha breutaer e voe ivez, e Kastellin, evit gounit e vara. Difenn a reas Paul Gauguin a-enep an davarnourez Marie Henry e prosez an taolennoù.

## Un nebeud oberennoù

* Tornaod Douarnenez, war-dro 1900
* Mogerioù-kreñv Dinan e diskar-amzer
* Traoñienn Treboull

## Teknikoù/Skolioù

* Skol Pont-Aven

## Gwelet ivez

* Paul Gauguin
* Roll al livourien e Breizh en XXvet kantved

## Levrlennadur

* Peintres des Côtes de Bretagne, 4. De Quimper à Concarneau, de Pont-Aven à l'anse du Pouldu , Léo Kerlo ha Jacqueline Duroc, Chasse-Marée, 2006, 224 p., ISBN 9782914208833
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Ernest du Laurens de la Barre

Ernest du Laurens de la Barre (1819-1881) a oa ur skrivagner gallek eus Breizh-Izel.