OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Finn

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Finn zo un anv-den hag un anv-lec'h.

## Anv-tiegezh

Un anv-tiegezh alamanek ha saoznek eo.

## Mojennoù

* Fionn mac Cumhail, pe Finn mac Cumhal hervez an heniwerzhoneg, troet e Finn McCool e saozneg, brezelour en henvojennoù;
* meur a bennroue
** Eber Finn, 1700 BC (AFM), 1287-1286 BC (FFE)
** Cearmna Finn, 1533-1493 BC (AFM), 1155-1115 BC (FFE)
** Finn mac Blatha, 952-930 BC (AFM), 725-705 BC (FFE)
** Duach Finn, 904-894 BC (AFM), 679-674 BC (FFE)
** Ailill Finn, 795-786 BC (AFM), 586-577 BC (FFE)
** Fiatach Finn, 36-39 AD (AFM), 25-28 AD (FFE)

## Lennegezh

* Huckleberry Finn, er romantoù The Adventures of Tom Sawyer hag Adventures of Huckleberry Finn
* Phineas Finn, e romantoù Anthony Trollope, Phineas Finn ha Phineas Redux
* The Finn, er romant skiant-faltazi Neuromancer gant William Gibson e 1984.
* Finn: A Novel, ur romant gant Jon Clinch e 2007, diwar-benn tad Huckleberry Finn.

## Lec'hioù
### Iwerzhon

* River Finn (County Donegal),
* River Finn, Erne River tributary,

### Stadoù-Unanet

* Finn Lake, Minnesota,
* Finn Township, Logan County, North Dakota,

## Pennadoù kar

* Fin
* Fine
* Flynn
# Finnian Cluain Eraird

Sant Finnian a oa ur manac'h katolik eus Iwerzhon a veve er VI$^{vet}$ kantved. Sevel a reas abati Cluain Ioraird, pe Clonard e saozneg, ma voe abad. Lesanvet e voe "kelenner sent Iwerzhon". Diskibl e oa da sant Dewi. Mervel a reas e 549 pe war-dro.
# Finnmark

Finnmark zo unan eus kontelezhioù ("fylke") Norvegia, an hini hanternosañ anezho. E 2014 e oa 75 207 a dud o vevañ enni. En em astenn a ra war 48 673 km². Vadsø eo ar gêr-benn.
E Finnmark emañ an darn vrasañ eus Samied Norvegia o vevañ.
# Finneg

Un yezh ouralek eus is-skourr ar yezhoù finnek eo ar finneg (suomi), komzet gant tro-dro da 6 milion a dud en holl (1999) e Finland (4,7 milion a dud e 1993, pe 93,5% eus ar boblañs), Karelia e Rusia (Europa), e Traoñienn Torne e Sveden, e Finnmark e Norvegia, hag ivez e Kanada hag er Stadoù-Unanet.
Kar eo ar finneg d'an estoneg hag a-dostoc'h ivez d'ar c'harelieg.
Skrivet e vez ar finneg gant al lizherenneg latin hep al lizherennoù c, q, w, x, y, (implijet evit gerioù o tont eus yezhoù all nemetken), ha gant un nebeud lizherennoù ispisial ouzhpenn: ä, ö, ü.
Ur yezh daspegel eo ar finneg, evel an holl yezhoù finnek-ougrek, ha 15 troad a vez implijet ivez.
Evit ar fonologiezh e c'hell ar vogalennoù hag ar c'hensonennoù bezañ berr pe hir. Pa vezont hir e vezont skrivet div wech er skritur.

## Yezh ar sinoù

* Ar re vouzar a ra gant Yezh ar Sinoù Finnek.

## Gwelet ivez

* Yezhoù finnek-ougrek

## Liammoù diavaez

* Free Finnish - English - Finish Dictionary
* Finnish - English - Finish Dictionary, with spelling corrections and forms of word convert
* Finnish language on Ethnologue
* Finnish grammar
* The Finnish language --- a great list of resources
* Finnish regional dialects
* Finnish - English Dictionary: from Webster's Online Dictionary - the Rosetta Edition.
* English-Finnish-English Dictionary
* Another English-Finnish-English Dictionary
* Free online resources for learners
* FINTWOL - The most advanced morphological analyzer of Finnish
* «Tuuli» (Inflexion and Syntax of Finnish Verb – computer programme)
* SFS 4600 Standard - Orthography in Finnish
* The Finnish verb paradigm - The Finnish verb paradigm (in Finnish)
* The 2,253 possible forms of the Finnish noun kauppa 'shop'
* News and newspapers in the Finnish language
* English-Finnish vocabulary quizzes
* Finnish tongue twisters
* Finland travel Club Links about Finnish language
# Finioù

Finioù :
| Ar maerdi. ||
| Anv gallaouek | Feins |
| Anv gallek (ofisiel) | Feins |
| Bro istorel | Bro Roazhon |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Il-ha-Gwilen |
| Arondisamant | Roazhon |
| Kanton | Entraven |
| Kod kumun | 35110 |
| Kod post | 35440 |
| Maer Amzer gefridi | Alain Fouglé 2020-2026 |
| Etrekumuniezh | Kumuniezh kumunioù bro Elvinieg |
| Bro velestradurel | Bro Roazhon |
| Lec'hienn Web | http://www.feins.fr |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 1 026 ann. (2020) |
| Stankter | 50 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 48° 19′ 47″ Norzh 1° 38′ 19″ Kornôg / 48.3297222222, -1.63861111111 |
| Uhelderioù | kreiz-kêr : 105 m bihanañ 56 m — brasañ 104 m |
| Gorread | 20,35 km² |
| Finioù ||
| kemmañ |
'Finioù ('Feins e galleg) a zo ur gumun eus Breizh e departamant Il-ha-Gwilen.

## Anv

* J-Y Le Moing (1990) : "ad Fines".
* Gerdarzh ː war an harzh, war ar vevenn.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved
#### Brezel-bed kentañ

* Mervel a reas 53 gwaz abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 5,24% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911 ; unan anezhe a varvas d’an 22 a viz Eost 1914 en Emgann RossignolVirton e Belgia, soudarded e oa er 1añ Rujumant Troadegiezh Drevadennel

#### Eil Brezel-bed

* Mervel a reas daou zen ag ar gumun abalamour d'ar brezel; unan anezhe a voe kaset d’ur c’hamp-bac’h, mervel a reas e Kaltenkirchen (Schleswig-Holstein) en Alamagn.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Ar stank.
* Stank Boulet.
* Gwazh Boulet.
* Stank ha gwazh Boulet.
* An iliz katolik.
* Iliz katolik Sant Varzhin.
* Ar monumant.
* Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, bet savet e miz Mae 1921, luc’hskeudennoù.
* Plakenn ar re varv (1914-1918) en iliz katolik, luc’hskeudennoù.

## Emdroadur ar boblañs

Niver a annezidi

## Melestradurezh

Roll ar vaered :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| Meurzh 2008 | → bremañ | Alain Fouglé | | |
| Meurzh 2001 | Meurzh 2008 | Jean-Yves Praud | PS | Kuzulier jeneral kanton Sant-Albin-Elvinieg |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Tud
### Ardamezeg ar familhoù

* de Beaucé
* Aotrounez Chambellé
* En argant e erez en sabel pigoset hag iziliet en gul, e sourinan en aour'.'

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr)Lec'hienn ofisiel ar gumun

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* ↑ (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Monumant ar re varv - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
* ↑ (fr)Université de Lille
* ↑ (fr)Memorial Genweb
* ↑ (fr)Memorial Genweb
# Elegua

Elegua zo un oricha (Yoruba : Èṣù-Ẹlẹ́gbára, skrivet ivez Eleggua pe Eleguá en Amerika spagnolek) doue an hentoù e relijionoù ar Santeria, Umbanda, Quimbanda, Candomblé ha Palo Mayombe. Klotañ a ra gant Sant Mikael, Sant Anton Padova pe Mabig Jezuz Atocha er relijion gatolik.

## Azeulerezh

Da Eleguá e vez kinniget pesked, gwinardant, butun. Aberzhet e vez mennoù givri, kilheien, logod, pe hutia pe jutia .
# Elektra (merc'h Agamemnon)

Elektra a oa merc'h Agamemnon ha Klytaimnestra, ha c'hoar Orestes.
# Elektrokardiografiezh

Elektrokardiografiezh (ECG pe EKG) a zo enrolladur ur skeudennadur grafikel eus aktivelezh elektrek ar galon diouzh an amzer dre elektrodennoù staget ouzh ar c'hroc'hen. Dont a ra elektrografiezh deus ar gresianeg elektro, kardio evit kalon, ha graf evit "skrivañ".
Elektrokardiogram a zo ar skrivadur (war ar paper pe ar skramm) eus an aktivelezh-mañ. Elektrokardiograf a zo ar beñveg hag a enroll.
An elektrokardiografiezh a ziskouez ur skeudennadur eus aktivelezh elektrek ar galon ; graet 'vez buan, hep poan na dañjer. Ma 'z eus moaien da bep hini da gompren an elektrokardiogramoù, n'eus nemet ar vedisined hag a c'hell interpretiñ an disoc'hoù ha lakaat war-wel kudenn-mañ-kudenn enne.
Aktivelezh ar galon hag a c'han diwarni he stegnadennoù a c'hell bezañ enrollet gant elektrodennoù lec'hiet e lodennoù disheñvel eus ar c'horf ; diskouez a ra an diforc'hioù voltadur etre div elektrodenn diwar aktivelezh kigenn ar galon, ar miokard. Anavezet eo abaoe labourioù Carlo Matteucci e 1842.
Mont-en-dro periodek ar galon a vez diskouezet splann ouzh an elektrokardiogram ha diwar-se e teu aes da dermeniñ ur c'helc'hiad kalon hag e badelezh (ar beriodenn muzuliet e eilennoù) hag a zo tro-dro d'un eilenn. En ur rannañ 60 eilenn gant ar beriodenn-mañ e kaver (ar frekañs :) an niver a gelc'hiadoù a zo en ur vinutenn, an talm kalon (muzuliet e stegnadenn dre vinutenn) eo. Kemmañ a ra an talm kalon diouzh an hinienn, an oad, ar strivoù graet hag ar gourdonerezh a c'hell bezañ gant an den.
# Elefsina

Elefsina (Ελευσίνα e gresianeg ; Ἐλευσίς Eleusis en henc'hresianeg) zo ur gêr hag ur gumun e rannvro Attika, e Gres. Emañ e goueled Pleg-mor Saronikos, un ugent kilometr bennak diouzh Aten.
En Elefsina e veze lidet Kevrinoù Eleusis en Henamzer, hag eno ivez e voe ganet Aesc'hulos. Hiziv ez eo ur gêr industriel, gant brasañ purerezh tireoul Gres. Lakaet eo bet da Gêr-benn Europat ar Sevenadur e-pad ar bloaz 2023.

## Notennoù

* ↑ European Capitals of Culture
# Elektra

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Elektra (Ἠλέκτρα e henc'hresianeg) a zo anv meur a vaouez e mojennoù Hellaz kozh.
* Elektra, ur Bleiadenn,
* Elektra, an Okeanidenn,
* Elektra, un Danaidenn, merc'h da Zanaos ha Polykso. Dimeziñ a reas da Peristhenes, mab da Aigyptos ha Kaliadne. Lazhañ a reas he gwaz.
* Elektra, merc'h da Agamemnon ha Klytaimnestra, c'hoar da Orestes.

## Arz

* Elektra, ur pezh gant Sofokles
* Elektra, ur pezh gant Euripides
* Elektra, ur c'hoarigan gant Richard Strauss
* Mourning Becomes Electra, ur pezh-c'hoari gant ar skrivagner amerikan Eugene O'Neill
* Elektra, ur c'hoarigan gant Mikis Theodorakis
* Elektra, ur c'hourharozez e bed Marvel Comics
* Elektra: Assassin, ur c'homic gant Bill Sienkiewicz ha Frank Miller
** Elektra ur film gant Rob Bowman, diazezet war an dudenn comics
* Electra, ur film gant Michael Cacoyannis
* Elektra King, anv an aktourez c'hall Sophie Marceau er film The World is Not Enough .

## Lec'hioù

* Electra (Texas)
* Electra Building, Vancouver, ur skraper-oabl

## A bep seurt

* (130) Elektra, un asteroidenn
* kemplezh Elektra, er bredelfennerezh
* Electra, ur c'hazh e levr T. S. Eliot, Old Possum's Book of Practical Cats

## Tud a vremañ

* Carmen Electra, ur ganerez hag aktourez stadunanat a weler gwisket berr war goloioù magazinoù zo.
# Eleginus

Eleginus :
| Eleginus gracilis ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Actinopterygii |
| Urzhad : | Gadiformes |
| Kerentiad : | Gadidae |
| Genad : | Eleginus |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Eleginus zo ur genad e rummatadur ar pesked, ennañ daou spesad kar d'ar moru.

## Spesadoù

* Eleginus gracilis
* Eleginus nawaga
# Elegy Written in a Country Churchyard

Elegy Written in a Country Churchyard ("Klemmgan skrivet en ur iliz er maezioù") zo ur varzhoneg saoznek savet e gant ar barzh saoz Thomas Gray (1716-1771) a-c'houde marv e vignon ar barzh Richard West. Unan eus ar brudetañ barzhonegoù saoznek eo, gwelet evel merk deroù ar romantelezh.

## Ar varzhoneg

En ur vered emañ ar barzh o sellout en-dro dezhañ hag o venegiñ ar pezh a glev hag a wel en diabell : ar goukoug, ur labourer-douar oc'h arat.
E berr e tenn d'ur Memento mori hag e echu e doare ur c'h-Carpe diem.

## Troidigezhioù
### E brezhoneg

Troet eo bet an oberenn e brezhoneg e lodenn diwezhañ al levr L'ancien Vers breton, gant Emile Ernault, e rann diwezhañ al levr, titlet Deux autres poésies : "L'Elégie de Gray" ; "À la mémoire de Marguerite Philippe". E gwirionez eo teir zroidigezh zo eus klemmgan Thomas Gray :
* unan e krennvrezhoneg (adal ar bajenn 50 betek 62), e gwerzennoù,
* unan e galleg (adal ar bajenn 51 betek 63),
* unan e brezhoneg a-vremañ (adal ar bajenn 64), e gwerzennoù.

### E galleg

* Gant Marie-Joseph Chénier, e 1811,
* Gant Emile Ernault, e 1912, meneget uheloc'h.
# Ghislarengo

Ghislarengo (Ghislarengh e piemonteg) zo ur gumun en Italia, e proviñs Vercelli, e rannvro Piemonte.
# Ghj (lizherenn)

Un deirgrafenn eo Ghj, ghj implijet gant ar c'horseg evit skrivañ ar son kensonennel [gj] pe [ɟ]. A-wechoù e vez implijet ghi en he lec'h ivez.
| Lizherennoù gant diakritikoù : | Áá · Ää · Åå · Ćć · Čč · Éé · Łł · Ññ · N̈n̈ · Óó · Öö · Øø · Šš · Úú · Üü · Žž |
| Digramoù : | Ch · C'h · Dd · Dz · Ǆ · Dx · Gb · IJ · Kp · LJ · LL · Mb · Mp · Nd · Ng · NJ · Nk · Ns · Nt · Nz · Ȣ · Sh · Th |
| Trigramoù : | Dzs Ngb Nkp Sch Tsh |
| Lizherennoù ispisial : | Ææ · ɑ · Ɓɓ · Ↄↄ · Ɗɗ · Ðð · Ðđ · Ðɖ · Ɛɛ · Ʒʒ · Ə · Ǝǝ · Ƒƒ · Ɠɠ · Ɣɣ · Ȝȝ · Ƴƴ · Ƣƣ · Ħħ · Ⱶⱶ · Ƕƕ · ĸ · Ŋŋ · Œœ · Ɔɔ · Ɽɽ · Ȣȣ · ſ · ß · Ʃʃ · Ʋʋ · Ɯɯ · Ⅎⅎ · Ȥȥ · Þþ · Ƿƿ · Ƨƨ · Ƽƽ · Ƅƅ |
# Ghillie suit

Ur ghillie suit zo ur pezh-dilhad graet evit bezañ kuzhet ar gwellañ ma c'haller en un endro naturel, oc'h implijout ar memes livioù, danvez pe neuz evit an endro. Gellet a ra bezañ implijet gant soudarded, chaseourien pe naturourien. Ar re gentañ oc'h implijout ur ghillie suit a vije bet soudarded skosat al Lovat Scouts da vare Eil Brezel ar Voeren (1899-1902).
Terriñ stummoù un den er gweledva ha kordañ gant e livioù eo pal nesañ ar ghillie suit. Gellet a ra bezañ e stumm ur c'habell, pe ur chupenn ha bragoù, livet hervez liv boas plant ur c'hevandir hag ur c'houlz-bloaz. Peurliesañ e ouzhpenner elfennoù dastumet war al lec'h en natur (delioù, brankoù) dezhañ. Deskiñ a ra ar snipers louzañ o ghillie suit gant poultrenn pe frigas evit kuzhat gwelloc'h c'hoazh.

## Etimologiezh

Dont a ra an anv saoznek ghillie eus gouezeleg Skos gille, a dalvez paotr pe mevel. Implijet e veze evit ober anv eus ar baotred yaouank a laboure evit an dud a renk uhel en ur sikour anezho da vare o abadennoù chaseal pe pesketa. Gellet a ra dont an anv ivez eus ar Gille Dubh, ur spered eus an natur e mitologiezh Skos, a veze gwisket gant delioù.

## Daveennoù

* ↑ (en) PEGLER Martin, Out of nowhere: A History of the Military Sniper, Osprey Publishing, 2004,
* ↑ (en) GOLDEN Kathleen, How to make a ghillie suit, war National Museum of American History, 09/09/2014 (lennet d'an 21/08/2024)
# Ghisunaccia

Ghisunaccia zo ur gumun eus Korsika, e departamant Korsika-Uhel. Emañ war aod ar reter, e-kichen genoù ar stêr Fiumorbu.
Gwechall e oa e pieve Aleria.

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (fr) (co) Lec'hienn an ti-kêr
# Ghiyath al-Kashi

Ghiyath al-Kashi pe al-Kachi (غياث الكاشي ; "Ghiyath a gKashan"), ganet tro 1380 e Kashan (Iran) ha marvet e 1429 e Samarkand (Ouzbekistan), a oa ur matematikour hag ur steredoniour pers. E anv klok a oa Ghiyāth al-Dīn Jamshīd ibn Masʾūd al-Kāshī (غیاث‌الدین جمشید کاشانی ghiyāth al-dīn : "sikour ar relijion", masʾūd : "eürus", pe Jamshīd : "Yama ar skedus" e perseg).

## E vuhez

Evezhiañ a reas ur fallaenn loar e kashan e 1406 hag eskrivas ur guchennad oberennoù diwar-benn ar steredoniezh er bloavezhioù da heul. E Khaqani zij (taolioù ar c'h/khan bras) a voe gouestlet da Shah Rukh pe da Ulugh Beg.
Pediñ a reas Ulugh Beg al-Kashi e Samarkand e 1420, bloavezh digoradur ur medersa (skol veur matematik) hag a voe roet dezhi anv Ulugh Beg. Enno e kelennas al-Kashi gant Qadi-zadeh Roumi, kelenner Ulugh Beg, ha sur a-walc'h gant Ulugh Beg ivez.
Ul levezon bras en doe al-Kashi war krouadur arvestva Samarkand, digoret e 1429, hag war e vinvioù steredoniezh. A-raok e veze spurmantet an oabl eus ar medersa.
Al labourioù kaset da benn gant Ulugh Beg, Qadi-zadeh Roumi, al-Kashi hag un tri-ugent bennak a ouizieien all a zisoc'has gant embannadur an taolioù sultanian (zij-e solTâni, e perseg), embannet e 1437, gwelaet gant Ulugh Beg betek e varv e 1449. Roadennoù ar Khaqani zij a voe implijet evel just.
Al lizhiri bet skrivet gant al-Kashi d'e dad a ziskriv en un doare resis ar vuhez skiantel e Samarkand d'ar maree-se. D'e soñj ne oa ampart nemet Ulugh Beg, Qadi-zadeh Roumi. Al-kashi ne oa ket gwall soutil, hogen degemeret e oa mat gant Ulugh Beg abalamour d'e ampartiz.
Jediñ a reas al-Kashi an niver π gant ur resister a 15 sifr goude ar virgulenn, a chomas digemm 'pad daou gantved.

## Gwelet ivez

* teorem al-Kashi
# Ghjuvanteramu Rocchi

Ghjuvanteramu Rocchi, pe Ghjuvan'Teramu Rocchi, (1940 - 3 a viz Meurzh 2018) a oa kelenner ha skrivagner korsek.
Goude labourat evel mestr-skol e voe enseller evit ar c'horseg er skolioù. A-hed e vuhez en deus labouret evit yezh e vro : kelenn a rae anezhi, sevel barzhonegoù ha kanaouennoù a rae, savet en deus levrioù da zeskiñ ar yezh... Gantañ e voe digoret ar greizenn gentañ evit deskiñ korseg e Loretu di Casinca. Gantañ, e-pad bloavezhioù, e voe skrivet kanaouennoù evit ur bern kanerien : Canta u Populu Corsu, I Muvrini, I Chjami Aghjalesi, A Filetta, Felì...

## Liammoù diavaez

* Corse Matin, 06/03/2018
* Corse Net Infos 04/03/2018
# Ghissignies

Kumunioù Frañs :
| Anv | Ghissignies |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Ghissignies en Arondisamant Avesnes-sur-Helpe | |
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Norzh |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Avesnes-sur-Helpe |
| Etrekumuniezh | Communauté de communes du Quercitain |
| Kanton | Le Quesnoy-Reter |
| Kod INSEE | 59259 |
| Kod-post | 59530 |
| Maer | Pierre Deudon |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 4,52 km² |
| Led | 50° 13' 38" Norzh |
| Hed | 03° 37' 04" Reter |
| Uhelder kreiz | 116 m |
| Uhelder bihanañ | 82 m |
| Uhelder brasañ | 134 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 454 (2007) |
| Stankter | 100 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Ghissignies a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

Brezel-bed kentañ
* 1918: dieubet eo ar gêriadenn gant lu ar Rouantelezh-Unanet d'an 23 a viz Here 1918. Emgannoù start a voe en-dro d'ar pont dreist d'an Écaillon. Taget eo soudarded ar Rouantelezh-Unanet gant mindrailherezed alaman d'ar 4 a viz Du.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Sant Yann Vadezour, 1869-1873.

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Écaillon emañ Ghissignies.

## Dave ha notennoù

* ↑ Cassini hag EBSSA
# Ghilarza

Ghilarza zo ur gumun eus Proviñs Oristano en enez Sardigna.
# Ghisalba

Ghisalba zo ur gumun eus Italia, e proviñs Bergamo, e rannvro Lombardia.
# Epidii

Ur bobl keltiek staliet e Kintyre, Enez Vreizh An Epidii (gresianeg : Επίδιοι) a oa ur bobl keltiek staliet e hanternoz Enez Vreizh. Meneget e voent gant un douaroniour eus an Henamzer Klaudios Ptolemaios, war-dro ar bloavezh 150.
An anv Epidion zo bet tostaet da anv enez Ìle, pe Islay, e kornaoueg Bro-Skos bremañ.

## Notennoù

* ↑ Watson, W. J. (2004) The Celtic Place-Names of Scotland. Edinburgh. Birlinn. First published 1926. p. 37
# Epiktetos

Epiktetos (en henc’hresianeg : Ἐπίκτητος), ganet e 55 goude JK e Hierapolis, Frygia, marvet etre 125 ha 135 Nikopolis, Epeiros, a oa ur prederour henc’hresian stoikour. Ganet e oa sklav e Hierapolis (hiziv an deiz Pamukkale e Turkia a-vremañ) ha bevet e Roma betek ma voe forbannet diouti. Da neuze ez eas da Nikopolis e gwalarn Gres e-lec’h ma varvas (etre 125 ha 135, ne ouzer ket re vat). Treuzskrivet eo bet e gelennadurezh gant e ziskibl Arrian.
Hervez Epiktetos e oa ar brederouriezh un doare evit an nen da ren e vuhez ha neket nemet un diskiblezh kelennadurel. Evitañ ne c’heller ket mestroniañ an darvoudoù diavaez a zo tonket ; dav eo d’an nen eta degemer ar pezh a zegouezh dezhañ digounnar ha dientan. Neoazh ez eo pep hini kiriek d’e oberoù a c’hell mestroniañ dre un emgensentidigezh rik.
Evitañ c’hoazh e teu ar boan dre ar c’hlask mestroniañ ar pezh ne c’heller ket mestroniañ pe dre leuskel a-gostez ar pezh a vefed gouest d’ober. Evel lodenn ag ar geoded hollvedel ez eo dlead an nen soursial ouzh ur nesañ. Ar re a ra diouzh ar pennsturiennoù-se a anavezo al levenez hag ar sioulded a spered.

## Levrlennadur/oberennoù

* Arrian, Ar c'hendivizoù (διατριϐαί [diatribaí]) — ISBN 978-2-07-073561-7 (fr)
* Arrian, Dornlevr Epiktetos (Ἐγχειρίδιον Επικτήτου [Enchiridion Epiktetou]) — ISBN 978-2-253-06742-9 (fr)
* Displegoù Epiktetos , oberenn dianav (kollet?), meneget gant Marcus Aurelius — ISBN 978-2-08-070016-2 (fr)
# Epikuriezh

Kelennadurezh krouet hervez furentez Epikur e-pad an Henamzer.
* Porched Prederouriezh
* Skolioù a brederouriezh en Henamzer
* Amgredoni | Epikuriezh | Stoikegezh
# Epimachus

Epimachus :
| Epimachus meyeri, tresadenn gant Sharpe. ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Paradisaeidae |
| Anv skiantel ||
| Epimachus Cuvier, 1816 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Epimachus a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1816 gant ar skiantour gall Jean Léopold Nicolas Frédéric Cuvier (1769-1832).

## Spesadoù

Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* Epimachus fastosus,
* Epimachus meyeri.
O c'havout a reer en un takad hag a ya eus kornôg-kreiz da c'hevred Ginea Nevez.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Paradisaeidae/Epimachus (lennet e-barzh d'an 11 a viz Ebrel 2018).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Epinecrophylla

Epinecrophylla :
| Epinecrophylla fulviventris, luc'hskeudennet e Panamá. ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Passeriformes |
| Kerentiad : | Thamnophilidae |
| Anv skiantel ||
| Epinecrophylla Isler et alii, 2006 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Epinecrophylla a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 2006 gant an evnoniour stadunanat Morton L. Isler hag e genseurted.

## Spesadoù hag an isspesadoù anezhe

Dek spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
* Epinecrophylla amazonica
** E. a. amazonica ha dentei,
* Epinecrophylla erythrura
** E. e. erythrura ha septentrionalis,
* Epinecrophylla fjeldsaai,
* Epinecrophylla fulviventris,
* Epinecrophylla gutturalis,
* Epinecrophylla haematonota,
* Epinecrophylla leucophthalma
** E. l. dissita, leucophthalma, phaeonota ha sordida,
* Epinecrophylla ornata
** E. o. atrogularis, hoffmannsi, meridionalis, ornata ha saturata,
* Epinecrophylla pyrrhonota,
* Epinecrophylla spodionota
** E. s. sororia ha spodionota.
O c'havout a reer e Kreiz ha Suamerika, pemzek (15) isspesad dezhe en holl.

## Rummatadur

Renket e veze an holl spesadoù er genad Myrmotherula betek 2006.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Morton L. Isler, Daniela Rodrigues Lacerda, Phyllis R. Isler, Shannon J. Hackett, Kenneth V. Rosenberg & Robb T. Brumfield, Epinecrophylla, a new genus of antwrens (Aves: Passeriformes: Thamnophilidae), Proceedings of the Biological Society of Washington, miz Kerzu 2006, 119(4): 522-527.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Thamnophilidae/Epinecrophylla (lennet e-barzh d'ar 24 a viz Mae 2018).
a vo kavet e Wikimedia Commons.