OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Psilopogon australis

Psilopogon australis :
| Psilopogon australis, tresadenn gant Huet & Prêtre (1838). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Piciformes |
| Kerentiad : | Megalaimidae |
| Genad : | Psilopogon |
| Anv skiantel ||
| Psilopogon australis (Horsfield, 1821) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Psilopogon australis a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Bucco australis (kentanv) da gentañ-penn (e 1821) gant an naturour stadunanat Thomas Horsfield (1773-1859).

## Annez

Kavout a reer ar spesad e Bali ha Jawa.

## Rummatadur

Rannet e oa bet ar spesad etre daou : Psilopogon australis a-vremañ ha Psilopogon duvaucelii (c'hwec'h isspesad dezhañ).

## Liammoù diavaez

* (en) Psilopogon australis war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Psilopogon australis war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Psilopogon australis war al lec'hienn Avibase.
* ↑ Psilopogon duvaucelii cyanotis, P. d. duvaucelii, P. d. gigantorhinus, P. d. orientalis, P. d. stuarti ha P. d. tanamassae.
* ↑ (en) Robert-Jan den Tex & Jennifer A. Leonard, A molecular phylogeny of Asian barbets: Speciation and extinction in the tropics, Molecular Phylogenetics and Evolution, miz Meurzh 2013, 68 1–13
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Psilopogon chersonesus

Psilopogon chersonesus :
| Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Piciformes |
| Kerentiad : | Megalaimidae |
| Genad : | Psilopogon |
| Anv skiantel ||
| Psilopogon chersonesus (Chasen & Kloss, 1927) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Psilopogon chersonesus a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Cyanops asiatica chersonesus (kentanv) da gentañ-penn (e 1927) gant an daou loenoniour saoz Frederick Nutter Chasen (1896-1942) ha Cecil Boden Kloss (1877-1949).
Dont a ra e anv eus ar gresianeg "χερσόνησος" a dalv kement ha ledenez.

## Boued

Bevañ a ra diwar amprevaned ha frouezh.

## Annez

Kavout a reer ar spesad e menezioù reter Thailand ar Su.

## Rummatadur

Sellet e veze outañ evel un isspesad da bPsilopogon asiaticus kent.

## Liammoù diavaez

* (en) Psilopogon chersonesus war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Psilopogon chersonesus war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Psilopogon chersonesus war al lec'hienn Avibase.
* ↑ (en) Robert-Jan den Tex & Jennifer A. Leonard, A molecular phylogeny of Asian barbets: Speciation and extinction in the tropics, Molecular Phylogenetics and Evolution, miz Meurzh 2013, 68 1–13
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Psilopogon chrysopogon

Psilopogon chrysopogon :
| Psilopogon chrysopogon. Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Piciformes |
| Kerentiad : | Megalaimidae |
| Genad : | Psilopogon |
| Anv skiantel ||
| Psilopogon chrysopogon (Temminck, 1824) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Psilopogon chrysopogon a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Bucco chrysopogon (kentanv) da gentañ-penn (e 1824) gant an evnoniour izelvroat Coenraad Jacob Temminck (1778-1858).

## Boued

Bevañ a ra diwar frouezh.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver an tri isspesad anezhañ en Azia ar Gevred :
* Psilopogon chrysopogon chrysopogon, e Sumatera,
* P. c. chrysopsis, e Borneo,
* P. c. laetus, e Malezia.

## Liammoù diavaez

* (en) Psilopogon chrysopogon war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Psilopogon chrysopogon war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Psilopogon chrysopogon.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Psilopogon corvinus

Psilopogon corvinus :
| Psilopogon corvinus, tresadenn gant Huet & Prêtre (1838). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Piciformes |
| Kerentiad : | Megalaimidae |
| Genad : | Psilopogon |
| Anv skiantel ||
| Psilopogon corvinus (Temminck, 1831) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Psilopogon corvinus a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Bucco corvinus (kentanv) da gentañ-penn (e 1831) gant an evnoniour izelvroat Coenraad Jacob Temminck (1778-1858).

## Annez

Ar spesad zo brosezat e koadegi menezioù kornôg Jawa.

## Liammoù diavaez

* (en) Psilopogon corvinus war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Psilopogon corvinus war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Psilopogon corvinus war al lec'hienn Avibase.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Psilopogon duvaucelii

Psilopogon duvaucelii :
| Psilopogon duvaucelii, luc'hskeudennet e Phuket (Thailand). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Piciformes |
| Kerentiad : | Megalaimidae |
| Genad : | Psilopogon |
| Anv skiantel ||
| Psilopogon duvaucelii (Lesson, 1830) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Psilopogon duvaucelii a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Bucco Duvaucelii (kentanv) da gentañ-penn (e 1830) gant an naturour gall René Primevère Lesson (1794-1849) da zougen bri d'an naturour gall Alfred Duvaucel (1793-1824).

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad a gaver ar c'hwec'h isspesad anezhañ :
* Psilopogon duvaucelii cyanotis, eus reter Nepal ha biz India da greisteiz Sina ha hanternoz Thailand,
* P. d. duvaucelii, e kornôg Malaysia, Sumatera, Borneo ha Bangka,
* P. d. gigantorhinus, en Enez Nias (er-maez da walarn Sumatera),
* P. d. orientalis, e reter ha gevred Thailand dre Indez-Sina,
* P. d. stuarti, e kreisteiz Myanmar, mervent ha kreisteiz Thailand,
* P. d. tanamassae, en Inizi Batu (er-maez da gornôg Sumatera).

## Liammoù diavaez

* (en) Psilopogon duvaucelii war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Psilopogon duvaucelii war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Psilopogon duvaucelii.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Psilopogon faber

Psilopogon faber :
| Psilopogon faber, tresadenn gant Keulemans (1870). Kudenn ebet (LC) ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Piciformes |
| Kerentiad : | Megalaimidae |
| Genad : | Psilopogon |
| Anv skiantel ||
| Psilopogon faber (Swinhoe, 1870) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Psilopogon faber a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Megalaema faber (kentanv) da gentañ-penn (e 1870) gant an naturour saoz Robert Swinhoe (1836-1877).
Dont a ra e anv eus an anv-gwan latin "făbĕr" a dalv kement hag artizan, gov, micherour.

## Annez hag isspesadoù

Ar spesad ez eo brosezat an daou isspesad anezhañ e Sina :
* Psilopogon faber faber, e Hainan (kreisteiz Sina),
* P. f. sini, e koadegi menezioù kreisteiz Sina (Guangxi).

## Rummatadur

Sellet e veze outañ evel un isspesad da bPsilopogon oorti kent.

## Liammoù diavaez

* (en) Psilopogon faber war al lec'hienn BirdLife International.
* (en) Psilopogon faber war lec'hienn an International Union for Conservation of Nature (IUCN).

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ N'en deus ar spesad anv boutin ebet testeniekaet e brezhoneg evit poent.
* ↑ (en) Psilopogon faber war al lec'hienn Avibase.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Primiero San Martino di Castrozza

Primiero San Martino di Castrozza zo ur gumun eus Proviñs Trento, e Trentino-Alto Adige, en Italia.
# Prignano Cilento

Prignano Cilento zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
# Primaluna

Primaluna zo ur gumun en Italia e Proviñs Lecco, e rannvro Lombardia.
# Primetime Emmy Awards

Ar Primetime Emmy Awards, pe Primetime Emmys, zo unan eus rummadoù prizioù an Emmy Awards evit dellid a-fed arz ha teknik war dachenn ar skinwel stadunanat. Roet gant an Akademiezh Arzoù ha Skiantoù Skinwel, an Emmys Primetime a zo bet krouet evit enoriñ an dreistelezh e programoù primetime er skinwel.
Tri rummad anvet klasad a zo evit an enor-se: ar regular Primetime Emmy Awards, ar Primetime Creative Arts Emmy Awards evit enoriñ an teknik a-dreñv al leurenn, hag ar Primetime Engineering Emmy Awards evit enoriñ dreistelezh lodennoù ijinerezh ha teknologiezhoù er skinwel. Roet e oa bet evit ar wech kentañ e 1949, an enor a oa anvet d'ar mare-se an "Emmy Award" betek ma vije krouet an International Emmy Award hag an Daytime Emmy Award er bloavezhioù 1970 evit digeriñ bed an enorioù Emmy da lodennoù all eus industrielezh ar skinwel.
# Prigny

Prigny :
| Ar chapel. ||
| Anv gallek (ofisiel) | Prigny |
| Bro istorel | Naoned |
| Melestradurezh ||
| Departamant | Liger-Atlantel |
| Arondisamant | Sant-Nazer |
| Maer Amzer gefridi | |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 100 ann. (1806) |
| Douaroniezh ||
| Daveennoù lec'hiañ | 0° Norzh 0° Reter / 0, 0 |
| Uhelderioù | bihanañ m — brasañ m |
| Gorread | km² |
| Prigny ||
| kemmañ |
Prigny zo ur gumun gozh a Vreizh en arvor Bro-Naoned, stag bremañ ouzh Mousteroù-Raez.

## Istor
### Dispac'h Gall

* Krouet e voe kumun Prigny e 1790 diwar ar barrez katolik. Lakaet e voe e Kanton Arzhon-Raez hag e Bann Pembo. E 1800 e voe lakaet en Arondisamant Pembo. E 1801 e voe lakaet e Kanton Bourc'hnevez-Raez.

### XIX$^{vet}$ kantved

* E 1815 e voe staget kumun Prigny ouzh kumun Mousteroù-Raez.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Chapel Sant Yann-Vadezour, XI$^{vet}$-XIII$^{vet}$ kantved, iliz-parrez gwechall.

## Emdroadur ar boblañs adalek 1793 betek 1806

Niver a annezidi

## Pennad kar

* Mousteroù-Raez.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
* 1 2 (fr)Cassini - EHESS - Fichenn kumun Prigny
* ↑ (fr)infobretagne

## Liammoù diavaez

* http://www.shpr.fr/?Le-prieure-Sainte-Marie-de-Prigny
# Primavera

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Primavera a vez lavaret e meur a yezh latin eus an Nevezamzer.
Anv meur a lec'h ha meur a oberenn arzel eo ivez.

## Lec'hanvadurezh

* Brazil
** Primavera, kêr e Stad Pará;
** Primavera, kêr e Pernambuco;
* Chile
** Primavera, Chile
* Kolombia
** La Primavera, Vichada, kumun
* Perou
** Distrig La Primavera, un distrig e Perou

## Arz
### Livadurioù

* La Primavera, un daolenn gant Sandro Botticelli

### Sonerezh

* Primavera ur c'han fado brudet gant Amália Rodrigues
# Prignano sulla Secchia

Prignano sulla Secchia zo ur gumun italian e proviñs Modena, en Emilia-Romagna.
# Prim (strollad sonerezh)

Prim a zo ur strollad sonerien rock brezhonek krouet e 2006.
Pevar soner a gaver er strollad: Malo Adeux (gitar, kan), Glenn Piriou (taboulinoù, kan), Meven Cabon (gitar-boud) ha Louri Pean (eil gitar).
Sonet o deus evit ar wech kentañ e Karaez evit devezh ar brezhoneg. Un Taol-Lañs aozet gant Dazont Ar Yezh e oa.

## Istor ar strollad

Istor Prim zo kroget e miz Kerzu ar bloavezh 2006 pa oa kroget Glenn Piriou ha Malo Adeux da seniñ asambles evit ar blijadur. Un devezh m'e oant oc'h ober ur "boeuf" e oa kroget malo da c'hoari unan eus e ganaouennoù hag a oa plijet kalz da C'hlenn ("Kemer ma Dorn"). Tabouliner ar strollad a gofes : "Tu 'vefe bet din c'hoari anezhi e-pad eurvezhioù". Da-c'houde o deus kendalc'het da c'hoari asambles ha divizet o deus en em emskrivañ da-geñver Devezh ar Brezhoneg 2007. Bloaz goude e klaskint ur gitarour-boud, hag e voe kavet e-touez re an eilved klas e Lise Diwan Karaez, Meven Cabon. Sonet 'vo un nebeud goude hag e vo degemeret Louri Péan, an eil gitarour, er strollad. Unan eus re an eilved klas e oa anezhañ ivez hag ur mignon da C'hlenn e oa abaoe ma'z int bihan. N'eo ket echu an istor, hiziv an deiz emaint c'hoazh o skrivañ anezhi...

## Piv int ?

Emañ ar pevar 'ba Lise Diwan Karaez, Malo ha Glenn e termen L ha Meven ha Louri en eilved du e 2007-2008.
* Meven Cabon, ganet d'an 22 a viz Du 1992 , a zo o vevañ e Kommanna.
* Glenn Piriou, bet ganet d'an 2 a viz Meurzh 1990, a zo o vevañ e Konk-Kerne.
* Louri Péan, ganet eo bet d'ar 25 a viz Even 1992. Emañ o vevañ e Konk-Kerne ivez, nebell diouzh ti Glenn. Seniñ a ra binioù-bras ivez.
* Malo Adeux, bet ganet en Naoned d'an 11 a viz Mae 1990, en deus savet ar c'hanaouennoù.

## Orin anv ar strollad

Kavet eo bet an anv er memes koulz ma oa krouet ar strollad gant Malo ha Glenn evit en en emskrivañ evit devezh ar Brezhoneg. O klask b'ar geriadur e oant ha kavet o deus Prim hag a seblante mat a-walc'h evito.
# Primated

Primated :
| Loris tardigradus. ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Mammalia |
| Urzhad : | Primates |
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Ar primated eo ar bronneged a ya d'ober an urzhiad Primates, ennañ al lemureged, ar galagoed pe ar marmouzed, hag an Hominidae, an dud.

## Kerentiadoù

* Isurzhiad Strepsirrhini
** Infraurzhiad Lemuriformes
*** Cheirogaleidae
*** Lemuridae
*** Lepilemuridae
*** Indriidae
** Infraurzhiad Chiromyiformes
*** Daubentoniidae
** Infraurzhiad Lorisiformes
*** Lorisidae
*** Galagidae
* Isurzhiad Haplorrhini
** Infraurzhiad Tarsiiformes
*** Tarsiidae
** Infraurzhiad Simiiformes
*** Callitrichidae
*** Cebidae
*** Aotidae
*** Pitheciidae
*** Atelidae
*** Cercopithecidae
*** Hylobatidae
*** Hominidae

## Liamm diavaez

* Primates war al lec'hienn Mammal Species of the World.
# Rhun ap Neithon

Mab Neithon ap Senyllt ha roue Manav e oa Rhun. Gouzout a reer e renas etre 530 ha 590 hag e voe kemeret e lec'h gant e vab Tutgual mab Rhun ha netra ken.
| En e raok: Neithon ap Senyllt | Roue Manav ) Etre 530 ha 590 | War e lerc'h: Tutgual mab Rhun |
Neithon · Rhun · Tutgual map Rhun · Anllech · Mermin Mawr · Anaraud Gwalchcrwn · Iudgual · Sandde · Guriat ·
# Rhun fab Urien

Rhun fab Urien, pe Rhun Ryfeddfawr (dibenn ar VI$^{vet}$ kantved - deroù ar VII$^{vet}$ kantved), a oa mab da Urien Rheged (wd. 550-90), roue Rheged en Hen Ogledd.
Tri breur en doa: Owain, Rhiwallon ha Pasgen. Owain, ar mab henañ, an hini a voe roue war-lerc'h o zad, pa voe lazhet en emgann ouzh ar Saozon. Barzhonegoù a voe savet gant ar barzh Taliesin da Urien hag Owain, met hini ebet da Rhun.

## Istor

Un nebeudig traoù a ouzer diwar e benn. Testeniekaet eo e anv evel mab da Urien. Krediñ a reer eo-eñ an hini eo ar Run map Urbag(h)en a zo anv anezhañ en Annales Cambriae hag an Historia Brittonum (pennad 63), hag a gemeras perzh e badeziant Edwin, roue Northumbria, er bloaz 627, pa zivizas ar roue dont da vout kristen. Hogen, netra sur war ar poent-se.
Hervez an istorour saoz Beda Venerabilis eo Rhun an hini e vije an eskob Paulinus.

## Levrlennadur

* Rachel Bromwich, Trioedd Ynys Prydein, Gwasg Prifysgol Cymru, 1961; adembannet e 1991. Triad 78.
# Rhyd-meirionydd

Rhyd-meirionydd zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Genau'r-glyn, e Kembre, e kontelezh Ceredigion. 124,3 km zo ac'hano da Gerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Rhyd

Rhyd zo ur ger kembraek, stank el lec'hanvadurezh, hag a dalv kement ha roudour.

## Lec'hioù
### Kembre

* Rhyd (Ceredigion)
* Rhyd (Gwynedd)
* Rhydaman
* Rhydargaeau
* Rhydcymerau
* Rhyd-Ddu
* Rhyd Edwin
* Rhydowen, anv meur a lec'h
* Rhydypenau
* Rhyd-y-wrach

### Bro-Saoz

* Rhydwely, anv kembraek Bedford.
# Rhuthun

Rhuthun zo ur gêr vihan e biz Kembre, ha pennlec'h Sir Ddinbych. poblet gant 5 218 a dud e 2001 (47% a baotred, 53% a verc'hed ; oad keitat 43 bloaz ; 42% a gembraegerien). Savet eo bet war un dorgenn, war ribl ar stêr Clwyd.
Ur c'hastell kozh zo e kêr, unan savet war-dro 1280, hag a voe distrujet e-pad Brezel Diabarzh Bro-Saoz hag adsavet en XIX$^{vet}$ kantved d'ober ul leti bras. E deroù ar Grennamzer e oa Rhuthun kêr bennañ bro Dogfeiling, unan eus ar c'hombodoù a oa e kantrev Dyffryn Clwyd.

## Tud brudet

* Emrys ap Iwan, skrivagner ha brogarour
* Rhys Ifans, aktour
* Tom Pryce, bleiner kirri Formulenn 1
* Neil Taylor, melldroader

## Gevelliñ

| Bro | Kêr | Abaoe |
| Breizh | Brieg | 1993 |

## Liammoù diavaez

* Lec'hienn poellgor gevelliñ Rhuthun - Brieg (e 4 yezh, kembraeg, brezhoneg, saozneg ha galleg)

## Daveoù

* ↑ Gefeilldrefi - Twinned Towns - Villes Jumelées
# Rhwfon ap Cunedda

Rhwfon ap Cunedag a oa trede mab Cunedda Wledig, ganet a-raok m'he-do en em staliet e familh e norzh Kembre. Pa varvas e dad e tegemeras an douareier war-dro Denbigh, ma savas ar rouantelezh Rhufoniog. Un isroue eus Einion Yrth Gwynedd e oa moarvat
| En e raok: den ebet | Roue Rhufoniog ) war-dro 445 | War e lerc'h: Mor ap Rhwfon |
Mor ap Rhwfon · Aidan ap Mor · Moreith ap Aidan ·
# Rhyaseg

* Eon Proterozoeg
* Paleoproterozoeg
* Siderieg
* Rhyaseg
* Orosirieg
* Statherieg
* Mezoproterozoeg
* Kalymnieg
* Ektasieg
* Stenieg
* Neoproterozoeg
* Tonieg
* Kriogenieg
* Ediakareg
Ar rhyaseg (gresianeg Ρυαξ, maen teuzet), a zo an eil marevezh douaroniel eus ar paleoproterozoeg. Padout a ra eus 2.300 milion bloaz'zo betek 2.050 milion bloaz'zo. Evel kalz marevezhioù eus ar proterozoeg n'o ket termenet dre ar stratigrafiezh met dre ar gronologiezh.
E-pad ar marevezh-se en em furmas liesekaj ar Bushveld; E fin ar rhyaseg e echuas ar marevad-skorn huroniek.

## Daveoù

Ar rhyaseg war GeoWhen
# Rhyd-lwyd

Rhyd-lwyd zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Lledrod, e Kembre, e kontelezh Ceredigion, 108,5 km zo ac'hano da Gerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Rhyd-y-Beillen

Rhyd-y-Beillen zo ur gêriadenn vihan e kumuniezh Llanarth, e Kembre, e kontelezh Ceredigion, 110,2 km eus Kerdiz.

## Notennoù

* ↑ Enwau Lleoedd; Canolfan Bedwyr
Aberarth • Aber-banc •
Aberffrwd • Abermagwr • Abermeurig • Aberporth • Aberteifi • Aberystwyth • Adpar • Alltyblaca • Betws Bledrws • Betws Ifan • Betws Leucu • Bethania • Beulah • Blaenannerch • Blaenpennal • Blaenplwyf • Blaenporth • Y Borth • Bow Street • Bronant • Bwlch-llan • Capel Bangor • Capel Cynon • Capel Dewi (1) • Capel Dewi (2) • Capel Seion •
Caerwedros • Castellhywel • Ceinewydd • Cellan • Cilcennin •
Ciliau Aeron • Clarach • Cnwch Coch • Comins Coch • Cribyn • Cross Inn (1) • Cross Inn (2) • Cwm-cou • Cwmystwyth • Cwrtnewydd • Dihewyd • Dôl-y-bont • Eglwys Fach • Eisteddfa Gurig • Felinfach • Y Ferwig • Ffair-rhos • Ffostrasol • Ffos-y-ffin • Ffwrnais • Gartheli • Goginan • Gwbert • Henfynyw • Henllan • Horeb • Llanafan • Llanarth • Llanbadarn Fawr • Llanbedr Pont Steffan • Llandre • Llandyfriog • Llandysul • Llanddewi Brefi • Llanfair Clydogau • Llanfarian • Llanfihangel y Creuddyn • Llangeitho • Llangoedmor • Llangrannog • Llangwyryfon • Llangybi • Llangynfelyn • Llangynllo • Llanilar • Llanio • Llan-non • Llanrhystud • Llansantffraid • Llanwenog • Llanwnnen • Llechryd • Lledrod • Llundain-fach • Llwyncelyn • Llwyndafydd • Llwyn-y-groes • Morfa • Mwnt • Nanternis • Penbryn • Penparc • Penrhyn-coch • Penuwch • Pen-y-garn • Plwmp • Pontarfynach • Ponterwyd • Pontgarreg • Pontrhydfendigaid • Pontrhydygroes • Pont-Siân • Rhydlewis • Rhydowen • Rhydyfelin • Rhydypennau • Salem • Sarnau • Southgate • Swyddffynnon • Synod Inn • Talgarreg • Tal-y-bont • Temple Bar • Trefenter • Tregaron • Trefilan • Tremain • Tre-saith •
Tre Taliesin • Troedyraur • Ysbyty Ystwyth • Ystrad Aeron • Ystrad Meurig •
# Rhyd-ddu

Rhyd-Ddu zo ur gêriadenn e kontelezh Gwynedd, en hanternoz Kembre, etre Caernarfon ha Beddgelert, e krec'h Dyffryn Nantlle, en Eryri.

## Tud

E Rhyd-Ddu e oa bet ganet T. H. Parry-Williams, barzh kembraek ha kelenner skol-veur.