OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Hippocampus guttulatus

Hippocampus guttulatus :
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Actinopterygii |
| Urzhad : | Syngnathiformes |
| Kerentiad : | Syngnathidae |
| Genad : | Hippocampus |
| Anv skiantel ||
| Hippocampus guttulatus (Cuvier, 1829) ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Hippocampus guttulatus zo ur spesad kezeg-mor eus ar genad Hippocampus.

## Annez

Bevañ a ra e morioù kornôg Europa.
# Hippodameia

Hippodameia (henc'hresianeg : Ἱπποδάμεια / Hippodámeia) zo anv meur a vaouez e mojennoù Hellaz kozh:
* Hippodameia (merc'h Oinomaos), pried Pelops ;
* Hippodameia (merc'h Boutes), pried Peirithoos ;
* Hippodameia pried Aotonoos ha mamm Akanthis ;
* Hippodameia, prizoniadez Ac'hilleüs, anavezet ivez evel « Briseis ».

## Amprevanoniezh

Hippodamia, ur genad c'hwiled er c'herentiad Coccinellidae.

## Steredoniezh

(692) Hippodamia zo un asteroidenn.
# Hippias brasañ

An Hippias brasañ (pe diwar-benn ar brav) zo un diviz gant Platon, e-mesk e oberennoù yaouankiz. N'ouzer ket resisoc'h pegoulz e voe skrivet.

### Levrlennadur
#### Testennoù

Patrom:Wikisourcetexte
* Hippias majeur troet hag addispleget gant Jean-François Pradeau, GF-Flammarion, 2005, ISBN 2-08-070870-8
* Premiers dialogues, GF-Flammarion n° 129, 1993, ISBN 2-08-070129-0
* Platon : Œuvres complètes, levrenn 1, Gallimard, Bibliothèque de la Pléiade, 1940, ISBN 2-07-010450-8

#### Addisplegadennoù

* Alain, Platon, Champs-Flammarion, 2005, ISBN 2-08-080134-1
* François Châtelet, Platon, Folio, Gallimard, 1989, ISBN 2-07-032506-7
* Jean-François Pradeau, Les mythes de Platon, GF-Flammarion, 2004, ISBN 2-08-071185-7
* Jean-François Pradeau, Le vocabulaire de Platon, Ellipses Marketing, 1998, ISBN 2-7298-5809-1

### Liammoù diavaez

* Hippias Majeur, war Wikisource
# Hipotaksis

War dachenn ar yezhoniezh e implijer an termen hipotaksis (e saozneg: hypotaxis, diwar an henc'hresianeg υπό ypó; 'dindan; is' mui τάξη táksi; 'urzh') evit komz eus un urzhiad savadennoù yezhadurel ennañ kedrannoù gante bep ur c'harg heñvel an eil ouzh egile met gante ur pouez pe ur rol dizingal en ur frazenn, da skouer rol pouezusañ ar bennlavarenn e-keñver an islavarenn stag en ur frazenn gevrennek.
Keñveriet rol an anvioù-gwan er skouerioù-mañ:
    "Elfennoù kimiek dañjerus"
Amañ eo diszingal pouez an daou anv-gwan dre ma tenn "kimiek" d'an anv-kadarn "elfennoù" keit ha ma tenn an anv-gwan "dañjerus" d'r rannfrazenn anv "elfennoù kimiek". Ul liamm dre skeul-renk ez eus etre an anvioù-gwan "kimiek" ha "dañjerus" er frazenn-mañ neuze evel-hen:
    "[(Elfennoù kimiek) danjerus]"
Er frazenn-mañ da heul avat eo ingal karg bep anv-gwan ("klouar", "gleb", "teñvel") dre ma reont dave d'an hevelep elfenn:
    "D'ar c'hwiled-du e plij dezhe lec'hioù klouar, gleb (ha) teñvel"

### Gwelit ivez:

* Parataksis
# Hippeia

Hippeia (henc'hresianeg : Ἱππεία), pe Hippea, zo anv div vaouez e mojennoù Hellaz kozh.

## Athena Hippeia

Athena Hippeia (pe Hippeia Athena) ("Athena ar c'hezeg") a vez graet eus Athena evel doueez ar c'hezeg.
Neuze e veze lavaret e oa merc'h da Boseidon ha Polyfe, merc'h Okeanos. Hec'h anv a voe roet dezhi peogwir e oa bet an hini gentañ oc'h ober gant ur c'harr.

## Hippeia, merc'h Antippos

Hippea merc'h Antippos a zimezas da Elatos hag a c'hanas tri bugel: Polyfemos, Kaineüs, hag Isc'hys.

## Notennoù

* ↑ Suidas, Athena Hippeia
* ↑ Hyginus, Fabulae, 14
# Hippodameia (merc'h Oinomaos)

Hippodameia (henc'hresianeg : Ἱπποδάμεια / Hippodámeia), a oa merc'h d'ar roue Oinomaos ha d'ar Bleiadenn Asterope. Dimeziñ a reas da Belops war-lerc'h marv he zad en ur redadeg kirri. Mamm e oa da d-Thyestes, Atreüs, Pittheüs, Alkathoos.

## Ar vojenn

Pelops en doa c'hoant da zimeziñ da Hippodameia, met tad ar plac'h, ar roue Oinomaos, a oa kustum da aozañ ur redadeg gant danvez e vibien-gaer, da drec'hiñ warne da gentañ ha d'o lazhañ da c'houde, ha trizek evel-se en doa kaset d'ar bed all. Kement-se a rae dre ma kare anezhi, pe abalamour d'un diougan a oa bet graet da lavarout e vije lazhet gant e vab-kaer.

## Amprevanoniezh

Graet e vez Hippodamia eus ur genad c'hwiled er c'herentiad Coccinellidae.
# James Bond

James Bond zo un dudenn faltazi krouet gant ar skrivagner saoz Ian Fleming e 1953.
Etre 1953 ha 1964 ec'h embannas Fleming 12 romant ha 9 danevell gant James Bond. Adalek 1962 e teuas ar poliser kuzh, anavezet dre e niverenn-varilh 007, da vezañ un haroz filmoù ivez. Berzh bras romantoù Ian Fleming koulz ha hini ar filmoù o deus lakaet James Bond e-touez an tudennoù faltazi anavezetañ er bed.

## Tro-spered

Tro-spered James Bond a zo lies ha deuet da vezañ arouezius eus an dudenn. Plijet bras ez eo gant merc'heta maouezed moutig lesanvet James Bond Girls. Plijet bras ez eo da vleniañ kirri ker ha lies, implij a ra un toullad karbedoù disheñvel el levrioù kement hag er filmoù (listenn karbedoù James Bond).

## Filmoù
### Produet gant EON Productions

* Dr. No, 1962
* From Russia with Love, 1963
* Goldfinger, 1964
* Thunderball, 1965
* You Only Live Twice, 1967
* On Her Majesty's Secret Service, 1969
* Diamonds Are Forever, 1971
* Live and Let Die, 1973
* The Man with the Golden Gun, 1974
* The Spy Who Loved Me, 1977
* Moonraker, 1979
* For Your Eyes Only, 1981
* Octopussy, 1983
* A View to a Kill, 1985
* The Living Daylights, 1987
* Licence to Kill, 1989
* GoldenEye, 1995
* Tomorrow Never Dies, 1997
* The World Is Not Enough, 1999
* Die Another Day, 2002
* Casino Royale, 2006
* Quantum of Solace, 2008
* Skyfall, 2012
# James Bond (evnoniour)

James Bond, bet ganet d'ar 4 a viz Genver 1900 e Philadelphia (Pennsylvania, Stadoù-Unanet Amerika) hag aet da Anaon d'ar 14 a viz C'hwevrer 1989, a oa un evnoniour stadunanat. Barrek e oa war dachenn an evned a gaver er Mor Karib.

## Listenn al laboused studiet gantañ
### Genadoù

* X : Xenoligea.

### Spesadoù

* L : Leptotila conoveri,
* P : Pauxi unicornis,
* S : Scytalopus zimmeri,
* V
    Vireo caribaeus, nelsoni.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Ober a reer gant ar berradur Bond e metoù al loenoniezh.
* 1 2 3 4 A-gevret gant Meyer de Schauensee
# James Bond girl

Ur Bond girl, pe James Bond girl, a vez graet eus ur vaouez e karantez gant James Bond pe o harpañ anezhañ er romantoù, filmoù, pe c'hoarioù video. Anvioù ar Bond girls a c'hell bezañ c'hoarioù gerioù evel evit Pussy Galore, Plenty O'Toole, Xenia Onatopp, pe Holly Goodhead c'hoazh.
Ur James bond girl a c'heller ober ivez eus un aktourez he devoa c'hoariet ur roll evel-se, evel Ursula Andress, Honor Blackman pe Eva Green.
N'eus reolenn sklaer ebet evit gouzout peseurt maouez a c'hellfe bezañ ur Bond girl ha peseurt roll a vo ganti. Gellout a ra bezañ harperez pe eneberez da James Bond, pouezus evit kefridioù hennezh pe dister. Un nebeud maouezed evel Judi Dench M, pe Camille Montes, maouez ar spiañ bolivian a sikour Bond en Quantum of Solace, hag ar re-se n'int ket dedennet gant karantez ar paotr. Ne vez ket graet Bond girls anezho da vat a-benn neuze. En desped da-se e vez graet eus M hag he roll diazez ur Bond girl pe Bond woman.

## Er romantoù

Tost en holl romantoù pe danevelloù James Bond gant Ian Fleming e kaver ur vaouez pe meur a hini hag a c'hallfed ober Bond girl anezho ; darn anezho a adkaver er filmoù ivez. Ar James Bond girls krouet gant Fleming o deus tresoù damheñvel (d'an nebeutañ er stumm lennegel). Dre-vras int merc'hed o deus e-tro 20 vloaz ; e-keñver Bond ez int dek vloaz yaouankoc'h dre vras.

## Awen

Awen Fleming evit ar Bond girls a c'hallfe bezañ ur vaouez bet e garantez, Muriel Wright, rak hervez The Times:
"(she) has a claim to be the fons et origo of the species: pliant and undemanding, beautiful but innocent, outdoorsy, physically tough, implicitly vulnerable and uncomplaining, and then tragically dead, before or soon after marriage."
Wright a oa 26 vloaz ha "koant eston" p'he devoa kejet gant Fleming e 1935. Ur sportourez ampart e oa : rederez moto, skierez, c'hoarierez polo. Wright a oa dieub hag un top model pinvidik. Sot he oa gant Fleming, en desped d'ar fed e oa-eñ merc'hetaer daonet. Aet eo da Anaon e-kerzh ur vombezadenn dre aer e 1944. Fleming a oa bet drastet da vat, lavaret a rae diwar-benn Wright e oa "too good to be true".

## Er filmoù

Ursula Andress (evel Honey Ryder) en Dr. No (1962) zo dreistbrudet evel ar c'hentañ Bond girl, memes ma oa bet Eunice Gayson evel Sylvia Trench ha Zena Marshall evel Miss Taro er memes film, Goldfinger (1964). Adalek an trede film e kavet ur Bond girl pe meur a hini er filmoù.
# James Buchanan

James Buchanan a zo bet pemzekvet Prezidant Stadoù-Unanet Amerika etre 1857 ha 1861.
# James Abram Garfield

James Abram Garfield, (19 a viz Du 1831 - 19 a viz Gwengolo 1881) a zo bet ugentvet prezidant Stadoù-Unanet Amerika. Dilennet e voe d'an 2 a viz Du 1880 evit ur respetad adal ar 4 a viz Meurzh 1881 met drouklazhet e voe un nebeud mizioù goude.

## Buhez

Ganet e voe James Garfield d'an 19 a viz Du 1831 en Orange, en Ohio. Goude e studioù eil-derez ez eas d'ar Williams College da Williamston, e stad Massachusetts, ma tiskouezas bezañ ur studier donezonet-kaer en holl ziskiblezhioù nemet e kimiezh. Tapout a reas e desteni-studi d'e 25 bloaz ha kregiñ gant ar vicher kelenner war al lizhiri klasel. Gallout a rae implijout e zorn kleiz kenkoulz hag e zorn dehou, ha war a lavarer e oa gouest da skrivañ latin gant an eil dorn ha gresianeg gant egile war un dro.
Aet skuizh gant ar vuhez skolveuriad e krogas gant studioù war ar gwir. Degemeret e voe er vreutaouriezh d'e 29 bloaz. Da neuze e oa bet dilennet da Sened e stad had un ezel gredus eus ar Strollad Republikan e oa. Frañmason e oa.
N'eo ket war dachenn ar gwir hepken e oa donezonet, met ivez war dachenn ar matematik : gantañ e voe savet ur brouadenn eus teorem Pythagoras$^,$.

## Notennoù ha daveoù

* ↑ (en) James Abram Garfield , 20th. Raised 11/22/1864, Magnolia Lodge No. 20, Ohio. Grand Lodge of British Columbia and Yukon A.F. & A. M.
* ↑ Embannet en ur gazetenn matematik sizhuniek : James A Garfield (1976), The New England Journal of Education, 3, p. 161 evel m'eo meneget e-barzh William Dunham (1997). The mathematical universe: An alphabetical journey through the great proofs, problems, and personalities. Wiley. 96 p. ISBN 0471176613. hag e A calendar of mathematical dates: April 1, 1876 gant V. Frederick Rickey
* ↑ Fiñvskeudenn Prof. David Lantz eus e lec'hienn prouadennoù gant fiñvskeudennoù
# James Callis

James Nicholas Callis, ganet d'ar 4 a viz Even 1971, zo un aktour saoz. Brudet eo bet o c'hoari an Doktor Gaius Baltar er stirad skinwel adsavet Battlestar Galactica kement hag er ministirad ivez. C'hoariet en deus ivez Tom, gwellañ kamalad Bridget Jones, en Bridget Jones's Diary ha Bridget Jones: The Edge of Reason. Adkemeret en doa ar memes roll e 2016, en Bridget Jones's Baby. Kemeret en deus perzh ivez er stirad skinwel Eureka, war Syfy, e 2010. E 2017 e oa mouezh Alucard evit stirad skinwel Netflix Castlevania, diazezet war ar c'hoari video gant ar memes anv.
# James Adomian

James Haig Adomian (bet ganet e Omaha (Nebraska), e Stadoù-Unanet Amerika, d'an 31 a viz Genver 1980) zo un aktour hag ur fentigellour stadunanat.

## Liammoù diavaez

* James Adomian war Twitter
* James Adomian war IMDb
# James Avery

James Avery, ganet James LaRue Avery d'ar 1añ a viz Du 1945 e Suffolk (Virginia) ha marvet d'an 31 a viz Kerzu 2013, a oa un aktour stadunanat. Brud en doa tapet dre rolloù Philip Banks er stirad skinwel The Fresh Prince of Bel-Air, Shredder en Teenage Mutant Ninja Turtles, ar barner Michael Conover on L.A. Law, Steve Yeager en The Brady Bunch Movie, Haroud Hazi Bin en Aladdin, hag an Doktor Crippen en The Closer (2005–2007).

## Marv

Aet eo James Avery da Anaon d'an 31 a viz Kerzu 2013 d'an oad a 38 vloaz er of 68 er Glendale Memorial Medical Center.

## Liammoù diavaez

* (en) James Avery war IMDb
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# James Bouillé

James Étienne Bouillé a zo ganet e Gwengamp (Bro-Dreger, Aodoù-an-Arvor) d'ar 14 a viz C'hwevrer 1894, ha marvet e Pondivi d'an 22 a viz Mezheven 1945.
Mab e oa da Étienne Bouillé, arzour, ha da Marie Augustine Ferrand. E-pad pell en deus renet e dad ur stal arz e Perroz-Gireg.
Studiañ a reas e Skol an Arzoù-kaer e Pariz betek ma voe galvet da vont da vrezeliñ e 1914.
Un tisavour breizhat brudet eo hag a oa liammet ouzh luskad arzourien ar Seizh Breur. Bez' e voe hemañ e penn luskad arzourien gristen an Droellenn. Krouet e voe an Atalier Breizhat a Arz kristen e 1929. Ennañ e kaver Langleiz (Xavier de Langlais), livour, Jules-Charles Le Bozec, kizeller, Désury, orfebour, an itron a bPlanhol evit an dilhad liderezh, an dimezell Ménard, mestr-gwerour.
Bez' e voe unan eus ar re a ijinas ar stumm ti anvet "nevezvreizhat". E-touez e oberennoù niverus ez eus meur a iliz pe chapel: Logivi-Plaeraneg, Chapel Koad Kev, chapel Skolaj Sant-Jozef Lannuon, hag ur savadur e Kampostal e Rostrenenn.
E 1941 e kemeras penn ar Bleun-Brug hag e voe anvet abalamour da se e Bodad Aliañ Breizh (Comité Consultatif de Bretagne).

## Oberennoù lennegel

* James Bouillé, Architecture Bretonne Moderne, Embannadur Romanance (41 pajenn), Pariz, 1936. (E Brezhoneg, Galleg, Alamaneg ha Saozneg)

## Levrlennadur

* (fr) Audaces et hésitations d'un militant : James Bouille. Pierre Mardaga - Liège. 1986. Catalogue de l'exposition : Modernité et régionalisme : Bretagne : 1918-1945. Daniel Le Couedic.
* James Bouillé, Architecte breton, Anagrammes, 2006, J.R. Rotté
* James Bouillé, architecte. L'Art en Bretagne. Conférence faite au Congrès panceltique, Kemper, Meurzh 9 a viz Gwengolo 1924, Embannadur : Brest, Moulerezh. 'la Dépêche' ; Dastumadenn 'Buhez Breiz' , 1924.
* James Bouillé, architecte. De l'Art celtique et de l'utilité de son étude pour la création d'un art breton moderne, Embannadur : Brest, Moulerezh 'la Dépêche' ; Dastumadenn 'Buhez Breiz' , 1924. In-8, 24 p.
* James Bouillé, architecte. L'Habitation bretonne, Pariz, Moulerezh. J. Dumoulin (Testennoù) ; Moulerezh. Catala frères (Tresadennoù) ; Embannadur Ch. Massin et Cie, 1926. (15 a viz C'hwevrer 1927.) In-4, 8 p. et 40 Tresadenn.

## Liammoù

(fr) Atelier breton d'art chrétien (wikipedia gallek diwar-benn "an Droellenn")

## Notennoù ha daveoù

* ↑ Akt ganedigezh, dielldi Aodoù-an-Arvor
# Louis-Jacques Suignard

Louis-Jacques Suignard a zo ur c’haner hag a gan e brezhoneg en doare a-vremañ. Sevel a ra an tonioù hag ar sonioù. Ne zinac’h ket, er c’hontrol, en deus c’hoant d’ober “diseurtaj” e brezhoneg, met lavaret ez eus bet ivez eo un doare Donovan e brezhoneg.
Pa oa krog da ganañ ne gane nemet er festoù-noz, gant Jañdo Robin ha tud all, ouzhpenn kanañ tonioù kozh, pe en un doare hengounel. Hiriv e kan ouzhpenn tonioù nevez savet gantañ.

## Pladennoù

Lodenn an ael LJS01 (2004)

## Liamm diavaez

* (br) E lec’hienn
# Louis-Isaac Lemaistre de Sacy

Louis-Isaac Lemaistre de Sacy pe Le Maistre de Sacy (1613-1684), a oa ur beleg ha troour gall. Gantañ e voe savet ar Bible de Sacy pe de Port-Royal.

## E vuhez

Ganet e oa Louis-Isaac Lemaistre de Sacy e Paris. E dad, ar protestant Isaac Le Maistre, en devoa bet pemp mab gant Catherine Arnauld, ur c'hoar da Marie Angélique Arnauld. En 1638 ez eas e vreudeur koshoc'h Antoine ha Simon, goude dilezel o micherioù, d'en em dennañ da Port-Royal, ha Louis-Isaac d'o heul.

## Levrlennadur

* Bible de Sacy, éditions Robert Laffont Bouquin, 1990, isbn=2-221-05867-4
* Abbé Dardenne, L’enseignement Théologique en France, vol. III, Paris, 1870
* Odette Barenne, Une grande bibliothèque de Port-Royal: inventaire inédit de la bibliothèque de Isaac-Louis Le Maistre de Sacy (7 avril 1684), Paris : Etudes augustiniennes, 1985
* Geneviève Delassault (éd.), Choix de Lettres inédites de Louis-Isaac Le Maistre de Sacy (1650-1683), Paris, Nizet, 1959.
* Geneviève Delassault, Le Maistre de Sacy et son temps, Paris, Nizet, 1957.

## Notennoù

* ↑ Hervez tezenn an arbennigour Ulysse Moussalli : Le vrai visage de Blaise Pascal, éditions Plon, 1952 ; hag ivez Notice sur le site du Musée.
# Louis-Joseph, markiz Montcalm

Louis Joseph, markiz a vMontcalm de Saint-Véran a oa ur jeneral gall. Ganet oa bet e Candiac e-kichen Nîmes e 1712 ha marvet e Kebeg e 1759.
E penn armeoù Frañs Nevez e oa. Lazhet eo bet e-kerzh emgann Plaenennoù Abraham e-kichen kêr gKebeg etre armeoù Breizh-Veur gant James Wolfe en o fenn ha re Frañs Nevez.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Louis-Charles-César Maupassant

Louis-Charles-César Maupassant a oa ur politiker gall.
Mab e oa da Aignan Maupassant, marc'hadour e Saumur, ha da Marie Françoise Baudoin. Ur c'hoar dezhañ a zimezas da Maurice Bizard hag unan all da Jean-Étienne de Cigongne.
Dimeziñ a reas-eñ da verc'h Jean-Baptiste Potier de La Savarière, senechal Nort ha Casson. Tad-kozh e oa da Léon Nau de Maupassant, perc'henn kastell Clermont e Keller, hiriv e kanton Enorzh.
# Louis-Marie-François Aubert

Louis-François-Marie Aubert zo anezhañ ur sonaozer eus Breizh. Ganet eo bet d'an 19 a viz C'hwevrer 1877 e Sant-Maloù ha marvet eo bet d'an 9 a viz Genver 1968 e Pariz.

## Buhezskrid

D'an 19 a viz C'hwevrer 1877 eo bet ganet Louis Aubert, er memes bloaz ha Paol Ladmirault, ur sonaozour brudet all eus Breizh. Pa oa bihan, e vouezh soprano a ra d’e dud lakaat anezhañ d’ober studioù sonerezh. Eus Sant-Maloù, kêr ar gourserien, ez a Louis Aubert da skol sonerezh Pariz pa oa 11 vloaz. Kanañ a rae ar Pie Jesus eus Requiem Fauré pa oa bet kanet evit wech kentañ en iliz ar Vadalen e Pariz. Gant ar sonaozour-se eo en deus desket skrivañ sonerezh ha sonaozañ. Brudet eo ivez Louis Aubert evel ur sonaozour dibar. Awenet bras eo bet gant ar broioù estren, evel e genvroad Jean Cras. Kavout a ra e awen e Bro-Spagn pe e Bro-Vask, pe e broioù pelloc'h evit ar broioù arab pe broioù Azia. Gouvezet en deus lakaat asambles ar sonerezh klasel hag ar jazz, gant pezhioù diabar evel "Sinema" el lec'h ma ra dave da zaou benn-bras eus ar skrammoù: Chaplin ha Disney. Enoret e oa gant an akademioù sonerezh eus e vare pa'z eas d'an Anaon d'an 9 a viz Genver 1968 e Pariz.

## Oberenn

Hervez ar vuzikologourien eo merket oberenn Louis Aubert gant levezon tri sonaozour meur: Fauré, Ravel ha Debussy. Louis Aubert, p’edo o chom er Vro-Vask, bro Maurice Ravel a oa en em gavet gantañ hag a blije dezhañ kenañ e sonerezh, a reas anaouegezh eno gant sonerezh ar c'heisteiz (Habanera, Ar ganaouenn gozh eus Bro-Spagn, An nozvezh vaour...). N'eus ket anezhañ ur sonaozour-skouer eus Breizh. Er c’hontrol d'e genseurted eus Breizh (ar Flemm, Ladmirault pe Roparzh...), n'en deus ket klasket awen e Breizh, pe ken nebeut. Marteze e opera "Ar c'hoad glas" el lec'h ma c'haller damverzout koadeg Bresilien a-wechoù. Diazezet eo an istor marzhus-mañ war penndudennoù Charles Perrault. Sonet e oa bet evit ar wech kentañ e Boston e 1911, ha berzh a reas en degouezh-se. Tapet kaer eo Breizh avat en e bezh pennañ "Bez Chateaubriand". Eus e gornig-bro a oa ar skrivagner brudet. Un danvez awen dibar eo bet ar mor evit oberennoù ar sonaozour-mañ a oa eus Sant-Maloù.

### Oberoù pennañ
#### Oberoù sonerezh siñfoniek hag operaoù

* Elena ar gaer, gourc'horoll
* Noz ar c'horiganned, gourc'horoll
* Dryade, taolenn siñfoniek
* Follenigoù a skeudennoù, pemp pezh bugelek
* Bez Chateaubriand
* Ofrant
* Roudoù
* Sinema, teir daolenn siñfoniek
* Faltazienn evit piano ha laz-seniñ
* Ar c'hoad glas 1904
* C'hwec'h barzhoneg arabek, evit mouez ha laz-seniñ 1917
* Habanera 1919

#### Oberoù sonerezh kambr

* Madrigal evil fleüt e-unan
* Heuliad berr evit daou piano
* Sonatenn evit violoñs ha piano

#### Oberoù piano ha kanaouennoù

* Aquamarine
* En eñvor da Fauré
* C'hwec'h barzhoneg arabek
* Teneridigezh
* Ar bedenn fall
* Kanaouenn da luskellat ar martolod
* Kanaouenn da luskellat
* Ceylan
* Teir ganaouenn hebraik
* An noz maour
* Ar ganaouenn gozh eus Bro-Spagn
* Er vro

#### Oberoù mouezh ha relejiel

* Ar mareoù-bloaz

## Liammoù

* Louis-Marie-François Aubert war Compositeursbretons.com

## Gwelet ivez

* Listenn ar sonaozourien
# Louis-Marie Désiré-Lucas

Louis-Marie Désiré-Lucas, ganet d'ar 15 a viz Here 1869 e Fort-de-France (Martinique) hag aet d'an Anaon d'an 29 a viz Gwengolo 1949 e Douarnenez a oa livour. Mab e oa d'ur c'homiser ar verdeadurezh bet ganet e Plabenneg, Louis Marie Alexandre Lucas e anv, ha d'ur plac'h kreol, Marie-Louise Jaham Desrivaux. Mont a reas an tiegezh Désiré-Lucas da chom e Brest pa oa Louis-Marie tri bloaz.
Ur mailh e oa Louis-Marie Désiré-Lucas war dachenn ar splann hag an teñval.

## Un nebeud oberennoù

* La jeune Ouessantine («An Eusaadez yaouank»),
* Église Sainte-Croix à Quimperlé («Iliz ar Groaz Sentel e Kemperle»), 1922
* Hêtraie des Plomarc'h («Faoued Plomarc'h»)
* La petite Vannetaise (Ar Wenedadez vihan)

## Levrlennadur

* Désiré-Lucas, Marie-Paule Piriou, Éditions Palantines, 2006, ISBN 2911434579
* Peintres des Côtes de Bretagne, Léo Kerlo ha Jacqueline Duroc, Chasse-Marée, 2006, ISBN 9782914208833
# Louis-Ferdinand Céline

Louis-Ferdinand Céline (berraet e Céline hepken alies) eo anv-pluenn Louis Ferdinand Destouches, ur skrivagner gallek eus an XX$^{vet}$ kantved. Ganet eo d'ar 27 a viz Mae 1894 e Courbevoie (Bro-C'hall) ha marvet d'ar 1añ a viz Gouere 1961 e Meudon (Bro-C'hall). Ar skrivagner gallek eus an XX$^{vet}$ kantved troet ar muiañ er yezhoù all war-lerc'h Marcel Proust eo Céline. Dont a ra e anv-pluenn eus anv-bihan e vamm-gozh a-berzh mamm. Lakaet eo da vezañ unan eus skrivagnerien bennañ an XX$^{vet}$ kantved p'en deus degaset un doare nevez da skrivañ lennegezh koulz ha galleg. Dael a vez avat en-dro d’an den ha d’e oberenn abalamour da skridoù enepyuzev ha d’e emzalc'h e-pad an Eil brezel-bed.

## Oberoù
### Romantoù

* Voyage au bout de la nuit, Denoël & Steele, Paris, 1932
* Mort à crédit, Denoël & Steele, Paris, 1936
* Guignol's band, Denoël, Paris, 1944
* Casse-pipe, F. Chambriand, Paris, 1949
* Féerie pour une autre fois, Gallimard, Paris, 1952
* Normance : Féerie pour une autre fois II, Gallimard, Paris, 1954
* D'un château l'autre, Gallimard, Paris, 1957
* Nord, Gallimard, Paris, 1960
* Le Pont de Londres : Guignol's band II, Gallimard, Paris, 1964
* Rigodon, Gallimard, Paris, 1969

### Flemmskridoù

* Mea Culpa, Ed. Denoël & Steele, Paris, 1936
* Bagatelles pour un massacre, Ed. Denoël & Steele, Paris, 1937
* L'École des cadavres, Ed. Denoël, Paris, 1938
* Les Beaux Draps, Nouvelles Editions Françaises, Paris, 1941
War-bouez Mea Culpa, n'eo ket bet adembannet ar flemmskridoù, war urzh e intañvez. N'eus forzh penaos emaint dindan an dekred-lezenn Marchandeau, eus 1939, ha lezenn Pleven, eus 1972, savet da herzel ouzh ar gasoni a orin gouennel.

### Skridoù arall

* La Vie et l'œuvre de Philippe Ignace Semmelweis, Simon, Rennes, 1924
* Entretiens avec le professeur Y, Ed. Gallimard, Paris, 1955
* Arletty, jeune fille dauphinoise, La flûte de Pan, Paris, 1983
* Préfaces et dédicaces, Du Lérot, Tusson, 1987
* Histoire du petit Mouck, Editions du Rocher, 1997
* L'Église, Ed. Denoël & Steele, Paris, 1933
* Foudres et flèches, Ed. F. Chambriand, Paris, 1948
* Scandale aux abysses, Ed. F. Chambriand, Paris, 1950
* Ballets sans musique, sans personne, sans rien, Ed. Gallimard, Paris, 1959. Kavout a reer el levrennoù-se ar barrezioù La Naissance d'une fée, Voyou Paul, brave Virginie ha Van Bagaden qui figuraient déjà dans Bagatelles pour un massacre, ainsi que Foudres et flèches et Scandale aux abysses.
* Progrès, Ed. Mercure de France, Paris, 1978

## Liammoù diavaez

* (fr) Pennad diwar e benn