OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Caloveto

Caloveto a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cosenza, e rannvro Calabria.
# Calshot

Calshot a zo ur gêriadenn war arvor Hampshire. Klokan a rafe gant al lec'h anvet cerdicesora er C'hronik Angl-ha-Saozon. Hervezañ e vefe bet dilestret Cerdic Wessex tu-mañ e 495.
E 1539 e savas Henry VIII ur c'hastell er gêriadenn da zifenn Southampton.

## Liammoù diavaez

Calshot war Google Maps
# Caltignaga

Caltignaga zo ur gumun eus Italia, e proviñs Novara.
# Calosso

Calosso zo ur gumun en Italia e proviñs Asti, e rannvro Piemonte.
# Calothorax

Calothorax :
| Calothorax lucifer, luc'hskeudennet e Park broadel Big Bend (kornôg Texas, SUA). ||
| Rummatadur filogenetek ||
| Riezad : | Animalia |
| Skourrad : | Chordata |
| Kevrennad : | Aves |
| Urzhad : | Apodiformes |
| Kerentiad : | Trochilidae |
| Iskerentiad : | Trochilinae |
| Anv skiantel ||
| Calothorax G.R.Gray, 1840 ||
| D'ar vevoniezh e tenn ar pennad-mañ. ||
Calothorax a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1840 gant al loenoniour saoz George Robert Gray (1808-1872).

## Spesadoù

Daou spesad evned-kelien a ya d'ober ar genad :
* Calothorax lucifer,
* Calothorax pulcher.
O c'havout a reer e takadoù 'zo eus Stadoù-Unanet Amerika hag e Mec'hiko.

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ (en) Roadennoù IOC World Bird List diwar-benn Trochilidae/Calothorax (lennet e-barzh d'an 28 a viz Eost 2018).
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Caltabellotta

Caltabellotta zo ur gumun e proviñs Agrigento, e Sikilia.
# Caltagirone

Caltagirone zo ur gumun e proviñs Catania e Sikilia.
# Castanyer

Castanyer zo un anv-tiegezh katalanek.

## Gerdarzh

* Eus ar ger katalanek castanyer, gwezenn-gistin (e spagnoleg e lavarer castaño).
* Ur ger spagnolek damheñvelson eo castañar, a zo kistineg.

## Adstummoù

* E galleg: Castaner pe Castanier.
* E spagnoleg: Castañer.

## Anvioù-tud

* Joan Castanyer, anavezet ivez evel Jean Castanier (1903-1972), filmaozer katalan.

## Lec'hioù

* An Tour Castanyer, e Barcelona.

## Pennadoù kar

* Castañer
# Castano Primo

Castano Primo a zo ur gumun italian, e Meurgêr Milano.

## Liamm diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Castañares de las Cuevas

Castañares de las Cuevas zo ur gêriadenn e kumun Viguera, e La Rioja, e Spagn.
# Castaño del Robledo

Castaño del Robledo zo ur gumun e proviñs Huelva.
# Castañar

Castañar zo un anv-lec'h spagnolek ha hini meur a gumun e Spagn.

## e proviñs Cáceres, en Extremadura;

* Castañar de Ibor,
* Casas del Castañar,

## e proviñs Salamanca, en Castilla y León.

* Miranda del Castañar,
* Castañar de Béjar, ranngumun e Béjar, e proviñs Salamanca,
* San Martín del Castañar.

## Pennad kar

* Castañares
# Castañar de Ibor

Castañar de Ibor zo ur gumun eus Proviñs Cáceres e Spagn.
# Castañer

Castañer zo un anv-tiegezh spagnolek, diwar an anv katalanek Castanyer.

## Tud

* Manuel Castañer (1786-1826), ofiser arc'hantinat.
* Angelino Castañer (1905-1974), politikour ha barzh spagnol.
* Ramón Castañer Segura (1929-2011), livour spagnol.
* Luis Castañer (ganet en 1932), melldroader spagnol.
* Christophe Castaner (ganet en 1966), politikour gall.

### Embregerezh

* Castañer (embregerezh), embregerezh katalan.

## Pennadoù kar

* Castanyer
* Castañar
* Castañares
* Castañeda
# Castañares

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Castañares zo un anv-lec'h spagnolek, deuet da vout anv-tud.
* Castañares (Burgos), e Burgos;
* Castañares de Rioja, e La Rioja (Spagn);
* Castañares de las Cuevas

## Tud

* Jon Castañares
* Joaquín Beltrán Castañares, jeneral mec'hikan

## Pennadoù kar

* Castañar
# Castañares de Rioja

Castañares de Rioja zo ur gumun e kumuniezh emren La Rioja e Spagn.
# Castañeda

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Castañeda zo un anv-lec'h spagnolek, deuet da vout anv-tiegezh.

## Lec'hioù
### en Spagn

* Castañeda en Cantabria
* kontelezh Castañeda, en Cantabria
* Castañeda, kêriadenn e kumun Villagonzalo de Tormes, en proviñs Salamanca, e Castilla y León
* San Martín de Castañeda, kêriadenn e kumun Galende, en proviñs Zamora, e Castilla y León

### Asturiez

* Castañeda , en Gijón
* Castañeda en Avilés

### Galiza

* A Castañeda en A Coruña

## Tud

* Juan de Castañeda (XVIvet kantved), istorour spagnol
* Abdón Castañeda (1580-1629), livour spagnol
* Benjamín Castañeda (1846-1913), soner perouat
* Patricia Castañeda (1978-), aktourez kolombian
# Cantabrana

Cantabrana zo ur gumun eus Spagn, e proviñs Burgos, e rannvro emren Kastilha ha León. An niver annezidi zo 22 (2023).
# Cantal

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Cantal, pe ar C'hantal zo un anv-lec'h okitanek ha gallek.
Bez' ez eo
* anv menezioù e-kreiz Bro-C'hall, o deus roet o anv d'un departamant gall, evel an darn vrasañ eus menezioù bras ar vro ; gwelout Cantal (menezioù)
* abaoe 1790, un departamant gall, e-kreiz Bro-C'hall. Aurillac eo ar penn-kêr anezhañ ; gwelout Cantal (departamant)
* anv ur fourmaj a vez graet eno ; gwelout Cantal (fourmaj)

## En okitaneg

Pevar stumm a gaver d'an anv: Cantal/Cantau/Chantal/Chantau
# Cantagallo

Cantagallo zo ur gumun eus Italia e rannvro Toskana, e proviñs Prato.
# Cantal (departamant)

Cantal :
| Anv okitanek | Cantal Cantau Chantal Chantau |
| Bro | Okitania |
| Melestradurezh ||
| Riez | Frañs |
| Rannvro | Arvern Ron-Alpoù |
| Pennlec'h (prefeti) | Orlhac |
| Isprefetioù | Mauriac Sant Flor |
| Prezidant ar c'huzul-departamant | Bruno Faure (LR) |
| Prefed | Isabelle Sima |
| Kod EBSSA | 15 |
| Kod ISO 3166-2 | FR-15 |
| Kod Eurostat NUTS-3 | FR722 |
| Poblañsouriezh ||
| Poblañs | 144 379 ann. (2020) |
| Stankter | 25 ann./km² |
| Douaroniezh ||
| Kenurzhiennoù | 45° 02′ 00″ Norzh 3° 06′ 00″ Reter / 45.0333, 3.1 |
| Gorread | 5 726 km² |
| Adrannoù ||
| Arondisamantoù | 3 |
| Pastelloù-bro | 2 |
| Kantonioù | 15 |
| Etrekumuniezhioù | 10 |
| Kumunioù | 246 |
| kemmañ |
Cantal (e galleg hag ent-ofisiel, distaget; Cantal ivez en okitaneg, hag ivez Chantal, Cantau, distaget) pe Chantau), zo un departamant, e-kreiz Bro-C'hall, er rannvro Arvern Ron-Alpoù. Orlhac eo ar penn-kêr anezhañ. Dont a ra an anv eus ar menezioù anvet Cantal.

## Arondisamantoù Cantal

* Mauriac
* Orlhac
* Sant-Flor

## Keuz

Meur a geuz a vez aozet er c'hornad, ha sed ar re vrudetañ:
* Cantal
* Bleu d'Auvergne

## Liammoù divaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* Lec'hienn ar C'huzul-departamant
* Lec'hienn ar stad c'hall en departamant (prefeti)
* Touristañ er C'hantal (fr) (en) (de) (nl) (es) (ca)

## Notennoù ha daveennoù

* ↑ Roadennoù ofisiel e lec'hienn an EBSSA
# Cantal (fourmaj)

Ar c'hantal (cantal e galleg; cantal, chantal, cantau pe chantau en okitaneg), a zo ur fourmaj laezh buoc'h graet en Arvern (Okitania), en departamant Cantal a-bezh, hag en un nebeud kumunioù eus an departamantoù amezek: 23 eus ar Puy-de-Dôme, 8 kumun eus norzh an Aveyron, 7 kumun eus reter ar C'horrèze hag ur gumun eus an Haute-Loire. Un AOK eo abaoe 1956, hag un AOG e live Europa.

## Darevidigezh

Cheñch a ra hervez an doareoù:
* Cantal yaouank : eus 30 da 60 devezh dareviñ
* Cantal etre daou : eus 90 da 210 devezh
* Cantal kozh: 240 devezh da vihanañ

## Liammoù diavaez

a vo kavet e Wikimedia Commons.
* (Lec'hienn ofisiel Comité Interprofessionnel des Fromages)
* (lec'hienn an Association des Fromages d'Auvergne)
# Cantal (menezioù)

Ar Menezioù Cantal (en okitaneg: Cantal, Chantal, Cantau pe Chantau, pe c'hoazh Monts de Cantal; e galleg Monts du Cantal), a zo un torosad volkanek en Torosad Kreiz, e Bro-Arvern (Okitania). Ar menez uhelañ eo ar Plom dau Cantal (1 858 m). Roet o deus o anv d'an departamant Cantal. Ar gêr vrasañ en tolead eo Riòm de la Montanhas.
# Cantalausa

Joan de Cantalausa (anv-pluenn Loís Combas) a oa ur yezhour okitanek ganet e 1925 ha marvet d’an 22 a viz Gwengolo 2006. Beleg e oa Cantalausa ha tremen a reas meur a vloaz eus e vuhez beleg oc’h ober war-dro parrez c’hallek kêr New York, e Stadoù Unanet Amerika. Barrek e oa war meur a yezh (okitaneg, galleg, saozneg, met ivez arameeg, latin, gresianeg, katalaneg, spagnoleg, alamaneg, rusianeg...) hag a-hed e vuhez en deus studiet e yezh vamm hag embannet skridoù enni. Anavezet eo dreist-holl evit e Diccionari general occitan, ur geriadur hollokitanek embannet gantañ e 2003, met a bep seurt labourioù all en deus bet savet : hentennoù deskiñ, studiadennoù diwar-benn an hen- pe ar c’hrennokitaneg, troidigezhioù diwar yezhoù all, adalek levrioù ar Bibl betek Levr ar Janglenn gant Rudyard Kipling.

## Liammoù diavaez

* Cantalausa
* DICCIONARI GENERAL OCCITAN (pdf)
# Cantalice

Cantalice zo ur gumun en Italia, e proviñs Rieti ha rannvro Lazio.
# Cantabri

Cantabri a veze laret gant ar Romaned eus un toullad pobloù o chom e hanternoz ledenez Iberia.
Amaya e oa o c'hêr-benn. En-dro dezho e oa Autrigones, Astured ha pobloù all

## Ar pobloù

Sed anvioù an 11 pobl kantabr:
* Avarigines,
* Blendii (pe Plentusii),
* Camarici,
* Concani,
* Coniaci,
* Morecani,
* Noegi,
* Orgenomesci,
* Salaeni,
* Vadinienses
* Velliques
# Cantaing-sur-Escaut

Kumunioù Bro-C'hall :
| Anv | Cantaing-sur-Escaut |
| Skoed | |
| Lec'hiadur Cantaing-sur-Escaut en Arondisamant Cambrai | |
| Riez | Bro-C'hall |
| Rannvro | Hauts-de-France |
| Departamant | Norzh |
| Bro hengounel | |
| Arondisamant | Cambrai |
| Etrekumuniezh | Communauté d'agglomération de Cambrai |
| Kanton | Marcoing |
| Kod INSEE | 59125 |
| Kod-post | 59167 |
| Maer | Jean-Claude Deschamps |
| Amzer-gefridi | 2008-2014 |
| Gorread | 6,48 km² |
| Led | 50° 08' 58" Norzh |
| Hed | 03° 09' 52" Reter |
| Uhelder kreiz | 54 m |
| Uhelder bihanañ | 47 m |
| Uhelder brasañ | 97 m |
| Poblañs hep kontoù doubl | 466 (2007) |
| Stankter | 71 a./km² |
| Lec'hienn ar gumun | |
Cantaing-sur-Escaut a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.

## Istor
### XX$^{vet}$ kantved

* Ar vourc'h e miz C'hwevrer 1918
* An iliz katolik e miz C'hwevrer 1918
* Brezel-bed kentañ: distrujet eo bet ar gumun.

## Monumantoù ha traoù heverk

* Iliz katolik Saint Martin, 1927
* Milin Cantigneul

## Melestradurezh

Roll maered ar gumun :
| Mare | Mare | Anv | Strollad | Karg |
| Meurzh 2001 | Meurzh 2014 | Jean-Claude Deschamps | | |
| N'eo ket anavezet c'hoazh an holl fedoù. |||||

## Douaroniezh

* War lez ar stêr Escaut emañ Cantaing-sur-Escaut.

## Dave ha notennoù

* ↑ Cassini hag EBSSA
# Ausejo de la Sierra

Ausejo de la Sierra zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Soria, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
# Ausci

An Ausci$^,$ a oa ur bobl eus Aquitania a oa o vevañ er vro m'emañ kêr Auch bremañ.
En-dro dezho e oa ar pobloù-mañ : Tarusates hag Elusates er gornaoueg, Lactorates er hanternoz, nord, Tolosates er reter, Convenae ha Bigerri pe Bigerriones er c'hreisteiz. Elimberrum pe Eliberris e oa o c'hêr-benn, un anv hag a zo bet displeget gant ar gerioù euskarek hiri (kêr) ha berri (nevez).
O anv ivez zo bet klasket keñveriañ gant an euskareg : kar e vefe Ausci hag an elfenn eusk- a gaver er ger "euskara".

## Notennoù

* ↑ Plinius an Henañ, Naturalis Historia, levrenn 4, [108]
* ↑ Julius Caesar, De Bello Gallico, levrenn 3
* ↑ Manex Goyhenetche, Histoire générale du Pays basque : Préhistoire-Époque Romaine-Moyen-Âge, levrenn 1, Donostia / Baiona, Elkarlanean, 1998, 492 p.
* ↑ René Lafon, Revue internationale d'onomastique, 1965, p.82
# Ausejo

Ausejo zo ur gumun e kumuniezh emren La Rioja e Spagn.
# Auschwitz (disheñvelout)

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Auschwitz a c'hall bezañ evit :
* anv alamanek ur gêr e su Polonia: Oświęcim
* ar brasañ kamp-diouennañ savet gant an nazied: Auschwitz-Birkenau
# Ausonius

Decim(i)us Magnus Ausonius pe Ausonius ent-berr (c. 309-394) a oa ur barzh latin eus Galia.

## Buhez

Ganet e oa e Burdigala (Bourdel hiriv), war-dro ar bloaz 309. Mab d'ur senedour e oa. Kelenner war ar retorik e voe e Burdigala. Kelenner-ti an impalaer Flavius Gratianus e voe, pa oa yaouank hennezh.
quaestor* (= den al lezenn en karg war aferioù an arc'hant )
Gouarnour Italia, Afrika, Galia,
Koñsul e 379, gant Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius
Prokoñsul en Azia

## Skridoù

* Parentales
* Mosella
* Skridoù Ausonius a oa bet embannet e Bourdel, e 1580, in-4; e Pariz, cum notis varrorum, e 1630, gant an aotrou Souchay; en Poetae latini minores, gant Vernsdorff; troet int bet e galleg gant Jaubert, 1769, ha gant Corpet, 1843

## Levrlennadur

* M.-N. Bouillet : Dictionnaire Universel d'Histoire et de Géographie. L. Hachette et Cie. Paris. 1863
* aozer ? : Ausone. La Moselle. Texte et traduction. Belles Lettres. 1972
* André Blanc. L'homme emprisonne le temps. Les Calendriers. Belles Lettres. Paris. 1986.
# Aust-Agder

Aust-Agder zo ur gontelezh e kreisteiz Norvegia. Sko outi emañ kontelezhioù Telemark, Rogaland ha Vest-Agder. E miz Genver 2016 e oa 113 518 a dud o vevañ enni. En em astenn a ra war 9 158 km². Arendal eo ar gêr-benn.

## Gwelet ivez

* Agder, ur rouantelezh kozh.
a vo kavet e Wikimedia Commons.
# Ausonia (Lazio)

Ausonia a zo ur gumun en Italia, e Lazio, e proviñs Frosinone.
# Austerlitz

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Austerlitz zo un anv alamanek, ha hini meur a dra.

## Anv brudet

* Anv alamanek Slavkov u Brna, er Republik Tchek.
* Emgann Austerlitz e 1805 ma voe trec'h an impalaer gall Napoleone Buonaparte war e enebourien, anezho armeoù div impalaeriezh, Rusia hag Aostria, dreist-holl.

## Lec'hioù all

* Austerlitz (Izelvroioù), kêriadenn en Izelvroioù

## Tud

* Frederick Austerlitz, gwir anv Fred Astaire.
# Afon Dwyfor

An Afon Dwyfor zo ur stêr e Gwynedd, e gwalarn Kembre.
Eieniñ a ra e Cwm Dwyfor (53.0204°N 4.1780°W) e beg Cwm Pennant, dastum enni dour meur a wazhig o tiskenn adalek Mynydd Graig Goch (er c'huzh-heol) betek Moel Hebog er reter, ha diskenn war-zu ar mervent betek Dolbenmaen hag e-maez Eryri neuze.
# Afon Twrch

Afon Twrch (Stêr Tourc'h) a vez lavaret e kembraeg eus ar stêrioù-mañ:
* Afon Twrch e Meirionnydd, a gember gant ar stêr Dyfrdwy
* Afon Twrch e Powys, a gember gant ar stêr Banwy
* Afon Twrch, a gember gant ar stêr Tawe
# Afon Cynfal

Ur stêr (kembraeg : afon) e menezioù Meirionnydd e kreisteiz kontelezh Gwynedd eo an Afon Cynfal.

## Gerdarzh

Un anv den e vije Cynfal, da dostaat ouzh Cynan e kembraeg, ouzh Konvael ha Konan e brezhoneg.

## Red

Redek a ra a-hed 10 km eus harzoù ar Migneint da gemberiñ gant ar stêr Dwyryd.

## Lennegezh

Kaoz zo anezhi e meur a gontadenn-bobl.

### Llech Gronw

Mont a reer da welout Llech Gronw pe Llech Ronwy, pezhioù sklentennoù hir ha toull e-kichen Llety Nest tost d'ar Bont Newydd. Hervez ar vojenn ez eo ar maen a voe lakaet gant Gronw Pebr (pe : Gronwy Pefr), unan eus harozed ar Mabinogi, etre eñ ha goaf Lleu Llaw Gyffes. Serc'heg e oa da Vlodeuwedd ha mennout a reas Lleu Llaw Gyffes kas an dorzh dezhañ pa oa bet o kousket gant e vestrez. Teurel a reas e c'hoaf dezhañ, ha treuzet e voe ar garreg ha korf Gronw ivez ; setu an istor a lenner e Math fab Mathonwy, pevare skourr ar Mabinogi.
Nepell alese emañ Bryn Cyfergyr (Bryn Cyfergyd hiziv), meneget ivez er pevare skourr.
# Afon Daugleddau

Ur stêr e kreisteiz Sir Benfro eo ar stêr Cleddau pe Daugleddau. Div stêr Cleddau zo e gwirionez:
* Cleddau Wen er c'hornôg
* ha Cleddau Ddu er reter.
En em unaniñ a reont d'ober an aber Daugleddau, a ro hec'h anv da borzh Aberdaugleddau, ma komzer a-wechoù eus ar stêr Daugleddau.

## Cleddau Wen

Div lodenn zo d'an Afon Cleddau Wen (pe Cleddy Wen).
* Hini ar reter a eien e Llygad Cleddau, e Llanfair Nant y Gôf, 4 km er gevred da gêr Abergwaun. Tremen a ra dre Scleddau.
* Hini ar c'hornôg a eien e Penysgwarne e Llanreithan, hag a ya da gemberañ gant eben.
Tremen a ra neuze dre Cas-blaidd hag alese ez a da Hwlffordd.

## Cleddau Ddu

Eieniñ a ra an Afon Cleddau Ddu (Cleddy Ddu) e Mynydd Preselau e Blaencleddau e parrez Mynachlog-ddu
# Afon Dyffryn Gwyn

An Afon Dyffryn Gwyn (Afon Dyffryn-gwyn war gartennoù zo) zo ur stêr e Meirionnydd kozh, e kreisteiz kontelezh Gwynedd, e gwalarn Kembre.
Eieniñ a ra e menez Trum Gelli a-us da Cwm Maethlon (anvet ivez Dyffryn Gwyn, pe Happy Valley).
Aberiñ a ra e Bae Ceredigion, e-kichen Penllyn, er c'hreisteiz da gêr vihan Tywyn.
# Afon Hepste

An Afon Hepste zo ur stêr e Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog e kreisteiz Powys e Kembre.
Eieniñ a ra e Fforest Fawr. E-kichen atant Hepste Fechan e kej ar stêrioù bihan anvet Afon y Waun, Nant y Cwrier ha Nant Hepste Fechan. Neuze e red trema ar mervent. Ul lamm-dour brudet zo enni, anvet Sgwd yr Eira. Pelloc'hik e kej gant ar stêr Mellte e-kichenik Ystradfellte.
# Afon Mellte

Ar stêr Mellte, pe Afon Mellte, zo ur stêr e kreisteiz Kembre. C'hoarvezout a ra eus kember an Afon Llia hag an Afon Dringarth en hanternoz da bloue Ystradfellte. Goude e red trema'r c'hreisteiz dre Ystradfellte hag e tegouezh e Pontneddfechan, hag eno, gant an Afon Nedd Fechan eo e reont an Afon Nedd.
Redek a ra he doureier dindan an douar war-hed un hanter-lev bennak tost da Porth yr Ogof, en un dachenn razek, leun a vougevioù. Pelloc'h e tiskenn ar stêr a-lammoù : lammoù-dour brudet zo evel re Sgŵd Clun-gwyn, Sgŵd Isaf Clun-gwyn ha Sgŵd y Pannwr.
# Afon Tryweryn

Ar stêr Tryweryn (Afon Tryweryn e kembraeg) zo ur stêr eus hanternoz Kembre unan eus adstêrioù pennañ an Dyfrdwy. Dont a ra eus Llyn Tryweryn e menez Eryri hag en em deurel a ra en Dyfrdwy e-kichen Y Bala ; 19 km eo he hed.
Ur stankell a voe savet war ar stêr e 1965, da bourchas dour da dud kornad Liverpool, oc'h ober Llyn Celyn hag o veuziñ kêriadenn Capel Celyn daoust da enebiezh kreñv an dud er vro. Al lugan Cofiwch Dryweryn ("Dalc'hit soñj eus Tryweryn"), livet e-kichen Llanrhystud, a gouna an enebiezh-se.
Er Grennamzer e verke ar stêr Tryweryn an harzoù etre daou gombod eus Penllyn, Is Tryweryn hag Uwch Tryweryn.
# Afon Gwaun

An Afon Gwaun, pe Stêr Gwaun, zo ur stêr a red e mervent Kembre, e Sir Benfro, 15 km hed dezhi.
Eieniñ a ra e menezioù Preseli, nepell diouzh Tafarn-y-bwlch ha Foel Eryr (468 metr). Alese e red war-du ar c'hornôg, tremen a ra dre Cwm Gwaun, Y Bont Faen, ha Llanychaer. Aberiñ a ra en Abergwaun, e Bae Abergwaun, a zo lodenn greisteisañ Bae Ceredigion.

## Istor

Er Grennamzer e oa ar Stêr Gwaun a rae an harz etre kantrevoù Cemais ha Pebidiog.
# Afon Twrch (Banwy)

An Afon Twrch e Powys, e Kembre, zo ur stêr hag a gember gant ar stêr Banwy.
# Caraffa del Bianco

Caraffa del Bianco zo ur gumun italian e meurgêr Reggio Calabria e Calabria.
# Caracas

Caracas, ent-ofisiel Santiago de León de Caracas, eo kêr-benn ha kêr vrasañ Venezuela, en Amerika ar Su. Emañ Caracas nepell diouzh aod ar Mor Karib ha war-dro 3 milion a dud a zo o vevañ enni, ha 4,850 milion gant ar veurgêr. Kêr-benn dañjerusañ ar bed eo gant 122 drouklazh dre 100.000 a dud.

## Tud marvet eno

* Antonio Aparicio, skrivagner spagnol, d'an 10 viz Gouhere 2000.
# Caracol

* Ur bajenn disheñvelout eo homañ, da lavarout eo ur roll pennadoù hag a zo damheñvel o anv. Bremañ e c'hallit dibab ennañ ar pennad emaoc'h o klask. Mard oc'h bet degaset amañ dre ul liamm diabarzh en ur pennad e c'hallit kemmañ al liamm evit m'ho kaso war-eeun d'ar bajenn emaoc'h o klask.
Caracol (maligorn e brezhoneg) zo ur ger portugalek ha spagnolek, hag un anv-lec'h e meur a vro.

## Lec'hioù
### Belize

* El Caracol (Belize), ur gêr gozh, savet gant ar bobl vaya

### Brazil

* Div gumun :
** Caracol (Mato Grosso do Sul)
** Caracol (Piauí)
* Stêrioù anvet Rio Caracol
* Cascata do Caracol, lamm-dour e Rio Grande do Sul

### Chile

* Cerro Caracol

### Haiti

* Caracol (Haiti), kumun e biz ar vro

### Mec'hiko
## Pobl

* Ar bobl Caracol, diskennidi eneziz Cayman, diazezet er Bay Islands e Honduras.

## Tud

* Manolo Caracol, kaner spagnol
* Caracol, anv-micher ar ganerez kebekat Carole Facal

## Skingomz ha skinwel

Div chadenn e Kolombia :
* Caracol Radio
* Caracol Televisión
# Caradoc Freichfras

Caradoc Freichfras (Caradoc kreñv e vrec'h) a voe un hendad damvojennel a dierned Gwent en defe renet er V$^{vet}$ pe er VI$^{vet}$ kantved. Menneget eo en Danvez Breizh evel Penntiern Caradoc, ur mac'heg ag an Daol Grenn.

## Caradoc en istor

Displann eo an andonioù war-divout buhez Caradoc. Droukvesket eo bet get ar gouron Preden anvet Caratacos, get Cerdic a Wessex ha get penndud istorel all. Er mabinogion eo menneget evel mab da Llŷr Marini (marsen ar gouron Llŷr).
Istorourion a zo a wel Caradoc Freichfras evel an den istorel anvet Caradoc ap Ynyr, penntiern Gwent d'ar VI$^{vet}$ kantved, staliet e Caerwent. E anv a zo bet roet dezhañ en eñvor penntiern Caratacos hag a oa anavet mat pemp kantved diwezhatoc'h c'hoazh.

## Caradoc er mojennoù

Kemer a ra perzh e avanturioù mojenn Arzhur dindan an anv a Garados Briefbras.
N'eo ket sklaer e beurheñvelder hag ar mojennoù war e zivout a vez dislavarus alies. Map Ynyr Gwent e vefe bet ha gallout a ra bout an hevelep den ha Caradoc Hen er mojennoù breizhat.
Dalc'het en defe tirioù e Breizh hag ur roue a Bro-Erec a lavarer anezhañ. E Naoned e vije bet e lez hervez lod met ur gammgemeradenn eo moarvat rak ar gêr ma oa kreizennet e zamani (Caerwent) a veze anvet Caernant ivez.
| En e raok: Iddon | Roue Gwent ) war-dro 470 | War e lerc'h: Meurig ap Caradog |
# Caradog ap Meirion

Caradog ap Meirion a oa roue Gwynedd eus 754 da 798.
Kenderv a-bell e oa da Rhodri Molwynog ap Idwal, roue araokañ. O-daou e lârent e tiskennent eus Cunedda, ar roue damvojennel en devije dieubet Kembre diouzh an Iwerzhoniz ha krouet rouantelezh Gwynedd.
Diskennet e vefe bet Caradog ap Meirion eus Owain Danwyn, roue Rhos ha mab-bihan da g-Cunedda. Daoust ma oa bet kollet gantañ he statud roueel e vije chomet pouezus ar skourr-se eus ar familh en e gantref.
N'eo ket sklaer pegoulz e krogas Caradog da ren met etre marv Rhodri e 754 ha 768 e oa war a seblant. Er bloaz-se e kendrec'has Elfoddw, eskob Gwynedd, Kembreiz da gemmañ o doare da jediñ amzeriad Pask. Daoust ma n'eo ket meneget anv Caradog e liamm gant an darvoud-se ez eo anat ne zeuas a-benn Elfoddw nemet peogwir e oa en amzer-se ur roue a bouez e Kembre a oa gouest da lakaat e youl war rest ar vro. Caradog eo an hini nemetañ a c'hell klotañ.
Evel rouaned gembreat arall eus e amzer e oa gourdrouzet Caradog gant rouantelezhioù angl-ha-saoz reter Preden. Abeg gwirheñvelañ e varv a zo e oa lazhet en emgann gant Coenwulf Mercia. Marteze e oa bet taget gant Cynan Dindaethwy ap Rhodri, mab ar roue en doa skrapet e dron.
| En e raok: Rhodri Molwynog ap Idwal | Roue Gwynedd ) 754 - 7.. | War e lerc'h: Cynan Dindaethwy ap Rhodri |

## Pennad kar

* Caradog
# Caradoc Llancarfan

Caradoc Llancarfan, pe Caradog o Lancarfan e kembraeg, a oa ur c'hloareg kembreat eus Llancarfan en XII$^{vet}$ kantved. Sevel a reas div vuhez-sant en latin : hini sant Gweltaz ha hini Cadog.
Bevañ a rae en amzer Jafrez Menoe, oberour an Historia Regum Britanniae, ma lenner en dibenn anezhañ edo Caradoc o skrivañ an heuliad d'an oberenn, adal 689 betek e amzer. Krediñ a reer ez eus anv neuze eus Brut y Tywysogion, petra bennak ma n'eo ket meneget Caradog evel an oberour war an dornskridoù.