Rosyjski Uniwersytet Przyjaźni Narodów im. Patrice’a Lumumby

Rosyjski Uniwersytet Przyjaźni Narodów im. Patrice’a Lumumby, także Rosyjski Uniwersytet Przyjaźni Narodów (ros. Российский университет дружбы народов имени Патриса Лумумбы, ang. Peoples’ Friendship University of Russia named after Patrice Lumumba), skrót: RUDN (ros. РУДН) – rosyjski uniwersytet założony 5 lutego 1960 roku w Moskwie. W latach 1961–1992 oraz ponownie od 2023 roku uczelnia nosi imię kongijskiego premiera Patrice’a Lumumby. Historia Uczelnia została utworzona na mocy decyzji Komitetu Centralnego KPZR i Rady Ministrów ZSRR z dnia 5 lutego 1960 roku jako Uniwersytet Przyjaźni Narodów (ros. Университет дружбы народов). Zadaniem nowo powstałej placówki było kształcenie specjalistów z państw afrykańskich, azjatyckich i latynoamerykańskich. Oferta dydaktyczna obejmowała m.in. ekonomię, inżynierię, medycynę, pedagogikę oraz rolnictwo. Standardowy tok studiów trwał 4 lata, natomiast na kierunku lekarskim 5 lat. Rekrutacja na studia była dostępna dla osób poniżej 35. roku życia. Kandydaci mogli ubiegać się o przyjęcie bezpośrednio do uczelni lub za pośrednictwem instytucji państwowych państw pochodzenia, radzieckich placówek dyplomatycznych i konsularnych oraz organizacji społecznych. Państwo radzieckie finansowało m.in. koszty nauki, opieki medycznej, podróży i zakwaterowania. W pierwszym roku działalności uczelni planowano przyjęcie 500 studentów, zakładając wzrost liczby nawet do 4 tys. w kolejnych latach. 22 lutego 1961 roku decyzją Rady Ministrów ZSRR patronem uniwersytetu został kongijski premier Patrice Lumumba. Jeszcze w 1960 roku uruchomiono wydział przygotowawczy z języka rosyjskiego dla studentów zagranicznych, natomiast regularne zajęcia na podstawowych wydziałach rozpoczęły się 1 września 1961 roku. 29 czerwca 1965 roku wręczono dyplomy pierwszym absolwentom; wówczas naukę ukończyło 228 osób z 47 państw. 5 lutego 1992 roku decyzją władz rosyjskich nazwę uczelni przemianowano na Rosyjski Uniwersytet Przyjaźni Narodów (ros. Российский университет дружбы народов); w kolejnych latach ofertę kształcenia poszerzano o nowe kierunki związane m.in. z ekologią, filologią, hotelarstwem, kosmologią, prawem i turystyką. Część programów zaczęto prowadzić również w językach angielskim i hiszpańskim. Do 2010 roku uczelnię ukończyło ponad 47 tys. absolwentów, a zatrudnienie przekraczało 2,1 tys. osób. W 2017 roku dyplom otrzymał stutysięczny absolwent RUDN, którym był Nepalczyk Battari Hari. W 2020 roku na uczelni studiowało ponad 31,5 tys. osób, w tym ok. 9 tys. studentów zagranicznych pochodzących ze 157 państw. Rok później liczba obcokrajowców wynosiła 7569, co było drugim po Kazańskim Uniwersytecie Państwowym wynikiem w kraju. W 2022 roku liczba studentów zagranicznych wzrosła do ok. 11 tys. Na mocy rozporządzenia ministra nauki i szkolnictwa wyższego Walerija Fałkowa z 23 marca 2023 roku Patrice Lumumba ponownie został patronem uniwersytetu. Rosyjski Uniwersytet Przyjaźni Narodów był wielokrotnie klasyfikowany wśród najwyżej ocenianych uczelni w Rosji. W rankingach krajowych najwyżej klasyfikowano go na 4. miejscu w okresach 2009/2010, 2010/2011 i 2012/2013. W rankingu GreenMetric z 2018 roku RUDN zajął 41. miejsce, natomiast w zestawieniu The Three University Missions Moscow International University Ranking 2024 został sklasyfikowany na 274. miejscu. Na uczelni studiowali m.in. Daniel Ortega, Mahmud Abbas, Bharrat Jagdeo i Aleksiej Nawalny. Rektorzy Siergiej Rumiancew (1960–1970) Władimir Stanis (1970–1993) Władimir Filippow (1993–1998) Dmitrij Bilibin (1998–2004, p.o. w latach 2004–2005) Władimir Filippow (2005–2020) Oleg Jastriebow (od 2020) Odznaczenia W 1975 roku uniwersytet został odznaczony Orderem Przyjaźni Narodów. Uwagi Przypisy