NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Великопольский этнографический парк

Великопольский этнографический парк (пол. Wielkopolski Park Etnograficzny) — музей под открытым небом, находящийся на берегу озера Ледница в Ледницком ландшафтном парке около села Дзекановице Гнезненского повята Великопольского воеводства, Польша. Является филиалом Музея первых Пястов. Музей экспонирует объекты народной архитектуры, предметы материальной и духовной культуры великопольской деревни начала XX века. История Строительство музея началось 29 сентября 1975 года. Первая выставка для публичного посещения была открыта 1 июня 1982 года. 25 мая 1993 года был присвоен статус музея. Экспозиция В музее представлены дома и производственные сельскохозяйственные помещения. Объекты размещены таким образом, чтобы они представляли образ небольшой великопольской деревни начала и первой половины XX века. Композицию дополняют деревянная церковь, часовня, усадьба в барочном стиле, корчма, ветряная и водяная мельницы. Самое старое здания датируется 1935 годом. Во всех музейных объектах экспонируются предметы крестьянского быта, материальной и религиозной культуры. Самые старые экспонаты датируются 1602 годом. Галерея Источник Muzea Wielkopolski. Poznań: Kwartet, 2004, стр. 17-18. ISBN 83-917016-5-4. Ссылки Официальный сайт Музея первых Пястов
Wielkopolskie Muzeum Pożarnictwa w Rakoniewicach

Wielkopolskie Muzeum Pożarnictwa w Rakoniewicach – muzeum prezentujące archiwalia, sprzęt i wyposażenie związane z tematyką pożarniczą. Historia Muzeum zostało otwarte 16 czerwca 1974 roku, dzięki staraniom władz lokalnych Rakoniewic, działaczy PTTK oraz Ochotniczej i Zawodowej Straży Pożarnej. Swoją siedzibę ma w zabytkowym zborze ewangelickim z 1763 roku. Od 1995 roku jest Oddziałem Zamiejscowym Centralnego Muzeum Pożarnictwa w Mysłowicach. Dzięki staraniom miejskich władz i Państwowej Straży Pożarnej w Poznaniu muzeum zostało poszerzone o znajdujący się obok budynek byłej szkoły. Zbiory Muzeum posiada ok. 4 tysiące eksponatów, m.in. 26 sikawek konnych (lata 1776–1923), kolekcję hełmów i mundurów, motopompy (najstarsze z lat 30. XX w.), medale, plakaty, księgozbiór i 24 sztandary strażackie. Zabytkowe samochody strażackie i inny sprzęt ciężki prezentowane są na parterze i w pawilonach wystawienniczych, wśród nich dwa chevrolety z 1927 roku, bedford drabina z 1954 roku, Star 20 z 1953 roku i dwa magirusy. W muzeum wystawiane są również eksponaty przekazane z miast partnerskich Rakoniewic z Niemiec, Danii, Holandii, Litwy, Belgii, Węgier, Ukrainy oraz Rosji. W sierpniu 2010 roku muzeum wzbogaciło się o pierwszą w Polsce salę interaktywną – „Strażacy na ratunek przyrodzie”. Przypisy Bibliografia Muzea Wielkopolski. Poznań: Kwartet, 2004, s. 27–28. ISBN 83-917016-5-4. Linki zewnętrzne Strona internetowa Wielkopolskiego Muzeum Pożarnictwa. [dostęp 2011-01-05]. (pol.). Wielopolskie Muzeum Pożarnictwa na stronach Centralnego Muzeum Pożarnictwa w Mysłowicach. [dostęp 2011-01-05]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-07-08)]. (pol.).
Wielkopolskie Centrum Onkologii

Wielkopolskie Centrum Onkologii (WCO) – Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej: szpital wraz z zespołem poradni i pracowni specjalistycznych, specjalizujący się w wykrywaniu i leczeniu nowotworów. Znajduje się w Poznaniu przy ul. Garbary 15. Historia Szpital powstał w budynku Szpitala Ubezpieczalni Społecznej w Poznaniu w marcu 1952. Od 1975 do 1988, a także w latach 1999-2006 oraz od 2011 roku następowała rozbudowa szpitala. Budynek powiększał się o skrzydło południowe, zachodnie, Blok Operacyjny, Ogród Zimowy. Wyremontowany został także kantor Cegielskiego. W 2014 otwarty został Ośrodek Radioterapii w Kaliszu. W 2021 rozpocznie się budowa sześciokondygnacyjnego budynku ambulatoryjnego od strony ul. Strzeleckiej, który będzie mieć powierzchnię 6800 m². Pomieści trzy sale chirurgiczne, czterdzieści stanowisk do dziennej chemioterapii oraz salę konferencyjną. Na dachu umieszczony zostanie zielony taras. Nazwy Obiekt nosił następujące nazwy: od 1953 – Wojewódzki Ośrodek Onkologiczny w Poznaniu, od 1968 – Wojewódzki Szpital Onkologiczny im. Marii Skłodowskiej-Curie, od 1975 – Specjalistyczny Onkologiczny Zespół Opieki Zdrowotnej (SOZOZ), od 1990 – Wielkopolskie Centrum Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie. Zakres leczenia W szpitalu wykonywane zabiegi i leczenie z zakresu: radioterapii, tomoterapii, brachyterapii, implantów stałych, chirurgii onkologicznej, chemioterapii, diagnostyki obrazowej, medycyny nuklearnej, hipertermii onkologicznej. Poradnie specjalistyczne Poradnia Chirurgii Onkologicznej Poradnia Onkologiczna i Radioterapii Poradnia Ginekologii Onkologicznej Poradnia Chemioterapii Poradnia Chorób Piersi Poradnia Genetyki Onkologicznej Poradnia Immunologiczna Poradnia Onkologii Laryngologicznej Poradnia Opieki Paliatywnej i Leczenia Bólu Poradnia Zakładowa Oddziały szpitalne Szpital posiada 10 oddziałów, z czego część posiada pododdziały Jednego Dnia (np. Chirurgia Jednego Dnia): Oddział Chirurgii Onkologicznej Chorób Piersi z Izbą Przyjęć Oddział Chirurgii Onkologicznej Chorób Przewodu Pokarmowego z Izbą Przyjęć Oddział Diagnostyczno-Operacyjny Jednodniowy Oddział Radioterapii Onkologicznej I z Izbą Przyjęć Oddział Radioterapii Onkologicznej II z Izbą Przyjęć Oddział Radioterapii Onkologicznej III z Izbą Przyjęć Oddział Anestezjologii i Intensywnej Terapii Oddział Chemioterapii z Izbą Przyjęć Oddział Radioterapii i Onkologii Ginekologicznej z Izbą Przyjęć Oddział Ginekologii Operacyjnej, Onkologicznej i Endoskopowej Oddział Chirurgii Głowy i Szyi i Onkologii Laryngologicznej z Izbą Przyjęć W szpitalu znajduje się także Blok Operacyjny. Dyrektorzy Przypisy
Großpolnische Pyramiden

Die Großpolnischen Pyramiden (pl.: Wielkopolskie piramidy) sind eine Gruppe von Grabhügeln im polnischen Dorf Łęki Małe und stammen aus der Zeit der Aunjetitzer Kultur. Beschreibung Die Grabhügel (poln. kurhan, deutsch auch Kurgan) befinden sich in der Nähe der Stadt Grodzisk Wielkopolski in der polnischen Woiwodschaft Großpolen. Die Kurgane wurden in vier Gruppen aufgegliedert, die zwischen 1933 und 1955 von dem Posener Archäologen Józef Kostrzewski untersucht wurden, der feststellte, dass hier Vertreter der damaligen vorgeschichtlichen Aristokratie bestattet wurden. Der Reichtum der Beigaben zeigt, dass die damaligen Bewohner Großpolens nicht egalitär lebten. Die Toten in den sogenannten Pyramiden wurden mit Pferden, Waffen und Schmuck aus Gold, Bronze und Bernstein bestattet, unter denen vor allem die sogenannten Stabdolche beachtenswert sind. Bis 1881 existierten mindestens elf Grabhügel, von denen die Mehrheit während des Baus der Eisenbahnlinie Kościan – Grodzisk zerstört wurde. Heute sind vier Kurgane zugänglich. Weblinks Einzelnachweise
Hala Sportowa Częstochowa

Hala Sportowa Częstochowa is a sport, show and fair arena in Częstochowa, Poland. In sport it is primarily used for volleyball, and also concerts. The arena was officially opened on September 29, 2012, during the SuperCup 2012 volleyball match – PGE Skra Bełchatów vs Asseco Resovia Rzeszów. Occasionally it is a place of playing matches of FIVB Volleyball World League. See also List of indoor arenas in Poland Sport in Poland Notes External links Media related to Częstochowa sports hall at Wikimedia Commons Official site of Hala Sportowa Częstochowa
Wierzchołek (jezioro)

Wierzchołek – przepływowe jezioro rynnowe położone na południowo-wschodnim skraju Pojezierza Kaszubskiego ("Polaszkowski Obszar Chronionego Krajobrazu") w powiecie kościerskim (województwo pomorskie) na wysokości 136 m n.p.m., o powierzchni 3,67 ha – jest częścią akwenu jezior polaszkowskich.
Wierzchoń

Wierzchoń – jezioro w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Włocławek, leżące na terenie Kotliny Płockiej. Dane morfometryczne Powierzchnia zwierciadła wody wynosi 15,3 ha. Zwierciadło wody położone jest na wysokości 64,4 m n.p.m.. Średnia głębokość jeziora wynosi 0,9 m, natomiast głębokość maksymalna 1,7 m. Na podstawie badań przeprowadzonych w 2001 roku wody jeziora zaliczono do II klasy czystości i III kategorii podatności na degradację. W roku 1994 wody jeziora zaliczono do II klasy czystości. Hydronimia Według urzędowego spisu opracowanego przez Komisję Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych (KNMiOF) nazwa tego jeziora to Wierzchoń. W różnych publikacjach i na mapach topograficznych jezioro to występuje pod nazwą Jezioro Jazy. Przypisy Linki zewnętrzne Opis jeziora Wierzchoń na stronie Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Bydgoszczy. wios.bydgoszcz.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-28)].
Wierzysko (jezioro)

Wierzysko (kaszb. Wierzëska lub też Wierziska) – jezioro na Pojezierzu Kaszubskim, położone w województwie pomorskim, w powiecie kościerskim, w granicach administracyjnych Kościerzyny. Przepływa przez nie rzeka Wierzyca. Morfometria Akwen znajduje się na wysokości 146,4 m n.p.m. Powierzchnia jeziora wynosi 63 ha, długość – 2,25 km, szerokość – do 250 m, a głębokość maksymalna – 6 m. Jezioro jest obecnie zanieczyszczone ściekami odprowadzanymi z miasta. Zobacz też Juszki Rotembark
Wieża (przystanek kolejowy)

Wieża − nieczynny kolejowy przystanek osobowy w Wiewierzu, w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie górowskim. Zobacz też Wiewierz Bibliografia Wieża, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa – bazakolejowa.pl [online] [dostęp 2026-01-24] .
Bismarck Tower, Janówek

The Bismarck Tower in Janówek, Poland, is a historical observation tower and cultural heritage site on top of the Jańska Góra hill, 253 m above sea level. It was erected in 1869 as the world's first Bismarck tower. The tower itself is 23 m in height. History The idea of erecting a monument to Otto von Bismarck had been mooted as far back as 1863 by retired Prussian officer Friedrich Schröter (1820–1888), a wealthy landowner in nearby Wättrisch (Sokolniki) and an admirer of the Iron Chancellor (Eiserner Kanzler). Following the Prussian victories in the Second Schleswig War (1864) and the Seven Weeks War (1866), Schröter then set about realising his plans. A site was picked for construction of the tower: the south face of Johnsberg Hill near the neighbouring village of Ober-Johnsdorf, part of which was owned by Schröter (1,100 acres). Construction began on 15 April 1869, carried out by master mason Bernhardt from Nimptsch (Niemcza) under the supervision of a foreman named Rademacher. Serpentine from a local quarry was used as construction material, as well as granite, sandstone and brickwork. The total cost of construction was 18,000 marks. The tower was inaugurated on 18 October 1869. Over the entrance were inscribed in golden letters the words "IN HONOUR OF BISMARCK - 1869". The ground floor housed two marble slabs, one commemorating the wars of 1864 and 1866, the other the unification of Germany in 1870. The following year the tower and its surrounding park was opened to the public. The keys to the tower could be rented from the owner in Wättrisch. It was used as an observation deck and recreational centre; in 1910 there was even a wooden pavilion. Contemporary situation During World War II, the lower part of the tower sustained damage from an artillery shell. Following Germany's surrender, the village was transferred to Poland in accordance with the Potsdam Agreement and renamed Janówek. The tower was largely neglected from 1945 onwards. In May 1992, the marble slabs were removed and all references to Bismarck, who had particularly strong anti-Polish sentiment and even called for the extermination of Poles, were erased. By August 2002 the tower was in ruins, although it was still possible to ascend the stairs to the central chamber. The structure is currently in severe need of restoration, and is mostly obscured by the surrounding trees. It was listed as a protected building by the Polish authorities in June 2003. References External links Bismarck tower in Ober-Johnsdorf (Janówek) (in German) Archived 2018-05-04 at the Wayback Machine Bismarck tower in Janówek (in Polish) Archived 2012-07-09 at the Wayback Machine
Wieża Bismarcka na Jańskiej Górze

Wieża Bismarcka na Jańskiej Górze (według oficjalnej terminologii w Janówku; niem. Bismarckturm in Ober-Johnsdorf) – wieża Bismarcka stojąca na szczycie Jańskiej Góry (Johnsberg, 253 m n.p.m.), najwyższego szczytu Wzgórz Łagiewnickich. Jest to najstarsza wieża Bismarcka. Wieżę zbudował właściciel majątku w Sokolnikach Friedrich Schröter. Otwarcie nastąpiło 18 października 1869. Budowla ma ok. 23 m wysokości. Koszty jej wzniesienia wyniosły ok. 18 000 marek. Dolna część wieży była początkowo otoczona okrągłym drewnianym pawilonem (zachowanym jeszcze w 1910) o promieniu 5,20 m, w celu osłony podczas złej pogody. W soboty i niedziele wieża wraz z otaczającym ją parkiem była dostępna dla zwiedzających. Wewnątrz wieży prowadzono działalność gastronomiczną i rozrywkową. Klucze do wieży można było wypożyczyć od służącego właściciela majątku. W czasie II wojny światowej w 1945 w dolną część wieży trafiły dwa pociski małokalibrowe, które uszkodziły ją w znacznym stopniu. Obecnie wieża jest w bardzo złym stanie technicznym; brak wejścia na platformę widokową. Przypisy
Wieża Bismarcka na Wieżycy

Wieża Bismarcka na Wieżycy (według oficjalnej terminologii w Sobótce – Bismarckturm Zobten) – jest jedną ze 172 zachowanych na świecie wież Bismarcka. Obecnie jest dostępna do zwiedzania. Historia Wieża powstała z inicjatywy Wrocławskiego Zrzeszenia Studentów. Do realizacji wybrano projekt Zmierzch Bogów autorstwa Wilhelma Kreisa. Kamień węgielny położono 13 maja 1906 roku. 21 czerwca 1907 roku odbyło się uroczyste otwarcie wieży i przekazanie jej władzom Sobótki przez Akademicki Związek Gimnastyczny Suevia. W 1992 roku z inicjatywy mieszkańców Sobótki została odnowiona. Dane techniczne wysokość: 15 metrów liczba schodów: 60 wykonanie: granit pochodzący ze Ślęży, misa ogniowa na szczycie (obecnie nie istnieje) koszt: 40 000 marek Bibliografia Portal poświęcony wieżom Bismarcka. bismarcktuerme.de. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-04)]. JoannaJ. Lamparska JoannaJ., Niezwykłe miejsca wokół Wrocławia. Przewodnik inny niż wszystkie część 3, KrzysztofK. Góralski, Wrocław: Asia-Press, 2006, ISBN 83-911564-8-6, OCLC 749750196 .
Wieża Bismarcka w Mrągowie

Wieża Bismarcka w Mrągowie – wieża Bismarcka stojąca na Wzgórzu Jaenike w parku im. W. Sikorskiego w Mrągowie. Historia Wieża powstała z inicjatywy burmistrza Hermana Jaenike i rady miasta Mrągowo. Na miejsce wybrano pozostałości po ceglanym wiatraku, budowę rozpoczęto w 1902. Uroczyste otwarcie odbyło się 18 sierpnia 1906. Wieża od 06.12.2019 r. jest udostępniona do zwiedzania. Na niektórych piętrach znajdują się tablice z historią budynku oraz mrągowskimi legendami. W przyziemiu Wieży 1 lutego 2020 roku została uruchomiona kameralna kawiarnia oferująca gorącą czekoladę, mieszanki herbat inspirowane mrągowskimi legendami, słodkie desery oraz świeżo mieloną kawę. Wpisana do rejestru zabytków 2 października 1990 poz. A-3063. Dane techniczne wysokość: 23 metry wykonanie: cegła, miedziana misa ogniowa na szczycie Bibliografia Serwis poświęcony wieżom Bismarcka. bismarcktuerme.de. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-09)]. Oficjalna strona Wieży Mrągowo
Wieża Bismarcka w Wieleniu

Wieża Bismarcka w Wieleniu – wieża Bismarcka znajdująca się na Wzgórzu 3 Maja w Wieleniu. Obecnie jest w ruinie. Historia Pomysłodawcą budowy wieży był dr Feliks Beheim ze Schwarzbachu, członek Towarzystwa Upiększania. Budowa była możliwa dzięki wsparciu miast i darowiznom ludności. 1 kwietnia 1902 położono kamień węgielny, a 21 czerwca odbyło się uroczyste otwarcie. Dane techniczne wysokość: 13 metrów wykonanie: cegła palona i kamień polny koszt: 5000 marek Bibliografia strona poświęcona wieżom Bismarcka. bismarcktuerme.de. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-01-25)].
Bismarckturm (Sorau)

Der Bismarckturm Sorau ist ein nie vollendeter Bismarckturm in der Nähe von Sorau (heute Żary) in Schlesien. Mit seinem Bau wurde am 1. April 1914 begonnen, doch ruhten die Arbeiten im Juni 1914 durch einen Streik der Bauarbeiter, so dass bis zum Ausbruch des Ersten Weltkrieges nur eine Höhe von 25 Metern an Stelle der geplanten 42 Metern erreicht wurde. Nach Kriegsbeginn wurden die Bauarbeiten eingestellt und auch später nicht wieder aufgenommen. In den 1970er Jahren wurde der Turm in einen Feuerwachturm umgebaut, wofür er ein hölzernes Gerüst auf der Spitze erhielt. Im Jahr 2002 wurde dieses entfernt. Heute ist der Turm stark verfallen. Siehe auch Unfertige Bauwerke Weblinks Der Bismarckturm Sorau beim Infoportal Bismarcktürme
Wieża Bismarcka w Żarach

Wieża Bismarcka w Żarach (według oficjalnej terminologii Bismarckturm Sorau) – wieża Bismarcka, znajdująca się w Żarach. Obecnie nie jest dostępna do zwiedzania ze względu na dokonywanie licznych dewastacji oraz kradzieże budulca. Historia Budowę żarskiej wieży rozpoczęto 1 kwietnia 1914 roku, co zbiegło się z 99. rocznicą urodzin Bismarcka. Głównymi pomysłodawcami budowy wieży była sekcja Żary Towarzystwa Karkonoskiego (Riesengebirgsverein – Sektion Sorau) oraz Związek Upiększania Miasta Żary (Verschönerungsverein der Stadt Sorau). Wybuch I wojny światowej wstrzymał budowę, której po jej zakończeniu w 1918 nie wznowiono. Kult Bismarcka zmalał, a trudności ekonomiczne, jakie pojawiły się po zakończeniu konfliktu, poskutkowały całkowitym zakończeniem prac budowlanych. W niedokończonej wieży zostały tylko zamontowane drewniane schody prowadzące na szczyt, które zostały podparte także drewnianymi belkami. Po zakończeniu II wojny światowej obszary te znalazły się w granicach Polski, a wieża została przekształcona w stały punkt obserwacji przeciwpożarowej. Na jej szczycie w latach 1970. wybudowano drewniane obserwatorium, które ze względów bezpieczeństwa rozebrano w roku 2002. Swoje obserwacyjne zadanie wieża spełniała do 1980 roku, kiedy to wybudowano nową i wyższą wieżę obserwacyjną. Od tego momentu zabytek zaczął popadać w ruinę. Stał się idealnym miejscem dla złodziei i wandali. Rozkradzione zostały granitowe schody, część fasady oraz taras widokowy. Niemały wpływ na zniszczenia miały także zjawiska meteorologiczne, które przyczyniły się do przegnicia drewnianego obserwatorium. W pobliżu znajduje się podobny obiekt zwany Wieżą Promnitza. Dane techniczne wysokość: 25 metrów (w założeniu 42 metry) liczba schodów: 214 wykonanie: granit, cegła, drewno koszt: ok. 140 000 marek Przypisy
Wieża Braniborska

Wieża Braniborska w Zielonej Górze – zabytkowa wieża widokowa, a obecnie budynek Instytutu Astronomii im. Jana Keplera (dawniej Centrum Astronomii im. Jana Keplera lub Zielonogórskie Centrum Astronomii) wchodzący w skład Uniwersytetu Zielonogórskiego. Mieszczą się w niej także Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Zielonogórskiego oraz Zielonogórski Oddział Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii. Wybudowana w latach 1859–1860 początkowo była restauracją-winiarnią z wieżą widokową. Mocno zaniedbana, została w 1988 roku gruntownie odrestaurowana. W 2005 roku przebudowano szczyt wieży, zwieńczając ją obrotową kopułą, pod którą umieszczono teleskop. Wieża Braniborska znajduje się w Zielonej Górze, na osiedlu Braniborskim, przy ul. Lubuskiej 2. Przymiotnik braniborski pochodzi z języka górnołużyckiego i oznacza w tym języku pobliską krainę w Niemczech – Brandenburgię. Zobacz też Wieża Wilkanowska Przypisy Linki zewnętrzne Historia Wieży Braniborskiej Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii Oddział w Zielonej Górze Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Zielonogórskiego
Wieża ciśnień przy ul. 1 Maja w Iławie

Wieża ciśnień przy ul. 1 Maja w Iławie – budowla z pocz. XX w. przy ul. 1 Maja w Iławie, zbudowana na ceglanej podmurówce i nawiązująca do neogotyku. Wieża została wpisana do rejestru zabytków i z dniem 18 marca 1987 r. została objęta ochroną konserwatorską (nr rej.: 1539). Budynek wieży, którego powierzchnia użytkowa wynosi 85 m², usytuowany jest na planie kolistym, zaś wejście frontowe znajduje się od strony wschodniej. Drzwi dwuskrzydłowe z trójpolowym nadświetlem są wkomponowane w bryłę budynku, podobnie jak metalowe okna dziewięciopolowe, które posiadają promieniste i półkoliste nadślemię składające się z szesnastu pól. Wysokość wieży sięga 27 m, a jej średnica to (w przybliżeniu) 10 m. Sam trzon zwęża się ku górze, wewnątrz którego umieszczone jest ogromne pomieszczenie w kształcie walca, gdzie znajduje się ogromny zbiornik. Cała konstrukcja jest nakryta dachem w kształcie stożka. Wewnątrz wieży znajdują się żeliwne schody jednobiegowe, które ulokowane są wzdłuż ścian obiektu. Zobacz też wieża ciśnień przy ul. Dworcowej w Iławie wieża ciśnień przy ul. Wojska Polskiego w Iławie Przypisy Bibliografia Iławianie o historii miasta i okolic, AgnieszkaA. Błędowska, MarcinM. Czerny, RenataR. Sobieraj, Iława: Towarzystwo Miłośników Ziemi Iławskiej, 2005, ISBN 83-923350-0-7, OCLC 297831025 .
Wieża ciśnień przy ul. Dworcowej w Iławie

Wieża ciśnień przy ul. Dworcowej w Iławie – wodociągowa wieża ciśnień z 1915 r. położona na niewielkim wzniesieniu, nieopodal dworca kolejowego Iława Główna, przy ul. Dworcowej. Jest to wieża kolejowa nr 2, wzmocniona murem oporowym, który stanowi jednocześnie narożnik u zbiegu dwóch ulic (Dworcowej i Broniewskiego). Stoi od 1915 tuż obok drugiej wieży ciśnień z 1871 (niewpisana do rejestru zabytków). Imponuje swoją odmienną budową mając cechy tzw. "grzybka", który był dość powszechnie stosowany na przełomie XIX i XX wieku. Została zbudowana z cegły klinkierowej. Wewnątrz znajduje się zbiornik wodny z wklęsłym dnem, a pośrodku niego komin komunikacyjny mający średnicę 1 m, który zwieńczony jest świetlikiem-wywietrznikiem i szpicem odgromnika. Dostęp do zbiornika umożliwiają schody betonowe usytuowane tuż przy ścianie wewnętrznej oraz drabina znajdująca się tuż przy krawędzi zbiornika, którego pojemność wynosi 250 m³. Całą konstrukcję urozmaicają niewielkie okienka trzonu rozmieszczone regularnie w dwóch pasach. 28 grudnia 1998 r. budynek został wpisany do rejestru zabytków nieruchomych woj. warmińsko-mazurskiego (nr rej.: 1618). Zobacz też wieża ciśnień przy ul. 1 Maja w Iławie wieża ciśnień przy ul. Wojska Polskiego w Iławie Przypisy Bibliografia Iławianie o historii miasta i okolic, AgnieszkaA. Błędowska, MarcinM. Czerny, RenataR. Sobieraj, Iława: Towarzystwo Miłośników Ziemi Iławskiej, 2005, ISBN 83-923350-0-7, OCLC 297831025 .
Wieża ciśnień przy ul. Wojska Polskiego w Iławie

Wieża ciśnień przy ul. Wojska Polskiego w Iławie – wieża ciśnień położona przy ulicy Kolejowej, za stacją towarową, na południe od dworca Iława Główna. Wieża stoi za siecią torów kolejowych i budynków zakładowych od roku 1942 i piętrzy się na wysokość 45,4 m. Konstrukcja nośna budynku obejmuje cztery słupy, które usytuowane są na planie kwadratu i tworzą sześć kondygnacji. Jednocześnie stanowią one podparcie całego stropu pod dnem zbiornika, którego pojemność wynosi aż 500 m³. Elementy konstrukcyjne wewnątrz wieży obejmują schody drewniane z poręczami prowadzące do samego zbiornika wodnego, do którego dostęp ułatwia dodatkowo drabina drewniana. Konstrukcja jest pokryta dachem w kształcie stożka, ten z kolei jest pokryty dachówką, gdzie na szczycie znajduje się wywietrznik-świetlik. Budowla posiada część zagłębioną w ziemię, w której usytuowany jest piec węglowy oraz pomieszczenie (magazyn) do przechowywania węgla. Stronę zewnętrzną trzonu charakteryzują widoczne okna w kształcie prostokąta, po sześć sztuk umieszczonych w czterech pasach, które regularnie rozmieszczone są na całym obwodzie budynku. Natomiast sama głowica podkreślona jest dookolnie w trzech pasach. 28 grudnia 1998 r. budynek został wpisany do rejestru zabytków nieruchomych woj. warmińsko-mazurskiego (nr rej.: 1619). Zobacz też wieża ciśnień przy ul. 1 Maja w Iławie wieża ciśnień przy ul. Dworcowej w Iławie Przypisy Bibliografia Iławianie o historii miasta i okolic, AgnieszkaA. Błędowska, MarcinM. Czerny, RenataR. Sobieraj, Iława: Towarzystwo Miłośników Ziemi Iławskiej, 2005, ISBN 83-923350-0-7, OCLC 297831025 .