NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Fort IX Twierdzy Toruń

Fort IX Twierdzy Toruń – pośredni fort artyleryjski, zbudowany pod nazwą Zwischenfort IVc, następnie noszący imię Heinricha von Plauena, a od 1920 roku noszący imię Bolesława Chrobrego. Znajduje się przy ulicy Szosa Okrężna 4. Powierzchnia fortu wynosi 15,75 ha. Historia Zbudowany w latach 1882–1885 na planie pięciokąta. Chociaż pierwotne plany obiektu przewidywały powstanie trapezowego fortu pośredniego, jeszcze przed rozpoczęciem właściwych prac budowlanych zmieniono koncepcję na pięcioboczny, zredukowany pod względem rozmiarów (rozpiętość w narożnikach szyi tylko 176 m) fort. Miał on chronić Toruń od strony zachodniej; ogień jego dział sięgał do miejscowości Stary Toruń i Nieszawka. Załogę stanowił 1 batalion piechoty oraz obsługa 11 stanowisk artyleryjskich z dwoma punktami obserwacyjnymi, rozlokowana w 23 pomieszczeniach mieszkalnych. Koszt budowy fortu wyniósł 1 148 480 marek niemieckich. Fort posiada dwukondygnacyjne koszary szyjowe, obustronnie oskarpowaną suchą fosę oraz cztery kaponiery – dwie kaponiery barkowe, szyjową i czołową (obie dwustronne). Na wale dolnym, na który wychodziły korytarze wyższej kondygnacji, zlokalizowane były stanowiska piechoty i stanowiska artyleryjskie. Do maksimum zredukowana została powierzchnia magazynowa oraz dziedzińce forteczne, niemal całkowicie zabudowane przez pochylnie wiodące do wału górnego. Podobnie zredukowany został plac broni, broniony przez ciężką kratę forteczną (pierwotnie otaczającą całość zabudowań). Do wnętrza fortu prowadził żelazny most zwodzony i brama główna. Fort był modernizowany w latach 1889–1893, ok. 1905 i w 1914 roku. Podczas pierwszej modernizacji założono instalację elektryczną i wodociągową oraz wzmocniono sklepienie metrową warstwą betonu. Poprawiono stan umocnień ziemnych i zamaskowano stoki forteczne krzakami. W 1911 roku całość otoczono drutem kolczastym. W 1920 roku w forcie zlokalizowano 8. Okręgowy Szpital Koni i szkołę podkuwaczy koni. Sporadycznie kwaterowano w nim wojska uczestniczące w danym momencie w manewrach. Fort po wyjeździe wojsk pruskich był zdewastowany (świadome uszkodzenie wszystkich instalacji) i całkowicie pozbawiony wyposażenia, mimo tego Zarząd Forteczny dokonał jedynie częściowej jego konserwacji. W 1954 roku fort przeszedł na własność Przedsiębiorstwa „Las”. W obiekcie urządzono skup i przetwórnię dziczyzny. Pod koniec lat 90. XX wieku fort został sprywatyzowany. W latach 60. XX w. podjęto rozbiórkę fortu, lecz jej nie ukończono; ostatecznie rozbudowa budynków przemysłowych i transportowych doprowadziła do zniwelowania części wałów, zasypania fosy i zniszczenia wszystkich stanowisk artylerii. Przypisy Bibliografia Mirosław Giętkowski, Zbigniew Karpus, Waldemar Rezmer: Twierdza Toruń. Toruń: Dom Wydawniczy Duet, 2004. ISBN 83-89706-12-1. Mirosław Giętkowski, Adam Kowalkowski: Forty artyleryjskie Twierdzy Toruń. Toruń: Muzeum Twierdzy Toruń, 2023. ISBN 978-83-66208-29-2.
Fort I Twierdzy Modlin

Fort Zakroczym – jeden z fortów Twierdzy Modlin, wzniesiony w ramach budowy pierwszego pierścienia fortów w latach osiemdziesiątych XIX wieku. Fort znajduje się w Zakroczymiu. Jego zadaniem było zamknięcie zachodniego odcinka twierdzy. Zrealizowany według wzorcowego fortu „F1879” był dziełem o narysie z dwoma czołami i dwoma barkami. Nietypowym dla tego typu fortów rozwiązaniem było złamanie szyi i dość znaczne cofnięcie jej w stronę środka umocnienia, dla uzyskania lepszego pola ostrzału szyi z kaponiery. Wielokrotnie modernizowany, posiada obecnie ceglane, dwukondygnacyjne koszary oraz szereg elementów betonowych: kaponiery i przeciwskarpę, liczne schrony oraz dużą, trzykondygnacyjną kaponierę szyjową, spełniającą zarazem rolę tradytora międzypola. Fort nie znajdował się na kierunku niemieckiego ataku w 1915 roku. Ciężkie walki toczyły się o niego natomiast w roku 1939. W okresie okupacji na jego terenie mieścił się obóz przejściowy dla wywożonych mieszkańców Warszawy. Wydarzenia te upamiętnia tablica. Obecnie na terenie fortu znajduje się siedziba lokalnej spółdzielni spożywczej. Brakuje planów turystycznej adaptacji fortu, czemu sprzyjałaby jego lokalizacja przy ważnej drodze ekspresowej S7 – Warszawa–Gdańsk. Linki zewnętrzne Fort I Zakroczym
Fort Ia w Poznaniu

Fort Ia (Boyen, Krzysztofa Arciszewskiego) (oryg. Zwischenwerk Ia) – jeden z 18 fortów wchodzących w skład Twierdzy Poznań. Znajduje się na Starołęce przy ulicy Gołężyckiej 32. Historia Zbudowany został w latach 1887–1890, w drugim etapie budowy twierdzy fortowej. W 1902, po zniesieniu pierścienia twierdzy poligonalnej, fort otrzymał nazwę Boyen (nazwę tę nosił wcześniej kawalier I Boyen), na cześć generała Hermanna von Boyena. W 1931 zmieniono patronów na polskich, Fort Ia otrzymał imię Krzysztofa Arciszewskiego. W 1945, podczas bitwy o Poznań, 1083 pułk piechoty próbował zdobyć fort nacierając z południa od strony rozwidlenia linii kolejowej. Fort został zdobyty 3 lutego 1945, kilkanaście godzin po zdobyciu Fortu I. Teren fortu wchodzi w skład obszaru Natura 2000 (obszar specjalnej ochrony SOO „Fortyfikacje w Poznaniu”, symbol PLH300005), utworzonego dla ochrony nietoperzy. Lokalizacja i konstrukcja Dojazd zapewniała droga forteczna (ul. Warowna) i droga rokadowa (ul. Forteczna). Fort zbudowany jest na planie trapezu. Na wale 5 trawersów. Komunikację z kaponierami zapewniały korytarze w przeciwskarpie. Ściany zewnętrzne fortu są oblicowane jasnymi i ciemnymi cegłami przez co obiekt ma, niespotykany w innych obiektach Twierdzy Poznań, wygląd. Z powodu przerwania kanału odwadniającego fosy częściowo zalane są wodą. Do grudnia 2002 roku był zachowany dom wałmistrza za zapolu fortu, jednakże z uwagi na bardzo zły stan techniczny podjęto decyzję o rozbiórce. Przebudowy W latach 1913–1914 dokonano nielicznych modernizacji polegających na przemurowaniu niektórych okien i wejść oraz wstawieniu w ich miejsce nowych drzwi. Na przeciwskarpie oraz przy wjeździe do fortu zbudowano po dwa małe betonowe schrony. Podczas II wojny światowej obiekt był wykorzystywany jako magazyn. Przyroda Na terenie fortu występują takie gatunki nietoperzy jak: nocek duży (Myotis myotis), nocek rudy (Myotis daubentonii), nocek Natterera (Myotis nattereri), mroczek późny (Eptescius serotinus), gacek szary (Plecotus austriacus), gacek brunatny (Plecotus auritus), mopek zachodni (Barbastella barbastellus). Łącznie zimuje tu od kilkudziesięciu do ponad 110 nietoperzy, co czyni ten obiekt zimowiskiem o znaczeniu ponadregionalnym. Zwiedzanie pomieszczeń tego fortu w okresie od połowy września do połowy kwietnia może powodować niepokojenie nietoperzy i zmniejszać ich szanse na dotrwanie do wiosny - stanowiłoby więc naruszenie prawa ochrony przyrody. Przypisy Bibliografia Przemysław Maćkowiak. Starołęckie umocnienia poznańskiej twierdzy fortowej. „Kronika Miasta Poznania”. 4/2009, s. 303-326. Miasto Poznań - Wydawnictwo Miejskie. (pol.). , fot., ryc. Zbigniew Szumowski: Boje o Poznań 1945. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1985, s. 354-356., ryc. Jacek Biesiadka, Andrzej Gawlak, Szymon Kucharski, Mariusz Wojciechowski: Twierdza Poznań. O fortyfikacjach miasta Poznania w XIX i XX wieku.. Poznań: 2006. Linki zewnętrzne Zdjęcia fortu. fort1a.ovh.org. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-07-30)]. Audycja „Mój Poznań, moja Wielkopolska - Fort Ia. Warownia Arciszewskiego” w serwisie YouTube, Ratajska Telewizja Kablowa
Fort Sarbinowo

Fort Sarbinowo (niem. Fort Zorndorf) – jeden z czterech fortów Twierdzy Kostrzyn (pozostałe to: Fort Czarnów, Fort Gorgast i Fort Żabice), położony jest w Kostrzynie przy ul. Sportowej, prowadzącej w kierunku wsi Sarbinowo. Historia W 1872 r. Twierdzę Kostrzyn postanowiono przekształcić w twierdzę fortową – to znaczy zaplanowano otoczyć ją wieńcem fortów artyleryjskich, które utrudniałyby przeciwnikowi bliskie podejście do twierdzy głównej i jej ostrzał artyleryjski. Było to zgodne z ówczesnymi tendencjami w budownictwie fortyfikacyjnym. Początkowo (w 1876 r.) planowano wybudowanie ośmiu fortów. Wkrótce jednak liczbę fortów zmniejszono do czterech – plan ten zrealizowano. Fort Sarbinowo wybudowano w latach 1883–1889. Podstawowym materiałem budowlanym, jaki został użyty przy jego konstrukcji, była cegła. Spowodowało to, że jego odporność na ostrzał artyleryjski była niewielka. Dlatego też w latach 1889-90 fort został wzmocniony poprzez wylanie dodatkowej warstwy betonu na sklepieniach najważniejszych budowli fortu. Bardzo szybki rozwój techniki artyleryjskiej w tym okresie sprawił, że pomimo przeprowadzenia tych prac odporność fortu na ostrzał stale ulegała zmniejszeniu, a wartość bojową fortu w 1914 oceniono na bliską zeru. W czasie I wojny światowej fort nie brał udziału w działaniach bojowych. Urządzono w nim obóz jeniecki, w którym byli przetrzymywani m.in. francuski lotnik Roland Garros i późniejszy radziecki marszałek Michaił Tuchaczewski. Po zakończeniu I wojny światowej w forcie Sarbinowo urządzono obóz przejściowy dla niemieckich optantów (obywateli niemieckiego pochodzenia, zamieszkałych na terenie tworzącej się II Rzeczypospolitej, którzy nie chcieli w niej pozostać). Podczas II wojny światowej w forcie Sarbinowo urządzono fabrykę amunicji. Po jej zakończeniu teren fortu wykorzystywano do detonowania znalezionej w pobliżu amunicji, co spowodowało zniszczenie części budowli. W 2006 roku obiekt został zinwentaryzowany w ramach projektu „Baltic Fort Route”. Opis Fort Sarbinowo jest najbardziej imponującym spośród czterech fortów otaczających Twierdzę Kostrzyn. Wyposażony był w 24 działa. Łącznie jego załoga liczyła ok. 600 ludzi, w tym kompanię piechoty, artylerzystów, saperów, służby pomocnicze itp. Posiadał dwa wały: wyższy, w centralnej części fortu, przeznaczony dla artylerii i niższy, przeznaczony dla strzelców. Otoczony był suchą fosą o głębokości 6,5 m, szerokości 10,6 m i długości 1082 m. Fort Sarbinowo nigdy nie został użyty bojowo. Przypisy
Fort Sokolnického

Fort Sokolnického (v polštině Fort Sokolnickiego, původně Сергий – tj. Sergij) je jeden z fortů varšavské citadely, přináležící k vnitřnímu prstenci opevnění varšavské pevnosti. Nachází se v parku Stefana Żeromského ve varšavském městském obvodu Żoliborz. Historie Varšavská citadela, postavená v průběhu 30. a 40. let 19. století, sloužila především k vězeňským a policejním účelům, a kvůli své poloze a konstrukci nedokázala plnohodnotně zajistit obranu města. Z tohoto důvodu byla zahájena výstavba dalších obranných prvků, nacházejících se v bezprostřední blízkosti citadely. Sergejův fort byl jedním ze šesti pevnůstek, které byly postaveny na levém břehu Visly v polovině devatenáctého století. Výstavba probíhala mezi léty 1849–1851 a k dalšímu rozšíření došlo v letech 1864–1874. Původně se pevnůstka skládala z hlavní cihlové budovy vyzbrojené děly a z příkopu; později byla na západní straně doplněna o lunetu. Pevnost se nacházela půl kilometru severovýchodně od citadely. Roku 1921 byl název pevnosti změněn na Fort Sokolnického podle Michała Sokolnického, polského hrdiny přelomu 18. a 19. století. V meziválečném období došlo dle návrhu Stanisława Zadora-Życińského a Leona Danielewicze k přetvoření bývalého pevnostního areálu na park, tvořící důležitou součást k tehdy postaveným obytným budovám v Żoliborzi. Samotná stavba byla mezi léty 1928-1932 důkladně přestavěna, nadále ale patřila armádě. Během 2. světové války sloužilo okolí pevnosti jako pohřebiště. V době Varšavského povstání byli uvnitř stavby ošetřováni ranění bojovníci z jednotek pod vedením Mieczysława Niedzielského, které hájily Żoliborz. V roce 1965 se pevnost stala památkou. Využití stavby v 21. století Objekt v roce 1998 armáda nabídla k prodeji, a novým majitelem se stalo město. Vytklo si za cíl adaptovat pevnost z 19. století pro kulturní účely. Projekt zahrnoval kompletní rekonstrukci místností a dvou pracháren o celkové výměře přes 3000 m². Proběhla komplexní obnova areálu, částečně byl odkryt bývalý příkop a kaponiéra a bylo zde vybudováno venkovní jeviště i sochařská galerie; nádvoří bylo zastřešeno. Po oficiálním otevření v září roku 2011 se nájemcem objektu stala Nadace Nowy Fort, která zde provozuje umělecké centrum. Odkazy Reference V tomto článku byl použit překlad textu z článku Fort Sokolnickiego Cytadeli Warszawskiej na polské Wikipedii. Literatura Encyklopedia Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994. OLECKI, Jacek. Wojenne tajemnice Warszawy i Mazowsza. Cz. I. Warszawa: Agencja Wydawnicza CB, 2006. Související články Fort Legií Fort Pevnost (stavba) Varšava Varšavské povstání Externí odkazy Obrázky, zvuky či videa k tématu Fort Sokolnického na Wikimedia Commons Hlavní stránka Uměleckého centra Nowy Fort
Fort Sokolnickiego

Fort Sokolnickiego, pierwotnie fort Siergieja – jeden z fortów Cytadeli Warszawskiej. Znajduje się w parku im. Stefana Żeromskiego w dzielnicy Żoliborz. Historia Wzniesiona w ogólnym zrębie w latach trzydziestych i czterdziestych XIX wieku Cytadela spełniała głównie funkcje więzienne i policyjne, mając niewielkie możliwości rzeczywistej obrony miasta z powodu swojego umiejscowienia i konstrukcji. Z tego powodu bardzo szybko przystąpiono do budowy kolejnych umocnień, wysuniętych przed narys Cytadeli. Fort Siergieja był jednym z sześciu obiektów, jakimi w połowie XIX wieku uzupełniono lewobrzeżną część Cytadeli. Został zbudowany w latach 1849–1851 oraz rozbudowany w latach 1864–1874. Pierwotnie wzniesiono dużą, ceglaną działobitnię z suchą fosą. W okresie późniejszym fort uzupełniono umocnieniem ziemnym o narysie lunety (dzieło z dwoma czołami i otwartą szyją). Umocnienie było wysunięte przed obrys Cytadeli o 500 metrów. W 1921 roku nazwę fortu zmieniono na fort Sokolnickiego. W okresie międzywojennym obszar i niektóre elementy fortu zostały włączone w skład parku Żeromskiego. Nie zachował się w całości oryginalny układ ziemny; jego pozostałości wkomponowano w układ parku. Na podstawie umowy z władzami niemieckimi, od kwietnia 1944 roku do fortu zaczęto przewozić ok. 20% zbiorów Archiwum Głównego Akt Dawnych. W listopadzie 1944 roku, w ramach tzw. akcji pruszkowskiej, zespół polskich archiwistów załadował na ciężarówki, a następnie wywiózł z Warszawy do Częstochowy pięć wagonów dokumentów. W czasie powstania warszawskiego w forcie mieścił się szpital powstańczy, co upamiętnia tablica. Po spaleniu w pierwszych dniach sierpnia 1944 roku baraków dla bezdomnych przy Dworcu Gdańskim, fort wraz z otaczającym go parkiem Żeromskiego stał się miejscem schronienia dla ich mieszkańców. W 1965 roku fort wraz z całym zespołem Cytadeli został wpisany do rejestru zabytków. W 2023 roku fort został odkupiony od Wojska Polskiego przez Urząd Dzielnicy Żoliborz. Fort jest użytkowany przez Żoliborski Dom Kultury. Przypisy Bibliografia Lech Królikowski, Twierdza Warszawa, Warszawa 2002. Linki zewnętrzne Zdjęcie satelitarne na Google Maps. W środkowej części widoczna baszta (działobitnia) artyleryjska. Żoliborski Dom Kultury
Fort Traugutta Cytadeli Warszawskiej

Fort Traugutta, Fort im. Romualda Traugutta – jeden z fortów Cytadeli Warszawskiej. Opis Wzniesiona w latach 30. XIX wieku Cytadela spełniała głównie funkcje więzienne, mając niewielkie możliwości rzeczywistej obrony miasta. Z tego powodu bardzo szybko przystąpiono do budowy kolejnych umocnień, wysuniętych przed Cytadelę. Fort Traugutta nosił pierwotnie nazwę Aleksieja, a następnie Berga. Został wzniesiony w latach 1847–1849 i zmodernizowany w latach 1864–1874. Początkowo fort składał się z dużej, ceglanej działobitni. W czasie modernizacji uzupełniono go o umocnienie ceglano-ziemne w formie lunety (dzieła o dwóch czołach, z otwartą szyją). Otaczała je sucha fosa broniona przez kaponiery. We wrześniu 1939 w forcie miał swoje stanowisko pluton obrony przeciwlotniczej. Obecnie fort znajduje się na terenie parku im. Janusza Kusocińskiego, wydzielonego z parku im. Romualda Traugutta. Jest jedynym z umocnień wokół Cytadeli, które zachowało części swojego układu ziemnego. W 1965 fort został wpisany do rejestru zabytków. Przypisy Bibliografia Lech Królikowski, „Twierdza Warszawa”, Warszawa 2002. Linki zewnętrzne Zdjęcie satelitarne na Google Maps. W środkowej części widoczna baszta (działobitnia) artyleryjska. Siatka ulic podkreśla narys całego fortu.
Fort VIII w Poznaniu

Fort VIII (Grolman, Kazimierza Grudzielskiego) – jeden z 18 fortów wchodzących w skład Twierdzy Poznań. Znajduje się na Kasztelanowie, na obszarze osiedla samorządowego Grunwald Południe, przy ulicy Rumuńskiej. Historia Zbudowany został w latach 1876–1882, w pierwszym etapie budowy twierdzy fortowej. Fort otrzymał nazwę Grolman na cześć Karla von Grolmana (do 1902 nazwę tę nosił Bastion III Grolman). W 1931 zmieniono patronów na polskich, Fort VIII otrzymał imię generała Kazimierza Grudzielskiego. W czasie wojny (sierpień 1940–1945) w forcie znajdował się obóz jeniecki dla żołnierzy francuskich, angielskich, od 1942 także radzieckich, włoskich (1944) i polskich (Stalag XXI D). W styczniu 1945 obóz został ewakuowany. Po wojnie fort wykorzystywany był jako magazyn. W latach 90. XX wieku teren został sprzedany prywatnemu właścicielowi. W forcie mieściła się dyskoteka, od 1994 mają miejsce spotkania klubu motocyklowego, a od 2003 mieści się tam także Poznańska Scena Muzyczna. Teren fortu wchodzi w skład obszaru Natura 2000 (obszar specjalnej ochrony SOO „Fortyfikacje w Poznaniu”, symbol PLH300005). Lokalizacja i konstrukcja Dojazd do fortu drogą forteczną (ul. Rumuńska) i drogą rokadową (ul. Bułgarska). Fort znajduje się bezpośrednio przy trybunie Stadionu Miejskiego oraz zabudowaniach domków jednorodzinnych. Na terenie fortu zachował się jedyny w Poznaniu domek wałmistrza. Kąt między odcinkami czoła – 130°. Fort, jako jedyny, nie posiadał galerii przeciwskarpowych. Przebudowy W latach 1888–1889 wzmocniono mury i sklepienia, a na skrzydłach dobudowano sześciostanowiskowe baterie. Około 1905 roku zamontowano artyleryjskie stanowisko obserwacyjne W.T.Neu. W latach 1913–1914 przemurowano niektóre wejścia, a w kaponierach zwężono otwory strzelnicze oraz zamontowano w nich osłony pancerne. Na przeciwskarpie oraz bateriach dołączonych zostały wybudowane cztery betonowe schrony. Obiekt ten jako jeden z dwóch fortów głównych w Poznaniu nie posiada zadaszonych fos. Są one jednak zalane wodą, ponieważ podczas budowy pobliskich osiedli został uszkodzony kanał odwadniający. Przypisy Bibliografia Jacek Biesiadka, Andrzej Gawlak, Szymon Kucharski, Mariusz Wojciechowski: Twierdza Poznań. O fortyfikacjach miasta Poznania w XIX i XX wieku.. Poznań: 2006. Bogusław Polak: Poznańskie Fortyfikacje. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1988. Linki zewnętrzne Zdjęcia fortu w fotopolska.eu Zdjęcia fortu
Fort VIIIa w Poznaniu

Fort VIIIa (Rohr, Mikołaja Sokolnickiego) (oryg. Zwischenwerk VIIIa) – jeden z 18 fortów wchodzących w skład Twierdzy Poznań. Znajduje się na Raszynie na osiedlu samorządowym Grunwald Południe przy ulicy Raszyńskiej. Historia Zbudowany został w latach 1887–1896, w drugim etapie budowy twierdzy fortowej; budowa kosztowała ok. 1 mln marek. Fort otrzymał nazwę Rohr na cześć Ferdinanda von Rohra (do 1902 nazwę tę nosił Nadszaniec III Rohr). W 1931 zmieniono patronów na polskich, Fort VIIIa otrzymał imię generała Michała Sokolnickiego. Podczas bitwy o Poznań forty na Górczynie (VIIIa i IX) nie otrzymały środków artyleryjskich. 27 stycznia 1945 rozpoczął się ostrzał fortów przez baterie 128 brygady artylerii lekkiej (dowódca płk. Anatolij Kozub). Z uwagi na liczne straty w 27 i 74 dywizji gwardii podczas podchodzenia w kierunku fortów, dowódca 29 korpusu armii gwardii, gen. mjr Anastasij Szemienkow, zadecydował o natarciu 27 dywizją gwardii na odcinek między fortami i zaatakowanie ich od tyłu. 28 stycznia 1945 został opanowany cały Górczyn. Po II wojnie światowej fort był użytkowany przez Ludowe Wojsko Polskie, a później jako magazyn, m.in. WSS „Społem”. Część koszar i poterna główna została zniszczona przez pożar w 2006 roku. Od 2009 roku fort jest oddany w najem i zorganizowany tam jest salon oraz warsztat motocyklowy. W dniach 13–14 czerwca 2009 podczas akcji „Poznań za pół ceny” obiekt odwiedziło prawie 2000 osób. Teren fortu wchodzi w skład obszaru Natura 2000 (obszar specjalnej ochrony SOO „Fortyfikacje w Poznaniu”, symbol PLH300005). Lokalizacja i konstrukcja Dojazd do fortu drogą forteczną (ul. Raszyńska) i drogą rokadową (ul. Taczanowskiego / ul. Piotra Ściegiennego / ul. Albańska). Obiekt zlokalizowany jest w parku ks. Jasińskiego, pomiędzy osiedlem im. Mikołaja Kopernika a osiedlem Raszyn. Na przedstoku znajduje się park oraz kościół należący do parafii pw. Świętej Rodziny. Około 500 m na południe od fortu linia kolejowa i stacja Poznań Górczyn. Wokół budynku fortu znajduje się sucha fosa (szerokość 9 m, wysokość 6 m). Z uwagi na wysoki poziom wód gruntowych zrezygnowano z budowy poterny pod fosą, a kaponiery rewersowe były połączone ze sobą korytarzem biegnącym w murze przeciwskarpowym. Fort jest w dobrym stanie zachowania. Przebudowy W latach 1913–1914 dokonano nielicznych modernizacji polegających na przemurowaniu niektórych wejść, wstawiając nowe drzwi. Na przeciwskarpie zbudowano też dwa małe betonowe schrony. W sierpniu 1939 roku wybudowano trzy betonowe schrony oraz pancerne stanowisko obserwacyjne ze stalowo-betonową kopułą. Uwagi Przypisy Bibliografia Janusz Karwat. Górczyńskie fortyfikacje. „Kronika Miasta Poznania”. 1, s. 275-290, 2002. Wydawnictwo Miejskie. (pol.). , rys., fot. Jacek Biesiadka, Andrzej Gawlak, Szymon Kucharski, Mariusz Wojciechowski: Twierdza Poznań. O fortyfikacjach miasta Poznania w XIX i XX wieku.. Poznań: 2006. Linki zewnętrzne Zdjęcia fortu. twierdzapoznan.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].
Fort VII Twierdzy Modlin

Fort VII (Fort Cybulice) – jeden z fortów Twierdzy Modlin, wzniesiony w ramach budowy pierwszego pierścienia fortów w latach osiemdziesiątych XIX wieku, w późniejszym okresie zmodernizowany. Fort znajduje się lesie koło miejscowości Cybulice Małe. W wyniku kolejnych modernizacji stał się jednym z najnowocześniejszych obiektów twierdzy. Nie zamontowano jednak na nim planowanych pancerzy, prócz jednej kopuły obserwacyjnej, zniszczonej w roku 2004. Fort posiadał koszary szyjowe, dwa tradytory międzypól, kaponierę przeciwskarpową, kojec na styku czoła i barku, kaponierę szyjową oraz schrony pogotowia na wale. Obiekty łączył system potern. Fort znajduje się obecnie na terenie wojskowym pod zarządem Stołecznym Zarządem Infrastruktury. Linki zewnętrzne Fort Cybulice - opis