NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Dwór Lipnicki w Bielsku-Białej

Dwór Lipnicki (zwany także zamkiem bialskim) – późnoklasycystyczny pałac położony w centrum Bielska-Białej, w dzielnicy Biała Krakowska, przy ul. Żywieckiej. Powstał w 1596 r. Jako dwór starostów lipnickich, jednak jego obecny kształt w całości pochodzi z I poł. XIX w., kiedy był własnością Albrechta Habsburga. Od 1885 r. należy do Zgromadzenia Córek Bożej Miłości, pełniąc funkcję klasztoru oraz prowadzonego przez nie domu dla upośledzonych dzieci i kobiet. Pałac otacza zabytkowy park, wraz z którym tworzy zespół pałacowo-parkowy. Historia i architektura Do 1925 r. Dwór Lipnicki znajdował się w granicach odrębnej wsi Lipnik, która w latach 1499–1789 była siedzibą starostwa niegrodowego obejmującego znaczne obszary między Sołą na wschodzie a Białą na zachodzie. W 1596 r. starosta Piotr Komorowski wybudował w miejscu tzw. dolnego folwarku lipnickiego niewielki zamek, który był nie tylko rezydencją starostów, ale pełnił także funkcje obronne – miał chronić granicy między Rzecząpospolitą a monarchią Habsburgów na Białej, a także mieszkańców przed beskidzkimi zbójnikami. W I poł. XIX wieku stał się własnością arcyksięcia Albrechta Habsburga, właściciela dóbr w Żywcu i przedostatniego księcia cieszyńskiego. Zlecił on przebudowę Dworu Lipnickiego w stylu późnoklasycystycznym, w wyniku której całkowicie zatarty został pierwotny kształt budynku (stał się typowym pałacem), a także utworzył wokół niego rozległy park. W 1885 r. Habsburg najpierw wydzierżawił, a następnie podarował pałac Zgromadzeniu Córek Bożej Miłości, założonemu w 1868 r. w Wiedniu. W Lipniku powstała pierwsza placówka tego zakonu na ziemiach polskich. W 1896 r. nastąpiła przebudowa pałacu według projektu Emanuela Rosta juniora. Podwyższono go wówczas o jedno piętro, a od strony południowej dobudowano kaplicę św. Hildegardy. Odtąd Dwór Lipnicki jest budynkiem na planie prostokąta z czterospadowym dachem, a środek fasady zaakcentowany jest portalem i dekoracją okien. Na piętrze powstał w 1869 r. zakład naukowo-wychowawczy dla dziewcząt, który w 1906 r. przekształcono w gimnazjum z seminarium nauczycielskim. W 1909 r. w obrębie zespołu pałacowo-parkowego, od strony dzisiejszej ul. Broniewskiego, powstał trzypiętrowy gmach, mieszczący szkołę prowadzoną przez zakon. Po II wojnie światowej mieściło się w nim II LO im. A. Asnyka. W 2001 r. zostało reaktywowane Gimnazjum Zgromadzenia Córek Bożej Miłości, a rok później liceum. Obie szkoły przejęły budynek przy ul. Broniewskiego. Obecnie w pałacu mieści się klasztor Zgromadzenia Córek Bożej Miłości, a także prowadzony przez zakonnice dom opieki dla upośledzonych dzieci i kobiet. Przypisy Bibliografia Jerzy Polak: Przewodnik po Bielsku-Białej. Bielsko-Biała: Towarzystwo Miłośników Ziemi Bielsko-Bialskiej, 2000. ISBN 83-902079-0-7. Jacek Kachel, Jacek Trzeciak: ABC Bielska-Białej. Bielsko-Biała: Urząd Miejski w Bielsku-Białej, 2007, s. 19. Linki zewnętrzne Dwór Lipnicki w serwisie fotopolska.eu Klasztor Zgromadzenia Córek Bożej Miłości - Dwór Lipnicki, zamek bialski na portalu polska-org.pl
Dwór Popielów w Ruszczy

Dwór Popielów – zabytkowy budynek znajdujący się w Krakowie w Dzielnicy XVIII Nowa Huta przy ul. Rusieckiej 13 w Ruszczy. W początkach XIX wieku Ruszczę odziedziczyła po swoim ojcu Marcinie Badenim jego córka Zofia Popiel. Następnie ok. 1830 roku dobra rusieckie przejął od matki Paweł Popiel. On też na miejscu dawnego wybudował w 1863 nowy, neorenesansowy dwór, w którym przez długie lata żył i pracował. Dwór był miejscem spotkań elity intelektualnej ówczesnego Krakowa. Bywał w nim w początkach XX wieku Karol Hubert Rostworowski. W 1918 gościł wizytatora apostolskiego w Polsce Achillesa Rattiego, późniejszego papieża Piusa XI, który zatrzymał się w dworze na obiad. Ostatnią właścicielką dworu była Róża Kieniewicz z domu Popiel, prawnuczka Pawła Popiela, obecnie mieszkająca w Szkocji. Rodzina Popielów została zmuszona do opuszczenia Ruszczy w 1945 roku. Dwór, jak i cały majątek zostały przejęte przez Skarb Państwa na cele reformy rolnej. W następnych latach w budynku miała siedzibę spółdzielnia rolnicza, sklep oraz urząd pocztowy. Znajdowały się w nim dwa mieszkania. Po wyprowadzce ostatnich lokatorów stał przez kilka lat pusty i zaczął ulegać powolnej dewastacji. W 2011 r. obiekt znajdował się w złym stanie technicznym, ale w czerwcu tegoż roku rozpoczęto remont dachu. W latach świetności otoczony był parkiem w stylu angielskim, ze starymi drzewami: lipami, dębami i bukami. Do dziś pozostało ich wiele, a niektóre są starsze niż dwór. Budynek jest niewielki, jego wschodnia część jest wyższa o jedną kondygnację. Od frontu (od południa) posiada ganek ze stylizowanymi, metalowymi kolumnami. Przypisy Bibliografia Antoni Henryk Stachowski: Encyklopedia Krakowa. PWN, 2000. ISBN 83-01-13325-2. Linki zewnętrzne Wirtualna Ruszcza. [dostęp 2011-06-25]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-03)]. Zapomniane dziedzictwo Nowej Huty. [dostęp 2011-06-25].
Усадьба Попеля

Усадьба По́пеля (пол. Kamienica Pod Jagnięciem) — историческое здание, историческо-архитектурный памятник, находящийся в краковском районе XVIII Нова-Хута по адресу ул. Русецкая, 13. Памятник культуры Малопольского воеводства. В начале XIX века село Руща получила в наследство Зофья Попель, которая была дочерью польского общественного деятеля Марцин Бадени. В 1830 году село было передано в наследство Павлу Попелю, который в 1863 году построил себе здесь усадьбу в стиле неоренессанса. Усадьба была местом отдыха краковской аристократии. В начале XX века в ней бывал польский поэт и драматург Кароль Хуберт Ростворовский. Последней хозяйкой усадьбы была правнучка Павла Попеля Роза Кеневич из рода Попель. В 1945 году семья Попелей оставила усадьбу, которая вместе с близлежащей территорией была передана в собственность государства. В последующие годы в усадьбе располагался сельскохозяйственный кооператив, магазин и почтовое отделение. В здании также находились две квартиры. После того, как последние жильцы съехали из усадьбы, он постепенно стала приходить в упадок. В июне 2011 года началась реставрация усадьбы. Усадьба находится среди небольшого парка в английском стиле. В парке произрастают липы, дубы и буки. Некоторые деревья имеют возраст более двухсот лет. 8 декабря 2009 года усадьба была внесена в реестр памятников культуры Малопольского воеводства (№ А-1185|M). Примечания Литература Encyklopedia Krakowa red. Antoni Henryk Stachowski, PWN 2000, ISBN 83-01-13325-2 J. Adamczewski, Kraków od A do Z, Krajowa Agencja Wydawnicza, Kraków 1992, стр. 294—296. M. Rożek, Przewodnik po zabytkach Krakowa, Wydawnictwo WAM, Kraków 2006, стр. 69-82. Garlicki J., 1967, Kraków przewodnik, Wydawnictwo Sport i Turystyka Warszawa, стр. 46-57. Michalec B., 2004, Kraków, Wydawnictwo Pascal, стр. 113. Ссылки Информация (пол.)
Dwór biskupów krakowskich „Lamus” w Sławkowie

Dwór biskupów krakowskich „Lamus” (nr rej. 1244/81 z 20.01.1981 r.) – widoczny od strony ul. Staropocztowej dwór biskupi zwany „Lamusem” (ul. Zamkowa 9) pochodzi najprawdopodobniej z XVIII w. Mieściła się w nim siedziba administracji biskupiej. Służył też jako letnia rezydencja biskupów krakowskich. Budynek parterowy, podpiwniczony, o grubych murach z łamanego kamienia. Dach mansardowy z zagospodarowanym poddaszem. Przypisy
Dwór na Krzesinach w Poznaniu

Dwór na Krzesinach – dawny dwór, zlokalizowany w Poznaniu, na Krzesinach, przy ul. Krzesiny 13. Jest to jedyny w Poznaniu dwór w stylu neogotyckim. Historia Folwark istniał w Krzesinach w XV wieku. Pierwsze informacje o dworze zapisano w 1571. Obecny obiekt pochodzi z drugiej połowy XIX wieku. W 1900 całość dóbr krzesińskich wykupiła z rąk polskich niemiecka Komisja Kolonizacyjna, która rozparcelowała majątek i osadziła tutaj kolonistów niemieckich. Dwór zamieniono wtedy na szkołę dla dzieci tych kolonistów, a w parku postawiono w 1912 unikatowy drewniany kościół w stylu norweskim. Parterowy, zbudowany na rzucie prostokątnym, dwór charakteryzują masywne dekoracje neogotyckie – pseudokrenelaż i blendy. Dwór jest dwutraktowy i posiada użytkowe poddasze. Obecnie mieści Przedszkole nr 85. Na bocznej elewacji umieszczona jest tablica poświęcona ofiarom akcji krzesińskiej z 1941. Treść tablicy jest następująca (pisownia oryginalna): Dnia 23.11.1941 podczas najazdu niemieckiego na Polskę spędziła policja hitlerowska na to miejsce bezbronną ludność polską Krzesin, Krzesinek i Szczepankowa. Przez osiem godzin pastwili się rozbestwieni oprawcy w ohydny sposób nad nami. Zbici i sponiewierani przecierpieliśmy to upokorzenie i straszne katusze w milczeniu dla Polski z wiarą w nadejście dnia sprawiedliwości. Ktokolwiek staniesz przed tą tablicą zawołaj z nami. Cześć i chwała wiernym synom Ojczyzny! Wieczna hańba i zguba barbarzyńcom!. Przypisy Bibliografia Atlas architektury Poznania, JanuszJ. Pazder (red.), AleksandraA. Dolczewska, Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2008, s. 169, ISBN 978-83-7503-058-7, OCLC 316600366 . tablica in situ
Dwór na Pokrzywnie w Poznaniu

Dwór na Pokrzywnie – dawny dwór, zlokalizowany w Poznaniu, na Pokrzywnie, przy ul. Pokrzywno 2, w bezpośrednim sąsiedztwie torowisk stacji Poznań Franowo. Obecnie stanowi własność zgromadzenia Elżbietanek. Historia Obiekt powstał w czwartej ćwierci XIX wieku. Został zbudowany przez niemieckiego właściciela tutejszego majątku ziemskiego. W początkach XX wieku dodano przeszklony ogród zimowy. Od 1926 dwór jest własnością Elżbietanek. Doszło wtedy do znaczącej przebudowy, celem przystosowania do potrzeb zakonnych, m.in. wybudowano kaplicę Matki Boskiej Częstochowskiej i przekształcono elewacje. Dostawiono też zewnętrzną kaplicę. W latach 1946–1967, jako kapelan służył tu Albert Steuer. Dwór ma formę willi neorenesansowej i nawiązuje do popularnego w czasach budowy wzornictwa włoskiego. Charakterystyczna jest trzykondygnacyjna wieża i bogata dekoracja na środkowych ryzalitach. Budowlę otacza park z kilkoma połączonymi ze sobą oczkami wodnymi, kapliczką św. Franciszka z Asyżu, figurą Chrystusa w Ogrójcu, dzwonnicą i secesyjną ławką. Kapliczka św. Franciszka została postawiona na pamiątkę VI wizyty papieża Jana Pawła II w Polsce (1999), o czym informuje stosowna tablica. W latach 70. XX wieku park nieco umniejszono pod potrzeby rozbudowy stacji kolejowej Poznań Franowo. W pobliżu znajduje się klasztor Urszulanek (w czasach II wojny światowej: Zentralinstitut für Krebsforschung). Dojazd zapewniają autobusy linii 153, 162 i 196 (przystanek Urszulanek). Przypisy Bibliografia Atlas architektury Poznania, JanuszJ. Pazder (red.), AleksandraA. Dolczewska, Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2008, s. 236, ISBN 978-83-7503-058-7, OCLC 316600366 .
Dwór na Piotrowie (Poznań)

Dwór na Piotrowie – zabytkowy dwór z 1907 na Piotrowie w Poznaniu w dolinie Kopla. Wieś Piotrowo należała kolejno do: Piotrowskich, Czackich, Polickich, Ossowskich, Kęszyckich, Sypniewskich i w końcu do Antoniego Unruga, tytularnego generała Wojska Polskiego w II RP (od początków XX wieku). Postanowił on zastąpić starszy dwór nowym (wcześniej stał tu dwór obronny, który w połowie XIX wieku kryty był strzechą, w związku z czym nazywano go pod snopkami). Do realizacji wybrał projekt Rogera Sławskiego. Obiekt powstał w 1907. Budynek jest parterowy, nakryty dachem mansardowym, z dużą, poprzeczną wystawą dachową, co jest charakterystyczne dla innych projektów Sławskiego. Wnętrze zaprojektowano bardzo funkcjonalnie, z holem w centrum (reprezentacyjna klatka schodowa), w nawiązaniu do współczesnych wzorów angielskich. Fasada na osi zaakcentowana dwukondygnacyjnym ryzalitem o zaokrąglonych rogach, w którym znajduje się łukowaty otwór wejściowy ozdobionym herbem Unrugów - lwem stojącym na tylnych łapach. W latach 70. i 90. XX w. przeprowadzono gruntowne renowacje dworu, upraszczając detal (m.in. boniowanie na ścianach). Dwór otoczony jest 5-hektarowym parkiem z pięcioma stawami, na których ongiś hodowano kaczki (w tym w warunkach półdzikich). Obiektowi towarzyszył folwark. Pozostał po nim m.in. spichlerz z początku XX wieku, który jest najlepiej zachowanym na terenie Poznania tego typu budynkiem podworskim. Przypisy Bibliografia Atlas architektury Poznania, JanuszJ. Pazder (red.), AleksandraA. Dolczewska, Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2008, s. 287, ISBN 978-83-7503-058-7, OCLC 316600366 . Poznań - atlas aglomeracji, wyd. CartoMedia/Pietruska & Mierkiewicz, Poznań, 2010, ISBN 978-83-7445-018-8
Dwór przy ul. Szyperskiej w Poznaniu

Dwór przy ul. Szyperskiej – podmiejska siedziba mieszczańska, jeden z nielicznych zachowanych przykładów XVIII-wiecznego budownictwa realizowanego na przedpolu murów miejskich Poznania. Obiekt zlokalizowany jest w Poznaniu, w północnej części Garbar, przy ul. Szyperskiej 9, nieopodal dawnego portu rzecznego na Warcie. Dworek ma formę typową dla małych rezydencji wiejskich epoki późnego baroku. Jest parterowy, z poddaszem mieszkalnym, kryty dachem mansardowym. Ściany w części naziemnej są szkieletowe, a jedynie piwnice są w pełni murowane. Zachowały się oryginalne ościeżnicowe okna oraz bardzo niewielki fragment dawnego ogrodu od frontu. Resztę założenia pochłonęła okoliczna industrialna zabudowa z XIX wieku. Obok dworu usytuowane są zabudowania starej papierni. W pobliżu znajdują się: garbarska stacja pomp, Kantor Krzyżanowskiego, pomnik Akcji Bollwerk i dawna rzeźnia miejska. Przypisy Bibliografia Atlas architektury Poznania, JanuszJ. Pazder (red.), AleksandraA. Dolczewska, Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2008, s. 295, ISBN 978-83-7503-058-7, OCLC 316600366 . Linki zewnętrzne Zdjęcia obiektu. zabytkipoznan.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-06)]. w: zabytkipoznan.pl
Dwór w Bardzie

Dwór w Bardzie – zabytkowy dwór w Bardzie, w powiecie wrzesińskim, w województwie wielkopolskim. Został wybudowany w pierwszej połowie XIX w., kiedy właścicielem był Wincenty Suchorzewski herbu Zaremba (syn Ignacego), który był żonaty z Kornelią Krzyżanowską i Julianną Berezińską. Obiekt rozbudowany na przełomie XIX i XX w przez Franciszka Czapskiego, kiedy do dworu dobudowano przybudówkę. Należał do rodziny Jackowskich, w późniejszym czasie do rodziny Hutten-Czapskich herbu Leliwa. Opis Piętrowy dwór (korpus) kryty dachem dwuspadowym W fasadzie frontowej znajduje się ryzalit z czterema półkolumnami jońskimi zwieńczony frontonem zawierającym herb Leliwa. Skrzydła kryte dachem mansardowym z lukarnami, natomiast przybudówka po lewej stronie jest parterowa z tarasem, zwieńczona krenelażem. Na poddaszu dworu znajdowały się pomieszczenia mieszkalne. W otoczeniu park krajobrazowy o powierzchni 6,8 ha założony w XIX w. Przypisy Bibliografia Bardo powiat wrzesiński. man.poznan.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-05-19)].
Dwór w Borowie

Dwór w Borowie – dwór znajdujący się we wsi Borowo w województwie wielkopolskim. Historia Dwór został zbudowany na początku XX wieku dla rodziny von Bernuthów. Jest to piętrowa budowla na planie prostokąta z płytkim ryzalitem zwieńczonym półokrągło w fasadzie frontowej. Podobny ryzalit znajduje się w fasadzie ogrodowej, poprzedzony półokrągłym tarasem na piętrze. Korpus główny nakryty dachem czterospadowym. Na przedłużeniu korpusu długie parterowe skrzydło nakryte dachem mansardowym z mieszkalnym poddaszem. Całość jest otoczona zadbanym parkiem krajobrazowym ze stawami. Obecnie we dworze mieści się Hodowla Roślin Strzelce Sp. z o.o. oddział w Borowie. Linki zewnętrzne Dwór w Borowie. rotmanka.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-06-12)].
Dwór w Czesławicach

Dwór w Czesławicach – wzniesiony na XIX wieku dwór w stylu klasycystycznym. Ulokowany w gminie Gołańcz, we wsi Czesławice. Jednokondygnacyjny, podpiwniczony, o bryle zwartej, murowany, na cokole z kamienia polnego, nakryty dachem dwuspadowym, z wieżyczką na osi i wystawką na poddaszu, o silnie podkreślonych osiach w obydwu kierunkach, z podjazdem o formie rampy od frontu. Otoczony parkiem. Pod koniec XX wieku mieścił kaplicę i mieszkanie. Bibliografia Pałace i dwory województwa Wielkopolskiego., wyd. Pracownicza Spółdzielnia Wydawniczo-Prasowa "Akapit", ISBN 83-902911-1-8
Dwór w Dębogórze

Dwór w Dębogórze – zabytkowy dwór we wsi Dębogóra, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w województwie wielkopolskim. Dwór należy do zespołu dworskiego z przełomu XVIII i XIX wieku. Został zbudowany w stylu neoklasycystycznym. Budynek piętrowy, murowany z cegły oraz kamienia. Położony na niewielkim wzniesieniu, na skraju Puszczy Noteckiej. Przy dworze znajduje się zabytkowy park z dobrze zachowanym drzewostanem, a także zespół folwarczny. Przypisy Bibliografia Zabytki w mieście i gminie Wieleń. Serwis informacyjny miasta i gminy Wieleń. [dostęp 2012-10-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-10-15)].
Dwór w Golinie

Dwór w Golinie – zabytkowy dwór znajdujący się w mieście Golina, w województwie wielkopolskim, przy ulicy Parkowej. Został wybudowany w pierwszej połowie dziewiętnastego stulecia, w stylu klasycystycznym. Jest to budowla parterowa wybudowana na planie prostokąta. Przy fasadzie głównej mieści się portyk podparty przez cztery kolumny zakończony trójkątnym szczytem. Obecnie w dworze mieści się przedszkole „Baśniowy Dworek”. Przypisy Linki zewnętrzne Polskie Dwory
Dwór w Gozdowie

Dwór w Gozdowie – klasycystyczny dwór w sołectwie Żdżary w Gminie Kawęczyn z połowy XIX wieku (około 1853). Wokół dworu znajduje się park krajobrazowy, w którym rośnie m.in. wiąz polny, którego pierśnica przekracza ponad 200 cm Wpisany do rejestru zabytków w 1988 r. Galeria Zobacz też Gmina Kawęczyn Żdżary Przypisy Bibliografia Ela Galoch, Dzieje jednego dworku, Echo Turku 16.01.1994 ,,Tokary- Mała Ojczyzna" Szkoła podstawowa w Tokarach Linki zewnętrzne Zarys historyczne na: Stowarzyszenie Kmiecik.blog.onet.pl
Dwór w Gulczewku

Dwór w Gulczewku – dwór znajdujący się w powiecie wrzesińskim w woj. wielkopolskim. Zbudowany na pocz. XX w. Budynek parterowy, z piętrem ukrytym w mansardowym dachu i z piętrowym ryzalitem na osi zwieńczonym trójkątnym frontonem. Galeria
Dwór w Jarczewie

Zespół dworski – dwór znajdujący się w Jarczewie w województwie lubelskim. Istniejący dwór zbudowany został w 2 połowie XIX wieku dla rodziny Podoskich, którzy władali majątkiem od drugiej połowy XVIII wieku do II wojny światowej. Wcześniej właścicielami Jarczewa byli Jarczewscy, Trojanowscy i Dąbrowscy. Czasy świetności dwór przeżywał w okresie międzywojennym. Jego ówczesny właściciel, Jerzy Podoski, żonaty był ze szwagierką prezydenta Ignacego Mościckiego, który bywał w Jarczewie. Dwór odwiedzali również ministrowie i szefowie rządu. W czasie wojny w dworze mieścił się ośrodek rehabilitacyjny dla rannych żołnierzy. Następnie majątek został znacjonalizowany i wszedł w skład PGR-u. Przypisy
Dwór w Lipkowie

Dwór w Lipkowie – klasycystyczny dwór położony we wsi Lipków w gminie Stare Babice w województwie mazowieckim, w pobliżu Puszczy Kampinoskiej i niedaleko drogi Warszawa – Sochaczew. Obecnie mieści się w nim plebania. Historia Dwór został zbudowany w 1792 roku przez Jakuba Paschalisa Jakubowicza, Ormianina przybyłego do Polski w latach 60. XVIII wieku z Tokatu w Poncie i nobilitowanego przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego za pomnażanie pożytecznych rękodzieł. Autorem projektu był Hilary Szpilowski. Dwór jest budowlą parterową, nakrytą dachem mansardowym z bardzo szerokim ryzalitem na osi zwieńczonym trójkątnym naczółkiem i artykułowanym pilastrami. Naroża obiektu są boniowane. W okresie międzywojennym do budynku dobudowano kolumnowy portyk, który jednak zlikwidowano w trakcie odbudowy po wojnie. W 1812 dwór stał się własnością najstarszego syna Jakuba Paschalisa Józefa Paschalisa Jakubowicza. Potem Lipków należał do rodzin Miecznikowskich, Worowskich, Młodzianowskich i od 1880 roku do Kazimierza Szetkiewicza, późniejszego teścia Henryka Sienkiewicza. W latach 1881–1883 Sienkiewicz wielokrotnie odwiedzał dwór w Lipkowie. Okolice dworu upamiętnił (podobno na prośbę swojej żony Maryni) w powieści Ogniem i mieczem. Tam odbył się pojedynek Jurka Bohuna z Michałem Wołodyjowskim. Ksiądz Wacław Kurowski założył we dworze prywatne muzeum historii Lipkowa i jego związków z Sienkiewiczem, jednak zawiesiło ono swoją działalność. W 1909 roku jego właścicielem był Gustaw Daszkiewicz, następnie Ludwik Suwald. W latach 20. XX wieku majątek Lipków liczył 198 hektarów. Ostatnim właścicielem dworu był Jerzy Suwald. W czasie II wojny światowej obiekt zajmowało wojsko niemieckie, potem został znacjonalizowany. W 1948 pracownicy PGR przypadkiem zaprószyli ogień wskutek wadliwie przeprowadzonych rur do piecyków węglowych i dwór spłonął. W 1956 roku miejscowa parafia św. Rocha rozpoczęła starania o uzyskanie spalonego dworu z przeznaczeniem na plebanię. W tej sprawie wystosowano nawet podanie do premiera Józefa Cyrankiewicza. W 1957 roku Urząd do Spraw Wyznań zezwolił Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków na przekazanie parafii ruin dworu. W tym samym roku obiekt został odbudowany dzięki staraniom księdza kanonika Stefana Kowalczyka, proboszcza parafii NMP w Warszawie i księdza Wacława Kurowskiego. Obok budynku znajduje się dawny park dworski i kościół św. Rocha, ufundowany w 1792 roku przez Paschalisa Jakubowicza również według projektu Hilarego Szpilowskiego. Dwór w Lipkowie służył jako sceneria do kilku filmowych epizodów, m.in. w filmach: Odsiecz wiedeńska, Trzecia część nocy (1971), serial Polskie drogi (1975), 07 zgłoś się, Katastrofa w Gibraltarze. Przypisy Bibliografia Piotr Libicki, Marcin Libicki, Dwory i pałace wiejskie na Mazowszu, Warszawa 2009.
Dwór w Mielżynie

Dwór w Mielżynie – zabytkowy dwór znajdujący się we wsi Mielżyn, w powiecie gnieźnieńskim, w gminie Witkowo, przy ulicy Szkolnej. Dwór został wzniesiony w drugiej połowie XIX wieku przez Jaraczewskich herbu Zaremba był później przebudowany. Wnętrze zostało przekształcone w związku z nową funkcją Domu Pomocy Społecznej. W ostatnich latach dekoracja elewacji została zniszczona. Posiada nadal charakterystyczne cechy architektury klasycystycznej. Jest to budowla murowana, otynkowana, wybudowana na planie wydłużonego prostokąta, o jednokondygnacyjnej, horyzontalnie zakomponowanej bryle, pokrytej dachem naczółkowym. W środkowej części dziewięcioosiowej fasady frontowej, zwróconej w kierunku południowym, umieszczony jest monumentalny, dwukondygnacyjny portyk poprzedzający główne wejście. Wejście do budynku zamknięte jest półokrągło. Dwie pary kolumn portyku posiadają gładkie trzony i jońskie kapitele, podtrzymują one fronton w kształcie trójkąta, w którego środkowym polu umieszczona jest obecnie sztukatorska dekoracja ukazująca Oko Opatrzności. Pierwotnie zapewne był tam herb dawnych właścicieli dworu. Przypisy Linki zewnętrzne Dwór w Mielżynie