NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Pałac w Szałszy

Pałac w Szałszy – zabytkowy pałac w miejscowości Szałsza. Neogotycki pałac, nawiązujący stylem do angielskiego gotyku Tudorów. Świadczą o tym wieżyczki, ryzality i wieńczący budynek krenelaż. Obiekt wybudowany w 1877 na planie prostokąta przez Viktora von Groeling (1832-1903), który w 1857 ożenił się z Hedwig von Rheinbaben (1835-1892). W szczycie od frontu znajdują się herby. Obecnie jest własnością prywatną. Przypisy Linki zewnętrzne Śląska szlachta i arystokracja – dzieje rodu von Groeling
Pałac w Szczepowicach

Pałac w Szczepowicach – neobarokowy pałac zlokalizowany we wsi Szczepowice (gmina Kamieniec). Obiekt wzniesiono około 1880 staraniem rodziny Forstmannów (właścicieli wsi), a przebudowano w 1909. Jest przykładem monumentalnej pałacowej architektury wiejskiej w Wielkopolsce. Od frontu rzuca się w oczy ganek z balkonem, wsunięty między dwa ryzality boczne o wydatnych szczytach. W 1945 został znacjonalizowany, a dobra rolne stały się PGR-em. Pałac mieścił mieszkania pracownicze, przedszkole i stołówkę (w 1965 przeszedł remont). Od 1991 porzucony i nieużytkowany. Od 1992 w zasobach Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa. 27 stycznia 1995 wpisany do rejestru zabytków. W 1996 sprzedany w prywatne ręce (Łucja i Jerzy Piechoccy) i zaadaptowany na centrum konferencyjno-wypoczynkowe. Otwarty w tej funkcji w 2002. W kwietniu 2003 otrzymał nagrodę Generalnego Konserwatora Zabytków Zabytek zadbany za 2002 rok. Wokół pałacu rozciąga się park krajobrazowy z 2. połowy XIX wieku. W pobliżu stoją zabudowania folwarczne (4. ćwierć XIX wieku-1910). Linki zewnętrzne Strona pałacu Przypisy Bibliografia Jolanta Goszczyńska, Pałac w Szczepowicach - zabytek na medal, w: Wielkopolski Biuletyn Konserwatorski, tom II/2003, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań, 2003, ss.263-265, ISBN 83-7177-393-5 praca zbiorowa, Zabytki architektury i budownictwa w Polsce, Województwo poznańskie 32, cz. 2, Ośrodek Dokumentacji Zabytków, Warszawa, 1998, ss.198-199, ISBN 83-86334-37-1
Pałac w Słomowie

Pałac w Słomowie – pałac zlokalizowany we wsi Słomowo (powiat obornicki, województwo wielkopolskie). Historia Obiekt został wzniesiony w latach 1904–1906 dla właściciela Słomowa Jana Turno. Budynek o charakterze klasycystycznym, wzorowany na pałacyku Petit Trianon w Wersalu (arch. Ange-Jacques Gabriel), murowany, o bryle regularnej, dwukondygnacyjny, podpiwniczony, z czterospadowym dachem. W zwieńczeniu pałacu attyka balustradowa. Zbudowany został na planie kwadratu, posiada od strony północnej płaski ryzalit, od frontu ma otwarty ganek, od ogrodu portyk otoczony kamienną balustradą z czterema kolumnami korynckimi, do którego prowadzą schody między drugą a trzecią kolumną. Usytuowany w centralnej części wsi Słomowo w gminie Rogoźno, w powiecie obornickim. Orientowany fasadą główną na wschód. Otoczony z trzech stron rozległym parkiem krajobrazowym. Pod koniec XX wieku użytkowany jako wielorodzinny budynek mieszkalny. Przypisy Bibliografia Pałace i dwory województwa Wielkopolskiego., wyd. Pracownicza Spółdzielnia Wydawniczo-Prasowa "Akapit", ISBN 83-902911-1-8 Linki zewnętrzne Informacja na portalu Rogoźna. rogozno.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-07)].
Pałac w Turwi

Pałac w Turwi – barokowy pałac rodziny Chłapowskich, zlokalizowany w Turwi, w gminie Kościan. Jednym z jego właścicieli (w latach 1815–1879) był gen. Dezydery Chłapowski, współtwórca pracy organicznej i jeden z kreatorów nowoczesnego rolnictwa wielkopolskiego. W pałacu były kręcone zdjęcia do polskiego serialu historycznego „Najdłuższa wojna nowoczesnej Europy” w reżyserii Jerzego Sztwiertni, wyprodukowanego przez Telewizję Polską w latach 1979–1981. Historia Obiekt pochodzi z lat 1760–1770. Wybudowany został przez Ludwika Chłapowskiego, jako dwupiętrowy pałac, a później przebudowany w latach 1780, 1820–1830 i w początkach XX wieku. Wszystkie te przebudowy spowodowały, że budowla ma charakter stylowo mieszanej, z dominującą, centralną częścią o formach barokowych i silnym akcentem neogotyckim, w postaci masywnej, niewysokiej wieży. Najokazalsze wnętrza umieszczono na piętrze, tworząc tzw. piano nobile – piętro reprezentacyjne. Wystrój wnętrz zaprojektował zapewne Ignacy Graff z Rydzyny. W latach 1847–1848 dobudowano do pałacu kaplicę NMP Niepokalanie Poczętej w stylu neogotyku angielskiego. Łączy się ona z pałacem specjalną galerią. Wewnątrz znajduje się wizerunek Madonny w stylistyce charakterystycznej dla renesansowej rodziny Della Robbia. W czasie II wojny światowej pałac został zajęty przez Niemców. Nie ucierpiał w wyniku działań wojennych, jednak później ulokowano w nim siedzibę PGR-u i w ciągu 5 lat pałac został całkowicie zdewastowany. W pierwszej połowie lat 50. został przekazany Polskiej Akademii Nauk. Funkcjonował jako Stacja Badawcza Instytutu Środowiska Rolniczego i Leśnego PAN. Po likwidacji tego instytutu, od jesieni 2022 r. właścicielem pałacu wraz z parkiem został Instytut Chemii Bioorganicznej PAN. Park Park pałacowy zaaranżowany został w XVIII w. przez francuskiego projektanta Augustyna Denizota (1836–1910), twórcy innych rezydencjonalnych ogrodów w Wielkopolsce. Ma powierzchnię 22 ha. Na jego terenie rosną liczne drzewa pomnikowe, m.in. dęby o obwodach 700 i 780 cm (ten drugi ma na imię Dezydery). W 1992 r. wszedł w skład utworzonego wówczas Parku Krajobrazowego im. gen. Dezyderego Chłapowskiego. Atrakcją parku są śnieżyce, masowo kwitnące wiosną. Upamiętnienia Przed rezydencją stoi głaz pamiątkowy ku czci gen. Dezyderego Chłapowskiego. Pod galerią łączącą pałac i kaplicę NMP znajduje się figura św. Józefa oraz tablica pamiątkowa ku czci Zdzisława Wilusza (29.12.1906–31.3.1963), agronoma, kierownika tutejszej stacji doświadczalnej, oficera Wojska Polskiego i AK w latach 1939–1945 i partyzanta Zamojszczyzny. Przypisy Bibliografia Marcin Libicki, Piotr Libicki, Dwory i pałace wiejskie w Wielkopolsce, wyd. Rebis, Poznań, 2010, s. 400-402, ISBN 978-83-7301-243-1 Słownik krajoznawczy Wielkopolski, PWN, 1992, s. 282, ISBN 83-01-10630-1 Powiat kościański, mapa 1:50.000, TopMapa, Poznań, 2010, ISBN 978-83-7445-120-8 tablice pamiątkowe i informacyjne in situ
Schloss Treptow

Schloss Treptow (polnisch Pałac w Trzebiatowie) beherbergt heute das Kulturzentrum und die Stadtbibliothek von Trzebiatów (Treptow an der Rega), in der polnischen Woiwodschaft Westpommern, dem historischen Hinterpommern. Geschichte Das Schloss entstand ab 1560 durch Umbau einer Klosteranlage. Von 1618 bis 1659 residierte hier die Witwe der pommerschen Herzogs Philipp II. Nach dem Tod Bogislaws XIV. 1637 fiel die Region und das Schloss an das Kurfürstentum Brandenburg. Nach einem Brand 1679 wurde das Schloss nach Plänen von Victor de la Port wiederaufgebaut, und 1690 ein neuer, dritter, Flügel mit Stallungen errichtet. Unter Herzog Friedrich Eugen von Württemberg, Kommandeur des Treptower Dragonerregiments, wurde das Schloss klassizistisch umgestaltet. Im Jahr 1800 wurde das Schloss versteigert. 1808 bis 1811 residierte General Gebhard Leberecht von Blücher hier. Im Jahr 1813 ließ der neue Eigentümer Brummer, Bürgermeister von Treptow, den Südflügel abreißen, um die Unterhaltskosten zu senken. Im Jahr 1855 kam das Schloss in Besitz der Pommerschen Landeskreditgesellschaft, und das Innere wurde zu Beamtenwohnungen und Büros umgebaut. Zwischen den Weltkriegen wurde das Schloss als landwirtschaftliche Mädchenschule genutzt. Nach der Annexion der Region durch die Volksrepublik Polen diente es zu Wohn-, Verwaltungs- und Lagerzwecken. Von 1977 bis 1982 wurde das Schloss restauriert. Literatur Edda Gutsche: Mit Ausblick auf Park und See. Zu Gast in Schlössern und Herrenhäusern in Pommern und der Kaschubei. edition Pommern, Elmenhorst/Vorpommern 2018, ISBN 978-3-939680-41-3, S. 45–49. Weblinks
Pałac w Trzebiatowie

Pałac w Trzebiatowie – klasycystyczny pałac w Trzebiatowie, będący obecnie siedzibą Trzebiatowskiego Ośrodka Kultury. W pałacu mieści się biblioteka publiczna oraz galeria sztuki im. Lyonela Feiningera (nie posiada w swoich zbiorach dzieł malarza). Historia Początki pałacu książęcego w Trzebiatowie sięgają XII wieku. Pierwotnie znajdował się tutaj gród książęcy, który w 1224 stał się własnością księżnej Anastazji, wdowy po księciu pomorskim Bogusławie I. Ona to za radą opata norbertanów w Białobokach przekazała posiadany w Trzebiatowie majątek na wyposażenie klasztoru norbertanek, do którego następnie wstąpiła. Około 1285 budynki na grodzisku zostały przebudowane na klasztor żeński, w którym zamieszkały norbertanki z klasztoru w Wyszkowie. Obok dawnego zamku wzniesiono kościół św. Mikołaja, który stał się świątynią klasztorną. W XVI wieku zakon trzebiatowskich norbertanek został sekularyzowany, a budynki poklasztorne przejęli książęta pomorscy z dynastii Gryfitów. W 1560 nastąpiła przebudowa klasztoru na renesansowy zamek. Od 1619 był on rezydencją księżnej Zofii von Schleswig-Holstein, wdowy po księciu pomorskim Filipie II. Po jej śmierci przeszedł na własność elektora brandenburskiego. Po pożarze w 1679 zamek ok. 1682 został całkowicie przebudowany. W 1690 na zamku w Trzebiatowie gościł krótko Fryderyk I Pruski. W 1761 służył za koszary wojsk rosyjskich. W latach 1750–1791 był własnością księcia Fryderyka Eugeniusza Wirtemberskiego. Urodzili się tutaj król Fryderyk I Wirtemberski i arcyksiężna Elżbieta Wirtemberska, a dzieciństwo spędziła caryca Maria Fiodorowna. W XVIII wieku dawny zamek Gryfitów został przebudowany w stylu klasycystycznym. W latach 1785–1790 w pałacu mieszkała Maria z Czartoryskich Wirtemberska, jej gościem bywał malarz Jan Rustem, autor malowideł pałacowych. W latach 1797–1811 pałac trzebiatowski był w posiadaniu feldmarszałka Gebharda von Blüchera. Później przeszedł na własność burmistrza Trzebiatowa, który zdecydował się na rozbiórkę części obiektu. W 1855 roku budynek utracił funkcje rezydencyjne. Przejął go Urząd Ziemski przeznaczając pałac na biura i mieszkania. Po I wojnie światowej obiekt został przystosowany na potrzeby trzebiatowskiej szkoły rolniczej. Po 1945 mieściły się w nim różne instytucje. Był m.in.: koszarami, siedzibą urzędów i kamienicą mieszkalną. Od 1989 w jego wnętrzach mieści się biblioteka publiczna i Trzebiatowski Ośrodek Kultury. Zobacz też Historia architektury Trzebiatowa Zabytki Trzebiatowa Zamki Książąt Pomorskich Przypisy Bibliografia Mariusz Zając: Trzebiatów nad Regą. Historia i zabytki. Szczecin: Ottonianum, 1991. Linki zewnętrzne Historia kościoła św. Mikołaja w Trzebiatowie
Tworków (zámek)

Zámek Tworków (polsky Pałac w Tworkowie, německy Schloss Tworkau) jsou ruiny slezského trojkřídlového zámku s nádvořím v obci Tworków ve gmině Krzyżanowice v okrese Ratiboř ve Slezském vojvodství v jižním Polsku. Honosnost zámku dokládá množství věžiček, mansard, arkýřů, hodinová věž aj. Věž hradu slouží jako rozhledna. Historie Renesanční zámek Tworków vznikl přestavbou gotické středověké tvrze. V roce 1567 započal se stavbou zámku Kašpar Kryštof Wyskota z Wodnik. V roce 1574 získal zámek soudce Ratibořského knížectví Jan Beess z Kolni. V roce 1585 koupil zámek od Jana Beesse, Hynek Petrowicz Charwat z Wiecze. Hynek Petrowicz Charvat měl 3 dcery. V roce 1596 získala po jeho smrti zámek dcera Marie, která se provdala za Jaroslava Lassotu. Následně získala zámek rodina Lichnowski, která v letech 1621 až 1637 zámek stavebně modernizovala. W roce 1637 zámek koupil Wilhelm Boreck, poradce císaře Ferdinanda II. Pak koupila zámek vdova Wilhelmina von Reiswitz. Během třicetileté války se v zámku nacházelo vojenské velitelství. V roce 1714 koupila zámek rodina von Trach a v roce 1772 pak rodina Eichendorff, která zde založila anglický park. V roce 1841 získala zámek rodina von Saurma-Jeltsch, která jej v letech 1872–1874 přestavěla. V lednu 1931 vypukl v paláci velký požár s podezřením na žhářství a pojišťovací podvod. Nakonec v soudním sporu bylo stanoveno nižší odškodné. Palác již nebyl nikdy opraven, ale pouze provizorně pokryt střechou. V roce 1945, během druhé světové války, palác vyhořel podruhé. V roce 1957 byla dohodnuta demolice budovy (s odůvodněním, že se jedná o méněcenný postněmecký majetek, který nepředstavuje památku a je nevhodný k rekonstrukci. Demolice se naštěstí neuskutečnila. Zříceniny jsou od roku 2004 ve vlastnictví obce Krzyżanowice a provádějí se rekonstrukční práce. Další informace V zámku byl také pivovar. K zámku vedou také turistické stezky a cyklostezka. Galerie Odkazy Reference Externí odkazy Obrázky, zvuky či videa k tématu Zámek Tworków na Wikimedia Commons
Schloss Tworkau

Das Schloss Tworkau (polnisch Pałac w Tworkowie) ist die Ruine eines Schlosses in Tworków (deutsch Tworkau) in der Gemeinde Krzyżanowice (Kreuzendorf) im Powiat Raciborski (Kreis Ratibor) in der Woiwodschaft Schlesien in Polen. Historisch gehörte es bis 1318 zum přemyslidischen Herzogtum Troppau und danach zum Herzogtum Ratibor. Geschichte Wahrscheinlich bestand an der Stelle des Schlosses bereits im 13. Jahrhundert ein Festes Haus ohne Wohnfunktion. Eine erste bewohnte Burg wurde vermutlich unter den Herren von Tworkau erbaut, die von 1305 bis ins 15. Jahrhundert nachweisbare Besitzer waren. Zwischen 1567 und 1585 ließen die Herren von Wyskota die Burg zu einem Renaissanceschloss umbauen. Im Jahr 1685 wurde das Schloss durch einen Ostflügel erweitert. Weitere Besitzer waren u. a. die Adelsfamilien Gaschin (ab 1557) und von Reisswitz. Im Jahre 1752 kaufte Gottlieb Leopold von Eichendorff (1727–1768) die Herrschaft. Sein einziger Sohn Johann Friedrich von Eichendorff wurde 1760 auf dem Schloss geboren und erbte den Besitz nach dem Tod des Vaters. Johann Friedrich von Eichendorff fühlte sich auf dem Schloss Tworkau nicht wohl und ließ ab 1789 in Schillersdorf ein neues Schloss errichten. Zu Beginn des 19. Jahrhunderts ließ Johann Friedrich von Eichendorff um das Schloss einen Park anlegen. Letzte Gutsbesitzer waren ab 1841 die Grafen von Saurma-Jeltsch. Der Politiker und Industrielle Franz von Ballestrem heiratete am 21. Juni 1858 auf Schloss Tworkau Hedwig Gräfin von Saurma, Freiin von und zu der Jeltsch (* 12. November 1838 in Breslau, Niederschlesien; † 5. März 1915 ebenda), die Tochter des Gustav Graf von Saurma, Freiherr von und zu der Jeltsch (1797–1879) und der Anna Gräfin von Schaffgotsch genannt Semperfrei (1800–1859). Zwischen 1872 und 1874 erfolgte ein Umbau des Schlosses nach Plänen des Architekten Karl Heidenreich. Die Innenausstattung bestand aus geschnitzten Möbeln sowie einer Sammlung von Rüstungen und Gemälden. Nach einem Brand im Jahre 1931 wurde das schwer beschädigte Schloss nicht mehr instand gesetzt. Zum Ende des Zweiten Weltkrieges brannte das Schloss 1945 weitgehend aus. Im Jahre 1946 wurde es als zu 90 % zerstört beschrieben. Im Jahre 2018 begann der heutige Eigentümer – die Gemeinde Krzyżanowice – mit ersten Rekonstruktions- und Sicherungsarbeiten an der Ruine. Legenden Der Legende nach soll ein Geheimgang vom Schloss nach der Wallfahrtskirche St. Urban bei dem Weiler Brzeziak führen. Literatur Günther Grundmann: Burgen, Schlösser und Gutshäuser in Schlesien – Band 1: Die mittelalterlichen Burgruinen, Burgen und Wohntürme. Verlag Wolfgang Weidlich, Frankfurt am Main 1982, ISBN 3-8035-1161-5, S. 166. Weblinks Geschichte des Schlosses Tworków (tschechisch)
Pałac w Wieńcu

Pałac w Wieńcu – eklektyczny pałac wybudowany w Wieńcu w latach 1890–1892 przez Kronenbergów; zaprojektował go Artur Goebel. Historia Dzisiejszy zespół pałacowy został ukształtowany na polecenie najbogatszego polskiego bankiera 2 połowy XIX wieku Leopolda Stanisława Kronenberga. Na zespół pałacowy składa się oprócz pałacu Kronenbergów, oficyna-oranżeria, tzw. Stary Dwór (neogotycki pałacyk Miączyńskich) z 2 poł. XIX w. Na liście zabytków znajduje się również park z 1 poł. XIX i XX w. oraz kordegarda i ogrodzenie z końca XIX w. Za Miączyńskich na terenie parku wybudowano neogotycki pałac, obecnie nazywany „starym pałacem”, pałacykiem. W 1868 majątek nabył warszawski bankier Leopold Stanisław Kronenberg i polecił wybudować tu nowy pałac. Po śmierci Leopolda Kronenberga w 1878 majątkiem zarządzali jego synowie – najpierw Stanisław Leopold Kronenberg (do 1887), następnie Leopold Julian Kronenberg (do 1937). W 1904 Walerian Kronenberg poszerzył i przeprojektował park. Syn Leopolda Juliana Kronenberga – Leopold Jan Kronenberg był ostatnim właścicielem majątku. Komunistyczny dekret o reformie rolnej z 1944 r. pozbawił Leopolda Jana Kronenberga dorobku pokoleń, a komunistyczny aparat represji zmusił go do wyjazdu z kraju. Leopold Jan Kronenberg pracował po wojnie we Włocławku przy rozwożeniu węgla. Wyjechał do Anglii w roku 1947, dzięki pomocy Czerwonego Krzyża, następnie do USA, gdzie zmarł w 1971 roku. Po wojnie w latach 1945-48 kompleks pałacowo-parkowy użytkowany był przez Komitet Wojewódzki PPR, od 1949 jako sanatorium przeciwgruźlicze, a w roku 1960 przekształcono w Szpital Przeciwgruźliczy i Chorób Płuc. Do 2006 r. funkcjonował jako Oddział Gruźlicy i Chorób Płuc, Diagnostyki i Leczenia Raka Płuca Szpitala Wojewódzkiego we Włocławku. Zespół folwarczny, dawną gorzelnię, dawny zajazd i wiele innych XIX-wiecznych obiektów zespołu pałacowego, dziś uznawanych za zabytkowe, w okresie powojennym mocno zdewastowano. Galeria Przypisy Linki zewnętrzne Pałac w Wieńcu - oficjalna strona
Pałac w Wąsowie

Pałac w Wąsowie – zabytkowy pałac w miejscowości Wąsowo. Klasycystyczny pałac z elementami barokowo-klasycystycznymi wybudowany w latach 1780–1786 dla Sylwestra Sczanieckiego. Pałac na planie prostokąta, piętrowy, z wysokim parterem i niskim piętrem, nakryty czterospadowym dachem. Ryzalit frontowy trzyosiowy, z pilastrami wielkiego porządku i trójkątnym frontonem, w którym umieszczono herby: Ogończyk Skórzewskich i Ossoria Sczanieckich. Dwa ryzality boczne, jednoosiowe. We wnętrzu, na osi głównej sień, klatka schodowa i salon. W pozostałej części budynku obecnie pokoje hotelowe. Po śmierci rodziców, u dziadków Anastazji i Sylwestra Sczanieckich zamieszkała Emilia Sczaniecka wraz z rodzeństwem. W wyniku działów rodzinnych majątek w Wąsowie i Brodach otrzymał Konstanty Sczaniecki. Z czasem majątek ten w roku 1860 wykupił Ludwik Lewinka. Po kilku ośmiu latach odsprzedał go bankierowi z Berlina - Richardowi von Hardt. Obok pałacu znajduje się pałac "nowy" z 1872 r. Od 1995 roku Pałac w Wąsowie należy do prywatnego właściciela, który go odrestaurował (z zachowaniem dawnej architektury i dekoracji) i przekształcił na centrum hotelowo-restauracyjne. Zobacz też Pałac w Pakosławiu Zamek w Wąsowie Kaplica w Wąsowie Wąsowo Przypisy
Schloss Günthersdorf

Schloss Günthersdorf (polnisch Pałac w Zatoniu) ist die Ruine eines Schlosses in Zatonie (deutsch Günthersdorf) in der Woiwodschaft Lebus in Polen. Historisch gehörte es bis 1945 zu Schlesien. Geschichte Seit dem 16. Jahrhundert gehörten Gut und Schloss Günthersdorf den Adeligen Kittlitz, von Johnston, Prittwitz, Schweinitz und Friedrich August von Cosel (1712–1770), illegitimer Sohn Augusts des Starken. 1685 bis 1689 errichtete Balthasar von Unruh einen zweigeschossigen Barockbau. 1809 waren Schloss und Gut im Besitz des Adelsgeschlechts Biron von Curland. 1842 gehörte es der Saganer Herzogin Dorothea von Sagan. Sie ließ ein Mezzanin aufstocken und vor das Satteldach eine Attika setzen. Der Entwurf für den während ihrer Herrschaft angelegten Landschaftspark stammt vom Gartenarchitekten Peter Joseph Lenné. Der Park wurde im 19. Jahrhundert um das Waldgebiet im Osten erweitert und nach Dorotheas Schwester Pauline von Sagan als „Johannen-Wiese“ benannt. 1862 erbte Dorotheas Sohn Alexandre Edmond de Talleyrand (1813–1894) das Schloss, der die Orangerie durch einen spätklassizistischen Bau ersetzen ließ. Als Besitzer folgten der preußische Landwirtschaftsminister Karl Rudolf Friedenthal und nach ihm dessen Tochter Renata von Lancken-Wakenitz. Im Jahr 1945 brannte das Schloss aus und ist seither Ruine, ebenso die Orangerie. Bilder Literatur Arne Franke (Hrsg.): Kleine Kulturgeschichte der schlesischen Schlösser. Band 1. Bergstadtverlag Wilhelm Gottlieb Korn, 2015, ISBN 978-3-87057-336-2, S. 184. Dehio-Handbuch der Kunstdenkmäler in Polen Schlesien, München·Berlin 2005, S. 1171 Weblinks
Pałac w Zatoniu

Pałac w Zatoniu – zabytkowy pałac w Zatoniu, dawnej wsi – od 1 stycznia 2015 dzielnicy Zielonej Góry. Historia Pałac został wybudowany w 1689 przez ówczesnego właściciela dóbr zatońskich Balthazara von Unruh w formie barokowego dworu. W 1809 nabył go książę żagański Piotr Biron z przeznaczeniem na posag dla swojej najmłodszej córki Doroty de Talleyrand-Périgord, która w tymże roku wyszła za mąż. Księżna Dorota przeprowadziła się tu dopiero w latach czterdziestych XIX w. To na czas jej pobytu (1840–1844) przypada najlepszy okres w historii pałacu. W 1841 Zatonie odwiedził król Prus Fryderyk Wilhelm IV wraz z małżonką. W latach 1842–1843 pałac został przebudowany w formie klasycystycznej. Budynek podwyższono wtedy o jedno piętro i dobudowano nową część. Według najnowszych ustaleń autorem projektu przebudowy dworu był W. Gurlt, książęcy urzędnik ds. budowlanych z Otynia. W tym samym czasie zaczęto także przekształcać park wokół pałacu, prawdopodobnie według projektu Piotra Lenné, chociaż można również spotkać stanowisko, iż z ówczesną transformacją pierwotnej budowli w klasycystyczny pałac, wzniesieniem cieplarni i oranżerii, a także założeniem parku należy wiązać nazwisko Karla Fryderyka Schinkla. Po śmierci księżnej Doroty (1862) właścicielem pałacu został jej młodszy syn, Aleksander Edmund markiz de Talleyrand-Périgord. Z jego inicjatywy na początku lat siedemdziesiątych XIX w. pałac wraz z przyległą oranżerią zostały przebudowane według projektu A. Jaekela. W 1879 pałac zakupił Karl Rudolf Friedenthal, który ożenił się z Fanny von Rosenberg. Po śmierci Rudolfa obiekt przejęła jego córka Renata von Lancken-Wakenitz. Spalony przez wojska radzieckie w roku 1945 nie został odbudowany. W 2018 roku zabezpieczono ruiny pałacu oraz udostępniono je zwiedzającym. Rewitalizacja parku odbyła się w ramach projektu „Zachowanie i wykorzystanie historycznych krajobrazów parkowych w Branitz i Zatoniu" i kosztowała blisko 17 milionów złotych. Architektura Dwupiętrowy pałac wybudowany na planie prostokąta, kryty płaskim dachem z attyką z centralnie umieszczonym kartuszem z inicjałami RF (Rudolf Friedenthal) i herbem jego żony Fanny von Rosenberg przedstawiającym róże i czterema wazonami, które ozdabiają naroża. Galeria Przypisy Bibliografia dr Barbara Bielinis-Kopeć (red.): Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego, Zielona Góra 2008. Linki zewnętrzne Portal informacyjny miejscowości Zatonie Dzieje rezydencji w Zatoniu [online], republika.pl [zarchiwizowane z adresu 2004-10-30] . Panorama sferyczna pałacu w Zatoniu
Dwór w Zdziechowie

Dwór w Zdziechowie – zabytkowy dwór rodziny Wendorffów znajdujący się w podgnieźnieńskiej Zdziechowie, na niewielkim wzniesieniu. Historia Dwór został zbudowany około 1870 dla Edwarda Wendorffa. W grudniu 1918 był centralną areną bitwy pod Zdziechową. Do 1945 pozostawał w rękach tej niemieckiej rodziny. Po II wojnie światowej mieścił przez kilka miesięcy sierociniec dla dzieci. Obecnie w budynku mieszczą się: przedszkole, gimnazjum i szkoła podstawowa. Architektura Jest to budowla wybudowana z czerwonej cegły. Jego elementy dekoracyjne są otynkowane. Budynek parterowy, posiadający mezzanino i piętrowy ryzalit. Pierwotnie posiadał wysoką wieżę, która nie zachowała się do dziś. Dwór otoczony jest pozostałościami parku krajobrazowego, w którym znajduje się grobowiec rodziny Wendorffów. Dwór znajduje się na Szlaku Pałaców i Dworów Powiatu Gnieźnieńskiego. Przypisy Bibliografia Polskie zabytki.pl Piastowska korona.pl