AMZ-Kutno

AMZ-Kutno – przedsiębiorstwo produkcyjno-usługowe z siedzibą w Kutnie, działające od czerwca 1999 roku, obecnie jako spółka akcyjna. Specjalizuje się w projektowaniu oraz produkcji zabudów specjalnych do samochodów użytkowych: ambulansów, bankowozów, autobusów klasy mini, pojazdów specjalnych dla służb mundurowych, a także pojazdów wojskowych, w tym opancerzonych. Historia Przedsiębiorstwo powstało w 1999 roku, w formie spółki z o.o., prowadząc działalność w dzierżawionej hali o powierzchni 1000 m². W 2014 roku powierzchnia hal wykorzystywanych przez spółkę sięgnęła prawie 14 000 m², łączna powierzchnia gruntów 100 000 m². W październiku 2015 r. przedsiębiorstwo przekształcono w spółkę akcyjna. W końcu 2006 roku zatrudnienie w firmie wynosiło około 350 osób, a w 2009 r. wynosiło 394 pracowników. Jednym z pierwszych produktów stały się specjalistyczne zabudowy dla karetek, zarówno wojskowych i cywilnych, których pierwsze 50 wyprodukowano w 2000 roku. Ten profil produkcji stał się jednym z filarów firmy, następnie dołączyły samochody opancerzone, pojazdy policyjne, autobusy i inne pojazdy specjalne. Produkcja Do najpopularniejszych pojazdów produkowanych w zakładach AMZ-Kutno należą samochody opancerzone: Dzik 1 — wariant opracowany dla sił specjalnych Policji; załoga 6 osób; dopuszczalna masa całkowita 5500 kg; podwozie SCAM SM55; wymiary 5,5 × 2,16 × 2,15 m; 3 drzwi. Dzik 2 — wariant dla oddziałów specjalnych Żandarmerii Wojskowej; załoga 6 osób; dopuszczalna masa całkowita 6200 kg; podwozie SCAM SM62; wymiary 5,76 × 2,3 × 2,85 m; 5 drzwi; przewidziane stanowisko dla km 7,62 mm (na obrotnicy). Dzik 3 — wariant eksportowy (opracowany według wymagań irackiego resortu obrony); załoga 11 osób; dopuszczalna masa całkowita 6200 kg; wymiary 5,76 × 2,3 × 2,85 m; 4 drzwi.. Tur II — pojazd z 2008 r. ze stałym napędem 4×4; opancerzenie wg STANAG 4569 na poziomie 2 (w opcji 3), ochrona przeciwminowa 2A/2B; wskazywany jako platforma nośna dla zintegrowanego węzła łączności Turkus (ZWŁ Turkus). Tur III — zmodernizowana wersja Tur II; szczegółowa specyfikacja pojazdu określona jako niejawna. Tur V — wielozadaniowy pojazd opancerzony; m.in. ładowność 2000 kg oraz silnik o mocy 240 kW; wymiary 6184 × 2561 × 2664 mm (wartości podawane w opisie pojazdu). Tur VI/LTO — lekki transporter opancerzony używany w jednostkach kontrterrorystycznych Policji; podwozie MAN TGM 4×4; załoga 8 osób; dopuszczalna masa całkowita 15 000 kg; silnik 6,9 l o mocy 326 KM (240 kW); wymiary 6589 × 2568 × 2851 mm; ochrona balistyczna poziomu 2 wg STANAG 4569 (oraz przeciwminowa poziomu 1). Tur VII — pojazd (wariant w konfiguracji opancerzonego ambulansu pokazywany na MSPO 2022); silnik o mocy 285 KM; DMC 12 t; prędkość do 110 km/h; deklarowany zasięg 600 km po drogach utwardzonych i 400 km w terenie; w przekazach podawano ochronę balistyczną poziomu 1 oraz ochronę przeciwminową 3A wg STANAG 4569; wersja medyczna opisywana jako zdolna do przewozu do 7 osób (w tym rannego na noszach). Żubr — pojazd odporny na miny projektowany pierwotnie jako wóz piechoty (8–10 żołnierzy); ładowność 2000 kg; możliwość holowania przyczepy o masie do 1500 kg; w wersji P wskazywano ochronę kabiny na poziomie 4 wg STANAG 4569 oraz odporność przeciwminową co najmniej 3A (oraz opisywano też 3B). Żubr-P — platforma dla systemów specjalnych; w opisie prezentacji wskazywano m.in. integrację urządzeń systemu przeciwlotniczego Poprad oraz możliwość użycia jako nośnika elementów zestawu radarowego (np. N-26/MMSR). Bóbr-3 — kołowy (4×4) amfibijny lekki opancerzony transporter rozpoznawczy; w opisie prototypu podawano m.in. masę (ok. 12–14,5 t), załogę 2+8, silnik 240 kW, prędkość maks. ok. 90 km/h, zasięg ok. 700 km oraz zdolność pływania (ok. 7 km/h). W fabryce wykonywano również (w formie zabudów/odmian specjalnych na bazowych platformach): KTO Rosomak — według opracowania historycznego, w lutym 2006 WZM S.A. zawarły porozumienie z AMZ-Kutno dotyczące budowy prototypu wozu ewakuacji medycznej (WEM) na bazie Rosomaka. SCAM SM55 — wykonanie m.in. wozów dowodzenia/nośników systemów łączności oraz sanitarek na podwoziu SCAM SM55 (wskazywane w opisie realizacji kontraktu eksportowego). adaptację Scam SM55 na laboratorium chemiczne Model Dzik był produkowany w trzech wersjach na potrzeby polskich służb mundurowych oraz na eksport do Iraku. Do lutego 2008 roku trafiło tam ponad 600 sztuk. W 2008 roku opracowano nowy model samochodu opancerzonego Żubr zamawianego w ograniczonej liczbie przez Wojsko Polskie. Od 2006 roku rozwijana jest rodzina lżejszych pojazdów opancerzonych nazwanych Tur, lecz pierwsze z nich pozostały prototypami (w 2007 roku Tur, w kolejnych latach Tur II i dalsze odmiany do Tur V z 2015 roku). Dopiero Tur VI został zamówiony przez Policję w liczbie 8 sztuk. W 2022 roku zaprezentowano najnowszy Tur VII. AMZ Kutno produkowały liczne zabudowy karetek dla Wojska Polskiego, ale także w 2010 roku dla Bundeswehry (20 pojazdów na podwoziach Mercedes-Benz). Karetki cywilne eksportowane były m.in. do Danii i Szwecji. Zakłady produkują także pojazdy dla polskiej Policji – jednym z większych kontraktów była dostawa 600 furgonów wypadowych na bazie Mercedes-Benz Sprinter 316CDI w latach 2011–2012. Wyprodukowano także m.in. 103 więźniarki na podwoziu Renault Master 150 dla Służby Więziennej. Autobusy klasy mini na podwoziach samochodów dostawczych są produkowane od 2001 roku. W ich nazwach pojawia się najczęściej nazwa modelu samochodu, który jest jego podstawą. Wykorzystuje się podwozia firm: Ford, Iveco, Mercedes-Benz, Opel, Renault i Volkswagen. Początkowo wykonywano jedynie konwersje furgonów na autobusy. Z czasem zaczęto produkować autobusy o nadwoziach własnej, oryginalnej konstrukcji, na podwoziach samochodów dostawczych lub nawet ciężarowych. 8 czerwca 2011 roku z okazji 12 rocznicy założenia firmy, zaprezentowany został prototyp niskopodłogowego autobusu miejskiego klasy maxi AMZ City Smile CS12LF, który przystosowany jest do przewozu maksymalnie 105 pasażerów. Pierwszy większy kontrakt na ich dostawę zawarto w tym roku do Krakowa. We wrześniu 2011 roku podczas targów MSPO 2011 zaprezentowany został opancerzony pojazd wielozadaniowy AMZ Świstak przeznaczony dla jednostek specjalnych. W styczniu 2014 roku zaprezentowano prototyp samochodu osobowego Syrenka. W wyniku umowy podpisanej w 2013 roku firma wyprodukowała prototypy pojazdu AMZ Bóbr-3, który ma zastąpić obecnie użytkowane pojazdy BRDM-2 w Wojsku Polskim, w ramach programu Nowego Lekkiego Opancerzonego Transportera Rozpoznawczego o kryptonimie „Kleszcz”. W lutym 2024 roku producent doczekał się zawarcia z reprezentującą Skarb Państwa Rzeczypospolitej Polskiej Agencją Uzbrojenia umowy ramowej, której przedmiotem jest pozyskanie 286 LOTR Kleszcz w latach 2025 - 2035. Pierwsza umowa wykonawcza ma zostać zawarta jeszcze w 2024. Po początkowym wzroście, produkcja autobusów zaczęła spadać, ze względu na przeniesienie części pracowników do produkcji modelu Dzik-3 dla Iraku. Sprzedaż w Polsce w kolejnych latach wynosiła: 2003 – 60 szt., 2004 – 79 szt., 2005 – 56 szt., 2006 – 39 szt., 2007 – 27 sztuk. Eksport trwa od 2005 roku. W kolejnych latach wynosił on: 2005 – 7 szt., 2006 – 24 szt., 2007 – 2 sztuki. Program produkcyjny autobusów: AMZ LT46M – miejski, baza VW LT46 AMZ Transit – lokalny, baza Ford Transit AMZ 50C13/15 – lokalny, baza Iveco Daily 50C13/50C15 AMZ 65C15 – lokalny, baza Iveco Daily 65C15 AMZ Vario – lokalny, baza Mercedes-Benz Vario AMZ Movano – lokalny, baza Opel Movano AMZ Master – lokalny, baza Renault Master AMZ Sprinter – kombi, baza Mercedes-Benz Sprinter AMZ Crafter 50 – kombi, własne nadwozie na podwoziu Volkswagen Crafter AMZ 65C15 Ramzar – kombi, własne nadwozie na podwoziu Iveco Daily 65C15 AMZ Boomerang – turystyczny, własne nadwozie na podwoziu Renault Midlum. AMZ City Smile CS12LF – miejski, 12-metrowy AMZ City Smile CS10LF – miejski, 10-metrowy AMZ City Smile CS10E – miejski elektryczny, 10-metrowy Galeria Przypisy Bibliografia AMZ. [w:] Ciężarówki Świata 2007, Nr 1 (15) 2007, s. 82. Hołdanowicz G., Dzik – propozycja na czasie. [w:] „Raport Wojsko Technika Obronność”, nr 11, 2004. Hołdanowicz G., Dzik 2 w Sulejówku i Wilnie. [w:] „Raport Wojsko Technika Obronność”, nr 4, 2005. Hołdanowicz G., W Kutnie pojawił się Tur. [w:] „Raport Wojsko Technika Obronność”, nr 3, 2007, s. 44–46. Kiński A., Dzik-3 dla Iraku. [w:] „Nowa Technika Wojskowa”, nr 8, 2005. Orłowski L., Samochód patrolowo-interwencyjny Dzik. Wyd. Bellona, Warszawa 2006, s. 32. Seria: Typy Broni i Uzbrojenia 222, ISBN 83-11-10492-1. Mateusz Multarzyński, 15-lecie AMZ-Kutno, „Nowa Technika Wojskowa” nr 9/2014, s. 92–95 Linki zewnętrzne Artykuł „TUR – samochód opancerzony” Galeria zdjęć Dzika 3 i Tura w terenie MateuszM. Zielonka MateuszM., Nowy Tur z AMZ Kutno [online], zbiam.pl, 3 września 2017 . TUR V Lekki opancerzony Tur VI szyty na miarę 2018: Tury i Bóbr z Kutna. defence24.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-10-27)].