NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Kościół św. Michała Archanioła w Rzeszowie

Kościół św. Michała Archanioła w Rzeszowie – świątynia rzymskokatolicka, obiekt sakralny w Rzeszowie, siedziba parafii św. Michała Archanioła w Rzeszowie. Historia W 1980 roku jedna z mieszkanek osiedla przekazała na rzecz Kurii Diecezjalnej w Przemyślu budujący się dom przy obecnej ul. Kwietniowej, który miał być przeznaczony na kaplicę i salę katechetyczną. Po przystosowaniu budynku rozpoczęła się w nim katechizacja, a ks. proboszcz parafii Św. Rocha w Słocinie otworzył tymczasową kaplicę pod wezwaniem Świętej Trójcy. 1 lipca 1981 roku bp Ignacy Tokarczuk, ówczesny ordynariusz przemyski, kaplicy nadał statut kaplicy rektorskiej oraz desygnował dla niej ks. Stanisława Poterę, powierzając mu misję budowy kościoła i zorganizowania parafii. Budowa kościoła rozpoczęła się 25 września 1981 roku. Uprzednio w tajemnicy przygotowywano materiały budowlane. Gotowe elementy zostały przewiezione na plac budowy. W ciągu dwóch dni stanęły zręby świątyni. W niedzielę 27 września ks. Stanisław Mac wraz z ks. Stanisławem Foltą i ks. Stanisławem Królem celebrowali w nowo wzniesionym kościele pierwszą mszę św. Powstającą świątynię dedykowano św. Michałowi Archaniołowi. W dniu 8 listopada 1981 roku, w czasie wizytacji kanonicznej macierzystej parafii Słocina, bp Ignacy Tokarczuk poświęcił nową świątynię potwierdzając jej dedykację. 1 sierpnia 1982 bp Tokarczuk dekretem erygował parafię św. Michała Archanioła. Zobacz też Portal Diecezji Rzeszowskiej Przypisy
Christkönigkirche (Jarnołtowo)

Die römisch-katholische Christkönigkirche (polnisch Kościół pw. Chrystusa Króla) in Jarnołtowo (Groß Arnsdorf) geht auf die Zeit des Deutschen Ordens zurück. Der Ort gehörte früher zum Kreis Mohrungen. Geschichte Nach Angabe der erneuerten Handfeste von 1317 wurde der Ort zwischen 1301 und 1311 gegründet und die Pfarrei mit vier Freihufen dotiert. Für 1407 ist überliefert, dass die Gemeinde und das Kirchspiel 15 Mark für 15.000 Mauerziegel zum Bau der Kirche ausgeben. Ein erster massiver Abschnitt der Kirche wird auf das zweite Drittel des 14. Jahrhunderts datiert. Für die Datierung der ersten Bauphase bis zur Mitte des 14. Jahrhunderts sprechen der wendische Verband und die überdurchschnittlichen Mauerstärken. Der im Pfennigschuldbuch nachgewiesene Kauf von Backsteinen belegt für 1407 größere Baumaßnahmen. Die Kirche wurde 1554 evangelisch und gehörte bis 1945 zum Kirchenkreis Mohrungen in der Kirchenprovinz Ostpreußen der Kirche der Altpreußischen Union. Nach der Flucht und Vertreibung der Deutschen wurde die Kirche 1945 der römisch-katholischen Kirche übergeben und dem Bistum Elbląg eingegliedert. Bauwerk Die breit gelagerte Kirche zeichnet sich durch eine umlaufende Blendengliederung und schmale, lanzettartige Fenster aus. Für den vortretenden Sockelbereich wurde Feldstein verwendet, für das aufgehende Mauerwerk Backstein vermutlich im Wendischen Verband, was jedoch wegen der Verputzung nicht zu beurteilen ist. Das Langhaus hat weder Strebepfeiler noch Gewölbe. An der Südseite befindet sich ein zweifach gestuftes, von einer rechteckigen Rahmung umfangenes Portal. Portale im Westen und Süden sind heute von modernem Putz verdeckt. Der ungewölbte, eingezogene Chor hat auf der Ostseite seitlich je zwei gekuppelte spitzbogige Blenden und eine einfache Spitzbogenblende in der Mitte. Ostgiebel und Westgiebel sind deutlich zurückgesetzte sechs- bzw. fünfachsige Staffelgiebel mit durchgehenden Spitzbogenblenden. Der Ostgiebel hat auch Lisenen zwischen den Blenden. Den oberen Abschluss der Stufen des Ostgiebels bildet ein eingefasstes Putzband, darunter ein Sägefries. Die einfachen, frühen Staffelgiebel zeigen noch nicht die standardisierten Formen der späteren Zeit. Unter dem modernen Putz sind in den Blenden vermutlich noch Reste von zahlreichen Maßwerkritzungen erhalten. In einer Grünanlage um die Kirche erinnert ein hölzernes Denkmal an Immanuel Kant, der als junger Mann hier Erzieher war. Literatur Christofer Herrmann: Mittelalterliche Architektur im Preußenland (= Studien zur internationalen Architektur- und Kulturgeschichte. Band 56). Petersberg 2007, S. 454–455. Weblinks Website der Pfarrei Einzelnachweise
Dziewulski-Palais

Das Dziewulski-Palais (polnisch: Pałacyk Dziewulskich) ist eine große Stadtvilla mit palastartiger Anmutung in Warschau. Das Gebäude im Neorenaissance-Stil befindet sich an der Adresse Aleje Ujazdowskie 33/35 (Innenstadtdistrikt) neben dem Botschaftsgebäude der Vereinigten Staaten. Es wurde Anfang des 20. Jahrhunderts als Residenz errichtet und dient heute als Sitz der bulgarischen Botschaft in Polen. Geschichte Das Grundstück wurde 1909 vom Juristen und Wirtschaftswissenschaftler Stefan Dziewulski und seiner Frau Antonina Maria, geb. Natanson erworben. Den hier stehenden Palast von Eugeniusz Lubomirski ließ Dziewulski abreißen. Nach einem Entwurf von Władysław Marconi wurde 1910 ein neues Bauwerk errichtet. Es war die letzte luxuriöse Residenz, die an der Al. Ujazdowskie gebaut wurde. Das asymmetrische Gebäude mit Anklängen an die späte Renaissance harmonierte mit den älteren Residenzen in der Umgebung. Kernstück des unter Denkmalschutz stehenden Gebäudes ist das große Vestibül mit dem Treppenhaus. Das von vorne (zur Al. Ujazdowskie) zierlich wirkende Palais zeigt an seiner Nordflanke eine unerwartete Tiefe. An der Front befinden sich zwei unterschiedliche Eckrisaliten, deren südlicher halbrund und mit einem portikus-ähnlichen Unterbau versehen ist. Das Dach ist von einer Balustrade eingefasst. Nach dem Tode von Dziewulski erbten seine fünf Kinder das Gebäude. Im Zweiten Weltkrieg wurde es – als eines der wenigen Warschauer Palais – nicht zerstört. 1946 verkauften die Erben es an die diplomatische Vertretung Bulgariens, die hier auch heute noch ihren Sitz hat. Im Nachbargebäude befindet sich das Bulgarische Kulturinstitut (polnisch: Bułgarski Instytut Kultury). Das rund 4500 Quadratmeter große Grundstück verfügt über einen gepflegten, parkähnlichen Garten. Ansichten Einzelnachweise und Anmerkungen Siehe auch Liste der Paläste in Warschau Literatur Julius A. Chroscicki und Andrzej Rottermund, Architekturatlas von Warschau, 1. Auflage, Arkady, Warschau 1978, S. 218 Tadeusz S. Jaroszewski, Paläste und Residenzen in Warschau, Verlag Interpress, ISBN 83-223-2049-3, Warschau 1985, S. 37 Weblinks
Pałacyk Dziewulskich w Warszawie

Pałacyk Dziewulskich – zabytkowy pałac znajdujący się przy Alejach Ujazdowskich 33/35 w Warszawie, w dzielnicy Śródmieście. Opis W wieku XIX w miejscu pałacyku znajdował się pałac należący do księcia Eugeniusza Lubomirskiego. W 1909 nieruchomość kupił Stefan Dziewulski. Pałac Lubomirskiego został rozebrany i w 1910 na jego miejscu wybudowano nowy budynek w stylu neorenesansowym według projektu Władysława Marconiego. Pałacyk nie został zniszczony podczas II wojny światowej. W 1946 spadkobiercy Dziewulskiego sprzedali nieruchomość przedstawicielstwu dyplomatycznemu Bułgarii. Przypisy
Dąbroszyn, Lubusz Voivodeship

Dąbroszyn [dɔmˈbrɔʂɨn] (German: Tamsel) is a village in the administrative district of Gmina Witnica, within Gorzów County, Lubusz Voivodeship, in western Poland. It is part of historic Lubusz Land. The local landmark is the Dąbroszyn Palace. Notable residents Hans Adam von Schöning (1641–1696), Prussian and Saxon Generalfeldmarschall Luise Eleonore Wreech (1708–1784), Prussian noblewoman References
Dąbroszyn (Lubusz)

Dąbroszyn (prononciation : [dɔmˈbrɔʂɨn]) est un village polonais de la gmina de Witnica dans le powiat de Gorzów de la voïvodie de Lubusz dans l'ouest de la Pologne. Il se situe à environ 15 kilomètres au sud-ouest de Witnica (siège de la gmina) et 39 kilomètres à l'ouest de Gorzów Wielkopolski (siège du powiat). Le village comptait approximativement une population de 668 habitants en 2011. Histoire Avant 1945, ce village appartenait à l'Allemagne sous le nom allemand de Tamsel. (voir Évolution territoriale de la Pologne) De 1975 à 1998, le village appartenait administrativement à la voïvodie de Gorzów. Depuis 1999, il appartient administrativement à la voïvodie de Lubusz. Références Portail de la Pologne
Домброшин (Любуське воєводство)

Домброшин (пол. Dąbroszyn, нім. Tamsel) — село в Польщі, у гміні Вітниця Ґожовського повіту Любуського воєводства. Населення — 663 особи (2011). У 1975-1998 роках село належало до Гожовського воєводства. Демографія Демографічна структура станом на 31 березня 2011 року: Примітки .
Dębe-Staudamm

Der Dębe-Staudamm befindet sich bei der Ortschaft Dębe in der Landgemeinde Serock der Woiwodschaft Masowien. Er wurde 1962 errichtet und staut hier den Fluss Narew zum Jezioro Zegrzyńskie. Das gleichnamige Wasserkraftwerk (Elektrownia Wodna Dębe - EW Dębe) wurde 1963 in Betrieb genommen. Besitzer des Kraftwerks ist die PGE Trading SA, eine Tochtergesellschaft von Polens größtem Stromerzeuger, der staatlich gelenkten Polska Grupa Energetyczna. Die Idee für Anlage von Staudamm und Kraftwerk, verbunden mit der Schaffung eines zu Freizeitzwecken nutzbaren Stausees in der Nähe Warschaus entstand in der Zentralstelle für Wasserwirtschaft Polens (polnisch: Centralnym Urzędzie Gospodarki Wodnej). Über den Staudamm verläuft die Woiwodschaftsstraße 632. Die Stromerzeugung läuft über vier Turbogeneratoren mit Kaplan-Turbinen, die einen Rotorendurchmesser von 4,8 Metern haben und mit Elektrogeneratoren einer Leistungsstärke von 6,25 Megavoltampere gekoppelt sind. Die so installierte Nominalleistung der Anlage beträgt rund 21 Megawatt und die durchschnittliche jährliche Produktion beträgt 91 Gigawattstunden. Die Wasserfallhöhe beträgt durchschnittlich 5,5 Meter. Überschüssig anfallendes Wasser wird über vier Stauwehre abgeleitet. Weblinks Zum Kraftwerk auf der Webseite der Betreibergesellschaft PGE (auf Polnisch)
Elektrownia Wodna Dębe

Elektrownia Wodna Dębe (EW Dębe) – elektrownia wodna na stopniu wodnym piętrzącym wodę w Jeziorze Zegrzyńskim, w województwie mazowieckim w miejscowości Komornica. Historia W 1962 dokonywano powolnego spiętrzania jeziora i rok później elektrownia została oddana do użytku. Obiekt należy do PGE Energia Odnawialna S.A.. Dane techniczne Głównymi urządzeniami elektrowni są cztery turbozespoły z turbinami Kaplana o średnicy wirnika 4,8 m sprzężonych z generatorami o mocy 6,25 MVA. Moc zainstalowana elektrowni wynosi 20 MW, a średnia produkcja roczna to 91 GWh. Elektrownia połączona jest z Krajowym Systemem Elektroenergetycznym pięcioma liniami o napięciu 110 kV poprzez dwa transformatory blokowe o mocy 16 MVA każdy. Zapora powoduje powstanie stopnia wodnego o wysokości 5,5 metra. W czasie przyborów w Narwi nadmiar wody jest upuszczany przez znajdujących się tuż obok pięć przęseł jazu. Elektrownia Wodna Dębe spełnia 3 funkcje: elektrowni, zapory wodnej (dla Jeziora Zegrzyńskiego) oraz mostu (po zaporze przebiega droga wojewódzka nr 632). Przypisy Linki zewnętrzne ZEW-T S.A – Elektrownia Wodna Dębe. zewt.com.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-02-27)].
Areszt Śledczy w Katowicach

Areszt Śledczy w Katowicach – zakład penitencjarny znajdujący się w katowickiej dzielnicy Śródmieście, przy ul. Mikołowskiej 10a. Areszt śledczy Katowicki Areszt Śledczy przeznaczony jest dla osób tymczasowo aresztowanych. W placówce istnieją również oddziały dla kobiet typu półotwartego oraz zamkniętego. Zakład podlega bezpośrednio Dyrektorowi Okręgowemu Służby Więziennej w Katowicach. W placówce funkcjonuje ośrodek diagnostyczny, prowadzone jest też duszpasterstwo, osadzeni uczestniczą w programie „Praca dla więźniów”. Zakład dysponuje w sumie 438 miejscami. Pawilony katowickiego więzienia są budynkami zabytkowymi wzniesionymi przed I wojną światową (po 1878), w których funkcjonowało Pruskie Więzienie Królewskie. Najstarszy pawilon mieszkalny „D”, sąsiadujący z gmachem Sądu Okręgowego, był siedzibą pierwszego katowickiego więzienia miejskiego. Kierownictwo Dyrektorem katowickiego Aresztu Śledczego jest mjr Paweł Pisula​ (2025), zastępcą dyrektora ppłk Michał Mudy. Rzecznikiem prasowym instytucji jest por. Paweł Czajka. Przypisy
Rezerwat przyrody Olzy

Rezerwat przyrody Olzy – rezerwat przyrody nieożywionej położony na terenie gminy Zarszyn w powiecie sanockim (województwo podkarpackie), obejmujący Ścianę Olzy. Powołanie Obszar chroniony został utworzony 10 sierpnia 2022 r. na podstawie Zarządzenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 22 lipca 2022 r. w sprawie ustanowienia rezerwatu przyrody Olzy (Dz. Urz. Woj. Podk. z 2022 r., poz. 2825). Pierwsze plany ochrony tego terenu pojawiły się w 2003, wówczas miał on obejmować większy fragment Jaru Wisłoka i nosić nazwę rezerwat przyrody „Dolina Wisłoka”. W ostatecznej wersji zdecydowano się jednak na ochronę fragmentu znanego lokalnie jako Ściana Olzy w Rudawce Rymanowskiej lub Olzy. Nazwa ta prawdopodobnie pochodzi od słowa ylz lub ylzy, które oznacza przepaść lub urwisko. Położenie Rezerwat ma 41,45 ha powierzchni, zaś jego otulina – 5,59 ha. Znajduje się na terenie gminy Zarszyn, w bezpośrednim sąsiedztwie Rudawki Rymanowskiej oraz w pobliżu wsi Pastwiska. Obejmuje charakterystyczny przełom Wisłoka, w tym najbardziej charakterystyczną ścianę skalną, oraz pobliski drzewostan. Rezerwat i jego otulina w całości leżą w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Beskidu Niskiego oraz trzech obszarów Natura 2000: obszaru specjalnej ochrony ptaków Beskid Niski PLB180002, specjalnych obszarów ochrony siedlisk Rymanów (Natura 2000) PLH180016 i Ostoja Jaśliska PLH180014. Charakterystyka Celem ochrony w rezerwacie przyrody jest „zachowanie ze względów naukowych, dydaktycznych i krajobrazowych naturalnych procesów geologicznych zachodzących w obrębie wychodni i odsłonięć skalnych warstw menilitowych”. Odsłonięta skała stanowi największe w polskich Karpatach odsłonięcie łupków menilitowych (wysokość ponad 30 metrów), które utworzyło się w następstwie erozji wgłębnej. Warstwowy układ skał (tzw. flisz karpacki) powstał wskutek osadzania się żwirów, piasków i iłów w głębokiej części Oceanu Tetydy. Na wysokich skałach w okresie zimowym tworzą się lodospady. Pozostały teren chroniony porasta naturalny drzewostan, głównie żyzna buczyna karpacka (Dentario glandulosae – Fagetum), ponadto znajduje się tam wiele gatunków flory i fauny. Według stanu na grudzień 2022 rezerwat nie posiada obowiązującego planu ochrony ani zadań ochronnych. Przypisy
Rezerwat przyrody Góra Gipsowa

Rezerwat przyrody „Góra Gipsowa” – stepowy rezerwat przyrody na południowym stoku Góry Gipsowej (285 m n.p.m.), w pobliżu miasta Kietrz (w gminie Kietrz, w powiecie głubczyckim, w województwie opolskim), na terenie Płaskowyżu Głubczyckiego. Celem ochrony jest „zachowanie ze względów naukowych naturalnego zbiorowiska roślinności stepowej, występującej na jednym z nielicznych stanowisk w tej części kraju”. Na mocy obowiązującego planu ochrony ustanowionego w 2014 roku, obszar rezerwatu objęty jest ochroną czynną. Historia O interesującej florze Góry Gipsowej z licznymi gatunkami reprezentującymi element pontyjski pisał już w 1837 r. Friedrich Wilhelm Kölbing. Od 1926 r. utworzenie na Gipsowej Górze (niem. Gipsberg) stanowiska ochrony roślin postulował Richard Keilholz – nauczyciel tkactwa w Królewskiej Szkole Tkackiej w Kietrzu i przyrodnik amator, który temu stanowisku poświęcił dwie publikacje: Die pontische Pflanzengemeinschaft der Gipsberge bei Katscher („Der Oberschleiser” 9, 1927) oraz Die Flora der Gipsberge von Dirschel bis Katscher („Leschwitzer Tischkerierkalender” 2, 1927 i 3, 1928). W dniach 25–26 czerwca 1927 r. Prowincjonalne Władze do Spraw Ochrony Pomników Przyrody w Prowincji Górny Śląsk przeprowadziły studyjną wycieczkę w terenie. Obok Keilholza wzięli w niej udział m.in. Gustav Eisenreich, baron Bolko von Richthofen (jako reprezentant władz Prowincji) i burmistrz Kietrza, Greinert. W 1932 r. miasto Kietrz przejęło rezerwat przyrody "Höhe 285,5 (Pontischer Hügel)". Starania Keilholza zostały zwieńczone sukcesem dopiero w 1935 r., kiedy władze prowincjonalne w Opolu utworzyły „Obszar Przyrody Chronionej Wapienna Góra koło Kietrza” (niem. Naturschutzgebiet Kalkberg bei Katscher) o powierzchni 33,65 arów. Po II wojnie światowej Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 24 grudnia 1957 roku został w tym miejscu utworzony rezerwat przyrody w celu zachowania stanowisk roślinności stepowej. Powstał na południowym zboczu Góry Gipsowej, gdzie w latach 1812–1972 prowadzono eksploatację złóż gipsu metodą podziemną (na terenie rezerwatu widoczne są ślady tej eksploatacji). W latach 2010–2012 stowarzyszenie Dolnośląski Ruch Ochrony Przyrody realizowało tu projekt „Czynna ochrona muraw kserotermicznych w rezerwacie Góra Gipsowa” w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2007–2013. W 2013 roku nastąpiło powiększenie rezerwatu z 1,02 ha do 1,72 ha, a w grudniu 2016 roku do 8,65 ha. Flora Na terenie rezerwatu znajdują się stanowiska roślin stepowych i zaroślowych, m.in. dzwonek boloński, kostrzewa walezyjska, oman szorstki, perz siny, owsica łąkowa, śniedek cienkolistny, ostrożeń pannoński, leniec pospolity, dziewanna fioletowa, złocień baldachogroniasty, pajęcznica gałęzista, storczyk bzowy, krwawnik szczecinkolistny, głowienka wielkokwiatowa, przewiercień sierpowaty, pięciornik biały. Przypisy
Grodzisko na Sokolicy w Będkowicach

Grodzisko na Sokolicy w Będkowicach, Grodzisko Sokole – pozostałości dawnego grodu na szczycie skały Sokolica we wsi Będkowice w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Wielka Wieś. Sokolica wznosi się w orograficznie lewym zboczu Doliny Będkowskiej na Wyżynie Olkuskiej i jest najwyższą skałą na całej Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej. Wznosi się na wysokość 425 m n.p.m. a jej wysokość względna nad płaskim dnem doliny wynosi około 100 m. Z trzech stron opada pionowymi wapiennymi ścianami, które są jednym z bardziej popularnych obiektów wspinaczki skalnej. Te skalne ściany stanowią naturalną barierę obronną dla ewentualnych najeźdźców. Jej platforma wierzchołkowa to prawie pozioma, dość rozległa rówień. Tylko od wschodniej strony jest łatwo dostępna, gdyż nad wierzchowiną wznosi się niewiele. Na płaskiej platformie szczytowej Sokolicy archeolodzy odkryli pozostałości grodu, który prawdopodobnie istniał od VIII wieku i był jednym z najsilniej umocnionych grodów Wiślan. Dostępny był tylko od wschodniej strony. Aby najeźdźcom uniemożliwić zdobycie grodu, wykonano głęboką, suchą fosę, a po obydwu jej stronach wały ziemne. Różnica wysokości między dnem fosy i szczytem wewnętrznego wału wynosiła około 20 m, a długość wałów około 100 m. Fosa i pozostałości wałów są widoczne do dzisiaj. Wał zewnętrzny stanowił pierwszą linię obrony. Wyższy wał wewnętrzny mógł być dodatkowo wzmocniony ostrokołem lub płotem. Po raz pierwszy grodzisko badali w 1909 r. archeolodzy Leon Kozłowski (późniejszy premier Polski) i Stanisław Jan Czarnowski. Znaleźli kawałki ceramiki, wyroby z krzemienia i z żelaza oraz kości ówczesnych zwierząt domowych. Znaleziono także przedmioty metalowe i ceramiczne wytworzone przez ludzi kultury łużyckiej z przełomu pierwszego i drugiego tysiąclecia przed naszą erą. Gród użytkowany był do czasów Władysława Łokietka. Tak długi okres użytkowania grodu świadczy o wybitnych walorach obronnych tego miejsca. Na szczyt Sokolicy najłatwiej można dojść polną drogą od cmentarza w Będkowicach. Niewielki gród istniał również na znajdującej się w niewielkiej odległości na południe od Sokolicy skale Wysoka. Przypisy
Zamczysko w Waniewie

Zamek w Waniewie – nieistniejący prywatny zamek wojewody Mikołaja Radziwiłła Amora zbudowany około 1510 roku na rozlewiskach rzeki Narew pomiędzy miejscowościami Waniewo i Śliwno w województwie podlaskim. Nazywany jest także Grodziskiem lub Zamczyskiem. Zamek służył do kontrolowania przejazdu po moście przez Narew oraz jako siedziba zarządcy waniewskiego klucza majątkowego. Zamek znajdował się na wyspie wśród rozlewisk i bagien nad Narwią. Obecnie znajduje się koło niego wieża widokowa będąca częścią turystyczno-edukacyjnej Kładki Śliwno-Waniewo. Teren po dawnym zamku jest nieco wyniesiony ponad obszar bagien i obecnie porośnięty kępą krzewów i drzew. O zamku istnieje tylko jedna wzmianka w dokumentach. Zachowały się jednak ludowe podania i legendy o strażnicy istniejącej przy przeprawie na Narwi, którą od XV wieku przebiegała granica między Mazowszem a Litwą. Legendy o budowli potwierdziły się podczas wykopalisk archeologicznych. W 2009 i 2014 roku archeolodzy z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN w Warszawie pod kierunkiem Wojciecha Bisa przebadali teren zamczyska i odnaleźli bruk, fragmenty naczyń ceramicznych, kafle z herbem Radziwiłłów, szyby, kieliszki, gwoździe, noże, fragment okucia, orczyk i kości zwierząt hodowlanych. Wszystkie te przedmioty pochodzą z pierwszej połowy XVI wieku. Odnaleziono ślady drewnianego budynku o szerokości 13 metrów i długości 25 metrów z brukowanym podcieniem od strony dziedzińca. Po stronie południowo-zachodniej istniał przypuszczalnie drugi budynek ustawiony prostopadle do pierwszego (być może gospodarczy). Zabudowania ochraniał wał zbudowany z kamieni łączonych gliną. Błota pod zamek zostały utwardzone brukiem, a obecność kafli świadczy o tym, że przynajmniej niektóre pomieszczenia były ogrzewane. Zamek zbudowany był z drewna, a zajmowany przez niego teren miał powierzchnię około 1 ha. Ze źródeł pisanych wynika, że budowlę tę najprawdopodobniej wybudował Mikołaj II Radziwiłł, który od króla Zygmunta I Starego uzyskał w 1510 prawo do założenia miasta Waniewo i pobierania opłaty przy przejeździe przez most. Zamek miał więc przypuszczalnie służyć m.in. do pobierania opłat za przejazd drewnianym mostem przez rozlewiska Narwi. Sam most wzmiankowano już w 1447 roku, w związku z jego budową. W 1513 roku doszło do prywatnej wojny między Radziwiłłami i Olbrachtem Gasztołdem, podczas której zamek być może został spalony przez Gasztołdów, ale jeśli do tego doszło to z badań archeologicznych wynika, że miejsce to było użytkowane jeszcze przez kilkadziesiąt lat do początku XVII wieku, gdy uległo ostatecznemu spaleniu. Potem zamku już nie odbudowano, ponieważ przeprawa przez Narew w tym miejscu straciła na znaczeniu. Bibliografia Wojciech Bis, Podlaska siedziba Radziwiłłów w Waniewie z początku XVI wieku w świetle źródeł pisanych i archeologicznych, "Kwartalnik Historii Kultury i Materialnej", nr 68 (4), rok 2020, s. 463-492 Przypisy
Здунсковолски окръг

Здунсковолски окръг (на полски: Powiat zduńskowolski) е окръг в Централна Полша, Лодзко войводство. Заема площ от 369,23 км2. Административен център е град Здунска Воля. География Окръгът се намира в историческия регион Великополша. Разположен е в западната част на войводството. Население Населението на окръга възлиза на 68 121 души (2012 г.). Гъстотата е 184 души/км2. Административно деление Административно окръгът е разделен на 4 общини. Градска община: Здунска Воля Градско-селска община: Община Шадек Селски общини: Община Заполице Община Здунска Воля Фотогалерия Бележки
Okres Zduńska Wola

Okres Zduńska Wola (polsky Powiat zduńskowolski) je okres v polském Lodžském vojvodství. Rozlohu má 369,24 km² a v roce 2020 zde žilo 66 604 obyvatel. Sídlem správy okresu je město Zduńska Wola. Gminy Městská: Zduńska Wola Městsko-vesnická: Szadek Vesnické: Zapolice Zduńska Wola Města Szadek Zduńska Wola Sousední okresy Reference V tomto článku byl použit překlad textu z článku Powiat zduńskowolski na polské Wikipedii. Externí odkazy Obrázky, zvuky či videa k tématu Okres Zduńska Wola na Wikimedia Commons
Powiat Zduńskowolski

Der Powiat Zduńskowolski ist ein Powiat (Kreis) in der polnischen Woiwodschaft Łódź. Der Powiat hat eine Fläche von 369,19 km² mit 67.500 Einwohnern. Gemeinden Der Powiat umfasst vier Gemeinden, davon die Stadtgemeinde, eine Stadt-und-Land-Gemeinde und zwei Landgemeinden. Stadtgemeinde Zduńska Wola Stadt-und-Land-Gemeinde Szadek Landgemeinden Zapolice Zduńska Wol Fußnoten