NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Kamienica przy ulicy Warszawskiej 57 w Katowicach

Kamienica przy ulicy Warszawskiej 57 w Katowicach – zabytkowa narożna kamienica mieszkalno-handlowa, położona przy ulicy Warszawskiej 57 (róg z ulicą F. Lubeckiego-Druckiego) w Katowicach, na obszarze dzielnicy Śródmieście. Została wzniesiona w 1937 w stylu funkcjonalistycznym. Historia Kamienicę oddano do użytku w 1937 roku jako dom czynszowy Augustyna Łabusia, a jej projekt opracował w 1935 roku architekt Tadeusz Kozłowski. 14 listopada 1994 roku została wpisana do rejestru zabytków nieruchomych województwa katowickiego pod numerem A/1549/94 (obecnie A/1221/23). W lipcu 2023 roku w systemie REGON zarejestrowanych było 5 aktywnych podmiotów gospodarczych różnych branż z siedzibą przy ulicy Warszawskiej 57. Charakterystyka Kamienica mieszkalno-handlowa położona jest przy ulicy Warszawskiej 57 (róg z ulicą F. Lubeckiego-Druckiego) w Katowicach, na obszarze dzielnicy Śródmieście i usytuowana jest w narożnej działce zwartej pierzei zabudowy. Jest to budynek murowany z cegły i żelbetu, powstały na planie odwróconej litery „L”, zwieńczony płaskim dachem krytym papą. Powierzchnia zabudowy budynku wynosi 287 m². Liczy on 6 kondygnacji nadziemnych i 1 podziemną. Kamienica reprezentuje styl funkcjonalistyczny. Elewacja główna (od strony ulicy Warszawskiej) jest czteroosiowa, a boczna (od strony ulicy F. Druckiego-Lubieckiego) pięcioosiowa, kryta tynkiem szlachetnym gładkim. Skrajna prawa oś elewacji frontowej jest cofnięta, a w uskoku osi skrajnej i pozostałej części fasady znajdują się balkony o balustradach pełnych tynkowanych, które także wbudowano na drugiej i trzeciej kondygnacji elewacji bocznej. Otwory okienne kamienicy mają kształt leżących prostokątów, są trójkwaterowe i nie mają ślemienia. Posadzka sieni oraz schodów jest lastrykowa, ściany sieni w 1/3 wysokości są w okładzinie z płytek ceramicznych. Schody są dwubiegowe, z oryginalną żelazną balustradą. Kamienica nie ma bramy przejazdowej ani oficyn. Budynek prócz ochrony poprzez wpis do rejestru zabytków nieruchomych wpisana jest też do gminnej ewidencji zabytków miasta Katowice. Przypisy
Kamienica przy placu Wolności 9 w Katowicach

Kamienica przy placu Wolności 9 i ulicy Sądowej 2-2a w Katowicach – zabytkowa narożna kamienica mieszkalno-handlowo-usługowa, położona przy placu Wolności 9 i ulicy Sądowej 2-2a w Katowicach-Śródmieściu. Została ona wzniesiona w 1901 roku z cegły, a zaprojektował ją Ludwig Goldstein w stylu eklektycznym. Plac Wolności był miejscem bardzo atrakcyjnym do zamieszkania, dlatego też część kamienic przy placu było rozbudowywanych i nadbudowywanych. Stało się tak też z tą kamienicą – w 1921 roku powstała sień przejazdowa, zaś w latach 1929–1932 została ona przebudowana przez firmę budowlaną Brunona Iwańskiego. W ramach tej przebudowy kamienicę nadbudowano o szóstą kondygnację. W 1935 roku właścicielem kamienicy pod numerem 9 był Józef Kohn, który prowadził skład win. Prócz lokali mieszkalnych działało w tym czasie m.in. biuro rewizyjno-buchalteryjne. W kamienicy zaraz po II wojnie światowej działała wypożyczalnia Miejskiej Biblioteki Publicznej w Katowicach powołanej w 1945 roku. Pierwsza wypożyczalnia działała pierwotnie przy ulicy Mariackiej, po czym wkrótce przeniesiono ją na plac Wolności 9. W dniu 11 sierpnia 1992 roku budynek wpisano do rejestru zabytków województwa katowickiego pod numerem A/1489/92 – granice ochrony obejmują całą kamienicę. Budynek ten wpisany jest także do gminnej ewidencji zabytków miasta Katowice. W sierpniu 2022 roku w systemie REGON przy placu Wolności 9 zarejestrowanych było łącznie 9 aktywnych podmiotów, zaś pod adresem ulica Sądowa 2 i ulica Sądowa 2a w tym czasie były zarejestrowane po 2 przedsiębiorstwa. W kamienicy działały m.in.: sklep RTV (działa w tym samym miejscu od 1989 roku), sklep z artykułami turystycznymi, smażalnia ryb, biuro doradztwa podatkowego, a gmach ten jest także siedzibą Zrzeszenia Właścicieli i Zarządców Domów w Katowicach. Powierzchnia użytkowa całej kamienicy wynosi 931,92 m², zaś powierzchnia zabudowy 207 m². Posiada ona sześć kondygnacji nadziemnych i podpiwniczenie. Przypisy
Kamienica przy ulicy Zacisze 1 w Katowicach

Kamienica przy ulicy Zacisze 1 w Katowicach – zabytkowa kamienica, położona przy ulicy Zacisze 1 w Katowicach, w dzielnicy Śródmieście. Powstał ona w 1937 roku w stylu funkcjonalizmu według projektu Stanisława Tabeńskiego. Historia Kamienica została oddana do użytku w 1937 roku. Jej budowa rozpoczęła się we wrześniu 1936, roku, a jej ukończenie nastąpiło 19 października 1937 roku. Została ona wybudowana dla dr. Władysława Kowalskiego, a za jej projekt odpowiadał Stanisław Tabeński. Kamienica ta powstała z przeznaczeniem na mieszkania – pierwotnie znajdowały się w niej cztery mieszkania czteroizbowe, trzy mieszkania sześcioizbowe, jedno mieszkanie siedmioizbowe, pralnia, kotłownia, piwnice i strych. W dniu 2 lipca 1992 roku kamienica została wpisana do rejestru zabytków, zaś dwa lata później, w 1994 roku kamienica przeszła modernizację. We wrześniu 2022 roku w systemie REGON zarejestrowanych było 10 przedsiębiorstw z siedzibą przy ulicy Zacisze 1. Działały tutaj wówczas m.in.: kancelarie prawne, gabinety rehabilitacji i gabinet psychoterapii. Charakterystyka Zabytkowa kamienica położona jest przy ulicy Zacisze 1 w katowickiej dzielnicy Śródmieście. Jest ona zlokalizowana w narożu ulic Zacisze i Wojewódzkiej. Jest to budynek o prostej bryle, z regularną i harmonijną kompozycją, wybudowany z cegły i tynkowany. Kamienica ta pokryta jest płaskim dachem. Powierzchnia użytkowa budynku wynosi 1 700 m², zaś powierzchnia zabudowy 493 m². Posiada on pięć kondygnacji nadziemnych oraz podpiwniczenie. Kamienica zaprojektowana została w stylu funkcjonalizmu, a poszczególne elewacje pozbawione są dekoracji. Na północnej elewacji znajduje się sześcioosiowy ryzalit biegnący przez wszystkie kondygnacje. Od pierwszej do czwartej kondygnacji zaprojektowano tam rzędy okien trójdzielnych, zaś na ostatniej jest sześć dwudzielnych okien. Na elewacji wschodniej charakterystycznym elementem jest profilowany uskokowo ośmioosiowy ryzalit, wypełniający rzędy okien w podobny sposób jak na elewacji od strony ulicy Wojewódzkiej. Na dwóch środkowych osiach, na kondygnacjach od drugiej do czwartej znajdują się balkony z metalowymi balustradami. Narożnik kamienicy jest cofnięty względem pozostałych frontowych elewacji i wypełniają go narożne okna. Główne wejście do kamienicy znajduje się na drugiej osi. Posiada ono dwuskrzydłowe, drewniane drzwi z nadświetlem, a do nich prowadzą kamienne schody. Kamienica jest wpisana do rejestru zabytków pod numerem A/1472/92 – ochroną objęty jest cały budynek. Budynek wpisany jest także do gminnej ewidencji zabytków miasta Katowice, a na podstawie przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego 28 maja 2014 roku wytyczono ponadto strefę ochrony konserwatorskiej obejmującą m.in. tę kamienicę. Przypisy
Kościół św. Jana i Pawła Męczenników w Katowicach

Kościół Świętych Jana i Pawła Męczenników – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu Katowice-Załęże archidiecezji katowickiej. Znajduje się w katowickiej dzielnicy Dąb. Historia Budowa nowej świątyni murowanej została rozpoczęta w 1901 roku. Kościół został zaprojektowany w stylu neoromańskim z elementami stylu eklektycznego przez opolskiego architekta Ludwiga Schneidera z Opola. Nowa świątynia została wzniesiona na miejscu starej. Składa się z jednej nawy z transeptem, w której zostały umieszczone trzy ołtarze – główny w prezbiterium, z obrazem patronów świątyni, i dwa boczne z obrazami Świętej Rodziny oraz Matki Bożej. Ostatni obraz oraz ambona znajdowały się wcześniej w drewnianej świątyni. Ściany nowej świątyni zostały ozdobione freskami przez wrocławskich malarzy. Mieszkańcy Dębu ofiarowali do nowej świątyni kilka sprzętów, m.in. ówczesny naczelnik gminy, Tomasz Kosz, podarował zegar na wieżę, a rodziny Pilchów, Kraclów i Adamców ufundowały witraże do okien. Kościół był dwukrotnie konsekrowany. Pierwszy raz uroczystość odbyła się w 1902 roku i przewodniczył jej ksiądz dziekan Wiktor Schmid z Katowic. Kolejny raz świątynia została poświęcona w dniu 15 października tego samego roku przez kardynała Georga von Koppa, który osobiście przybył do parafii. Sześć lat po zakończeniu prac budowlanych z okazji 50. rocznicy objawień w Lourdes w kruchcie świątyni została zbudowana grota Matki Boskiej. Galeria Przypisy
Kościół św. Antoniego z Padwy w Katowicach-Dąbrówce Małej

Kościół świętego Antoniego z Padwy – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu Katowice-Bogucice archidiecezji katowickiej. Znajduje się w katowickiej dzielnicy Dąbrówka Mała. Jest to świątynia zaprojektowana przez architektów: J. Meyersa i R. Fiszera z Wrocławia i wzniesiona w latach 1911-1912. Posiada konstrukcję trzynawową i charakter bazylikowy. Została zbudowana w stylu neobarokowym z elementami modernizmu. Fasada kościoła jest ozdobiona okazałą wieżą. Wyposażenie świątyni reprezentuje styl neoromański (są to m.in. ołtarz główny, ambona, konfesjonały, balaski i rzeźba Piety) oraz neobarokowy (są to ołtarze boczne). Te ostatnie zostały zbudowane w pracowni rzeźbiarza M. Laua w 1916 roku we Wrocławiu. Z kolei autorem malowideł ściennych (1933-1934) nad wyżej wymienionymi ołtarzami był malarz Pawlikowski z Krakowa. Uroczyście świątynia została poświęcona w dniu 17 listopada 1912 roku. Dwa lata później w jej wnętrzu zostały zamontowane pięknie brzmiące organy. W 1948 roku w czasie wielkiej wichury, która przeszła nad Katowicami, została zniszczona część kopuły wieży świątyni. Natomiast w latach 80. XX wieku zostało przebudowane prezbiterium kościoła. Przypisy
Park Pszczelnik

Park Pszczelnik – park miejski założony około 1870 roku w Siemianowicach Śląskich, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego, na jego terenie utworzono użytek ekologiczny „Park Pszczelnik”. Historia Teren późniejszego parku w połowie XIX wieku stanowił część folwarku Bienenhof, który składał się na dawne dobra rycerskie. Około 1870 roku rozpoczęto prace, zmierzające do organizacji zastanej zieleni na potrzeby ośrodka rekreacyjnego. Powstała w tym celu muszla koncertowa, która została później zastąpiona przez estradę, a w latach 50. XX wieku wzniesiono ponadto: boisko, korty i place zabaw. W dwudziestoleciu międzywojennym właścicielem parku było przedsiębiorstwo Górnośląskie Zjednoczone Huty Królewska i Laura. Na obszarze obecnego parku, w jego południowej części działała do lat 50. XX wieku piaskownia na potrzeby pobliskiej Kopalni Węgla Kamiennego Saturn w Czeladzi, po której pozostały rozległe zagłębienia terenu. Na terenie parku będącego terenem rekreacyjnym Śródmieścia Siemianowic Śląskich w jego centralnej części znajdują się obiekty sportowe, które należą do Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji „Pszczelnik”. Są to: basen otwarty (48 × 19 m), boisko do piłki nożnej, hala sportowa (z boiskiem o wymiarach 40 × 20 m), cztery korty tenisowe i teren rekreacyjny. Użytek ekologiczny Uchwałą Rady Miejskiej nr 285/97 z 27 lutego 1997 roku utworzono użytek ekologiczny „Park Pszczelnik”, o powierzchni 8,21 ha (cały park ma około 26 ha). Północną część użytku zajmuje las z fragmentami zbiorowisk charakterystycznych dla lasu grądowego i łęgowego, w części północnej znajduje się teren po dawnej piaskowni z bogatą mikroflorą. Na terenie użytku występują m.in.: czworolist pospolity, czermień błotna, nerecznica grzebieniasta, purchawica olbrzymia, czarka szkarłatna, czartawa pospolita, użytek zamieszkują np. rudziki, dzięcioły duże, czy dzięciołki. W parku znajdują się ponadto dwa dęby szypułkowe i pięć buków zwyczajnych o statusie pomników przyrody, stwierdzono również występowanie rzadkiego grzyba, narażonego w Polsce na wymarcie workotrzęsaka galaretowatego. Przypisy Bibliografia Program ochrony środowiska: etap I. 2010.
Park Schöna nad Czarną Przemszą

Park Schöna nad Czarną Przemszą to pozostałość parku pałacowego, który powstał w latach 1875 - 1879 na terenach byłej wsi Kuźnica, gdzie obecnie znajduje się dzielnica Sielec. Park usytuowany został obok przędzalni wigoniowej Franza Schöna oraz zbudowań mieszkalnych przynależnych do fabryki. Pierwszą wzmiankę o parku znajdziemy w relacji Fanny Lamprecht, wynika, że już w latach 80. XIX w. wokół tych zabudowań rozciągał się park. W 1903 pośród zieleni parku powstała rezydencja przemysłowców zwana Nowym Pałacem Schöna lub Pałacem Franza Schöna. Opis ówczesnego wyglądu parku zachował się w pamiętnikach Fanny Lamprecht. Opisany jest między innymi wielki staw, wzgórze oraz modne ówcześnie groty. Podobny obraz parku znajduje się na starych mapach Sosnowca oraz pocztówkach. Park rozciągał się od ul. Sezamowej (obecnie ul. 1-go Maja) aż po miejsce gdzie obecnie (stan na 2017 rok) znajduje się kładka prowadząca do Parku Harcerskiego. Po drugiej wojnic światowej na miejscu stawu wybudowano nieistniejący już dziś basen. W obecnej formie park zajmuje powierzchnię około l ha. Przez park przebiega Bulwar Czarnej Przemszy, który łączy się Parkiem Harcerskim, ulokowanym po drugiej stronie Czarnej Przemszy oraz Parkiem Sieleckim, którego krawędzie sięgają ul. 1-go Maja. W obrębie parku rosną m.in. dęby szypułkowe, kasztanowce zwyczajne, topole czarne, buki w odmianie purpurowej. Najstarsze występujące w parku okazy drzew mają około 130 lat. Trzy z nich należące do gatunku Topola osika objęte są ochroną jako drzewa pomnikowe. Mają one 28 m wysokości i obwody: 408, 415 i 425 cm. Przypisy Bibliografia Stare pocztówki Sosnowca - Park i pałac Schöna Stare mapy Sosnowca Plan miasta Sosnowca od 1883 do 2015 roku Linki zewnętrzne Park Schöna nad Czarną Przemszą w Encyklopedii Zagłębia Dąbrowskiego[niewiarygodne źródło?]
Bazylika św. Marii Magdaleny w Tychach

Bazylika św. Marii Magdaleny w Tychach – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do parafii św. Marii Magdaleny w dekanacie Tychy Stare archidiecezji katowickiej. Najstarszy kościół w mieście. Historia Prace budowlane zostały rozpoczęte w 1780 roku i po dwóch latach świątynia była gotowa do poświęcenia. Część środków na inwestycję została przekazana przez księcia pszczyńskiego, Fryderyka Erdmanna Anhalt-Köthena. Projekt tego późnobarokowego kościoła został przygotowany przez architekta Jana Gesta. Po ponad 120 latach istnienia na początku XX wieku świątynia w Tychach wymagała rozbudowy. Jej realizacji podjął się ksiądz proboszcz Jan Kapica. Projekt został opracowany przez Maxa Schliwę z Zabrza. W latach 1906–1907 została przedłużona i rozbudowana zarówno nawa, jak i prezbiterium, został dobudowany również transept. W latach 1928-29 stara wieża została zastąpiona nową, okazalszą. 11 listopada 2025 roku, dekretem Dykasterii ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów, papież Leon XIV nadał kościołowi tytuł bazyliki mniejszej, jest to siódmy taki kościół w archidiecezji katowickiej. Architektura Świątynia jest orientowana, zbudowana na planie krzyża łacińskiego. Od strony zachodniej jest umieszczona wąska wieża, zwieńczona dwukondygnacyjnym, baniastym dachem hełmowym z latarnią. Szeroka nawa główna jest przecięta transeptem z ozdobnymi szczytami; prezbiterium zamknięte jest półkoliście. Na dachu znajduje się sygnaturka. Organy Pierwsze wzmianki o organach z tego kościoła pochodzą z dokumentów, z 1720 roku. W 1782 roku instrument zdemontowano i przeniesiono do nowego kościoła, ponieważ w tym czasie rozbudowywano świątynię. W 1822 roku ks. proboszcz Kroczek postanowił przebudować emporę, ale wiązało się to z ponownym zdemontowaniem instrumentu. Po wybudowaniu nowego dużego chóru postanowiono wybudować nowe organy. 4 czerwca 1856 roku gliwicki organmistrz Carl Volkmann złożył ofertę na przebudowę organów Kuttlera. Stan tyskich organów nie był zadowalający, dlatego około 20 lat po próbach ich remontu i złożenia ofert przez Volkmanna i Spiegla zwrócono się o remont do firmy Heinrich Dürschlag & Söhn z Rybnika. W 1938 roku organy wykazywały wiele usterek i wymagały ingerencji organmistrzowskiej. Ksiądz Proboszcz Jan Osyra zwrócił się w tej sprawie do firmy „Klimosz i Dyrschlag” z Rybnika, która w 1939 roku dokonała przebudowy instrumentu. Kolejny generalny remont organów wykonany został w 1994 roku przez Jana Wyleżoła, Mieczysława Klonowskiego i Marka Urbańczyka. Dyspozycja instrumentu: Galeria Przypisy
Park Mieroszewskich w Zagórzu

Park Mieroszewskich w Zagórzu (przy ul. Szpitalnej i Braci Mieroszewskich) – najstarszy, zabytkowy park w Sosnowcu, założony pomiędzy końcem XVIII i początkiem XIX wieku. Wpisany do rejestru zabytków pod numerem 703/63 jako część zespołu pałacowo-parkowego. Kiedyś rozciągał się od Gródka Rycerskiego do kolonii Mec. Obecnie wyznaczony przez obszar wzdłuż ulic: 11 Listopada, Armii Krajowej i Dworskiej – zajmuje powierzchnię 6,4 ha. Drzewostan parku budują między innymi dąb szypułkowy, jesion wyniosły, buk, klon, jawor. Wiele z nich ma ponad 100 lat. Cztery okazy mają status pomnika przyrody: dąb szypułkowy, klon zwyczajny, klon jawor oraz jesion wyniosły. Wśród roślinności znajdują się także: czosnek niedźwiedzi, zawilec gajowy, zawilec żółty, ziarnopłon oraz złoć żółta. Ogromnym walorem parku jest naturalny, leśny – grądowy charakter. Park stanowi siedlisko lęgowe dla wielu chronionych gatunków ptaków takich jak: zięba, kos, śpiewak, pierwiosnek, grzywacz, strzyżyk, pełzacz, kowalik, bogatka, modraszka, kapturka. Park zasiedlają także wiewiórki pospolite oraz zając szarak. Park powstał jako uzupełnienie Pałacu Mieroszewskich. Obecnie na obrzeżach parku znajduje się także budynek szpitala miejskiego. Na terenie parku znajdują się także groty skalne, wykonane jako element parku. W 2006 roku opracowano koncepcję rewaloryzacji parku, która została uzgodniona przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Przypisy
Kościół św. Barbary w Koziegłowach

Kościół świętej Barbary – rzymskokatolicki kościół filialny należący do parafii św. Marii Magdaleny w Koziegłowach. Świątynia została ufundowana razem z przytułkiem dla ubogich przez rodzinę Kawieckich: Stanisława i Barbarę z Przerębskich (zmarłą w 1679 roku). Prebenda św. Barbary została erygowana w 1670 roku i miała zapis 7000 złotych. Budowla została konsekrowana był przez Mikołaja Oborskiego - biskupa pomocniczego krakowskiego. Świątynia jest murowana, nakryta gontem, sklepiona beczkowo, na dachu znajduje się barokowa wieża. Ołtarz w kościele reprezentuje styl renesansowy, jest bogato złocony i ozdabiają go 4 kolumny. Znajduje się w nim obraz namalowany przez bardzo dobrego artystę, przedstawiający św. Barbarę. Świątynia posiada chór, podparty dwiema żłobkowanymi kolumnami. Obecnie świątynia została powiększona o część budynku poszpitalnego, usytuowanego na przedłużeniu kościoła od strony południowej. Została ona przebudowana na nawę, a dawna świątynia została przekształcona w prezbiterium. W 1994 roku świątynia została pięknie wyremontowana, natomiast cały obiekt został ogrodzony. W dzień wspomnienia św. Barbary odprawiane są w świątyni nabożeństwa. Przypisy
Kościół św. Mikołaja w Niegowej

Kościół Świętego Mikołaja – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do parafii pod tym samym wezwaniem (dekanat Żarki archidiecezji częstochowskiej. Jest to świątynia murowana, wzniesiona z kamienia, posiadająca jedną nawę, nosząca w swej bryle cechy stylów: romańskiego i gotyckiego. Posiada barokowe i rokokowe wyposażenie. Została zbudowana zapewne na początku XIV wieku, natomiast konsekrowana została po kolejnej przebudowie w drugiej połowie XVII wieku. Budowla posiada węższe w stosunku do nawy prezbiterium zakończone absydą, mury wzmocnione są skarpami przyporowymi, z lewej i prawej strony prezbiterium są umieszczone: skarbczyk kościelny i zakrystia. Z przodu znajduje się wieża przypominająca swoim wyglądem potężną basztę. Za prezbiterium od zewnątrz jest umieszczony zabytkowy ogrójec, natomiast we wnętrzu kościoła znajdują się trzy ołtarze: główny z obrazem Matki Bożej i św. Mikołaja oraz boczne św. Antoniego i Matki Bożej. Dach świątyni oraz wieżę nakrywa blacha miedziana. Przypisy
Kościół św. Mikołaja w Przybynowie

Kościół św. Mikołaja w Przybynowie – zabytkowy katolicki kościół parafialny zlokalizowany w Przybynowie w województwie śląskim, w powiecie myszkowskim, w gminie Żarki. Historia Parafia rzymskokatolicka św. Mikołaja była wymieniana w źródłach po raz pierwszy w 1306, ale zapewne jej początki sięgają 2. połowy XIII w. Pierwszy kościół drewniany św. Piotra i Pawła Apostołów wspomniany jest w 1306, kiedy został obrabowany przez najemnych żołnierzy. Pisze o nim Jan Długosz w "Liber Beneficiorum" w 1470. Kościół przetrwał przypuszczalnie około 250 lat. W 1595 w Przybynowie stał już kościół murowany, zbudowany prawdopodobnie w połowie XVI w. na miejscu poprzedniego, sfinansowany zapewne przez fundację Myszkowskich. Był on krótszy o ⅓ od dzisiejszego kościoła, wieżę z podłużnym piramidalnym zwieńczeniem posiadał od frontu. Pokryty był gontem, nie miał sklepienia, lecz pułap. Pierwotnie renesansowy, przebudowany został w 1770 w stylu barokowym. Proboszczem był wówczas ks. Marcin Koźlicki, a przebudowę ufundował hrabia Adam Męcicki, starosta bodaczowski. Konsekracja nastąpiła 22 lipca 1777, a dokonał tego Ignacy Kozierowski – biskup sufragan gnieźnieński. W pierwszej połowie XIX w. świątynia znacznie podupadła. W 1862 poddano ją gruntownemu remontowi. Wieżę pokryto wówczas blachą. W 1863 konsekrował go ponownie po remoncie biskup Maciej Majerczak, administrator diecezji kieleckiej. Kościół ten nie uniknął pożaru, podczas którego stopiły się dwa dzwony umieszczone w wieży kościelnej. Było to w 1849. Dzwony odlane potem na miejscu przez Jana Żucha z Żarnowca zabrali Austriacy. Po nieudanym odlewie nowych dzwonów w 1926 sprowadzono z Węgrowca obecnie używane o wadze 607 kg. W latach 1911–1912 staraniem ks. Adama Adamka powiększono kościół dodając dwa przęsła, arkady, zakrystię i nową kopulastą wieżę. Cały kościół pokryto dachówką. Do rejestru zabytków kościół wpisano 18 marca 1960 pod numerem 428/60 oraz 14 marca 1978 pod numerem 224/78 (obecnie nr rejestru zabytków woj. śląskiego: A/913/2021 z 25 listopada 2021). Wyposażenie W kościele znajduje się kilka obrazów. Najważniejszy to obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem, który podobno tutejszemu kościołowi ofiarował król Jan III Sobieski. Dawniej ściany i ołtarze zdobiły 24 kryształowe lustra. W 1962, za kadencji ks. Stanisława Poroszewskiego, wnętrze kościoła zostało odmalowane i odnowiono ołtarz główny. Księża Janusz Rakowski i Roman Cer poczynili starania o to by w latach 1995-1996 kościół pokryto blachą miedzianą. Galeria Przypisy Linki zewnętrzne Parafia św. Mikołaja b-pa i kościół p. w. św. ap. Piotra i Pawła w Przybynowie (k/Żarek) diecezji częstochowskiej (1938) w bibliotece Polona
Kościół św. Anny w Krzyżanowicach

Kościół Świętej Anny – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do parafii pod tym samym wezwaniem (dekanat Tworków diecezji opolskiej). Obecna świątynia została wzniesiona pod koniec XVIII wieku (prace budowlane trwały w latach 1791-93). W 1945 roku, pod koniec działań wojennych, kościół został uszkodzony, następnie w latach 1947-49 został odbudowany. Budowla jest orientowana, murowana, wybudowana z cegły i nakryta dachem dwuspadowym z sygnaturką. Do krótkiej nawy jest dostawiona od strony zachodniej wysoka wieża, u podstawy na planie kwadratu, natomiast powyżej na planie wielokąta i zwieńczona ostrosłupowym dachem hełmowym. Świątynia reprezentuje styl późnobarokowy. Wyróżniającym się elementem jest portal wejściowy z kartuszem herbowym Lichnowskich umieszczony nad drzwiami. We wnętrzu kościoła znajduje się ołtarz główny z obrazem św. Anny, ufundowany przez dziedziców Krzyżanowic, Lichnowskich. Przypisy