NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Kościół św. Mikołaja w Sławkowie

Kościół św. Mikołaja, zwany potocznie kościołem sławkowskim – jeden z zabytków miasta Sławkowa (województwo śląskie), kościół dekanalny. Historia Data powstania kościoła, wiązana z fundacją bpa krakowskiego Pełki (1204), obecnie odrzucana, dotyczy być może wcześniejszego kościoła. Obecny kościół został zbudowany między latami 1255–1265 w stylu przejściowym między romańskim a gotyckim. Fundatorem kościoła przypuszczalnie był biskup Jan Prandota, co potwierdzają też nawiązania prezbiterium kościoła do świątyń zakonu dominikanów. Z tego okresu zachowało się ceglane prezbiterium. Na tylnej fasadzie znajdują się ozdobne pasy z cegieł a w górnej części ściany cegły ułożone są na ukos, tworząc fryz arkadowy. Fryz znajdujący się na prezbiterium jest bardzo podobny do fryzu na romańskim kościele Dominikanów w Sandomierzu. Prezbiterium zamyka pojedyncza, prosta ściana, co było charakterystyczne dla gotyckich świątyń wznoszonych przez zakony żebracze: franciszkanów i dominikanów. Architektura W środku prezbiterium znajduje się sklepienie krzyżowo-żebrowe. Malowidła ścienne znajdujące się w nawie głównej pozwalają na datowanie jej na 1 połowę XIV wieku. Spośród zabytków sepulkarnych uwagę zwraca: renesansowa kamienna płyta nagrobna starosty sławkowskiego Sebastiana Nyskowskiego (zm. 1603), przedstawiająca postać mężczyzny zakutego w zbroję marmurowa płyta epitafijna dedykowana proboszczowi sławkowskiemu Franciszkowi Miernickiemu (zm. 1839). trzy ołtarze oraz pomnik przyścienny Kajetana Sołtyka wykonane zostały przez Wojciecha Rojowskiego. Galeria Przyroda Na strychu kościoła znajduje się największa w Polsce (licząca ok. 500 sztuk) kolonia rozrodcza nocka orzęsionego. Zlokalizowany tam został specjalny obszar ochrony siedlisk sieci Natura 2000 „Kościół w Sławkowie”. Obszar obejmuje powierzchnię 1,45 ha. Teren wyznaczony został w celu zabezpieczenia populacji zagrożonego wymarciem nocka orzęsionego Myotis emarginatus. Przypisy Bibliografia Tadeusz Szydłowski: Pomniki architektury epoki piastowskiej w województwach krakowskim i kieleckim, Gebethner i Wolf, Kraków 1928, s. 89-91.
Kościół św. Mikołaja w Słopanowie

Kościół Świętego Mikołaja w Słopanowie – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się we wsi Słopanowo w powiecie szamotulskim. Historia Świątynia wybudowana w 1695 roku. Wzniesiona z fundacji Jana Kąsinowskiego sędziego wałeckiego. Odnowiona w latach 1862–1866 – dobudowano kruchtę i 1914 roku. W latach 1953–1954 zakonserwowano polichromię. Gruntownie restaurowany w latach 1989–1991. Architektura i wyposażenie Świątynia drewniana, o jednej nawie, posiadająca konstrukcję zrębową. Orientowana. Kościół zaliczany jest do wielkopolskiego rodzaju kościoła późnogotyckiego. Węższe prezbiterium od nawy, zamknięte wielokątnie z przylegającą z boku zakrystią. Kruchta z boku nawy. Dach posiada jedną kalenicę, pokryty gontem tworzący szeroki okap wokół prezbiterium. Wieża z przodu, częściowo nadbudowana nad nawą, posiada konstrukcję słupowo – ramową. Zakończona cebulastym, dwuczęściowym hełmem gontowym z latarnią i krzyżem. Wewnątrz płaski sufit jednakowy dla nawy i prezbiterium. Chór muzyczny podparty ośmioma słupami z prospektem organowym i parapetem o brzegu prostym. Belka tęczowa z krucyfiksem z XVII stulecia. i rzeźbami: Matki Bożej Bolesnej z XVI stulecia. i Świętego Jana z XVII stulecia. Polichromia późnorenesansowa i barokowa o cechach ludowych na ścianach i suficie z lat 1695 – 1699. Na ścianach wydarzenia biblijne, z życia świętych: Mikołaja, Wawrzyńca, Szczepana, Piotra i Pawła z uzupełnieniem ornamentu roślinnego. Na suficie Trójca Święta, Boga Ojca i Chrystusa. Pod chórem muzycznym obrazek diabła i karczmarki z kuflem piwa spisanymi grzechami na skórze wołowej i uzasadnieniem kary – „bo nie dolewała”. Wizerunki grajków na parapecie chóru. Wyposażenie w stylu barokowo – ludowym z 2 połowy XVII stulecia: ołtarz główny, dwa boczne. Ambona i chrzcielnica rokokowa w formie wazy z baldachimem i wizerunkiem Chrystusa z końca XVIII wieku. Przypisy Bibliografia Kościołydrewniane.pl Regionwielkopolska.pl
Kościół św. Mikołaja w Tarnowskich Górach-Reptach Śląskich

Kościół Świętego Mikołaja w Tarnowskich Górach-Reptach Śląskich – rzymskokatolicki kościół parafialny w Tarnowskich Górach, w województwie śląskim. Mieści się przy ulicy Wincentego Witosa, w dzielnicy Repty Śląskie, przy granicy miasta z gminą Zbrosławice. Historia Obecna neogotycka świątynia została wybudowana w latach 1867–1871. Inicjatorem budowy był proboszcz ks. Anton Sobotta, który uzyskał w tym celu potrzebne fundusze. Fundatorem kościoła był hrabia Guido Henckel von Donnersmark. Budowla została poświęcona w dniu 21 września 1871 roku przez księdza Dziekana Bursiga. Architektura i wyposażenie Świątynia ma charakterystyczny wygląd, została wzniesiona z białego ciosanego kamienia i czerwonej cegły. Budowla ma trzy nawy, niższe prezbiterium i wieżę z ostrą iglicą. W świątyni znajdują się duże okna z witrażami, na jednym z nich jest umieszczony herb rodziny fundatorów. Projektantem budowli był architekt Heinze, zachowały się także projekty wnętrza wykonane przez Karla Johanna Lüdeckego. Elementy wyposażenia zostały wykonane w ówcześnie znanej firmie Mayera z Monachium. Na emporze nad wejściem głównym stoją 16-głosowe organy wybudowane przez organmistrza Carla Volkmanna z Gliwic. Instrument posiada dwa manuały oraz pedał, wykorzystuje w pełni mechaniczną trakturę. Organy datowane są na rok 1871 lub 1880, prospekt instrumentu został wykonany w stylu neogotyckim. Galeria Przypisy
Kościół św. Mikołaja w Ujściu

Kościół św. Mikołaja w Ujściu – neobarokowy kościół parafialny w Ujściu, woj. wielkopolskie. 6 grudnia 2025 roku prymas Polski arcybiskup Wojciech Polak ogłosił kościół archidiecezjalnym Sanktuarium Najdroższej Krwi Jezusa Chrystusa. Historia Zbudowany w latach 1905–1907 za składek parafian na polecenie ks. Franciszka Renkawitza, ówczesnego proboszcza parafii. Został on zbudowany na miejscu kościoła zbudowanego w 1766 roku z dotacji wiernych oraz króla Stanisława Augusta Poniatowskiego metodą szachulcową. Kościół z roku 1766 uległ jednak zniszczeniu w wyniku braku konserwacji i stało się koniecznością zbudowanie nowej świątyni. 2 sierpnia 1907 roku została dokonana konsekracja nowego kościoła przez biskupa Edwarda Likowskiego. Architektura Fasadę tworzą trzy portale i dwie wieże (każda z nich ma 40m wysokości). Pomiędzy wieżami znajduje się figura św. Mikołaja wyrzeźbiona w piaskowcu. Wnętrze kościoła składa się z nawy głównej, dwóch naw bocznych oraz pary kaplic transeptowych. Ze starego kościoła pochodzą drewniane ołtarze boczne, chrzcielnica, ambona oraz płaskorzeźby przedstawiające drogę krzyżową. W ołtarzu głównym znajduje się duży obraz przedstawiający św. Mikołaja. Obok ołtarza znajdują się 4 naturalnej wielkości figury ewangelistów. Za ołtarzem znajdują się witraże św. Stanisława Szczepanowskiego i św. Ottona z Bambergu. Przypisy Linki zewnętrzne Informacja diecezjalna. archidiecezja.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-10-02)].
Kościół św. Mikołaja w Wieluniu

Kościół św. Mikołaja w Wieluniu – kościół przy ulicy Częstochowskiej w Wieluniu. Kościół przylega do klasztoru popaulińskiego z XVII w. (obecnie w posiadaniu sióstr bernardynek). Położenie Działka na której znajduje się kościół sąsiaduje z drogą krajową nr 43 (fragment Krakowskiego Przedmieścia). Kościół leży na terenie parafii św. Józefa Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny w Wieluniu. Historia Kościół wraz ze szpitalem został wzniesiony poza murami miejskimi w latach 1370-1380 z fundacji Władysława Opolczyka. Książę ten sprowadził także do Wielunia w 1388 roku paulinów. Wkrótce szpital przeniesiono (do budynku przy kościele św Ducha) pozostawiając zakonnikom wszystkie zabudowania wraz z kościołem. Kościół i drewniany klasztor spłonęły w 1631 roku w czasie pożaru miasta. Kościół odbudowano w stylu barokowym z zachowaniem wielu elementów gotyckich, ponadto zbudowano nowy, murowany klasztor istniejący do dziś. Decyzją rządu Królestwa Polskiego zespół klasztorny przekazano w 1819 roku zgromadzeniu sióstr bernardynek (przeniesionych z budynków gdzie obecnie mieści się Muzeum Ziemi Wieluńskiej. Architektura Kościół murowany, orientowany, barokowo - gotycki. Jest to budowla jednonawowa, z niższym i węższym prezbiterium zamkniętym wielobocznie. Galeria Przypisy Linki zewnętrzne Zespół klasztorny Paulinów [online], Portal Turystyki Aktywnej Ziemi Wieluńskiej (pol.).
Kościół św. Mikołaja w Wałczu

Kościół Świętego Mikołaja w Wałczu – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu Wałcz diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej, zlokalizowany w Wałczu, w województwie zachodniopomorskim. Historia Jest to świątynia neogotycka, wzniesiona w latach 1863-1865, konsekrowana w 1866 roku. W 1948 w kościele został poświęcony nowy ołtarz. W 1951 świątynia została odremontowana, usunięto również empory. W 1952 został poświęcony ołtarz Matki Bożej Różańcowej. W 1954 został zamontowany obraz Matki Bożej Nieustającej Pomocy. W 1961 roku zostały zamontowane nowe witraże Wyposażenie Ze starej świątyni zostały zachowane cztery dzwony, ołtarz boczny z obiciem, wykonanym ze srebra, ornaty ze złotymi i srebrnymi haftami wykonane w 1620 i 1717 roku, sześć srebrnych lichtarzy, wykonanych w 1733 roku, dwa małe srebrne relikwiarze, kielich z inskrypcja. Zostały zachowane również obrazy: św. Jana namalowany w 1816 roku i Ostatnia Wieczerza (odnowiona w 1818 roku) oraz święty Michał i Złożenie Pana Jezusa do grobu. W 1866 roku malarz Stankiewicz namalował trzy obrazy. Przypisy
Kostel svatého Mikuláše (Wilcza)

Kostel svatého Mikuláše (polsky: Kościół św. Mikołaja) je dřevěný římskokatolický farní kostel v obci Wilcza v gmině Pilchowice v okrese Gliwice ve Slezském vojvodství v Polsku, náleží pod katolickou farnost svatého Mikuláše ve Wilcze děkanátu Knurów arcidiecéze katovické. Kostel je zapsán ve vojvodském seznamu památek pod registračním číslem 564/66 z 5. února 1956 a je součástí Stezky dřevěné architektury ve Slezském vojvodství. Historie První kostel ve vesnici byl postaven pravděpodobně kolem roku 1480. Kostel byl zničen v průběhu třicetileté války. Současná svatyně byla postavena v roce 1755. Stavitelem byl tesař Jakub Sedlaczek z Gliwic. Samostatná farnost svatého Mikuláše byla ustanovena v roce 1925. Kostel byl opravován v roce 1935, 1961 a v letech 2007–2012. V roce 1917 a 1942 byly zabaveny dva zvony pro válečné účely. Architektura Exteriér Kostel je jednolodní orientovaná dřevěná roubená stavba na kamenné podezdívce na půdorysu obdélníku uzavřená užším kněžištěm s trojbokým závěrem a připojenou věží (zvonicí) k západní části lodi. Ke kněžišti je přistavěna sakristie. Ke stavbě bylo použito dubové, borovicové a smrkové dřevo. Střecha je dvou hřebenová sedlová krytá šindelem. Kolem kostela je šindelové zastřešení otevřených sobot. Věž je štenýřové konstrukce se zbíhajícími se stěnami pokrytými šindelem a zakončeny přesahujícím zvonovým patrem s prolamovanou jehlanovou střechou. Ve věži je zavěšen zvon z roku 1949 zasvěcený svatému Mikuláši. Na hřebenu lodi je umístěn osmiboký sanktusník s lucernou a barokní cibulovou bání. Do kostela vedou dva vchody s přístavky. Stěny kostela nad sobotami jsou děštěné. Interiér V interiéru kostela je barokní vybavení. V kněžišti je valená klenba, v lodi je plochá s fabiony. Kruchta je podepřena dvěma zdobenými sloupy. Varhany na kruchtě byly přemístěny z Pilchowic, pochází z roku 1781 byly vyrobeny slezským varhanářem Wilhelmem Gottfriedem Schefflerem z Brzegu. Hlavní oltář z druhé poloviny 17. století nese obraz svatého Mikuláše, který byl přemístěn z kostela v Gorzycích. Pozdně barokní boční oltáře jsou z 18. století na evangelijní straně je s obrazem svatého Jiří, na epištolní straně je s obrazem Michaela archanděla. Také ambon pochází z 18. století. V kostele se nachází votivní obraz Panny Marie Frýdecké z roku 1709 s nápisem v moravštině. Rokoková monstrance je z roku 1776. Vzorová polychromie z 20. století překrývá starší výmalbu. Odkazy Reference V tomto článku byl použit překlad textu z článku Kościół św. Mikołaja w Wilczej na polské Wikipedii. Literatura KONIECZNY, Aleksander: Sprawozdanie z badań dendrochronologicznych zabytkowych kościołów w województwie śląskim przeprowadzonych w 2008 roku W: Wiadomości konserwatorskie województwa śląskiego. Tom 1 Odkrycia – badania – konserwacje. Katowice: Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego, 2009, s. 99-103. ISBN 978-83-85871-57-6. Externí odkazy Obrázky, zvuky či videa k tématu Kostel svatého Mikuláše na Wikimedia Commons
Kościół św. Mikołaja w Witkowie

Kościół św. Mikołaja w Witkowie – kościół parafii rzymskokatolickiej w Witkowie, należącej do dekanatu witkowskiego w archidiecezji gnieźnieńskiej. Położony jest w centrum miasta, przy Starym Rynku, na niewielkim wzniesieniu w stosunku do płyty rynku. Opis budowli Murowany kościół zbudowany został około 1840 r. w stylu klasycystycznym. Wcześniej w tym miejscu istniały dwa kościoły drewniane. Do obecnego murowanego kościoła, pod koniec XIX wieku dobudowano kruchtę i wieżę. Hełm wieży jest stylizowany na hełm bazyliki prymasowskiej Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gnieźnie. W latach 1906–1907 dobudowano dwie kaplice: Matki Boskiej i Serca Pana Jezusa. Ołtarz główny neoklasycystyczny. W wyposażeniu świątyni znajdują się dwa zabytkowe kielichy: późnogotycki z 1561 r. i barokowy z połowy XVII wieku, oraz późnobarokowa monstrancja z 1718 roku. Polichromia wnętrza i ornamenty sgraffitowe pochodzą z 1954 roku. Są autorstwa Jerzego Hoppena i Leonarda Torwirta. Pomnik Jana Pawła II Na terenie przykościelnym zlokalizowany jest pomnik upamiętniający pontyfikat papieża Jana Pawła II. Został odsłonięty i poświęcony 2 kwietnia 2008, w 3 rocznicę śmierci papieża, przez arcybiskupa metropolitę gnieźnieńskiego Henryka Muszyńskiego. Na półtorametrowym marmurowym cokole znajduje się metalowy posąg Jana Pawła II naturalnej wysokości w szatach liturgicznych, z mitrą na głowie i pastorałem w lewej ręce. Prawa ręka uniesiona. Do cokołu przymocowana jest czterema śrubami marmurowa płyta z napisem: JAN PAWEŁ II / 1978-2005 / WDZIĘCZNI / MIESZKAŃCY PARAFII / ŚW. MIKOŁAJA W WITKOWIE / A.D. 2008. W cokół wmurowana jest lista nazwisk parafian, którzy ufundowali pomnik. W swojej formie pomnik jest podobny do kilku innych monumentów upamiętniających papieża m.in. zlokalizowanego na skwerze im. Jana Pawła II w Mrągowie, czy przed kościołem św. Ottona w Słupsku. Zobacz też cmentarz parafialny w Witkowie Przypisy Bibliografia Informacja o odsłonięciu pomnika w serwisie informacyjnym Urzędu Gminy i Miasta Witkowo
Kościół św. Mikołaja w Łubowie

Kościół św. Mikołaja w Łubowie – drewniana (dębowa), barokowa świątynia w Łubowie, w powiecie gnieźnieńskim. Historia i architektura Parafia istniała we wsi już w XII wieku. Pierwszy kościół ufundowali Sobiejuchowie. Obecna świątynia wybudowana została w 1660, po pożarze wcześniejszej (potop szwedzki). Konsekrowana przez Stanisława Dzianotta, który był m.in. przełożonym Zakonu Maltańskiego, stąd krzyż maltański na szczycie wieży. Kaplica boczna pochodzi z 1720, a wieża z 1750 (w obu przypadkach fundatorami byli Lutomscy - właściciele wsi). W ostatnim dziesięcioleciu XX wieku została gruntownie wyremontowana. Kościół orientowany, jednonawowy konstrukcji zrębowej. Na belce tęczowej znajdują się rzeźby Chrystusa i Matki Boskiej Bolesnej oraz św. Jana Chrzciciela. Przy świątyni nagrobek Jana Nepomucena Krawczyńskiego (1838-26.10.1896), proboszcza łubowskiego, z żeliwnym krzyżem, a także kamienne żarno. Bibliografia praca zbior., Słownik krajoznawczy Wielkopolski, PWN, Warszawa-Poznań, 1992, s. 151, ISBN 83-01-10630-1 tablica informacyjna in situ
Kościół św. Mikołaja w Świnach

Kościół św. Mikołaja w Świnach - kościół musiał istnieć już w 1319 r. wtedy to w dokumentach proboszczem mianowano Jana. Budowla posiada czworoboczną, smukłą wieżą. Styl budowli jest typowy dla obiektów tego typu z XIII w. W kościele znajduje się późnogotycki ołtarz skrzyniowy z XV w. Linki zewnętrzne Kościół św. Mikołaja na portalu polska-org.pl Przypisy
Kostel svatého Mikuláše (Łąka)

Kostel svatého Mikuláše (polsky: Kościół św. Mikołaja) je dřevěný římskokatolický farní kostel v obci Łąka v gmině Pszczyna v okrese Pszczyna ve Slezském vojvodství v Polsku. Náleží pod katolickou farnost svatého Mikuláše v Łące v děkanátu Pszczyna arcidiecéze katovické. Kostel je zapsán ve vojvodském seznamu památek pod registračním číslem 503/65 z 20. ledna 1966 a je součástí Stezky dřevěné architektury ve Slezském vojvodství. Historie První písemná zmínka o vesnici Łąka pochází z roku 1449. V letech 1570–1628 byl kostel v rukou protestantů. V roce 1639 v rámci rekatolizace byl opět katolický. V roce 1658 kostel shořel. Záhy byl postaven nový, který byl dokončen v roce 1660. V roce 1814 byla provedena kamenná podezdívka, byl přestavěn a prodloužen. Kolem kostela se rozkládá hřbitov ohrazený dřevěným plotem se dvěma brankami, k jedné vedou schody. Architektura Exteriér Kostel je orientovaná jednolodní dřevěná roubená stavba na vysoké cihelné podezdívce na obdélném půdorysu s trojbokým závěrem. Ke kněžišti, které je užší a menší než loď, přiléhá po stranách dřevěná sakristie (z jihu) a zděná kaple (ze severu). Z jihu a k západnímu průčelí lodi jsou přistavěny mohutné předsíně. Vnější stěny jsou deštěny svisle položenými deskami s úzkým šindelovým zastřešením chránící podezdívku. Stěny lodi jsou podepřeny dvěma páry zkosených opěráků. Dvou hřebenová sedlová střecha je kryta šindelem. Nad sakristií a kaplí je pultová šindelová střecha. Na východní části hřebenu lodi je šestiboký sanktusník s lucernou a cibulovou střechou. Okna jsou ukončené segmentovým záklenkem s nadokenicovými šindelovými pultovými stříškami. Interiér Interiér je obložený s plochým stropem, v kněžišti je strop polychromovaný imitující nebe s hvězdami. Kruchta je položena na čtyřech dřevěných sloupech. Varhany pochází z roku 1865. Hlavní oltář, který je barokní z roku 1677 s obrazem svatého Mikuláše a dřevěnými sochami svatého Petr a Pavla po stranách, vytvořil řezbář z Frýdku. Zvonice V blízkosti kostela je dřevěná zvonice, která je zapsána ve vojvodském seznamu památek pod registračním číslem 485/56 z 2. listopadu 1956 a 447/65 z 14. prosince 1965. Zvonice štenýřové konstrukce byla postavena kolem roku 1660. Stěny, které se zužují k vrcholu, jsou kryté šindelem. Jehlanová střecha je krytá šindelem. Jeden ze tří zvonů pochází z 15. století. Galerie Odkazy Reference V tomto článku byl použit překlad textu z článku Kościół św. Mikołaja w Łące na polské Wikipedii. Literatura Rejduch-Samkowa Izabela, Samek Jan (red.): Katalog zabytków sztuki w Polsce. Tom VI. Województwo katowickie. Zeszyt 10. Powiat pszczyński. Warszawa: Instytut Sztuki PAN i Wojewódzki Konserwator Zabytków w Katowicach, 1961, s. 16-17. Externí odkazy Obrázky, zvuky či videa k tématu Kostel svatého Mikuláše na Wikimedia Commons
Kościół św. Mikołaja w Łące

Kościół św. Mikołaja - kościół parafialny w Łące w gminie Pszczyna. Kościół znajduje się na Szlaku Architektury Drewnianej województwa śląskiego w pętli pszczyńskiej. Historia Wzmiankowany w 1449 r., w latach 1570-1628 w rękach protestantów, w 1639 r. odzyskany przez katolików. Spalony w 1658 r. Obecny kościół zbudowany w 1660 r. W późniejszym czasie przedłużony i przekształcony, co spowodowało w znacznej mierze utratę cech zabytkowych. Konstrukcja Orientowany. Drewniany, konstrukcji zrębowej, na wysokim podmurowaniu wykonanym w 1814 r. przez murarza Weinta. Krótkie prezbiterium zamknięte trójbocznie, przy nim od południa zakrystia, od północy murowana kaplica. Nawa prostokątna, z dwiema wydatnymi kruchtami od południa i północy, kryta stropem z fasetą. Ściany zewnętrzne szalowane pionowymi deskami, z wąskim zadaszeniem gontowym osłaniającym podmurowanie. Ściany nawy wzmocnione od zewnątrz dwoma parami ukośnych podpór. Nad zakrystią i kaplicą osobne dachy pulpitowe kryte gontem. Na wschodnim końcu kalenicy nawy sześcioboczna wieżyczka na sygnaturkę z latarnią, nakrytą wysmukłym hełmem baniastym. Kościół bezwieżowy, z osobno stojącą drewnianą dzwonnicą. Otwory okienne i wejściowe zamknięte łukami segmentowymi z nadokiennikami krytymi również gontem. Wnętrze tynkowane, z nowszą polichromią. Wyposażenie wnętrza kościoła dość skromne, w większości barokowe i późnobarokowe. Kilka krucyfiksów i naczynia liturgiczne przeważnie z XVIII w. Przypisy
Kościół św. Mikołaja w Żelaznej

Kościół pod wezwaniem św. Mikołaja – rzymskokatolicki kościół parafialny położony przy ulicy Opolskiej 29 w Żelaznej. Kościół należy do parafii św. Mikołaja w Żelaznej w dekanacie Opole-Szczepanowice, diecezji Opolskiej. Historia kościoła Kościół w Żelaznej, w źródłach pisanych, wzmiankowany jest po raz pierwszy w roku 1274 oraz w „Die Rechnung...” – rejestrze świętopietrza w archidiakonacie opolskim z 1447 roku. Świątynia w Żelaznej powstała na przełomie XII i XIII wieku i jest jedną z pierwszych murowanych świątyń na Opolszczyźnie. Pierwotna świątynia była niewielka, o wymiarach – 6 × 6 m (dzisiejsze prezbiterium). Z pierwotnego wystroju kościoła zachował się pochodzący z przełomu XII i XIII wieku fresk przedstawiający Matkę Bożą z Synem. Malowidło to zostało przypadkowo odkryte podczas rozbudowy kościoła. Fresk przez wieki był zamurowany, dziś jest najcenniejszym zabytkiem Żelaznej. W kościele na wschodniej ścianie prezbiterium zachowało się arkadowe okno, a ponad prezbiterium sklepienie krzyżowo – kolebkowe pochodzące prawdopodobnie z XVII wieku. Wnętrze świątyni zdobią również: ołtarz główny z XVIII wieku, barokowy ołtarz boczny prawy z początku XVIII wieku, ołtarz boczny lewy z drugiej połowy XVIII wieku, barokowa ambona z roku około 1700, barokowa chrzcielnica z początku XVIII wieku. W roku 1682 do świątyni dobudowano wieżę. Obecny kształt kościół uzyskał w latach 1924–1926, kiedy to staraniem mieszkańców i ówczesnego proboszcza księdza Ryszarda Woitoka, dokonano jego znacznej rozbudowy. Z pierwotnej świątyni pozostało jedynie prezbiterium, z należącą do niego gotycką zakrystią. Przypisy Bibliografia Kloch Bogdan: Najstarsze parafie Górnego Śląska. Średniowieczna organizacja parafialna Górnego Śląska Domska Janina: Niemodlin i ziemia niemodlińska od 1224 roku do początków XX wieku, Opole-Niemodlin, 1988 Schlesiens ältere Kirchen und kirchliche Stiftungen nach ihren frühesten urkundlichen Erwähnungen. Ein Beitrag zur schlesischen Kirchengeschichte, von Hermann Neuling, Breslau, 1884, Markgraf H.: Die Rechnung über den Peterspfennig im Archidiakonat Oppeln 1447, Sonderdruck aus der Zeitschrift des Vereins für Geschichte und Altertum Schlesiens, Bd 27, 1893. Bildband Kreis Falkenberg in Oberschlesien, Druckhaus Goldammer, Scheinfeld/Mfr., 1982. Heimatbuch des Kreises Falkenberg in Oberschlesien, Heimatverein Kreises Falkenberg O/S, Peine, 1971.