NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Kościół św. Jerzego w Sopocie

Kościół Garnizonowy pw. św. Jerzego w Sopocie – budowla neogotycka z 1901, pierwotnie świątynia protestancka, a od 1945 katolicka. Znajduje się przy ul. Kościuszki w Sopocie, w województwie pomorskim. Należy do dekanatu Sopot w archidiecezji gdańskiej oraz dekanatu Marynarki Wojennej Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego. Zbudowany przez firmę Wilhelma Lippke w latach 1899–1901 według projektu Ludwiga von Tiedemanna, który nie pobrał honorarium za swoją pracę. Środki na jego wzniesienie przekazali cesarzowa Augusta Wiktoria i cesarz Wilhelm II. Władca nakazał, aby wieża kościelna była widoczna ze statków na Zatoce Gdańskiej. Do 1945 kościół służył celom kultu protestanckiego i nosił wezwanie Zbawiciela (Erlöserkirche). Dnia 8 maja 1945 świątynia została przekazana duszpasterstwu wojskowemu. Rozkazem Głównego Kwatermistrza Wojska Polskiego z dniem 1 lipca 1967, Kościół został przekazany Marynarce Wojennej. Obecnie jest to cywilno–wojskowy kościół rzymskokatolicki pw. św. Jerzego. Pełni też funkcję kościoła garnizonowego. Patronem kościoła parafialnego jest także Matka Boska Częstochowska – jako patronka drugorzędna z dekretu kardynała Stefana Wyszyńskiego – prymasa Polski, z dnia 26 września 1959, dzięki staraniom ówczesnego rektora ks. ppłk Wiktora Kłosowicza. W 1971 w prawym bocznym ołtarzu zamontowano płaskorzeźbę Matki Bożej Częstochowskiej z kaplicy historycznego statku m/s Batory. Kościół parafialny był od 11 grudnia 2017 do 16 czerwca 2024 – siedzibą dekanatu, a jej proboszcz dziekanem. Upamiętnienie dwóch wybitnych Sopocian Z inicjatywy Urzędu Miasta Sopotu 28 marca 2017 odsłonięto i poświęcono ufundowane tablice w kościele upamiętniające dwóch wybitnych Sopocian ks. kanonika Pawła Matulewicza i ks. dr Jana Kaczkowskiego przy bocznym ołtarzu św. Józefa Robotnika. Mszy św. oraz odsłonięcia tablic dokonał były proboszcz kościoła garnizonowego, a obecnie dziekan Marynarki Wojennej – ks. kmdr Zbigniew Rećko. Zobacz też Kościół Gwiazdy Morza w Sopocie Ks. kanonik Paweł Matulewicz Przypisy
St. Joseph (Gardeja)

Die römisch-katholische Kirche St. Joseph (polnisch Kościół św. Józefa) in Gardeja (deutsch Garnsee) im heutigen Powiat Kwidzyński und früheren Kreis Marienwerder verfügt über einen Turm aus der Ordenszeit. Geschichte Im Jahr 1285 erhielt Ritter Dietrich gen. Stange vom Domkapitel 1200 Hufen, auf dem später die Stadt Garnsee angelegt wurde. Die Handfeste ist 1334 erneuert, wobei die Pfarrei mit vier Hufen dotiert ist. Der Kirchturm wurde um das dritte Viertel des 14. Jahrhunderts errichtet. Infolge der Kriege zwischen dem Orden und Polen wurde die Stadt 1466 völlig verwüstet. Das alte Kirchenschiff wurde 1729–31 abgebrochen und ein Neubau errichtet. Von der mittelalterlichen Kirche steht nur noch der Turm. Bis 1945 war die Kirche evangelisch und gehörte zum Kirchenkreis Marienwerder, der innerhalb der Kirche der Altpreußischen Union unterschiedlichen Kirchenprovinzen zugeordnet war. Heute gehört die Kirche zum Bistum Elbląg. Bauwerk Der dreigeschossige Turm steht auf vortretendem Sockel mit profilierter Überleitung. Die Geschosse in etwa gleich hoch und durch eingefasste Putzbänder getrennt. Die Gliederung gleichmäßig, aber mit leichten Varianten und Rhythmen, so dass ein gleichförmiger Eindruck vermieden wird. Das Erdgeschoss und das erste Obergeschoss haben jeweils fünf schmale Spitzbogenblenden auf jeder freien Seite. Die mittlere Blende immer leicht von den übrigen unterschieden. Auf der Südseite des ersten Obergeschosses befinden sich Rechteckblenden, das zweite Obergeschoss hat jeweils drei breite spitzbogige Blenden. Die kreuzgewölbte Sakristei befindet sich im Erdgeschoss des Turmes. Literatur Christofer Herrmann: Mittelalterliche Architektur im Preußenland (= Studien zur internationalen Architektur- und Kulturgeschichte. Band 56). Petersberg 2007, S. 431–432. Einzelnachweise
Kościół św. Józefa w Gardei

Kościół świętego Józefa w Gardei – rzymskokatolicki kościół filialny znajdujący się w dawnym mieście, obecnie wsi Gardeja, w województwie pomorskim. Należy do dekanatu Kwidzyn – Zatorze diecezji elbląskiej. Historia Świątynia została wzniesiona w latach 1330-1340 w stylu gotyckim. Następnie została odnowiona po pożarze w 1559 roku. Pozostałością tej budowli jest kwadratowa wieża – dzwonnica, budynek o obronnym charakterze, podobna do wieży zamkowej, zwieńczona ponownie w 1879 roku. W jej północną ścianę został wmurowany żeliwny reper – pruski znak, który informuje o położeniu nad poziomem morza. Później do wieży została dostawiona w latach 1729-1731, bezstylowa, salowa nawa, która pełniła rolę zboru ewangelickiego. Taki stan rzeczy trwał do 1945 roku. Obecnie świątynia należy do katolików i nosi wezwanie świętego Józefa. Na ścianie jest powieszona tablica: „Na podziękowanie Bogu za powrót Gardei do Polski, a świątyni na użytek wiary katolickiej. W dniu poświęcenia kościoła staraniem pierwszego proboszcza franciszkanina tablice tę ufundowano. Gardeja 29 IX 1946 r.”. Przypisy
Kościół św. Józefa w Lubnie

Kościół pw. św. Józefa w Lubnie – kościół parafialny parafii św. Józefa w Lubnie z XIV wieku w Lubnie w powiecie gorzowskim, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa lubuskiego. Opis Świątynia orientowana, jednonawowa na rzucie prostokąta o wymiarach 21.5 × 12 m, wzniesiona z granitowej kostki układanej w regularnym wątku, bez wieży. Nakrywa ją dach dwuspadowy. W południowej ścianie znajduje się oryginalny romański portal, obecnie zamurowany. W szczycie wschodnim znajdują się trzy pierwotne wąskie otwory okienne – symbol Trójcy Świętej, pozostałe przekształcono podczas remontu w 1796 r. Od strony północnej znajduje się zakrystia. Drewniana dzwonnica pochodzi z XIX w. Historia Kościół zbudowany został na przełomie XIII i XIV w., pierwsza wzmianka pochodzi z 1337 r. z księgi ziemskiej margrabiego brandenburskiego Ludwika Starszego i mówi o tym, że wolne od ciężarów podatkowych są 4 łany parafialne. Podczas remontu w 1796 r. obiekt został otynkowany, zamurowano południowy portal romański, a większość otworów okiennych przekształcono, wykonano również ogrodzenie z muru kamiennego. W 1798 r. zakupiono dzwon w berlińskiej firmie J. F. Thiele o średnicy 77 cm, umieszczony na drewnianej dzwonnicy; z 1862 r. pochodził drugi dzwon, firmy W. Bachmann z Berlina, o średnicy 85 cm. W latach 1825–1826 dobudowano do północnej strony neoromańską ceglaną zakrystię, w 1841 r. postawiono zabudowania gospodarcze, a w 1846 r. dodano przybudówkę od południa. Drewniane wyposażenie kościoła zostało zniszczone 31.01/1.02.1945 r, kiedy to posłużyło za opał żołnierzom radzieckim i przejętej przez nich grupie jeńców francuskich obozu I.G. Farben w Gorzowie. Po II wojnie światowej Jako świątynia rzymskokatolicka został poświęcony 17 marca 1946 r.; od 1951 r. był filialnym parafii w Lubiszynie. W latach 70. XX w. część XIX-wiecznego wyposażenia protestanckiego została usunięta. W 1985 r. wydzielono z parafii lubiszyńskiej nową parafię w Lubnie, z filiami w Stanowicach i Wysokiej. W latach 1985–1988 wykonany został gruntowny remont – zdemontowano boczne balkony, częściowo wymieniono podłogę, nagłośnienie oraz ołtarz główny. Zakupione zostały również rzeźba św. Józefa oraz organy. Przy wejściu głównym dobudowano kruchtę, zaś w 2. połowie lat 90. XX w. wykonano kapitalny remont zakrystii. Cmentarz Cmentarz przykościelny istniał od strony południowej, obecnie nieczynny. Przypisy Bibliografia Jan Byczkiewicz. Kościół w Lubnie. „Lubiszyńskie Wieści”. 1/2005 (Urząd Gminy Lubiszyn). Krzysztof Garbacz: Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego. Powiaty: gorzowski – słubicki – sulęciński – międzyrzecki – strzelecko-drezdenecki. T. III. Zielona Góra: Agencja Wydawnicza PDN, 2013, s. 65-66. ISBN 978-83-934885-7-5. Zabytki północnej części województwa lubuskiego. Jarosław Lewczuk, Błażej Skaziński (red.). Gorzów Wlkp. – Zielona Góra: Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Zielonej Górze, 2004, s. 52-53. ISBN 83-921289-0-7.
Kościół św. Józefa w Malborku-Kałdowie

Kościół świętego Józefa w Malborku-Kałdowie – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w Malborku, w dzielnicy Kałdowo, w województwie pomorskim. Należy do dekanatu Malbork II diecezji elbląskiej. Świątynia została wzniesiona w latach 1930-1931 w stylu neogotyckim. W 1945 roku został zniszczony przez działania wojenne. Odbudowano go w latach 1957-1958 częściowo zatracając jego cechy stylowe. Odbudowa została rozpoczęta przez księdza Leona Domstę, pierwszego powojennego proboszcza. Obudowę dokończył ksiądz Władysław Czarniak, proboszcz w latach 1958-1992. Budowla została poświęcona przez biskupa gdańskiego, księdza Edmunda Nowickiego w dniu 12 października 1958 roku. Remont kościoła został zakończony w 1972 roku. Do wyposażenia ruchomego świątyni należą: ołtarz główny pod wezwaniem świętego Józefa wykonany przez nieznanego autora w stylu regencji w 1727 roku z drewna polichromowanego, rzeźbionego. Ołtarz pochodzi z kościoła gotyckiego w Świerkach i pierwotnie nosił wezwanie świętego Bartłomieja. Posiada dwie kondygnacje. Podstawa pod ołtarz została wykonana z cegły i jest współczesna. W centralnej części jest umieszczony obraz świętego Józefa, namalowany w 1961 roku. obraz świętej Barbary namalowany olejem na płótnie w 1727 roku w stylu barokowym, umieszczony w zwieńczeniu ołtarza głównego. W centralnej części obrazu jest umieszczony wizerunek świętej Barbary, trzymającej swoje atrybuty: w prawej ręce miecz, w lewej kielich z hostią, ambona wykonana z drewna polichromowanego około 1720 roku w stylu barokowym. Przypisy
Kościół św. Karola Boromeusza w Radziądzu

Kościół św. Karola Boromeusza – zabytkowy, późnobarokowy kościół parafialny, zlokalizowany w Radziądzu (gmina Żmigród). Historia i architektura Murowany, jednonawowy kościół zbudowano w latach 1727–1735, prawdopodobnie według projektu Krzysztofa Hacknera lub Krzysztofa Tauscha. Inicjatorem powstania świątyni był feldmarszałek Melchior von Hatzfeldt - przeciwnik protestantów, wierny żołnierz cesarza i propagator rekatolizacji Śląska po wojnie trzydziestoletniej. Przywracanie katolicyzmu wprowadzał m.in. poprzez fundowanie nowych świątyń na terenie swoich włości. Jednocześnie propagował też styl barokowy na wysokim poziomie architektonicznym. Radziądzki kościół ma nietypowe dla Śląska rozwiązanie wnętrza (rzut prostokąta z wpisanymi czterema uzupełniającymi się formami owalnymi w znaczącym stopniu dynamizującymi wygląd wewnętrzny). Tego typu maniera mogła zostać zapożyczona od włoskiego architekta Guarino Guariniego z Turynu, a importować ją z Włoch na Śląsk mógł jeden z tutejszych architektów - Krzysztof Tausch. Wyposażenie wnętrza jest stosunkowo skromne, jednolite. W ołtarzu głównym obraz św. Karola Boromeusza. Obiekt remontowano w 1959. Cmentarz Przy kościele znajduje się cmentarz z nagrobkami sprzed 1945, na których znajdują się nazwiska o polskim brzmieniu (np. Marschalek, Nawroth). Galeria Przypisy
Kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej i św. Jana Chrzciciela w Bytowie

Kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej i św. Jana Chrzciciela w Bytowie – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w Bytowie, w województwie pomorskim. Należy do dekanatu Bytów diecezji pelplińskiej. Historia Kościół został wzniesiony w latach 1848-1854 według projektu Schindlera na wzór berlińskiego kościoła św. Mateusza. Do 1945 roku była to świątynia ewangelicka pod wezwaniem św. Elżbiety. Po zakończeniu II wojny światowej została przejęta przez katolików, których kościół został zniszczony przez żołnierzy sowieckich. Budowla została poświęcona w dniu 24 czerwca 1945 roku – wspomnienie św. Jana Chrzciciela, w związku z tym otrzymała dwa wezwania. Architektura i wyposażenie Jest to kościół halowy o trzech nawach. Od strony północnej do elewacji nawy środkowej jest dostawiona wysoka kwadratowa wieża zamknięta arkadową galeryjką. Trzon wieży jest ośmioboczny i zakończony stożkowym hełmem. W kościele znajdują się organy wykonane w 1907 roku oraz dwa dzwony odlane w latach 1820–1821, ufundowane przez króla Fryderyka Wilhelma III Pruskiego. Galeria Przypisy
Kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Iwaniskach

Kościół świętej Katarzyny Aleksandryjskiej w Iwaniskach – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w miejscowości Iwaniska, w województwie świętokrzyskim. Należy do dekanatu Opatów diecezji sandomierskiej. Historia Pierwotny kościół zbudowany z drewna w 1718 roku przez wojewodę sandomierskiego Władysława Morsztyna spłonął w 1898 roku. Budowa nowej murowanej świątyni została rozpoczęta w 1900 roku przez księdza M. Finakiewicza. Budowę dokończył w 1905 roku ksiądz Henryk Skowierzak. Budowla została konsekrowana w 1917 roku. W czasie II wojny światowej, w latach 1944–1945 kościół został ostrzelany (zniszczone zostały: elementy więźby dachowej oraz wieżyczka od strony północno-zachodniej). Zniszczenia zostały naprawione dzięki staraniom księdza Kazimierza Wiecheckiego. W latach 1971–1974 podczas urzędowania księdza Kazimierza Kasprzyka świątynia została wyremontowana. Prace polegały m.in. na: częściowej wymianie więźby dachowej, nakryciu budowli nową blachą ocynkowaną, założeniu nowych okien, usunięciu zmurszałych wewnętrznych tynków, założeniu nowej instalacji elektrycznej oraz odnowieniu polichromii – krakowski profesor Stanisław Jakubczyk wykonał mozaikę. Galeria Przypisy
Kościół św. Kazimierza i klasztor kapucynów w Nowym Mieście nad Pilicą

Kościół św. Kazimierza i klasztor kapucynów w Nowym Mieście nad Pilicą – kościół rektorski należący do diecezji łowickiej. Historia Klasztor został ufundowany przez wojewodę rawskiego Kazimierza Granowskiego. Nowa fundacja została zaproponowana zakonnikom w 1762 roku, na co wyraził zgodę w dniu 14 maja 1762 roku arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski, Władysław Aleksander Łubieński. W dniu 7 czerwca 1762 roku plac pod budowę został przekazany urzędowo przez fundatora. Świątynia była budowana w latach 1780-1786. Rozbiory Polski i wojny napoleońskie spowodowały, że kościół nie został w pełni ukończony (nie zostały wybudowane boczne kaplice), a jego konsekracja odbyła się dopiero w XIX wieku. Dokonał jej w dniu 1 września 1815 roku biskup Franciszek Remigiusz Zambrzycki, wiceadministrator diecezji warszawskiej. Świątynia reprezentuje styl baroku toskańskiego, o formach charakterystycznych dla budowli kapucynów. Dzięki staraniom prowincjała o. Beniamina Szymańskiego kościół został powiększony w latach 1837-1840 (zostały wtedy dobudowane kaplice z bocznymi ołtarzami), natomiast w latach 1875-1889 dzięki staraniom gwardiana o. Kajetana Tchórzyńskiego wzdłuż świątyni została dobudowana wąska kaplica. Obrazy w ołtarzach zostały namalowane przez Szymona Czechowicza i Franciszka Smuglewicza oraz ich uczniów. Wznoszenie budynków klasztornych zaczęto w 1762 roku, ale dopiero w 1788 roku ich budowa zakończyła się, natomiast w dniu 16 maja 1789 roku klasztor został kanonicznie erygowany. Sanktuarium bł. Honorata Koźmińskiego Najcenniejszym skarbem sanktuarium są relikwie bł. Honorata Koźmińskiego, zakonnika i patrona miasta, który przez wiele lat posługiwał w miejscowym klasztorze. Był twórcą konspiracyjnych form życia zakonnego w czasie zaborów oraz założycielem ponad 20 niehabitowych zgromadzeń. Relikwie błogosławionego spoczywają w bocznym ołtarzu kościoła. Przy sanktuarium działa muzeum poświęcone jego postaci, w którym zgromadzono dokumenty, zdjęcia i przedmioty osobiste. W kościele znajduje się także konfesjonał z 1867 roku, w którym bł. Honorat spowiadał wiernych. Galeria Przypisy Linki zewnętrzne Mieczysław Offmański: Dzieje klasztoru oo. Kapucynów w Nowem Mieście nad Pilicą (1917) w bibliotece Polona
Kościół św. Kazimierza w Kartuzach

Kościół świętego Kazimierza w Kartuzach – rzymskokatolicki kościół parafialny, wcześniej ewangelicki, znajdujący się w Kartuzach, w województwie pomorskim. Należy do dekanatu Kartuzy diecezji pelplińskiej. Świątynia została wzniesiona w latach 1885-1887 (względnie 1883) w stylu neogotyckim jako kościół ewangelicki. Kamień węgielny położył superintendent D. Taube w 1886 roku. Kamień ten zachował się do dziś i znajduje się w najniższej partii wieży od strony wschodniej. Budowlę wzniesiono z czerwonej cegły. Świątynia nakryta jest miedzianą blachą. Budowla posiada wieżę o wysokości 50 metrów z zegarem. Wysokie okna kościoła (10 ostrołukowych i 2 okrągłe) są ozdobione witrażami, przedstawiającymi głównie apostołów. Kościół posiada jedną nawę, jego wnętrze nakryte jest drewnianym stropem. W okresie II Rzeczypospolitej kościół był we władaniu parafii liczącej w 1937 roku 487 wiernych i należącej do Superintendentury Kartuzy Ewangelickiego Kościoła Unijnego. Ostatnim pastorem był Werner Müller. Od 1983 roku kościół pełni funkcję kościoła parafialnego. Przypisy
Kościół św. Kazimierza w Lesznie

Kościół św. Kazimierza w Lesznie – rzymskokatolicki kościół w Lesznie, znajdujący się przy al. Konstytucji 3 Maja 9a w południowo-wschodniej części miasta zwanej Przylesiem. Pełni funkcję świątyni parafialnej dla parafii o tym samym tytule. Historia budowy Powstanie kościoła w tej części Leszna związane było z rozwojem miasta w kierunku wschodnim zapoczątkowanym w połowie lat siedemdziesiątych dwudziestego wieku. W 1979 roku do parafii św. Jana Chrzciciela w Lesznie należało 24 tys. wiernych. W związku z tym podjęto decyzję o budowie tymczasowej kaplicy, a w przyszłości kościoła dla wiernych zamieszkujących południowo-wschodnią część miasta. W 1990 roku parafia otrzymała od miasta teren pod budowę kościoła. W czerwcu tego roku odprawiono na placu pierwszą mszę świętą. W pierwszej fazie budowy rozpoczęto prace nad powstaniem kaplicy i domu parafialnego. Ukończono je już w 1992 roku. Rok później 1 lipca 1993 roku erygowana została nowa parafia pw. św. Kazimierza, a jej pierwszym proboszczem został ks. Grzegorz Robaczyk. Prace budowlane nad właściwą świątynią parafialną zainicjowano w 1998 roku. W 2003 roku odprawiona została w kościele pierwsza msza święta. Od tego momentu aż do dziś (2014) trwają prace wykończeniowe oraz związane z wyposażeniem wnętrza. Bibliografia strona parafii
Kościół św. Kazimierza w Trzyniku

Kościół św. Kazimierza w Trzyniku – zabytkowy kościół w z I poł. XIX w. Jest kościołem filialnym należącym do parafii św. Stanisława Kostki w Siemyślu, dekanatu Gościno, diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej, metropolii szczecińsko-kamieńskiej, zlokalizowany w Trzyniku, w gminie Siemyśl, w powiecie kołobrzeskim, w województwie zachodniopomorskim. Historia Kościół murowany, z I połowy XIX w., zbudowany na planie ośmiokąta z wydzielonym prezbiterium zamkniętym trójbocznie. Dawniej świątynia była kaplicą pałacową. Zniszczony przez pożar 21 stycznia 1996. Odbudowany do 2008. Otoczenie Teren przykościelny wykorzystany był jako cmentarz (pierwotnie rodowy, później wiejski). Porośnięty starodrzewiem (m.in. lipy, dęby, świerki, pojedyncze buki i wiązy). Ulokowany jest tu głaz upamiętniający poległych w czasie I wojny światowej. Bibliografia Beata Zbonikowska: Trzynik Architektura. [dostęp 2014-06-08]. Linki zewnętrzne Informacja o parafii św. Stanisława Kostki w Siemyślu
Kościół św. Maksymiliana Marii Kolbego w Skarszewach

Kościół św. Maksymiliana Marii Kolbego w Skarszewach – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w Skarszewach, w województwie pomorskim, pierwotnie świątynia ewangelicka. Należy do dekanatu Skarszewy diecezji pelplińskiej. Historia Budowa świątyni przeznaczonej dla parafii ewangelickiej rozpoczęła się w 1879 roku. Prace budowlane zakończyły się w 1881 roku. Kościół został wybudowany w stylu neogotyckim z czerwonej cegły. W okresie II Rzeczypospolitej obiekt był we władaniu parafii należącej do superintendentury Tczew-Starogard Ewangelickiego Kościoła Unijnego i należał do niej do 1945 roku. Po zakończeniu II wojny światowej w kościele mieścił się magazyn zbożowy dla Państwowych Zakładów Zbożowych. W latach 1981–1987 zostały przeprowadzone prace remontowe w świątyni finansowane przez Państwowe Zakłady Zbożowe w Gdańsku. 15 września 1987 kościół został przejęty przez parafię rzymskokatolicką. Na przełomie grudnia 1987 i stycznia 1988 w świątyni założono instalację elektryczną, a od kwietnia do maja 1988 świątynia została zradiofonizowana. 28 sierpnia 1988 w kościele została odprawiona po raz pierwszy msza święta. Świątynię poświęcił biskup i nadał jej wezwanie św. Maksymiliana Marii Kolbego. 6 lipca 1990 w kościele została zamontowana droga krzyżowa z XIX wieku, pochodząca ze świątyni w Garczynie. W 1993 roku i w drugiej połowie lipca 1994 wymieniono blachę na dachu kościoła. 26 września 1994 świątynia wzbogaciła się o cztery witraże. 1 lipca 2011 dekretem biskupa pelplińskiego Jana Bernarda Szlagi została utworzona nowa parafia św. Maksymiliana Marii Kolbego i tym samym kościół poewangelicki stał się katolickim kościołem parafialnym. Przypisy
Kościół św. Marcina w Wodzisławiu

Kościół świętego Marcina w Wodzisławiu – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w mieście Wodzisław, w województwie świętokrzyskim. Należy do dekanatu wodzisławskiego diecezji kieleckiej. Historia Obecna murowana świątynia została ufundowana przez Samuela Lanckorońskiego, starostę małogoskiego i zbudowana w latach 1621-1644. Fakt ten potwierdza herb fundatora Zadora umieszczony nad portalem kruchty od południa. W 1664 roku budowla została konsekrowana przez biskupa Mikołaja Oborskiego. W 1746 roku kościół został zniszczony przez pożar. W 1751 został odbudowany dzięki staraniom księdza proboszcza Serwińskiego. W 1781 roku budowla po raz kolejny spłonęła. W 1787 roku została odbudowana dzięki funduszom Macieja Lanckorońskiego, wojewody bracławskiego. Zapewne z powodów finansowych świątynia nie została odbudowana w stylu włoskim. W 1910 roku dawna barokowa fasada zachodnia została oblicowana cegłą z inicjatywy proboszcza Bogumiła Bitnera. Kościół został wzniesiony w stylu barokowym. Posiada dwuprzęsłową nawę. Wnętrze Ołtarz główny oraz dwa boczne reprezentują styl klasycystyczny. Grupa Ukrzyżowania sprzed 1731 r. Ołtarz Matki Bożej Różańcowej z XVIII w. z najstarszym obrazem w kościele – XVII-wiecznym przedstawieniem Maryi na globie wśród obłoków. Ołtarz św. Marcina – na prawo od ołtarza głównego, z obrazem zakupionym w Wiedniu przez Kazimierza Lanckorońskiego. Ołtarz św. Peregryna (XVIII w.) wybudowano dla sprowadzonych przez Lanckorońskich z Rzymu relikwii Świętego, który wg legendy miał się zatrzymać w Wodzisławiu. organy z 1883 r. klasycystyczny nagrobek Antoniego Lanckorońskiego z I poł. XIX w. (kopia Antoniego Canovy) nagrobek Macieja Lanckorońskiego z II poł. XVIII w., z czarnego marmuru dębickiego Mauzoleum Lanckorońskich W kościele pochowano: Samuel Lanckoroński, fundatora kościoła Maciej Lanckoroński Antoni Lanckoroński Galeria zdjęć Przypisy
Kościół św. Marcina w Śnieciskach

Kościół św. Marcina w Śnieciskach – rzymskokatolicki kościół znajdujący się w Śnieciskach, w gminie Zaniemyśl, przy ul. Kościelnej 13. Pełni funkcję kościoła parafialnego dla wspólnoty parafialnej pod tym samym wezwaniem. Historia budowy Pierwszy kościół w Śnieciskach został zbudowany w XII lub XIII wieku, w czasie, kiedy Kapituła Gnieźnieńska fundowała parafię pw. św. Marcina. Pierwsza wzmianka o kościele pochodzi z 1416. Obecna świątynia powstała w 1767 roku. Proboszczem parafii był wówczas ks. Franciszek Brzeziński. Świątynia została poświęcona w 1793 roku przez bp. Franciszka Rydzyńskiego. Budowniczym kościoła był mistrz ciesielski Jan Ślumski. W 1855 przy kościele wzniesiono drewnianą dzwonnicę. Kościół był utrzymywany przez miejscowych mieszkańców oraz w 2/3 przez właścicieli majątku Śnieciska. W 1932 budynek został wpisany do rejestru zabytków ówczesnego województwa poznańskiego. Przypisy