Pałac w Bożkowie

Pałac w Bożkowie – zabytkowy pałac z XVI w. wzniesiony przez hrabiego von Magnisa we wsi Bożków w województwie dolnośląskim. Historia Od około 1520 roku majątek w Bożkowie znajdował się w posiadaniu rodziny von Raueck. Po wojnie czesko-palatynackiej posiadłość została skonfiskowana i oddana przybocznemu lekarzowi cesarza, Casparowi Jäschkemu von Eisenhut. Następnie przeszła w ręce jezuitów, od których wykupił ją Johann Georg von Götzen, który rozbudował zamek i w znacznym stopniu przyczynił się do budowy kościoła w jego obecnym kształcie. Po bezdzietnej śmierci ostatniego męskiego potomka tego rodu, hrabiego Johanna von Götzena, majątek przeszedł w 1780 w ręce syna jednej z jego sióstr, hrabiego Antona Aleksandra von Magnisa. Pałac w obecnym kształcie powstał w latach 1787–1791 z przebudowy wcześniejszej budowli z fundacji Aleksandra von Magnisa. Od strony północnej w 1800 roku założono park ze sztucznymi ruinami z płytami nagrobnymi z tarczami herbowymi z XVI i XVII w. oraz leśniczówkę. W 1813 na górze Grodziszcze zbudowano wieżę widokową. Ostatnia przebudowa pałacu nastąpiła po jego wielkim pożarze w 1870 roku za hrabiego Wilhelma von Magnisa. W 1871 przystąpiono do odbudowy pałacu. W 1930 przebudowano elewację na klasycystyczną. Po 1945 pałac przeszedł na własność skarbu państwa (a od 1999 starostwa). Przez wiele lat mieściły się w nim różne szkoły agrotechniczne: od grudnia 1951 Ośrodek Szkoleniowy Kierowników Gospodarstw Rolnych, od 1956 Technikum Rolnicze i szkoła ogrodnicza, w latach 1998–2002 funkcjonujące pod nazwą Zespołu Szkół Agrotechnicznych im. Batalionów Chłopskich. W 1973 roku przeprowadzono remont kapitalny pałacu, a w latach 1975–1979 przeprowadzono zabiegi konserwatorskie w pomieszczeniach pierwszego piętra. Decyzją wojewódzkiego konserwatora zabytków z dnia 14 maja 1981 r. obiekt został wpisany do rejestru zabytków. Pod koniec XX wieku obiekt popadł w ruinę. W 2005 starosta kłodzki sprzedał pałac spółce Fenelon Group za 2,5 mln PLN. W roku 2010 kupił go inwestor z Sobótki. Od roku 2013 wobec właściciela prowadzone były postępowania administracyjne z powodu nierealizowania nakazów konserwatora zabytków. W 2016 pałac został udostępniony do zwiedzania. W marcu 2026 uległa zawaleniu część dachu wraz z lukarną, od strony tylnej elewacji – prokuratura w Kłodzku zajmuje się tą sprawą jako zniszczeniem zabytku. Wśród gości, którzy odwiedzili pałac w Bożkowie, byli m.in. John Quincy Adams, późniejszy prezydent USA, oraz królowie Prus Fryderyk Wilhelm III Hohenzollern z małżonką Luizą i Fryderyk Wilhelm IV Hohenzollern. Architektura Zaczątkiem rezydencji w Bożkowie był późnorenesansowy dwór z lat ok. 1570–1625. Dwór ten został przebudowany w stylu barokowym w 1676 r. W latach 1787–1791 dokonano dalszej przebudowy, po której Pałac w Bożkowie zyskał barokowo–klasycystyczny charakter. W 1870 roku pałac prawie kompletnie spłonął i został odbudowany w stylu neorenesansowym. Wzniesiono wówczas wysoką wieżę i dwa skrzydła pałacowe. Przekształceniu uległa również barokowa część budowli. Założenie posiada trzy kondygnacje i zbudowane jest na planie wycinku koła, w układzie wielotraktowym. Budowla posiada wewnętrzne świetliki i kilka dachów dwuspadowych z lukarnami i facjatkami. W części środkowej głównego skrzydła zachowały się mury założenia barokowego. Obecnie wnętrza pałacu są w poważnej części zniszczone i zdewastowane. Park Po prawej stronie bramy na tyłach parku stoi postumentu, na którym umieszczona była prawdopodobnie rzeźba. Od frontu znajdują się herby Wilhelma von Magnisa (1828-1888) i jego żony Gabrieli Deym von Střítež (1839–1920). Na tyle głazu, przy ziemi, wyryty jest napis: Sr. Em. d. Card. Fürst Schwarzenberg Fürst Erzbischof v. Prag benedictit. (Poświęcił 11 lipca 1868 Jego Eminencja książę Schwarzenberg arcybiskup Pragi). Przy parku wznosi się późnobarokowy pawilon ogrodowy z około 1800 r., nakryty dachem mansardowym. Wykorzystanie jako plan filmowy Zdjęcia do filmu Dreszcze, Legenda, Brigitte Bardot cudowna, Ciemno, prawie noc, Władcy przygód. Stąd do Oblivio, Filiporaz dokumentu Europa z powietrza Sezon I odc.1 kręcone były w pałacu w Bożkowie oraz teledyski do piosenek „Asylum” Tiary Lu i „Cwany Lis” GrubSon, Me and That Man (feat. Dead Soul and Rob Caggiano) – Surrender, BeCeKa - Gryffindor. Na maj 2020 roku planowana jest premiera mini-serialu wojennego Der Überläufer, do której część zdjęć była realizowana w pałacu. Galeria Przypisy Bibliografia Romuald Łuczyński: Zamki, dwory i pałace w Sudetach. Legnica: Stowarzyszenie „Wspólnota Akademicka”, 2008, ISBN 978-83-89102-63-8. JózefJ. Pilch JózefJ., Leksykon zabytków architektury Dolnego Śląska, Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”, 2005, ISBN 83-213-4366-X, OCLC 69480077 . Waldemar Brygier, Tomasz Dudziak, Ziemia Kłodzka. Przewodnik, Wydawca: Rewasz, 2010, ISBN 978-83-89188-95-3, s. 103