NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny i św. Mikołaja w Oksie

Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny i świętego Mikołaja w Oksie – dawny zbór kalwiński, ufundowany zapewne w latach 60. XVI wieku przez Mikołaja Reja, a ukończony w 1570 przez jego syna - Andrzeja. Ks. Jan Wiśniewski oraz Katalog zabytków sztuki w Polsce podają jako datę wzniesienia zboru rok 1570, a za jego fundatora uznają Andrzeja Reja, który odziedziczył Oksę po śmierci ojca w 1569. Tadeusz Przypkowski, na podstawie dostępnych źródeł, próbował pogodzić obie informacje, że budowę zboru rozpoczął Mikołaj, a ukończył Andrzej Rej. Od końca XVI do 2 połowy XVII wieku zbór w Oksie był jednym z głównych ośrodków kalwinizmu małopolskiego, w którym wielokrotnie odbywały się synody protestanckie. W 1678 został przejęty przez cystersów jędrzejowskich i został filią parafii Konieczno. Według Józefa Łukaszewicza, po przejęciu zboru przez katolików, Rejowie wznieśli nowy drewniany zbór, który istniał do końca XVII wieku. W latach 1762–1763 dokonano gruntownej restauracji świątyni; wybudowano wówczas nową zakrystię z ołtarzem głównym. W czerwcu 1914 świątynia została konsekrowana pod wezwaniem św. Mikołaja przez biskupa Augustyna Łosińskiego. Kościół jest budowlą murowaną, wybudowany na planie krzyża greckiego, składa się z jednoprzęsłowych, prostokątnych ramion: nawy, kaplic bocznych i prezbiterium. W świątyni zachowała się ambona z czasów zboru kalwińskiego oraz marmurowe epitafia kalwińskie z XVII wieku: Andrzeja Reja (zm. 1601), Zygmunta Chomętowskiego (zm. 1607) i Jana Czarnieckiego (zm. 1658). Epitafia znajdowały się pierwotnie wewnątrz kościoła, jednak na początku XX wieku podczas restauracji świątyni, przeniesiono je i wmurowano na zewnątrz zakrystii. W późnobarokowym ołtarzu bocznym z XVIII wieku umieszczony jest obraz św. Mikołaja. Na fasadzie, nad głównym wejściem do kościoła umieszczony jest późnorenesansowy kartusz kamienny z herbem Rejów Oksza. Prawdopodobnie w świątyni jest pochowany ojciec literatury polskiej – Mikołaj Rej. Przypisy Bibliografia Katalog zabytków sztuki w Polsce, tom III, Województwo kieleckie, zeszyt 3, Powiat jędrzejowski, Warszawa 1957. Robert P. Płaski, Zabytki reformacji w województwie świętokrzyskim, [w:] Na włoszczowskich drogach historii. Materiały z sesji naukowych odbytych w Gruszczynie, Ludyni, Olesznie, Włoszczowie poświęconych dziejom powiatu włoszczowskiego, pod red. D. Kaliny, G. Dąbrowskiego, Włoszczowa - Krasocin 2012. Tadeusz Przypkowski, Zabytki reformacji w Kielecczyźnie, [w:] Studia renesansowe, tom I, pod red. Michała Walickiego, Ossolineum 1956. Jan Wiśniewski, Historyczny opis kościołów, miast, zabytków i pamiątek w jędrzejowskim, Mariówka 1930. Zabytki architektury i budownictwa w Polsce, tom 15, Województwo kieleckie, Warszawa 1995.
Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Chmielniku

Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Chmielniku – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w mieście Chmielnik w województwie świętokrzyskim. Należy do dekanatu chmielnickiego diecezji kieleckiej. Historia Obecna świątynia została wzniesiona w latach 1730-1783 przez Jerzego Ożarowskiego, oboźnego koronnego, a następnie przez właścicieli Chmielnika, Andrzeja Moszczyńskiego, wojewodę inowrocławskiego i jego małżonkę Elżbietę z Przebędowskich Moszczyńską. Budynek znajduje się na miejscu dawnego zboru kalwińskiego (wybudowanego w 1660 roku) i przekazanego katolikom w 1689 roku. W 1783 roku kościół został konsekrowany przez sufragana sandomierskiego, biskupa Wojciecha Boxę Radoszewskiego. Architektura i wyposażenie Fasada budowli posiada trójkątny szczyt w kształcie attyki, na której umieszczony jest monogram Chrystusa Pana. kościół posiada jedną nawę. Nawa składająca się z trzech przęseł, przedzielona jest przez filary przy ścianach i parzyste pilastry. Między filarami znajdują się wnęki mieszczące sześć ołtarzy. Ołtarz główny znajduje się w absydzie i został wykonany z drewna, wykonano go w XVIII wieku. Podzielony jest na dwie kondygnacje. W dolnej znajdują się 4 kolumny, w górnej – dwie. W ołtarzu znajduje się obraz Maryi Niepokalanej stojącej na księżycu, wykonany w 1736 roku. Z jego lewej i prawej strony znajdują się rzeźby świętych Apostołów Piotra i Pawła Przypisy
Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Górze Kalwarii

Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Górze Kalwarii – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu czerskiego archidiecezji warszawskiej. Historia świątyni Murowana świątynia została ufundowana w 1756 roku przez Franciszka Bielińskiego i wzniesiona w stylu barokowym dla zakonu bernardynów. Kościół został wzniesiony na miejscu drewnianej budowli zniszczonej przez huragan lub pożar. Świątynia została zaprojektowana przez polskiego architekta włoskiego pochodzenia Jakuba Fontanę. W 1864 roku klasztor bernardynów, istniejący przy kościele, został skasowany przez władze carskie, za uczestnictwo zakonników w powstaniu styczniowym. W 1897 roku świątynia zostaje mianowana kościołem parafialnym pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny. W dniu 8 kwietnia 1952 roku kościół i parafia zostaje przekazana księżom marianom. Zabytki świątyni Na frontonie kościoła jest umieszczona tablica z napisem "Vota mea" wmurowana na pamiątkę odrestaurowania budowli w 1848 roku. Wnętrze posiada architekturę i wyposażenie w stylu barokowym, pochodzące z II połowy XVIII stulecia. Na gzymsach i rogach ołtarzy są umieszczone aniołki. Chrzcielnica pochodzi z XVIII stulecia. Cztery ołtarze boczne posiadają obrazy namalowane przez Szymona Czechowicza przedstawiające: scenę Ofiarowania Chrystusa w Świątyni Jerozolimskiej, św. Rodzinę, św. Franciszka z Asyżu i św. Antoniego Padewskiego. Stacje Drogi Krzyżowej, wykonane w stylu barokowym są umieszczone na filarach świątyni. Ołtarz główny posiada cudowny obraz Matki Bożej oraz posągi świętych Piotra i Pawła. Sarkofag wykonany z czarnego marmuru mieści relikwie św. Waleriana, sprowadzone przez biskupa Stefana Wierzbowskiego do Góry Kalwarii w 1683 roku. W zakrystii znajdują się meble intarsjowane z XVIII stulecia oraz kopie portretów. Za ołtarzem głównym umieszczony jest kapitularz. Obraz Matki Bożej z Guadelupe został namalowany w XVII stuleciu i reprezentuje szkołę hiszpańską. Kinematografia W kościele kręcono sceny do filmu Drogówka w reżyserii Wojciecha Smarzowskiego (2012). Przypisy
Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Markach

Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Markach – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu zielonkowskiego diecezji warszawsko-praskiej. Historia Miejscowość Marki rozwinęła się dzięki cegielniom i dużej fabryce braci Briggs, założonej w latach 1883–1884 przez angielskich przemysłowców Edwarda i Johna Briggsów. Wraz z rozwojem przemysłu i wzrostem liczby mieszkańców pojawiła się potrzeba budowy kościoła. Inicjatorami przedsięwzięcia byli ks. Jakub Dąbrowski oraz bracia Briggsowie, którzy mimo wyznania ewangelickiego wsparli budowę finansowo. Pozwolenie na budowę uzyskano w 1899 roku. Świątynia została zaprojektowana przez architekta Jana Hinza w stylu "gotycko-nadwiślańskim". W dniu 3 maja 1899 roku został wmurowany kamień węgielny. Budowa ścian zewnętrznych trwała 3 miesiące i w grudniu 1899 roku zostały poświęcone mury. Budowa wieży została zakończona w 1903 roku. W 1904 roku kościół konsekrował kardynał Aleksander Kakowski. Świątynia została wzniesiona dzięki staraniom księdza Jakuba Dąbrowskiego, któremu pomógł prezes Komitetu Budowy, Franciszek Małachowski. Początkowo marecki kościół był rektoratem. Dopiero, w dniu 20 października 1917 roku została utworzona samodzielna parafia św. Izydora przez wspomnianego wyżej kardynała Aleksandra Kakowskiego. W dniu 8 września 1944 roku wojska hitlerowskie wysadziły wieżę. Jej odbudowę zakończono w 1961 roku. W 1959 roku, w lewym bocznym ołtarzu została umieszczona kopia cudownego wizerunku Matki Bożej Częstochowskiej, przywieziona przez parafian z Jasnej Góry. W 1967 roku w oknach zostały umieszczone witraże wykonane przez pracownię Jerzego Olszewskiego i zaprojektowane przez Halinę Cieślińską-Brzeską. W latach 70. XX wieku zostały zdjęte dachówki i dach świątyni został pokryty blachą miedzianą. Architektura Jest to świątynia trzynawowa, oparta na ośmiu kolumnach, wybudowana z cegły na planie krzyża. Jej wymiary to: wysokość wieży - 44 metry, długość - 46 metrów, szerokość - 20 metrów, wysokość wnętrza od 8 do 12 metrów. Galeria Przypisy
Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Pruszkowie

Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Pruszkowie – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu pruszkowskiego archidiecezji warszawskiej. Znajduje się w dzielnicy Żbików. Historia Obecna świątynia została wzniesiona na miejscu starszego kościoła pochodzącego z XV wieku (pozostały z niego jedynie fragmenty fundamentów). Kościół zaprojektował architekt Henryk Julian Gay w stylu neogotyckim. Budowa trwała w latach 1906-1914, podczas urzędowania księdza proboszcza Józefa Szczuckiego. W październiku 1914 roku wieża oraz dach kościoła zostały uszkodzone ogniem artyleryjskim, w czasie walk niemiecko-rosyjskich (bitwa o Pruszków). Odbudowę przeprowadzono w latach 1915-1922. W dwudziestoleciu międzywojennym były prowadzone prace przy wykończeniu wnętrza kościoła. Nie zostały ukończone, bo przerwała je II wojna światowa. Podczas jej trwania w wieży mieścił się magazyn broni Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej. W latach 80. XX wieku wieża kościelna została uszkodzona przez wichurę. Odbudowano ją w latach 90. XX wieku. Wyposażenie Z dawnej średniowiecznej świątyni pochodzi drewniany ołtarz z posągami św. Andrzeja i św. Małgorzaty, rzeźbami aniołów z rozpostartymi skrzydłami, a także obraz św. Rocha, pod którym jest umieszczony będący kopią obrazu czczonego w kościele Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Józefa Oblubieńca w Warszawie obraz Matki Bożej Dobrej Śmierci. Obraz ten otoczony jest szczególną czcią wiernych. Przypisy
Lachówiec

Lachówiec (prononciation : [laˈxuvjɛt͡s]) est un village polonais de la gmina de Baboszewo dans le powiat de Płońsk de la voïvodie de Mazovie dans le centre-est de la Pologne. Histoire De 1975 à 1998, le village appartenait administrativement à la voïvodie de Ciechanów. Références Portail de la Pologne
Lachówiec

Lachówiec – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Baboszewo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego. Obok miejscowości przepływa rzeczka Raciążnica, która tutaj przyjmuje też swój dopływ o nazwie Rokitnica Najstarsze informacje dotyczące obszarów Lachówca w rejonie rzeki Raciążnicy (w 1244 r. zwanej Szkwą) związane są z posiadłością Dobisława dziedzica z Rzewina (herbu Prawdzic) sędzi płockiego, starosty, który w 1415 roku kupuje część ziem w Grochowarsku (obecnie Kiełki). W 1435 roku majątkiem dysponują dzieci Dobislawa i Mikołaj Lach z Kinik dziedzic w Rzewinie. W 1475 roku majątek jest w posiadaniu Jana Lacha i Adama Wilkanowskiego, którzy dzielą go między sobą. Prawdopodobnie fakt ten jest źródłem nazwy Lachówiec (Lachowiec, Lachuwiec). W roku 1578 część obszaru Grochowarsk należąca do parafii Drozdowo była własnością Wilkanowskich, działy zaś szlachty zagrodowej (bez kmieci) obejmowały rejony Wnuki i Kiełki należące do parafii Baboszewo. Nazwę Lachowiec wymieniono w, gdzie czytamy: w skład dóbr (Rzewin przed 1874 r.) wchodziły wieś Rzewin, wieś Kiełki, wieś Lachowiec. Przypisy Linki zewnętrzne Lachowiec 1(1), [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. V: Kutowa Wola – Malczyce, Warszawa 1884, s. 57 .
Ляхувець

Ляхувець (пол. Lachówiec) — село в Польщі, у гміні Бабошево Плонського повіту Мазовецького воєводства. Населення — 55 осіб (2011). У 1975-1998 роках село належало до Цехановського воєводства. Демографія Демографічна структура станом на 31 березня 2011 року: Примітки .
Cerkiew Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny w Ostrowiu Północnym

Cerkiew pod wezwaniem Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy – prawosławna cerkiew parafialna w Ostrowiu Północnym. Należy do dekanatu Sokółka diecezji białostocko-gdańskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. Opis Cerkiew wzniesiono w latach 1949–1952. Konsekracji świątyni dokonał 14 sierpnia 1952 arcybiskup białostocki i gdański Tymoteusz (późniejszy metropolita). Świątynia jest budowlą murowaną. Wewnątrz znajduje się złocony ikonostas, a wszystkie ściany wewnętrzne ozdabiają polichromie. Na początku XXI w. cerkiew została gruntownie wyremontowana, a w 2021 r. otrzymała komplet czterech nowych dzwonów. Świątynię (wraz z przycerkiewnym cmentarzem i kamiennym ogrodzeniem) wpisano 28 grudnia 2016 r. do rejestru zabytków pod nr A-603. Głównym świętem cerkiewnym jest uroczystość Zaśnięcia Bogurodzicy, obchodzona 28 sierpnia (15 sierpnia według starego stylu). Uwagi Przypisy Linki zewnętrzne Anna Radziukiewicz – Cerkiew pełna światła. „Przegląd Prawosławny”, nr 10 (208), październik 2002
Cerkiew Świętego Ducha w Kijowcu

Cerkiew pod wezwaniem Świętego Ducha – prawosławna cerkiew parafialna w Kijowcu. Należy do dekanatu Biała Podlaska diecezji lubelsko-chełmskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. Świątynia znajduje się na cmentarzu parafialnym. Obecna cerkiew w Kijowcu jest czwartą, jakie istniały we wsi w XX wieku. W początkach ubiegłego stulecia w miejscowości znajdowała się okazała murowana cerkiew, która została uszkodzona w czasie I wojny światowej i następnie rozebrana (1921). W 1936 wzniesiono drewnianą świątynię, zniszczoną już po 2 latach, w czasie akcji polonizacyjno-rewindykacyjnej. Na kolejną cerkiew zaadaptowano dom mieszkalny – świątynia ta została porzucona w 1947 (wskutek wysiedlenia ludności w ramach Akcji „Wisła”) i w 1954 rozebrana. Po powrocie części wysiedleńców zaczęto odprawiać nabożeństwa prawosławne w prywatnym domu (posługę niósł ksiądz z Białej Podlaskiej). W związku z dalszymi powrotami prawosławnych powierzchnia użytkowanego obiektu stała się zbyt mała, dlatego też w latach 70. XX w. podjęto decyzję o budowie wolnostojącej, murowanej cerkwi na cmentarzu (który – jako jedyne miejsce we wsi – nadal pozostawał własnością Kościoła Prawosławnego). Dzięki dużej ofiarności parafian i wsparciu finansowemu Michała Kostiuczuka z Kanady, w latach 1982–1984 świątynia została zbudowana. Poświęcenie cerkwi miało miejsce w 1987. Galeria Linki zewnętrzne Над Бугом і Нарвою – Jerzy Hawryluk: Jak feniks z popiołów... Kijowiec [online], nadbuhom.pl [zarchiwizowane z adresu 2014-09-04] . Moje Podlasie – Kijowiec
Cerkiew św. Jerzego w Jurowlanach

Cerkiew pod wezwaniem św. Jerzego – prawosławna cerkiew parafialna w Jurowlanach. Należy do dekanatu Sokółka diecezji białostocko-gdańskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego. Opis Wzniesiona w latach 1869–1870 (z funduszy pozostawionych przez Michaiła Murawjowa), na miejscu dawnej parafialnej świątyni prawosławnej, następnie unickiej i po soborze połockim 1839 r. ponownie prawosławnej. Budowla murowana, z kamienia i cegły. Cerkiew została wpisana do rejestru zabytków 7 lutego 2001 pod nr A-20. Zobacz też Kaplica Świętych Męczenników Borysa i Gleba w Jurowlanach Przypisy Linki zewnętrzne Serwis powiatu sokólskiego – W Jurowlanach dwie cerkwie
Cmentarz wojenny nr 324 – Wola Batorska

Cmentarz wojenny nr 324 – Wola Batorska – austriacki cmentarz wojenny z okresu I wojny światowej wybudowany przez Oddział Grobów Wojennych C. i K. Komendantury Wojskowej w Krakowie na terenie jego okręgu IX Bochnia. Znajduje się w Woli Batorskiej w powiecie wielickim, w gminie Niepołomice województwa małopolskiego. Niewielka nekropolia znajduje się w centrum miejscowości, około 500 metrów na południe od drogi wojewódzkiej nr 964, na łące obok bazy SKR. Powstała na planie litery T. Ogrodzona jest betonowymi słupkami połączonymi łańcuchami. Jako element ogrodzenia, po północnej stronie, znajduje się pomnik w formie stojącego na wysokim betonowym postumencie, także betonowego, krzyża na którym zamontowano żeliwny austriacki krzyż z mieczy z datą 1914. Przed pomnikiem rząd dziesięciu metalowych, kutych krzyży na niewielkich postumentach. Na cmentarzu brak tabliczek imiennych i inskrypcji. Naprzeciwko pomnika posadzono czarną olszę. Pochowano na nim 13 żołnierzy austriackich poległych w okresie październik–listopad 1914 r. Projektował nekropolię Franz Stark. Przypisy Bibliografia Oktawian Duda Cmentarze I Wojny Światowej w Galicji Zachodniej 1914-1918, Ośrodek Ochrony Zabytkowego Krajobrazu, Warszawa 1995, ISBN 83-85548-33-5 Roman Frodyma Galicyjskie Cmentarze wojenne t. III Brzesko-Bochnia-Limanowa (Okręgi VIII-XI), Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, Pruszków 1998, ISBN 83-85557-52-0 Linki zewnętrzne Cmentarze wojenne I wojny światowej. [dostęp 2014-08-09]. Stowarzyszenie Crux Galiciae. [dostęp 2014-08-09]. Metryka cmentarza
Dworzec autobusowy Śródka

Dworzec autobusowy Śródka – zlokalizowany przy rondzie Śródka w Poznaniu węzeł przesiadkowy miejskiej i podmiejskiej komunikacji autobusowej. Historia Miasto Poznań wynegocjowało z koncernem Esso, że dworzec autobusowy zostanie wybudowany wraz ze stacją paliw, z funduszy tej firmy. Budynek dworca, zadaszone perony oraz stacja paliw zostały ukończone w 1993 roku i oddane do użytku 20 kwietnia. Zabudowa powierzchnia działki: 10 523 m² plac manewrowy, jezdnie i chodniki: 9 287 m² zieleń: 600 m² budynek dworca: 348,6 m² powierzchnia użytkowa: 238 m² kubatura: 1 220 m³ stalowa 5-przęsłowa konstrukcja zadaszenia peronów: 1 682 m² powierzchnia użytkowa: 1 248 m² kubatura: 6 614 m³ wysokość do dachu: 5 m Dane adresowe ul. Jana Pawła II 4,60-995 Poznań Linie autobusowe Poza wymienionymi poniżej liniami, swoje przystanki przelotowe na dworcu posiadają również linie nocne nr: 213, 223, 227. Na dworcu tym rozpoczynają także swój bieg linie obsługiwane przez SPK Swarzędz: 400 (nocna; Rondo Śródka 🡘 Osiedle Raczyńskiego), 401 (Rondo Śródka 🡘 Osiedle Kościuszkowców), 405 (Rondo Śródka 🡘 Swarzędz Rynek), 406 (Rondo Śródka 🡘 Centrum handlowe Jasin (ETC)), 407 (Rondo Śródka 🡘 Rabowicka VW) oraz 412 (Rondo Śródka 🡘 Swarzędz Węzeł Przesiadkowy). Poniższy spis linii opracowano według stanu na dzień 22 listopada 2025 r. dla dziennych i podmiejskich oraz na dzień 19 listopada 2025 r. dla nocnych. Zobacz też ZTM Poznań Autobusy miejskie w Poznaniu Cybina – rzeka wypływająca z północnego przepustu Śluzy Cybińskiej bezpośrednio przy dworcu Uwagi Przypisy Linki zewnętrzne Rozmieszczenie przystanków komunikacji miejskiej: Rondo Śródka [online], Zarząd Transportu Miejskiego w Poznaniu [dostęp 2025-12-02] .
Huta Szkła Gospodarczego „Ząbkowice”

Huta Szkła Gospodarczego „Ząbkowice” (HSG „Ząbkowice”) – huta szkła użytkowego działająca w latach 1884–2002 w Ząbkowicach (od 1977 dzielnicy Dąbrowy Górniczej). Huta powstała w 1884 roku jako Ząbkowicka Fabryka Szkła. Jej założycielem był Józef Schreiber. W 1896 przedsiębiorstwo przekształcono w spółkę akcyjną pod nazwą Towarzystwo Akcyjne Ząbkowickiej Fabryki Szkła w Ząbkowicach, do której przystąpili: Paul Star, Arnold Feigl, Max Gurewicz i Wacław Hajek. Do 1902 roku huta wytwarzała wyłącznie szkło dmuchane, później rozpoczęła produkcję wyrobów ze szkła prasowanego. Produktami huty była galanteria szklana oraz szkło do lamp naftowych i gazowych. Od 1928 roku Towarzystwo Akcyjne Ząbkowickiej Fabryki Szkła w Ząbkowicach przystąpiło do warszawskiej spółki "Verpol" Sp. z o.o. Z powodu kryzysu w 1935 huta wstrzymała produkcję. Ponowne jej uruchomienie miało miejsce podczas II wojny światowej, a jej wyroby przeznaczone były wyłącznie na cele wojskowe. Po zakończeniu działań wojennych na tych terenach produkcja w zakładzie ruszyła w marcu 1945 roku. Do 1949 roku zakład pozostawał pod Tymczasowym Zarządem Państwowym, wówczas to został przekształcony w przedsiębiorstwo państwowe. Od 1959 roku zakład funkcjonował jako Ząbkowicka Huta Szkła Gospodarczego - Przedsiębiorstwo Państwowe Wyodrębnione, podległe Centralnemu Zarządowi Przemysłu Szklarskiego i Ceramicznego. W rok później nazwa ta została zmieniona na Hutę Szkła Gospodarczego Ząbkowice. Głównym asortymentem zakładu były produkty ze szkła ołowiowego, zwane potoczne "kryształami". W 1995 roku zatrudniała 300 osób. W 2002 w oparciu o majątek Huty Szkła Gospodarczego powstała Huta Szkła Artystycznego "Ząbkowice" S.A. W dwa lata później spółka została postawiono w stan likwidacji. Kolejnym podmiotem, działającym w tym miejscu oraz branży jest spółka Crystallite Huta Szkła Sp. z o.o., zarejestrowana w 2004 roku. W dobie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej projektantami wyrobów Ząbkowickiej Huty Szkła Gospodarczego byli m.in. Jan Sylwester Drost (od 1960) i Eryka Trzewik-Drost (od 1966). Aktualnie na terenie dawnej huty mają również swoje siedziby firmy, działające w branżach: przemysłowej i spożywczej. Wiele z zabudowań zakładu popadło w ruinę. Przypisy Bibliografia Huta Szkła Gospodarczego "Ząbkowice". www.dabrowa.pl. [dostęp 2014-05-27]. (pol.). Dąbrowa Huta Szkła Gospodarczego: upadek totalny. dabrowagornicza.naszemiasto.pl, 2013-10-02. [dostęp 2014-05-27]. (pol.).
Gradovna v Radlinu

Gradovna v Radlinu (polsky Tężnia w Radlinie) je léčebný a rekreační volně přístupný objekt v Radlinu v okrese Wodzisław ve Slezském vojvodství. Jde o první gradovnu postavenou v průmyslové části polského Slezska. Byla vybudována v roce 2014. Další informace Dřevěná stavba je 8,2 m vysoká, 3,95 m široká a 24 m dlouhá. Gradovna nabízí inhalace solanky (roztokem vody a soli s jódem). Solanka byla nebo je dodávána ze Záblatí (Zabłocie) v okrese Těšín, Ciechocinku v okrese Aleksandrów nebo Dubovec (Dębowiec) v okrese Těšín. V roce 2016 gradovna v Radlinu získala vyznamenání v soutěži o nejlepší veřejný prostor Slezského vojvodství. V roce 2017 bylo místo rozšířeno o brouzdaliště pro vodoléčebnou metodu Sebastiana Kneippa. V místě se také nachází odpočinková zóna, kde je malý park s lavičkami a rybníkem. Galerie Reference Externí odkazy Obrázky, zvuky či videa k tématu Gradovna v Radlinu na Wikimedia Commons Oficiální stránky gradovny (polsky)
Tężnia w Radlinie

Tężnia solankowa w Radlinie – obiekt leczniczy w Radlinie, złożony z pawilonu drewnianego o wysokości 7 metrów i długości 21 metrów. Wybudowany w 2014 roku, zaprojektowany przez architekta Jerzego Stożka. Pierwszy tego typu obiekt w przemysłowej części Górnego Śląska. Umożliwia korzystanie z inhalacji aerozolem solankowym na świeżym powietrzu. Tężnia jest położona w północnej części miasta przy granicy z Rybnikiem. W 2016 roku obiekt został wyróżniony w konkursie „Najlepsza Przestrzeń Publiczna Województwa Śląskiego”. W 2017 roku tężnia w Radlinie została wzbogacona o inny obiekt leczniczy – brodzik do hydroterapii metodą ks. dr. Sebastiana Kneippa. Solanka Solanka do tężni w Radlinie sprowadzana jest z zewnątrz. W roku rozpoczęcia działalności korzystano z solanki dostarczanej z Zabłocia, zaś w latach następnych wykorzystywano solankę z Ciechocinka uzupełniając ją m.in. o solankę z Dębowca, jak również Ustronia. Zobacz też Tężnia Przypisy Linki zewnętrzne Tężnia w Radlinie – strona oficjalna
Kościół Matki Bożej Szkaplerznej w Tarnówku

Kościół pw. Matki Bożej Szkaplerznej – neogotycki katolicki kościół filialny znajdujący się w Tarnówku w gminie Połajewo. Należy do parafii w Boruszynie. Kościół został wzniesiony w latach 1907-1909 (konsekracja 21 grudnia 1909) jako świątynia ewangelicka. W okresie II Rzeczypospolitej był we władaniu parafii należącej do superintendentury Oborniki-Chodzież Ewangelickiego Kościoła Unijnego. Obiekt jest zlokalizowany na północno-wschodnim skraju wsi. Tworzy zwarty kompleks z dawną pastorówką. Obiekt wzorowano na kościele z Jabłonowa Pomorskiego. Oba nawiązują stylowo do XIV-wiecznych świątyń z terenu Ziemi Dobrzyńskiej, co było związane z zaleceniami budowlanymi władz pruskich. Okupanci nazistowscy zamknęli świątynię, a po II wojnie światowej przekazano ją parafii boruszyńskiej. Obiekt wzniesiony z cegieł palonych. Dach pokryty dachówką ceramiczną. Szczyty zachodni i z kruchtą dekorowane wąskimi otynkowanymi blendami i sterczynami. Wyposażenie to m.in. organy z trzema polami piszczałkowymi zwieńczone krenelażem, a także żyrandol neoromański. Galeria Przypisy