NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Mikołaja w Gieczu

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Mikołaja w Gieczu – jeden z dwóch kościołów rzymskokatolickich we wsi Giecz, w powiecie średzkim. Należy do dekanatu kostrzyńskiego. Świątynia mieści się na dawnym podgrodziu. Jest to budowla romańska z XII wieku. Mur ma grubość 110 centymetrów i jest oblicowany kostką granitową, na narożnikach kostką z piaskowca. Na licowaniu istnieją ślady ostrzenia i liczne nacięcia twardym, ostrym narzędziem. Podczas restauracji kościoła w 1951 roku i w latach następnych odkryto ślady świątyni z czasów przedromańskich, zniszczonej najazdem czeskim w 1039 roku i romańską mensę ołtarzową o wymiarach 150x116x130 cm, zbudowaną z siedmiu warstw ciosów kamiennych. We wnętrzu kościoła znajduje się późnogotycka kropielnica z piaskowca w formie kielicha liturgicznego i późnogotycka drewniana figura Madonny z Dzieciątkiem. Przypisy Bibliografia Franciszek Jaśkowiak: Województwo poznańskie. Przewodnik. Warszawa: Wydawnictwo "Sport i Turystyka", 1967, s. 77-78. (pol.).
Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Stanisława Biskupa Męczennika we Wrześni

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Stanisława Biskupa Męczennika we Wrześni (fara wrzesińska) – zabytkowy rzymskokatolicki kościół parafialny we Wrześni, w powiecie wrzesińskim, w województwie wielkopolskim. Zlokalizowany jest w centrum miasta, między ulicą Kościelną, Rzeczną i Jana Pawła II. Architektura Świątynię zbudowano w XV wieku w stylu gotyckim, w formie bazyliki o trzech nawach. Przebudowa korpusu do formy pseudobazylikowej oraz wzniesienie obecnego prezbiterium miały miejsce w XVI wieku. Wieżę dobudowano w drugiej fazie rozbudowy świątyni. W 1629 kościół został uszkodzony przez pożar. Kościół został spalony częściowo podczas Potopu szwedzkiego w 1655 w wyniku czego runęła ściana północna nawy głównej, odbudowana w 1672. Konsekrowany ponownie w 1680. W 1709 świątynię złupiły wojska szwedzkie. W 1772 zawaliły się sklepienia naw bocznych. Z inicjatywy kolatora Marcelego Ponińskiego odbudowę przeprowadził w 1792 Jan Binder z Kórnika. Obniżono wtedy między innymi nawy boczne i dach nad nawą główną o półtora metra. Zamurowano okno za ołtarzem głównym oraz podwyższono znacznie ławy okienne. Obniżono także wieżę. W latach 1881–1887 przeprowadzono przebudowę kościoła wg projektu architekta Zygmunta Gorgolewskiego, zmieniając głównie detale i dekorację. Na środku zewnętrznej ściany prezbiterium kościoła wisi drewniana rzeźba Chrystusa ufundowana w 1923 roku przez Helenę i Edwarda Mycielskich. Autorem jest Jakub Juszczyk z Żegociny. Odsłonięcie krzyża odbyło się 1 listopada 1923 roku. Wnętrze Ołtarz główny późnorenesansowy, drewniany o bogatej dekoracji snycerskiej, około 1640, z obrazem Wniebowzięcia Matki Bożej z postacią fundatora księdza Bielawskiego (1641). W zakończeniu ołtarza obraz Koronacja Matki Bożej z około 1640. W szkarpach wieży wmurowane dwie stare chrzcielnice. W nawach bocznych sklepienia krzyżowe z 1792, w nawie głównej i prezbiterium strop drewniany kasetonowy z 1881. W prezbiterium malowidła ścienne ze scenami z historii Polski pędzla J. Lewickiego, z końca XIX wieku. W kruchcie z gotyckim sklepieniem żebrowym pod wieżą znajduje się witraż, poświęcony pamięci Dzieci wrzesińskich, w wykonaniu Mariana Turwida, poety i plastyka. W nawie południowej obraz Świętej Rozalii, warsztat wielkopolski, połowa XVII wieku. W kaplicy cztery portrety trumienne na blasze właścicieli miasta: Aleksandra Ponińskiego (zmarłego w 1633), Adriana Ponińskiego, miecznika poznańskiego (zmarłego w 1678), regimentarza konfederacji tarnogrodzkiej Chryzostoma Gniazdowskiego (zmarłego w 1732) i jego małżonki Barbary z Olewińskich (zmarłej w 1724). Bibliografia Witold Miedziak, Gotycka architektura kościoła farnego pw. Wniebowzięcia NMP i św. Stanisława BM we Wrześni, [w:] Annales UMCS, Artes, Vol. XIV, 1, (2016), s. 25-48. J. Kowalski, Gotyk wielkopolski, Poznań 2010, s. 261–293. Franciszek Jaśkowiak: Województwo poznańskie. Przewodnik. Warszawa: Wydawnictwo "Sport i Turystyka", 1967. Regionwielkopolska.pl Przypisy
Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny oraz św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Lwówku

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny oraz św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Lwówku znajduje się w pobliżu rynku, przy ul. Pniewskiej. Kościół został wybudowany w II poł. XV w. i ulegał kilkukrotnym przebudowom. Na początku XVI wieku z fundacji Ostrorogów konstrukcję drewnianą zastąpiono murowaną. Z zewnątrz i wewnątrz świątynia reprezentuje styl gotycki. Kościół wieńczą dwie wieże. Mniejsza z nich, nad prezbiterium, po remoncie w 1776 kryta gontem, druga na pewno istniała przed 1636, gdy została uszkodzona wskutek pożaru (później znowu w 1696 i 1783). Kościół jest orientowany, halowy, czteronawowy (z krótszą nawą północną) oraz z obszerną kruchtą od południa. Kryty sklepieniami: krzyżowym w nawie głównej i prezbiterium oraz gwiaździstym w nawach bocznych, kruchcie, kaplicy i zakrystii. Wyposażenie wnętrza późnobarokowe z XVIII w. Zachowały się jedynie pojedyncze elementy z czasu wzniesienia świątyni. W ołtarzu głównym obraz Wniebowzięcia NMP (Władysław Simon, 1860). Polichromie we wnętrzu pędzla Henryka Nositza-Jackowskiego pochodzą z roku 1929. Na zewnątrz, przy południowej kruchcie kamienna rzeźba MB Niepokalanej (1880-1890). Nieco na pn. od kościoła znajduje się kaplica św. Józefa (osobny budynek), murowana z żółtej cegły, częściowo otynkowana. Jest to dawna kaplica grobowa Tyszkiewiczów. Kaplica ma formę architektoniczną (miniaturowej) trzynawowej bazyliki wczesnochrześcijańskiej. Kościół został odnowiony w latach 1982-1983. W otoczeniu rosną pomnikowe lipy. Przypisy
Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Bobolicach

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Bobolicach – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu Bobolice, diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej, metropolii szczecińsko-kamieńskiej, zlokalizowany w Bobolicach, w powiecie koszalińskim, w województwie zachodniopomorskim Historia Istniejąca obecnie świątynia, wzniesiona została w latach 1882-1886 na miej­scu wcześniejszej budowli, która była pod wezwaniem świętego Jana Chrzciciela. Jej budowa była zamierzona już podczas lokacji miasta, w 1340 roku. Wtedy to biskupi kamieńscy otrzymali prawo patronatu nad miejskim kościołem parafialnym. Budowa rozpoczęła się dopiero po 1350 roku, a fundatorem świątyni był zapewne biskup Jan, który potwierdził prawa miejskie Bobolic w 1350 roku. Została wtedy wzniesiona niewielka jednonawowa świątynia, wybudowana z cegły, posiadająca prostokątną wieżę. Następnie budowla została znacznie przebudowa­na w 1631 roku (datę można było jeszcze zobaczyć w XIX stuleciu na szczycie wschodnim). W tym czasie kościół należał już do luteran, w 1563 roku został ustanowiony pierwszy pastor. W tym okresie odbyła się również pierwsza wizytacja świątyni, zakończona w 1564 roku, a przeprowadził ją pastor Johann Harturg z Brunszwiku. W 2. połowie XIX stulecia, stara budowla została rozebrana, a na jej miejscu została zbudowana neogotycka świątynia, która przetrwała do dziś. Po 1945 roku kościół został przejęty przez katolików i stał się kościołem parafialnym. W dniu 9 czerwca 1946 roku został poświęcony. Architektura Prezbiterium świątyni jest zwrócone w stronę zachodnią. Kościół został wzniesiony na rzucie wydłużonego prostokąta z pięciokątnie zwieńczonym prezbiterium, przy fasadzie zachodniej i wieżą na planie kwadratu, mieszczącą się na osi fasady wschodniej. Do południowej fasady prezbiterium jest dostawiona zakrystia na planie prostokąta, przy bocznych elewacjach wieży znajdują się trójboczne klatki schodowe. Na osiach pierwszego od strony zachodniej przęsła korpusu mieszczą się małe, prostokątne kruchty poprzedzone schodami. Wnętrze posiada trzy nawy oraz niewielkie aneksy przy elewacji wschodniej czyli wieżowej. Budowla została wzniesiona z czerwonej cegły, na fundamencie wykonanym z granitowych kamieni. Przypisy Linki zewnętrzne Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny - Evangelische Johannes Kirche polska-org.pl
Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Biórkowie Wielkim

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Biórkowie Wielkim – zabytkowa drewniana świątynia rzymskokatolicka znajdująca się we wsi Biórków Wielki, będąca kościołem parafialnym tutejszej parafii. Kościół wraz z dzwonnicą został wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego. Kościół w Biórkowie wybudowany został w latach 1623–1633. Jego budowniczym był ksiądz Marcin Brzeski. Konsekrowany został dopiero w 1664 roku. Wcześniej, od erygowania parafii w XIV wieku, we wsi istniały co najmniej dwie drewniane świątynie – obie spłonęły. Kościół wzniesiono w konstrukcji zrębowej i oszalowano deskami - pionowo, z listwowaniem. Nakrywa go dach gontowy, osobny nad nawą i nad prezbiterium. Na nim wznosi się wieżyczka na sygnaturkę. Jest to świątynia jednonawowa z węższym, zamkniętym trójbocznie prezbiterium i dobudowaną zakrystią oraz niewielką kruchtą. Do głównej bryły przylega wzniesiona pod koniec XVIII wieku barokowa wieża. W pobliżu kościoła stoi również zabytkowa drewniana dzwonnica, wzniesiona w konstrukcji szkieletowej i oszalowana pionowo deskami. Wystrój wnętrza świątyni ma charakter barokowy, ściany i płaski strop zdobi polichromia geometryczna, a jego wyposażenie pochodzi głównie z końca XVIII wieku. W rokokowym ołtarzu głównym znajduje się obraz z 1779 roku, przedstawiający scenę Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w srebrnej sukience. W kościele znajdują się dwa również rokokowe ołtarze boczne: ołtarz św. Józefa i ołtarz Serca Pana Jezusa. Z wyposażenia kościoła warto zwrócić szczególną uwagę na: XVIII-wieczną ambonę, XVIII-wieczną chrzcielnicę, z wiekiem ozdobionym sceną chrztu Jezusa w Jordanie, dwa posągi Chrystusa Zmartwychwstałego: gotycki z XV wieku i późnobarokowy z XVIII, barokowy krucyfiks z II połowy XVII wieku, rokokową monstrancję z ok. 1780 roku. Przypisy Linki zewnętrzne Panoramiczne zdjęcie wnętrza kościoła w Biórkowie Wielkim
Церковь Вознесения Пресвятой Девы Марии (Бюркув-Вельки)

Церковь Вознесения Пресвятой Девы Марии (пол. Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny) — католический храм, находящийся в селе Бюркув-Вельки гмины Конюша, Прошовицкий повят, Малопольское воеводство, Польша. Храм входит в состав краковской архиепархии. Церковь внесена в реестр охраняемых памятников Малопольского воеводства. Церковь входит в туристический маршрут «Малопольский путь деревянного зодчества». До строительства современного храма Вознесения Пресвятой Девы Марии в Бюркуве-Вельком в XIX и XV веках находились две деревянные часовни, которые сгорели во время пожара. Современная деревянная церковь была построена между 1623—1633 годами священником Марцином Бжеским. В 1664 году храм был освящён. В конце XVIII века над главным входом была сооружена башня с двумя куполами в стиле барокко. Рядом с храмом располагается деревянная звонница, построенная в Внутреннее пространство храма имеет один неф. Внутренний интерьер обустроен в барочном стиле; стены украшены геометрической полихромией. В алтарной части, которая имеет элементы рококо, находится икона 1773 года в серебряном окладе, изображающая Вознесение Пресвятой Девы Марии. В церкви также находятся два боковых алтаря святого Иосифа и Святейшего Сердца Иисуса. Важнейшие культурные ценности, находящиеся в церкви: Деревянный амвон XVIII века; Крестильница XVIII века; Две статуи Иисуса Христа, одна из которых в готическом стиле и датируется XV веком и другая — в стиле барокко XVIII века; Барочное распятие второй половины XVIII века; Монстрация в стиле барокко, датируемая 1780 годом. 11 октября 1977 года церковь была внесена в реестр охраняемых памятников Малопольского воеводства (№ А-445). Примечания Ссылки История и фотографии храма (Polska — Małopolskie — Biórków Wielki) (пол.) Виртуальная экскурсия
Mariä-Himmelfahrt-Kirche (Bąków)

Die Kirche Mariä Himmelfahrt (polnisch Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Bąkowie) in Bąków (Bankau) in Oberschlesien ist die älteste Schrotholzkirche im historischen Kreuzburger Land. Geschichte Der hölzerne Kirchenbau wurde um die Wende vom 15. zum 16. Jahrhundert erbaut. Die Kirchengemeinde wurde 1550 evangelisch. Im Zuge der Vertreibung der ansässigen Deutschen wurde die Kirche 1945 römisch-katholisch. 1956 erfolgte eine Sanierung des Kirchenbaus. Architektur und Ausstattung Der Bau steht auf einem Ziegelfundament und ist mit Schindeln gedeckt. Der quadratische Kirchenraum trägt eine flache Decke. Der Bau hat einen dreiseitigen Chorabschluss. Die Kirche hat keinen Glockenturm, was für protestantische Kirchen der Region charakteristisch ist. Im Inneren der Kirche wurden 1913 Fragmente farbiger Wandmalereien entdeckt, die die Verkündigung Marias, Christi Himmelfahrt und das Pfingstereignis darstellen. Das Taufbecken und die Kanzel im Stil des Manierismus sowie die Wappenkartuschen an den Emporen und die Kreuzigungsdarstellung stammen aus dem 17. Jahrhundert. Das Epitaph der Elisabeth von Frankenberg mit polnischer Inschrift stammt von 1676. Die Glocke wurde 1614 von Jakob Götz in Breslau gegossen. Während des Zweiten Weltkriegs wurde die Glocke zum Einschmelzen nach Hamburg gebracht, blieb aber erhalten. Die Glocke befindet sich heute im hessischen Fulda. Triptychon Im Altarraum steht heute das älteste gotische Triptychon Schlesiens, das im Zuge der Säkularisation 1810 aus der Franziskanerkirche zu Oppeln hierher verbracht wurde. In der Mitteltafel ist die Krönung Marias zu sehen, bekrönt von einem Baldachin. Darunter befindet sich eine Darstellung des Letzten Abendmahls mit Wappenkartuschen der Seydlitz und der von Stertz. Seitlich befinden sich sechs Felder mit Apostelpaaren. Literatur Dehio-Handbuch der Kunstdenkmäler in Polen. Schlesien. Deutscher Kunstverlag, München u. a. 2005, ISBN 3-422-03109-X, S. 118–119. Weblinks Koscioly Drewniane – Schrotholzkirchen Reiseführer Gemeinde Kreuzburg (PDF; 9,7 MB)
Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Bąkowie

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny – zabytkowa drewniana świątynia znajdująca się we wsi Bąków (gmina Kluczbork), jedna z najstarszych w powiecie kluczborskim, należąca do dekanatu Kluczbork w diecezji opolskiej. Dnia 26 listopada 1953 roku, pod numerem 59/53, kościół został wpisany do rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa. Historia Kościół zbudowano na przełomie XV i XVI wieku. Około 1550 roku został przejęty przez ewangelików i był w ich posiadaniu aż do 1945 roku. Obiekt został wzniesiony w stylu późnogotyckim na ceglanym podmurowaniu; jest konstrukcji zrębowej, natomiast wieża szkieletowo-słupowej. Wewnątrz zachowały się polichromie ścienne z XVI wieku, przedstawiające sceny Zwiastowania, Wniebowstąpienia i Zesłania Ducha Świętego. Ołtarz główny to najstarszy na Śląsku tryptyk gotycki z 1370 roku o wysokości prawie 3 metrów. Przeniesiono go do kościoła prawdopodobnie w 1810 roku, po sekularyzacji zakonu minorytów w Opolu, a odnowiono w 1913 roku. Przedstawia koronację Matki Boskiej, poniżej znajduje się obraz Ostatniej Wieczerzy namalowany na desce (z kartusza herbowymi von Seidlitz i von Stertzrodzin). Ambona pochodzi z XVIII wieku, z kolei drewniane epitafium Elżbiety von Frankenberg z malowidłem wotywnym i napisem po polsku wykonano w 1676 roku. W 1614 roku w kościele znalazł się dzwon, odlany przez Jakuba Goetza we Wrocławiu, ale w okresie II wojny światowej zarekwirowano go i odstawiono do składnicy dzwonów w Hamburgu. Obecnie znajduje się w kościele ewangelickim w Fuldzie, w Niemczech. Świątynia do dziś służy wiernym jako jedyny obiekt sakralny Bąkowa. Organy zostały zbudowane przez firmę Schlag & Söhne ze Świdnicy w 1906 roku. Instrument wraz z prospektem wpisany został do rejestru zabytków. Przypisy Linki zewnętrzne Kościół drewniany w Bąkowie – opis Polska niezwykła - Kościół w Bąkowie Kościół Wniebowzięcia NMP w Bąkowie
Marienkirche (Bytom)

Die Marienkirche in Bytom (Beuthen OS) ist eine römisch-katholische Pfarrkirche der Kirchengemeinde St. Maria. Das gotische Baudenkmal aus Ziegelsteinen ist die älteste Kirche der Stadt, ihr Bau geht ins 13. Jahrhundert zurück. Sie befindet sich nördlich des Rings und hat einen Südturm. In der Marienkirche werden Gottesdienste in polnischer und deutscher Sprache abgehalten. Geschichte Der Bau der ursprünglich spätromanischen Kirche begann 1231. Ein Schlussstein über dem Orgelgewölbe trägt die Jahreszahlen 1231/1257. Im 14. Jahrhundert wurde die Kirche im gotischen Stil ausgebaut. 1530 wurde der neu errichtete Kirchturm fertiggestellt. Während der Reformation war sie seit den 1560er Jahren bis 1632 protestantisch. 1675 zerstörte ein Brand die Ausstattung der Kirche. Von 1851 bis 1857 wurde die Marienkirche umgestaltet und erhielt neugotische Elemente. Zudem wurde der Kirchturm erhöht. Umfangreiche Renovierungen wurden von 1935 bis 1938 und 1957 sowie 1967 durchgeführt. Seit der politischen Wende in Polen 1990 werden wieder Gottesdienste in deutscher Sprache abgehalten. Die Gottesdienste für die Deutsche Minderheit finden jeden Samstag statt. 2009 begannen umfangreiche Renovierungsarbeiten an der Außenfassade der Kirche und die Erneuerung der Kirchenfenster. Ausstattung Hauptaltar im barocken Stil mit einem Gemälde der Mariä Aufnahme in den Himmel von Francesco Curradi (1570–1661) aus dem 17. Jahrhundert. Steinernes Taufbecken Hölzerne Kanzel Krypta der Familie Donnersmarck Epitaph der Marianne Gutmann aus dem Jahr 1681 Gemälde der Aufnahme Mariä in den Himmel aus dem 19. Jahrhundert des Malers Bonaventura Emler (1831–1862). Bis in die 1930er Jahre im Hauptaltar. Das Gemälde der Beuthener Madonna, ein Temperagemälde auf einer Lindenholztafel. Das Gemälde entstand um 1430 und zeigte ursprünglich nur das Bildnis Maria mit dem Jesuskind auf goldenem Hintergrund. Es befand sich einst im Hauptaltar und wurde nach dem Stadtbrand von 1515 erneuert und um Bildnisse der hll. Katharina von Alexandrien und Agnes von Rom ergänzt und der Hintergrund ausgestaltet. Die Ikone verblieb bis 1863 in der Marienkirche und wurde dann der neuen Josefkapelle in Schomberg übergeben. Von 1970 bis 1973 wurden an dem Gemälde konservatorische Arbeiten ausgeführt; 1973 wurde sie wieder in die Marienkirche gebracht. Die Sakristeitür mit eisernen Beschlägen zeigt die Jahreszahl 1681 und ein Monogramm mit den Namen Jesus, Maria und Joseph. Orgel mit 44 Registern, drei Manualwerken und Pedal; die Spiel- und die Registertrakturen sind elektro-pneumatisch. Nach diversen Reparaturen in den vorausgegangenen Jahren durch Orgelbaumeister Olgierd Nowakowski, wurde 2022 die Grundsanierung und Ausstattung des Instrumentes als Konzertorgel abgeschlossen. Persönlichkeiten Richard Gillar (1855–1939), war von 1892 bis 1924 Chorrektor und Organist an der Marienkirche. Besonders hervorgetreten ist er als Autor und Herausgeber eines umfangreichen Gesangbuches für die polnische Bevölkerung und eines zugehörigen Choralbuches für die Orgelbegleitung. Weblinks Seite der Gemeinde Einzelnachweise
Church of the Assumption of the Blessed Virgin Mary, Chełmno

The Church of the Assumption of the Blessed Virgin Mary (Polish: Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Chełmnie) is a Catholic church in Chełmno, Poland. It was founded in the 13th century, and its gothic style is considered notably well preserved. The church was an influence for the Cathedral at Königsberg. The church contains relics of St. Valentine and is on the register of monuments in Poland. The church is also located in the Chełmno Old Town, which is itself a Historic Monument of Poland, as designated by the President of Poland. History Prior to the construction of the Church of the Assumption, the site contained a church that had been destroyed by Prussian forces. Construction of the church started in 1280 and ended in 1320 or 1340. This initial work provided the church with its chancel, body, and nave. In the 16th century, a chapel designed by Mathias Niemojewski was added, in addition to two towers. Much of the interior work was finished by the 17th century. Relics of St. Valentine According to Rzeczpospolita, Fr. Jakub Fankidejski wrote in 1880 that the church possessed a small piece of the head of St. Valentine. By that time, the piece was stored in an octagonal silver reliquary about one foot in height. This reliquary was commissioned in 1630 by Jadwiga of Czarnków Działyńska in appreciation for a miracle allegedly performed by the relic. The relic was restaged for viewing in 2002. Architecture The brick church is designed in the hall style. References
Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Czarnocinie

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryji Panny w Czarnocinie Budowla zlokalizowana jest na wzgórzu, orientowana, murowana i otynkowana. Kościół jest jednonawowy z węższym od nawy, dwuprzęsłowym prezbiterium zamkniętym wielobocznie, przy którym znajduje się zakrystia. Historia Pierwszy gotycki kościół wzmiankowany jest w 1326. Nową, obecną murowaną budowlę wzniósł w 1360 Otton z Mstyczowa herbu Lis (zmarł 1366), kanclerz wielkopolski, kanonik krakowski, sandomierski i opolski, prepozyt skalbmierski i gnieźnieński, jeden z najbliższych współpracowników króla Kazimierza Wielkiego. Do ok. połowy XVII wieku kościół był pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny, a następnie do czasów obecnych pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. W 1557 został sprofanowany przez kalwina Pawła Sancygniowskiego i zamieniony na zbór. Od początku XVII wieku ponownie przejęty przez katolików. W 1758 budowla spłonęła, ale została odbudowana, a w latach 1882–1885 gruntownie odnowiona. W 1885 wybudowano zakrystię. Od zachodu znajduje się gotycka czworoboczna wieża, od południa przy nawie kruchta z 2 poł. XIX wieku. Wieża uszkodzona została w 1824, którą odbudowano w 1882. Jest to ciosowa budowla na planie kwadratu, z kruchtą w przyziemiu. Ma okno i kilka otworów strzelniczych ostrołukowych. Ostatnia kondygnacja (z 2 poł. XIX w.) oddzielona gzymsem. Ołtarz główny, dwa boczne i ambona w stylu rokokowym z ok. poł. XVIII wieku. Ołtarz główny z figurą Chrystusa Pana. W bocznych ołtarzach znajdują się obrazy: w lewym św. Anny z Joachimem i NMP (XIX w.), w prawym św. Trójcy (XVIII w.) oraz św. Antoniego Padewskiego z 1764. Ołtarz główny został gruntownie odnowiony w lecie 2009, w 2010 rozpoczęły się prace odnawiające ołtarzy bocznych. Po II wojnie światowej przeprowadzono gruntowny remont organów. W latach 1997–1998 zmieniono pokrycie dachu z gontowego na blachę miedzianą, a w 2008 wymalowano wnętrze kościoła. Wewnątrz znajdują się epitafia pochodzące z XVIII-XIX wieku. Kilkanaście metrów od kościoła stoi drewniana dzwonnica z drugiej połowy XVIII wieku. Nieco dalej plebania zbudowana w okresie międzywojennym na wzór dworku rodziny Ludwika Slaskiego z Turnawca, a także pomnik papieża Jana Pawła II postawiony w 2007. Budynek kościoła oraz cmentarz kościelny zostały wpisane do rejestru zabytków nieruchomych (nr rej.: A.177/1-2 z 20.01.1933, z 11.11.1947 i z 11.02.1967). Małopolska Droga św. Jakuba Kościół znajduje się na odnowionej trasie Małopolskiej Drogi św. Jakuba z Sandomierza do Tyńca, która to jest odzwierciedleniem dawnej średniowiecznej drogi do Santiago de Compostela i związana jest z pielgrzymowaniem do grobu św. Jakuba. Przypisy Bibliografia Filip Sulimierski, Bronisław Chlebowski, Władysław Walewski, Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880-1885, Tom I, s. 754 MichałM. Jurecki MichałM., GrzegorzG. Matyja GrzegorzG., Ponidzie. W świętokrzyskim stepie, Kraków: „Bezdroża”, 2004, ISBN 83-89676-16-8, OCLC 830623047 . Linki zewnętrzne Urząd Gminy w Czarnocinie