NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Cmentarz Poległych Obrońców Westerplatte

Cmentarz symboliczny Poległych Obrońców Westerplatte, – cmentarz w Gdańsku. Symboliczne miejsce spoczynku polskich żołnierzy, poległych w obronie Westerplatte podczas wojny obronnej 1939 roku. Od 1971 na cmentarzu spoczywają, sprowadzone z Włoch, szczątki majora Henryka Sucharskiego. Powierzchnia cmentarza wynosi 0,15 ha. Historia Z inicjatywy dowódcy obrony Westerplatte kpt. Franciszka Dąbrowskiego w 1946 został odsłonięty nagrobek ku czci żołnierzy poległych na Westerplatte. W latach 1962–1966 trwały prace przy poszerzeniu pobliskiego Kanału Portowego, budowie nowego nabrzeża i nowym zagospodarowaniu oraz uporządkowaniu terenu Westerplatte, w tym budowie monumentalnego Pomnika Obrońców Wybrzeża. Cmentarzowi również został nadany nowy wystrój, którego głównym elementem stał się stojący bezpośrednio za mogiłą czołg-pomnik T-34 (model 1943) Brygady Pancernej im. Bohaterów Westerplatte, w 1945 walczący o Gdynię. W 1989, z okazji pięćdziesiątej rocznicy walk na Westerplatte, cmentarz został poddany modernizacji, a czołg przeniesiony w pobliże dawnej placówki „Fort”, skąd został trwale usunięty w 2007 (przekazany do Lubuskiego Muzeum Wojskowego w Drzonowie). Pochówek szczątków poległych obrońców, odnalezionych w wyniku prac archeologicznych w 2019, odbył się z udziałem władz państwowych, województwa pomorskiego oraz Gdańska 4 listopada 2022. Pochowani to plutonowy Adolf Petzelt (dowódca Wartowni nr 5), kapral Bronisław Perucki, kapral Jan Gębura, starszy strzelec Władysław Okrasa, legionista Ignacy Zatorski, starszy legionista Zygmunt Zięba i legionista Józef Kita. Pozostali dwaj żołnierze zostali oznaczeni jako NN. Pochowano również dowódcę Wojskowej Składnicy Tranzytowej z 1939 majora Henryka Sucharskiego. Zobacz też ostatnia załoga Westerplatte Cmentarz na Zaspie czołg w al. Zwycięstwa w Gdańsku Przypisy Bibliografia Stanisława Górnikiewicz-Kurowska: Westerplatczycy. Gdańsk: Marpress, 1999, s. 160. ISBN 83-87291-53-6. Historia cmentarza w Gedanopedii Linki zewnętrzne Informacje o cmentarzu
Collegium Iuridicum Novum w Poznaniu

Collegium Iuridicum Novum w Poznaniu – budynek dydaktyczny Wydziału Prawa i Administracji UAM w Poznaniu, zlokalizowany przy Alei Niepodległości 53. Charakterystyka W chwili oddania do użytku był najnowocześniejszym obiektem dydaktycznym w mieście, współtworząc, jako pierwsza część, realizowany przez UAM Kampus 400-lecia, tj. zespół wydziałów, które nie będą przeniesione do Kampusu Morasko. Zawiera 32 sale wykładowe na 2700 osób, wyposażone w najnowocześniejszy sprzęt konferencyjny i dydaktyczny, umożliwiający np. wysłuchiwanie jednego wykładu jednocześnie we wszystkich salach. Cechą charakterystyczną gmachu jest aula, o nietypowym, owalnym kształcie, współtworząca również zewnętrzne oblicze jednej z elewacji. Na terenie obiektu znajduje się także ćwiczebna sala sądowa. Budowę Collegium rozpoczęto w styczniu 2009. Uroczyste otwarcie nastąpiło 17 grudnia 2010, o godz. 13.00. Koszt budowy wyniósł 175 milionów złotych. Obiekt zaprojektowali (zwycięstwo w konkursie z 2007): Aleksandra Kornecka, Katarzyna Weiss, Krzysztof Frąckowiak, Piotr Machowiak, Krzysztof Czarnecki, Łukasz Tyrała, Magdalena Lelonkiewicz, we współpracy ze studentami architektury Politechniki Poznańskiej: Elżbietą Górską. Budynek zdobył Nagrodę Jana Baptysty Quadro za rok 2010. W dniu 18 maja 2013 jednej z sal wykładowych na parterze nadano tytuł Auli im. Zygmunta Ziembińskiego (w przeddzień 17. rocznicy śmierci tego prawoznawcy). Wmurowano też tablicę pamiątkową ku czci profesora. W uroczystości udział wzięli: córka Anna, rektor UAM Bronisław Marciniak oraz najmłodsza absolwentka profesora Ziembińskiego - dr hab. Marzena Kordela. Przesłanie do uczestników nadesłał także laureat Oscara - Jan A.P. Kaczmarek (dawny seminarzysta profesora). 12 czerwca 2015 Katedra Prawa Cywilnego, Handlowego i Ubezpieczeniowego Wydziału Prawa i Administracji UAM uczciła pamięć zmarłego w 2012 roku Zbigniewa Radwańskiego nadając jednej z auli Collegium Iuridicum Novum imię Profesora. W auli odsłonięto również tablicę pamiątkową poświęconą profesorowi. Zobacz też Collegium Iuridicum w Poznaniu („stare”) Hotel Polonez - po drugiej stronie ulicy Przypisy Bibliografia Natalia Mazur, Metallica dla prawnika, w: Gazeta Wyborcza, Poznań, 18-19.12.2010, s.5 O otwarciu, dostęp 15.5.2011 O architekturze, dostęp 15.5.2011 Linki zewnętrzne Artykuł na stronie Modernistyczny Poznań
Collegium Iuridicum w Poznaniu

Collegium Iuridicum w Poznaniu – jeden z monumentalnych gmachów, zlokalizowanych w obrębie Dzielnicy Cesarskiej w Poznaniu, w bezpośrednim sąsiedztwie Kaponiery (ścisłe centrum miasta – ul. Święty Marcin 90). Do 2024 r. stanowił siedzibę Wydziału Prawa i Administracjii UAM, a budynek przekazano Muzeum Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza. Historia Collegium Iuridicum to dawny Bank Spółek Raiffeisena z 1907, zaprojektowany przez berlińską firmę Hartmann & Schlenzig (z Wilmersdorfu). Pozostałością tych czasów są istniejące nadal płaskorzeźby nad głównym wejściem od ul. Święty Marcin, przedstawiające motywy wiejskie: kury, kaczki, snopki siana i duży ul słomiany – Reiffeisen wywodzi się z dawnych kas rolniczych. Na parterze znajdowała się sala operacyjna banku, wyżej mieszkania służbowe, a w suterenie funkcjonowała ogólnodostępna piwiarnia i winiarnia. Obiekt stylowo (neorenesans holenderski) nawiązuje do okolicznych zabudowań: Auli Uniwersyteckiej i Akademii Muzycznej (dawnego Domu Ewangelickiego). Koszt wzniesienia budynku wyniósł około 650.000 ówczesnych marek. Po odzyskaniu niepodległości właścicielem gmachu został Krajowy Bank Spółdzielczy. Uchwałą z dnia 16 września 1934 roku pomieszczenia na I i II piętrze przydzielono Wydziałowi Prawno Ekonomicznemu. Po wojnie budynek został przekazany Spółdzielni „Społem”, ale w 1949 roku przejęła go Milicja Obywatelska. W latach 1949–56 w budynku prawdopodobnie więziono 200 osób Dopiero po wystąpieniach poznańskich w czerwcu 1956 gmach zwrócono uniwersytetowi. Do 2024 r. w budynku mieścił się Wydział Prawa i Administracjii UAM. Po jego przeniesieniu do Collegium Rubrum parter budynku zajęło Muzeum Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza Collegium Iuridicum stanowi jeden z najważniejszych i najbardziej rozpoznawalnych elementów panoramy Poznania od strony zachodniej, uwiecznianych na licznych pocztówkach i zdjęciach okolicznościowych. Zobacz też Collegium Iuridicum Novum Muzeum Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza Przypisy Bibliografia Poznań – atlas aglomeracji 1:15.000, wyd. CartoMedia/Pietruska & Mierkiewicz, Poznań, 2008, ISBN 978-83-7445-018-8 Atlas architektury Poznania, JanuszJ. Pazder (red.), AleksandraA. Dolczewska, Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2008, s. 186, ISBN 978-83-7503-058-7, OCLC 316600366 . Marcin Libicki, Poznań – przewodnik, Wydawnictwo Gazeta Handlowa, Poznań, 1997, ss.54-55, ISBN 83-902028-4-0 Linki zewnętrzne Audycja „Mój Poznań, moja Wielkopolska - Poznańska Kaponiera” w serwisie YouTube, Ratajska Telewizja Kablowa
Collegium Minus Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu

Collegium Minus Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu – modernistyczny gmach wzniesiony w drugiej połowie lat 30. XX wieku w Toruniu. Lokalizacja Budynek znajduje się w zachodniej części Zespołu Staromiejskiego, przy ul. Fosa Staromiejska 1a. Historia Lata 1935–1945 W 1935 roku w miejscu dawnych murów miejskich rozpoczęto budowę reprezentacyjnego gmachu, którego projektantem był Jerzy Wierzbicki. Miał on być siedzibą Starostwa Krajowego Pomorskiego, a tymczasowo również Komunalnej Kasy Oszczędności. Z uwagi na cele drugiej z wymienionych instytucji, w podziemiach budynku zamontowano sejfy zamykane pancernymi drzwiami. Dzięki oryginalnemu wyglądowi gmach zaczęto nazywać „Harmonijką”. Elewacja tego mierzącego około 80 metrów długości budynku pomalowana była pierwotnie na jasne, kremowe kolory. Po 1945 II wojnę światową „Harmonijka” przetrwała w dość dobrym stanie, dlatego już w pierwszych miesiącach działalności Uniwersytetu Mikołaja Kopernika została przekazana tej właśnie uczelni. Po pracach polegających na uprzątnięciu budynku, otrzymał on nazwę Collegium Minus UMK. W jego wnętrzu ulokowano kwesturę oraz trzeci, powołany najpóźniej Wydział Prawno-Ekonomiczny. W okresie powojennym budynek otrzymał ciemnoszarą elewację, zaś po zachodniej stronie budynku powstała fontanna (od 2008 roku na jej miejscu stoi fontanna Cosmopolis). Przez pewien czas na jej środku stała figura flisaka. Z początkiem roku akademickiego 1948/1949 wydział otrzymał nazwę Wydziału Prawa. Działalność tej jednostki została przerwana w 1953 roku na skutek represji stalinowskich, a prace wznowiono dopiero po pięciu latach; wtedy też reaktywowany Wydział Prawa powrócił do „Harmonijki”. W roku 1969 wydział po raz kolejny przemianowano, tym razem na Wydział Prawa i Administracji. W latach 70. XX w. uruchomiono w Collegium Minus wydziałową bibliotekę. W roku 1999 rozpoczęto przeprowadzkę wydziału do nowo powstałego gmachu Collegium Iuridicum Novum na Bielanach. Miejsce „prawników” zajął Wydział Humanistyczny. W 2005 roku przeprowadzono remont Collegium Minus rozjaśniając nieco jego elewację. Trzy lata później, a więc w roku przebudowy fontanny, uruchomiono również iluminację zachodniej elewacji „Harmonijki”. W 2008 roku budynek został wpisany do rejestru zabytków. Obecnie w Collegium Minus mieszczą się Instytuty Socjologii i Filozofii Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych, dziekanat oraz wydziałowa biblioteka. W związku z powstaniem w campusie akademickim na Bielanach nowego Collegium Humanisticum, istnieją plany przeniesienia do nowego gmachu wszystkich pozostałych instytutów Wydziału. Stąd też próby uczelni mające na celu sprzedaż „Harmonijki”. Pierwotnie obiekt wyceniono na 19 mln złotych. Później, gdy nie znalazł się nabywca, cenę bezskutecznie obniżano. Przypisy
Collegium Paderevianum Uniwersytetu Jagiellońskiego

Collegium Paderevianum (tzw. Duże Paderevianum) – budynek należący do Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego, a znajdujący się przy al. Mickiewicza 9 w Krakowie. Powstanie Budynek powstał według projektu Zbigniewa Olszakowskiego przy współpracy z Józefem Gołąbem, projektantem wnętrz był Zbigniew Szpyrkowski. Został ukończony w 1964 r. dzięki darowiźnie zapisanej w ostatniej woli Ignacego Paderewskiego. W pierwotnym założeniu miał być jedynie budynkiem administracyjnym wydziału, mieszczącym m.in. sekretariaty poszczególnych instytutów i katedr wchodzących w jego skład oraz gabinety pracowników naukowych i dydaktycznych. Jednak pełnił również funkcje budynku dydaktycznego – część pomieszczeń przystosowana została do prowadzenia zajęć, również biblioteki poszczególnych instytutów i katedr znalazły w nim miejsce. Mieściły się tu instytuty Wydziału Filologicznego. Gdy 22 listopada 2011 roku zapaliła się skrzynka elektryczna przeprowadzono ekspertyzę, na podstawie której podjęto decyzję o przeprowadzeniu remontu budynku. Projekt przygotowała Pracownia Projektowa AKN z Krakowa. Projekt przebudowy i modernizacji przygotowali Daniel Babiński, Adam Derlatka oraz Marta Trojanowska-Sieńko. Zdecydowano o rozebraniu 4 z 10 kondygnacji. Remont ukończono w 2020 roku. W piwnicach znalazły się magazyny biblioteki, a na parterze biblioteka z czytelnia i sale dydaktyczne Instytutu Orientalistyki, który zajmuje także pozostałe piętra budynku. 9 października 2020 uroczystego otwarcia budynku dokonał rektor UJ Jacek Popiel. W 2015 oddano do użytku nowe budynki tego kompleksu, tzw. Paderevianum II, w których zajęcia rozpoczęły się w roku akademickim 2015/2016, a uroczyste otwarcie odbyło się 22 października 2015 roku. W bezpośrednim sąsiedztwie Collegium Paderevianum mieści się Auditorium Maximum UJ (oddane do użytku w 2005 r.), a także oddany do użytku w 2016 r. budynek Wydziału Prawa i Administracji UJ. Budynki te wraz z nową częścią Paderevianum stanowią harmonijne założenie architektoniczne. Przypisy Linki zewnętrzne Iwona Piechnik. W hołdzie Paderewskiemu. „Alma Mater. Miesięcznik Uniwersytetu Jagiellońskiego”. 204–205, s. 82–85, grudzień 2018 – styczeń 2019. Uniwersytet Jagielloński. ISSN 1427-1176. (pol.).
Witkowski College

The Witkowski College (Polish: Collegium Witkowskiego), in Kraków, Poland, is a Jagiellonian University building erected in 1908–11. It stands at ulica Gołębia (Dove Street) 13 and was named for physicist and Jagiellonian University rector August Witkowski. The building's style mixes elements of Gothic-revival, Romanesque-revival and Art Nouveau architecture. Originally used by the physics department, it now serves the history department. References
Collegium im. Hipolita Cegielskiego w Poznaniu

Collegium im. Hipolita Cegielskiego w Poznaniu – modernistyczny budynek naukowo-dydaktyczny Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu na Wildzie, zaadaptowany z biurowca fabryki H. Cegielski – Poznań (HCP). Położony jest przy ul. 28 Czerwca 1956 r., w otoczeniu zabudowań fabrycznych. Patronem gmachu jest Hipolit Cegielski – polski filolog, przemysłowiec, działacz społeczny, dziennikarz i polityk, żyjący w XIX w., twórca fabryki HCP. Historia Budynek powstał w okresie PRL jako biurowiec fabryczny, mieścił również szkołę przyzakładową. W latach 90. XX wieku został przejęty przez Uniwersytet im. Adama Mickiewicza i zaadaptowany na potrzeby uczelni. Obecnie nie jest w nim prowadzona już działalność dydaktyczna. Bibliografia Marcin Stachowiak: Collegium Hipolita Cegielskiego. Modernistyczny Poznań. [dostęp 2014-05-20]. (pol.).
Collegium im. Cieszkowskich w Poznaniu

Collegium im. Cieszkowskich w Poznaniu – jeden z gmachów dydaktycznych Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, zlokalizowany na Golęcinie, przy ul. Wojska Polskiego 71c. Historia Obiekt powstał w 1937, z funduszy, które August Adolf Cieszkowski zapisał ówczesnemu Uniwersytetowi Poznańskiemu, a pochodzącym z parcelacji swojego majątku w Żabikowie. Ostatecznie zespół budynków ukończono w 1945. Katedry W budynku mieszczą się: Katedra Łowiectwa i Ochrony Lasu, Katedra Urządzania Lasu, Katedra Entomologii Leśnej, Katedra Ekonomiki Leśnictwa, Katedra Użytkowania Lasu, Katedra Techniki Leśnej, Katedra Inżynierii Leśnej, Katedra Genetyki i Hodowli Roślin, Katedra Fitopatologii Leśnej, Katedra Botaniki, Instytut Zoologii. Tablice Na gmachu umieszczono następujące tablice pamiątkowe: ku czci prof. Felicjana Cieszkowskiego-Dembińskiego (1901-1981), znawcy nauk rolniczych, ku czci Augusta Cieszkowskiego (1814-1894) i jego syna Augusta Adolfa Cieszkowskiego (1861-1932), fundatorów i dobroczyńców poznańskiej nauki rolnej. Ponadto przed gmachem stoją: pomnik Józefa Rivolego i kamień Bohdana Kiełczewskiego. Bibliografia Historia UP (dostęp 2012-07-26) Praca zbiorowa, Poznań - spis zabytków architektury, Wydawnictwo Miejskie, Poznań, 2004, s.30, ISBN 83-89525-07-0 tablice informacyjne i pamiątkowe in situ
Cukiernica Niżna

Cukiernica Niżna – hala pasterska w Beskidzie Żywiecko-Orawskim w Grupie Lipowskiego Wierchu i Romanki, po południowo-wschodniej stronie Hali Boraczej. Obydwie te hale oddzielone są wąskim tylko paskiem lasu. Hala Boracza zajmuje rejon przełęczy między Redykalnym Wierchem i Prusowem oraz stoki Prusowa i znajduje się na niej Schronisko PTTK na Hali Boraczej, natomiast Cukiernica Niżna znajduje się na zboczach Redykalnego Wierchu, a dokładniej niemającego nazwy wierzchołka 998 m w grzbiecie opadającym z Redykalnego Wierchu do przełęczy na Hali Boraczej. Hala Cukiernica Niżna znajduje się w granicach wsi Żabnica w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Węgierska Górka. Jako jedna z niewielu już tylko hal Beskidu Żywieckiego jest nadal wypasana. Możliwe to było dzięki środkom z „Programu aktywizacji gospodarczej oraz zachowania dziedzictwa kulturowego Beskidów i Jury Krakowsko-Częstochowskiej OWCA plus”. Przez Cukiernicę Niżną powadzą trzy szlaki turystyczne. Z hali szeroka panorama widokowa, w dole widoczna jest polana Studzianka z zabudowaniami miejscowości Żabnica. W pobliżu Cukiernicy Niżnej znajduje się Jaskinia w Boraczej. W stokach pobliskiej Suchej Góry jest jeszcze druga hala – Cukiernica Wyżna. Szlaki turystyczne Żabnica-Skałka – Hala Boracza – Cukiernica Niżna – Redykalny Wierch Milówka – Hala Boracza – Cukiernica Niżna – Redykalny Wierch – Lipowski Wierch – schronisko PTTK na Hali Rysiance – Żabnica-Skałka Rajcza – Sucha Góra – Cukiernica Wyżna – Cukiernica Niżna – Hala Boracza. Czas przejścia 2:55 h, ↓ 2:25 h. Przypisy
Rewská kosa

Rewská kosa nebo Rewský poloostrov (polsky Cypel Rewski, Mierzeja Rewska nebo Szperk) je turisticky atraktivní písečný poloostrov, který se nachází u vesnice Rewa (gmina Kosakowo, okres Puck, Pomořské vojvodství) na pobřeží Baltského moře v Polsku. Další informace Rewská kosa, jako část Rewy, je známé turistické, rekreační a sportovní místo (windsurfing, kitesurfing aj.) s písečnými plážemi. Rewská kosa, s délkou cca 800 m, je výstupkem písečné mělčiny (polsky Rybitwia Mielizna nebo Mewia Rewa) dělící Puckou zátoku na dvě části a to vnitřní (mělčí, součást chráněné oblasti Nadmorski Park Krajobrazowy) od vnější (hlubší, sousedící s Gdaňským zálivu). Mělčina vznikla přirozeným způsobem, a to prouděním vody. Tato písečná mělčina tvoří téměř v přímé linii „stezku“ z Rewy do Kuźnice na poloostrově Hel. Stezka s názvem Marsz Śledzia (česky Pochod sleďů) vede mělkou vodou a hluboká je jen na jednom místě. Za příznivých podmínek a pouze jednou za rok lze vodní stezku o délce cca 10 km organizovaným způsobem projít za 6 hodin (voda sahá průměrně po kolena) a hluboké úseky lze překonat na lodi. Lákadlem pro účastníky pochodu je také návštěva vraku ponorky ORP Kujawiak, která částečně vyčnívá nad hladinu Baltského moře. Související články Mořský kříž na Rewské kose Galerie Reference
Cypel Rewski

Cypel Rewski, gwarowo Szpyrk lub Szperk (kasz. Réwsczi Ùsëp lub Szpërk) – kilometrowej długości piaszczysta kosa wcinająca się w wody Zatoki Puckiej niedaleko miejscowości Rewa, utworzona przez prąd morski płynący wzdłuż brzegów Zatoki Gdańskiej. Dalszy ciąg nanosu (zwany Rybitwią Mielizną, Rewą Mew lub Mewią Rewą) tworzy wał podmorski ciągnący się do Mierzei Helskiej. Średnia głębokość na całej długości wału wynosi metr, z wyjątkiem przekopu o szerokości około 700 m, zwanego Głębinką (kasz. Dëpka), którego głębokość dochodzi miejscami do pięciu metrów. Niewielkie obszary mielizny okresowo wyłaniają się nad powierzchnię wody, tworząc wysepki. Raz w roku odbywa się Marsz Śledzia, w którym to śmiałkowie pokonują mieliznę pieszo z Kuźnicy do Rewy. Korzystają z niej także dziki, wędrując i płynąc na Mierzeję Helską.
Ципель-Ревський

Ци́пель-Ре́вський (Вершина-Ревська, пол. Cypel Rewski) — мис на півночі Польщі, знаходиться в Пуцькій затоці Балтійського моря. Довжина мису становить близько 1 км. Утворений намиванням піску морською течією, під водою Пуцької затоки продовжується на північ до Хельської коси як мілина Рибітвіа. По цій мілині на косу потрапляють дикі кабани. Мілина має середню глибину 1 м, невеликі простори періодично виникають з-під води, утворюючи окремі острівці. В основі мису розташоване село Рева (звідси й назва).
Czarne Dąbrówno

Czarne Dąbrówno (kasz. Jezoro Czôrné Dãbrówno) – jezioro rynnowe położone na Pojezierzu Bytowskim (powiat bytowski, województwo pomorskie) na terenie gminy Studzienice. Czarne Dąbrówno jest jeziorem lobeliowym i zajmuje powierzchnię 40,4 ha. Na wschód od jeziora znajduje się wieś Czarna Dąbrowa. Zobacz też Półczno Rabacino
Czarny Staw (powiat policki)

Czarny Staw (niem. Schwarzer See) – wysychające jeziorko leśne, położone kilometr na północ od wsi Witorza oraz 2,5 km na zachód od wsi Tatynia w powiecie polickim. Nazwa polska obowiązuje od 1945 i jest dosłownym tłumaczeniem nazwy niemieckiej Schwarzer See (Schwarz – czarny, See – jezioro). Zbiornik wodny od XIX wieku wysechł w znacznej części, tworząc bagna i łęgi. Jezioro wraz z kompleksem otaczających je bagien połączone jest kanałem z rzeką Gunicą. Bibliografia Encyklopedia Szczecina. T. Suplement 2. Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, 2007, s. 57. ISBN 978-83-89341-53-2. (pol.).
Czarny Staw Polski

Czarny Staw Polski je ledovcové jezero v Tatrách v Polsku. Nachází se v nadmořské výšce 1722 m v jižní části údolí Pěti Stawů mezi Zadnim a Wielkim Stawem Polskim. Jezero má rozlohu 12,4880 ha. Je 618 m dlouhé a 296 m široké. Dosahuje maximální hloubky 50,4 m a objemu 2 825 800 m³. Pobřeží Na jihu se nad plesem zvedají stěny Liptovských múrů od Hladkého štítu ke Kotolnici. Ze severu ho obklopuje val střední morény. Vodní režim Z jezera odtéká potok do Wielkého Stawu Polského, na jehož březích roste mnoho bahenních a rašelinných druhů rostlin. Rozměry jezera v průběhu času zachycuje tabulka: Přístup žlutá turistická značka z Gąsienicowy doliny přes Koziu Przełęcz a rozcestí s modrou turistickou značkou v Dolině Pięciu Stawów na Szpiglasové sedlo, která dále pokračuje k Morskému Oku prochází pod jezerem, přičemž z ní vede k východnímu břehu jezera 70 m dlouhá neznačená odbočka. Reference V tomto článku byl použit překlad textu z článku Czarny Staw Polski na polské Wikipedii. Související články Wielki Staw Polski Mały Staw Polski Przedni Staw Polski Zadni Staw Polski Literatura Tatry Vysoké, Západné, Belianske : Podrobný turistický atlas. [s.l.]: BB kart, 2005. 144 s. ISBN 83-87873-86-1. (slovensky) BALÁŽ, Erik, a kol. Tatry: příroda. Praha: Baset, 2010. 648 s. ISBN 978-80-7340-114-6. Externí odkazy Obrázky, zvuky či videa k tématu Czarny Staw Polski na Wikimedia Commons (polsky) Wielka Encyklopedia Tatrzańska, Czarny Staw Polski
Czarny Staw Polski

Der Schwarze Polnische See (pl. Czarny Staw Polski) in Polen ist ein Gletschersee im Tal der fünf Polnischen Seen (pl. Dolina Pięciu Stawów Polskich) in der Hohen Tatra. Er befindet sich in der Gemeinde Bukowina Tatrzańska und ist über einen Wanderweg erreichbar. Das Wasser des Sees fließt über die Roztoka in den Großen Polnischen See. Weblinks Einzelnachweise Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski, Wielka encyklopedia tatrzańska, Poronin, Wyd. Górskie, 2004, ISBN 83-7104-009-1. Tatry Wysokie słowackie i polskie. Mapa turystyczna 1:25000, Warszawa, 2005/06, Polkart ISBN 83-87873-26-8.
Czarny Staw Polski

Czarny Staw Polski lub po prostu Czarny Staw – polodowcowe jezioro tatrzańskie położone w południowej części Doliny Pięciu Stawów Polskich. Od południa w jego kierunku opadają zbocza Liptowskich Murów (odcinek od Gładkiego Wierchu do Kotelnicy). Od północy otacza go wał moreny środkowej. Lustro jeziora leży na wysokości 1722 m, jego powierzchnia wynosi 12,7 ha, głębokość – 50,4 m. Nadmiar wód odprowadzany jest potokiem do Wielkiego Stawu. Jezioro przez większość swojej historii było bezrybne. W pierwszej połowie XX w. przezroczystość wód jeziora latem wyrażona jako widzialność krążka Secchiego wynosiła około 13 m. Po utworzeniu parku narodowego, z czym wiązało się ograniczenie wypasu w jego okolicy wzrosła do 15–18 m. Prawdopodobnie w latach 60. XX w. nielegalnie wprowadzono do niego pstrąga źródlanego. Spowodowało to przebudowę planktonu i ichtioeutrofizację wody. Z tego powodu przezroczystość wody spadła do wartości ok. 5–7 m w pierwszej dekadzie XXI w. i 4,4 m w 2023 roku. Przed wprowadzeniem ryb do dominantów zooplanktonu należały duże wioślarki z kompleksu Daphnia pulex, Holopedium gibberum i Polyphemus pediculus. W drugiej połowie XX w. wyginęły, a dominantem stały się mniejsze wioślarki z kompleksu Daphnia longispina i oczliki Cyclops abyssorum (podgatunek tatricum). Wśród wrotków dominują przedstawiciele rodzaju Synchaeta, zwłaszcza Synchaeta lakowitiziana. Występują również Asplanchna priodonta, Conochiloides dossuarius, Keratella quadrata, Keratella valga, Polyarthra dolichoptera, Polyarthra longiremis i Sinantherina semibullata. Potok tworzy liczne rozlewiska i podmokłe łąki (młaki), na których rośnie wiele gatunków roślin bagiennych i torfowych. Szlaki turystyczne od skrzyżowania szlaków w Dolinie Pięciu Stawów, obok jeziora na Szpiglasową Przełęcz. Czas przejścia: 1:45 h, ↓ 1:25 h Zobacz też Jeziora tatrzańskie Przypisy
Czarownica (jezioro)

Czarownica – jezioro w Polsce, położone w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie rypińskim, w gminie wiejskiej Rypin. Jest jeziorem polodowcowym, rynnowym o typowym dla tych jezior podłużnym kształcie i stromych brzegach. Przypisy Linki zewnętrzne Czarownica, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. I: Aa – Dereneczna, Warszawa 1880, s. 771 .