NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Kamienica przy ulicy Szerokiej 15 w Krakowie

Kamienica przy ulicy Szerokiej 15 – zabytkowa kamienica, znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto przy ulicy Szerokiej, na Kazimierzu. Historia Obiekt powstał w 1842 roku według koncepcji M. Barańskiego. Pierwotnie pełnił funkcję mieszkalną. W XIX wieku nieruchomość należała do rodziny Badenów. W 1901 roku miała miejsce przebudowa klatki schodowej, a w 1954 roku odbudowano fasadę. Reprezentuje styl klasycystyczny. 21 marca 1968 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków. Architektura Konstrukcję zbudowano z cegły, która posłużyła zarówno do wznoszenia ścian, jak i stropów. Wiązania dachowe stworzono z drewna, a jako pokrycie zastosowano papę. Gmach wznosi się na jedno piętro i posiada dwutraktowy układ. Kondygnację piwniczną wykonano z łamanego kamienia, które znacząco przemurowano na przełomie XIX i XX wieku. Przez budynek przebiega pomieszczenie prowadzące do wnętrza domu (sień przelotowa), w którego tylnej części umieszczono schody o pojedynczym biegu, ozdobione dziewiętnastowieczną balustradą. Główna elewacja posiada trzy osie oraz ozdobny gzyms leżący między poziomami. Okna na piętrze mają obramowania z parapetami. Przestrzeń nad oknami zajmują tynkowe ornamenty, które łączą motywy roślinne z walutowymi. Dach ma dwupołaciowe pokrycie z papy. Wśród zachowanych elementów architektonicznych wymienia się drewniane drzwi klepkowe z pierwszej połowy XIX wieku oraz klasycystyczna balustrada schodów z tego samego stulecia. Kubatura obiektu wynosi 600 m³, natomiast powierzchnia użytkowa to 65 m². Obejmuje cztery izby mieszkalne. Budynek ma jedną piwnicę. Przypisy
Kamienica przy ulicy Szewskiej 5 w Krakowie

Kamienica przy ulicy Szewskiej 5 – zabytkowa kamienica, znajdująca się w Krakowie, na Starym Mieście. Historia Kamienica datowana jest na okres od XV do XIX wieku. Jej pierwotne przeznaczenie było mieszkalne. Współczesna forma architektoniczna jest wynikiem scalenia dwóch budynków (pierwotnie gotyckich), do którego doszło w połowie XIX stulecia. W 1933 roku bryłę nadbudowano o III piętro. 19 lutego 1968 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków. Architektura Budynek ma trzy piętra, z których najwyższe powstało w 1929 roku. Jego konstrukcję oparto na planie prostokąta, który biegnie równolegle do ulicy. Cała konstrukcja zbudowana jest z cegły, a w części piwnicznej wykorzystano kamień. Obiekt pokryto tynkiem. Piwniczne kondygnacje przykryto łukowymi sklepieniami (kolebkowymi). Pomieszczenie prowadzące do wnętrza domu (sień), również ze sklepieniem kolebkowym, został o nieco zwężony, aby wydzielić przestrzeń na sklepy. Z pierwszej połowy XIX wieku pochodzą jednobiegowe schody z drewna. Na parterze pomieszczenia mają sklepienia, które łączą formy krzyżowe z kolebkowymi oraz kolebkowe z lunetami. Na pierwszym piętrze został ustawiony klasycystyczny kominek z pierwszej połowy XIX wieku, ozdobiony kampanulami i zwieńczony gzymsem. Jedno z pomieszczeń oraz druga kondygnacja zachowały XIX-wieczne posadzki. Fasada Główna fasada, pochodząca z pierwszej połowy XIX wieku i odnowiona w 1883 roku, ma sześć osi z nieregularnym rozmieszczeniem okien i jest delikatnie wzmocniona skarpami. Parter rozdzielony arkadowymi wnękami, w których znajdują się okna i wejścia. Okna na pierwszym piętrze mają uszate obramowania. Tylna elewacja ma pięć osi i również jest wzmocniona przyporami. W obu fasadach zachowała się stolarka okienna z pierwszej połowy XIX wieku. Oficyna Boczna przybudówka, która powstała prawdopodobnie w XVIII wieku, przeszła renowację w 1876 roku. Jej kształt, przypominający literę „L”, sprawia, że krótsza część przylega do głównego budynku. Obiekt ma dwa piętra i składa się z jednego traktu. Elementem głównej elewacji są drewniane ganki z połowy XIX wieku, które biegną wzdłuż pierwszego i drugiego piętra obu części budynku. Te konstrukcje opierają się na drewnianych wspornikach. Zachowana stolarka okienna również pochodzi z XIX stulecia. Pokrycie dachowe jest płaskie. Dane techniczne Ma trzy kondygnacje i kubaturę wynoszącą 4700 m³, oferując 620 m² powierzchni użytkowej i 270 m² zabytkowej. W skład tej powierzchni wchodzi trzynaście izb mieszkalnych, pięć innych pomieszczeń , piwnica zajmująca teren 260 m² oraz podwórze o powierzchni 50 m². Przypisy
Kamienica Kolegiacka w Krakowie

Kamienica Kolegiacka – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I przy ulicy Szewskiej 22, na Starym Mieście. Historia W średniowieczu i czasach nowożytnych w miejscu obecnej kamienicy znajdowały się dwa domy o gotyckim rodowodzie. Dom wschodni, zwany Kamienicą Groszowską, został wzniesiony w XVI wieku. Od 1636 był własnością kolegiaty św. Anny, mieszkali w nim wikariusze i penitencjarze. W XVII wieku uzyskał manierystyczną kamieniarkę. Dom zachodni, zwany Kamienicą Rządczykowską, również powstał w XVI wieku. W 1653 został własnością kolegiaty św. Anny. Obydwa domy zostały wyburzone w 1910. Kamienica Kolegiacka została wzniesiona w latach 1910–1911 z inicjatywy kanonika Józefa Caputy. Projektantem budynku był architekt Józef Pokutyński. 19 lutego 1968 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków. Architektura Kamienica reprezentuje styl modernistyczny z elementami historycznymi. Posiada ona dwa piętra. Fasada budynku jest sześcioosiowa, w jej środkowej części znajduje się ryzalit. Kamienny portal został przeniesiony z istniejącej w tym miejscu wcześniej Kamienicy Groszowskiej. Nad portalem znajduje się kamienna tablica, upamiętniająca budowę i jej inicjatora. Przypisy
Kamienica przy ulicy Szpitalnej 4 w Krakowie

Kamienica przy ulicy Szpitalnej 4 – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto przy ulicy Szpitalnej, na Starym Mieście. Pierwotny budynek powstał już w czasach średniowiecza. Przez stulecia był wielokrotnie przebudowywany oraz remontowany. W 1869 została przeprowadzona znacząca przebudowa budynku połączona z nadbudową drugiej kondygnacji zgodnie z projektem Jacka Matusińskiego. W latach 1898–1899 została wyremontowana fasada budynku według projektu polskiego architekta, Władysława Ekielskiego. Remont nadał budynkowi fasadę wykonaną z cegły. 5 grudnia 1999 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków. Przypisy Bibliografia Praca zbiorowa, Zabytki Architektury i budownictwa w Polsce. Kraków, Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji, Warszawa 2007, s. 338, ISBN 978-83-922906-8-1 Michał Rożek: Przewodnik po zabytkach Krakowa. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2021, s. 211. ISBN 978-83-277-1790-0.
Willa „Wenecja” w Krakowie

Willa „Wenecja” – zabytkowy budynek znajdujący się w Krakowie, w dzielnicy I przy ulicy Wenecja 2, na Piasku. Przez okolice gdzie dzisiaj znajduje się ulica Wenecja jeszcze w początkach XX wieku płynęły Rudawa i Młynówka Królewska. W początkach XVIII wieku, na tym podmokłymi i pełnym rozlewisk terenie stał dworek zwany z tego powodu „Wenecją” a był własnością kościoła św. Anny. W 1873 zbudowano nad Rudawą willę w stylu włoskim dla architekta Kazimierza Hroboniego. Projektował ją Maksymilian Nitsch. Willa została następnie przebudowana w latach 1889–1891 przez Jacka Matusińskiego, według projektu Karola Rybińskiego. Nowym właścicielem był dziennikarz i pisarz Ludwik Zygmunt Dębicki. Na fasadzie umieszczono wtedy herby Gryf i Rawicz. Od lat 60. XX wieku w budynku znajdował się Zakład Elektronicznej Techniki Obliczeniowej, a potem przez kilka lat był siedzibą Katedry Arabistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Budynek mimo różnych przekształceń zachował do dzisiaj charakter podmiejskiej willi. Przypisy Bibliografia Praca zbiorowa Zabytki Architektury i budownictwa w Polsce. Kraków, Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków, Warszawa 2007, ISBN 978-83-9229068-1 Praca zbiorowa Encyklopedia Krakowa, wydawca Biblioteka Kraków i Muzeum Krakowa, Kraków 2023, ISBN 978-83-66253-46-9, ISBN 978-83-66334-93-9, tom II s.678 Michał Rożek, Przewodnik po zabytkach Krakowa, Wydawnictwo WAM, Kraków 2012, ISBN 978-83-7505-661-7, s.474
Kamienica przy ulicy Westerplatte 3 w Krakowie

Kamienica przy ulicy Westerplatte 3 – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I Stare Miasto przy ulicy Westerplatte, na Wesołej. Kamienica została wzniesiona w 1899 roku według projektu architekta Beniamina Torbe. W 1920 roku została przebudowana oficyna kamienicy. W 1921 roku budynek został nadbudowany o czwarte piętro pod projektem Tadeusza Stryjeńskiego i Franciszka Mączyńskiego. 27 października 1989 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków. Przypisy Bibliografia Praca zbiorowa: Zabytki Architektury i budownictwa w Polsce. Kraków. Warszawa: Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków, 2007, s. 356. ISBN 978-83-9229-8-1.Sprawdź autora:1. Praca zbiorowa: Encyklopedia Krakowa. Warszawa-Kraków: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2000. ISBN 83-01-13325-2.
Dom Cechu Rzeźników i Masarzy w Krakowie

Dom Cechu Rzeźników i Masarzy (znany także jako Dom Na Kotłowem) – zabytkowa kamienica znajdująca się w Krakowie, w dzielnicy I przy ulicy Westerplatte 18, na Wesołej. Historia kamienicy W średniowieczu w miejscu obecnej kamienicy znajdowało się miejsce uboju zwierząt. Przez niemieckich osadników było nazywane Kuttelhof lub Kuthlov, co oznacza miejsce składowania odpadów rzeźniczych. Nazwa ta została później spolszczona na „Kotłów” lub „Na Kotłowem”. Na przełomie XV i XVI wieku wzniesiono w tym miejscu pierwszy dom cechu rzeźników. W II połowie XIX wieku cech rzeźników krakowskich, na którego czele stali Stanisław Armółowicz (zarazem rajca miejski) i Tomasz Wójcicki, zadecydował o postawieniu w tym miejscu nowej siedziby. Decyzję podjęto w 1874, kamień węgielny poświęcono w 1879, a budowę ukończono w 1881. Budynek został wzniesiony według projektu Jana Ertla lub Pawła Barańskiego. Koszty budowy wyniosły 40 tys. złotych reńskich. 27 marca 1907 w budynku powołana została krakowska Izba Rzemieślnicza. Był on jej siedzibą do 1930 roku, gdy objęła własny budynek przy ulicy świętej Anny. W 1927 miał tu miejsce III Zjazd Izb Rzemieślniczych, w którym uczestniczył m.in. ówczesny wicepremier Eugeniusz Kwiatkowski. Budynek odwiedził także prezydent Ignacy Mościcki. W 1949 cech zlikwidowano. Dom przejęły Krakowskie Zakłady Mięsne. Od 1956 znajdował się pod zarządem Izby Rzemieślniczej, a od 1985 – Cechu Rzemiosł Spożywczych. 3 grudnia 1975 kamienica została wpisana do rejestru zabytków. Znajduje się także w gminnej ewidencji zabytków. W 2008 roku w budynku przeprowadzono remont konserwatorski. Architektura i wystrój Jest to budynek dwupiętrowy, o charakterze eklektycznym. Na szczycie fasady budynku znajduje się herb cechu (głowa wołu i topory rzeźnicze) i napis „Kotłów”, a poniżej kolejny napis „Dom Cechu Rzeźników i Masarzy”. Na pierwszym piętrze znajduje się wielka sala posiedzeń z galerią nad wejściem i stylowym żyrandolem. Znajdują się w niej portrety królów polskich: Bolesława Chrobrego, Kazimierza Wielkiego, Władysława Jagiełły, Zygmunta Augusta, Stefana Batorego i Jana III Sobieskiego, wykonane na podstawie szkiców Jana Matejki przez J. Kruszewskiego. Pod każdym portretem umieszczono napis z informacją, jakie przywileje otrzymał od danego monarchy cech rzeźników. W sali znajduje się także ufundowana przez Jana Matejkę akwarela z godłem cechu: głową wołu z gwiazdą między rogami, portrety mistrzów cechowych pędzla Wojciecha Weissa i Wojciecha Kossaka oraz obraz przedstawiający Bramę Mikołajską, niegdyś bronioną przez rzeźników. Przypisy
Dwór w Czaplach Wielkich

Dwór w Czaplach Wielkich – dwór znajdujący się w województwie małopolskim, w powiecie miechowskim, w gminie Gołcza, w Czaplach Wielkich. Zabytkowy dwór oraz park wpisany został do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego. Historia Obiekt wybudowany według projektu Bolesława Pawła Podczaszyńskiego dla rodziny Popielów przed 1876 rokiem. 16 lutego 1863 roku w dworze obradował oddział powstańczy Apolinarego Kurowskiego przed Bitwą pod Miechowem. W 1945 roku, w obiekcie rozpoczęła swoją działalność Szkoła Powszechna w Czaplach Wielkich i funkcjonowała do 31 sierpnia 2011 roku . Architektura Budynek o cechach klasycystycznych i neorenesansowych, murowany, parterowy, nakryty dachem dwuspadowym. We wsi Gałki na Mazowszu, znajduje się podobny dwór (z dodanym filarowym gankiem) autorstwa Bolesława Podczaszyńskiego. Park W parku podworskim znajduje się staw, zasilany z dużego wywierzyska na tutejszej wierzchowinie. Przypisy Bibliografia Antoni Walaszczyk: Informator Turystyczny Powiatu Miechowskiego. Kraków: Wydawnictwo Artystyczno Graficzne, 1972. Bogusław Krasnowolski: Leksykon zabytków architektury Małopolski. Kraków: Arkady, 2013. ISBN 978-83-2134744-8. Strona parafii. opoka.org.pl. [dostęp 2017-05-17]. Piotr Libicki: Dwory i pałace wiejskie w Małopolsce i na Podkarpaciu. Poznań: Dom Wydawniczy REBIS Sp. z o.o., 2012. ISBN 978-837510-597-1.
Kościół św. Katarzyny w Ulinie Wielkiej

Kościół św. Katarzyny w Ulinie Wielkiej – zabytkowy kościół znajdujący się w województwie małopolskim, w powiecie miechowskim, w gminie Gołcza, w Ulinie Wielkiej. Kościół drewniany z 1655 wraz z dzwonnicą, starodrzewem i otoczeniem wpisany został do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego. Obiekt znajduje się na szlaku architektury drewnianej województwa małopolskiego. Historia Kościół zbudowany w 1655 w miejscu starszego. W 1708 został przebudowany i powiększony o kruchtę od strony zachodniej przez Krzysztofa z Dobnia. W 1791 biskup Franciszek Potkański poświęcił kościół. Architektura Kościół drewniany, orientowany, konstrukcji zrębowej. Nawa nakryta sklepieniem pozornym krzyżowym, prezbiterium węższe od nawy, prostokątne, ze sklepieniem pozornym kolebkowym. Odrzwia i obramienia okien w kształcie oślich grzbietów. Wyposażenie wnętrza Późnobarokowe ołtarze z XVII wieku; gotycka rzeźba Matki Boskiej Tronującej z Dzieciątkiem_z ok. 1400 roku; manierystyczna ambona z XVII wieku; marmurowa chrzcielnica z końca XVII wieku; w ołtarzu głównym ikona Matki Boskiej z Dzieciątkiem; marmurowe epitafia właścicieli wsi z XVIII wieku. Dzwonnica Budowla drewniana z przełomu XVIII/XIX wieku, ustawiona przed głównym wejściem. Galeria zdjęć Przypisy Linki zewnętrzne Kościoły drewniane, Ulina Wielka
Kościół św. Marii Magdaleny w Głogoczowie

Kościół św. Marii Magdaleny – zabytkowy rzymskokatolicki kościół, znajdujący się w Głogoczowie, w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Myślenice. Kościół został wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego. Historia Kościół został wybudowany w 1812 roku, zgodnie z założeniami reformy józefińskiej i poświęcony 3 maja 1823. W 1883 roku dobudowano babiniec. Na zlecenie Stefana Konopki w 1898 roku przebudowano wieżę, według projektu Jana Sas-Zubrzyckiego. Architektura Budynek postawiony stylu józefińskim, orientowany, murowany z kamienia i cegły, jednonawowy, z zaokrąglonym prezbiterium i czworoboczną wieżą w fasadzie. Po stronie południowej znajduje się kruchta, a po stronie północnej przy prezbiterium, zakrystia. Mury nawy głównej i prezbiterium wzmocnione są przyporami. Na kalenicy dwuspadowego dachu nawy znajduje się sygnaturka. W 1898 roku według projektu architekta Sas-Zubrzyckiego podwyższono otynkowaną wieżę o jedną kondygnację, z cegły nie tynkowanej. Wieża nakryta jest czterospadowym przełamanym dachem. Obok kościoła znajduje się murowana wolno stojąca dzwonnica. Wystrój i wyposażenie Ołtarz główny drewniany z bramkami, polichromowany, złocony, część środkowa nastawy ołtarzowej prawdopodobnie pochodzi z 2. ćwierci XVIII wieku a części boczne z XIX lub XX wieku; ambona o cechach późnoklasycystycznych prawdopodobnie z 1812 roku; całopostaciowe rzeźby św. Pawła i św. Piotra z drugiej połowy XVII, lub pierwszej połowy XVIII wieku. Pochodzą z poprzedniego, drewnianego kościoła; ołtarz boczny jednokondygnacyjny, jednoosiowy ze zwieńczeniem, drewniany, polichromowany, złocony z XVIII wieku; drewniana chrzcielnica; cztery zabytkowe dzwony: dwa z 1583 roku jeden z 1865 i powojenną sygnaturkę; w 2012 roku z okazji 700-lecia parafii i 200-lecia rozpoczęcia budowy obecnego kościoła, mieszkańcy Głogoczowa ufundowali cztery nowe dzwony. Galeria zdjęć Przypisy Bibliografia Bogusław Krasnowolski: Leksykon zabytków architektury Małopolski. Kraków: Arkady, 2013. ISBN 978-83-2134744-8. Jerzy Wowczak: Jan Sas-Zubrzycki. Towarzystwo Wydawnicze Historia Iagellonika Kraków, 2017. ISBN 978-83-65080-63-9.
Kościół św. Zofii w Sułkowicach

Kościół świętej Zofii – rzymskokatolicki kościół filialny należący do parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Sułkowicach. Jest jedynym rejestrowanym zabytkiem miasta. Jest to niewielka świątynia wzniesiona w 1627 roku dzięki fundacji starosty lanckorońskiego Jana Zebrzydowskiego. Została odbudowana praktycznie od podstaw w 1825 roku i wyremontowana została w 1968 roku. We wnętrzu znajduje się ołtarz św. Zofii w stylu późnobarokowym, a także drewniane drzwi z końca XVII wieku, które zostały przeniesione ze starej świątyni parafialnej. Na drzwiach znajduje się specjalnie wyrzeźbione wgłębienie, nazywane „stopką Matki Boskiej”. Ławki w świątyni podarowane zostały w 1978 roku przez bazylikę Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny w Wadowicach. Przypisy
Kościół św. Marcina w Wiśniowej

Kościół świętego Marcina – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do parafii pod tym samym wezwaniem (dekanat Dobczyce archidiecezji krakowskiej). Historia Jest to świątynia wzniesiona około 1730 roku, następnie była restaurowana pod koniec XIX wieku razem z dobudowaniem nowej zakrystii i rozbudowaniem nawy oraz w 1930 roku razem z pokryciem świątyni eternitem. W 2000 roku zostało wymienione pokrycie dachowe świątyni z eternitu na blachę dachówkową, natomiast w 2001 roku ściany zostały oszalowane. Kościół został konsekrowany 3 listopada 1747 r. przez bpa Michała Kunickiego (sufragana krakowskiego). Podczas prac konserwatorskich ołtarza głównego w 2025 r. odkryto pod mensą ołtarza szkatułkę z relikwiami świętych oraz pergaminem z tekstem łacińskim (z dnia 3 listopada 1747) – w tłumaczeniu: Pierwsza strona pergaminu: Rok Pański 1747, 3 listopada: Ja biskup Michał Kunicki sufragan krakowski konsekrowałem kościół św. Marcina i ten większy ołtarz ustanowiony ku czci Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny składając relikwie świętych Aurelii i Sawacji. Na drugiej stronie pergaminu napisano: Podczas tej uroczystości udzielam każdemu z wiernych tu obecnych jeden rok odpustu a w przypadające rocznice tej konsekracji tym dniu 40 dni odpustu w zwyczajnej formie przyjętej przez Kościół. Architektura Budowla jest drewniana, jednonawowa, orientowana, posiada konstrukcję zrębową. Prezbiterium świątyni jest mniejsze w stosunku do nawy, zamknięte jest ścianą prostą, z boku znajduje się piętrowa zakrystia a także kapliczka ogrojca na osi powstała w 2 połowie XIX wieku. Z przodu i boku nawy znajdują się kruchty. Dach kościoła jest dwukalenicowy i pokryty blachą. Wnętrze nawy nakryte jest stropem płaskim z zaskrzynieniami, podpartym czterema słupami. Chór muzyczny jest podparty dwoma słupami i posada eklektyczny prospekt organowy z instrumentem wykonanym przez Tomasza Falla, organmistrz ze Szczyrzyca z ok. 1908 r. W czasie II wojny światowej schowano piszczałki, by nie zostały zarekwirowane. Polichromia o motywach roślinnych została wykonana w 1910 roku przez Michała Tarczałowicza. Ołtarz główny został wykonany na początku XVIII wieku, a w nim słynący łaskami obraz Matki Bożej Wiśniowskiej, namalowany w XVII wieku i ufundowany przez Helenę Zawadzką. Cztery ołtarze boczne powstały na początku XVIII wieku. Ambona w stylu barokowym pochodzi z końca XVII wieku. Chrzcielnica i kropielnica z kamienia reprezentują styl późnobarokowy i zostały wykonane w 2 połowie XVIII wieku. Krucyfiks w stylu późnobarokowym pochodzi z XVII wieku. W kościele są przechowywane proporce AK „Kamiennik”. Otoczenie Nieopodal kościoła znajduje się drewniana dzwonnica o konstrukcji słupowej, pochodząca prawdopodobnie z okresu powstania świątyni, a w niej dzwon odlany w 1726 r. przez ludwisarza Kaspra Kramnitza w Szczyrzycu. Przy kościele (w parku lipowym) powstała droga krzyżowa z kamiennymi obeliskami, którą poświęcił w 2001 r. kard. Franciszek Macharski. 30 maja 2021 bp Robert Chrząszcz poświęcił nową kaplicę przedpogrzebową oraz nową dzwonnicę, w której umieszczono dzwony o imionach: św. Marcin, św. Anna i św. Józef. Galeria zdjęć Przypisy
Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Lipnicy Wielkiej

Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Lipnicy Wielkiej – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w miejscowości Lipnica Wielka w powiecie nowosądeckim województwa małopolskiego. Historia kościoła Kościół według tradycji został ufundowany przez Kazimierza Wielkiego w 1359 r., natomiast w I poł. XVII w. został przebudowany. Budynek kościoła jest wymurowany z kamienia rzecznego, łączonego wapienno-glinianą zaprawą, a później tynkowany. Prezbiterium posiada sklepienie krzyżowe, ozdobione polichromią o motywach figuralnych i drobnokwiatowych. W centralnym miejscu znajduje się wizerunek Matki Bożej z Dzieciątkiem. Polichromia datowana jest na lata 1770–1775. Ołtarze, ambona i chór muzyczny są w stylu rokoko i pochodzą z II poł. XVIII wieku. Chrzcielnica pochodzi z fundacji Krzysztofa Pieniążka z 1554 r., o czym świadczy obecność inskrypcji fundacyjnej i herbów Odrowąż i Strzemię. W kościele znajduje się kamienny pomnik nagrobny Stanisława Trzecieskiego z płaskorzeźbą leżącego rycerza z 1554 roku i posadzkowa płyta nagrobna Wojciecha Kiesielewskiego z 1619 roku (obecnie wmurowana w jedną ze ścian bocznej kaplicy). W przedsionku kościoła wisi tablica upamiętniająca ks. Jana Pyzikiewicza – proboszcza parafii, który zginął w obozie koncentracyjnym w 1942 roku. Kościół otoczony jest kamiennym murem z dwiema kaplicami i dwoma bramami. W bramie głównej zawieszone są trzy dzwony. Największy z nich jest kopią zabytkowego dzwonu „Urban”, który uległ pęknięciu i obecnie znajduje się w Muzeum Diecezjalnym w Tarnowie. Przypisy