NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Rezerwat przyrody Góra Choina

Rezerwat przyrody „Góra Choina” – rezerwat przyrody położony w południowo-zachodniej Polsce w Górach Wałbrzyskich w Sudetach Środkowych (województwo dolnośląskie). Rezerwat położony jest w północno-wschodniej części Gór Czarnych, w paśmie Gór Wałbrzyskich na południowo-wschodnim zboczu wzniesienia Choina, około 1 km na południowy wschód od miejscowości Zagórze Śląskie w gminie Walim. W całości znajduje się na obszarze Natura 2000 PLH020071 „Ostoja Nietoperzy Gór Sowich” SOO i Obszarze Chronionego Krajobrazu Gór Bardzkich i Sowich. Rezerwat został utworzony w 1957 roku zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego (M.P. z 1957 r. Nr 101, poz. 589 (ISAP)). Jest to rezerwat o powierzchni 19,13 ha utworzony dla ochrony rzadkich gatunków roślin chronionych oraz naturalnych zbiorowisk roślinnych. Rezerwat utworzono głównie dla ochrony naturalnego lasu mieszanego porastającego wzgórze Choina i zachowania ruin zamku piastowskiego Grodno. Rezerwat przyrody położony jest na gnejsowym wzgórzu Choina (450 m n.p.m.) porośniętym lasem mieszanym. Na szczycie stoi średniowieczny zamek Grodno. Do rezerwatu od północno-wschodniej strony przylegają wody Jeziora Bystrzyckiego, które oddzielają rezerwat od Gór Sowich. Lasy liściaste porastające grzbiety góry zawierają ciekawe okazy starodrzewu dębu, lipy i buka. Interesujące są również widoki z gnejsowych skałek wysokiego lewego brzegu jeziora. W bogatym w różne gatunki chronionym runie leśnym występuje: dzwonek pokrzywolistny, kokoryczka wielokwiatowa, naparstnica oraz wiele gatunków storczyków i paproci. Zobacz też Zamek Grodno Przypisy Bibliografia Marek Staffa, „Wędrówka przez Sudety Środkowe: Góry Wałbrzyskie, Góry Suche, Góry Sowie, Góry Bardzkie”, Wyd. PTTK Warszawa, Kraków, 1982, ISBN 83-00-00476-9 Sudety Środkowe. Skala 1:40000. Jelenia Góra: Wydawnictwo Turystyczne Plan, 2005. ISBN 83-60044-44-9
Rezerwat przyrody Góra Jeleniowska

Rezerwat przyrody Góra Jeleniowska – częściowy rezerwat przyrody nieożywionej w gminie Nowa Słupia, w powiecie kieleckim, w województwie świętokrzyskim. Leży w Pasmie Jeleniowskim Gór Świętokrzyskich, w granicach Jeleniowskiego Parku Krajobrazowego. Powierzchnia: 15,80 ha (akt powołujący podawał 15,56 ha) Rok utworzenia: 1997 Numer ewidencyjny WKP: 064 Przedmiot ochrony: wychodnie górnokambryjskich, gruboławicowych piaskowców kwarcytowych tworzące osobliwe formy morfologiczne i rumowiska typu gołoborzy oraz naturalne zbiorowisko Dentario glandulosae-Fagetum Rezerwat obejmuje część grzbietu leżącego na zachód od szczytu Góry Jeleniowskiej. Znajduje się około 1,5 km na wschód od miejscowości Paprocice. Obejmuje wydzielenia 57 c, d, na terenie leśnictwa Jeleniów (obręb Nieskurzów, nadleśnictwo Łagów). Przez rezerwat przechodzi Główny Szlak Świętokrzyski im. Edmunda Massalskiego z Gołoszyc do Kuźniaków. Przypisy
Rezerwat przyrody Góra Grojec

Rezerwat przyrody Góra Grojec – rezerwat położony na terenie gminy Woźniki w województwie śląskim na terenie wzniesienia Góra Grojec, utworzony 31 października 1996 roku. Rezerwat wchodzi w skład nadleśnictwa Koszęcin. Obszar rezerwatu podlega ochronie czynnej. Góra Grojec leży ok. 2 km na zachód od miejscowości Lubsza, w której do roku 1863 żył Józef Lompa. W ogrodzie dawnej szkoły rosła ,,grusza Lompy"- pomnik przyrody; w roku 1993 suchy i wypalony jej pień miał obwód 354 cm. W zbiorach Lompy znaleziono legendę o Górze Grojec; około XII wieku na szczycie góry istniał okazały zamek drewniany, który spalili Tatarzy. Po nim zostały tylko piwnice i lochy, prowadzące do Lubszy oraz nazwa - ,,zapadnięty zamek''. Na Górze Grojec do początku XX wieku istniały kamieniołomy, z których wydobywano tzw. ,,grojcoki'' do wyrobu młyńskich kamieni. Powierzchnia rezerwatu wynosi 17,53 ha. Obejmuje izolowane, wapienne wzgórze porośnięte lasem bukowym. Obok buka pospolitego występują na obszarze rezerwatu świerki, jodły, jawory, graby, rzadziej dęby, lipy czy klony. Licznie występują krzewy leszczyny. W runie lasu rosną m.in. chronione prawnie rośliny zielne, m.in.: wawrzynek wilczełyko, lilia złotogłów, zanokcica skalna, konwalia majowa, czworolist pospolity i kokoryczka wonna. Urozmaicony skład gatunkowy drzewostanu i bogaty podszyt umożliwiają bytowanie szeregu gatunków ptaków, m.in.: bażant łowny, czyż, dzięcioł duży, słowik rdzawy, sójka, zięba, kilka gatunków sikor i in. Z płazów spotykana jest m.in. ropucha szara, z gadów, żmija zygzakowata i padalec zwyczajny. Rezerwat, ze względu na to, iż wcześniej był miejscem częstych spotkań i świętowań miejscowej ludności, ulega ciągłej dewastacji, szczególnie dzięki penetrowaniu wzgórza przez młodzież urządzającą na jego terenie „rajdy rowerowe”. Przypisy Bibliografia Plaza Marcin: Wapienne wzgórze – Góra Grojec, w: „Przyroda Górnego Śląska” nr 45 jesień 2006, s. 7, ISSN 1425-4700.
Rezerwat przyrody Góra Radunia

Rezerwat przyrody „Góra Radunia” – rezerwat florystyczny na górze Radunia, w gminie Łagiewniki, w powiecie dzierżoniowskim, w woj. dolnośląskim. Znajduje się na terenie Nadleśnictwa Miękinia. Ustanowiony w 1958 roku na powierzchni 44,26 ha i tyle zajmuje do tej pory. Obejmuje szczytowe partie Raduni zbudowane ze skał wulkanicznych wraz ze stanowiskami rzadkich roślin. W całości znajduje się na terenie Ślężańskiego Parku Krajobrazowego i obszaru Natura 2000 „Masyw Ślęży” PLH020040 SOO. W rezerwacie stwierdzono występowanie 183 gatunków roślin nasiennych (w tym wielu rzadkich i chronionych) oraz 10 gatunków paprotników. Na stoku góry znajduje się zespół leśny świetlistej dąbrowy z dominującym dębem bezszypułkowym (Quercus petraea). Pierwotnie przez rezerwat przechodził niebieski szlak Tąpadła-Radunia-Łąka Sulistrowicka. Od 2017 r. zmieniono przebieg szlaku, tak aby omijał rezerwat. Działanie miało na celu zlikwidowanie ruchu turystycznego, jaki przewijał się przez rezerwat, który powodował wydeptywanie cennych muraw na szczycie góry oraz stwarzał zagrożenie pożarowe (turyści mimo przebywania na terenie chronionym, często rozpalali ogniska). Flora Ważniejsze gatunki: zanokcica klinowata dąb bezszypułkowy lilia złotogłów naparstnica zwyczajna wawrzynek wilczełyko gółka długoostrogowa (gatunek wymarły w rezerwacie) kruszczyk szerokolistny buławnik wielkokwiatowy buławnik czerwony (gatunek wymarły w rezerwacie) leniec alpejski przytulia okrągłolistna czosnek skalny kokoryczka okółkowa miodownik melisowaty pięciornik siedmiolistkowy przytulia szorstkoowockowa W latach 90. XX wieku wybuchł pożar, który strawił część muraw i świetlistej dąbrowy, doprowadzając do wyginięcia kilku gatunków roślin, m.in. buławnika czerwonego i gółki długoostrogowej. Od czasu pożaru nie potwierdzono tych gatunków, mimo licznych inwentaryzacji przyrodniczych. Przypisy Linki zewnętrzne HalinaH. Liberacka HalinaH., SylwiaS. Szefer-Michalak SylwiaS. (red.), Rezerwaty przyrody województwa dolnośląskiego, Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska we Wrocławiu, 2017, ISBN 978-83-64233-26-5 .
Rezerwat przyrody Góra Pieszczana

Rezerwat przyrody „Góra Pieszczana” – rezerwat przyrody położony na terenie gminy Szudziałowo w województwie podlaskim. Leży w granicach Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej. Powierzchnia według aktu powołującego: 220,10 ha (obecnie podawana wartość: 220,05 ha) Rok powstania: 1987 Rodzaj rezerwatu: leśny Stworzony dla ochrony: borów sosnowo-świerkowych charakterystycznych dla Puszczy Knyszyńskiej. Przypisy Linki zewnętrzne rezerwat GÓRA PIESZCZANA. [w:] Zielone Wrota [on-line]. Stowarzyszenie na Rzecz Ekorozwoju "AGRO-GROUP". [dostęp 2018-04-26].
Rezerwat przyrody Góra Sieradowska

Rezerwat przyrody Góra Sieradowska – leśny rezerwat przyrody na terenie Sieradowickiego Parku Krajobrazowego w gminie Bodzentyn, w powiecie kieleckim, w województwie świętokrzyskim. Powierzchnia: 197,36 ha (akt powołujący podawał 197,67 ha) Rok utworzenia: 1995 Dokument powołujący: Zarządzenie MOŚZNiL z 27.06.1995 (M.P. z 1995 r. Nr 33, poz. 394 (ISAP)) Numer ewidencyjny WKP: 053 Charakter rezerwatu: częściowy Przedmiot ochrony: naturalne zbiorowiska o charakterystycznej roślinności górskiej i lasu puszczańskiego Rezerwat leży na wschód od miejscowości Siekierno, w południowej części Sieradowickiego Parku Krajobrazowego i obejmuje część północnego zbocza (bez szczytu) Góry Sieradowskiej (382 m n.p.m.) w Pasmie Sieradowickim Gór Świętokrzyskich. Obszar rezerwatu tworzą kopulaste wzniesienia i rozdzielająca je doliny Świśliny i jej dopływów. W drzewostanie rezerwatu dominuje jodła i buk, w mniejszych ilościach występują też: dąb, modrzew, jawor, klon, jesion, grab, świerk, sosna, brzoza i olcha. Występuje tu wiele gatunków roślin chronionych i rzadkich, m.in.: wawrzynek wilczełyko, bluszcz pospolity, pełnik europejski, zdrojówka rutewkowata, zawilec wielkokwiatowy, parzydło leśne, kruszczyk szerokolistny, gnieźnik leśny, listera jajowata, buławnik mieczolistny, paprotnik kolczysty, zanokcica skalna, zanokcica zielona, widłak wroniec, widłak jałowcowaty i widłak goździsty. Przez rezerwat przechodzi niebieski szlak turystyczny im. E. Wołoszyna z Wąchocka do Cedzyny. Rezerwat nosi nazwisko leśnika Wiktora Kozłowskiego. Przypisy
Rezerwat przyrody Góra Sobień

Rezerwat przyrody Góra Sobień – rezerwat przyrody znajdujący się na terenie gminy Lesko, w powiecie leskim, w województwie podkarpackim. Leży w obrębie Parku Krajobrazowego Gór Słonnych. Numer według rejestru wojewódzkiego – 20 Powierzchnia według aktu powołującego – 5,34 ha Dokument powołujący – M.P. z 1971 r. Nr 1, poz. 3 (ISAP) Rodzaj rezerwatu – leśny Przedmiot ochrony (według aktu powołującego) – fragment lasu mieszanego z chronionymi gatunkami roślin zielnych w runie oraz występującą na tym terenie rzadką fauną kserotermiczną. Rośnie tutaj m.in. rzadki w Polsce tojad mołdawski. Na szczycie położonego na terenie rezerwatu wzgórza znajdują się ruiny zamku Sobień. Przez teren rezerwatu przebiega ścieżka dydaktyczno-przyrodnicza „Góra Sobień”. Przypisy Linki zewnętrzne Góra Sobień. [w:] Zielone Podkarpacie [on-line]. [dostęp 2018-05-14]. Ścieżka przyrodnicza na Górze Sobień. [dostęp 2018-05-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-05-15)].
Rezerwat przyrody Góra Uszeście

Rezerwat przyrody „Góra Uszeście” – stepowy rezerwat przyrody położony na terenie wsi Mielnik w gminie Mielnik (powiat siemiatycki, województwo podlaskie). Został utworzony na mocy zarządzenia Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 11 kwietnia 1985. Zajmuje powierzchnię 11,98 ha (akt powołujący podawał 12,06 ha). Stworzony dla ochrony roślinności kserotermicznej zawierającej w swym składzie szereg gatunków rzadkich i chronionych. Rezerwat obejmuje dwa najwyższe wzgórza morenowe na Wysoczyźnie Drohiczyńskiej – Duże Uszeście (204 m n.p.m.) i Małe Uszeście (174 m n.p.m.). Obok muraw występują tu bór mieszany i ciepłolubny las mieszany. Rezerwat położony jest na gruntach Skarbu Państwa w zarządzie Nadleśnictwa Nurzec, w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Dolina Bugu. Nadzór sprawuje Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Białymstoku. Rezerwat nie posiada planu ochrony, obowiązują w nim jednak zadania ochronne, na mocy których obszar rezerwatu podlega ochronie czynnej. Przez teren rezerwatu wiedzie szlak pieszy stanowiący ścieżkę edukacyjną. Przypisy
Rezerwat przyrody Góra Zelejowa

Rezerwat przyrody Góra Zelejowa – rezerwat przyrody nieożywionej położony na terenie Chęcińsko-Kieleckiego Parku Krajobrazowego w gminie Chęciny, w powiecie kieleckim, w województwie świętokrzyskim. Jest położony około 2 km na północ od centrum Chęcin, w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowań wsi Zelejowa. Powierzchnia: 51,33 ha (akt powołujący podawał około 67 ha) Rok utworzenia: 1954 Dokument powołujący: Zarządz. ML z 17.08.1954; MP. A-82/1954, poz. 954 Numer ewidencyjny WKP: 007 Charakter rezerwatu: częściowy Przedmiot ochrony: formy skalne z przykładami wietrzenia krasowego, odsłonięcia geologiczne o ciekawej tektonice i mineralizacji, rzadkie gatunki roślin i zwierząt Teren rezerwatu obejmuje grzbiet i zbocza wydłużonego zalesionego wzniesienia Góry Zelejowej (372 m n.p.m.), która jest najwyższym szczytem Pasma Zelejowskiego Gór Świętokrzyskich. Przez rezerwat przechodzi czerwony szlak turystyczny z Kielc do Chęcin. Przypisy
Rezerwat przyrody Góra Ślęża

Rezerwat przyrody „Góra Ślęża” – rezerwat przyrody obejmujący szczyt Ślęży, położony w obrębie Ślężańskiego Parku Krajobrazowego, na terenie gminy Sobótka w województwie dolnośląskim. Został utworzony na podstawie Zarządzenia Ministra Leśnictwa z dnia 15 lutego 1954 roku pod nazwą „Góra Sobótka-Ślęż”. Początkowo zajmował powierzchnię 142,70 ha. W 2003 roku powiększono go do 161,56 ha i zmieniono jego nazwę na „Góra Ślęża”. Obecnie podawana wielkość rezerwatu to 161,43 ha. Utworzony został ze względu na ochronę zabytków historycznych i walorów krajobrazowych. Ponadto chroni mały fragment lasu liściastego w części szczytowej Ślęży z licznymi okazami starych, dorodnych drzew i dość bogatym runem. Z przyrodniczego punktu widzenia wartościowe są również skałki i blokowiska gabrowe z rzadkimi gatunkami porostów, mchów i wątrobowców. Rezerwat ten ma status rezerwatu leśnego częściowego (obowiązuje w nim ochrona czynna). Flora Ważniejsze gatunki: kopytnik pospolity marzanka wonna przenęt purpurowy starzec Fuchsa Przypisy
Rezerwat przyrody Góry Pieprzowe

Rezerwat przyrody Góry Pieprzowe – rezerwat stepowy na terenie Gór Pieprzowych w gminie Dwikozy, w powiecie sandomierskim, w województwie świętokrzyskim. Informacje podstawowe Powierzchnia: 17,83 ha (akt powołujący podawał 18,01 ha) Rok utworzenia: 1979 Dokument powołujący: Zarządz. MLiPD z dn. 19.04.1979 (M.P. z 1979 r. Nr 13, poz. 77 (ISAP)) Numer ewidencyjny WKP: 010 Rodzaj rezerwatu – stepowy typ rezerwatu – fitocenotyczny podtyp rezerwatu – zbiorowisk nieleśnych typ ekosystemu – łąkowy, pastwiskowy, murawowy i zaroślowy podtyp ekosystemu – zarośli kserotermicznych Charakter rezerwatu: częściowy (ochrona czynna) Przedmiot ochrony: fragment muraw i zarośli kserotermicznych oraz interesująca fauna owadów Chronione są tu przede wszystkim rośliny sucholubne, porastające wychodnie silnie zwietrzałych łupków, tworzących charakterystyczne usypiska okruchów – stąd nazwa obiektu. Znany ze stanowisk dzikich róż, głogów i wisienek stepowych, a także niezwykle bogatej fauny południowych (ciepłolubnych) owadów, ślimaków i pajęczaków. Flora Ochrona ścisła: zawilec wielkokwiatowy (Anemone silvestris) wiśnia karłowata (Cerasus fruticosa) naparstnica zwyczajna (Digitalis grandiflora) kruszczyk szerokolistny (Epipactis latifolia) goryczka krzyżowa (Gentiana cruciata) ożota zwyczajna (Linosyris vulgaris) podkolan biały (Platanthera bifolia) wężymord stepowy (Scorzonera purpurea) ostnica włosowata (Stipa capillata) Ochrona częściowa: centuria pospolita (Centaurium umbellatum) kruszyna pospolita (Frangula alnus) kocanki piaskowe (Helichrysum arenarium) wilżyna ciernista (Ononis spinosa) kalina koralowa (Viburnum opulus) Zobacz też rezerwaty przyrody w Polsce Przypisy Linki zewnętrzne Łukasz Zalesiński: Pieprz i róże. Mało znane góry koło Sandomierza. [w:] Poznaj Polskę [on-line]. Ringier Axel Springer Polska. [dostęp 2018-08-17].
Rezerwat przyrody Gązwa

Rezerwat przyrody Gązwa – torfowiskowy rezerwat przyrody w powiecie Mrągowo (województwo warmińsko-mazurskie). Położony jest na zachód od Mrągowa między wsiami Bagienice Małe i Gązwą. Rok założenia: 1958 Powierzchnia: 204,76 ha Położenie: Leśnictwo Złoty Potok, oddział 191 – 195, 215 – 219, 233 a, b, 234 a–d, 235, 237, 256. Przedmiot ochrony: kompleks torfowisk śródleśnych przejściowych i wysokich charakterystycznych dla Pojezierza Mazurskiego (Sphagnetum magellanici – mszar sosnowy, Vaccinio uliginosi – bór bagienny, Peucedano pinetum – subkontynentalny bór świeży). Rezerwat jest klasycznym przykładem torfowiska wysokiego typu kontynentalnego. Na torfowisku rośnie karłowata sosna w wieku 60–100 lat (6–7 m wysokości). Na terenie rezerwatu występują rzadkie gatunki wątrobowców, mchów i roślin naczyniowych, m.in.: bagno zwyczajne, bażyna czarna, żurawina błotna, borówka bagienna, wełnianka pochwowata, rosiczka okrągłolistna i rosiczka długolistna. Podstawa prawna: Monitor Polski Nr 16 z 1958 r. poz. 105. Zobacz też rezerwaty przyrody w Polsce Przypisy
Rezerwat przyrody Góry Wschodnie

Rezerwat przyrody Góry Wschodnie – stepowy rezerwat przyrody na terenie Nadnidziańskiego Parku Krajobrazowego w gminie Wiślica, w powiecie buskim, w województwie świętokrzyskim. Powierzchnia: 1,65 ha (akt powołujący podawał 1,78 ha) Rok utworzenia: 1959 Dokument powołujący: Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z 13.08.1959; MP. 76/1959, poz. 408 Numer ewidencyjny WKP: 022 Charakter rezerwatu: częściowy Przedmiot ochrony: grzbiet wzgórza gipsowego z ciekawymi wychodniami kryształów gipsu; cenna roślinność stepowa Obejmuje on fragment niewielkiego, wysokiego wzniesienia wraz z jego otoczeniem. Wzgórze tworzą grubokrystaliczne gipsy trzeciorzędowe, tzw. „jaskółcze ogony”, odsłaniające się na powierzchni w ścianach skalnych i u jego podnóża. W obrębie rezerwatu występują formy krasowe w postaci wżerów i żłobków krasowych. Na terenie rezerwatu znajduje się stanowisko stulisza miotłowego (Sisymbrium polymorphum), rośliny spotykanej na terenie Polski wyłącznie na Ponidziu, a także seslerii błotnej (Sesleria uliginosa) i chabra pannońskiego (Centaurea pannonica), rzadkich roślin zagrożonych wyginięciem w Polsce. Występują tu również: miłek wiosenny (Adonis vernalis), ostrołódka kosmata (Oxytropis pilosa), ostnica włosowata (Stipa capillata) i ożota zwyczajna (Linosyris vulgaris). Przypisy Bibliografia MichałM. Jurecki MichałM., GrzegorzG. Matyja GrzegorzG., Ponidzie. W świętokrzyskim stepie, Kraków: „Bezdroża”, 2004, ISBN 83-89676-16-8, OCLC 830623047 .
Rezerwat przyrody Głazy Krasnoludków

Rezerwat przyrody „Głazy Krasnoludków” – rezerwat przyrody nieożywionej w południowo-zachodniej Polsce, w woj. dolnośląskim, na terenie gminy Kamienna Góra. Rezerwat położony jest w Zaworach – północno-zachodniej części Gór Stołowych, w Sudetach Środkowych, na zboczu zalesionego wzniesienia, nad potokiem Jawiszówka, około 2,0 km na południowy zachód od Gorzeszowa. Został utworzony w 1970 roku zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego (M.P. z 1970 r. Nr 25, poz. 210 (ISAP)). Jest to rezerwat o powierzchni 9,04 ha, utworzony dla ochrony form skalnych i rzadkich gatunków roślin chronionych oraz naturalnych zbiorowisk roślinnych. Rezerwat utworzono głównie dla zachowania i ochrony naturalnych form wietrzenia piaskowca wieku górnokredowego. Znajdują się tu Gorzeszowskie Skałki, tworzące formy przypominające postacie, ściany, wieże, grzyby, zwierzęta, zbudowane z piaskowców i margli wyżłobionych przez wodę. Obszar rezerwatu jest objęty ochroną czynną. Galeria Przypisy Bibliografia J. Potocki; Przewodnik turystyczny: "Góry Stołowe". Wyd.: PLAN. Jelenia Góra 2005r. ISBN 83-60044-16-3 Praca zbiorowa; Mapa Sudety Środkowe; Skala 1:40 000; Wydawnictwo Turystyczne Plan; Jelenia Góra 2005r.; ISBN 83-60044-44-9 Staffa M.; Słownik geografii turystycznej Sudetów; T. 13; Góry Stołowe; Wyd. PTTK "Kraj"; Warszawa-Kraków; ISBN 83-7005-301-7. Linki zewnętrzne Głazy Krasnoludków Rezerwat przyrodniczy Głazy Krasnoludków - Die Zwergsteinena portalu polska-org.pl
Rezerwat przyrody Głazowisko Bachanowo nad Czarną Hańczą

Rezerwat przyrody Głazowisko Bachanowo nad Czarną Hańczą – geologiczno-krajobrazowy rezerwat przyrody o powierzchni 0,98 ha, objęty ochroną częściową, położony na Suwalszczyźnie (gmina Jeleniewo, powiat suwalski, województwo podlaskie), na południe od jeziora Hańcza, nieopodal wsi Bachanowo. Jest to obszar w widłach rzeki Czarna Hańcza i jej dopływu – strumienia Kozikówka, pokryty dużą ilością głazów narzutowych. Rezerwat znajduje się w granicach Suwalskiego Parku Krajobrazowego. Rezerwat utworzono zarządzeniem nr 130 Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 27 października 1972 (M.P. Nr 53, poz. 283). Celem wprowadzenia ochrony rezerwatowej na tym obszarze jest zachowanie unikatowego głazowiska, prezentującego wyjątkowo naturalny krajobraz polodowcowy. Na małej powierzchni występuje skupisko ok. 10 000 głazów narzutowych o obwodach od 0,5 do 8 m. Położone są na 4 tarasach: w korycie rzeki, na dnie jej doliny, na tarasie ok. 10 m ponad lustrem wody Czarnej Hańczy oraz na powierzchni sandrowej – ok. 25 m ponad lustrem wody. Są to głównie głazy granitowe, granitognejsy, sjenity, gnejsy, piaskowce, wapienie, bazalty, ryolity, melafiry i porfiry. Głazowisko powstało na skrzyżowaniu dwóch rynien lodowcowych. Głazy zostały przyniesione w to miejsce przez lodowiec ze Skandynawii wraz z masą gliny zwałowej. Zostały odsłonięte w wyniku wymycia gliny przez wody roztopowe lodowca. Obecnie na głazach występują liczne gatunki porostów naskalnych i mchy – m.in. rzadki gatunek górski. Współcześnie teren rezerwatu wykorzystywany jest jako pastwisko. Zobacz też Rezerwat przyrody Głazowisko Łopuchowskie Rezerwat przyrody Rutka Głazy narzutowe na Warmii i Mazurach Przypisy Bibliografia Grzegorz Rąkowski: Polska egzotyczna. Cz. 1. Pruszków: "Rewasz", 1999. ISBN 83-85557-63-6.
Rezerwat przyrody Głowacz

Rezerwat przyrody „Głowacz” – leśny rezerwat przyrody w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Ińsko, 1 km na zachód od jeziora Dłusko, 2 km na północny wschód od Ściennego i 3 km na południe od Dłuska. Rezerwat położony jest na terenie Ińskiego Parku Krajobrazowego oraz w granicach dwóch obszarów sieci Natura 2000: obszaru specjalnej ochrony ptaków „Ostoja Ińska” PLB 320008 oraz obszaru siedliskowego „Pojezierze Ińskie” PLH320067. Został utworzony zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 11 kwietnia 1985 roku. Zajmuje powierzchnię 78,12 ha (akt powołujący podawał 78,70 ha). Celem ochrony w rezerwacie jest zachowanie rzeźby terenu charakterystycznej dla krajobrazu młodoglacjalnego, torfowisk mszarnych i mokradeł śródleśnych, lasów bukowych i olsów oraz związanych z nimi lokalnych populacji rzadkich i zagrożonych gatunków roślin, grzybów i zwierząt. Opis rezerwatu W rezerwacie znajdują się liczne mokradła i oczka wodne zajmujące łączną powierzchnię około 19 ha. Dominują lasy, których jest około 59 ha. Reszta, czyli 0,85 ha to drogi leśne. Rezerwat zlokalizowany jest w strefie moreny czołowej, dla której charakterystyczna jest bardzo urozmaicona rzeźba terenu: liczne wzniesienia posiadają znaczne jak na lokalne warunki deniwelacje, dochodzące do 30 m, ich stoki osiągają nachylenie 10%. Wzniesienie Głowacz o wysokości 180 m n.p.m. jest najwyższym wzniesieniem na Pojezierzu Ińskim. Charakterystyczne dla tego obszaru jest występowanie licznych bezodpływowych zagłębień terenowych. Innym dowodem glacjalnej przeszłości terenu są liczne głazy narzutowe, z których największy ma 6,3 m obwodu. Niemal 2/3 powierzchni lasów w rezerwacie stanowią drzewostany brzozowe i osikowe pochodzące z samosiewu na gruntach porolnych. Chronione są one jako przykład spontanicznej sukcesji roślinności leśnej. Pozostałe lasy to zbliżone do naturalnych buczyny żyzne Melico-Fagetum i kwaśne Luzulo pilosae-Fagetum, olsy (zarówno torfowcowe, jak i porzeczkowe), na niewielkich powierzchniach grądy, łęgi olszowe i łozowiska. Z rzadkich gatunków roślin leśnych występuje tu: podkolan biały, kruszczyk szerokolistny, czerniec gronkowy. Lasy są ostoją orlika krzykliwego, żurawia oraz schronieniem dla zwierzyny łownej (zwłaszcza dzików i saren). W 2004 r. znaleziono tu rzadki w Polsce gatunek grzyba Ascocoryne turficola. Największe mokradło w rezerwacie to mszar o powierzchni około 11 ha. Na kożuchu torfowców występują tu m.in. tak rzadkie gatunki jak: przygiełka biała, turzyca bagienna, rosiczka okrągłolistna, bagno zwyczajne, modrzewnica zwyczajna, w okrajku występuje wolfia bezkorzeniowa. Według obowiązującego planu ochrony ustanowionego w 2009 roku (z późniejszymi zmianami), obszar rezerwatu objęty jest ochroną czynną. Turystyka Północno-wschodnim skrajem rezerwatu prowadzi znakowany zielony turystyczny Szlak Wzniesieniami Moreny Czołowej z Ińska do Cieszyna. czarny szlak „Na Głowacz” prowadzi od szlaku zielonego na szczyt wzniesienia Głowacz, długość 0,5 km Przypisy