NoeFlandre/osm-polygon-wikidata-only huggingface dataset:
Huis Teisterbant (Kerk-Avezaath)

Het Huis Teisterbant is een landhuis in het Nederlandse dorp Kerk-Avezaath, provincie Gelderland. Naamgeving De naam Teisterbant verwijst naar het middeleeuwse graafschap Teisterbant. Volgens de overlevering zou het huidige landhuis zijn gebouwd op dezelfde plek waar de graven van Teisterbant ooit hun kasteel hadden staan. Hiervoor is echter geen enkel bewijs, en de oudste bodemvondsten gaan niet verder terug dan het jaar 1500. Geschiedenis Een document uit 1291 vermeldt een stenen huis Teisterbant waarmee Hubert van Soelen werd beleend. In de 14e eeuw zou op deze locatie het Huis Avesaet zijn gelegen, met Otto van Avesaet als leenman van Gelre. Het huis werd hierdoor ook wel Heer Otten-hofstat genoemd. In 1459 wist Gerrit van Soelen het huis vrij te kopen van de hertog van Gelre. In 1660 trouwde Dirk van Eck met de barones Van Bodek en Elkan die zichzelf als erfdochter beschouwde van het grafelijke Teisterbant. Sindsdien noemde deze tak van de familie Van Eck zich Van Eck tot Teisterbant. In 1788 kwam het huis in handen van majoor Johan Bredt. Hij liet een nieuw huis bouwen op de fundamenten van het vorige gebouw. Bredt moest in 1795 als prinsgezinde echter het land ontvluchten, en de patriot J.D. van Leeuwen, die eerder al een spottend gedicht over Bredt en zijn titel ‘heer van Teisterbant’ had geschreven, nam het huis over. Na het overlijden van Van Leeuwen kwam het huis in 1817 in handen van Matthias Johannes Versteegh, die onder andere burgemeester van Zoelen en de Avezathen was en lid van de Provinciale Staten van Gelderland. De familie Versteegh zou het huis tot 1924 in bezit houden, waarna het werd verkocht aan W.J. Van der Linde. In 1838 vond er een brand plaats die grote schade toebracht aan het huis. Beschrijving Het huidige gebouw zal eind 18e/begin 19e eeuw zijn gebouwd. De kelders zijn een restant van de laat-middeleeuwse voorganger van het huis. De muurankers op het achterhuis vermelden het jaartal 1818. De vindvaan dateert uit 1784. Onder het huis is een souterrain aanwezig. Het bepleisterde huis heeft een middenresaliet. Een hardstenen trap biedt toegang tot de omlijste ingang. Op de afdekking van de risaliet staat een ijzeren hekwerk. Op het schilddak is een koepeltorentje geplaatst waarin zich een klok bevindt. De grachten lagen oorspronkelijk dichter bij het huis, maar zijn door Bredt gedempt en op grotere afstand opnieuw uitgegraven.
Synagoge (Culemborg)

Die Synagoge in Culemborg, einer Stadt in der niederländischen Provinz Gelderland, wurde 1868 eingeweiht. Die profanierte Synagoge an der Jodenkerkstraat 5 ist als Rijksmonument ein geschütztes Kulturdenkmal. Juden sind in Culemborg 1665 erstmals belegt. Die Jüdische Gemeinde Culemborg hatte im Jahr 1869 mit 230 Mitgliedern ihren Höchststand erreicht. Die jüdischen Bürger von Culemborg wurden während des Zweiten Weltkriegs von den deutschen Besatzern verfolgt und viele wurden in den Konzentrationslagern ermordet. Die Synagoge wurde in dieser Zeit als Stall zweckentfremdet. Im Jahr 1947 wurde die jüdische Gemeinde Culemborg offiziell aufgelöst und die jüdischen Einwohner, die nach 1945 hierher zurückkamen, wurden der jüdischen Gemeinde in Utrecht zugeteilt. Das Synagogengebäude wurde 1949 verkauft und ist seit 1950 das örtliche Gotteshaus der Reformierten Kirche der Niederlande, die 2004 Teil der Protestantischen Kirche in den Niederlanden wurde. 1982 erfolgte eine Grundsanierung. Weblinks Geschichte der jüdischen Gemeinde Culemborg (niederländisch und englisch) Informationen zum Gebäude (Netzpräsenz der Kirchengemeinde, niederländisch)
Synagoge (Culemborg)

De synagoge van Culemborg is een voormalige synagoge en doet tegenwoordig dienst als Nederlands-Gereformeerde kerk. Het gebouw ligt aan de Jodenkerkstraat in Culemborg (Nederlandse provincie Gelderland) en is een rijksmonument. Geschiedenis De synagoge is 1867 voor negenduizend gulden in gebouwd en werd in juli 1868 ingewijd. Daarvoor had er al een synagoge gestaan die vanaf 1790 in gebruik is geweest. De synagoge is zoals gebruikelijk bij synagoges gericht op het oosten richting Jeruzalem. Langs de boog om de ingang staat de Hebreeuwse tekst: כִּי בֵיתִי בֵּית תְּפִלָּה יִקָּרֵא לְכָל הָעַמִּים (Jesaja 56:7) met de volgende betekenis: Want mijn huis zal een gebedshuis genoemd worden voor alle volken. Aantal joodse inwoners in Culemborg Het ledental van de joodse gemeenschap in Culemborg daalde vanaf de bouw van de synagoge tot aan de Tweede Wereldoorlog sterk. Desalniettemin is de synagoge tot aan de Tweede Wereldoorlog in gebruik geweest. In 1770 48 leden. In 1809 98 leden. In 1840 148 leden. In 1869 230 leden. In 1899 167 leden. In 1930 66 leden. Tijdens en na de oorlog Tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft de Duitse bezetter de synagoge als stal gebruikt. Na de Tweede Wereldoorlog zijn er slechts veertien Culemborgse joden teruggekeerd. De overige joden waren omgekomen in de Holocaust. Als gevolg hiervan is in 1947 de joodse gemeente van Culemborg bij de Utrechtse joodse gemeente gevoegd. Op 15 december 1949 is de synagoge verkocht, nadat er eerst nog een meubelfabriek in was gevestigd. Wat er met het oorspronkelijke interieur van de synagoge is gebeurd is onbekend. Op 1 juni 1950 werd de voormalige synagoge ingewijd tot een gereformeerde kerk. Ds. J. Kok was de eerste predikant en gebruikte de tekst rondom de deur van Jesaja bij de inwijding. Het gebouw is in 1983 geheel gerestaureerd. Voor het hek van de synagoge is een herinneringstegel aan de in de Tweede Wereldoorlog omgekomen joden opgenomen in de bestrating.
Sint-Martinuskerk (Katwijk)

De Sint-Martinuskerk is de parochiekerk van de tot de Noord-Brabantse gemeente Land van Cuijk behorende plaats Katwijk, gelegen aan de Mariagaarde 4. Geschiedenis Vanaf 1400 werd er te Katwijk een aan Sint-Nicolaas gewijde kapel opgericht. In 1613 kwam de kapel in handen van de protestanten. In 1800 kregen de katholieken de kapel weer terug. Pas in 1840 werd de kapel hersteld en werden er weer missen in opgedragen. Deze kapel werd in 1882 onttrokken aan de eredienst en in 1883 gesloopt. Ondertussen was namelijk in 1880 een zelfstandige parochie opgericht, aangezien de bewoners in de wintermaanden vaak de Sint-Martinuskerk van Cuijk niet konden bereiken vanwege de hoge waterstand. Van 1881-1882 werd een nieuwe kerk gebouwd naar ontwerp van Carl Weber. In 1886 kwam een kopie van het Mariabeeld van Lourdes in de kerk en in 1887 werd bij de kerk een Lourdesgrot gebouwd, de eerste in Nederland. Elk jaar werden processies georganiseerd naar de kerk, de Lourdesgrot en het bijbehorende processiepark. Zowel in 1940 als in 1944 werd zware schade aangericht aan de kerk. Nieuwe gebrandschilderde ramen werden geplaatst in 1947 en 1948. Gebouw Het betreft een bakstenen basilicale kruiskerk in neogotische stijl met voorgebouwde toren.
Protestantse kerk (Deurne)

De Protestantse kerk is een protestants kerkgebouw in de Noord-Brabantse plaats Deurne, gelegen aan de Helmondseweg 5. Geschiedenis Nadat de Sint-Willibrorduskerk aan de katholieken was teruggegeven werd voor de Hervormden een Napoleonskerk gebouwd. Deze werd in 1815 gebouwd. Gebouw Het betreft een achtkante bakstenen zaalkerk voorzien van een dakruiter. De ramen zijn in gietijzeren sponningen gevat. Er is een preekstoel van 1694 en er zijn herenbanken van omstreeks 1750 die in 1908 geschonken werden door baron de Smeth. Er zijn enkele gebrandschilderde ramen, met onder meer het motto van de kerkgemeenschap: gelijk een lelie onder de doornen. Bij de kerk bevindt zich een begraafplaats met enkele grafstenen uit de 19e en begin 20e eeuw. Externe links Protestantse gemeente Deurne De kerk op Deurne wiki Informatie over rijksmonumentnummer 12369
Penninckshuis

Het Penninckhuis (ook wel Penninckshuis) is een voormalig woonhuis aan de Brink in de Overijsselse stad Deventer. Het pand is sinds 2 juli 1968 opgenomen in het Monumentenregister onder twee verschillende nummers, omdat de schuilkerk in het pand apart is opgenomen. Het pand bevindt zich in de zogenaamde Penninckshoek, van de Brink. De woning is in de 16e eeuw gebouwd, de kerkzaal is in 1891 naar ontwerp van T.E. Kuipers gebouwd. Geschiedenis In 1583 liet Herman Penninck de woning met poortgebouw en pronkgevel bouwen. Nadat het pand in 1686 in bezit kwam van de katholieke familie Van Hövell werd er een schuilkerk in gevestigd. Relieken van de heiligen Lebuïnus, Radboud en Marcellinus werden er bewaard. In de 19e eeuw was het weer een woonhuis, maar het raakte in verval. De doopsgezinde gemeente kocht het pand, liet het restaureren en vestigde er in 1891 haar kerkzaal. Anno 2017 doet het huis nog steeds als zodanig dienst. Nu voor doopsgezinden en remonstranten samen. Sinds oktober 2016 is de plaatselijke VVV gevestigd in het entreeportaal en de hal van de kerk. Exterieur Het Penninckhuis is op te delen in een rechter- en een linkergedeelte. Het rechterdeel is bij de restauratie van eind negentiende eeuw ingrijpend veranderd. Het linkerdeel uit 1583 heeft zijn oorspronkelijke uiterlijk grotendeels behouden. In de borstwering van het rechterdeel zijn zes cartouches en mascarons van natuursteen geplaatst. De cartouches zijn in de tweede verdieping geplaatst en de mascarons in de eerste verdieping. De mascarons zijn twee vrouwenhoofden met tussen hen in een leeuwenkop met een ring in zijn mond. De buitenste cartouches zijn blanco en de middelste bevat een vrouwenhoofd. Het linkergedeelte bevat een topgevel met daarin zes beeldnissen met daarin de personificaties van de deugden. Vanaf rechtsboven zijn dat, met de klok mee: Standvastigheid, Matigheid, Voorzichtigheid, Hoop, Geloof en Naastenliefde. Helemaal bovenaan staat in het fronton de tekst: Renovatum anno 1891. De beelden zijn kopieën, de originelen zijn in 1890 geschonken aan het Rijksmuseum te Amsterdam. In het midden in de borstwering is een gevelsteen aangebracht met het motto van de familie Penninck: "ALST GODT BEHAGET BETER BENYT ALS BECLAGET". Onderaan is een poort aangebracht, direct daarboven bevindt zich een gevelsteen met twee leeuwen die een alliantiewapen vasthouden. Interieur De kerk is een inpandig gebouwde zaalkerk uit 1891 in neorenaissance-stijl, naar ontwerp van T.E. Kuipers. Vrijwel het gehele interieur bevat nog originele onderdelen waaronder de banken, psalmbordjes, kroonluchters en de preekstoel. De kerk is geheel gepleisterd. Tussen de vensters zijn Toscaanse pilasters geplaatst. De vensters zelf zijn in drie delen getraceerd en in geprofileerde rondbogen geplaatst. Onder het interieur valt ook het orgel dat in 1894 is gebouwd door Michaël Maarschalkerweerd. Het orgel bevat hoofd- en bovenwerk en een vrij pedaal. De orgelkast is net als de rest van het interieur in neorenaissance-stijl. Zie ook Lijst van doopsgezinde kerken in Nederland Lijst van nog bestaande schuilkerken Lijst van rijksmonumenten in Deventer (plaats) Referenties
Hervormde kerk (Hien)

De Hervormde kerk is een kerkgebouw in de Nederlandse buurtschap Hien, provincie Gelderland. De kerk is gelegen aan de Waalbandijk en is sinds 2019 in particulier bezit. Geschiedenis In 1188 behoorde Hien tot de parochie Dodewaard. Rond 1300 zou Hien een zelfstandige parochie worden, met een eigen kerkgebouw. De kerkenlijst van de Utrechtse Dom vermeldt de kerk van Hien in 1395. In de kerk werd in 1358 een altaar voor Sint Nicolaas gesticht. In 1603 werd de eerste hervormde predikant benoemd. In 1641 brandde de toren af. Het duurde tot 1787 voordat de toren werd hersteld. Toen werd de toren tevens van een spitsdak voorzien. In 1842 werden het middeleeuwse koor en schip afgebroken. Op een tekening uit die periode, gemaakt door Eyck van Zuylichem, blijkt dat het oude kerkgebouw was opgetrokken uit onregelmatige stenen, met aan elke zijde van het schip vier rondboogvensters. Het nieuwe kerkgebouw werd tegen de oude toren aangebouwd in neogotische stijl, op de fundamenten van de oude kerk. De laatste kerkdienst werd gehouden op 4 november 2018. Beschrijving De bakstenen toren is rond 1400 gebouwd. In ieder geval sinds 1787 bezit de toren een puntig spitsdak, bedekt met leisteen. De toren heeft drie geledingen. Het neogotische kerkgebouw dateert uit 1842 en heeft een driezijdig koor zonder vensters. De onderste 115 centimeter van de muren zijn nog van de middeleeuwse voorganger. Aan de noordzijde van de kerk bevindt zich de consistoriekamer. In de toren hing oorspronkelijk een klok die in 1725 was gegoten. De klok is later naar het gemeentehuis overgebracht. De huidige luidklok is in 1950 geplaatst. Tevens bevindt zich in de toren nog het mechanische torenuurwerk van J. van der Kerkhof uit Aarle-Rixtel; dit uurwerk is later voorzien van een elektrische opwinding. In de kerk bevindt zich een orgel uit 1895, gemaakt door Gerrit van Druten uit Hemmen. De toren is een rijksmonument. Dit geldt ook voor een deel van de inventaris: de 17e-eeuwse koperen kaarsenarm aan de preekstoel, de vier 17e-eeuwse koperen kronen, en het 16e-eeuwse doopvont. Die laatste ligt overigens op het kerkhof. Een van de koperen kronen is na diefstal vervangen door een nieuw exemplaar. De begraafplaats rond de kerk is een algemene begraafplaats die onderhouden wordt door de gemeente Neder-Betuwe. Er zijn circa 350 graven.
Hervormde kerk (Dodewaard)

De Hervormde kerk is een kerkgebouw in het Nederlandse dorp Dodewaard, provincie Gelderland. De kerk wordt gebruikt door de Hervormde Gemeente Hien en Dodewaard. Geschiedenis De oudste vermelding van de parochie Dodewaard is in 1188. In 1315 moest de kerk zijn kostbare reliekkruis afstaan aan de Walburgkerk in Arnhem; de graaf van Gelre, Reinoud I, gaf hiervoor de onveilige situatie in Dodewaard aan als argument, maar waarschijnlijk zocht hij naar een reden om het kostbare kruis aan de pas gestichte Walburgkerk te kunnen schenken. In ieder geval kwam de kerk van Dodewaard onder het gezag te vallen van de Walburgkerk, die ook het collatierecht ontving. De eerste predikant kwam in 1613 in dienst en was tegelijkertijd voor de kerk in het nabijgelegen Hien aangesteld. In 1705 werd het koor afgebroken vanwege bouwvalligheid. Er was geen geld voor een nieuw koor, en er werd volstaan met het toevoegen van drie kamers. Hiervan werd er een verhuurd aan een chirurgijn. Van 1840 tot 1842 volgde een omvangrijke vernieuwing van het kerkgebouw, waarbij de drie kamers werden afgebroken zodat er weer een nieuw koor kon worden toegevoegd. De toren kreeg een spitsdak. Tevens werd een kleine consistoriekamer gerealiseerd. In 1893 werd de neoclassicistische pastorie gebouwd. In 1920 werd het dwarsschip deels afgebroken vanwege de geplande dijkverhoging en wegverbreding. Beschrijving Toren De uit voornamelijk tufsteen opgetrokken toren heeft twee geledingen. Het oudste deel van de toren dateert uit de 11e eeuw. De toren is tweemaal verhoogd: eerst in de 12e eeuw en daarna in de 16e eeuw. Oorspronkelijk bevond zich in de zuidgevel een ingemetselde Romeinse grafsteen van Marcus Traianus Gummatius uit de eerste eeuw. In 1863 is deze steen verwijderd en aan het Rijksmuseum van Oudheden te Leiden geschonken. Het ontstane gat werd aanvankelijk opgevuld met een hardstenen plaat die de schenking vermeldde, maar bij de torenrestauratie van 1956-1957 is er een betonnen afgietsel van de originele grafsteen in geplaatst. De spits is in 1842 toegevoegd. Het ijzeren uurwerk van Goslink en Hendrik Ruempol is afkomstig uit 1754. In de zuidgevel bevindt zich overigens ook een zonnewijzer. De oudst bekende kerkklok is een exemplaar uit 1652, maar deze is niet meer aanwezig. De in 1854 door Petit en Fritsen gegoten klok is in de Tweede Wereldoorlog door de Duitse bezetter afgevoerd. In 1957 goot Van Bergen uit Heiligerlee een nieuwe klok. Schip en koor De tufstenen muren van het eenbeukige schip dateren uit de 11e eeuw. In de 16e eeuw is hier het bakstenen dwarsschip tegenaan geplaatst. Bij de inkorting van het dwarsschip in 1920 werden twee nieuwe gevels opgetrokken in een neo-romaanse stijl. Tevens is toen de bestaande consistoriekamer uitgebreid. Het uit 1840 stammende bakstenen koor verving een ouder, in 1705 afgebroken koor, en heeft één travee en een driezijdige afsluiting.
Maartenskerk (Doorn)

De Maartenskerk is een kerk in de Nederlandse plaats Doorn. De Maartenskerk is oorspronkelijk als katholieke kerk gewijd. De kerk is anno 2016 in gebruik bij de Protestantse Kerk in Nederland. De kerk heeft een eenvoudige toren, die is opgetrokken uit bakstenen. In 1924 is door architect J.C. Wentink een nieuwe zijbeuk opgetrokken tegen het bestaande Romaans tufstenen schip aan. Het koor is laatgotisch, daarvan zijn aan de noordzijde delen van het Romaans tufstenen koor bewaard gebleven. De kerk heeft houten gewelven. Behalve voor kerkdiensten wordt de kerk ook geregeld gebruikt voor concerten. Op het grasveld naast de kerk staat sinds 2013 een beeld van Simon Vestdijk van de hand van de kunstenaar Jaap te Kiefte. Geschiedenis De kerk is gesticht in 1180 door de Domproosdij van Utrecht en is gebouwd in de romaanse stijl. De toren is rond 1250 aan de kerk toegevoegd. Op de plaats van de huidige kerk, stond in 885 al een houten kerkje of kapel. Fotogalerij
Sint-Martinuskerk (Westwoud)

De Sint-Martinuskerk is een rooms-katholiek kerkgebouw in het Noord-Hollandse dorp Westwoud, gewijd aan de heilige Martinus van Tours. De waterstaatskerk is ontworpen door architect Theo Molkenboer en opgeleverd in 1851. Het neoclassicistische gebouw wordt gezien als een van de belangrijkste werken uit Molkenboers oeuvre en is sinds 1972 een rijksmonument. Geschiedenis In de loop van de 18e eeuw werd het katholieke geloof in steeds grotere mate gedoogd en in de dorpen en steden waar het merendeel van de bevolking katholiek was, stonden de bestuurders derhalve mondjesmaat katholieke kerkenbouw toe. Zo verrees er in Westwoud in 1773 een eerste katholieke kerk, die ongeveer op dezelfde plaats stond als het huidige gebouw. Rond 1840 rees het besef dat de toenmalige kerk op den duur ongetwijfeld te klein zou worden om de hele parochie onderdak te bieden. Daarom werd gedurende de jaren veertig alles op alles gezet om een majestueuze kerk neer te zetten. De gemeenteleden maakten dit goed mogelijk: enorme bedragen werden geschonken ten behoeve van de nieuwbouw en zo kon op 24 oktober 1849 de eerste steen worden gelegd. ƒ 35.600 werd er neergelegd voor de nieuwe kerk en op 15 oktober 1851 werd de kerk ingezegend en in gebruik genomen. Architectuur Exterieur De kerk is een driebeukige kruiskerk met rondboogvensters omlijst door lisenen. Tegen de westgevel prijkt de toren, waarvan de klokkegeleding uit hout is opgetrokken. De imposante pastorie is gelegen aan de oostzijde van de kerk en doet tegenwoordig dienst als wooncomplex. Beelden van de heiligen Martinus, Petrus en Paulus sieren het hoofdportaal van het gebouw aan de westzijde, waar ze in nissen staan opgesteld. De beelden zijn van de hand van beeldhouwer P.J. de Cuyper en zijn zeer waarschijnlijk vervaardigd ten tijde van de bouw. Geplaagd door ernstige erosie van ruim anderhalve eeuw werd het in 2008 niet meer veilig geacht de beelden in de nissen te laten staan. Op particulier initiatief zijn de beelden geheel gerestaureerd en in 2014 teruggeplaatst. Interieur De rijke inventaris van de kerk bestaat uit onder andere een neobarok hoofdaltaar, waarin de gebeeldhouwde patroonheiligen van twee voormalige parochies, namelijk Binnenwijzend (Hiëronymus) en Hoogkarspel (Laurentius) zijn opgenomen. Sint-Martinus zelf pronkt midden-boven het altaar, dat werd ontworpen door Stephen Louis Veneman, evenals de gebeeldhouwde preekstoel, de biechtstoel en de communiebank. Het Ypma-orgel In 1864 werd door de Alkmaarse orgelbouwer Lodewijk Ypma de laatste hand gelegd aan wat later zijn grootste werk zou blijken: het monumentale Ypma-orgel, waarvan het orgelfront ook door Veneman werd ontworpen. In de loop der jaren hebben Ypma's opvolgers Jos. Vermeulen en Pels een aantal wijzigingen aangebracht. In 2003 is het orgel door Elbertse uit Soest gerestaureerd en heeft het zijn originele dispositie teruggekregen. Het heeft twee manualen, 23 registers en een vrij pedaal. Zie ook Lijst van kerken in Drechterland Lijst van Waterstaatskerken
Kerkgebouw "God is liefde" te Hekendorp

Kerkgebouw "God is liefde" is een kerk aan de Goejanverwelle in het Utrechtse dorpje Hekendorp. Het is een zaalkerkje met veelhoekige sluiting en houten klokkentorentje met haan. De kerk is in 1845 gebouwd en van 1990 tot 1991 gerestaureerd. Bij de bouw in 1845 dacht men dat de kerk op een stevige grond gebouwd werd, maar na bijna 150 jaar bleek door de verzakking dat dit niet zo was. Het kerkgebouw is een van de elf rijksmonumenten in Hekendorp. De kerk heeft aan de linker voorkant tal van kleine groeven in de bakstenen zitten. Deze groeven zijn ontstaan door het slijpen van griffels door leerlingen van de dorpsschool, die tot 1985 achter de kerk stond. In 2003 is de kerk uitgebreid met een kerkelijkcentrum genaamd de Wingerd. Deze bevindt zich aan de achterzijde van de kerk, waar eerst de dorpsschool stond. De kerk wordt gebruikt door de Hervormde Gemeente Oudewater-Hekendorp. Geschiedenis In 1647 werd een eerste poging gedaan om een kerk in Hekendorp te bouwen, maar dit mislukte. In het begin van de 19e eeuw verbleef Ambachtsvrouwe Charlotte Ernestine Wilhelmina van Hoffstedt in de zomerperiode in Hekendorp (op Wierixsoord). Van Hoffstedt zorgde ervoor dat er in de opkamer van haar boerderij op zondagavond een kerkdienst gehouden werd. Na 27 jaar (in 1836) kwam hier een einde aan. Ds. Steenhoff nam de dienst over op maandagavond. Rond 1840 diende ds. Steenhoff een bouwplan in voor een 'eigen' kerkgebouw voor Hekendorp. De koning verleende in 1844 toestemming voor het stichten van een kerk en het kopen van een stuk grond. De hervormde kerk uit Oudewater verleende ook hun medewerking. Het kerkgebouw werd op 14 maart 1845 door B. Janse uit Woerden gebouwd. Ds. Steenhoff legde de eerste steen en op zondag 22 maart 1846 vond de inwijding plaats.
Sint Johannes Evangelist (Nieuwerkerk)

Sint Johannes Evangelist ist die evangelische Pfarrkirche von Nieuwerkerk, einem Ortsteil der Gemeinde Schouwen-Duiveland in der niederländischen Provinz Zeeland. Die ursprünglich beachtlichen Ausmaße der spätgotischen Kirche zeugen von ihrer Bedeutung als Kollegiatstiftskirche. Geschichte 1233 wurde bereits eine Kirche in Nieuwerkerk erwähnt. Nieuwerkerk wurde eigenständige Parochie durch die Abpfarrung von Ouwerkerk. Sint Johannes Evangelist wurde im 15. Jahrhundert durch einen spätgotischen Neubau ersetzt. 1490 erfolgte die Erhebung der Kirche zur Kollegiatstiftskirche, für die Kanoniker wurde um 1500 der große Langchor angefügt, mit dem die Kirche auf eine Gesamtlänge von 65 Metern kam. Ungewöhnlich für die Region ist der sechskantige Aufsatz des Kirchturmes. 1583 wurde nach einem Brand das Langhaus abgebrochen. Die Gottesdienste fanden danach nur noch im Chor statt, der für die Bevölkerung von Nieuwerkerk nach Einführung der Reformation ausreichend Platz bot. Bis 1953 befand sich zwischen Turm und Chor ein Schulgebäude, heute befinden sich hier Gemeinderäume. Die Kirchengemeinde gehört zur 2004 geschaffenen Protestantse Kerk in Nederland. Literatur Peter Don: Kunstreisboek Zeeland, hrsg. vom Rijksdienst voor de Monumentenzorg, Zeist 1985. Carel van Gestek: Van Kerk naar Kerk. Schouwen-Duiveland/Tholen, Ijzerlo 2010. Weblinks