Port lotniczy José Martí w Hawanie

Port lotniczy José Martí (hiszp. Aeropuerto Internacional José Martí, IATA: HAV, ICAO: MUHA) – międzynarodowy port lotniczy położony 15 km na południowy zachód od Hawany, w gminie Boyeros i zarazem największy port lotniczy na Kubie. Jest węzłem dla Cubana de Aviación, Aerogaviota i Aero Caribbean i dawną siedzibą radzieckich linii lotniczych Aerofłot dla Ameryki Łacińskiej. Patronem lotniska jest patriota i poeta José Martí. Lotnisko jest obsługiwane przez ECASA (Empresa Cubana de Aeropuertos y Servicios Aeronáuticos SA). Jest to główny operator lotnisk na Kubie. Obecnie w użyciu dostępne są trzy terminale plus dodatkowy terminal obsługujący wyłącznie linię Aero Caribbean. Historia Budowa lotniska José Martí została rozpoczęta w marcu 1929. 24 lutego 1930 oficjalnie otwarto lotnisko, zastępując lotniska Hawana-Columbia. 30 października 1930 Cubana de Aviación (w tamtym czasie CNCAC, SA) zainaugurowało pierwszy lot na trasie Hawana-Santiago de Cuba z międzylądowaniami w Santa Clara, Morón i Camagüey. W 1936 roku miał miejsce niekomercyjny lot do Madrytu samolotem Lockheed Sirius. W styczniu 1943 otwarto pierwszą wieżę kontroli ruchu. Pierwszy komercyjny lot z międzynarodowego lotniska został zainaugurowany przez Cubana de Aviación na trasie Hawana-Miami. W 1950 rozpoczęto loty do Europy. W 1961 stosunki z USA uległy znacznemu pogorszeniu i po wprowadzeniu amerykańskiego embarga na Kubę, linie lotnicze ze Stanów Zjednoczonych nie były dopuszczone do regularnych lotów z tego lotniska. W 1990 specjalne loty czarterowe zostały zatwierdzone przez rząd USA do i z Miami, dla kubańskich obywateli mieszkających w Stanach Zjednoczonych. Dzisiaj różne linie lotnicze działają non-stop na trasie Hawana-Miami, w tym American Eagle Airlines, Gulfstream International Airlines i wiele innych. Ze względu na bliskie stosunki Kuby z ZSRR, port lotniczy w latach 70. i 80. XX wieku obsługiwał wiele linii lotniczych z Bloku Wschodniego, np.: Aerofłot, Czech Airlines, Interflug, LOT. Terminal 2 otwarto 15 listopada 1988 z myślą przede wszystkim o bezpośrednich lotach do Stanów Zjednoczonych i lotów czarterowych. Dziesięć lat później, 27 kwietnia 1998, otwarto nowy międzynarodowy terminal 3. Otwarcia dokonali premier Kanady Jean Chrétien i kubański prezydent Fidel Castro. Nowy terminal z trzema salonikami VIP oferuje wiele nowoczesnych udogodnień. W 2018 r. w pobliżu lotniska miała miejsce katastrofa lotu Aviación Flight 972. Zginęło 112 z 113 osób znajdujących się na pokładzie samolotu Cubana de Aviación. Terminale Terminal 1 używany był w ruchu międzynarodowym i krajowym jako główny terminal przed otwarciem terminali 2 i 3, zbudowanych w 1998 roku. Terminal położony jest po zachodniej stronie drogi startowej. Obecnie stosowany głównie dla lotów krajowych. Terminal 2 obsługuje głównie loty czarterowe i planowe do Miami i Nowego Jorku. Obsługiwany jest przez Air Charters Gulfstream, ABC Charters, Marazul Charters i C&T Charters. Terminal położony jest na północnej stronie, naprzeciwko pasa startowego 24. Został zbudowany w 1988. Istnieją tu bary, księgarnie, kioski, a także restauracja na drugim piętrze oraz wypożyczalnie samochodów w hali przylotów. Terminal 3 jest głównym międzynarodowym terminalem i został otwarty w 1998 przez premiera Kanady Jean Chrétien i Fidela Castro. Jest największym i najbardziej nowoczesnym terminalem lotniska. Hala biletowa i odprawy znajdują się na górnym poziomie, przyloty i odbiór bagaży znajdują się na niższym poziomie. Istnieje kilka punktów wynajmu samochodów znajdujących się w hali przylotów. W terminalu 3 wszystkie bary i restauracje są otwarte 24 godziny. Znajdują się tu punkty informacyjne przylotów i odlotów, bank, poczta i internet. Terminal 5 jest wykorzystywany głównie przez Aero Caribbean. Linie lotnicze i połączenia Terminal 1 Aerogaviota (Baracoa, Cayo Coco, Cayo Largo del Sur, Cayo Santa María, Holguín, Kingston, Mérida, Montego Bay, Nassau, Nueva Gerona, Santiago de Cuba, Trinidad, Varadero) Cubana de Aviación (Bogotá, Buenos Aires-Ezeiza, Cancún, Caracas, Gwatemala, Halifax [sezonowo], Londyn-Gatwick, Madryt, Meksyk, Montréal-Trudeau, Nassau, Paryż-Orly, San José, Santiago de Chile [sezonowo], Santo Domingo, Toronto-Pearson) Cubana de Aviación obsługiwane przez Aero Caribbean (Cayo Coco, Cayo Largo del Sur, Holguín) Terminal 2 American Airlines (Miami, Nowy Jork-JFK) American Eagle Airlines (Miami) Continental Connection obsługiwane przez Gulfstream International Airlines (Miami) Sky King (Miami, Nowy Jork-JFK) TACA (Miami) Vision Airlines (Miami, Nowy Jork-JFK) Terminal 3 Aerofłot (Moskwa-Szeremietiewo) Aeroméxico (Cancun, Meksyk) Aeroméxico Connect (Mérida) Air Canada (Toronto-Pearson) Air Caraïbes (Pointe-à-Pitre) Air Europa (Madryt) Air France (Paryż-Charles de Gaulle) Bahamasair (Nassau) Blue Panorama Airlines (Mediolan-Malpensa, Rzym-Fiumicino) Cayman Airways (Grand Cayman) Condor Airlines (Frankfurt) Copa Airlines (Panama) Copa Airlines Colombia (Bogota) Corsairfly (Paryż-Orly) Cubana de Aviación (Bogotá, Buenos Aires-Ezeiza, Cancún, Caracas, Gwatemala, Londyn-Gatwick, Madryt, Meksyk, Montréal-Trudeau, Nassau, Paryż-Orly, San José, Santiago de Chile [sezonowo], Santo Domingo, Toronto-Pearson) Iberia (Madryt) KLM (Amsterdam) LAN Airlines (Santiago de Chile) Martinair (Amsterdam) Sunwing Airlines (Montreal-Trudeau) TAAG Angola Airlines (Luanda) TACA obsługiwane przez Lacsa (San José) TACA Perú (Lima) Virgin Atlantic Airways (Londyn-Gatwick) Terminal 5 Aero Caribbean (Belize City, Gwatemala, Managua, Santiago de Cuba) Cargo Aerocaribbean cargo Cubana Cargo DHL Express Flair Airlines IBC Airways Líneas Aéreas Suramericanas Przypisy