Lac de Pannecière

Het Lac de Pannecière of Lac Réservoir de Pannecière-Chaumard is een kunstmatig meer in het departement Nièvre, in de regio Bourgogne-Franche-Comté, in het westelijke deel van het natuurgebied Morvan. Het meer heeft een oppervlakte van 520 hectare en een maximale capaciteit van 82,5 miljoen m³. Het ligt aan de samenvloeiing van de rivieren de Yonne en de Houssière. Het meer en de dam van Pannecière werden gebouwd tussen 1937 en 1949. Het is daarmee het oudste en kleinste van de grote meren van de Seine en het grootste meer van de Morvan. Door een zijrivier van de Seine, de Yonne, in te dammen, kon men Parijs indirect beschermen tegen overstromingen van de Seine, zoals die van 1910. Geografie Het Lac de Pannecière ligt in de hoge vallei van de Yonne, op een hoogte van ongeveer 320 meter. Administratief gezien ligt het in het departement Nièvre, op enkele kilometers van Château-Chinon (Ville). Het strekt zich uit over de gemeenten Chaumard, Corancy, Montigny-en-Morvan en Ouroux-en-Morvan. Het maakt deel uit van het natuurpark Morvan in Bourgondië. Het meer is waterdicht dankzij het graniet van de regio. Het staat ook bekend als het "Lac de Pannecière-Chaumard sur l'Yonne" en dankt zijn naam aan het gehucht Pannecière, dat aan de voet van de dam van het meer ligt. Het meer strekt zich uit over de Yonne, die het meer van noord naar zuid doorkruist, over een lengte van ongeveer 7,5 km. Naast de Yonne stromen de Houssière en een aantal andere beken in het meer: de Chaz, de Coulard, de Ensein, de Mignage, de Oussière en de Touron. Het reservoir is een van de grands lacs de Seine, een groep meren die zijn aangelegd om overstromingen van de Seine en haar zijrivieren te beperken. Het wordt beheerd door het Institution interdépartementale des barrages-réservoirs du bassin de la Seine, tegenwoordig bekend als Seine Grands Lacs. Hydrologie Met een oppervlakte van 520 hectare en een maximale capaciteit van 82,5 miljoen m³ is het stuwmeer van Pannecière het grootste meer in de Morvan. Het beheerst een stroomgebied van ongeveer 220 km² stroomopwaarts van de dam. Het niveau van het meer varieert met de seizoenen. Van de winter tot de lente, meestal vanaf 1 november, wordt water opgeslagen om overstromingen te beperken. In de zomer en de herfst wordt water teruggevoerd naar de Yonne. Dat gebeurt om laagwater te ondersteunen en om de watervoorziening stroomafwaarts te helpen waarborgen. Het waterpeil in het meer kan tot ongeveer 25 meter verschillen. Aan het einde van de herfst blijft in het meer een reservegedeelte over. Daarnaast blijft er een zogenoemd dood volume aanwezig, dat nodig is voor het aquatische leven in het meer. Het meer voedt ook het kanaal van Nivernais, dat de Loire met de Seine verbindt. Klimaat Het klimaat in de Morvan wordt gekenmerkt door relatief veel neerslag, vooral door de hoogte. De winters zijn lang en kouder dan op de vlakten, terwijl de zomers mild zijn. In Château-Chinon, de stad die het dichtst bij het meer ligt, is de gemiddelde jaartemperatuur lager dan in Nevers, de prefectuur van het departement. De stuwdam van Pannecière is een meerboogdam met steunberen. Hij is 49 meter hoog en 352 meter lang. Net stroomafwaarts van het meer ligt een tweede dam, die een compensatiebekken vormt met een capaciteit van 370.000 m³. Dit bekken regelt de afvoer naar de Yonne. Het tweede bouwwerk is 220 meter lang en bestaat uit 33 dunne bogen. Geschiedenis Tot de bouw van de stuwdam werd besloten na grote overstromingen van de Seine, met name de overstroming van 1910. Het project werd uitgevoerd op initiatief van de staat en het voormalige departement Seine. Het stuwmeer werd bij decreet van 8 september 1929 van algemeen belang verklaard. De werkzaamheden begonnen op 29 september 1937 en werden op 2 september 1939 onderbroken. Na de Tweede Wereldoorlog werden ze hervat in mei 1946. De bouw werd voltooid in december 1949. Tijdens piekperioden werkten tot 550 arbeiders op de bouwplaats. Twee gehuchten werden opgeslokt toen het stuwmeer werd gevuld: Pélus volledig en Blaisy gedeeltelijk. Tijdens gedeeltelijke of volledige lediging van het meer komen soms resten van oude wegen, bruggen en bebouwing opnieuw tevoorschijn. Voor de bouw van de dam en de centrale moesten ook wegen, bruggen en een arbeiderswijk worden aangelegd. Dat was nodig omdat de werken veel arbeiders naar een dunbevolkt gebied brachten. In 1950 werd een hydro-elektrische centrale gebouwd. Deze centrale gebruikt het verval van de stuwdam om elektriciteit te produceren. Fauna en flora Het meer van Pannecière is omringd door bossen, voornamelijk bestaande uit loofbomen. Net stroomopwaarts van het meer ligt de Houssière- of Oussièrevallei. Die vallei is opgenomen in het Natura 2000-netwerk als de "Forêts de ravin de la vallée de l'Oussière en Morvan". Het gebied is belangrijk door zijn ravijnbossen met els, es en wilg. Ook komen er beschermde plantensoorten voor, waaronder groot springzaad en ronde zonnedauw. Het Lac de Pannecière staat bekend als een belangrijk vismeer in de Morvan. Er komen onder meer karpers, zalmachtigen, roofvissen en witvis voor. Er wordt vooral gevist in sectoren zoals Blaisy, Huard en Mignage. Door de dam kunnen bepaalde natuurlijke overstromingen, die belangrijk zijn voor de voortplanting van snoek, worden beperkt. Ook kan de vrije verplaatsing van forel worden beïnvloed. Toerisme Infrastructuur Het meer is bereikbaar via de departementale weg 944, die Château-Chinon (Ville) verbindt met Avallon, in het departement Yonne. De dichtstbijzijnde luchthaven is Nevers-Fourchambault. Naast vissen zijn er mogelijkheden om te wandelen, paard te rijden en te mountainbiken. Ook varen en zeilen zijn toegestaan. Motorboten mogen echter niet meer dan 6 pk hebben. Er zijn geen officiële stranden aan de oevers van het meer, maar zwemmen is mogelijk op enkele natuurlijke plaatsen. Er zijn hotels, campings, vakantieverblijven en gîtes in de gemeenten rond het meer. In de omgeving Het meer maakt deel uit van het Regionaal Natuurpark Morvan en ligt op de route van de langeafstandswandelroute Tour du Morvan. In de omgeving liggen ook andere grote meren, zoals Lac de Chamboux, Lac de Chaumeçon, Lac du Crescent, Lac de Saint-Agnan en Lac des Settons. Referenties Bronnen Seine Grands Lacs. Lac-réservoir de Pannecière. Comité Français des Barrages et Réservoirs. Barrage de Pannecière-Chaumard. Bourgogne Tourisme. Le lac de Pannecière. DREAL Bourgogne / Conservatoire des Sites Naturels Bourguignons. Forêts de ravin de la vallée de l'Oussière en Morvan. Légifrance. Arrêté du 29 octobre 2014 portant désignation du site Natura 2000 Forêts de ravin de la vallée de l'Oussière en Morvan.