Solitudering

De Solitudering is een voormalig stratencircuit in het westelijk deel van de Duitse stad Stuttgart. Het is genoemd naar het slot Solitude. Tussen 1925 en 1964 werden er zowel auto- als motorsportwedstrijden georganiseerd, die bekendstonden als de "Solituderennen". Al in 1903 werden er in de buurt van Stuttgart heuvelklimwedstrijden georganiseerd, van de Westbahnhof naar het slot Solitude. In 1906 werd de start daarvan verplaatst naar het stadsdeel Heslach. In 1925 werd een volledig stratencircuit van 22,3 km lengte gerealiseerd, waarbij start/finish bij het slot lagen. In 1931 werd het circuit afgekort via een weg door het Mahdental en in 1935 ontstond het uiteindelijke circuit van slechts 11,4 km lengte. Er werden slechts weinig autoraces gehouden, omdat het circuit pas in de jaren vijftig overal breed genoeg was gemaakt. De wedstrijden in het kader van het wereldkampioenschap wegrace werden op verschillende circuits verreden, maar de Solituderennen telden meestal mee voor het Duitse kampioenschap wegrace. Motorraces Winnaars heuvelklimwedstrijden Heuvelklim 1922 250 cc: F. Fromholz, NSU 500 cc: M. Mahlenbrei, Triumph Heuvelklim 1923 250 cc: H. Schlaginweit, Paqué 500 cc: J. Mayer, Victoria-WSM KR III Winnaars wegraces Solituderennen 1925 125 cc: Willy Zick, Puch 250 cc: Josef Stelzer, BMW R 39 350 cc: E. Bussinger, AJS 500 cc: Rudolf Reich, BMW R 37 750 cc: Reinhard von Koenig-Fachsenfeld, Norton 1000 cc: Ernst Ißlinger, NSU zijspannen 600 cc: Schwanenberger, Norton zijspannen 1000 cc: Imholz, Harley-Davidson Solituderennen 1926 175 cc: Arthur Müller, DKW 250 cc: Josef Stelzer, BMW R 39 350 cc: Fr. Adam, AJS 500 cc: Ernst Jakob Henne, BMW R 47 750 cc: Karl Raebel, BMW 1000 cc: Paul Köppen, BMW Solituderennen 1927 175 cc: Arthur Geiss, DKW 250 cc: K. Scherer, NSU 350 cc: F. Franconi, Motosacoche 500 cc: Hans Thumshirn, Ardie-JAP 1000 cc: Toni Bauhofer, BMW zijspannen 600 cc: H. Eurich, D-Rad zijspannen 1000 cc: H. Dobler, New Imperial Solituderennen 1928 250 cc: Arthur Geiss, DKW 350 cc: Friedrich Messerschmidt, BMW 500 cc: Friedrich Messerschmidt, BMW R 57 1000 cc: F. Heck, Harley-Davidson zijspannen 600 cc: Hermann Lang, Standard zijspannen 1000 cc: H. Frey, AJS Solituderennen 1929 250 cc: Kurt Friedrich, DKW 350 cc: Hans Soenius, BMW 500 cc: Hans Soenius, BMW R 57 1000 cc: Josef Stelzer, BMW zijspannen 600 cc: Hermann Lang, Standard zijspannen 1000 cc: A. Sitzberger, BMW R 63 Solituderennen 1930 250 cc: Otto Kohfink, Montgomery 350 cc: Tom Bullus, NSU 500 cc: Tom Bullus, NSU Solituderennen 1000 cc: Ernst Zündorf, BMW Solituderennen 1931 250 cc: Arthur Geiss, DKW 350 cc: Jimmie Guthrie, Norton M40 500 cc: Jimmie Guthrie, Norton M30 1000 cc: Paul Rüttchen, NSU Solituderennen 1935 250 cc: Arthur Geiss, DKW 350 cc: Werner Mellmann, NSU 500 cc: Oskar Steinbach, NSU zijspannen 600 cc: Hans Kahrmann, DKW zijspannen 1000 cc: Karl Braun/ Ernst Badsching, Horex Solituderennen 1936 250 cc: Arthur Geiss, DKW 350 cc: Heiner Fleischmann, NSU 500 cc: Otto Ley, BMW 255 zijspannen 600 cc: Toni Babl, DKW zijspannen 1000 cc: Hans Schumann, NSU Solituderennen 1937 250 cc: Ewald Kluge, DKW 350 cc: Heiner Fleischmann, NSU 500 cc: Kurt Mansfeld, DKW Solituderennen 1949 125 cc: L. Vienatzer, Puch 250 cc: Otto Daiker, DKW 350 cc: Wilhelm Herz, NSU 500 cc: Schorsch Meier, BMW 255 zijspannen 600 cc: Schmidt/Mittelmeyer, NSU zijspannen 1000 cc: Max Klankermeier/Heinrich Wolz, BMW Solituderennen 1950 125 cc: Ewald Kluge, DKW 250 cc: Hein Thorn Prikker, Moto Guzzi Albatros 350 cc: Heiner Fleischmann, NSU 500 cc: Heiner Fleischmann, NSU zijspannen 600 cc: Hermann Böhm/Karl Fuchs, NSU zijspannen 1200 cc: Ludwig Kraus/Bernhard Huser, BMW Solituderennen 1951 125 cc: Hermann Paul Müller, DKW 250 cc: Enrico Lorenzetti, Moto Guzzi Gambalunghino 350 cc: Geoff Duke, Norton 40M 500 cc: Geoff Duke, Norton 30M zijspannen 500 cc: Ludwig Kraus/Bernhard Huser, BMW zijspannen 750 cc: Eric Oliver/Lorenzo Dobelli, Norton Wereldkampioenschap wegrace 1952 125 cc: Werner Haas, NSU 250 cc: Rudi Felgenheier, DKW 350 cc: Reg Armstrong, Norton 40M 500 cc: Reg Armstrong, Norton 30M zijspannen: Cyril Smith/Bob Clements, Norton Solituderennen 1953 125 cc: Werner Haas, NSU 250 cc: Otto Daiker, NSU 350 cc: Siegfried Wünsche, DKW 350 RM 500 cc: Schorsch Meier, BMW RS 53 zijspannen: Eric Oliver/Stanley Dibben, Norton Wereldkampioenschap wegrace 1954 125 cc: Rupert Hollaus, NSU 250 cc: Werner Haas, NSU 350 cc Ray Amm, Norton 40M 500 cc: Geoff Duke, Gilera 500 4C zijspannen: Wilhelm Noll/Fritz Cron, BMW Solituderennen 1955 125 cc: Karl Lottes, MV Agusta 250 cc: Hans Baltisberger, NSU 350 cc: Ken Kavanagh, Moto Guzzi Monocilindrica 350 500 cc: Walter Zeller, BMW 500 cc injectie zijspannen: Willi Faust/Karl Remmert, BMW Solituderennen 1956 125 cc: Romolo Ferri, Gilera 125 GP 250 cc: Carlo Ubbiali, MV Agusta 350 cc: Bill Lomas, Moto Guzzi Monocilindrica 350 500 cc: Reg Armstrong, Gilera 500 4C zijspannen: Wilhelm Noll/Fritz Cron, BMW Solituderennen 1959 250 cc (productierace): Willy Oesterle, Maico Wereldkampioenschap wegrace 1960 250 cc: Gary Hocking, MV Agusta 500 cc: John Surtees, MV Agusta zijspannen: Helmut Fath/Alfred Wohlgemut, BMW Solituderennen 1961 250 cc: Jim Redman, Honda RC 162 zijspannen: Max Deubel/Emil Hörner, BMW Wereldkampioenschap wegrace 1962 50 cc: Ernst Degner, Suzuki 125 cc: Luigi Taveri, Honda RC 145 250 cc: Jim Redman, Honda RC 163 zijspannen: Max Deubel/Emil Hörner, BMW Wereldkampioenschap wegrace 1964 50 cc: Ralph Bryans, Honda RC 113 125 cc:Jim Redman, Honda RC 146 250 cc: Phil Read, Yamaha RD 56 350 cc Jim Redman, Honda RC 172 500 cc: Mike Hailwood, MV Agusta zijspannen: Fritz Scheidegger/John Robinson, BMW Solituderennen 1965 50 cc: Ernst Degner, Suzuki 125 cc: Ernst Degner, Suzuki 250 cc: Ginger Molloy, Bultaco zijspannen: Max Deubel/Emil Hörner, BMW Winnaars autoraces De Grands Prix in de jaren twintig werden alleen voor de constructeurstitel verreden, maar de wedstrijden op de Solitudering telden daar niet voor mee. De Formule 1- en Formule 2-wedstrijden in de jaren zestig telden niet mee voor het wereldkampioenschap. 1925: Solituderennen, winnaar: Otto Merz, Mercedes 1926: Solituderennen, winnaar: Otto Merz, Mercedes 1927: Solituderennen, winnaar: August Momberger, Bugatti 1960: Formule 2: Wolfgang Graf Berghe von Trips, Ferrari 1961: Formule 1: Innes Ireland, Lotus 1962: Formule 1: Dan Gurney, Porsche 1963: Formule 1: Jack Brabham, Brabham 1964: Formule 1: Jim Clark, Lotus 1965: Formule 2: Chris Amon, Lola