Kościół Świętych Piotra i Pawła w Filzmoos

Kościół Świętych Piotra i Pawła w Filzmoos (niem. Pfarr- und Wallfahrtskirche Filzmoos, także Pfarrkirche St. Peter und Paul) – rzymskokatolicki kościół parafialny i pielgrzymkowy w Filzmoos, w kraju związkowym Salzburg w Austrii. Świątynia jest poświęcona świętym Piotrowi i Pawłowi, należy do archidiecezji salzburskiej i dekanatu Altenmarkt oraz jest miejscem kultu późnogotyckiej figury Dzieciątka Jezus, znanej jako Filzmooser Kindl. Historia Kościół w Filzmoos był wzmiankowany w XV wieku. Według opracowania Euregio Salzburg gotycka świątynia została po raz pierwszy wymieniona w 1453 roku, a w 1474 roku konsekrował ją biskup Chiemsee Bernhard von Kraiburg. W 1515 roku poświęcono cmentarz, a w 1546 roku ukończono zachodnią wieżę kościoła. Filzmoos zostało podniesione do rangi wikariatu w 1679 roku, a samodzielną parafią stało się w 1858 roku. Świątynia pełni jednak także funkcję lokalnego sanktuarium, związanego z kultem Filzmooser Kindl. Tradycja pielgrzymkowa rozwinęła się najpóźniej w czasach nowożytnych, a według miejscowej tradycji jej początki łączone są z odnalezieniem cudownej figurki Dzieciątka Jezus. W latach 1959–1961 przeprowadzono większą przebudowę i odnowienie wnętrza. W tym czasie figura Filzmooser Kindl została umieszczona nad ołtarzem głównym w nowoczesnym szklanym relikwiarzu ze złotym promienistym obramieniem, wykonanym przez Jakoba Adlharta. Kolejna większa restauracja wnętrza została przeprowadzona latem 2018 roku. Architektura Kościół jest późnogotycką świątynią wiejską typową dla alpejskiego budownictwa sakralnego. Ma prostą, zwartą bryłę, przypory przy narożach i masywną wieżę zachodnią zwieńczoną spiczastym hełmem. W czasie zewnętrznych prac restauratorskich odsłonięto i odtworzono barokową kolorystykę wieży, z odmiennie zaakcentowanymi obramieniami łuku portalowego, okien i narożników. Na południowej ścianie odkryto także malowany zegar słoneczny. Wnętrze ma trójprzęsłową nawę. Obecnie nakrywa ją płaski drewniany strop belkowy, choć zachowane fragmenty filarów wskazują, że pierwotny zamysł budowlany mógł być inny. Pod stropem znajduje się pas ornamentalny z końca XVI wieku. Do ważniejszych elementów wyposażenia należą dwukondygnacyjna empora filarowa, górna empora z 1888 roku oraz figury świętych Piotra i Pawła z 1703 roku, pierwotnie ustawione na dawnym ołtarzu głównym. Przy wejściu, w dolnej części wieży, znajduje się dobudowane w 1953 roku upamiętnienie poległych. Krucyfiks wykonał Jakob Adlhart, autor także reliefów na drzwiach kościelnych z przedstawieniem panien roztropnych i nierozsądnych. Filzmooser Kindl Najważniejszym obiektem kultu w kościele jest Filzmooser Kindl, późnogotycka, polichromowana figura Dzieciątka Jezus. Przedstawia błogosławiące Dzieciątko z dzwoneczkiem przy prawej ręce i kulą ziemską w lewej. Korona i kula ziemska są dodatkami barokowymi. Według miejscowej legendy figurkę odnaleźli dwaj pasterze owiec, którzy na pastwisku usłyszeli dźwięk dzwoneczka. Dźwięk miał ich zaprowadzić do małego rzeźbionego Dzieciątka Jezus stojącego na spróchniałym pniu. Po przeniesieniu figury do Altenmarkt miała ona zniknąć i ponownie zostać odnaleziona w pierwotnym miejscu, co zinterpretowano jako znak, aby pozostała w Filzmoos. Obecnie figura znajduje się nad ołtarzem głównym, w szklanej obudowie i złotym promienistym obramieniu. Jest ubierana w tzw. Gnadenröckl, którego kolor zmienia się zależnie od okresu roku liturgicznego. Pielgrzymki Kościół w Filzmoos jest lokalnym miejscem pielgrzymkowym. Kult Filzmooser Kindl nie należał do największych pielgrzymek w regionie, ale zachował ciągłość jako miejsce indywidualnej modlitwy i mniejszych pielgrzymek. Dawne procesje błagalne w większości zanikły, natomiast współcześnie odbywają się m.in. pielgrzymki parafialne, rodzinne, dekanalne oraz indywidualne pielgrzymki piesze. Filzmooser Kindl jest także jednym z etapów szlaku pielgrzymkowego Leonhardsweg, prowadzącego z Salzburga do kościoła pielgrzymkowego św. Leonarda w Tamsweg. Ochrona zabytków Kościół znajduje się w austriackim rejestrze zabytków jako katolicki kościół parafialny Świętych Piotra i Pawła w Filzmoos. W wykazach zabytków występuje pod Objekt-ID 23927 oraz HERIS-ID 27400. Zobacz też Filzmoos (kraj związkowy Salzburg) Archidiecezja Salzburga Bischofsmütze Przypisy Linki zewnętrzne Oficjalna strona parafii i sanktuarium Filzmoos. Pfarre Filzmoos. [dostęp 2026-07-07]. (niem.).