Port lotniczy Sztokholm-Arlanda

Port lotniczy Sztokholm-Arlanda (szw. Stockholm-Arlanda Flygplats, IATA: ARN) powszechnie znany jako Arlanda, to międzynarodowe lotnisko w szwedzkim regionie Sztokholm, około 35 km (22 mil) na północ od centrum Sztokholmu. Jest to zdecydowanie najbardziej ruchliwe lotnisko w Szwecji. == Charakterystyka == Pod koniec lat pięćdziesiątych XX wieku stało się oczywiste, że lotnisko Sztokholm Bromma jest za małe, aby obsługiwać międzynarodowy ruch lotniczy do Sztokholmu, dlatego zbudowano nowe lotnisko, a w 1962 zainaugurowano Arlandę. Nazwa pochodzi od „Arland”, starej nazwy parafii „Ärlinghundra”, gdzie znajduje się lotnisko, a także gra słów ze szwedzkiego czasownika „landa” (lądowanie). Znajduje się w małym miasteczku Sigtuna, mniej więcej w połowie drogi między Sztokholmem, zdecydowanie największym miastem w Szwecji, a Uppsalą, czwartym co do wielkości miastem w kraju. Lotnisko posiada cztery terminale zwane Terminalami 2, 3, 4 i 5. Jedna z głównych dzielnic handlowych i kawiarni, „SkyCity”, znajduje się poza strefą tranzytową i strefą bezpieczeństwa, pomiędzy Terminalami 4 i 5. == Loty == Arlanda to najbardziej ruchliwe lotnisko w Szwecji i trzecie co do wielkości w krajach nordyckich, obsługujące około 25 milionów pasażerów w 2019. W latach 2021–2022 sposób użytkowania terminala uległ znaczącym zmianom. Terminale 4 i 5 są prawie używane jako jeden terminal z rozłożonymi na nich lotami. Wszystkie terminale posiadają samoobsługową odprawę i odbiór bagażu z obsługą. == Transport naziemny == === Pociągiem === 1 Dworzec Centralny Arlanda znajduje się w „SkyCity” pomiędzy terminalami 4 i 5. Najszybszym sposobem dotarcia na lotnisko z głównego dworca kolejowego w Sztokholmie jest szybki pociąg Arlanda Express, którym podróż zajmuje 20 minut. Cena biletu jest dość wysoka i wynosi 280 kr dla osoby dorosłej (26 lat lub więcej) od 2018. Jeśli kupujesz bilety w pociągu, jest jeszcze droższe, ponieważ pobierana jest opłata za druk w wysokości 100 kr. Dostępne są jednak różne oferty łączone, dla studentów/dzieci i z wyprzedzeniem, do tego stopnia, że czworo dzieci poniżej 18. roku życia może podróżować bezpłatnie na każdym bilecie dla osoby dorosłej, a wspomniany bilet może kosztować jedynie 154 kr, jeśli zostanie kupiony 90 dni wcześniej – więcej szczegółów znajdziesz tutaj. Istnieje możliwość korzystania z kolei podmiejskiej w Sztokholmie (Pendeltåg) pomiędzy Uppsalą C a centralnym i południowym Sztokholmem. Trasa ta trwa 38 minut między stacją Arlanda C a Sztokholmem C. Opłata za przejazd z Arlandy jest wyższa w porównaniu do innych przejazdów siecią kolei podmiejskich (bilet w jedną stronę wynosi 152 kr, a dodatek do biletów aktywnych, takich jak bilety dzienne, kosztuje 120 kr), ale mniej niż Arlanda Express. Aby uniknąć płacenia dodatku, można dojechać koleją podmiejską do Märsta i przesiąść się do autobusu 583. === Autobusem === Flygbussarna, Flixbus i SL obsługują autokary do i z lotniska, które zatrzymują się w niektórych lokalizacjach w północnej części regionu Sztokholm oraz w centrum Sztokholmu i na głównym dworcu w Sztokholmie. Istnieje również lokalna linia autobusowa nr 583 do Märsta, skąd kursują pociągi podmiejskie do Sztokholmu i okolic, najtańszy sposób dotarcia do/ze Sztokholmu (bilet autobusowy obejmujący pociąg podmiejski do Sztokholmu kosztuje 44 kr od kwietnia 2018) . Autobus nr 801 do Uppsali jedzie około 40 minut i odjeżdża co 15–30 minut. === Samochodem === Autostrada E4 przebiega obok lotniska i łączy Arlandę z centrum Sztokholmu, a także Uppsalą i innymi miastami położonymi dalej na północ. Na lotnisku dostępny jest parking terminalowy oraz parking krótkoterminowy i długoterminowy. Parking długoterminowy w niskiej cenie wymaga bezpłatnego przejazdu autobusem wahadłowym. Autobus odjeżdża co 8–15 minut. Na lotnisku dostępna jest wypożyczalnia samochodów. === Taksówką === Wszystkie firmy taksówkarskie mają obowiązek oferowania stałych cen przy wyjeździe z lotniska, co pozwala uniknąć zgadywania, ile będzie kosztować przejazd (nadal możesz poprosić o skorzystanie z taksometru). Większość dużych firm oferuje również stałe ceny na lotnisko. Ceny biletów taksówkowych w Szwecji nie są uregulowane, co oznacza, że taksówki mogą żądać dowolnej ceny, pod warunkiem, że przestrzegają cennika widniejącego w taksówce i naklejonego na bocznej szybie. Jednakże taksówki na stacjach taksówek Arlanda nie mogą pobierać opłaty wyższej niż 675 kr za pojedynczy przejazd do Uppsali lub północnych części Sztokholmu. == Poruszanie się == Pomimo tego, że jest największym lotniskiem w Szwecji, Arlanda nie jest duża, ale można po niej spacerować. Nadal odległość między terminalem 2 i 5 pirsem F wynosi 1 kilometr. Możesz skorzystać z bezpłatnej przejażdżki pociągiem wynoszącej 1 minutę lub autobusem pomiędzy terminalami 2 i 5, przy czym w obu przypadkach wymagane jest przejście kontroli bezpieczeństwa, aby dotrzeć do samolotu, nawet jeśli przyleciałeś samolotem. Pomiędzy terminalami 4 i 5 znajduje się przejście wewnątrz kontroli bezpieczeństwa. == Czekanie == Istnieją dwa place zabaw prowadzone przez Junibacken, park tematyczny z motywem Astrid Lindgren w Djurgården w Sztokholmie. Place zabaw można znaleźć na terminalach 4 i 5 po przejściu kontroli bezpieczeństwa. === Saloniki === Menzies ma jedną poczekalnię w terminalu 2 i dwie poczekalnie w terminalu 5. SAS Lounge ma dwa saloniki, jeden na terminalu 4 i jeden na terminalu 5. SAS Lounge Terminal 5, koniec Terminalu 5, przy skrzydle Gate F26-F69 (tuż przy SkyCity i na końcu, mijając dwie inne hale Terminalu 5). W przypadku pierwszej klasy i klasy biznes Emirates, Qatar Airways (członkowie Platinum, Gold, Silver, członkowie Oneworld Emerald, Sapphire, Ruby), klasy biznes ukraińskich międzynarodowych linii lotniczych, klasy biznes Novair, Air Serbia, IranAir i Rossiya. Serwowana jest kawa, herbata, zimne napoje oraz zimny bufet. Bezpłatny dostęp do Wi-Fi i gazet. == Jedzenie i picie == Wiele restauracji, kawiarni i barów można znaleźć na terminalach 2, 4, 5 oraz w „SkyCity”, poza strefą tranzytową pomiędzy terminalami 4 i 5. W terminalu 3 znajduje się wyłącznie kawiarnia, która serwuje gorące napoje i ciasta. Woda butelkowana jest droga w Arlandzie; 20 kr lub więcej za butelkę 50 cl (podobnie jak cena na stacjach benzynowych w całej Szwecji). Ponieważ szwedzka woda z kranu jest doskonałej jakości, rozwiązaniem jest zabranie na lotnisko butelki wielokrotnego użytku i napełnienie jej z kranu w toalecie (po kontroli bezpieczeństwa). Niektóre terminale mają fontanny do picia. === SkyCity === Alfredo's (SkyCity), ☏ +46 8593 607 80. Codziennie 09:00-22:00. Podawaj między innymi pizzę, kebaby i szwedzkie klopsiki. Indochine (SkyCity), ☏ +46 8593 612 23. Pn.-Pt 10:00-19:00. Zupy 140 kr, sałatki 130 kr. Itamae Sushi (SkyCity), ☏ +46 830 03 31. Codziennie 10:00-21:00. Sushi od 100 kr, dania gorące od 110 kr. Kitchen & Table (Clarion Hotel w SkyCity), ☏ +46 8 444 18 00. Pn.-pt. 11:30-14:00 17:00-22:00, sob. niedz. 17:00-22:30. Restauracja hotelowa hotelu Clarion. Ceny zaczynają się od 185 kr. === Terminal 2 === O'Learys (Terminal 2, za ochroną, górny poziom, klatka schodowa od bramki 66). Styl pubowy. Sport w telewizji. === Terminal 4 === O'Learys (Terminal 4, zaraz za kontrolą bezpieczeństwa). Styl pubowy. Sport w telewizji. === Terminal 5 === Pontus in the Air (po kontroli bezpieczeństwa w terminalu 5), ☏ +46 76-014 14 94. Nie-Pt 05:00-22:30, Sob 05:00 do ostatniego lotu. Jedyna restauracja lotniskowa w Szwecji wymieniona w Białym Przewodniku. Dania gorące zaczynają się od 185 kr. == Zakupy == 1 SkyCity Arlanda (między terminalami 4 i 5). Główne centrum handlowe lotniska. == Łączność == Na lotnisku dostępna jest ogólnodostępna sieć Wi-Fi o nazwie Airport-Guest. Korzystanie do 3 godzin i 100 megabajtów jest bezpłatne. Można dokupić dodatkowe megabajty lub godziny, jedna godzina kosztuje 50 kr, a 24 godziny kosztuje 130 kr. Pomoc Wi-Fi jest czynna codziennie w godzinach 06:00-22:00 i można się z nią skontaktować pod numerem +46 10-109 04 50. == Informacje praktyczne == === Bankowość i wymiana walut === SEB ma biuro bankowe w SkyCity i kantor przy terminalu 5 przed ochroną. Bank Forex można znaleźć przed kontrolą bezpieczeństwa w terminalu 2 i SkyCity oraz po kontroli w terminalu 5. X-Change posiada dwa kantory przy terminalu 5, przed kontrolą bezpieczeństwa, oraz trzeci przy hali przylotów terminalu 5. Utknąłeś w starej szwedzkiej walucie? Kantory będą nimi handlować, patrz „Sztokholm: Radzenie sobie / Zdobywanie gotówki”. Automaty do wypłaty gotówki wydające korony szwedzkie można znaleźć w wielu miejscach na terenie lotniska. Automaty znajdujące się w hali odlotów Terminalu 5 również wydają euro. === Czyszczenie na sucho === SkyCity-tvätten (+46 8 593 616 90), zlokalizowana w SkyCity, oferuje usługi pralni chemicznej i naprawy obuwia. === Opieka zdrowotna === Przychodnia opieki zdrowotnej Airport Sky (SkyCity, przed kontrolą bezpieczeństwa), ☏ +46 8 522 967 30. Pn.–Pt. 08:00–17:00. Zaoferuj szczepienia i poradnictwo u lekarzy lub pielęgniarek. Na lotnisku znajdują się dwie apteki: jedna przy SkyCity (pn. 07:00–20:00, sob. 09:30–17:00, niedz. 09:30–20:00) i jedna przy terminalu 5 za kontrolą bezpieczeństwa (otwarta godzinę przed pierwszym lotem z terminalu 5 i kończy się wraz z odlotem ostatniego lotu z terminalu.) === Usługi pocztowe === Na lotnisku znajdują się dwie skrzynki pocztowe, jedna przy terminalu 4 przed kontrolą bezpieczeństwa i jedna przy SkyCity. === Usługi religijne === Przy terminalu 5, przed ochroną, znajduje się kaplica. Od poniedziałku do piątku w placówce pracuje ksiądz Kościoła szwedzkiego, ale jest ona otwarta dla osób ze wszystkich wyznań. Istnieje także możliwość rezerwacji kaplicy na uroczystości ślubne. === Bezpieczeństwo === 1 Biuro policji, Tullvägen 7 (10 minut pieszo lub autobusem „Alpha” do stacji „Polisen”), ☏ 114 14 (numer niegeograficzny). Pn–Niedz. 06:00–22:00. Przechowalnia bagażu (+46 10-410 02 00) znajduje się na terminalach 2, 4 i 5 przed kontrolą bezpieczeństwa. Stanowisko rzeczy znalezionych znajduje się przy terminalu 5, przed kontrolą bezpieczeństwa towarów zagubionych na lotnisku. W sprawie towarów zagubionych podczas lotów skontaktuj się z konkretną firmą latającą. == Noclegi == 1 Clarion Arlanda, Tornvägen 2 (SkyCity), ☏ +46 8 444 18 00, cl.arlanda@choice.se. Ekskluzywny hotel na terenie kompleksu lotniskowego. 2 Good Morning Arlanda, Lindkrogsvägen 7 (na wschód od terminali na autostradzie 273), ☏ +46 8-655 01 00. 3-gwiazdkowy hotel z bezpłatnym transportem na lotnisko. 3 Jumbostay, Jumbovägen 4 (na autostradzie 273, 2 km na południe od terminali), ☏ +46 8-593 604 00, booking@jumbostay.com. Trochę inaczej: to stary Boeing 747 Jumbo Jet przerobiony na hostel dla turystów. Wszystko w środku jest nowe i czyste, a pościel wliczona jest w cenę ścielonych łóżek. Telewizory z płaskim ekranem w każdym pokoju to luksus dla hosteli, a jeśli naprawdę chcesz się poszaleć, jest apartament z kokpitem. Z drugiej strony, nie ma zbyt wiele atmosfery, gdy już oswoisz się z nowością pobytu w odrzutowcu. 4 Radisson Blu Arlandia, Kabinvägen 3 (1 km na południe od terminala na autostradzie 273: skorzystaj z bezpłatnego transportu wahadłowego „Alfa” z przystanku autobusowego T5 nr 3), ☏ +46 8 50684000, info.arlandia.stockholm@radissonblu.com. Wygodny 4-gwiazdkowy hotel 5 minut od terminali (naprzeciwko „Jumbostay”), bez hałasu samolotów, dobra restauracja i bar. 5 Rest and Fly (na lotnisku SkyCity), ☏ +46-855-055505, info@restandfly.com. Niedrogi hotel. Można także zarezerwować pokój dzienny lub po prostu prysznic. == Okolica == Sztokholm jest stolicą Szwecji i zdecydowanie jej największym miastem. 35 km na południe od Arlandy. Sigtuna to jedno z pierwszych miast Szwecji, obecnie małe, malownicze miasteczko nad brzegiem morza. 12 km na zachód od Arlandy. Knivsta to przedmieście z tysiącletnim dziedzictwem. Uppsala była politycznym i religijnym centrum Szwecji z czasów Wikingów, a obecnie jest siedzibą największego kościoła i najstarszego uniwersytetu w krajach nordyckich. 25 km na północ od Arlandy.