Áo

Áo (tiếng Đức: Österreich), quốc danh hiện tại là Cộng hòa Áo (tiếng Đức: Republik Österreich) là một quốc gia liên bang ở Trung Âu với thể chế dân chủ nghị viện. Nước Áo là thành viên của Liên Hiệp Quốc từ 1955 và từ 1995 là thành viên của Liên minh châu Âu. Nước Áo giáp Đức và Cộng hoà Séc ở phía bắc, Slovakia và Hungary về phía đông, Slovenia và Ý về phía nam, và Thụy Sĩ và Liechtenstein về phía tây. == Tổng quan == Khoảng 60% nước Áo là đồi núi, gồm một phần của núi Alpen về phía đông. Ở Oberösterreich và Niederösterreich là vùng núi Böhmen chạy dài đến Cộng hoà Séc và Bayern (Đức), ở biên giới phía đông là núi Karpaten. Ngọn núi cao nhất ở Áo là Grossglockner (3.797 m) ở Hohe Tauern. Các đồng bằng lớn nằm về phía đông dọc theo sông Donau, trước hết là vùng Aplenvorland và lưu vực Viên cũng như phía nam vùng Steiermark. Khí hậu khô dần đi từ tây sang đông và trở thành khí hậu lục địa ở các vùng phía đông và đông nam nước Áo. Mùa đông với nhiều tuyết đã đem lại cho ngành du lịch thêm một mùa thứ hai. Thời gian có ánh nắng mặt trời lâu hơn ở miền bắc nước Đức từ 10 đến 20 phần trăm. === Lịch sử === ==== Vương quốc Frank Đông (Ostfrankenreich) ==== Nhiều phần của nước Áo ngày nay thuộc về Vương quốc Frank của Karl Đại đế (Karl der Grosse). Sau Hiệp ước Verdun (843), Vương quốc Frank Đông được thành lập, trong đó từ năm 856 có Marchia Orientalis, một vùng trong Niederösterreich ngày nay, được đặt dưới quyền của dòng họ Karoling. Từ năm 955, sau khi hoàng đế Otto I của Đế quốc La Mã Thần thánh chiến thắng người Hung, vương quốc được mở rộng về phía đông nam. Nhiều lãnh địa mới của các công tước và hầu tước được thành lập bên cạnh Karantanien và Marchia Orientalis. ==== Đế quốc La Mã Thần thánh (962–1806) ==== Năm 976 Marchia Orientalis được đặt dưới quyền của hầu tước Liutpold (hay Leopold I) thuộc dòng họ Babenberger. Vào năm 996 tên Ostarrichi được nhắc đến lần đầu tiên trong một văn kiện, cách viết thành Österreich phát triển từ tên này mà ra. Năm 1156 Ostarrichi trở thành một công quốc. Nối tiếp theo dòng họ Bebenberger là dòng họ Habsburg, do vua La Mã-Đức là Rudolf I sáng lập năm 1273. Triều đại mới này đã mở rộng lãnh thổ của mình từ năm 1278 cho đến năm 1526. Các nỗ lực vươn lên về quyền lực của họ đã đem lại một đại công quốc (Erzherzogtum) là yếu tố quan trọng trong liên minh của Đế quốc La Mã Thần thánh. Bắt đầu từ 1273, hay 1438 hầu như lúc nào triều đại Habsburg nào cũng đạt được danh hiệu vua Đức hoặc danh hiệu gắn liền vào đấy là danh hiệu hoàng đế La Mã Thần thánh cho đến năm 1804 khi hoàng đế Franz II (đế quốc La Mã Thần thánh) tự nhận thêm danh hiệu Hoàng đế Áo quốc (không thỏa thuận với luật của đế quốc) và Đế quốc La Mã Thần thánh tan rã vào năm 1806. ==== Đế quốc Áo (1804–1867); Áo (1867–1918) ==== Nước của Hoàng đế Áo là một quốc gia đa dân tộc. Lãnh địa của dòng họ Habsburg-Lothringer chạy dài từ Böhmen và Mähren qua nước Áo ngày nay xuyên qua Hungary sâu xuống đến tận bán đảo Balkan. Từ 1815 đến 1866 hoàng gia ở Viên cũng đứng đầu trong Liên minh Đức, tan rã sau Chiến tranh Áo–Phổ. Năm 1867 một nền quân chủ song đôi Áo–Hung được cấu thành nhưng chỉ lưu ý đến các quyền lợi của Áo và Hung; các yêu cầu chính trị của các nhóm dân tộc khác đòi độc lập nhiều hơn đã không được chú ý đến. Sau khi các vấn đế dân tộc bùng phát công khai qua Vụ ám sát thái tử Áo-Hung ở Sarajevo, Chiến tranh thế giới lần thứ nhất bùng nổ năm 1914 dẫn đến chấm dứt nền quân chủ song đôi vào năm 1918. ==== Đệ nhất cộng hòa (1918–1938) và Đế chế thứ ba (1938–1945) ==== Áo-Hung bị tan rã và trên lãnh thổ đó hình thành các quốc gia mới và nước Đức-Áo (Deutschösterreich). Trong Hiệp định Saint-German tên quốc gia này và nguyện vọng liên kết cùng với Cộng hòa Đức mới (Cộng hòa Weimar) bị cấm. Ngày 21 tháng 10 năm 1919 tên được đổi thành "Cộng hòa Áo" (Republik Österreich); năm 1920 hiến pháp mới được thông qua; năm 1931 nguyện vọng thành lập liên minh thuế quan với Đế chế Đức bị cấm. Khoảng thời gian sau đó (1933) đã đem lại cho người dân một chế độ độc tài và năm 1938 việc gia nhập vào Đế chế Đức xã hội quốc gia của Adolf Hitler. Người độc tài trong Đế chế thứ ba đã thay thế tên quê hương của ông bởi "Ostmark" và ngay sau đó bởi "Donau-und Alpengaue". Chiến tranh thế giới lần thứ hai do Hitler gây ra cuối cùng đã chấm dứt chế độ phát xít chuyên chế và Đế chế thứ ba. ==== Đệ nhị cộng hòa (từ 1945) ==== Sau 1945 Đế chế thứ ba bị quân đội Đồng Minh chiếm đóng và giải tán. Áo được tái thành lập và được chia làm bốn vùng chiếm đóng. Sau khi Cộng hòa trong Hiệp định quốc gia ngày 15 tháng 5 năm 1955 cam kết không gia nhập một "liên minh" nào nữa, quân đội Đồng Minh đã rời khỏi nước Áo. Ngày 26 tháng 10 năm 1955 Áo tuyên bố "trung lập vĩnh viễn". "Ngày quốc kỳ" (Tag der Fahne) này được kỷ niệm trong trường học cho đến 1965; từ 1967 ngày này trở thành ngày quốc khánh. Năm 1969 Áo là nước cùng thành lập EFTA hướng tới một liên minh kinh tế. Nhờ vào tính trung lập nước Áo đã có thể kết nối các quan hệ kinh tế và văn hóa với các nước phía Tây và với các nước thuộc khối Đông Âu thời đấy, việc này đã giúp đỡ nước Áo lâu dài trong thời gian xây dựng lại. Sau khi Chiến tranh Lạnh chấm dứt năm 1991 chính sách trung lập dứt khoát được nới lỏng nhưng việc diễn giải một cách thỏa đáng tính trung lập trong trật tự thế giới mới đã thay đổi từ đấy là một đề tài chính trị đối nội đang được tranh cãi. Năm 1995 Áo gia nhập Liên minh châu Âu (EU); năm 1999 Áo bỏ đồng Schilling và cùng với các nước khác trong Liên minh đưa đồng Euro vào sử dụng. == Vùng == Nước Áo có 9 tiểu bang: Mỗi tiểu bang được chia thành nhiều tỉnh (Bezirk). Tiểu bang của Áo đồng thời là một đơn vị vùng cấp hai của Liên minh Châu Âu. Chín tiểu bang của Áo nhóm lại thành ba nhóm tiểu bang. Nhóm tiểu bang là vùng cấp một của Liên minh Châu Âu. Đây không phải là một cấp hành chính. Việc phân nhóm chỉ nhằm mục đích thống kê. == Thành phố == Viên - thành phố lớn nhất ở Áo, cũng như trung tâm văn hóa, kinh tế và chính trị của Áo. Bregenz - nổi tiếng với lễ hội âm nhạc mùa hè hàng năm Bregenzer Festspiele. Eisenstadt Graz - Innsbruck - trung tâm văn hóa và kinh tế của phương Tây Áo. Klagenfurt - Linz - Salzburg - một thành phố với một môi trường hấp dẫn và bối cảnh Alpine đẹp. Villach - == Các điểm đến khác == Hồ Constance - một hồ nước lớn nằm ở Vorarlberg và chia sẻ với Thụy Sĩ và Đức Kaprun - một phần của khu vực thể thao Europa Pinswang - một trong những khu định cư cổ xưa nhất của miền Bắc Tyrolean Ausserfern, trên biên giới với Bavaria và đi bộ hoặc lái xe đến lâu đài vua Ludwig nổi tiếng Salzkammergut Thánh Anton - một khu nghỉ mát trượt tuyết nổi tiếng ở Áo trên biên giới Vorarlberg-Tyrolean Thermenland Wörthersee - một trong những hồ nhiệt độ cao nhất của Áo Zell am See - một trong những thị trấn du lịch núi quan trọng nhất trong Áo == Đến == === Bằng đường hàng không === Có 6 sân bay ở Áo với các chuyến bay thường lệ. Sân bay quốc tế quan trọng nhất là Viên có kết nối đến tất cả các sân bay lớn trên thế giới. Sân bay quốc tế khác bao gồm Graz, Innsbruck, Klagenfurt, Linz và Salzburg cung cấp các chuyến bay nội địa cũng như kết nối với một số nước châu Âu. Những sân bay đặc biệt phổ biến với các hãng hàng không giá rẻ như Ryanair. Cho đi du lịch đến các quốc gia phương Tây nó được khuyến khích sử dụng rất gần sân bay Munich. Sân bay phổ biến nhất để đến Vorarlberg là Altenrhein (Áo), Friedrichshafen (Ryanair, InterSky) và Zurich (Thụy Sĩ). Nếu đến thăm Áo đến Áo chơi thể thao mùa đông, lựa chọn sân bay xem xét chi phí và thời gian cho toàn bộ chuyến đi (+ chuyển máy bay). Không giống như nhiều quốc gia, đến Áo chơi chơi trượt tuyết không có nghĩa là trước tiên phải đến thủ đô. === Bằng đường sắt === Áo có rất nhiều kết nối với tất cả các nước láng giềng hàng ngày. Tất cả các nước láng giềng (thậm chí Lichtenstein) có tàu lửa chạy ít nhất hàng giờ. Nhiều nước (Cộng hòa Séc, Hungary, Đức, Slovakia, Thụy Sĩ) thậm chí thường xuyên hơn. Obb (Đường sắt Áo) vận hành tàu cao tốc ICE và RailJet từ thành phố như Zurich, Munich, Frankfurt, Passau, và Budapest. Eurocity tàu là tàu nhanh nhất có sẵn tiếp theo cũng như các đoàn tàu nối các thành phố lớn hơn Áo gọi là Intercity. Xe lửa khu vực được gọi là EURegio và chỉ đơn giản là Regionalzug cũng có sẵn từ tất cả 8 nước láng giềng của Áo. Viên là một trung tâm đường sắt lớn nhất nhưng các chuyến tàu ngày và đêm từ các nước Trung Âu đi đến nhiều điểm dừng trên Áo. Tàu ngày thường nhanh hơn so với các chuyến tàu đêm nhiều. Vé có thể được mua từ các địa điểm nhất định để Áo thông qua trang web Obb. == Đi dạo == Hạ tầng cơ sở giao thông, kể cả giao thông đường bộ lẫn giao thông đường sắt, đều chịu nhiều ảnh hưởng của địa thế nằm trên dãi núi Apls và về mặt khác là vị trí trung tâm trong Trung Âu. Giao thông qua dãi núi Alps đòi hỏi phải có nhiều hầm xuyên núi và cầu chịu đựng được điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Vì có vị trí ngay trong trung tâm Châu Âu nên Áo là một nước quá cảnh, đặc biệt là cho hướng bắc-nam và bắc-đông nam và từ khi bức màn sắt được mở cửa là cho hướng đông-tây. Điều này cũng có nghĩa là thường phải mở rộng đường giao thông, ngay trong các khu vực nhạy cảm về sinh thái, việc hay dẫn đến phản đối trong quần chúng. Để có thể giải quyết được sự cân bằng giữa kinh tế và sinh thái, nước Áo đã có nhiều biện pháp mà đã mang lại cho quốc gia này vai trò tiên phong trong lãnh vực bảo vệ môi trường, đặc biệt là trong lãnh vực xe cơ giới. Các đạo luật quy định trong mỗi một xe cơ giới đều phải có bộ xúc tác giảm thiểu khí thải ra đời ở Áo tương đối sớm so với các quốc gia khác. Trên nhiều đoạn đường nhất định chỉ cho phép lưu hành xe tải gây ít tiếng ồn. Thế nhưng do nhiều quy định lại bị bãi bỏ nên người dân trong một số vùng nhất định như trong vùng đồng bằng sông Inn cảm nhận là bị các cơ quan điều hành giao thông trong nước và quốc tế bỏ mặc. ==== Giao thông đường bộ ==== Mạng lưới giao thông Áo bao gồm: 2.000 km đường cao tốc và đường nhanh 10.000 km đường ưu tiên (trước kia là đường liên bang) 24.000 km đường tiểu bang (Landstraße) 70.000 km đường làng (Gemeidestraßen). Mạng lưới đường sá phần lớn thuộc về nhà nước. Trên đường cao tốc và đường nhanh ô tô và xe tải phải trả tiền. ==== Đường sắt ==== Phần lớn đường sắt là do Công ty Đường sắt liên bang Áo (Österreichische Bundesbahn – ÖBB) vận hành, là công ty đường sắt lớn nhất Áo. Một phần nhỏ đường sắt không thuộc liên bang, một phần do tư nhân và một phần khác do các tiểu bang sở hữu. S-Bahn (tàu nhanh) hiện nay chỉ có trong các vùng chung quanh Viên và Salzburg nhưng hiện đã có kế hoạch phát triển hệ thống S-Bahn cho các thành phố Graz, Linz và Insbruck. Viên là thành phố Áo duy nhất có một mạng lưới tàu điện ngầm. Một vài bến tàu điện trong thàng phố Linz được xây ngầm. Tàu điện có trong các thành phố Viên, Graz, Linz, Innsbruck và Gmunden. Ngoài ra tại làng Serfaus trong Tirol còn có một tàu chạy trên đệm không khí, thỉnh thoảng cũng còn được gọi là tàu điện ngầm nhỏ nhất thế giới. == Nên đi khi nào? == Áo nằm trong vùng khí hậu Trung Âu nên ở miền đông nước Áo có khí hậu mang đậm nét lục địa với lượng mưa thấp, mùa hè nắng nóng và mùa đông không quá lạnh. Ở vùng núi Alpen thì ngược lại có lượng mưa khá cao, mùa hè ngắng và mùa đông kéo dài. Du khách đến đây nên chuẩn bị trước để có thể thích nghi với khí hậu nơi này. Ở Áo có sự phân chia mùa rõ rệt. Mùa hè rơi vào khoảng tháng 6 cho đến tháng 8. Những tháng này là tháng nóng nhất và có lượng mưa cao nhất trong năm. Mùa đông có thể lạnh nhiều và kéo dài, nhất là vào tháng 12 cho đến tháng 2 hằng năm. Thời tiết vào mùa xuân và mùa thu có thể thay đổi nhiều nhưng nhiệt độ cũng khá dễ chịu chứ không quá khắc nghiệt. Du khách có thể đến viếng thăm Áo vào bất kỳ thời gian nào trong năm nhưng nên nhớ thời tiết có thể ảnh hưởng đến chuyến đi của bạn. Mùa hè thích hợp cho những chuyến đi bộ đường dài, đạp xe leo núi hay chèo thuyền ở sông hồ. Có rất nhiều lễ hội được tổ chức xuyên suốt cả năm nhưng lễ hội Âm Nhạc lớn nhất lại được tổ chức từ giữa tháng 5 đến tháng 10. Nếu muốn tận hưởng không khí ấm áp, du khách nên đến Áo vào tháng 4 cho đến tháng 10 mặc dù thời tiết vào khoảng thời gian này có thể thay đổi bất thường. Tháng 7 và 8 rơi vào cao điểm của mùa du lịch. Có rất nhiều du khách đến đây, giá cả cũng leo thang chóng mặt. Thời điểm này không thích hợp để leo núi, nhiều nơi cũng đóng cửa không hoạt động trong thời gian này trong đó gồm có nhà hát Opera. Bạn sẽ không có dịp xem dàn đồng ca nam ở Vienna biểu diễn, không thể tham quan trường dạy lái xe Tây Ban Nha. Bởi vậy, tháng 6 và tháng 9 là thời điểm tốt nhất cho du khách đi tham quan thành phố. Ngoại trừ những điểm trượt tuyết, bạn sẽ thấy những nơi còn lại trong thành phố yên tĩnh và vắng vẻ hơn vào mùa đông. Giá cả khách sạn cũng giảm xuống khá nhiều. Mặc dù mùa đông khá lạnh nhưng cũng rất tuyệt nếu đi du lịch vào thời điểm này. Đỉnh điểm của mùa đông rơi vào giữa tháng 12 cho đến cuối tháng 3. Trong khoảng thời gian này có lễ Giáng Sinh và Tết dương lịch. Những resort ở dãy núi Alpen rất vắng vẻ, thậm chí sẽ đóng cửa cho từ cuối tháng 4 cho đến giữa tháng 6, và tháng 11 cho đến đầu tháng 12. == Tham quan == Đến Áo, du khách có thể đến thủ đô Viên - thành phố lịch sử nổi tiếng châu Âu nằm trong lòng chảo Vienna dưới chân núi phía Bắc dãy Alpen. Nơi đây có dòng sông Danube trong xanh êm đềm chảy qua thành phố. Khu rừng Vienna xanh tươi bao bọc thành phố khiến nơi đây trở thành một nơi lý tưởng tạo cảm hứng sáng tác cho các nghệ sỹ. Đặc biệt là về âm nhạc, với nhiều giai điệu được bắt nguồn từ đây, khiến Vienna nổi tiếng thế giới với cái tên dễ thương "Thủ đô của thế giới âm nhạc", và thêm vào đó là một truyền thống nhà hát lâu đời. Có lẽ chính vì thế mà ở đây có rất nhiều đường, công viên, nhà hát, nhà hội nghị mang tên các nhạc sỹ. Dạo một vòng trên đường lúc nào bạn cũng nghe thấy âm vang của những bản nhạc, những bài hát du dương. Du khách có thể tham quan Nhà thờ lớn Stephansdom, các quán rượu nho Heurigenschenken và hòa mình vào bầu không khí nhạc Waltz lãng mạn. Khu trung tâm thành phố - quận 1 là khu phố cổ, nơi đây chứa nhiều di tích lịch sử nhất như các nhà thờ, hoàng cung và con đường vòng đai nổi tiếng Ringstrasse bao quanh khu phố cổ. Ðại lộ vòng đai Ringstrasse được xây trên khu đất ngày xưa là tường thành thời trung cổ bảo vệ cho thành phố cổ Vienna. Trên con đường này, du khách có dịp chiêm ngưỡng tất cả 12 kiến trúc to lớn như Kịch Viện Quốc Gia, Tòa Thị Chính, Tòa Nhà Chứng Khoán, Trường Ðại Học, Hí Viện ("Burgtheater"), tòa Nhà Quốc Hội ("Parlament") và hai Viện Bảo Tàng. Quận 1 không chỉ là trung tâm lịch sử, văn hóa của thành phố mà còn là nơi thanh lịch, vật giá đắt nhất với những khu mua sắm sang trọng, những khách sạn đắt tiền và những nhà hàng với thực đơn nhiều nước trên thế giới. Tiệm Stadtbeisl trong khu phố cổ bán đủ các món ăn và bánh của dân Áo. Từ Viên đi về hướng Tây theo đại lộ Wiener-Bundesstrasse sẽ đến vùng ngoại ô thành phố . Du khách có thể tham quan khu hoàng cung mùa hè Schonbrunn Palace. Đây là nơi mà hoàng đế nước Pháp Napoléon đã từng ngự trị đây từ 1806 đến 1809. Thời ấy cung điện mùa hè Schonbrunn Palace được sơn màu vàng, có đến 2,000 căn phòng, có nhà nguyện và rạp hát riêng cũng như sở thú thành lập năm 1752 được xem là sở thú đầu tiên trên thế giới. Ngoài ra du khách còn có thể đến thăm là thành phố Salzburg - nơi sinh của thiên tài âm nhạc Mozart. Nơi đây có những dòng sông xanh biếc, uốn lượn chia thành phố thành 2 khu: một bên là khu nhà dân, một bên là lâu đài trên núi, khu trung tâm, nhà thờ. Những ngôi nhà cổ kính, không khí mát lạnh và những nụ cười thân thiện của người dân sẽ giúp bạn có những giây phút thư giãn thật sự. Đặc biệt trong mùa đông dù ngày hay đêm, bạn sẽ được ngắm vẻ đẹp lung linh của Salzburg trong tuyết trắng. Thành phố Innsbruck, thủ phủ của Tirol, được bao bọc bởi núi Alpen và sông Donau với vùng trồng nho Wachau cũng là một địa danh nổi tiếng với sự kết hợp hài hoà giữa vẻ đẹp của thiên nhiên và những khu đô thị sầm uất. == Ngôn ngữ == Tiếng Đức là ngôn ngữ chính thức và là tiếng mẹ đẻ của khoảng 95% dân cư. Bên cạnh đó còn tiếng Slav và các ngôn ngữ khác của các dân tộc thiểu số. Những dân cư người Hung, người Slovenia và người Croat lâu đời ở Áo có quyền được dùng tiếng mẹ đẻ của mình trong trường học và giao thiệp với chính quyền. Tiếng Croatia và tiếng Slovenia là các tiếng chính thức bổ sung ở các tỉnh hành chánh và tòa án vùng Steiermark, Burgenland và Kärnten. == Y tế == Mỗi một hình thức phục vụ cứu cấp ở Áo thường có trung tâm điều hành riêng. Tất cả các số điện thoại cứu cấp đều có thể được gọi không tốn tiền tại mỗi một điện thoại công cộng. Các số điện thoại cứu cấp đều thống nhất trên toàn nước Áo, "122" cho cứu hỏa, "133" cho cảnh sát và "144"cho cứu thương. Ngoài ra còn có thể gọi không tốn tiền các số điện thoại cứu cấp khác như số điện thoại cứu cấp toàn Liên minh châu Âu "112". Lực lượng cứu thương (Rettungsdienst) được thông báo khi xảy ra tai nạn có người bị thương. Hội Chữ thập đỏ Áo chịu trách nhiệm cứu thương đặc biệt là trong vùng nông thôn. Bên cạnh đó, các tổ chức khác như Liên hiệp Samarit Công nhân (Arbeiter-Samarit-Bund), Tổ chức giúp đỡ tai nạn Johannit (Johanniter-Unfall-Hilfe), Hệ thống bệnh viện Dòng tu Malta Áo (Malteser Hospitaldienst Austria) và Chữ thập Xanh đều có trực cứu cấp. Trong Viên, nhiệm vụ này được chia sẻ giữa lực lượng cứu thương thành phố và các tổ chức giúp đỡ. Trực thăng cứu thương đóng vai trò rất quan trọng trong hệ thống cứu thương Áo. Đất nước này có mật độ trực thăng cứu thương cao nhất thế giới. Hiệp hội cứu thương đường không Christophorus (Christophorus Flugrettungsverein) sở hữu 16 chiếc trực thăng cứu thương bao phủ toàn diện tích nước Áo, bên cạnh đó, đặc biệt là trong các vùng du lịch, là nhiều dịch vụ tư nhân. == Điểm đến tiếp theo ==