Canolfan Iaith Clwyd

Adeilad aml-ddefnydd yn Ninbych, Sir Ddinbych ydy Canolfan Iaith Clwyd. Roedd yr adeilad arfer bod yn gartref i lyfrgell y dref, ond heddiw mae'n bencadlys cwmni Popeth Cymraeg Llyfrgell Dinbych Canolfan Iaith Clwyd Gwnaethpwyd apêl yn Ebrill 1988 gan David Jones, maer Dinbych – a dysgwr Cymraeg - i sefydlu Canolfan Iaith yn y dref, i atal gostyngiad pellach yn niferoedd siaradwyr Cymraeg ardal Dinbych. Cynhaliwyd cyfarfod cyhoeddus a siaradodd Elyn Rhys ac Ioan Talfryn. Sefydlwyd pwyllgor, ac erbyn mis Hydref, casglwyd mil o bunnau at y prosiect. Roedd llyfrgell Dinbych ar fin symud, felly awgrymwyd y byddai'r hen adeilad yn addas ar gyfer y ganolfan arfaethedig. Amcangyfrif y costau blynyddol oedd £30,000, a £40,000 yn y flwyddyn gyntaf. Cynigiwyd £1,500 gan Gyngor Tref Dinbych. Roedd angen £100,000 i atgyweirio'r adeilad, a rhoddwyd £25,000 gan Gyngor Bwrdeistref Glyndŵr. Dechreuwyd cyrsiau WLPAN a chyrsiau ar gyfer y cyngor sir ym 1990. ac agorwyd y ganolfan yn swyddogol ar 19 Hydref 1991 gan Syr Wyn Roberts AS. Erbyn Medi 1993, roedd pumgwaith y nifer o ddysgwyr yn mynychu'r ganolfan, a datblygwyd cynllun i estyn yr adeilad. Lansiwyd apêl ym Mawrth 1994 ac erbyn Medi, derbyniwyd £187,300 o'r Cronfa Loteri. Agorwyd yr estyniad gan Rhodri Morgan yn Hydref 2000. Amgueddfa Gwefr Heb Wifrau Yn 2008, agorodd Dr John Davies Amgueddfa Gwefr Heb Wifrau yng Nghanolfan Iaith Clwyd, yn dangos hanes radio yng Nghymru. Mae'r arddangosfa yn cynnwys radios o gasgliad y diweddar David Jones gan bod radio yn un o'i brif ddiddordebau. Cyfeiriadau Gweler hefyd Popeth Cymraeg Amgueddfa Gwefr Heb Wifrau