Ysgol y Creuddyn

Ysgol uwchradd Gymraeg yn sir Conwy yw Ysgol Y Creuddyn. Fe'i lleolir ar safle pwrpasol ar gyrion Bae Penrhyn, rhwng Llandudno a Bae Colwyn. Fe'i henwir ar ôl Y Creuddyn, enw hanesyddol yr ardal a chwmwd yn yr hen gantref Rhos. Roedd 658 o ddisgyblion yn Ysgol y Creuddyn yn 2015. Daw 77% o’r disgyblion o gartrefi lle nad yw’r Gymraeg yn brif iaith. Daw disgyblion yr ysgol o ddalgylch eang sy'n ymestyn cyn belled a Llanfairfechan ac Eglwysbach yn y gorllewin ac Abergele a Llansannan yn y dwyrain. Hanes Daeth sefydlu Ysgol y Creuddyn wedi blynyddoedd o frwydro caled gan rieni, Cymdeithas yr Iaith ac eglwysi Cymraeg y dalgylch a Chymdeithas y Cymrodorion. Yn 1963 trefnwodd cell Bangor o'r Gymdeithas ddeiseb ac ymgyrch i gael dwy ysgol Gymraeg: y naill ym Mangor a'r llall yn ardal Llandudno. Gwrthwynebodd Pwyllgor Addysg Sir Gaernarfon y cynllun ar y sail nad oedd digon o ddisgyblion i gyfiawnhau ysgol ddwyieithog newydd yng nghyffiniau Llandudno. Parhaodd yr un agwedd yn nyddiau cynnar y Sir Gwynedd newydd wedi'r ad-drefnu ym 1974, ond parhaodd y rhieni i bwyso'n ddi-baid ar y Pwyllgor Addysg. Daeth datblygiad yn ffurf llythyr Cyfarwyddwr Addysg Clwyd at Gyfarwyddwr Addysg Gwynedd, yn gofyn am ystyriaeth i godi ysgol ddwyieithog newydd ar y cyd, ar neu yn ymyl ffin y ddwy sir. Cytunodd Pwyllgor Addysg Gwynedd i'r gwahoddiad, a bu cydweithio rhyngddynt. Penderfynwyd fod Gwynedd i weinyddu'r ysgol a bod cost ei chynnal i'w dalu yn ôl nifer y plant o'r ddwy sir. Nid siroedd Caernarfon a Gwynedd yn unig a wrthwynebodd y gofynion am ysgol ddwyieithog newydd. Roedd rhai unigolion lleol hefyd yn dymuno gohirio neu ddiddymu agor yr ysgol ar y sail nad oedd digon o ddisgyblion a theuluoedd Cymraeg yn y cyffiniau, a gwell byddai ychwanegu at ysgolion uwchradd lleol megis Ysgol John Bright yn Llandudno ac Ysgol Aberconwy yng Nghonwy. Agorodd yr ysgol ddydd Mercher 2 Medi 1981 i 218 o ddisgyblion tra fo'r adeiladu'n parhau. Agorwyd yr ysgol yn swyddogol Hydref 17, 1984 gan y cynghorydd O. M. Roberts; un o'r amlycaf o'r ymgyrchwyr a sicrhaodd fodolaeth yr ysgol a hefyd Cadeirydd cyntaf y Corff Llywodraethol. Logo Daw dyluniad a siâp logo'r ysgol o amlinelliad to neuadd ddrama'r ysgol. Dathliadau Chwarter Canrif Ysgol Y Creuddyn 2006 Dolenni allanol Gwefan yr ysgol Cyfeiriadau