Ysgol Gyfun Gwynllyw

Ysgol uwchradd gyfun Gymraeg yn Nhrefddyn, Pont-y-pŵl, Tor-faen oedd Ysgol Gyfun Gwynllyw. Ers Medi 2022 fe'i henwyd yn Ysgol Gymraeg Gwynllyw wrth droi'n ysgol 3-18 oed, yr ysgol gyntaf o'r fath yn sir Tor-faen. Ysgol Gyfun Gwynllyw oedd yr ysgol uwchradd cyfrwng Cymraeg gyntaf yn ardal hen sir Gwent (bellach mae ysgolion eraill megis Ysgol Gyfun Gwent Is Coed yng Nghasnewydd ac Ysgol Gyfun Cwm Rhymni y Gwyndy yng Nghaerffili). Dyma'r ardal lle mae’r nifer lleiaf o siaradwyr Cymraeg yng Nghymru. Nod yr ysgol yw datblygu pobl ifanc sy’n hollol ddwyieithog cyn iddynt adael yr ysgol. Mewn sefyllfa debyg mae’n rhaid i’r ysgol lwyddo ac mae brwdfrydedd, egni ac ymroddiad y staff yn adlewyrchu’r dymuniad yma i gynnig addysg cyfrwng Cymraeg o’r safon uchaf. Hanes Sefydlwyd Ysgol Gyfun Gwynllyw yn 1988 yn hen adeilad Ysgol Cynradd Abercarn. Yna arosodd am 3 flwyddyn cyn cael ei ail-gartrefi yn hen adeilad Ysgol Gyfun Trevethin o ganlyniad i'w twf disgyblion. Cafodd yr ysgol ei enwi ar gyfer Sant Gwynllyw brenin ardal Gwynllŵg, un o hen gantrefi Morgannwg. Ers i'r ysgol cael eu beirniadu i fod yn "anfoddhaol" gan Estyn yn 2019, mae'r adroddiadau ar gyfer Gwynllyw wedi gwella o ganlyniad i newidiadau enfawr, gan gynnwys penodi Mark Jones yn bennaeth parhaol. Ym mis Medi 2022 agorodd floc Gwladys, gan droi'r ysgol yn ysgol 3-18 oed ac yn 2023, cododd yr ysgol o gategori "mesuriadau arbennig" Estyn. Athrawon a Disgyblion Nodedig Athrawon Ion Thomas - Athro Gymraeg, enwog am eu lyfr "Blas Cas", ac am eu addasiad o "Sombis Rygbi" i'r iaith Gymraeg Gwyn Rosser - Athro Hanes, hefyd yn chwarae yn y band indie Cymraeg "Los Blancos" Disgyblion Aimee-Ffion Edwards - Actor Niamh Salkeld - Gwleidydd Steffan Lewis - Gwleidydd Luca Hoole - Chwaraewr Pel-droed ar gyfer y "Bristol Rovers" Gabe Utseqs - Cerddor sy'n chwarae'r gitar yn y band Gymraeg "Pendramwnwgl" Cyfeiriadau Dolen allanol Gwefan yr ysgol Archifwyd 2008-07-06 yn y Peiriant Wayback