ສິດທິມະນຸດ

ສິດທິມະນຸດ (ອັງກິດ: Human Rights) ແມ່ນສິດທິພື້ນຖານທີ່ຕິດພັນກັບມະນຸດທຸກຄົນມາແຕ່ກຳເນີດ ໂດຍບໍ່ຈຳແນກເຊື້ອຊາດ, ສາສະໜາ, ເພດ, ພາສາ ຫຼື ສະຖານະທາງສັງຄົມ. ໃນ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ, ວຽກງານສິດທິມະນຸດໄດ້ຖືກຮັບຮອງ ແລະ ປົກປ້ອງພາຍໃຕ້ລັດຖະທຳມະນູນ ແລະ ກົດໝາຍ ໂດຍມີການເຊື່ອມໂຍງກັບເປົ້າໝາຍການພັດທະນາແບບຍືນຍົງ (SDGs). ການຮັບຮອງໃນກົດໝາຍລາວ ລັດຖະບານລາວຢືນຢັນພັນທະໃນການເຄົາລົບ ແລະ ປົກປ້ອງສິດທິມະນຸດ ຜ່ານກົນໄກທາງກົດໝາຍດັ່ງນີ້: ລັດຖະທຳມະນູນ: ມາດຕາ 35 ຂອງລັດຖະທຳມະນູນ (ສະບັບປັບປຸງ) ໄດ້ບັນຢັດວ່າ "ພົນລະເມືອງລາວ ໂດຍບໍ່ຈຳແນກຍິງ-ຊາຍ, ຖານະທາງສັງຄົມ, ລະດັບການສຶກສາ, ຄວາມເຊື່ອຖື ແລະ ຊົນເຜົ່າ ລ້ວນແຕ່ມີຄວາມສະເໝີພາບຕໍ່ໜ້າກົດໝາຍ". ແຜນປະຕິບັດງານແຫ່ງຊາດ: ລັດຖະບານໄດ້ຮັບຮອງເອົາ "ແຜນປະຕິບັດງານແຫ່ງຊາດ ເພື່ອແມ່ ແລະ ເດັກ (2021-2025)" ເພື່ອສົ່ງເສີມສິດທິຂອງແມ່ຍິງ ແລະ ເດັກນ້ອຍ ໃຫ້ເຂົ້າເຖິງການບໍລິການສາທາລະນະສຸກ ແລະ ການສຶກສາຢ່າງທົ່ວເຖິງ. ການຮ່ວມມືສາກົນ ສປປ ລາວ ເປັນພາຄີຂອງສົນທິສັນຍາສາກົນວ່າດ້ວຍສິດທິມະນຸດຫຼາຍສະບັບ ແລະ ໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມຂະບວນການທົບທວນປະຈຳໄລຍະ (UPR) ຂອງສະຫະປະຊາຊາດ. ໃນປີ 2025, ລາວໄດ້ສືບຕໍ່ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຂໍ້ສະເໜີແນະຈາກ UPR ຮອບທີ 3 ໂດຍເນັ້ນໃສ່ການສ້າງລັດທີ່ປົກຄອງດ້ວຍກົດໝາຍ ແລະ ການພັດທະນາແບບມີສ່ວນຮ່ວມ. ມີການຮ່າງ "ແຜນປະຕິບັດງານວ່າດ້ວຍການດຳເນີນທຸລະກິດຢ່າງມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ ແລະ ສິດທິມະນຸດ" (Responsible Business and Human Rights) ເພື່ອຄຸ້ມຄອງແຮງງານ ແລະ ສິ່ງແວດລ້ອມ. ອ້າງອີງ