موزه دولتی تاریخ ازبکستان

موزهٔ دولتی تاریخ ازبکستان (به ازبکی: Oʻzbekiston tarixi davlat muzeyi؛ به روسی: Государственный музей истории Узбекистана) که پیش‌تر با نام موزهٔ ملی ترکستان شناخته می‌شد، در سال ۱۸۷۶ بنیان‌گذاری شد. این موزه در شهر تاشکند قرار دارد و یکی از مهم‌ترین مراکز نگهداری و نمایش آثار تاریخی و فرهنگی ازبکستان به‌شمار می‌رود. موزهٔ تاریخ ازبکستان که پیش‌تر با نام موزهٔ لنین شناخته می‌شد، پس از بازسازی تغییر نام یافت و مجموعهٔ آثار و نمایشگاه‌های بیشتری به آن افزوده شد. ساختمان کنونی این موزه در سال ۱۹۷۰ ساخته شد. این موزه در ماه ژوئن ۲۰۲۴ برای انجام تعمیرات و بازسازی تعطیل گردید و تاکنون تاریخ مشخصی برای بازگشایی آن اعلام نشده است. مجموعه‌ها یکی از برجسته‌ترین آثار موزهٔ تاریخ ازبکستان، نقش‌برجستهٔ بسیار سالم و ارزشمند بودا از جنس آلاباستر است که از محوطهٔ فیاض‌تپه در شهر ترمذ کشف شده است. علاوه بر این، در موزه مجموعه‌ای از بقایای پاره‌پارهٔ سرهای بودا و نقوش تزئینی به نمایش گذاشته شده که از مکان‌های مختلف اطراف ترمذ به دست آمده‌اند. این آثار نمونه‌ای شاخص از هنر بودایی منطقه هستند و نشان می‌دهند که در دوره‌های پایانی هنر گنداره، تغییرات چشمگیری همراه با ویژگی‌های بومی و منطقه‌ای رخ داده است. این مجموعه نه تنها اهمیت مذهبی و هنری دارد، بلکه بیانگر پیوندهای فرهنگی آسیای مرکزی با سنت‌های هنری هند و گنداره نیز هست. در موزهٔ تاریخ ازبکستان مجموعه‌ای ارزشمند از آثار و ابزارهای دوران سنگی مربوط به فرهنگ غارنشینی این سرزمین نگهداری می‌شود. بخش اسلامی موزه شامل مجموعه‌ای از نمونه‌های خوشنویسی و فرمان‌های سلطنتی است که از دوران تیموریان تا آخرین امیران بخارا باقی مانده‌اند. همچنین، موزه دارای مجموعه‌ای غنی از هنرهای قومی و لباس‌های سنتی مناطق مختلف ازبکستان است که تنوع فرهنگی و هنری این کشور را به نمایش می‌گذارد. این ترکیب از آثار باستانی، اسلامی و قومی، موزه را به یکی از مهم‌ترین مراکز شناخت تاریخ و فرهنگ ازبکستان تبدیل کرده است. مجموعهٔ موزهٔ تاریخ ازبکستان حوزه‌های گوناگونی را در بر می‌گیرد و شامل آثار ارزشمند در زمینه‌های زیر است: باستان‌شناسی: ابزارها، اشیاء و یافته‌های مربوط به دوران‌های پیشاتاریخ و محوطه‌های باستانی ازبکستان. تاریخ: اسناد، کتیبه‌ها و آثار مربوط به دوره‌های مختلف تاریخی، از دوران باستان تا دورهٔ اسلامی و معاصر. سکه‌شناسی (نومیسماتیک): مجموعه‌ای از سکه‌ها و پول‌های رایج در دوره‌های گوناگون، که نشان‌دهندهٔ تحولات اقتصادی و سیاسی منطقه است. قوم‌نگاری (اتنوگرافی): لباس‌های سنتی، هنرهای قومی و صنایع دستی که فرهنگ و تنوع قومی ازبکستان را بازتاب می‌دهند. این ترکیب گسترده، موزه را به یک مرکز جامع برای شناخت تمدن، فرهنگ و تاریخ ازبکستان تبدیل کرده است. منابع پیوند به بیرون موزه دولتی تاریخ ازبکستان (سایت رسمی)