Buxarî

Ebû Ebdullah Muhemmed ibn Îsmaîl Elcûfî Elbuxarî an bi navê kurtî Buxarî 21ê Temûza sala 810an wek neviyê farisekî ji Buxarayê hate dinê. Hîn yanzdeh salî bû dest bi xwendina zanistiya hedîsan kir û şanzdeh salî çû Mekeyê û Medîneyê heca xwe kir. Li wê derê li zanistên herî bi nav û deng yên hedîsan guhdarî kir. Paşê çû Misirê û şanzdeh salan li Asyayê geriya, ji van şanzdeh salan pênc li Besrayê borandin. Ew vegeriya axa bav û kalê xwe û li wir 31ê tebaxa sala 870î mir. Ew bi pirtûka xwe ya hedîsan bi navê Camî us-sehîh bi nav û deng bûye. Di vê pirtûkê de wî ji hezaran hedîsên ku di dema gera xwe da naskiribûn tenê yên ku rastiya wan li gor îsnadê isbatbûyî bûn kom kirin. Ango eger ev hedîs li gor rêza kesên gotî bigihişta heta dema Muhemmed pêxember, wî hingî ev hedîs wekî rast dipejirand û kom dikir. Ev berhem yek ji şeş pirtûkên hedîsan e ku ji aliyê Îslam a sunnî tên pejirandin. Berhemên Buxarî Et tarix el Kebir (Sixir tê gotin) Es Sulasiyat El Edeb el Mufred (Hedîsên li ser exlaq tê de hene) Xelqu-u Ef'ali'l îbad Raf'ul-Yedeyn fi's-Salah Kîtabu Duafaus-Sagîr Kîtabu'l Kuna Kîtabu'l-Kiraati Halfe'l-imam Halku'l-Ef'ali'l-ibâd ve'r-Redd Ale'l Cehmiyye El-Akîde yahut et-Tevhîd Abaru's Sifat Jêder Jockel, Rudolf (Hrsg.); Islamische Geisteswelt: Von Mohammed bis zur Gegenwart, München 1981 Encyclopedia of Islam; I, 816-817: Al-Bukharî (C. Brockelmann)