Franklin instituti

Franklin instituti (inglizcha: Franklin Institute) Pensilvaniya shtatining Filadelfiya shahridagi ilmiy muzey, ilmiy taʼlim va tadqiqot markazidir. U Benjamin Franklin nomi bilan atalgan va unda Benjamin Franklinning Milliy memoriali joylashgan. Tarixi Institut Filadelfiyada 1824-yil 5-fevralda Semyuel Merrik va Uilyam Kiting tomonidan mexanik sanʼatlarni (lat. artes mechanicae) tadqiq qilish va rivojlantirish maqsadida tashkil etilgan. Franklin instituti XIX-asr davomida bugʻ dvigatellari va gidroenergetika boʻyicha dastlabki tadqiqotlardan boshlab, Amerika fan va texnologiyasini professionallashtirishda muhim bosqich boʻldi. Shuningdek, u maktablarni boshqarish, Franklin institutining nufuzli jurnalini nashr etish, koʻrgazmalarga homiylik qilish hamda ilmiy yutuqlar va ixtirolarni medallar va mukofotlar bilan taqdirlash orqali tadqiqot va taʼlimni targib qildi. XX-asrda institutning ilmiy-tadqiqot roli oʻz oʻrnini muzey orqali keng jamoatchilikni tarbiyalashga boʻshatib berdi. 1924-yilda fizika fanlari boʻyicha tadqiqotlar olib borish uchun tashkil etilgan The Bartol Research Foundation fondi esa hozir Delaver universiteti tarkibiga kiradi va Bartol tadqiqot instituti deb ataladi. 1884-yil 2-sentabrdan 11-oktabrgacha Franklin institutida 1984-yildagi Xalqaro elektr koʻrgazmasi boʻlib oʻtdi bu Qoʻshma Shtatlardagi birinchi yirik elektr koʻrgazmasi boʻldi. Bu yerda 1934-yil 25-avgustda elektron televideniye tizimining dunyodagi birinchi ommaviy namoyishi boʻlib oʻtdi. Franklin institutining birinchi ayol aʼzosi 1833-yilda Elizabet Skinner boʻldi. Franklin instituti ilmiy markazining eng taniqli qismi bu Franklin instituti ilmiy muzeyi boʻlib, unda aka-uka Raytlar ustaxonasidan olingan eng katta artefaktlar toʻplami saqlanadi. Manbalar Havolalar Официальный сайт The Franklin Institute