Портлэнд (Арэгон)

По́ртлэнд (па-ангельску: Portland) — места штату Арэгон, ЗША. Насельніцтва 639 863 чалавекі (на 2016 год). Портлэнд лічыцца адным з самых «зялёных» гарадоў Злучаных Штатаў. Портлэнд быў зарэгістраваны ў 1851 годзе і зьяўляецца адміністрацыйным цэнтрам акругі Малтнома. Горад нязначна распрасьціраецца і на тэрыторыі іншых графстваў штату, у акрузе Вашынгтон на захадзе і акрузе Клакамэс на поўдні. Портлэнд кіруецца адміністрацыяй, якая ўзначальваецца мэрам і чатырма іншымі кіраўнікамі. Горад вядомы значнай колькасьцю невялікіх бровараў і вінакурняў, а таксама моцнай прыхільнасьцю жыхароў да кавы. Ён зьяўляецца месцам базаваньня баскетбольнай каманды НБА — «Портлэнд Трэйл Блэйзэрз». Гісторыя У дагістарычны час зямля, дзе цяпер стаіць Портлэнд, была затопленая па абвальваньня ледавіковых масаў з возера Мізула. Масіўныя паводкі адбыліся падчас апошняга ледавіковага пэрыяду, якія ахапілі даліну Ўіламэт. Да таго, як у 1800-х гадах пачалі прыбываць новыя пасяленцы, цягам стагодзьдзяў тут жылі дзьве групы карэннага народу з чынукаў. Да прыбыцьця эўрапейцаў басэйн Портлэнду ў ніжняй частцы ракі Калумбія і даліны ракі Ўіламэт быў адным з самых густанаселеных рэгіёнаў на ўзьбярэжжы Ціхага акіяна. Вялікая колькасьць першых эўрапейскіх пасяленцаў пачала прыбываць у даліну Ўіламэт у 1840-х гадах па Арэгонскай сьцежцы, і многія зь іх сяліліся ў найбліжэйшым месьце Арэгон-Сіці. Новае паселішча паўстала ў дзесяці мілях ад вусьця ракі Ўіламэт, прыкладна на паўдарозе паміж горадам Арэгон-Сіці і фортам Ванкувэр кампаніі Гадсанай затокі. У 1843 годзе Ўільям Овэртан пабачыў патэнцыял у новым паселішчы, але ня меў сродкаў, каб падаць афіцыйную заяўку на зямлю. За 25 цэнтаў Овэртан пагадзіўся падзяліцца паловай надзелу плошчаю 2,6 км² з Асай Лаўджоем з Бостану. У 1844 годзе Овэртан прадаў астатнюю палову сваёй зямлі Фрэнсісу Пэтыгроўву з Портлэнду штату Мэн. І Пэтыгроўв, і Лаўджой хацелі перайменаваць паселішча ў гонар сваіх родных места. Гэтая спрэчка была разьвязаная падкіданьнем манэткі, якое Пэтыгроў выйграў у сэрыі пры двух з трох кідкоў, тым самым даўшы Портлэнду ягонае імя. Манэта, якая выкарыстоўвалася дзеля разьвязаньня праблемы, цяпер вядомая як Портлэндзкі пэні, выстаўленая ў сядзібе Арэгонскага гістарычнага таварыства. На момант ягонага заснаваньня 8 лютага 1851 году ў Портлэндзе жыло больш за 800 жыхароў, працавалі паравая пільня, гатэль у стылі драўляных хацінаў і выходзіла газэта Weekly Oregonian. Да 1879 году насельніцтва вырасла да 17 500 чалавек, а да 1890 году — да 46 385 чалавек. У 1888 годзе ў Портлэндзе быў адкрыты першы сталёвы мост на Заходнім узьбярэжжы, папярэднік аднайменнага сталёвага моста 1912 году, які захаваўся да нашых дзён. У 1889 годзе жонка Гэнры Пітака, Джарджыяна, заснавала Портлэндзкае таварыства руж. Рух за тое, каб зрабіць Портлэнд «горадам руж», пачаўся, калі горад рыхтаваўся да стагодзьдзя выставы Льюіса і Кларка 1905 году. Выхад Портлэнду да Ціхага акіяна праз рэкі Ўіламэт і Калумбія, а таксама лёгкі дасяг да сельскагаспадарчай даліны Туалатын, забясьпечылі гораду перавагу перад іншымі найбліжэйшымі партамі, таму ён вельмі хутка разьвіваўся. Портлэнд заставаўся галоўным портам на паўночным захадзе Ціхага акіяна ўсьцяж значнай часткі XIX стагодзьдзя, да 1890-х гадоў, калі глыбакаводная гавань Сіетлу была злучаная з астатняй часткай мацерыка чыгункай, што забясьпечыла ўнутраны маршрут без падступнага суднаходзтва па рацэ Калумбія. Паміж 1900 і 1930 гадамі насельніцтва горада павялічылася ўтрая з амаль 100 тысяч чалавек да 301 815 чалавек. За час Другой сусьветнай вайны Портлэнд перажыў эканамічны і прамысловы ўздым. У 1940-я і 1950-я гады горад стаў вядомым цэнтрам падпольнай злачыннай дзейнасьці і арганізаванай злачыннасьці. У 1957 годзе часопіс Life апублікаваў артыкул, у якім падрабязна апісвалася гісторыя гораду павязаная з карупцыяй і злачыннасьцю ва ўрадзе, у прыватнасьці, з азартнымі гульнямі і нелегальнымі начнымі клюбамі. Артыкул, прысьвечаны крымінальнаму босу Джыму Элкінзу, стаў асновай для мастацкага фільму пад назвай «Портлэндзкае выкрыцьцё» (1957). У 1960-я гады ў горадзе пачала ўкараняцца субкультура гіпі. Крыштальная бальная зала гораду сталася цэнтрам псыхадэлічнай культуры, адначасна ствараліся новыя харчовыя каапэратывы, СМІ і радыёстанцыі, якія фінансаваліся самімі слухачамі. У гэты час таксама паўстала вялікая колькасьць сацыяльных актывістаў, асабліва тых, хто займаўся правамі карэнных амэрыканцаў, экалягічнымі справамі і правамі меншасьцяў. У 1990-х гадах у Портлэндзе пачала разьвівацца тэхналягічная індустрыя, у прыватнасьці, гэтаму паспрыяла зьяўленьне кампаніі Intel. Гэтак толькі ў 1995 годзе ў места было прыцягнута больш за 10 мільярдаў даляраў у выглядзе інвэстыцыяў. Геаграфія Паводле інфармацыі Бюро перапісу насельніцтва ЗША, горад займае агульную плошчу ў 377 км², зь якіх 348 км² прыпадаюць на сухазем’е, а 29 км² займае водная паверхня. Портлэнд разьмешчаны на поўначы, у найбольш населеным раёне штату Арэгон. Зрэшты, улічваючы культурную і палітычную адасобленасьць цэнтральнай часткі места ад асноўнай тэрыторыі даліны, мясцовыя жыхары ня ўважаюць Портлэнд за частку рэгіёну. Хоць горад амаль цалкам знаходзіцца на тэрыторыі акругі Малтнома, некаторыя невялікія раёны гораду знаходзяцца на тэрыторыі акругі Клакамэс і акругі Вашынгтон. Рака Ўіламэт працякае на поўнач праз цэнтральную частку места, падзяляючы Портлэнд на заходнюю і ўсходнюю частку. Портлэнд месьціцца на паверхні згаслага вульканічнага рэгіёну, вядомага як лявавое поле Борынг. Ягоны цэнтар знаходзіцца ў раёне паўднёва-ўсходняга Портлэнду і налічвае як найменш 32 згаслыя вульканы, у тым ліку гара Табар. Патэнцыйна актыўны, але згаслы вулькан Маўнт-Гуд, месьціцца на ўсход ад Портлэнду і лёгка праглядаецца з многіх раёнаў места ў пагоду. Актыўны вулькан Сэнт-Гэленз на поўдні штату Вашынгтон месьціцца дастаткова блізка да гораду, каб накрыць Портлэнд вульканічным пылам, як гэта адбылося падчас вывяржэньня 18 траўня 1980 году. Яшчэ адзін вулькан Адамз, які месьціцца ў штаце Вашынгтон, таксама добра бачны зь некаторых раёнаў Портлэнду. Клімат У Портлэндзе цёплы летні міжземнаморскі клімат, які крыху саступае гарачаму летняму міжземнаморскаму клімату, маючы прахалодныя і дажджлівыя зімы ды цёплае і сухое лета. Гэты клімат характарызуецца пахмурным, вільготным і зьменлівым надвор’ем восеньню, зімою і вясною, паколькі Портлэнд знаходзіцца на прамым шляху бурнай заходняй плыні. Зімы прахалодныя, хмарныя і дажджлівыя. Самым халодным месяцам лічыцца сьнежань, які мае сярэднюю дзённую максымальную тэмпэратуру роўную 8,3 °C, хоць начныя мінімумы звычайна застаюцца вышэйшымі за нуль на некалькі градусаў. Вячэрняя тэмпэратура апускаецца да нуля або ніжэй за нуль у сярэднім 32 ночы на год, але вельмі рэдка тэмпэратура апускаецца ніжэй за −8 °C. Толькі 2,1 дні на год бывае, калі максымальная дзённая тэмпэратура не ўздымаецца вышэй за нуль, а сярэдняе значэньне мінімальнай максымальнай тэмпэратуры знаходзіцца на ўзроўні дакладнага пункту замярзаньня 0 °C. Найніжэйшая начная тэмпэратура, калі-небудзь зафіксаваная, складала −19 °C. Яна фіксавалася 2 лютага 1950 году, а найніжэйшая дзённая тэмпэратура сягала −13 °C, што адбылося 15 студзеня 1888 году. Сярэдні час, у якім могуць назірацца замаразкі, знаходзіцца паміж 15 лістапада і 19 сакавіка. Насельніцтва У 1940 годзе афраамэрыканскае насельніцтва Портлэнду складала толькі прыблізна 2 тысячы чалавек і пераважна ўсе яны працавалі на чыгунцы. Падчас ваеннага буму на будаўніцтва караблёў патрэба ў рабочых прыцягнула ў горад яшчэ шмат мурынаў. Новы прыток нэграў прывёў да павелічэньня колькасьці насельніцтва ў раёнах Албіна і Ванпорт. Цяпер больш за дзьве траціны афраамэрыканскіх жыхароў Арэгону жывуць у Портлэндзе. Жыхары Портлэнду, якія ідэнтыфікуюць сябе выключна як амэрыканцы азіяцкага паходжаньня, складаюць 7,1% насельніцтва, яшчэ 1,8% маюць часткова азіяцкае паходжаньне. Віетнамскія амэрыканцы складаюць 2,2% насельніцтва Портлэнду і ўважаюцца за найбуйнейшую азіяцкую этнічную групу ў месьце. Таксама заўважнымі ёсьць супольнасьці кітайцаў (1,7%), філіпінцаў (0,6%), японцаў (0,5%), карэйцаў (0,4%), лаосцаў (0,4%), хмонгаў (0,2%) і камбаджыйцаў (0,1%). У Портлэндзе існуюць два кітайскія кварталы, зь якіх Новы кітайскі квартал месьціцца ўздоўж Паўднёва-Ўсходняй 82-й авэню з кітайскімі супэрмаркетамі, рэстаранамі дымсам і віетнамскімі рэстаранамі фо. Паводле статыстыкі, у Портлэндзе пражывае больш за 4500 жыхароў з паходжаньнем з астравоў Ціхага акіяна, што складае 0,7% насельніцтва гораду. У месьце маецца танганская супольнасьць, якая прыбыла сюды ў 1970-х гадах, і танганцы і жыхары астравоў Ціхага акіяна агулам уважаюцца за адную з самых хуткарослых этнічных групаў у Портлэндзе. Тым ня менш, насельніцтва Портлэнду пераважна мае эўрапейскае паходжаньне. У 1940 годзе белыя складалі больш за 98% насельніцтва. У 2009 годзе Портлэнд займаў пяты паводле велічыні адсотак белых жыхароў сярод 40 найбуйнейшых мэгаполісаў ЗША. Не зважаючы на тое, што этнічная разнастайнасьць Портлэнду гістарычна была параўнальная з мэтраполіямі Сіетлу і Солт-Лэйк-Сіці, аднак толькі ў Портлэндзе тэндэнцыі не зьмяніліся ў 1990-я і 2000-я гады. Міграцыя ў Портлэнд застаецца пераважна павязаная зь людзьмі з эўрапейскім паходжаньнем. Гарады-сябры Хабараўск, Расея (з 1988 году) Крыніцы Вонкавыя спасылкі Афіцыйны сайт.