فلوریدا کیز

فلوریدا کیز (به انگلیسی: Florida Keys) مجمع‌الجزایر مرجانی در سواحل جنوبی ایالت فلوریدا می‌باشند که جنوبی‌ترین بخش قاره آمریکای شمالی را تشکیل می‌دهند. این جزایر از جنوبی‌ترین بخش سواحل شبه‌جزیره فلوریدا در ۲۴ کیلومتری جنوب میامی آغاز می‌شوند، به سمت جنوب غربی ادامه پیدا می‌کنند و با کی وست به عنوان آخرین جزیرهٔ مسکونی پایان می‌یابند. جنوبی‌ترین نقطه از جزیرهٔ کی وست فقط ۱۴۵ کیلومتر با کشور کوبا فاصله دارد. خصوصیات فلوریدا کیز مجموعه‌ای از ۱۷۰۰ جزیره است که از این میان حدوداً ۳۰ تای آنها مسکونی هستند. این جزایر در واقع بخش‌های برجسته و خارج از آب صخره‌های مرجانی قدیمی هستند و مساحت کل زمین هایشان بر روی هم ۳۵۶ کیلومترمربع است. بر اساس سرشماری سال ۲۰۱۰ جمعیت فلوریدا کیز ۷۳٬۰۹۰ نفر است و تراکم جمعیت این جزایر ۲۰۵،۵۴ نفر در کیلومترمربع است، هرچند که اغلب این جمعیت در یکی از چند جزیره با تراکم بالاتر، همچون کی وست زندگی می‌کنند. فلوریدا کیز در شهرستان مونرو واقع شده‌اند. این شهرستان از یک قطعه عمده زمین خشکی تشکیل شده که تقریباً تمامی آن را پارک ملی اِوِرگلِیدز در برگرفته و نیز جزایر کیز، از کی لارگو (به انگلیسی: Key Largo) تا درای تُرتوگاس (به انگلیسی: Dry Tortugas) که جزیره‌ای غیرمسکونی است. مرکز شهرستان مونرو شهر کی وست است. آب‌وهوا و محیط زیست آب‌وهوا و محیط زیست فلوریدا کیز بیشتر به کارائیب شباهت دارد تا سایر بخش‌های فلوریدا، با این تفاوت که بر خلاف طبیعت آتشفشانی جزایر کارائیب، حیوانات و گیاهان به وفور در این جزایر یافت می‌شوند. آب‌وهوا در این جزایر نیمه‌گرمسیری است و دو فصل عمده وجود دارد: از ژوئن تا اکتبر هوا داغ و پر رطوبت است و از نوامبر تا ماه مه هوا خشک تر و خنک تر است. در طول فصل خشک بسیاری از گیاهان به خواب رفته یا به کندی رشد می‌کنند. برخی از درختان محلی برگریز هستند و برگهایشان را در زمستان یا بهار از دست می‌دهند. گونه‌های گیاهی و جانوری خاصی در فلوریدا کیز وجود دارند که در هیچ کجای دیگر از آمریکا یافت نمی‌شوند. آب‌وهوای این منطقه به اغلب گیاهان امکان رشدونمو می‌دهد، از جمله گیاهانی که بومی این ناحیه نیستند و به این منطقه وارد شده‌اند که از این میان می‌توان از درختان نارگیل، گل کاغذی، گل بامیه و پاپایا نام برد. جزایر کیز همچنین زیستگاه گونه‌های منحصر به فردی از حیوانات، همچون گوزن کی و تمساح آمریکایی هستند که تنها منحصر به این بخش از آمریکا هستند. خوردنی‌های بومی این منطقه لیموترشِ کی (به انگلیسی: Key Lime) ، نوعی لیموترش زردرنگ است که نام دیگر آن «لیموی مکزیکی» است و از شبه‌جزیره یوکاتان در مکزیک به این منطقه وارد شده. این نوع به خصوص از لیموترش امروزه به عنوان یک میوهٔ بومی شده و خاص این منطقه شناخته می‌شود. درخت این لیموترش خاردار است، رشد سریعی دارد و میوه‌هایی زردرنگ به اندازهٔ توپ گلف تولید می‌کند که بسیار ترش و بسیار خوش عطر می‌باشند. پای لیموترش کی (به انگلیسی: Key Lime Pie)، نوعی پای است که جزایر کیز را محل پیدایش آن می‌دانند و دسری بسیار پرطرفدار در فلوریدا است. میوهٔ اصلی در تهیهٔ این پای همان لیموترش کی است. تاریخچه جزایر کیز در ابتدا محل سکونت مردمان کالوسا و تکوئستا بود و بعدها در سال ۱۵۱۳ توسط خوآن پونسه د لئون نقشه‌برداری شد. پونسه د لئون این جزایر را «لوس مارتیرس» (Los Martires؛ به معنای شهیدان) نامید، زیرا از دور شبیه به مردانی در حال رنج کشیدن به نظر می‌رسیدند. واژه «کی» (Key) از واژه اسپانیایی cayo به معنای جزیره کوچک مشتق شده است. برای سال‌های متمادی، کی وست بزرگ‌ترین شهر فلوریدا بود و از طریق درآمدهای حاصل از بازیابی کالاهای غرق‌شده به شکوفایی رسید. این پاسگاه دورافتاده برای تجارت با کوبا و باهاما در موقعیت مناسبی قرار داشت و در مسیر اصلی تجاری از نیو اورلئان بود. بهبود دریانوردی منجر به کاهش کشتی‌شکستگی‌ها شد و کی وست در اواخر قرن نوزدهم رو به زوال رفت. راه‌آهن فراساحلی جزایر کیز برای مدت‌های طولانی تنها از طریق آب قابل دسترسی بودند. این وضعیت با تکمیل راه‌آهن فراساحلی متعلق به هنری فلگلر در اوایل دهه ۱۹۱۰ تغییر کرد. فلگلر که یکی از توسعه‌دهندگان بزرگ ساحل اقیانوس اطلس در فلوریدا بود، راه‌آهن ساحل شرقی فلوریدا را با مجموعه‌ای بلندپروازانه از پل‌های راه‌آهن بر روی دریا تا کی وست امتداد داد. سه طوفان در سال‌های ۱۹۰۶، ۱۹۰۹ و ۱۹۱۰ در روند این پروژه اختلال ایجاد کردند. طوفان روز کارگر ۱۹۳۵ شدیدترین طوفانی که ایالات متحده را درنوردید، در روز کارگر، دوشنبه ۲ سپتامبر ۱۹۳۵، در نزدیکی اسلامورادا در «آپر کیز» (Upper Keys) به خشکی رسید. تخمین زده می‌شود که سرعت باد به ۲۰۰ مایل بر ساعت (۳۲۰ کیلومتر بر ساعت) رسیده باشد که باعث ایجاد خیزاب طوفان به ارتفاع بیش از ۱۷٫۵ فوت (۵٫۳ متر) بالاتر از سطح دریا شد و جزایر را شست. بیش از ۴۰۰ نفر کشته شدند، اگرچه برخی برآوردها تعداد تلفات را بیش از ۶۰۰ نفر اعلام کرده‌اند. طوفان روز کارگر یکی از تنها چهار طوفانی است که از زمان شروع ثبت دقیق سوابق هواشناسی (حدود ۱۸۵۰) با شدت درجه ۵ به سواحل ایالات متحده برخورد کرده است. طوفان‌های دیگر عبارتند از طوفان کامیل (۱۹۶۹)، طوفان اندرو (۱۹۹۲) و طوفان مایکل (۲۰۱۸). در سال ۱۹۳۵، پل‌های جدیدی برای اتصال یک بزرگراه در سراسر جزایر کیز در دست ساخت بود. صدها تن از کهنه‌سربازان جنگ جهانی اول که به عنوان بخشی از برنامه امدادی دولتی در این جاده کار می‌کردند، در ساختمان‌های تقویت‌نشده در سه کمپ ساختمانی در آپر کیز اسکان داده شده بودند. وقتی قطار تخلیه نتوانست قبل از وقوع طوفان به کمپ‌ها برسد، بیش از ۲۰۰ کهنه‌سرباز جان باختند. مرگ آن‌ها باعث خشم و اتهامات سوءمدیریت شد که منجر به تحقیقات کنگره گردید. این طوفان همچنین به فعالیت ۲۳ ساله راه‌آهن فراساحلی پایان داد؛ مسیرهای آسیب‌دیده هرگز بازسازی نشدند و بزرگراه فراساحلی (بزرگراه شماره ۱ ایالات متحده) به عنوان مسیر اصلی حمل و نقل از میامی به کی وست جایگزین راه‌آهن شد. پل هفت مایلی پل هفت مایلی که در زمان ساخت یکی از طولانی‌ترین پل‌ها بود، نایتس کی (بخشی از شهر ماراتون در «میدل کیز») را به لیتل داک کی در «لوئر کیز» متصل می‌کند. این پل بتنی که بر روی ستون‌های پایه استوار است، ۳۵٬۸۶۲ فوت (۱۰٬۹۳۱ متر) یا ۶.۷۹ مایل (۱۰.۹۳ کیلومتر) طول دارد. پل فعلی از پیجن کی عبور می‌کند؛ جزیره کوچکی که کارگران سازنده راه‌آهن ساحل شرقی فلوریدا متعلق به هنری فلگلر در دهه ۱۹۰۰ را در خود جای داده بود و پل هفت مایلی اصلی از روی آن می‌گذشت. بخشی به طول ۲٫۲-مایل (۳٫۵-کیلومتر) از پل قدیمی برای دسترسی به جزیره باقی مانده است، اگرچه در ۴ مارس ۲۰۰۸ به روی تردد وسایل نقلیه بسته شد. این سازه قدیمی توسط اداره حمل و نقل فلوریدا ناایمن تشخیص داده شده است. انتظار می‌رفت تعمیرات پرهزینه که تا ۳۴ میلیون دلار تخمین زده می‌شد، در ژوئیه ۲۰۰۸ آغاز شود. شهرستان مونرو نتوانست وام ۱۷ میلیون دلاری را از طریق بانک زیرساخت ایالتی دریافت کند که باعث شد کار حداقل یک سال به تعویق بیفتد. در ۱۴ ژوئن ۲۰۰۸، بخش پل قدیمی که به پیجن کی منتهی می‌شد برای ماهیگیری نیز بسته شد. در حالی که این پل هنوز به روی پیاده‌گردها، دوچرخه‌سواران و دوندگان باز است، اگر کاملاً بسته شود، تنها یک کشتی مسافربری که توسط اداره حمل و نقل فلوریدا (FDOT) تأمین مالی و توسط شهرستان مدیریت می‌شود، بازدیدکنندگان را به جزیره منتقل خواهد کرد. بزرگراه فراساحلی پس از تخریب راه‌آهن کیز توسط طوفان روز کارگر ۱۹۳۵، پل‌های راه‌آهن از جمله پل هفت مایلی به جاده‌های اتومبیل‌رو تبدیل شدند. این جاده که بزرگراه شماره ۱ ایالات متحده است، به بزرگراه فراساحلی تبدیل شد که از کی لارگو به سمت جنوب تا کی وست امتداد می‌یابد. امروزه این بزرگراه امکان سفر در جزایر گرمسیری فلوریدا کیز و تماشای گیاهان و جانوران عجیبی را فراهم می‌کند که در هیچ جای دیگر سرزمین اصلی ایالات متحده یافت نمی‌شوند و بزرگ‌ترین زنجیره آب‌سنگ‌های مرجانی در ایالات متحده را در خود جای داده است. تبعیدیان کوبایی پس از انقلاب کوبا، بسیاری از کوبایی‌ها به جنوب فلوریدا مهاجرت کردند. کی وست به طور سنتی پیوندهای قوی با همسایه خود در نود مایلی جنوب از طریق آب داشت و تعداد زیادی از کوبایی‌ها در آنجا ساکن شدند. جزایر کیز هنوز هم کوبایی‌هایی را که کشور خود را ترک می‌کنند جذب می‌کند و داستان‌های «قایق‌سواران» (rafters) که به ساحل می‌آیند غیرمعمول نیست. جمهوری کنک در سال ۱۹۸۲، گشت مرزی ایالات متحده یک راهبندان و نقاط بازرسی در بزرگراه شماره ۱ ایالات متحده ایجاد کرد و تمام ترافیک به سمت شمال که به سرزمین اصلی بازمی‌گشت را در فلوریدا سیتی متوقف کرد تا وسایل نقلیه را برای یافتن مواد مخدر غیرقانونی و مهاجران بدون مدرک جستجو کند. شورای شهر کی وست بارها از این راهبندان‌ها که مزاحمت بزرگی برای مسافران بود و به صنعت مهم گردشگری کیز لطمه می‌زد، شکایت کرد. پس از اینکه شکایات و تلاش‌های مختلف برای دریافت حکم توقف قانونی علیه این محاصره در دادگاه فدرال میامی شکست خورد، در ۲۳ آوریل ۱۹۸۲، دنیس واردلو، شهردار کی وست و شورای شهر، استقلال شهر کی وست را اعلام کرده و آن را «جمهوری کنک» نامیدند. آن‌ها با زدن یک نان کوبایی بیات بر سر یکی از افسران پایگاه هوایی نیروی دریایی کی وست (NAS)، به ایالات متحده اعلام جنگ کردند. پس از یک دقیقه جدایی‌خواهی، او (به عنوان «نخست‌وزیر») خود را تسلیم آن افسر کرد و درخواست ۱,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ دلار آمریکا «کمک خارجی» نمود. این اقدام نمایشی در ایجاد تبلیغات گسترده برای وضعیت اسفبار کیز موفق بود و ایستگاه بازرسی و راهبندان برداشته شد. ایده جمهوری کنک منبع درآمد جدیدی برای کیز از طریق فروش یادگاری‌های گردشگری فراهم کرده است و جمهوری کنک در اعتراضات بعدی نیز شرکت جسته است. زمین‌شناسی بخش‌های شمالی و مرکزی فلوریدا کیز بخش‌های بیرون‌زده از یک آب‌سنگ مرجانی باستانی به نام سنگ آهک کی لارگو هستند. شمالی‌ترین جزیره‌ای که از این سازند آب‌سنگی باستانی پدید آمده، الیوت کی در پارک ملی بیسکین است. در شمال الیوت کی، چندین کیِ (جزیره کم‌ارتفاع) انتقالی کوچک وجود دارد که از انباشت ماسه در اطراف بخش‌های کوچکی از آب‌سنگ باستانی بیرون‌زده تشکیل شده‌اند. فراتر از آن در شمال، کی بیسکین و نقاط شمالی‌تر، جزایر سدی هستند که از انباشت ماسه پدید آمده‌اند. جزایر واقع در بخش جنوب غربی این رشته‌جزیره، از بیگ پاین کی تا مارکزاس کیز، بخش‌های بیرون‌زده از سنگ آهک میامی هستند. فلوریدا کیز شکل امروزی خود را در نتیجه تغییرات شدید سطح دریا در ارتباط با یخ‌چالی‌شدن‌های اخیر یا «عصرهای یخ‌بندان» به دست آورده است. در حدود ۱۳۰٬۰۰۰ سال پیش، دوره میان‌یخ‌چالی سنگامون سطح دریا را حدود ۲۵ فوت (۸ متر) بالاتر از سطح کنونی قرار داد. تمام جنوب فلوریدا توسط یک دریای کم‌عمق پوشیده شده بود. چندین خط موازی از آب‌سنگ‌ها در امتداد لبه سکوی فلوریدا که زیر آب رفته بود شکل گرفت که از منطقه میامی کنونی به سمت جنوب و سپس غرب تا جایی که امروزه درای تورتوگاس نامیده می‌شود، امتداد داشت. این آب‌سنگ، سنگ آهک کی لارگو را تشکیل داد که در سطح زمین از سولجر کی (در میانه راه بین کی بیسکین و الیوت کی) تا بخش جنوب شرقی بیگ پاین کی و «نیوفاند هاربر کیز» بیرون زده است. انواع مرجان‌هایی که سنگ آهک کی لارگو را تشکیل داده‌اند را می‌توان در سطح بیرونی این جزایر شناسایی کرد. نوسانات جزئی در سطح دریا بخش‌هایی از آب‌سنگ را از آب بیرون آورد و آن را در معرض فرسایش قرار داد. آب اسیدی که می‌تواند ناشی از پوشش گیاهی در حال پوسیدن باشد، سنگ آهک را حل می‌کند. مقداری از سنگ آهک حل‌شده دوباره به صورت یک «سنگ پوششی» متراکم‌تر رسوب کرده است که می‌توان آن را به صورت برون‌زدگی‌هایی روی سنگ آهک‌های کی لارگو و میامی در سراسر فلوریدا کیز مشاهده کرد. سنگ آهکی که از آب‌سنگ فرسایش یافته بود، در دریای کم‌عمق پشت آب‌سنگ، اُاُلیت‌ها را تشکیل داد و همراه با بقایای اسکلتی خزه‌زیان، سنگ آهک میامی را پدید آورد که سنگ بستر سطحی کنونی در پایین‌دست شبه‌جزیره فلوریدا و جزایر پایینی از بیگ پاین کی تا کی وست است. در غرب کی وست، آب‌سنگ باستانی توسط ماسه‌های آهکی اخیر پوشیده شده است. در حالی که جزایر بالایی و میانی که از سنگ آهک کی لارگو تشکیل شده‌اند، یک قوس باریک و طولانی را می‌سازند، جزایر پایینی عمود بر خط آن قوس هستند. این پیکربندی از یک سیستم باستانی پشته‌های جزر و مدی پدید آمده است که در آن کانال‌های جزر و مدی از میان یک رسوب االیتی زیر آب عبور می‌کردند. این پشته‌ها طی فرایند سنگی‌شدن به سنگ آهک میامی تبدیل شدند و با تغییرات سطح دریا امروزه به صورت جزیره بیرون زده‌اند، در حالی که کانال‌های بین پشته‌ها اکنون جزایر را از هم جدا می‌کنند. در نزدیکی ساحل فلوریدا کیز و در امتداد لبه تنگه فلوریدا، آب‌سنگ فلوریدا (که به عنوان منطقه آب‌سنگی فلوریدا نیز شناخته می‌شود) قرار دارد که توسط «کانال هاک» از جزایر جدا شده است. آب‌سنگ فلوریدا به طول ۲۷۰ کیلومتر از چراغ دریایی فوی راکس در شرق سولجر کی تا جنوب مارکزاس کیز امتداد دارد. این سیستم، سومین سیستم بزرگ آب‌سنگ سدی در جهان است. منابع مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Florida Keys». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۸ بهمن ۱۳۹۴.