د متحده ايالاتو مشرانو جرګه

د متحده ایالاتو سنا يا مشرانو جرګه (انګلیسي: United States Senate) د متحده ایالاتو د کانګرس مشرانو جرګه ده. د متحده ایالاتو په سنا کې د استازو شمېر 100 تنه دی، او هر ایالت، که څه هم لوی یا کوچنی وي، په سنا کې دوه استازي لري. سناتوران د شپږو کلونو لپاره ټاکل کیږي او غړیتوب یې محدود دی. سريزه د امریکا د متحده ایالاتو د اساسي قانون له مخې، د امریکا د مشرانو جرګې ټولټاکنې په هرو دوو کلونو کې ترسره کیږي چې د دې جرګې یو پر درېیمه برخه سناتوران وټاکي. په حقیقت کې د دې جرګې غړي په دریو کته ګوريو وېشل شوي دي: لومړۍ ډله (۳۳ غړي)، دوهمه ډله (۳۳) غړي او درېيمه ډله (۳۴) غړي او د هرې کټګورۍ لپاره ټاکنې په هرو دوو کلونو کې ترسره کیږي. په دې توګه به هر سناتور د شپږو کلونو لپاره د مشرانو جرګې غړی وي. له 1789 څخه تر 1913 پورې، د هر ایالت سناتوران د هغه ایالت د مقننه قوې لخوا ټاکل شوي. له 1913 راهیسې او په اساسي قانون کې د 17 م تعدیل له تصویب سره، د سناتورانو د ټاکلو دنده په مستقیم ډول اتباعو ته وسپارل شوه. د دې پرېکړې سره، د فدرالي بنسټونو په جوړولو کې د دولتي مقننه قوانیو رول او نفوذ، په ځانګړې توګه د متحده ایاالتو کانګرېس نفوذ کم شوی. د اساسي قانون له مخې د مشرانو جرګې مشري د امریکا د مرستیال ولسمشر په غاړه ده. دا دریځ تقریبا رسمي دی، چې د کانګرس د غونډې په ګډون د رسمي مراسمو په ترڅ کې د مرستیال ولسمشر په اوږو کېښودل کیږي. هغه معمولا په مشرانو جرګه کې د رایې ورکولو په بهیر کې نه حاضریږي او یوازې هغه مهال رایه ورکوي چې د سناتورانو رایې په مساوي ډول وېشل شوي وي. هرکله چې په مشرانو جرګه کې کوم قرارداد ۵۰ مثبتې او ۵۰ منفي رايې ولري، مرستیال ولسمشر د مشرانو جرګې د رئیس په توګه خپله رایه ورکوي او په دې توګه د هغه پرېکړه لیک برخلیک ټاکونکی ګڼل کيږي. د ولسمشر د مرستیال په غیاب کې، چې اکثراً په مشرانو جرګه کې د بحث پر مهال نه وي، د اکثریت ګوند جګپوړی غړی د غونډو مشري کوي؛ هغه د مشرانو جرګې موقتي مشر ګڼل کيږي. په سنا کې لکه د استازو په جرګه کې، د اقلیت مشر د اپوزیسیون د مشر په توګه پېژندل کیږي. د مشرانو جرګې ودانۍ په واشنګټن ډي سي کې موقعیت لري. د متحده ایالاتو مشرانو جرګې غړيتوب شرايط لږترلږه 30 کلن لږ ترلږه د متحده ايالاتو 9 کلن تابعیت ولري د ټاکنو په وخت کې په هغه ايالت کې استوګنه چېرته چې دا نوماند وي. اصلي کمیټې کرنه، تغذیه او ځنګلونه د بودیجې تخصیص پوځي خدمت بانکداري، کور جوړونه او ښاري چارې بودیجه تجارت، ساینس او ترانسپورت انرژي او طبیعي سرچینې چاپیریال او عامه فعالیتونه مالي بهرنۍ اړیکې حکومتي چارې قضايي بشري سرچينې او کار قانون او دولتي چارې کوچني سوداګریز فعالیتونه د جګړې څخه د بېرته راستنېدونکو سرتېرو چارې اړوندې پوښتنې د متحده ایالاتو د استازو مجلس د متحده ایالاتو د سنا د بهرنیو اړیکو کمیټه د متحده ایالاتو د اوسنیو سناتورانو نوملړ د امریکا د متحده ایالاتو کانګرس سرچينې Alexey Dutoqueville ، "په امریکا کې د ډیموکراسۍ تحلیل"، رحمت الله مقدم مراغی، (زوار، تهران، ۱۳۴۷)، لومړی چاپ مارکوس ویب، "د امریکا متحده ایالات"، فاطمه شاداب، (فوکنوس، تهران، ۲۰۰۳)، لومړی چاپ امیر علي ابوالفتح، "د امریکا د متحده ایالاتو ستراتیژیکه ارزونه"، (د تهران د ابرار معاصر نړیوال کلتوري انسټیټیوټ، تهران، 2008)، لومړی چاپ فرانک ایل. شول، "امریکا امریکا څنګه شوه؟"، ابراهیم سیدکیاني، (امیر کبیر پبلشنګ هاوس، تهران، ۲۰۰۳)، دریم چاپ حسین حمیدینیا، "د امریکا متحده ایالات"، (د سیاسي او نړیوالو مطالعاتو څانګه، تهران، ۲۰۱۲)، لومړۍ ګڼه یادښتونه