Ilısu Barajı ve Hidroelektrik Santrali

Ilısu Barajı ve Hidroelektrik Santrali; yaygın adıyla Veysel Eroğlu Ilısu Barajı, Güneydoğu Anadolu Projesi kapsamında, enerji üretimi amacıyla Dicle Nehri üzerinde inşa edilen santraldir. Ağustos 2019'da su tutulmaya başlanan barajın altı türbininden ilki 19 Mayıs 2020 tarihinde yapılan açılış töreniyle enerji üretimine başladı. Tarihçesi Ilısu Barajı ve Hidroelektrik Santrali Projesi (Ilısu Projesi), 1954 yılında Dicle Nehri'nin toprak ve su kaynaklarının geliştirilmesine ilişkin çalışmalar doğrultusunda, DSİ tarafından başlatılmıştır. Ilısu Barajı; Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde, Suriye sınırına yaklaşık 45 km. mesafede, Dicle Nehri üzerinde inşa edilmiş ve 1200 MW kurulu güç ile yılda ortalama 4,120 GWh enerji üretmektedir. Tesis işletmeye alındığında; gövde hacmi açısından Türkiye'nin 2. ve kurulu güç bakımından da 4. büyük barajı olmuştur. Özellikleri 2020 yılında hizmete alınan proje, kurulu güç ve yıllık enerji üretim kapasitesi bakımından, Atatürk Barajı, Karakaya Barajı ve Keban Barajı'ndan sonra 4. büyük HES olma özelliğine sahiptir. Ilısu Barajı; Mardin ve Şırnak İl sınırları arasında Dargeçit ilçesinin 15 Km. doğusunda, Dicle Nehri üzerinde yer almaktadır. Ilısu Barajı ön Yüzü Beton Kaplı kaya dolgu tipinde olup temelden yüksekliği 135 m'dir. Barajın maksimum su kotu 526,82 metre, toplam gövde hacmi 23,7 milyon metreküp, rezervuar hacmi ise 10,6 milyar metreküp'tür. Barajın kurulu gücü 1200 MW olup, ilk üretime başladığı 2020 yılından 2024 yılına kadar geçen sürede ürettiği toplam enerji 11,2 milyar KWh'e ulaşmıştır. Ilısu Barajı ile üretilmekte olan elektrik enerjisi, şu an Türkiye'de hidroelektrik santralleri vasıtasıyla üretilen enerjinin %10'unu oluşturmaktadır. Bu enerji üretiminin yanı sıra Ilısu Barajı'nda tutulacak ve daha sonra inşa edilecek Cizre Barajına bırakılacak sularla Nusaybin, Cizre, İdil, Silopi ovalarında toplam 121 bin hektar alanın modern sulama teknikleriyle sulanması da mümkün olacak. Hasankeyf Kültür Varlıklarının Korunması ve Kurtarılması Birçok kaynak, barajın Hasankeyf'teki kültürel varlıkların yok edilmesine neden olacağını ifade etmektedir. Ilısu Projesi'nin maksimum su kotundan etkilenmeyen Hasankeyf Yukarı Şehir Alanı'nda yer alan kültürel varlıklar "Arkeolojik Park ve Açık Hava Müzesi”nde sergilenecektir. Ilısu Baraj Gölü altında kalacak olan kültürel varlıklar ve yerleri YYEP çalışmaları çerçevesinde belirlenmektedir. Her yıl için %15'lik yüzey çalışması ve %15'lik kazı ve taşımanın yapılacağı kabul edilmektedir. Bu kabule göre yüzey çalışmaları, kazılar ve taşımalar için ayrılan tahmini bütçe 53.000.000 ABD doları olarak belirlenmiştir. Ayrıca bakınız Türkiye'deki barajlar listesi Kaynakça Dış bağlantılar Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü3 Eylül 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Hasankeyf kurtuluyor - Gezi- ntvmsnbc.com 4 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.