Preĝejo Sankta Kruco (Suhl)

Preĝejo Sankta Kruco (germane: Kreuzkirche) estas luterana kirko en Suhl, Germanujo. Ĝi konstruiĝis inter 1731 kaj 1739. Filia kirko de ĝi troviĝas en la kvartalo Neundorf. Pro kreskanta enloĝantaro la uestaj urbokvartaloj kolektiĝis en 1704 en propra komunumo decidonte kirkostarigon en 1720. Do estiĝis inter 1731 kaj 1739, tuj apud la Tombeja kapelo (de 1555) dua granda preĝejo en Suhl. Ĝin elfaris la masonisto Johann Michael Schmidt el Königshofen kaj la ĉarpentisto Johann Sebastian Gerbig. Sed ja nececis antaŭe malkonstruo de tiea grundon baranta forĝejo. La tuton financis lal burĝanoj mem kaj tiel en la 20.9.1739 okazis solena konsekro. Tiutempe ĝi estis inter du urbopordegoj. Do la kirkoturo, kun ĝia fortimpresa portalo eosta, estis orientita en la direkto de la urbokerno, dume la ĥorejo estas kontraŭe ueste. La halokirko estas baroka. La grava trietaĝa kampanilo havas vostitan spajon kun lanterno. Ventoflago en formo de pola aglo supras: ĉar la tiama saksia princo-elektisto Aŭgusto la forta estis reĝo de Polujo. Tamen la tripartita blazono supre de la portalo estas pura fantaziaĵo. En ĝi miksiĝas saksiaj simboloj kun poloj kaj hennebergia kokino. La fasadon de la sesaksa longa domo parceligas duetaĝaj rondarkaj fenestroj sur alta soklo kaj masivaj pilastroj. Ja la anguloj de la malsamlarĝa altarejo estas ĉepilastra ŝtuparo. Je tri flankoj estas galerio, antaŭe predikeja altaro. Ĉi tiun faris en 1736 Johann Heinrich Reinhardt. La predikejon ornamas etaj flamoj simboligantan la Sanktan Spiriton kaj triangulo kun krono kun dek du radioj (por la perfekta dia Triunuo). Belega orgenfasado kun blazonoj de Hennebergio kaj Suhl mem estas meze supre. Borderas la altaron korinta ordo de kolonoj kun du virinaj figuroj. Ili memoras per siaj kruco kaj kaliko la kristanan fidon, kaj per siaj ardantaj koroj kaj palmbranĉetoj la amon. Ebena plafono kun stukaĵoj kaj konka dekoracio transetendiĝas supre: meze de ĝi estas granda horloĝo montranta la rapidan fluon de la vivtempo de oni. Kirkture pendas tri bronzaj sonoriloj kiujn faris en 1763 la firmao de la fratoj Ulrich el Apolda. La orgenon muntis en 1740 Eilert Köhler el Oldenburg havantan 39 registrojn kaj du klavaron. Ĝin restaŭris inter 1999–2007 la Schuke-oj el Potsdam. Tiel estiĝis interesa sona miksa karaktero inter nordgermana orgendisponigo kaj klasika turingia sonoraro. Literaturo Uwe Jahn: Denkmale in Suhl (=Kleine Suhler Reihe, 41), Suhl 2014, p. 10 Eksteraj ligiloj hejmpaĝo Notoj