วัดเชตุพน (อำเภอเมืองสุโขทัย)

วัดเชตุพน เป็นโบราณสถานร้าง ตั้งอยู่นอกกำแพงเมืองสุโขทัยทางด้านทิศใต้ ในตำบลเมืองเก่า อำเภอเมืองสุโขทัย จังหวัดสุโขทัย วัดเชตุพนมีชื่อปรากฏอยู่ในจารึกวัดสรศักดิ์ กล่าวถึงเหตุการณ์เมื่อกลางพุทธศตวรรษที่ 20 ว่า เมื่อพระมหาเถรธรรมไตรโลกฯ มีศักดิ์เป็นน้าของพระมหาธรรมราชาเจ้าเมืองสุโขทัยพระองค์หนึ่ง ได้กล่าวถึงว่าในงานฉลองวัดสรศักดิ์ ได้นิมนต์พระมหาเถรธรรมไตรโลกฯ มาด้วย อย่างไรก็ดีในจารึกนี้ก็อาจเป็นวัดที่อยู่ใกล้กับวัดสรศักดิ์ก็เป็นไปได้ ในจารึกวัดเชตุพน กล่าวถึงเจ้าธรรมรังษีซึ่งบวชได้ 22 พรรษา มีจิตศรัทธาสร้างพระพุทธรูปขึ้นใน พ.ศ. 2057 มีการกำหนดอายุวัดว่าสร้างระหว่าง พ.ศ. 1835–1955 โดยพิจารณาจากพระพุทธรูปลีลา วัดเชตุพนมีพระสี่อิริยาบถ (นั่ง นอน ยืน เดิน) ขนาดใหญ่ โดยสร้างอยู่ภายในมณฑปจัตุรมุข องค์พระพุทธรูปปั้นโดยรอบผนังอิฐซึ่งทำหน้าที่เป็นแกนรองรับหลังคา สันนิษฐานว่าคงได้รับอิทธิพลจากศิลปะของพม่าในเมืองพุกาม ถัดไปทางด้านตะวันตกของมณฑปจัตุรมุข มีมณฑปย่อมุมไม้ยี่สิบขนาดเล็กมีหลังคาก่ออิฐซ้อนกันขึ้นไป และใช้หินชนวนขนาดใหญ่ทำเป็นเพดาน ยังปรากฏร่องรอยของพระพุทธรูปประทับนั่งปางมารวิชัย แต่ชำรุดมากแล้ว ภายนอกมีภาพจิตรกรรมเขียนสีดำ แสดงลักษณะลวดลายแบบที่ปรากฏบนเครื่องถ้วยจีน เป็นลายพันธุ์พฤกษา กำแพงแก้วที่ล้อมมณฑปจัตุรมุขนี้สร้างขึ้นจากหินชนวนขนาดใหญ่และหนา โดยมีการสกัดและบากหินเพื่อทำเป็นกรอบและซี่กรงเลียนแบบเครื่องไม้ อ้างอิง