วัดศรีมงคลใต้

วัดศรีมงคลใต้ เป็นพระอารามหลวงชั้นตรีชนิดสามัญ เป็นพระรามอาหลวงแห่งแรกและเพียงแห่งเดียวของจังหวัดมุกดาหาร สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลมุกดาหาร อำเภอเมืองมุกดาหาร จังหวัดมุกดาหาร วัดศรีมงคลใต้ตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2285 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2331 เล่ากันว่าท้าวกินรีได้เป็นเจ้าเมืองโพนสิม (คันธะบุรีบริเวณพระธาตุอิงฮัง ประเทศลาวในปัจจุบัน) ได้อพยพผู้คนจากบ้านโพนสิมเพื่อมาตั้งเมืองใหม่ เมื่อ พ.ศ 2310 มีนายพรานได้พบต้นตาลต้นหนึ่งมี 7 ยอด และกองอิฐปรักหักพังอยู่บริเวณนั้น ซึ่งสันนิษฐานว่าคงเป็นเมืองสมัยโบราณมาก่อน นายพรานจึงนำไปเล่าให้เท้ากินรีฟัง และเห็นว่าบริเวณนั้นเหมาะสมในการตั้งบ้านเรือนจึงตั้งบ้านเรือน เมื่อมีการไพร่ถางป่าใกล้ต้นตาล 7 ยอด พบพระพุทธรูป 2 องค์ มีองค์หนึ่งเป็นองค์ใหญ่ อีกองค์เป็นพระพุทธรูปขนาดเล็กทำด้วยเหล็กอยู่ใต้ต้นโพธิ์ ท้าวกินรีจึงได้สร้างวิหารครอบพระพุทธรูปองค์ใหญ่ และตั้งชื่อวัดว่า วัดศรีมงคล ภายหลังเปลี่ยนชื่อมาเป็น "วัดศรีมงคลใต้" เนื่องจากมีวัดศรีมงคลอีกแห่งในเขตตำบล คือ วัดศรีมงคลเหนือ อาคารเสนาสนะที่สำคัญ ได้แก่ อุโบสถหรือสิมโถงก่อผนังยกพื้นสูง ก่ออิฐถือปูนทรงเตี้ยแจ้ หลังคา 2 ชั้น ประกอบด้วย ช่อฟ้า (โหง่) หางหงส์ ใบระกา ใช้สีฉูดฉาดตกแต่งให้สวยงาม มีประตู หน้าต่าง มีชานมุขยื่นออกมาด้านหน้าโบสถ์ มีบันไดขึ้นด้านข้าง 2 ข้าง ภายสิมในประดิษฐาน พระเจ้าองค์หลวง ซึ่งเป็นพระพุทธรูปองค์ใหญ่และองค์เล็กนามว่า พระหลุบเหล็ก อ้างอิง