Боғи Хайём

Боғи Хайём, собиқ Боғи Пойтахт — боғи фарҳангу фароғатии «Хайём» барои кӯдакону наврасон дар қисми шимолии шаҳри Душанбе, дар ноҳияи Абуалии Сино, дар соҳили рости дарёи Варзоб, рӯ ба рӯйи Боғи Ирам, назди Боғи Лучоб байни соҳили дарёҳои Варзоб (Душанбе) (Душанбе-дарё) ва Лучоб воқеъ аст. Бо қарори Ҳукумати ш. Душанбе муассисаи давлатии «Боғи Пойтахт» ба «Боғи фарҳангу фароғатии «Хайём» номгардон шудааст. Тавсиф Соли 2010 аз рӯйи лоиҳаи меъмор О. Зуҳуруддинов бунёд гардидааст. Масоҳат 15 га. Боғ аз самти маҳаллаи Буни Ҳисорак ва кӯчаи Карамов дарвозаҳои баланди зарҳалӣ дорад. Аз назди дарвоза роҳрави зинакоришудаи мармарӣ муштариёнро ба теппае мебарад, ки аз қуллаи он манзараи комили боғ, ба мисли ҳавзу фаввораҳо, гулгаштҳо, чархофалаки бузурги 55-метрӣ, биноҳои сохташон афсонаӣ, майдони бузурги сангфарш бо курсиҳо барои ҳунарнамоии ҷавонон ба назар мерасад. Дар қисми шимолии он маҳаллаи Лучоб, бинои Донишкадаи тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон ва дар ҷануби боғ оромгоҳи намояндагони илму фарҳанги Лучоб воқеъ аст. Боғ аз моҳи майи соли 2012 дарҳои худро барои кӯдакону наврасони пойтахт кушодааст. Дар боғ атраксионҳои "Куҳпораи амрикоӣ, «Юпитер», «Виплеш», «Киштии роҳзан», «Хонаи ваҳм». Ба падару модарон шароити хубе муҳайё карда шудааст, то ин ки онҳо бо кӯдаконашон дар аттраксионҳои оилавӣ — «Чархофалаки мушоҳидавӣ», «Косачаҳо», «Трафик», «Қатораи руизаминӣ» ва автопоезди «Кирмак» якҷоя дам гиранд. Барои кӯдакони аз ҳама хурдсол бошад, ҳар гуна чархофалакҳои рангоранг, теппачаҳо, паровозаки шӯх ва батути пуфкардашуда, алвончаку майдончаҳо фаромӯшнашаванда хоҳад буд. Дар назди майдон барои заврақронии истироҳаткунандагон кӯле мавҷуд аст, ки мобайни он тарабхонае бо сабки меъмории қадими тоҷикӣ сохта шудааст; дар атрофи тарабхона фаввораҳо ва чароғҳои бузург гузоштаанд, ки шабонгоҳ бо ҷилои хеш манзараи ҷолиберо ва вуҷуд меоварад. Дар канори кӯл боғчаи кӯдакон воқеъ гардидааст, ки автодром дорад ва атрофи онро муҷассамаҳои афсонавие, ҳамчун «Пиразан ва себ», «Рӯбоҳ ва лаклак», «Фил», «Харгӯш ва саг», «Хар ва шутур» зиннат медиҳанд. Дар ин ҷо чархофалакҳои бузургу хурд, арғунчакҳо ва диг. бисоти бозӣ, инчунин майдонҳои теннису волейболу футбол барои наврасон сохта шудаанд. Чойхона ва тарабхона низ дар хидмати меҳмонони боғ мебошанд. Дар Боғи Хайём барои калонсолон низ гӯшае сохта шудааст, ки онҳо метавонанд дар он ҷо шоҳмот ва саққобозӣ кунанд. Аҷибтарин гӯшаи боғ "Тарсхона " мебошад, ки роҳравҳои пурпечутоби ғормонанд дорад ва андаруни он расмҳои воҳимаангез гузошта шудаанд. Дар сартосари боғ муҷассамаҳои аждаҳо, мори ҳафтсар, баҳмут, фил, динозавр ва анвои парандагон ба назар мерасанд. Эзоҳ Сарчашма Боғи Пойтахт // Асос — Боз. — Д. : СИЭМТ, 2013. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] / сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2023, ҷ. 2). — ISBN 978-99947-33-52-4.