Africa Anǝm yǝ

Anəm Africa yǝ, hukumamen sha Republic of South Africa (RSA) də, shima lardə do anəm Africa yǝ wo. Lardəwanzə laardə anəmlan kilomita 2,798 (mil 1,739) ci kəmaduwuye shidoni kəmaduwu Atlantic anəmye-a kəmaduwu India be-a lan lezənadə; gədi-a yala-gədi-a lan Mozambique-a Eswatini-a; kuru Lesotho 'a zaksəna. Nəm kuranzədə kilomita square 1,221,037 (mil square 471,445), lardədə nəm nguwu am miliyon 62 samin. Pretoria də shima bərni kura kərmaiye wo, Cape Town də shima bərni kura majaliskuye wo kuru Bloemfontein də shima bərni kura sharaye wo. Bərni shiro kurawo ba, nəm nguwu jamibedə shima Johannesburg, ngawonzən Cape Town'a Durban'a. Kulashi archaeologic beye fǝlezǝna kǝla jili adamgana be gade gade gade lardǝ awuth Africa bedǝn alamanna saa miliyon 2.5 kozǝnadǝn, kuru adamgana zamanbedǝ na shimadǝn nabsana saa 100,000 kozǝnadǝn. Amma burosalakye nowatadə sandima asal Khoisan ye, kuru amma təlamma Bantu ye manazan fəteya dawu Africayelan dare nadəro lezana saa 2,000 səta 1,000 kozənalan. Yaladən, mairi Mapungubwe bedə karnu kən 13th lan kokkatə. Suro saa 1652 yen, Dutch ye naptəram Europe ye buro salak ye Table Bay lan kokkada, kuru suro saa 1795-a 1806-a lan, British ye sha səmowona. Shi Mfecane dǝ, loktu fitəna kura-kurabe, mairiwa Africabe kada koktǝro suwudǝna, mairi Zulu be kunten. Nashadə waltə tunotəna, kuru diamond-a dinar-a təbandəna, adəye faltə nasha cidaram-a bərnitə-aro suwudəna. Kəlakəl South Africayedə 1910lan kokkada suro Cape-a, Natal-a, Transvaal-a, Orange River-ayen, 1961lan republicro wallono. Capedən nizam nəm kamtəye jili kadaye mbeji yaye, gana-ganan baro wallono, kuru amma sələm South Africaye ngəwunzaso nəm kam kəlanzaro Lamintǝ