აღმოსავლეთი კაპლანდი

აღმოსავლეთი კაპლანდი (ინგლ. Eastern Cape, აფრ. Oos-Kaap, კოს. Mpuma-Koloni) — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის 9 პროვინციიდან ერთ-ერთი. შეიქმნა 1994 წელს კაპის პროვინციის ყოფილი ნაწილებისაგან, ასევე კვაზიდამოუკიდებელი ბანტუსტანებისაგან — სისკეისაგან და ტრანსკეისაგან. ეს პროვინცია — კოსას ხალხის ძირითადი ტერიტორიაა, რომლისაგანაც წარმოიშვა ბევრი ცნობილი სამხრეთაფრიკელი, აფრიკის ეროვნული კონგრესის ისეთი მოღვაწეების ჩათვლით, როგორებიც არიან პრეზიდენტები ნელსონ მანდელა და ტაბო მბეკი (ორივე ისინი დაიბადნენ ზუსტად ამ პროვინციაში). აღმოსავლეთ კაპლანდის პროვინციაში მდებარეობს მსხვილი კონურბანიზაცია გებეჰა. პროვინციის ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბიშო. მსხვილი ქალაქები — გებეჰა, ისტ-ლონდონი (მსხვილი პორტი), გრეიამსთაუნი. პროვინცია ქვეყანაში ერთ-ერთი უღარიბესია: კერძოდ ეს დაკავშირებულია, ყოფილ ბანტუსტანებში — სისკეიში და ტრანსკეიში ცხოვრების უკიდურესად დაბალი დონით. ქალაქ გრეიამსთაუნში მდებარეობს სამხრეთ აფრიკაში უძველესი და ყველაზე მაღალი ანგლიკანური ტაძარი — წმინდა მაიკლის და წმინდა ჯორჯის ტაძარი. გეოგრაფია და კლიმატი აღმოსავლეთ კაპლანდის პროვინცია ესაზღვრება დასავლეთი კაპლანდის (დასავლეთით), ჩრდილოეთი კაპლანდის (ჩრდილო-დასავლეთით), ფრი-სტეიტის (ჩრდილოეთით) და კვაზულუ-ნატალის (ჩრდილო-აღმოსავლეთით) პროვინციებს, ასევე ლესოთოს (ჩრდილოეთით). სამხრეთით გარს ერტყმის ინდოეთის ოკეანის წყლები. პროვინციის ტერიტორიის დიდი ნაწილი მთიანი და ბორცვიანია, უმაღლესი წერტილის სიმაღლე მდებარეობს ზღვის დონიდან 3019 მეტრზე. კლიმატი პროვინციის სხვადასხვა რეგიონებში განსხვავებულია, პროვინციის დასავლეთისათვის დამახასიათებელია მშრალი კლიმატი საკმაოდ ცივი ზამთრით და ცხელი ზაფხულით. უფრო აღმოსავლეთით მდებარე რაიონებში კლიმატი ხდება უფრო ნოტიო და რბილი, სანაპიროზე კი სუბტროპიკული. შიდა მთიანი რაიონები ხასიათდება ცივი ზამთრით. პროვინციის ერთ-ერთი დიდი მდინარეა — დიდი კეი. მოსახლეობა 2011 წლის აღწერის მონაცემებით პროვინციის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს 6 562 053 ადამიანს.. პროვინციის მოსახლეობის ეთნიკური შემადგენლობა შემდეგნაირადაა წარმოდგენილი: შავკანიანები – 86,3 %; თეთრკანიანები – 4,7 %; ფერადკანიანები – 8,3 %; აზიელები – 0,4 %. პროვინციის ძირითადი ენებია: კოსა (78,8 %), აფრიკაანსი (10,6 %). ადმინისტრაციული დაყოფა აღმოსავლეთი კაპლანდის პროვინცია იყოფა 2 საქალაქო ოლქად და 6 სასოფლო ოლქად: საქალაქო ოლქები ნელსონ მანდელა ბეი (Nelson Mandela Bay) ბაფალო (Buffalo City) სასოფლო ოლქები ალფრედ ნზო (Alfred Nzo) ამატოლე (Amatole) კაკადუ (Cacadu) კრის-ჰანი (Chris Hani) ორ-ტამბო (OR Tambo) ჯო გცაბი (Joe Gqabi) ეკონომიკა გებეჰაში და ისტ-ლონდონში განვითარებულია საავტომობილო მრეწველობა. გებეჰაში არსებობს ისეთი კომპანიების ამწყობი ხაზები, როგორებიცაა General Motors და Volkswagen; ხოლო ისტ-ლონდონში — Daimler Chrysler-ის დიდი ქარხანა. დღეისათვის მშენებლობის სტადიაშია კოეგას მსხვილი პორტი, გებეჰიდან 20 კმ-ში, რომელიც შეიძლება გახდეს პროვინციის განვითარების მთავარი ფაქტორი. ასევე მთავარ როლს თამაშობს სოფლის მეურნეობა. სანაპიროს გასწვრივ განვითარებულია თევზის და კალმარების საწარმოო რეწვა. სქოლიო