Զվոլեն

Զվոլեն (սլովակ.՝ Zvolen, գերմ.՝ Altsohl, հունգ.՝ Zólyom), քաղաք Սլովակիայի կենտրոնական հատվածում, Գրոն և Սլատինա գետերի միաձուլման տեղում, Յավորյայի և Կրեմնիցկիի ստորոտին։ Բնակչությունը մոտ 44 հազար է։ Պատմություն IX դարում Զվոլենի տեղում գոյություն է ունեցել Մեծ Մորավական տերության Մուոտյովա հնաքաղաքը, որը անհետացել է XI դարում։ Նրա պաշտպանողական ֆունկցիան անցել է Հին Զվոլեն ամրոցին,որը հետագայում անվանափոխվում և կրում է Անապատային Ամրոց անվանումը (սլով.՝ Pustý hrad) (Եվրոպայի միջնադարյան ամենամեծ ամրոցներից մեկը)։ 1172 թվականին դառնում է թագավորական կոմիտեի կենտրոնը։ 1230-ական թվականներին Հունգարիայի Բելա IV թագավորը Զվոլենին քաղաքի իրավունք է տալիս։ XIV դարի վերջին Լյուդովիկոս I Մեծ թագավորը այստեղ կառուցում է Զվոլենսկի ամրոցը։ Այդ ժամանակ Զվոլենը բուռն զարգացում է ապրում։ 1542-ում պաշարում և այրում է Հունյադի Յանոշը։ 1554 թվականին թուրքերը զավթում են Ֆիլյակովո ամրոցը և նրա պաշտպանողական ֆունկցիաներն անցնում են Զվոլենին։ Այստեղ զարգանում է մի նոր հզոր ամրոց, որը թուրքերին այդպես էլ չի հաջողվում զավթել։ 1702 թվականին քաղաքը այրում են Ֆերենց Ռակոցիի կուրուցները։ XVIII դարում Զվոլենը դառնում է Կենտրոնական Սլովակիայի կարևոր արդյունաբերական կենտրոնը։ 1872 թվականին այստեղ երկաթուղի են կառուցում մինչև Բուդապեշտ։ Չեխոսլովակիայում Զվոլենը դառնում է շրջանային կենտրոն։ 1944 թվականին քաղաքը Սլովակյան ապստամբության կենտրոններից մեկն էր։ Սլիաչ օդանավակայանում խորհրդային օդանավ են վայրէջք կատարել։ 1944 թվականի հոկտեմբերի 26-ին քաղաքը գրավում են գերմանական զորքերը։ 1945 թվականի մարտի 14-ին քաղաքն ազատագրվում է։ 1968-1990 թվականներին Զվոլենում տեղակայված էր Խորհրդային բանակի 30-րդ գվարդիական մոտոհրաձգային դիվիզիան։ 1978 թվականին Զվոլեն փոխադրվել է Բերդիչվայում նոր կազմավորված 238 առանձին ուղղաթիռային գունդը։ Ժողովրդագրություն Զվոլենի բնակչությունը կազմում է 43 147 մարդ (2005 թվականի դեկտեմբերի 31-ի դրությամբ:Ըստ 2001 թվականի մարդահամարի տվյալների, բնակիչների 95,9% - ը սլովակներ են, իսկ 1,2% -ը՝ չեխեր։ Կրոնական կազմը. 52,5 %-ը կաթոլիկներ են, 26,4%-ը՝ առանց կրոնական պատկանելության 15%-ը՝ լյութերականներ։ Տեսարժան վայրեր Պուստի Գրադ (Անապատային Ամրոց (սլով.՝ Pustý hrad)) Զվոլենյան ամրոց սբ. Եղիսաբեթ եկեղեցի Լյութերական եկեղեցի Անտառային թանգարան Հայտնի բնակիչներ Իոսիֆ Զիգեր-Գրոնսկի(1896—1960) — գրող Քույր քաղաքներ Իսպանիա: Ալտեա Գերմանիա Բադ Քյոթցթինգ Իռլանդիա: Բանդորան Իտալիա Բելաջո Ֆրանսիա: Գրանվիլ Լեհաստան: Զվոլեն, Ֆինլանդիա: Կարկիլա, Իմատրա Հունգարիա: Կյոսեգ Մալթա.Մարսասկալա Նիդերլանդներ. Մեերսեն Լյուքսեմբուրգ. Նիդերանվեն Չեխիա. Պրախատիցե Հունաստան.Պրևեզա Լիտվա. Պրենայ Ուկրաինա. Ռովնո Պորտուգալիա.Սեզիմբրա Լատվիա.Սիգուլդա Հունգարիա. Տոտկոմլոշ Էստոնիա. Տյուրի Բելգիա. Ուֆֆալիզ Դանիա. Խոլստեբրո Միացյալ Թագավորություն. Շերբորն Ավստրիա. Յուդենբուրգ Պատկերասրահ Տես նաև Զվոլեն (մարզ) Ծանոթագրություններ Արտաքին հղումներ Քաղաքի պաշտոնական կայք էջ Պուստի Գրադ Զվոլենյան ամրոց