Harada Sonfon

Harta Sonfon , oo sidoo kale loo yaqaano Harta Confon, waa haro biyo macaan ah oo ku taal buurayda Diang ee dalka Sierra Leone, taas oo leh muhiimad diimeed iyo mid dhaqan. Juqraafi Magaalooyinka ugu dhow waa Kabala oo 60 km dhanka waqooyi ka xigta iyo Bendugu oo 40 km dhanka koonfureed ka xigta. Waxay ku taal dhowrka buurood ee Buuraha Sula iyadoo jooggeedu yahay 549 m (1,801 ft) ka sarreeya heerka badda. Biyaha Sonfon waxay ka bahaan dhanka dhammaadka koonfureed, halkaas oo sameysa bilowga Webiga Pampana, waxaana ku shuba toddoba ilood oo yaryar iyadoo heerka biyaheedu ay aad isu bedbeddalaan inta lagu guda jiro sannadka. Haradu waxay leedahay moolka ugu sarreeya oo gaaraya 8 m (26 ft) iyadoo baaxaddeeduna tahay 8.2 km2 (3.2 sq mi), waana harada ugu weyn ee gudaha ee Sierra Leone. Deegaanka Haradu waa aag muhiim u ah dhowrista deegaanka, waxaana la soo jeediyay inay noqoto aag la ilaaliyo laakiin ilaa iyo sannadkii 2011 ma jiro wax ilaalin ah oo ka jira goobta. Xilliga jiilaalka (abaarta) harada waxaa si buuxda u qariya dhirta. Deegaanka buuraha ee ku xeeran harada wuxuu ka kooban yahay kaymo, safana dhir leh, dhul daaqsin ah iyo dhul beereed gar madow ah. Baaxad dhul oo dhan 8,000 ha oo ay ku jirto harada, iyo sidoo kale hareeraheeda dhirta leh, waxaa loo aqoonsaday inay tahay Aagga Shimbiraha Muhiimka ah (IBA) ee BirdLife International sababtoo ah waxay hoy u tahay tiro muhiim ah oo ka mid ah noocyo badan oo shimbirro ah. Inkastoo aan harada si fiican loo baarin, haddana waxaa lagu aqoonsaday 105 nooc oo shimbirro ah, oo ay ku jiraan shimbirta iris glossy-starling, Dybowski's twinspot, splendid sunbird, red-faced pytilia iyo pied-winged swallow. Naasleyda ku nool harada waxaa ka mid ah diidinka yar (pygmy hippopotamus) ee halista ku jira, iyo nocyada deersha ee kala ah black iyo Maxwell's duikers. Taariikh Harta Sonfon waxaa loo arkaa inay tahay meel barakaysan marka loo eego aaminsanaanta hiddaha iyadoo dadka deegaanku ay munaasabadaha dhaqanka ku qabsadaan xeebteeda. Waxyaabaha bixinta ah, oo ay ku jiraan bariis iyo cunto, ayaa lagu dhex ridaa harada iyadoo la saarayo giri-giriyo (calabashes). Sida aaminsanaanta hiddaha ah, haradu waa mid astaan ahaan isbedbeddasha, iyo sidoo kale inay tahay mid biyaheedu yaraadaan xilliga abaarta, iyadoo la aaminsan yahay inuu harada dhex degan yahay Jinni awood badan. Kaydad Dahab ah ayaa laga helaa dhagaxyada Harta Sonfon iyo kaydadka daadka (alluvial) ee deegaanka. Kaliya kaydadka daadka ayaa la kaashadaa, waxaana harada agagaarkeeda ka shaqeeya 15,000 oo qof oo macdan qodato ah. Macdan qodistan waxay keenaysaa in heerka biyaha harada uu hoos u dhaco. Eeg sidoo kale Meelaha la ilaaliyo ee Sierra Leone Duurjoogta Sierra Leone Tixraac