Veliko blato

Veliko blato je jezero sa desne strane puta Beograd - Zrenjanin, na području gradske opštine Palilula, Srbija. Jezero i uski pojas vegetacije oko njega, koji predstavljaju dio Pančevačkog rita, proglašeni su za zaštićeno stanište i svrstani u III kategoriju, kao jedinstvena ekološka struktura i funkcionalna cjelina. Zaštićeno područje se odlikuje ostacima vlažnih staništa i karakterističnim predstavnicima živog sveta, kojeg čine: 191 vrsta biljaka, od čega dvije strogo zaštićene vrste orhideja, Orchis palustris Jacq. (barski veliki kaćunak) i Epipactis palustris (L.) Cr. (močvarna kruščika), od ukupno trideset vrsta orhideja koje su od vremena Josifa Pančića do danas registrovane u Beogradu, mogu se naći samo na Velikom blatu i predstavljaju izuzetnu rijetkost u gradu. Na području Srbije njihova staništa su takođe rijetka a populacije ugrožene usljed stalnog uticaja negativnih faktora. 120 vrsta ptica, sa značajnom mješovitom kolonijom vrsta čaplji: mala čaplja, žuta čaplja, siva čaplja, noćna čaplja i crvena čaplje. Kolonija je otkrivena u junu 2013. godine i jedina je gnezdeća kolonija čaplji na urbanoj teritoriji Beograda, sa nekoliko desetina gnezdećih parova. Ostale ptice uključuju evroazijsku lisku, velikog vranca (Phalacrocorax carbo), malog vranca, sinjeg galeba, riječnog galeba, ronilačku patku, riđoglavu patku, patku gluvaru i ćubastu patku. devet vrsta vodozemaca, četiri vrste gmizavaca i jedna strogo zaštićena vrsta ribe. Međunarodni status Područje "Veliko blato" zajedno sa šumama Makiša, Savskim jezerom, Adom Ciganlijom i Međicom na Savi, Velikim i Malim Ratnim ostrvom, ostrvima Forkontumac, Čakljanac, Štefanac i Donjom Adom na Dunavu, Širokom barom (Gradskom šumom) kod Pančeva (1160–1149km) i Forlandom leve obale Dunava predstavlja značajno područje za ptice (Important Bird Area – IBA) pod nazivom "Ušće Save u Dunav" (RS 040). Vanjske veze „Zaštićeno stanište Veliko blato”. www.lobi-info.rs. Pristupljeno 17. 2. 2025. „Registar zaštićenih područja prirode u Srbiji”. Udruženje za zaštitu šuma, 23. decembar 2023.. Pristupljeno 17. 2. 2025. „Zaštićeno stanište Veliko blato”. Udruženje za zaštitu šuma, 23. decembar 2023.. Pristupljeno 17. 2. 2025. Izvori