Dun Carloway

Dun Carloway (Eskoziako gaeleraz Dăn Chàrlabhaigh) Eskoziako Lewis uhartearen mendebaldeko kostaldean dagoen Carloway barrutian dagoen broch bat da. Oso ondo kontserbatutako brocha da, ekialdeko aldean paretak 9 metroko altuera du. Zenbait puntutan horma bereko berreraikitze modernoagoak ere badaude. Dun Carloway K.a. I. mendeko uneren batean eraikia izan zen, ziurrenik, eta brotxean aurkitutako aztarnen karbono-14 bidezko datazioak agerian uzten du 1300. urte ingurura arte okupatu zutela. Oinarrian, brocha 14 eta 15 metro arteko diametroa du, eta paretak 3 metro inguruko lodiera. Oinplano zirkularra eta pareta paraleloak ditu, bien artean zulo erabilgarria uzten dutenak, eta morterorik gabe eraiki zen. Seguruenik egurrezko zorua, paretak eta lastozko sabaia zituen, bizigarri egiteko beharrezkoak, baina horren froga bakarra zutoin eta habeetarako zuloak dira. Sabaiarekin batera, ustez egurrezko ate batek segurtatutako pasabide estua izan ziren eraikuntzaren punturik zaurgarrienak, batez ere suari dagokionez. Kanporantz irekitzen den ate bakarrak, sarrerako ateak, 107 zentimetroko altuera eta 91 zentimetroko zabalera baino txikiagoa du, eta ateburua da eraikin osoko harririk handiena. Horma bikoitza barruko horma bertikalak eta kanpoko hormak osatzen dute. Inklinazioa dela-eta, azpiko korridoreak erraz egin daitezke, baina goikoak ez. Eraikuntzan bazeuden, batzuk oraindik mantentzen dira, barruko aldetik pasabide horietara bidea ematen zuten irekidurak edo ateak, eskalarren bidez solairu artean lotzen direnak. Bai korridoreak eta bai eskailerak bi hormetan bermatzen diren harrizko lauzez eginda daude. Bi hormen arteko beheko solairuan lau gela daude, eta horietako batean zeramika arrastoak aurkitu dituzte, A logela bezala ezagutzen dena. Beste gela bat, D gela, brocharen sarrerako korridorera irekitzen da, eta, beraz, hura gordetzen zuenari ostatu ematen diola suposatzen da. Barruko hormetan, 2,1 metrora egindako handipena ikus daiteke oraindik, beheko solairuko sabaia eta goikoa osatuko lituzkeen zorua bermatzeko. Erreferentziak Bibliografia Ponting, Gerald; Ponting, Margaret (mayo de 1980). M. Pointing, ed. A mini-guide to Dun Carloway Broch. Isle of Lewis (ingelesez). Callanish, Isla de Lewis: G. and M. Ponting. Kanpo estekak Broch Dun Carloway-ren argazkiak Ancient Scotland webgunean (ingelesez). Broch Dun Carloway Megalithic Portalen (ingelesez). Brocharen panoramikak Carloway (ingelesez) (QuickTime behar da).