Անտեսանելի հուշարձանի հրապարակ

Platz des Unsichtbaren Mahnmals կամ Անտեսանելի հուշարձանի հրապարակ, հուշարձան՝ նվիրված հրեական գերեզմանատներին։ Այն գտնվում է Գերմանիայի Սաար դաշնային նահանգի մայրաքաղաք Սաարբրյուքենում։ Հուշարձանը լիովին անտեսանելի է։ Տեղադրված է միայն մեկ ցուցանակ, որի վրա գրված է՝ "Platz des Unsichtbaren Mahnmals" («Անտեսանելի հուշարձանի հրապարակ»)։ 1990 թվականի ապրիլին արվեստի պրոֆեսոր Յոխեն Գերցը և նրա մի քանի ուսանողներ գաղտնի կերպով սկսեցին հանել Զաարբրյուքենի ամրոցի առջևի հրապարակում գտնվող սալահատակ քարերը։ Քարերի ստորին մասերում փորագրվեցին Գերմանիայի հրեական գերեզմանատների անունները, այնուհետև քարերը վերադարձվեցին իրենց տեղերը՝ այնպես, որ փորագրությունները անտեսանելի լինեն։ Նրանք ընտրեցին Զաարբրյուքենի ամրոցի հարակից հրապարակը, քանի որ ազգային սոցիալիզմի օրոք ամրոցում տեղակայված է եղել Գաղտնի պետական ոստիկանության՝ Գեստապոյի տարածաշրջանային կենտրոնը։ 1991 թվականի օգոստոսին Զաարբրյուքենի քաղաքային խորհուրդը համաձայնություն տվեց նախաձեռնությանը և որոշեց այն իրականացնել օրինական ձևով։ Վերջնական արդյունքում 2146 հրեական գերեզմանատների անվանումներ, որոնք գոյություն ունեին մինչև նրանց ոչնչացումը նացիստական ռեժիմի կողմից 1933 թվականին, փորագրվեցին սալահատակ քարերի ստորին մասում և նորից տեղադրվեցին ամրոցի առջևի հրապարակում։ Հուշարձանի նպատակն է ցուցադրել գերմանական անցյալի անտեսումը և մոռացությունը։ Ծանոթագրություններ Արտաքին հղումներ Հուշարձանի մասին էջը Գերցի կայքում