Սամարայի Մ. Գորկու անվան դրամատիկական թատրոն

Սամարայի Մ. Գորկու անվան դրամատիկական թատրոն (ռուս.՝ Самарский театр драмы имени М. Горького), Սամարայի ամենահին դրամատիկական թատրոնը։ 1995 թվականից գլխավոր տնօրենն է Ռուսաստանի Դաշնության արվեստի պատվավոր գործիչ Վյաչեսլավ Ալեքսեևիչ Գվոզդկովը, 2009 թվականից թատրոնի գլխավոր ռեժիսորն է Վալերի Վիկտորովիչ Գրիշկոն։ Սամարայի դրամատիկական թատրոն Սամարայի դրամատիկական թատրոնի գործունեությունը սկսվում է 1851 թվականից, Երբ Սամարան ստացել է մարզային քաղաքի կարգավիճակ։ Սամարայում հայտնվել է առաջին պրոֆեսիոնալ թատերախումբը՝ Ե. Ստրելկովի անտրեպրիզը։ Թատերախումբը հանդես է եկել վաճառական Լեբեդևի հատուկ հարմարվողական տանը։ 1854 թվականին Լեբեդևի առանձնատունն այրվել է։ 1855 թվականին թատրոնի մոտ հայտնվեց փայտե շինություն, իսկ 1888 թվականին, ճարտարապետ Միխայիլ Չիչագովի նախագծի համաձայն կառուցվեց թատրոնի նոր քարե շենքը։ Ռուսական վերածննդի ճարտարապետության ոճով կառուցված թատրոնի շենքը անվանել են «վերնատնակ» կամ «անուշահացի տնակ»։ 19-րդ դարում Սամարայի թատրոնի վերելքը կապված է Պ. Մ. Մեդվեդևի (1860-1880), Ա. Ա. Ռասկազովի (1870-ական թվականներ), Ի. Ն. Նեմովի, Ի. Պ. Նովիկովի (1870-1880-ական թվականներ) անտրեպրիզների հետ։ Սամարայում հանդես են եկել «խառը» խմբեր (դրամա, օպերա, օպերետա)։ 1907 թվականից ներկայացումները բեմադրվել են «Օլիմպ» թատրոն-կրկեսում (այժմ այս շենքը ամբողջությամբ վերակառուցվել է, սակայն նրա պատմական ճակատը պահպանվել է, այնտեղ է տեղակայված Սամարայի պետական ֆիլհարմոնիան)։ 1930 թվականին Սամարայում ստեղծվել էր դրամատիկական թատրոնի մշտական խումբ, որը զբաղեցնում էր 1888 թվականին կառուցված շինությունը։ 1930-ական թվականների սկզբին թատրոնում ընդգրկված էին դերասաններ Յուրի Տոլուբեևը, Վասիլի Մերկուրևը, Ա. Ֆ. Կիստովը, Վ. Պ. Շարլախովը, Վալերի Նելսկին, իսկ խումբը ղեկավարում էր Նիկոլայ Կոնստանտինի Սիմոնովը։ 1936 թվականի որոշմամբ «Մաքսիմ Գորկու հիշատակը հավերժացնելու նպատակով» Կույբիշևի մարզային դրամատիկական թատրոնին շնորհվում է գրողի անունը։ 1955 թվականին որպես ռեժիսոր հրավիրվում է Պյոտր Լվովիչ Մոնաստիրսկին։ 1959 թվականին նա նշանակվում է թատրոնի գլխավոր ռեժիսոր և այդ պաշտոնում աշխատում մինչև 1995 թվականը (ընդմիջումով, 1965 թվականից մինչև 1967 թվականը աշխատել է Վորոնեժում)։ 1977 թվականին Կույբիշևի դրամայի թատրոնը ստանում է ակադեմիական կոչում (Պյոտր Լվովիչ Մոնաստիրսկու գլխավորությամբ)։ 1995 թվականին 80-ամյա Պ. Լ. Մոնաստիրսկին անցնում է թոշակի։ Սամարայի նահանգապետ Կոնստանտին Տիտովը հոկտեմբերի 13-ից Վյաչեսլավ Գվոզդիկովին նշանակում է թատրոնի գեղարվեստական ղեկավարի պաշտոնում։ 1996 թվականին դերասանուհի Վերա Երշովան դառնում է «Ոսկե դիմակ» ազգային թատերական մրցանակի դափնեկիր «Պատվի և արժանապատվության համար» անվանակարգում։ 1998 թվականին թատրոնը մասնակցում է Ավինիոնի փառատոնին։ 2007 թվականին «Վոլգյան թատերաշրջան» Առաջին համառուսական փառատոնում Անտոն Չեխովի «Հոգյակս» ներկայացումը (ռեժիսոր Վ. Գվոզդիկով) ստանում է մրցանակ լավագույն երաժշտական ձևավորման համար։ 2011 թվականին 160-ամյա թատրոնի պատվին «Թատերական կյանք» ամսագիրը հատուկ համար է թողարկում, նվիրված Սամարայի դրամայի թատրոնին։ Հունիսի 17-ից մինչև 25-ը Իսրայելում անցկացվում են Մ. Գորկու անվան ՍԱԴՏ հյուրախաղերը «Վեց կերակուր մեկ հավից» և «Մինչև երեք աքլոր» ներկայացումներով։ Թատրոնի տարողություն Թատերախմբի աշխատակիցներ Խաղացանկ Անցյալ տարիների ակնառու բեմադրություններ Շեքսպիրի «Ռիչարդ III» Շեքսպիրի «Համլետ» Չինգիզ Այթմատովի «Մայրական դաշտ» Լեոնիդ Լեոնովի «Ոսկե ծածկակառք» Ալեքսանդր Օստրովսկու «Անօժիտը» Յուստինաս Մարցինկյավիչյուսի «Մինդովգ» Նիկոլայ Գոգոլի «Ռևիզոր» Անտոն Չեխովի «Ճայը» Եվգենի Նոսովի «Ուսվյատյան սաղավարտակիրները» Ֆեդոր Դոստոևսկու «Կարամազով եղբայրներ» Ալեքսանդր Օստրովսկու «Գայլերն ու ոչխարները» Քոլին Հիգինս «Հարոլդ ու Մոդ» Բորիս Ռացերի և Վլադիմիր Կոստանտինովի «Լևշա-92» Ֆիլմեր «Ուսվյատյան սաղավարտակիրները» վիպակի հիման վրա նկարահանվեց Կույբիշևի ակադեմիական դրամատիկական թատրոնի «Ուսվյատյան սաղավարտակիրները» ֆիլմ-ներկայացումը (1982 թ., ռեժիսոր` Պ. Լ. Մոնաստիրսկի)։ Ծանոթագրություններ Արտաքին հղումներ Официальный сайт Самарского драматического театра Самарский драматического театр на карте Самары Արխիվացված 2016-03-13 Wayback Machine