Йошкар-Ола

Йошкар-Ола (элеккеге исеме — Чар) (чирм. Йошкар — «кызыл», чирм. Ола — «шәһәр» — «Кызыл шәһәр», искергән чирм. Чарла, Цар-ола) – Мари Эл республикасының башкаласы. Халык саны — 248 688 кеше, буйсындырылган торак пунктлары белән — 259 162 кеше (2010). География Шәhәр Кече Какшан елганың сул ягында, Мәскәүдән 743 километрга көчыгышрак урнашкан. Яшел Үзән — Яраң тимер юлында Йошкар-Ола станциясе. Шәһәр аша Р165 (Йошкар-Ола — Яраң), Р172 (Йошкар-Ола — Өрҗем), Р173 (Йошкар-Ола — Козьмодемьянск), Р174 (Йошкар-Ола — Мария Посады — Чуел), Р175 (Йошкар-Ола — Яшел Үзән — Казан), Р176 «Нократ» (Чабаксар — Йошкар-Ола — Киров — Сыктывкар) автоюллар баралар. Сәгать поясы Йошкар-Ола һәм Мари Ил Республикасы Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +3:00 гә тигез. Климат Тарих Шәһәр 1584 елда Фёдор Иванович патшасы указы буенча «Царёв город на Кокшайке» (соңрак ул Царёвококшайскка әйләнә) исеме астында ныгытма буларак нигезләнә. 1708 елдан — Казан губернасы составында, 1719 елдан — аның Зөя провинциясе үзәге. 1781 елдан — Казан губернасының Чар өязе үзәге. 1856 елда шәһәрдә 5 чиркәү, 178 йорт һәм 10 лавка (кибет) булган. 1919 елда шәһәргә Краснококшайск исеме бирелә. 1920 елның июньдә, Казан губернасы юкка чыгару сәбәпле, Краснококшайск өяз белән Вятка губернасы составына кертелә; шул ук елның ноябрьдә Мари автономияле өлкәсе оештырыла, ә Краснококшайск аның административ үзәге була. 1928 елда шәһәргә Йошкар-Ола (Кызыл шәһәр) исеме кушыла. 1936—1990 елларда — Мари Автономияле Совет Социалистик Республикасы башкаласы. 1991 елдан Мари Ил Республикасы башкаласы булып тора. Халык Милли состав: руслар — 66,3%, чирмешләр — 24,7%, татарлар — 4,6%, украиннар — 2,3%, чуашлар — 0,8%. Югары уку йортлары Мари дәүләт университеты Идел буе дәүләт техника институты Регионара ачык социаль институты Шуның өстенә, шәһәрдә башка югары уку йортларның якынча 10 филиал эшли. Галерея Кардәш шәһәрләр Сомбатхей, Маҗарстан Бурж, Франция Принстон, АКШ Партнёр шәһәрләр: Чабаксар, Россия Казан, Россия Кызыклы фактлар Йошкар-Ола — Й хәрефеннән башланган бердәнбер Россия шәһәре. Йошкар-Ола маричадан ненецчага «Нарьян-Мар» итеп тәрҗемә ителә. Шәхесләр Виктор Тёмин, фотограф. Татарлар Булат Нигъмәтуллин, җырчы, ТР атказанган артисты (2017). Искәрмәләр Тышкы сылтамалар Йошкар-Ола Яндекс.Панорамаларда