Լուսեղեն Պոպովի առանձնատուն

Լուսեղեն Պոպովի առանձնատուն (ռուս.՝ Особняк Лусегена Попова), շենք Դոնի Ռոստովում, Կարլ Մարքսի հրապարակում։ Տունը կառուցվել է 1890-1891 թվականներին։ Այն պատկանել է հողատեր և անասնաարդյունաբերող Լուսեղեն Պոպովին։ 1928 թվականից շենքում տեղակայվել է ծննդատուն, 2012 թվականին այն փակվել է վերակառուցման նպատակով։ Լուսեղեն Պոպովի առանձնատունն ունի Ռուսաստանի մշակութային ժառանգության օբյեկտի տարածաշրջանային նշանակության կարգավիճակ։ Պատմություն Երկհարկանի առանձնատունը կառուցվել է 1890-1891 թվականներին Դոնի Նախիջևան քաղաքի (այժմ` Դոնի Ռոստովի Պրոլետարսկի շրջանի կազմում) կենտրոնական հրապարակում։ Տունը պատկանել է քաղաքում հայտնի հողատեր և անասնաարդյունաբերող Լուսեղեն Պոպովին։ Շենքի նախագծի հեղինակը ենթադրաբար ճարտարապետ Նիկոլայ Դուրբախն է։ Առանձնատան առաջին հարկը վարձակալել էին տարբեր գրասենյակներ և խանութներ։ Սեփականատիրոջ շքասենյակները տեղակայված էին երկրորդ հարկում։ 1907 և 1916 թվականների տվյալներով՝ շենքը պատկանել է շենքի առաջին սեփականատիրոջ ժառանգ Մանուկ Միքայելի Պոպովին, որն ակտիվորեն զբաղվել է առևտրային գործունեությամբ, եղել է քաղաքում հայտնի բարերար։ 1920 թվականին առանձնատանը գործել է ռազմահեղափոխական կոմիտեն։ 1928 թվականին շենքում բացվել է ծննդատուն։ Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին, Ռոստովի օկուպացիայի ժամանակ, ծննդատանը մնացել է երեք կին բժիշկ։ Նկուղում նրանք կահավորել են ծննդաբերության սենյակ, որտեղ ընդունել են ծննդկաններին։ Պատերազմի ավարտից հետո ծննդատունը վերանորոգվել է և վերաբացվել։ 2012 թվականին ծննդատունը փակվել է վերակառուցման։ Ճարտարապետություն Լուսեղեն Պոպովի առանձնատունը կառուցված է էկլեկտիկայի ոգով, նրա ձևավորման մեջ համադրված են բարոկկոյի և կլասիցիզմի տարրեր։ Գլխավոր մուտքի վերևում սկզբնապես եղել է ծածկով պատշգամբ, որը քանդվել է 1930-ական թվականներին։ Շինությունն ունի հատակագծման միջանցքային համակարգ՝ սենյակների երկկողմանի դասավորությամբ։ Առանձնատունն աչքի էր ընկնում հարուստ ներքին կահավորանքով, որը գրեթե չի պահպանվել մինչև մեր օրերը։ Կենտրոնական նախասրահից դեպի երկրորդ հարկ տարել է երկբազուկ մարմարե սանդուղք։ Երկրորդ հարկի կենտրոնական մասում գտնվում էր դահլիճը, որին հարում էին հյուրասենյակը, ճաշասենյակը, աշխատասենյակը և բնակելի սենյակները։ Սենյակների պատերը զարդարված էին որմնասյուներով, առաստաղը զարդարված էր ծեփածո տարրերով։ Արևմուտքում Պոպովի առանձնատունը հարում է նախկին Հայկական քաղաքապետության շենքին։ Պատկերասրահ Ծանոթագրություններ Գրականություն Есаулов Г. В., Черницына В. А. Архитектурная летопись Ростова-на-Дону. — 2-е изд.. — Ростов-на-Дону, 2002. — ISBN 5-8456-0489-3