Bratsk su anbarı

Bratsk su anbarı — Rusiyanın İrkutsk vilayətində yerləşən su anbarı. Dünyanın ikinci böyük su anbarı olan Bratsk su-elektrik stansiyasının tikintisi nəticəsində Anqara çayı üzərində əmələ gəlmişdir. Adı verilən Bratsk şəhəri sahillərdə yerləşir. Su anbarı gəmiçilik, balıq ovu, taxta daşınması və su təchizatı üçün geniş istifadə olunur. Əhəmiyyətli balıq ehtiyatlarına malikdir. Əsas xüsusiyyətlər Bratsk su-elektrik stansiyasındakı bənd 1961-ci ildə tikilmiş, anbarın doldurulması 1967-ci ildə başa çatmışdır. Su səthi 5426 km²-dən 5470 km²-ə qədərdir və həcmi 169 km³-ə çatır. Su anbarının faydalı həcmi 35.41 km³, orta dərinliyi 31 m, maksimal dərinliyi 150 m, nasos stansiyasından istismar zamanı səviyyənin dəyişməsi 7.08 m təşkil edir. Təxminən 7400 km uzunluğundakı sahil zolağı böyük çayların — Anqara, Oka, İi və başqalarının birləşməsi zamanı əmələ gəlmişdir. Anbarın eni 20 km-dən çoxdur. Su elektrik stansiyalarının təzyiq strukturları faydalı həcmi baxımından Rusiyada ən nəhəng Bratsk su anbarını təşkil edir. Su anbarının sahəsi normal saxlanma səviyyəsində 5480 km², uzunluğu 565 km, maksimal eni 33 km, su sahəsi 736 min km²–dir. Su anbarının proqnozlaşdırılan yararlılıq həcmi 48.22 km³, ölü həcm səviyyəsində faktiki faydalı tutum, su qəbulu şəraitində istismar edilməməsi 35.08 km³–dir. Su anbarı uzun illər axını tənzimləməyə imkan verir (anbar yüksək su illərində doldurulur). Anbarın normal tutma səviyyəsinin işarəsi dəniz səviyyəsindən 401.73 m yüksəkdir (Baltik yüksəklik sisteminə görə), məcburi saxlanma səviyyəsi 401.79 m, ölü həcmin səviyyəsi 391.73 m, ölü həcmin həqiqi səviyyəsi 394.73 m-dən aşağı işləməsinə icazə verilmir. Əhəmiyyəti Bratsk su-elektrik stansiyası Sibirin bütün enerji zonası üçün çox vacibdir. Su-elektrik stansiyası Bratsk ərazi istehsal kompleksinin əsasına çevrilib. Bratsk su-elektrik stansiyası Bratsk Alüminium Zavodunun əsas elektrik təchizatçısıdır. İstinadlar