Պրիմորսկի (հուշահամալիր)

Պրիմորսկի հուշահամալիր (ռուս.՝ Приморский мемориальный комплекс, Приморский мемориал), հիշատակային կառույցների համալիր «Փառքի կանաչ գոտի» համալիրի կազմի մեջ։ Գտնվում է Պետերգոֆում (Ռուսաստանի Դաշնության Լենինգրադի մարզ)` Պետրոդվորեցի ժամացույցի գործարանի և Անգլիական այգու մոտակայքում` դեպի Լոմոնոսով և Գոստիլիցա (Հին Պետերգոֆ) տանող ճանապարհների հատման վայրում։ Շինարարություն Համալիրը կառուցվել է քաղաքի` Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին կործանված մասի տեղում։ «Մինչև 1941 թվականն այստեղ եղել է Պետերգոֆի ավելի քան մեկ տասնյակ փողոց, որտեղ կանգնած էին շինարարների մի քանի սերունդների տներ»,- ասում է կորսված Մեծ արվարձանի տեղում տեղադրված հիշատակային քարի գրությունը։ Համալիրը բացվել է աստիճանաբար. 1961 թվականին Օրանիենբաումի հենակետի ծովափնյա սահմանին տեղադրվել է պաշտպանների խորաքանդակներով գրանիտե կոթող (ճարտարապետներ` Տ. Ն. Վորոնիխին, Մ. Կ. Մելիկով, Վ. Ն. Շչերբին և այլք)։ 1964-1971 թվականներին ձևավորվել է մարտերում զոհված խորհրդային զինվորների և Պետրոդվորեցի (Պետերգոֆի) ազատագրումից հետո ականազերծման ժամանակ զոհված սակրավորների եղբայրական հիշատակային գերեզմանատան համակառույցը (ճարտարապետ` Օ. Ի. Սոկոլով)։ 1967 թվականին դեպի Օրանիենբաում տանող մայրուղու մյուս կողմում տնկվել է 350 կենսածառ, նման բալթիացի այն նավաստիներին, որոնք այստեղ շղթաներով նետվում էին սվիններով գրոհի։ Արդի վիճակ Հուշահամալիրը Պետրոդվորցովի շրջանի և նրա շրջակայքի բնակիչների և իշխանությունների մշտական ուշադրության օբյեկտ է։ Հուշահամալիրի մոտ ավանդաբար անցկացվում են տոնական միջոցառումներ ի պատիվ Հաղթանակի օրվա և Շրջափակման լիակատար վերացման օրվա, այստեղ մեկնարկում են վետերանների երթեր և հեծանվավազքեր, այստեղ, ըստ ավանդույթի, գալիս են ծաղիկներ տեղադրելու նորապսակները։ 2014 թվականին բազմիցս ենթարկվել է չարտոնված «վերանորոգումների»։ Ծանոթագրություններ Գրականություն Гусаров А. Ю. Памятники воинской славы Петербурга. — СПб.: Паритет, 2010. — 400 с. — ISBN 978-5-93437-363-5. Արտաքին հղումներ Приморский мемориальный комплекс в Энциклопедии Санкт-Петербург Արխիվացված 2012-05-12 Wayback Machine Орешкова Е. По местам воинской славы Արխիվացված 2008-12-28 Wayback Machine // Газета Вести. Ленинградская область Гранитный обелиск на сайте Зелёного пояса Славы