Taran (mayoq)

Taran mayogʻi (inglizcha:Taran, 1963-yilgacha Bryusterort mayogʻi, nemischa. Brüsterort) – Rossiyaning Kaliningrad shahrida joylashgan qirgʻoq mayogʻi. Mayoq Kaliningrad viloyati hududida (1945-yilgacha Sharqiy Prussiyaning bir qismi boʻlgan) joylashgan boʻlib, Donskoye qishlogʻidan (1946-yilgacha Gross Dirshkaym, nemischa Groß Dirschkeim) ikki kilometr shimolda joylashgan. Mayoq asosan kechasi yoqiladi. Lekin kunduzi ham, dengizda koʻrish masofasi 4 milyadan kam boʻlganda yoqiladi. Mayoq vazifasi, Kaliningrad va Baltiysk portlariga kemalarning xavfsiz yaqinlashishni taʼminlashdan iborat. Taran mayogʻi madaniy meros obyektlaridan biri hisoblanadi. Tarixi 33 metr balandlikdagi qirgʻoq (2009-yilgi maʼlumotlarga koʻra 34 metr balandlikdagi qoya) azaldan ajoyib moʻljal vazifasini oʻtagan, shu bilan birga shimoliy tomondan yaqinlashayotganlar uchun jiddiy navigatsion xavf ham tugʻdirgan. Aynan shu sababli, XVII asr oxirlaridan boshlab, dengizchilarni ogohlantirish maqsadida koʻrfaz qismida olov yoqila boshlangan. Boshqa maʼlumotlarga koʻra, 1700-yildan boshlab mahalliy savdogarlarning iltimosiga binoan Pillaudan Memelgacha boʻlgan dengiz savdo yoʻlida ogohlantirish chirogʻi (mayoq) yoqila boshlangan. Mayoq haqida 1809-yilgi Qirollik farmonida ham qayd etilgan. Ushbu hujjat 1750-yilga kelib koʻrfaz qismida allaqachon ogohlantiruvchi olov yoqila boshlanganligini tasdiqlaydi. Oʻsha davrdagi mayoq texnologiyalariga koʻra, Bryusterort mayogʻida koʻmir qoya tepasiga olib chiqilib, temir savatlarda („Vulqon qozonlari“ deb atalgan) yoqilgan. Oʻsha paytlarda mayoqda bir yoki ikki kishi ishlagan, ular savatlarni koʻmir bilan toʻldirish, uni yoqish yoki yomgʻir paytida, hamda qishda olovni saqlab turish bilan shugʻullangan. Rus admirali, gidrograf va kartograf Aleksey Ivanovich Nagayev ushbu hududni tekshirib chiqqan hamda 1751-yilda yozgan kitobida bu haqida qayd etgan. Bu kitob Fin qoʻltigʻi, Boltiq dengizi, Zund va Skagerrak boʻgʻozidagi portlarga kirish yoʻllari va kema oʻtadigan joylarning tavsifini ham oʻz ichiga olgan. Galereya Manbalar