Уруп (востраў)

Уру́п (руск.: Уру́п) — востраў у Вялікай градзе Курыльскіх астравоў. Адміністрацыйна ўваходзіць у склад Сахалінскай вобласці Расіі. Плошча — 1511 км². Геаграфія Востраў мае вулканічнае паходжанне, уяўляе сабой ланцуг злітых у аснаванні вулканаў, выцягнуты з паўночнага ўсходу на паўночны захад. Найвышэйшы пункт — гара Высокая (1426 м). Паміж вулканічнымі камлюкамі сустракаюцца нізіны. Вулканічная актыўнасць увасабляецца галоўным чынам у частых землетрасеннях. Дзякуючы багатым ападкам на востраве шмат рэк, ёсць азёры. Вадаспады дасягаюць 75 м. Знойдзены радовішчы медзі, золата і жалеза. Клімат марскі ўмераны, на поўначы — набліжаны да субарктычнага. Сярэдняя тэмпература ў жніўні 13,9 °C, у лютым −7,8 °C. Часам узімку тэмпературы паніжаюцца да −17,8 °C, а ўлетку на поўдні дасягаюць 26,1 °C. На поўначы Урупа вылучаецца тундравая мясцовасць, аднак большасць паверхні пакрываюць лясы, лугі і хмызнякі. Распаўсюджаныя расліны — нізкарослы бамбук саса, кедр, бружмель, шыпшына, вішня, рабіна, крапіва, рададэндран, хвошч і інш. Улетку на паўднёвай частцы шмат кветкавых раслін. Жывёльны свет вострава прадстаўлены шматлікімі птушкамі, грызунамі і лісамі. Ля ўзбярэжжа шмат ластаногіх. Гісторыя Нават у дакаланіяльны перыяд Уруп быў амаль не заселены. Сезонна тут палявалі айны. У 1643 г. Уруп быў адкрыты і даследаваны галандцамі, якія не знайшлі мясцовых жыхароў, затое выявілі срэбраную руду, таму абвясцілі яго маёмасцю Галандскай Ост-Індскай кампаніі. У XVIII ст. на востраве спыняліся расійскія і японскія экспедыцыі. У канцы XVIII ст., калі фаўна Алеуцкіх астравоў значна пацярпела ад драпежнага промыслу, Урупам зацікавілася Расійска-амерыканская кампанія. У 1795 г. на востраве былі створаны алеўцкае паселішча і склады кампаніі. У 1801 г. на поўдні Урупа японцы ўсталявалі слуп, на якім паведамлялі, што востраў належыць іх краіне. У 1875—1945 гг. востраў уваходзіў у склад Японіі. На востраве былі створаны некалькі дзяржаўных лясных гадавальнікаў. Уруп таксама наведвалі паляўнічыя. Часовае насельніцтва дасягала некалькіх тысяч чалавек. Падчас II сусветнай вайны на Урупе знаходзілася японская ваенная база. У 1945 г. Уруп быў заняты савецкімі войскамі. У 1947 г. — далучаны да РСФСР. Некаторы час існавалі савецкія паселішчы Кастрыкум і Кампанейскае. З 2012 г. на поўдні вострава вядзецца здабыча золата. Паселішча золатаздабытчыкаў, дзе рабочыя працуюць пераважна вахтавым метадам, з’яўляецца асноўным на Урупе. Зноскі Літаратура Уруп // Большой энциклопедический словарь: В 2-х т. / Гл. ред. А. М. Прохоров. — М.: Сов. энциклопедия, 1991. — Т. 2. — С. 531. — 768 с. — 2 000 000 экз. — ISBN 5-85270-044-4 (т. 2.). (руск.) История Сахалина и Курильских островов с древнейших времен до начала XXI столетия Архівавана 20 верасня 2022. / М. С. Высоков, А. А. Василевский, А. И. Костанов, М. И. Ищенко. — Южно-Сахалинск: Сахалинское книжное издательство, 2008 ISBN 978-5-88453-207-5 Спасылкі Уруп — зярнятка Расіі Успаміны пра Уруп Архівавана 22 чэрвеня 2012. Ахоцкае мора. Фізіка-геаграфічнае апісанне Архівавана 29 сакавіка 2024. Японскі погляд на Курыльскія астравы Міжнародны праект Курыльскія астравы Экалагічная вахта Сахаліна Архівавана 13 лютага 2022.