Первомайски (ГӀирмин Первомайскан кӀошт)

Первома́йски (1944 шо кхаччалц Джурчи́; укр. Первомайське, гӀирман гӀез. Curçı, Джурчы) — гӀалин тайпана посёлок ГӀирмехь, Республика ГӀирмин Первомайскан кӀоштан а, Первомайски йуьртан меттиган а йукъ (Украинин административан-мехкан йекъайаларца — Автономин Республика ГӀирмин Первомайски поселкан кхеташо). Бахархой Сийлахь-Боккха Даймехкан тӀом балале Джурчи йара бай-аренан ГӀирмин масех йуьртах цхьаъ, чохь эстонхой беха. Истори Джурчи XVIII бӀешеран чаккхенгахь — XX бӀешеран йуьххьехь Дуьххьара Джурчи эвла хьахайар карийна «Перекоп гӀалех а, цуьнан уездах а йаздарехь» 1798 шеран. Оцу хенахь цигахь вехара 62 стаг, ткъа XIX бӀешеран йуьххехь кхузахь вара 152 вахархо. Эвлан бахархой латта а, даьхний а лелош бара. Первомайскан поселкан йисташкахь карийна борзанан оьмаран белхан гӀирс. ГӀирмин тӀом чекхбаьллачул тӀехьа 1853-1856 шерашкахь Джурчи эвла дӀакхоьссина йара, амма XIX бӀешеран 60-гӀа шераш долалуш эстонхойн ахархойн 30 сов доьзал кхелхира кхуза Ярвамаан уездера. 1886 шарахь эвлахь, «Волости и важнѣйшія селенія Европейской Россіи» справочникца, вехара 167 стаг 28 цӀенойн хӀусамехь, болх беш йара лютеранийн зугӀар а, баккхал а. XX бӀешеран йуьххьехь Джурчи йукъайоьдара Перекопскан уездан, бахархой бара 334 стаг. Гергара цӀерпошнекъан станци (Воинка) йара 25 км йуьртан гена, говрийн станци — 12 км, ткъа поштан-телеграфан — 4 км. Дуьненан хьалхара тӀом болабаларца ахархойн хьал чӀогӀа телхира, дукхаха болу боьрша нах эскаре кхайкхира. Посёлок советийн заманахь 1918 шеран январь чекхболуш Джурчи деира Советийн Ӏедал, кхоьллира ревком, председатель хӀоттийра К. И. Высотин. 1918 шеран майхь немцойн эскарша Джурчин оккупаци йира, ноябрь чекхболуш уьш хийцира кӀайнгвардихоша, 1919 шеран апрелехь уьш аракхийсира ЦӀен эскаран дакъоша. ГӀарабевлла бахархой Гурин, Василий Иванович (1939—2018) — советийн а, украинийн а исбаьхьалча, Украинин халкъан исбаьхьалча. Гибалов, Николай Григорьевич (1932—1998) — «Коммунизман байракх» колхозан комбайнёр, Социалистийн Къинхьегаман турпалхо. Билгалдахарш Литература Готовчиков Н. А., Попов С. Н. История городов и сел Украинской ССР. — Киев, 1974. — Т. Крым. — С. 421—426. Хьажоргаш смт Первомайське Автономна Республіка Крим, Первомайський район (укр.). Верховна Рада України. ТӀекхочу терахь: 2014 шеран 12 декабрь.