Novovoronež

Novovoronež (ven.: Нововоро́неж) om Venäman lidn da lidnümbrik Voronežan agjan lodehes. Se om agjan kudenz' lidn eläjiden lugun mödhe, om ümbärtud Kaširskojen i Hohol'skijan rajoniden territorijal. Istorii Eländpunktan aluz om pandud vl 1957 kut lidnanvuitte Novo-Gresovskii-žilo (ven.: Ново-Грэсовский), sid' sil-žo vodel udesnimitihe i anttihe Novovoronežskii-nimitust, sauvomha da holitamha atomelektrostancijad. Atomstancii om rados vn 1964 sügüz'kuspäi, vl 2020 nell' reaktorad radoiba. Vll 1959−1963 žilo oli Novovoronežskijan rajonan keskuseks. Se sai lidnan statusad vn 1987 23. päiväl keväz'kud nügüdläiženke nimitusenke. Lidnümbrik om sätud vl 2008. Novovoronež šingotase AES:al (elektrusen i lämuden tehmine) da sidodud sihe edheotandoil, niiden kesken radiacižjändusiden ümbriradmine, kalankazvatuz. Mugažo villänkuivadimiden tegim radab lidnas. Geografijan andmused Lidn vedase pidust' Don-jogen hurad randad i sijadase AES:an vilugoitajan uiton (läz kut nellikkilometrad) randal Don-jogenno, 110 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. AES:an rad zavodiše koumes polenke kilometras suvhe lidnan keskuzfartaloišpäi. Matkad Voronežhasai om koumekümne ühesa kilometrad pohjoižhe orhal, 47 km avtotel vai 62 km raudtel. Toine lähembaine lidn om Liski nell'kümnes ühtes kilometras suvipäivnouzmha-suvhe orhal, 80 km avtotedme vai 54 km raudtedme. Novovoronežskai-jügustancii (ven.: Нововоронежская) radab lidnan suves vspäi 1963 ühesakilometrižen sarakon lopstancijaks «Voronež — Rossoš»-raudtekeskustaspäi, sarak läbitab kaiked lidnad. «Don»-avtote (M4-trass) mäneb kaks'kümnes vides kilometras päivnouzmha orhal lidnaspäi. Tobmuz Novovoronež om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Lidnümbrikon pind — 46,13 km². Lidnümbrikon tobmuden pämez' om lidnan Duman ezimez'. Valitas Duman 24 deputatad kerdan vides vodes. Lidnan Administracijan pämez' om Roman Jefimenko vn 2023 kezakuspäi. Edeline lidnan Administracijan pämez' om Vladimir Leščenko (tal'vku 2018 — keväz'ku 2021, kezaku 2021 — kezaku 2023). Eläjad Vl 1959 žilon ristitišt oli 3,011 eläjad, vl 1979 — 25,750 eläjad. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 32,635 ristitud, vn 2021 — 30,658 ristitud. Kaik 31,607 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 39,8..40 tuhad eläjid vll 1996−2001 (40 tuh. rist. vl 1998). Rahvahad (2010): venälaižed — 97,9 %, ukrainalaižed — 1,2 %, toižed rahvahad — 0,9 %. Rahvahad (enamba 0,4 % vl 2021): venälaižed — 79,3 %, ukrainalaižed — 0,6 %, toižed rahvahad — 2,0 %, rahvahuden ozutandata — 18,1 %. Ortodoksižen hristanuskondan koume jumalanpertid oma saudud lidnas vspäi 2000. Openduz Lapsiden opendusen aluzkundad oma kahesa nomeruidud päivkodid (nomer 4, 5, 7, 8, 10, 12..14), nell' keskškolad (nomer 1..4), lidnümbrikon lapsiden sädamižen pert', čomamahtoiden škol V.V. Silinan nimed, lidnümbrikon lapsiden da norišton sportškol, üks'borcuindoiden keskuz. Novovoronežan politehnine institut (ende kolledž) — Nacionaližen südäitukuižen «MIFI»-tedoiduzuniversitetan filial om lidnan professionaližen opendusen aluzkundaks. Galerei Homaičendad Irdkosketused Lidnümbrikon tobmuden aluzkundoiden sait (novovoronezh-20.gosweb.gosuslugi.ru). (ven.)