Zerkausia

Zerkausia edota Zerkausiko merkatua (gaztelaniaz Tinglado eta herri hizkeran Tinglau, horixe baita, tinglado edo estalgunea) Gipuzkoako Tolosa udalerrian dagoen eraikina da. Tolosako eraikin eta ikur herrikoi ezagunenetako bat da. Izena Izena Tolosa inguratzen zuen harresia hautsi zen tokian eraikia izateagatik omen datorkio, alegia, euskarazko "zerka" + "hautsi" hitz elkarketa litzateke, eta Donostiako "bretxa" toki izenaren antzeko jatorria luke, hura harresian egindako zuloa (gaztelaniaz "bretxa") litzateke. Antzinako zerka haren arrastoak oraindik gaur egun ere badaude lurrean dauden zenbait kristal zatietan. Kokalekua Alde Zaharrean dago, Oria ibaiaren ertzean, eta Aldundiaren jauregia, Triangulo plaza, Gaztelako atea eta Naparzubiaren artean. Historia Lehen zerkausia 1785ean Oria ibaiaz gaineko piloteekin eraiki zen, eta 1803 eta 1805 artean estaltzen duen galeria gehitu zitzaion. 1899-1900 artean Juan Alejandro Mujika arkitektoak proiektatu zuen. 1827an Guillermo Eizagirre arkitektoak Zerkausiaren lehen zaharberritzea burutu zuen, eraikina zabaldu, bi dorreak gehitu eta fatxada berritu zen. Azken zaharberritzeak 1996 eta 2006an egin ziren. Hauetan hainbat hobekuntza gehitu ziren, kalefakzio sistema, igogailuak, goiko terraza, kristalezko lehioak eta ontziratze kaia. Gainera, Solana kale guztira begira dagoen sldean eskailerak jarriz Zerkausirako sarbidea asko hobetu zen. Azoka Larunbateko Tolosako azoka ospatzen da bertan. Eraikina Egiturari dagokionez, hiru aldetatik irekia den oinplano luzeko eraikina da, Oria ibaiarekiko paraleloki dago eta erdipuntuko arkuak ditu. Ibaiaren gaineko zutoinetan esekitua dago, honek Nafarroako zubiarekin batera ikuspegi bikaina osatzen du. Metalezko egitura du, zutabe fin eta dotoreko hiru ilara ditu, eta haietan eserleku korrituak txertatzen dira, azken hauek burdinezkoak eta lurrari atxikiak. Zerkausiaren bi muturretan XX. mendearen hasierako itxura apaineko bi dorre eta barandila daude. Kanpo estekak